CÔNG TY TNHH THƯƠNG M I I N T

V.E.C

a ch : 82-84 Calmette, P.202, Qu n 1, Tp.HCM Tel: (08)-9143941 - Fax: (08)-8295063 Email: info@vecvn.com www.vecvn.com, www.vnmarketplace.net, www.toiyeudulich.com

S

TAY KI N TH C THƯƠNG M I I N T
Biên so n b i: DƯƠNG T DUNG dung@vecvn.com Th c sĩ Qu n tr Kinh doanh Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

M CL C
L i ng Ph n 1: H i – áp 1.1. Internet giúp ư c gì cho vi c marketing? 1.2. Website là gì, t i sao c n có website? 1.3. Doanh nghi p nào nên có website? 1.4. T i sao website ho t ng không hi u qu ? 1.5. Làm th nào tìm khách hàng qu c t ? 1.6. Làm th nào marketing qua m ng trong nư c? 1.7. Có ph i TM T là ph i thanh toán qua m ng? 1.8. Có t n kém l m không khi áp d ng TM T? 1.9. Tôi ph i làm gì u tư cho TM T có hi u qu ? Ph n 2: Ki n th c chung v Marketing qua m ng 2.1. nh nghĩa marketing qua m ng (e-marketing) 2.2. T i sao ph i chú tr ng marketing qua m ng? 2.3. e-marketing cho website 2.4. e-marketing cho s n ph m 2.5. Các chi n lư c e-marketing ph bi n 2.6. Chi n lư c e-marketing hay, hi u qu 2.7. Nguyên t c c n nh khi th c hi n e-marketing 2.8. Nh ng i u c n lưu ý khi th c hi n e-marketing 2.9. M t s a ch website v e-marketing Ph n 3: Ki n th c chung v Thương m i i n t 3.1. nh nghĩa Thương m i i n t 3.2. TM T và l i ích cho Doanh nghi p 3.3. TM T h tr DNVN như th nào? 3.4. TM T - nh ng i u c n lưu ý 3.5. Các bư c tri n khai TM T cho DNVN 3.6. Làm th nào thành công trong TM T? 3.7. N i l c DNVN c n có trong TM T 3.8. Ki n th c chung v k thu t trong TM T 3.9. M t s website i n hình v TM T VN
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

1

L I NG
Xin gi i thi u n quý v quy n S tay Ki n th c Marketing qua m ng (e-marketing) và Thương M i i n T g m nhi u bài vi t l n lư t c p n nh ng ph n ki n th c c t lõi nh t c a Marketing qua m ng và Thương M i i n T , nh m trang b ki n th c cơ b n nh t v lĩnh v c này cho i tư ng c gi là các doanh nhân c a các DN v a và nh ho c b t kỳ ai quan tâm n Marketing qua m ng và Thương M i i n T . Nh ng bài vi t này do Chuyên viên Thương m i i n t c a công ty V.E.C biên so n v i mong mu n h tr nh n th c c a DN trong ti n trình h i nh p qu c t thông qua vi c tri n khai và khai thác l i ích t thương m i i n t và marketing qua m ng nâng cao kh năng c nh tranh c a DN. Thưa các b n, vào th i i m u năm 2005, Vi t Nam ang n l c mong mu n gia nh p T ch c Thương M i Qu c T (WTO), ang khuy n khích u tư nư c ngoài vào Vi t Nam, ang y m nh xúc ti n xu t kh u r t nhi u m t hàng v.v… Ch hơn m t năm n a thôi là Vi t Nam ã chính th c gia nh p AFTA và hàng rào thu quan s h u như không còn b o h cho hàng hóa Vi t Nam trư c hàng hóa nh p kh u t các nư c ASEAN ư c n a. Xu hư ng Toàn c u hóa ngày càng tr nên rõ ràng hơn Vi t Nam: hàng hóa ư c nh p v i thu su t r t th p, các rào c n thu quan và b o h kinh t ngày càng gi m, các doanh nghi p, t p oàn nư c ngoài có m t Vi t Nam ngày càng nhi u… Do ó, ây là th i i m quan tr ng i v i các DN v a và nh Vi t Nam bu c ph i tìm cách kinh doanh hi u qu hơn có th c nh tranh, t n t i và phát tri n. May m n thay, Thương M i i n T có th là m t công c r t t t giúp các DN v a và nh c a Vi t Nam vươn ra th trư ng th gi i tìm l i ra cho mình. Hy v ng quy n S tay Ki n th c Marketing qua m ng và Thương M i i n T này s giúp quý v t tin và quy t tâm hơn tri n khai Thương M i i n T và Marketing qua m ng m t cách có hi u qu . M i th c m c hay ph n h i thông tin, vui lòng liên h V.E.C (www.vecvn.com, tmdt@vecvn.com). Trân tr ng, Dương T Dung V.E.C Co., Ltd.

PH N 1: H I - ÁP
1.1. Internet giúp ư c gì cho vi c marketing? c tính c a Internet là không gi i h n v trí a lý, không gian, th i gian, n i dung thông tin, có th ti p c n r t nhi u ngư i vào b t kỳ lúc nào v i chi phí r t th p… Do ó, Internet th t s là m t kênh marketing m i, hi u qu cho m t s lo i hình DN, nhât là các DN có th trư ng nư c ngoài. 1.2. Website là gì, t i sao c n có website? Website là m t a ch g m m t hay nhi u trang web trưng bày thông tin, hình nh v m t hay nh ng ch nào ó, có d ng a ch www.abc.com, www.abc.com.vn, www.xyz.net, www.abc.com.xyz... i v i DN thì website ư c dùng trưng bày thông tin, hình nh v DN, v s n ph m, d ch v ... nh m t o i u ki n cho các i tư ng quan tâm có th tìm hi u thông tin v DN và s n ph m/d ch v c a DN m t cách ti n l i nh t - t b t kỳ nơi nào và b t kỳ lúc nào. Bên c nh ó, website còn giúp DN tương tác v i khách hàng hay khách hàng ti m
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com) 2

năng m t cách ti n l i thông qua m ng Internet. Và DN ti t ki m ư c r t nhi u chi phí liên l c như g i bưu i n, i n tho i, fax ư ng dài và qu c t . T i sao doanh nghi p nên có website? Không ph i DN nào cũng nên có website. Bên dư i là m t s lo i DN nên có website: • DN có ho c tìm ki m khách hàng nư c ngoài • DN c n cung c p thông tin chi ti t, thông tin mang tính c p nh t cho khách hàng nh ng a bàn r ng l n • DN c n thư ng xuyên gi i thi u mình, s n ph m, d ch v n v i các i tư ng khách hàng trong m t hay nhi u a bàn r ng l n V i nh ng DN như trên thì website s giúp: • Cung c p thông tin nhanh chóng, mang tính c p nh t ph c v t t các i tư ng khách hàng • Kh i lư ng thông tin cung c p không h n ch như qu ng cáo trên báo ài • Qu ng bá th trư ng toàn c u (báo chí VN không giúp ư c i u này) • Thông tin luôn s n có trên website và có th ư c xem b t kỳ lúc nào, tìm ki m d dàng • Ti t ki m chi phí qu ng cáo (giá xây d ng và duy trì m t website r hơn nhi u so v i chi phí qu ng cáo trên báo ài, n i dung l i không gi i h n) • Thông tin d dàng ư c thay i mà không ph i in l i như brochure, catalogue, danh thi p... • Tương tác v i i tư ng khách hàng (h tr , tư v n, t hàng...) • Ti t ki m chi phí thuê m t b ng (siêu th i n t ), nhân s (nhân viên ph c v ) • Làm tăng tính chuyên nghi p c a DN (th i i k thu t s mà trên danh thi p c a DN không có a ch website thì ch c là DN nh ) • Rút ng n kho ng cách gi a DN nh và DN l n (trên website - n u làm chuyên nghi p – thì không ai bi t ây là DN l n hay nh vì TM T có tính ch t “không bi t m t nhau, không thăm vi ng th c s ”) • và m t s l i ích khác 1.3. Doanh nghi p nào nên có website? Không ph i DN nào cũng nên có website. Bên dư i là m t s lo i DN nên có website: • DN có ho c tìm ki m khách hàng nư c ngoài: DN s n xu t hàng hóa xu t kh u nh t nh ph i có website có th chào hàng cho i tư ng khách hàng t nư c ngoài • DN c n cung c p thông tin chi ti t, thông tin mang tính c p nh t cho khách hàng nh ng a bàn r ng l n: ví d như báo chí, ài truy n hình, công ty d ch v tư v n, a c, vi c làm... • DN c n thư ng xuyên gi i thi u mình, s n ph m, d ch v n v i các i tư ng khách hàng trong m t hay nhi u a bàn r ng l n: các công ty s n xu t hàng tiêu dùng trong nư c, các ơn v kinh doanh gi i trí (phim, băng ĩa...), ăn u ng, thư giãn (gi i thi u khung c nh quán, th c ơn...) • Ngoài ra, các DN có ti ng tăm trong ngành thì cũng r t nên có website kh ng nh tính chuyên nghi p và tiên phong c a mình. • Dĩ nhiên, các DN ho t ng trong lĩnh v c CNTT thì ch c ch n ph i có website, vì ây là “lãnh a” c a h , n u không có website thì có v “mâu thu n” v kh năng. DN c a b n có n m trong nh ng DN c n có website hay không? N u không, có th ây chưa ph i là lúc b n nghĩ n vi c xây d ng website mà b n có th thong th ch i khi nào th c

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

3

s có nhu c u. Dĩ nhiên n u b n mu n th hi n s chuyên nghi p b ng cách ph i có m t website th t n tư ng, b n hoàn toàn có th t ư c i u mong mu n ó v i vài tri u ng. N u DN c a b n n m trong nhóm nên có website mà hi n chưa có website thì b n nên xây d ng cho DN mình m t website càng nhanh càng t t. 1.4. T i sao website ho t ng không hi u qu ? a s các DN có website u than phi n r ng website c a h không mang l i hi u qu cho vi c kinh doanh. ó là m t th c tr ng chung cho các DN v a và nh VN. Nguyên nhân cũng r t ơn gi n như sau: Website xây xong r i thì “b b quên”, không marketing website Ví d như m t s n ph m m i c a DN ư c s n xu t ra r i không có m t ho t ng marketing nào qu ng bá s n ph m ó thì li u th trư ng có bi t n s n ph m ó hay không? Do v y, sau khi có website r i, DN ph i chú tr ng marketing cho website c a mình, c marketing trên m ng và marketing truy n th ng (như in a ch website lên danh thi p, bao g m a ch website trong các m u qu ng cáo, bao bì, tài li u giao d ch c a DN). Marketing website trên m ng thì có nhi u cách, b n có th c trong ph n hư ng d n marketing qua m ng. Vi c marketing này (c trên m ng và theo cách truy n th ng) nh m m c ích làm cho m i ngư i bi t n và có th tìm n website c a DN. N i dung nghèo nàn, không c p nh t, thi t k không chuyên nghi p, ch c năng không ti n l i N u làm t t vi c marketing, có nhi u ngư i truy c p nhưng ph n n i dung, hình th c, ch c năng website l i nghèo nàn, không chuyên nghi p thì s khó có kh năng ngư i ta quay l i xem l n th hai. Hơn n a, nguy cơ b i tư ng khách hàng ánh giá th p m c chuyên nghi p c a DN n u website c a DN không ư c chăm sóc k lư ng làm cho DN b m t nhi u cơ h i bán hàng. N u website c a b n không mang l i hi u qu kinh doanh như b n mong mu n, b n có th nh V.E.C ki m tra, tư v n cho b n cách th c c i ti n khai thác t t hơn website c a DN c a b n. 1.5. Làm th nào tìm khách hàng qu c t ? N u DN b n s n xu t hàng hóa xu t kh u, vi c tìm u ra th trư ng qu c t là m t nhi m v s ng còn c a DN. Ph n này hư ng d n b n vài cách th c thông d ng và hi u qu giúp b n qu ng bá s n ph m c a mình cho các i tác qu c t và tìm ki m khách hàng ti m năng m i qu c gia. 1. B n hãy tham gia trưng bày s n ph m trên các sàn giao d ch qu c t như: • www.vnmarketplace.net: b n nên làm m t e-catalogue trưng bày s n ph m c a mình cho m i i tư ng quan tâm (thư ng là các nhà nh p kh u qu c t ), b n cũng nên ăng các m u rao bán trên website này (tham kh o www.vnmarketplace.net/ec/minhhai). • www.alibaba.com • www.ec21.com Trên các sàn giao d ch này, b n không ch c n trưng bày hình nh, thông tin v s n ph m mà b n còn ph i nên thư ng xuyên ăng các m u rao bán (selling trade lead) và tr l i l i các m u tìm mua hàng i v i m t hàng b n ang bán. Cách th c này r t h u hi u. Tuy nhiên, b n ph i có v n ti ng Anh kha khá và k năng duy t web. 2. B n nên t ti p th mình v i các nhà nh p kh u m t hàng b n ang bán. B n có th mua danh sách thông tin v các nhà nh p kh u (tên công ty, a ch , tel/fax, email, website...) r i t g i email chào hàng, gi i thi u website h vào tham kh o hàng hóa, giá
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com) 4

c ... V.E.C có th cung c p cho b n danh sách các nhà nh p kh u các ngành ngh hàng hóa trên toàn th gi i. 3. N u b n có website, b n ph i ăng ký website v i các b tìm ki m (search engines), danh b website (web directory), trao i link v i các website khác, n u có ngân sách cho marketing, b n nên t banner trên các website n i ti ng nơi mà i tư ng khách hàng c a b n hay lui t i. Tuy nhiên, tìm ra khách hàng ti m năng qu c t không khó b ng bi n h thành khách hàng. Vi c này òi h i nhi u y u t : hàng hóa c a b n, giá c , ch t lư ng d ch v (t c ph c v , tính chuyên nghi p c a thông i p liên h qua l i v i khách hàng...). 1.6. Làm th nào marketing qua m ng trong nư c? i v i DN có th trư ng trong nư c, hi n nay s ngư i VN truy c p Internet ã lên n kho ng 5.5 tri u ngư i (tháng 10/2004), ch y u là gi i tr và CBCNV, con s này tăng g n như g p ôi m i năm. Do ó, nh ng DN cung c p s n ph m hay d ch v dành cho gi i tr , CBCNV thì marketing trên m ng là m t công c h u ích và ngày càng chi m tr ng s quan tr ng hơn. marketing qua m ng cho th trư ng trong nư c, DN có th th c hi n các vi c sau: • Thi t k website th t hi u qu , cung c p y ch c năng, thông tin, ti n ích dành cho i tư ng ngư i xem • Sau ó lên m ng ăng th t nhi u rao v t trên các website rao v t, ăng thư ng xuyên m i tu n • N u có ngân sách dành cho marketing, t banner trên các website n i ti ng khác như www.vnexpress.net, www.tintucvietnam.com, www.saigontre.com... ngư i xem chú ý n banner c a DN và t ó click vào vào xem website c a DN • Chú tr ng t i ưu hóa website xu t hi n th h ng cao trong k t qu tìm ki m c a Google v i t khóa ch n trư c. Lưu ý, VN, hơn 90% ngư i truy c p Internet dùng Google tìm ki m thông tin. • Hình th c g i email marketing và khuy n khích thành viên gi i thi u website này cho b n bè 1.7. Có ph i TM T là ph i thanh toán qua m ng? a s DN nghĩ r ng TM T là ph i có thanh toán qua m ng. i u này không úng. TM T có nhi u m c . VN, chúng ta có th chưa t ư c m c thanh toán qua m ng, nhưng không có nghĩa là chúng ta không t n d ng ư c TM T ph c v cho vi c kinh doanh c a DN. i v i tình hình chung VN hi n nay, DN nên tích c c t n d ng TM T cho vi c marketing và tìm ki m khách hàng qua m ng. làm i u này không khó l m, cũng không có nhi u r i ro kèm theo như trong thanh toán qua m ng. Tuy nhiên khai thác t t TM T ph c v cho vi c marketing qua m ng, DN c n ph i kiên trì và bi t cách marketing úng, hi u qu . V.E.C hân h nh ư c tư v n cho DN v a và nh v cách th c marketing qua m ng sao cho hi u qu nh t. 1.8. Có t n kém l m không khi áp d ng TM T? Th t ra chi phí tri n khai TM T dao ng r t l n, tùy thu c vào mô hình kinh doanh c a DN. Ph n này xin gi i thi u ư c lư ng sơ b chi phí tri n khai và duy trì TM T c a m t vài mô hình TM T như sau:

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

5

i v i DN ơn gi n ch mu n có website trưng bày thông tin, cho t hàng qua m ng... Chi phí tri n khai Chi phí duy trì hàng tháng Xây d ng - Chi phí hosting + domain: 100.000 – 200.000 ng website: t 3 – 7 - Chi phí truy c p Internet: n u thuê ADSL, kho ng 500.000 ng/tháng tri u ng - Chi phí marketing cho website (thuê d ch v tr n gói): 100.000 – 200.000 ng i v i DN kinh doanh “nghiêng” nhi u v trên m ng v i nh ng website ph c t p, ông ngư i vào xem Chi phí tri n khai Chi phí duy trì hàng tháng Xây d ng - Chi phí hosting + domain: kho ng 500.000 – 1.000.000 ng website: t 10 - 20 - Chi phí truy c p Internet: n u thuê ADSL, kho ng 1.000.000 ng/tháng tri u ng - Chi phí marketing cho website: tùy theo ngân sách, có th vài tri u n vài ch c tri u m i tháng Như v y, chi phí làm website và chi phí duy trì website là không cao. N u DN mu n t p trung làm marketing qua m ng t t thì ph i u tư chi phí cho e-marketing và nhân s . Khi DN quy t nh xây d ng website cho mình, thì nh t thi t cũng ph i có gi i pháp marketing và khai thác l i ích mang l i t website. 1.9. • Tôi ph i làm gì u tư cho TM T có hi u qu ? u tư cho TM T có hi u qu , DN c n ghi nh m t s v n sau: Marketing: marketing là chìa khóa chính cho s thành công trong TM T. marketing t t, DN có th ph i u tư nhân l c am hi u v marketing truy n th ng và marketing qua m ng. Ho c ti t ki m hơn, DN có th thuê d ch v marketing qua m ng tr n gói. Ch t lư ng website: DN ph i u tư vào n i dung c a website b ng cách chăm sóc n i dung thư ng xuyên, c p nh t thông tin... vi c này có th có m t nhân viên ng ra m nhi m ho c n u DN không có nhi u n i dung m i m t cách thư ng xuyên thì công vi c này có th giao cho b ph n kinh doanh kiêm nhi m, không phát sinh thêm chi phí nhân s . Ch t lư ng d ch v h tr khách hàng: i u này quan tr ng. Vi c h tr khách hàng qua m ng m t cách chuyên nghi p góp ph n r t l n vào s thành công c a DN trong TM T. DN c n có ít nh t m t nhân viên ph trách vi c gi i áp th c m c c a khách hàng ti m năng m t cách chuyên nghi p và nhanh chóng. Chi n lư c kinh doanh: n u DN ch n hình th c kinh doanh “nghiêng” nhi u v tr c tuy n thì ph i có i ngũ kinh doanh gi i v chi n lư c kinh doanh trên m ng, am hi u các ho t ng kinh doanh, marketing trên m ng... Nhân s chuyên môn v TM T: tương t như ph n Chi n lư c kinh doanh, n u DN kinh doanh tr c tuy n thì nh t nh ph i có nh ng nhân s chuyên môn v TM T như k thu t, marketing qua m ng, ph c v khách hàng qua m ng, n i dung, nghiên c u th trư ng online v.v...

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

6

PH N 2: KI N TH C CHUNG V MARKETING QUA M NG
2.1 nh nghĩa marketing qua m ng Marketing qua m ng (hay e-marketing, Internet marketing) là vi c th c hi n các ho t ng qu ng bá m t thông i p n v i nhóm i tư ng qu ng bá d a trên các công c email, Internet, WWW. Thông qua email, DN có th g i thông i p qu ng bá n các nhóm i tư ng qu ng bá. Thông qua WWW, DN có th xây d ng website trưng bày y thông tin r i sau ó t p trung qu ng bá a ch website này cho th t nhi u ngư i bi t n (quan tr ng nh t là th t nhi u ngư i trong nhóm i tư ng mà DN mu n chuy n t i thông i p qu ng bá nh ) vào xem nh ng n i dung trưng bày trên website c a DN. Ho c thông qua website c a các ơn v khác, DN cũng có th ăng t i nh ng m u rao v t, c n mua - c n bán... nh m tìm ki m i tư ng quan tâm. Cũng thông qua WWW, DN có th tìm ki m thông tin v các i tác ti m năng ch ng liên h chào hàng. 2.2. T i sao ph i chú tr ng marketing qua m ng? DN nào cũng c n ph i chú tr ng marketing. Trong TM T cũng th . B n có bi t hi n nay (tháng 11 năm 2004) trên m ng Internet có hơn 40 tri u website v i hơn 8 t trang web. N u m t ngư i m i ngày tìm ki m ra và xem 10 website m i thì ph i m t 4 tri u ngày (12.000 năm) m i c qua h t s website có trên th gi i, ó là chưa k ư c tính m i tháng có kho ng 1.000.000 website m i ra i, và dĩ nhiên, s website “ch t” trong tháng v n không ít. Theo th ng kê, hơn 80% ngư i duy t web tìm ra các website thông qua vi c tìm ki m trên các b tìm ki m, ph bi n nh t là www.google.com, www.yahoo.com và www.msn.com. Vì th , marketing website c a b n, i u quan tr ng là website c a b n ph i ư c li t kê th h ng Top 30 c a k t qu tìm ki m c a các b tìm ki m chính (như google, yahoo…) v i m t s t khóa ch n trư c. Th c hi n i u này không d và h u như t t c các ngư i ch c a các website u c g ng t ư c i u này. B n có th nh d ch v marketing và t i ưu hóa website (website optimization) giúp b n t ư c i u này. Ngoài ra, b n ph i tìm cách cho a ch website c a b n ư c gi i thi u càng nhi u trên m ng càng t t, thông qua vi c ăng rao v t, li t kê trên các danh b website và trao i link v i các website khác. 2.3. e-marketing cho website marketing cho website, b n c n áp d ng c 2 hình th c: marketing truy n th ng (như in a ch trên các tài li u sales…) và marketing qua m ng (hay chính là e-marketing). e-marketing cho website c a b n, b n ph i làm các vi c sau: • ăng ký a ch website, lĩnh v c c a website v i m t vài b tìm ki m chính như www.google.com (t i www.google.com/addurl.html), www.yahoo.com… Lưu ý, nhi u d ch v h a s giúp b n ăng ký a ch website v i hàng nghìn, ch c nghìn b tìm ki m, song th c ch t i u này không c n thi t, vì ngư i xem ch t p trung tìm ki m website b ng m t vài b tìm ki m n i ti ng nh t mà thôi. • ăng ký a ch website v i các danh b website như www.dmoz.org, www.google.com, www.vietnamwebsites.net… vì s ngư i tìm ki m website thông qua các danh b này cũng nhi u. ây có th là cách tìm ki m website thông d ng th hai, ng sau cách dùng b tìm ki m. • Trao i link v i các website khác, càng nhi u càng t t. • N u có ngân sách, b n nên cho t banner qu ng bá website trên các website khác n i ti ng hơn, nơi có ông i tư ng b n mu n gi i thi u website c a mình. Lưu ý, ví d b n mu n
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

7

t banner qu ng cáo trên website A, b n nên xem xét i tư ng ngư i xem ch y u c a website A có ph i là i tư ng b n mu n m i vào xem website c a b n hay không. • ăng rao v t gi i thi u website c a b n trên các website rao v t khác, ho c gi i thi u website c a b n trong các di n àn nơi t p trung nhi u i tư ng b n tìm ki m. 2.4. e-marketing cho s n ph m qu ng bá s n ph m c a mình ra th trư ng qu c t , b n c n làm các vi c sau: • Có m t nơi trưng bày s n ph m trên m ng Internet: có th là website, nhưng n u ch là website, b n ph i m t nhi u công s c qu ng bá website trên th trư ng qu c t - vi c này r t khó và òi h i nhi u công s c, chi phí… Ho c b n nên xây d ng e-catalogue trên các sàn giao d ch qu c t , như là www.vnmarketplace.net (xem www.minhlong.vnmarketplace.net) như th b n ã t n d ng ư c lư ng khách vào xem c a các sàn giao d ch này. • Ngoài ra, b n cũng ph i ch u khó ăng t i thông tin gi i thi u mình, hàng hóa c a mình (tuy nhiên, không ăng ư c nhi u hàng hóa n u không tr phí thông qua th tín d ng) trên các sàn giao d ch như www.alibaba.com, www.ec21.com, www.indiamart.com… Và cũng trên các sàn giao d ch này, b n nên c ph n Trade Leads (Tìm mua – Tìm bán) xem có ai mu n mua m t hàng mình ang s n xu t không? • M t cách n a là b n t gi i thi u mình v i các nhà nh p kh u qu c t thông qua vi c mua danh sách a ch liên h c a các nhà nh p kh u trên th gi i v ngành hàng c a mình, t ó b n s email/fax cho h nh ng thông i p t gi i thi u v mình, v hàng hóa c a mình, nh m thu hút s chú ý c a h . V.E.C có cung c p danh sách các nhà nh p kh u các ngành hàng trên toàn th gi i cho DNVN. 2.5. Các chi n lư c e-marketing ph bi n • Email marketing: g i email n các i tư ng khách hàng, tuy nhiên, nên tránh làm phi n ngư i nh n b ng cách g i liên t c và không cho h ch c năng t ch i nh n (spam) • Trao i link v i các website khác (trao i thư ng là mi n phí) • Tr ti n ư c t banner ho c link trên các website khác • T i ưu hóa website ư c li t kê trên Top 10, Top 20, Top 30… c a các k t qu tìm ki m c a b tìm ki m (ch y u là www.google.com, www.yahoo.com) v i m t s t khóa ã ch n. • Cung c p nh ng thông tin, ch c năng b ích thu hút ngư i c và gi h quay l i c thư ng xuyên • ăng ký li t kê trong càng nhi u danh b website (website directory) càng t t 2.6. Chi n lư c e-marketing hay, hi u qu • Chi n lư c lan truy n (virus marketing): t c t n d ng ngư i xem marketing cho nh ng ngư i khác. Ví d Yahoo, Hotmail cho m i ngư i dùng email mi n phí, nhưng trong thông i p email, h t ng kèm theo m t câu qu ng cáo cu i email. N u b n dùng Yahoo và g i email cho m t ngư i khác chưa dùng email, h s t nhiên bi t n Yahoo. Hình th c g i e-card cũng thu c lo i này. Khi b n g i m t e-card t www.123greetings.com n m t ngư i b n, ngư i này cũng nh ó mà bi t ư c website này. • Cho nh ng ch c năng ti n ích mà ch nh ng thành viên c a website m i dùng ư c v i nhau: ví d Yahoo Instant Message (Yahoo Chat) ch cho phép nh ng ngư i có ăng ký ID v i Yahoo m i có th chat v i nhau, t ó, nh ng ai mu n s d ng ti n ich YIM u ph i ăng ký tài kho n v i Yahoo.

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

8

• Quy n l i cho ngư i gi i thi u: m t s website khác tr ti n cho nh ng ai gi i thi u ngư i m i vào website c a mình, ho c s cho quy n l i theo d ng marketing a c p (multi-level marketing) t c là ngư i gi i thi u s hư ng quy n l i theo % nh ng gì mà ngư i ư c gi i thi u ki m ư c. • Tr ti n cho click: m t s website có chính sách hoa h ng cho ngư i gi i thi u, t c là các website khác có th li t kê link n website ng ý tr ti n này nh n ư c ti n m i khi gi i thi u ư c ngư i click sang. 2.7. Nguyên t c c n nh khi th c hi n e-marketing • N i dung thông i p: n i dung thông i p ph i ư c trau chu t v câu ch , hình nh sao cho thu hút ngư i c, g i tính tò mò c a ngư i c, và cung c p y thông tin hư ng d n ngư i c bi t mình ph i làm gì sau ó. • Tính chuyên nghi p: tính chuyên nghi p ư c th hi n qua nhi u cách, ví d như n u b n g i email marketing thì nh t thi t ph i có ch c năng t ch i nh n ti p dành cho ngư i không quan tâm, n u có ngư i quan tâm email h i thông tin thì b n ph i tr l i nhanh nh t có th , cung c p câu tr l i tr n v n, rõ ràng nh t… • T n su t: t n su t marketing qua m ng tùy thu c vào t ng hành ng c th , nói tóm t t, n u g i email marketing thì không nên g i “d y” quá (t c th i gian gi a 2 l n g i ng n quá, ch 1-2 ngày), còn các vi c ăng rao v t, tìm ki m i tác, ăng ký li t kê trên danh b website, trao i link… thì ph i làm r t thư ng xuyên m i tu n 2 - 3 l n. • Chi phí: có nh ng cách e-marketing t n r t nhi u ti n như t banner (song, hi u qu chưa ch c là t t trong trư ng h p s ngư i vào xem website ó không b n tâm n banner c a b n), cũng có nh ng cách e-marketing òi h i s kiên trì, công s c, k thu t và th i gian là ch y u. Cho nên, không ph i chi nhi u ti n là marketing hi u qu . • Hi u qu : khi b n có chi n d ch e-marketing b ng m t hình th c nào, b n nên theo dõi k t qu . Marketing qua m ng r t d th y k t qu ngay sau ó. B n ph i theo dõi nghiên c u ghi nh n k t qu c a t ng hành ng marketing có chi n lư c marketing sâu sát hơn, hi u qu hơn. 2.8. Nh ng i u c n lưu ý khi th c hi n e-marketing Có m t s i u quan tr ng b n ph i lưu ý khi th c hi n e-marketing, b i vì n u b n sơ ý m c sai l m thì công s c e-marketing b n b ra xem như “công dã tràng”. • B n ng bao gi g i thông i p marketing qua email n ngư i khác khi n i dung, thi t k c a thông i p chưa ư c p, n tư ng, chuyên nghi p, nh t là khi còn l i chính t , l i ng pháp… • B n ph i cho ngư i nh n email quy n l a ch n có nh n ti p hay không, không nên làm ngư i nh n “ghét cay ghét ng” công ty c a b n khi h b t n công “bom thư” b i b n. • B n ph i cân nh c k nên u tư chi phí cho e-marketing như th nào hi u qu cao nh t (ví d t banner website nào) • Và vi c e-marketing là vi c c n làm thư ng xuyên, b n ph i trang b cho mình ki n th c v Internet, ti ng Anh, và m t s k năng marketing qua m ng. B n có th h c các k năng này qua vi c c các bài vi t hư ng d n ti ng Anh và Vi t trên các website (ti ng Anh thì nhi u hơn, phong phú hơn, chuyên sâu hơn). 2.9. M t s a ch website v e-marketing N u b n mu n nghiên c u th c hi n e-marketing t t, m t vài a ch website bên dư i có th giúp b n: • www.vnmarketplace.net: b n có th t banner, xây d ng e-catalogue trên website này xúc ti n xu t kh u hàng hóa • www.vecvn.com: cung c p d ch v tư v n, th c hi n e-marketing theo nhu c u, th c t c a DN b n
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

9

• http://www.internetmarketinginfo.com/promote.html: cung c p các bài vi t v các cách th c e-marketing cho b n, b ng ti ng Anh • http://www.akamarketing.com/internet-marketing-articles.html: tương t như trên, b n có th nâng cao ki n th c c a mình v e-marketing sau khi ch u khó c nhi u bài vi t v lĩnh v c này • http://www.powerhomebiz.com/ECommerce/internetmarketing.htm • http://onlinebusiness.about.com/od/marketing/

PH N 3: KI N TH C CHUNG V TM T
3.1. nh nghĩa Thương m i i n t Thương m i i n t (e-commerce) ch vi c th c hi n nh ng giao d ch thương m i d a trên các công c i n t (electronic) mà c th là m ng Internet và WWW (World Wide Web - t c nh ng trang web hay website). Ví d : vi c trưng bày hình nh hàng hóa, thông tin v DN trên website cũng là m t ph n c a TM T, hay liên l c v i khách hàng qua email, tìm ki m khách hàng thông qua vi c tìm ki m thông tin trên m ng Internet v.v... Có nhi u c p th c hi n TM T. c p cơ b n, DN có th ch m i có website trưng bày thông tin, hình nh, tìm ki m khách hàng qua m ng, liên h v i khách hàng qua email mà thôi. C p cao hơn thì DN ã có th th c hi n m t s giao d ch trên m ng như cho khách hàng t hàng th ng t trên m ng, qu n lý thông tin khách hàng, ơn hàng b ng cơ s d li u t ng trên m ng, có th x lý thanh toán qua m ng b ng th tín d ng v.v... i v i tình hình Vi t Nam hi n nay thì TM T giúp r t nhi u cho vi c marketing và tìm ki m khách hàng qua m ng, c biêt là các DN s n xu t hàng hóa xu t kh u. Các DN Vi t Nam không nên nghĩ r ng ph i có thanh toán qua m ng m i là TM T. 3.2. TM T và l i ích cho Doanh nghi p TM T nên ư c xem là m t công c h tr thương m i truy n th ng trong b i c nh Vi t Nam hi n nay. Th t v y, Vi t Nam hi n nay chưa có ơn v kinh doanh nào hoàn toàn “ o”, có nghĩa là các ho t ng kinh doanh hoàn toàn d a trên m ng Internet. Các lý do bên dư i s giúp b n nh n ra nh ng l i ích mà TM T s mang l i cho DN c a b n: • Qu ng bá thông tin và ti p th cho m t th trư ng toàn c u v i chi phí c c th p: ch v i vài ch c ô-la M m i tháng, b n ã có th ưa thông tin qu ng cáo c a b n n v i vài trăm tri u ngư i xem t các nơi trên th gi i. ây là i u mà ch có TM T làm ư c cho DN. V i website c a mình, b n có th qu ng cáo thông tin 24 gi m i ngày, 7 ngày m i tu n, và lư ng c gi c a b n là hàng trăm tri u ngư i t m i nơi trên th gi i. Chi phí cho website c a b n m i tháng ư c tính (kinh t nh t) là: 5 ô-la M chi phí lưu tr tr c tuy n (hosting), 10-20 ô-la M tr cho chi phí qu ng cáo. Dĩ nhiên, ây ch là chi phí t i thi u cho website c a b n. N u b n có kh năng tài chính, b n có th chi nhi u hơn cho qu ng cáo mong t hi u qu t t hơn. • D ch v t t hơn cho khách hàng: v i TM T, b n có th cung c p catalogue, brochure, thông tin, b ng báo giá cho i tư ng khách hàng m t cách c c kỳ nhanh chóng, b n có th t o i u ki n cho khách hàng mua hàng tr c ti p t trên m ng v.v… Nói tóm l i, TM T mang l i cho b n các công c làm hài lòng khách hàng, b i trong th i i ngày nay, y u t th i gian th c s là vàng b c, không ai có kiên nh n ph i ch i thông tin trong vài ngày. Hơn n a, ngày nay ch t lư ng d ch v và thái , t c ph c v là nh ng y u t r t quan tr ng trong vi c tìm và gi khách hàng.
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com) 10

• Tăng doanh thu: v i TM T, i tư ng khách hàng c a b n gi ây ã không còn b gi i h n v m t a lý, hay th i gian làm vi c. B n không ch có th bán hàng cho cư dân trong thành ph c a b n, mà b n còn có th bán hàng trong toàn b VN ho c các nư c khác. B n không ng i ch khách hàng t tìm n v i b n mà b n ang tích c c và ch ng i tìm khách hàng cho mình. Vì th , ch c ch n r ng s lư ng khách hàng c a b n s tăng lên áng k d n n doanh thu nh y v t. Tuy nhiên, cũng xin nh c l i v i b n r ng ch t lư ng và giá c s n ph m hay d ch v c a b n ph i t t, n u không, TM T cũng không giúp gì ư c cho b n. • Gi m chi phí ho t ng: v i TM T, b n không ph i t n kém nhi u cho vi c thuê c a hàng, m t b ng, ông o nhân viên ph c v , b n cũng không c n ph i u tư nhi u cho kho ch a... Ch c n kho ng 10 tri u ng xây d ng m t website bán hàng qua m ng, sau ó chi phí v n hành website m i tháng không quá m t tri u ng. N u website c a b n ch là trưng bày thông tin, hình nh s n ph m, b n ti t ki m ư c chi phí in n brochure, catalogue và c chi phí g i bưu i n nh ng n ph m này. Và c bi t n u DN b n làm hàng xu t kh u, b n có th ng i nhà và tìm ki m khách hàng qua m ng, không c n ph i t n kém nhi u cho nh ng chuy n ích thân “xu t ngo i”. • L i th c nh tranh: vi c kinh doanh trên m ng là m t “sân chơi” cho s sáng t o, nơi ây, b n tha h áp d ng nh ng ý tư ng hay nh t, m i nh t v d ch v h tr , chi n lư c ti p th v.v… Và m t khi t t c các i th c nh tranh c a b n u áp d ng TM T, thì ph n th ng s thu c v ai sáng t o hay nh t t o ra nét c trưng cho DN, s n ph m, d ch v c a mình có th thu hút và gi ư c khách hàng. Tóm l i, TM T th c s là m t cơ h i cho các DN Vi t Nam. B n ng nghĩ r ng hãy còn quá s m nói n TM T. Nh ng ngư i chi n th ng thư ng là nh ng ngư i i tiên phong, hơn n a, các DN cũng ã b t u quan tâm nhi u n TM T, do ó, giành l y ưu th , b n ph i nhanh tay hành ng ngay. N u b n không hi u rõ mình ph i làm gì, b n có th liên l c v i chúng tôi qua V.E.C, chúng tôi hân h nh ư c tư v n mi n phí cho b n nh ng i u b n nên làm. 3.3. TM T h tr DNVN như th nào? Hi n nay, TM T có th h tr các DNVN nhi u hay ít tùy thu c vào t ng lo i hình kinh doanh, c th như sau: • i v i doanh nghi p s n xu t hàng hóa xu t kh u: TM T là công c r t t t h tr DN trong vi c marketing s n ph m ra th trư ng qu c t và ch ng tìm ki m khách hàng, giao d ch qua m ng. V i Internet, DN có th ch ng tìm ki m khách hàng trên kh p th gi i. V i WWW (website c a mình), DN có th trưng bày, chuy n t i thông tin, hình nh s n ph m cho m i i tư ng quan tâm, m i lúc, m i nơi. DN không c n b n tâm n thanh toán qua m ng, vì ch y u TM T hi n nay giúp DN tìm ki m khách hàng và marketing s n ph m. Khi có ơn hàng, DN có th áp d ng nh ng phương th c thanh toán thông thư ng dành cho xu t kh u. • i v i DN s n xu t hàng hóa tiêu dùng cho th trư ng trong nư c: TM T (ch y u là website, marketing website, marketing s n ph m qua m ng, tương tác v i i tư ng ngư i tiêu dùng qua m ng...) không t i c n thi t như i v i DN s n xu t hàng hóa xu t kh u. Tuy nhiên, DN cũng nên t n d ng TM T như là m t công c marketing r t t t cho hình nh công ty, s n ph m m i, khuy n mãi, kh o sát ý ki n ngư i tiêu dùng v.v... thông qua m ng Internet. Hi n nay, tính n cu i năm 2004, có kho ng g n 6 tri u ngư i Vi t Nam truy c p Internet, chi m kho ng 7,5% dân s . Con s này ư c tính tăng g p ôi m i năm. • i v i DN d ch v cho cá nhân: i v i các DN như ăn u ng, gi i trí, khu vui chơi, du l ch v.v... thì r t c n có m t website cung c p y thông tin n tư ng nh t, thu hút nh t
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

11

v các d ch v c a mình và qu ng bá t t website này t o n tư ng v i ngư i tiêu dùng nh m kích c u. (Xem www.toiyeudulich.com) • Các DN khác: các nư c phát tri n, m i công ty h u như u có website – có th xem là show-room (phòng trưng bày) cho công ty. Các DNVN n u c m th y i tư ng khách hàng c a mình có th tìm th y mình, hay tìm th y thông tin h u ích mà không c n ph i có trong tay brochure c a công ty thì có th xây d ng cho mình m t website. Chi phí xây d ng website hi n nay dao ng t 1-2 tri u ng tr lên. Sau khi ã có website, DN nên in a ch website c a mình lên các tài li u c a công ty như danh thi p, qu ng cáo, bao bì... 3.4. TM T - nh ng i u c n lưu ý B n ng nghĩ r ng TM T là li u thu c tr bá b nh cho DN hay là thang thu c trư ng sinh b t t cho DN v.v… ng ý r ng TM T mang l i cho DN r t nhi u l i ích và cơ h i, song, b n nên c h t ph n này có th tránh kh i nh ng quan ni m sai l m v TM T ho c nh ng c m b y trong TM T. • Không có khuôn m u cho mô hình TM T: không có cách t t nh t áp d ng TM T cho t t c các DN. B n ph i d a trên c tính c a DN, s n ph m và d ch v c a mình t o ra m t mô hình TM T phù h p cho riêng mình. Và c n nh m t i u quan tr ng là: chìa khóa thành công trong TM T c a b n n m c m t “t o nét c trưng cho riêng mình” (differentiation). • C nh tranh kh c li t: chi phí tri n khai TM T là r t th p nên h u như ai cũng có th áp d ng TM T, d n n c nh tranh gay g t trong lĩnh v c này. Vì th , thành công, b n ph i bi t cách u tư: r t quan tâm n marketing qua m ng, ti n ích và ch t lư ng ph c v khách hàng, t o nét c trưng cho riêng mình. Làm t t 3 y u t này, b n s thành công. i v i DN v a và nh Vi t Nam, r t khó có th th c hi n 3 i u trên b ng ngu n l c c a công ty (chi phí thuê ngư i có chuyên môn, có t m nhìn chi n lư c s r t cao), và cũng không có hi u qu kinh t n u DN mu n t mình th c hi n 3 y u t trên. Cách hay nh t và kinh t , hi u qu nh t là nh m t công ty d ch v xúc ti n TM T làm i u này cho b n v i m t chi phí r t h p lý. • T c i m i nhanh: CNTT là m t lĩnh v c mà s l c h u công ngh di n ra r t nhanh. TM T là m t lo i hình kinh doanh d a trên s phát tri n c a CNTT, do ó, t c im i cũng di n ra r t nhanh, òi h i DN tham gia TM T ph i luôn luôn i m i: i m i công ngh , i m i phương th c kinh doanh, i m i tư duy, i m i cung cách qu n lý v.v…N u b n ch m ch p trong vi c i m i này, b n ph i xem l i v kh năng thành công c a mình khi áp d ng TM T. 3.5. Các bư c tri n khai TM T cho DNVN Các DN v a và nh VN mu n áp d ng TM T vào kinh doanh c n tham kh o 5 bư c sau, trong ó, ba bư c u r t c n thi t, hai bư c sau tùy ch n, ph thu c vào nhu c u th c t c a DN và c a khách hàng c a DN. Các bư c ó là: 1. Hi n di n trên m ng: có m t website gi i thi u thông tin, hình nh, hàng hóa, d ch v ... 2. Qu ng bá website (e-marketing) 3. H tr khách hàng qua m ng 4. Thanh toán qua m ng: không nh t thi t ph i th c hi n, n u không th c s có nhu c u, hi n nay ch có nhu c u n u DN bán l hàng hóa ra nư c ngoài. 5. i m i phương th c kinh doanh: dành cho DN “nghiêng” nhi u hơn v nh ng mô hình kinh doanh trên m ng Bư c 1: Hi n di n trên m ng – Có m t website trên m ng Bư c u tiên tham gia TM T là ph i xây d ng m t website cho DN c a mình. Tùy theo c tính riêng c a m i DN, website này có th t r t ơn gi n như là m t vài trang web tĩnh (t c thông tin trên trang web này không thư ng xuyên thay i) n ph c t p g m các cơ s
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

12

d li u và các trang web ng (t c thông tin trên trang web này thư ng xuyên thay i) cho phép tương tác v i ngư i s d ng. N u b n ch mu n qu ng cáo thông tin trên web c a b n, b n có th xây d ng vài trang, bao g m: trang ch , trang gi i thi u v DN, trang gi i thi u v s n ph m hay d ch v , và nên có ít nh t m t a ch email ngư i quan tâm có th liên h b n d dàng. Sau ây là các bư c có ư c m t website cho DN c a b n: • Mua tên mi n (domain): có th như www.tendoanhnghiep.com hay www.tendoanhnghiep.com.vn, hay www.xyz.com/tendoanhnghiep (cách th 3 s r hơn v chi phí và ư c l i th v d ch v qu ng bá website, có nghĩa là www.xyz.com ã h tr b n trong vi c qu ng bá website c a b n). Khi mua tên mi n, có kh năng tên b n ch n ã b mua, nên b n ho c ph i ch n tên khác, ho c ph i thương lư ng mua l i tên b n thích v i giá cao. Thông thư ng tên mi n d ng www.abc.com s có giá kho ng 10 ô-la M /năm. B n có th mua tr c ti p trên m ng, song b n ph i có th tín d ng tr ti n, ho c b n nh d ch v thi t k web mua tên mi n cho b n. M t website nh t nh ph i có tên mi n. • Mua d ch v lưu tr tr c tuy n (hosting): b n ph i tr ti n cho d ch v lưu tr nh ng trang web c a b n trên m t máy ch nào ó m b o r ng ngư i ta có th t i trang web c a b n v máy tính c a h c vào b t kỳ lúc nào. V i nhu c u c a DN v a và nh , b n có th ch ph i tr vài ô-la M m i tháng cho d ch v này. N u website c a b n ph c t p hơn, s lư ng file và cơ s d li u “n ng” hơn, b n có th ph i tr vài ch c ô-la M m i tháng cho d ch v hosting này. website ho t ng, nh t thi t b n ph i thuê hosting. • Vi t n i dung cho các trang web: b n có th t mình vi t n i dung cho các trang web c a b n, ho c b n có th cung c p các thông tin, hình nh cho ơn v thi t k web h vi t n i dung cho b n b ng ti ng Vi t, ti ng Anh hay các ngôn ng khác. Lưu ý, n i dung cũng r t quan tr ng trong vi c thu hút và gi khách hàng. N i dung ph i ư c vi t ng n g n, y thông tin c n thi t, cách hành văn ph i chu n m c, c bi t là không ư c sai văn ph m hay có l i chính t . Hình nh ph i rõ nét. M t trang web có n i dung vi t c u th v i nhi u l i ánh máy, c u trúc không ng b s gây n tư ng x u cho ngư i c và gây ph n tác d ng cho DN c a b n. • Thi t k web: sau khi có n i dung, b n ph i nh i ngũ thi t k web h làm thành nh ng trang web cho b n. ây là chi phí phát sinh m t l n, có th vài ch c n vài trăm ô-la M , tùy theo ph c t p c a h th ng web c a b n. Lưu ý, không nên dùng nhi u hình nh ng trên web c a b n vì như th s làm ch m t c t i xu ng máy tính c a ngư i xem, d n n h b i vì không kiên nh n ch i. Lý tư ng nh t là m i trang web c a b n không n ng hơn 50KB. • B o trì web và c p nh t thông tin: qua các bư c trên là b n ã có m t website cho DN c a b n r i y! Tuy nhiên, công vi c không d ng ây. B n ph i quan tâm n vi c c p nh t thông tin và b o trì web c a b n. B o trì bao g m: thay i nh trong thi t k và trình bày, tăng thêm n i dung, lo i b nh ng n i dung ã không còn phù h p n a v.v… T t c u nh m m c ích t o ra s m i m tránh gây cho khách hàng s nhàm chán. Bư c 2: Qu ng bá website trên m ng Có ư c website cho DN c a b n r i, bây gi là lúc b n ph i quan tâm n vi c làm sao m i ngư i bi t ư c a ch website c a b n? Vào th i i m cu i năm 2004, có kho ng hơn 40 tri u website t n t i trên m ng Internet v i hơn 8 t trang web (s li u m i nh t c a Google vào u tháng 11 năm 2004). N u b n không chú tr ng marketing cho website c a mình thì nó s nhanh chóng chìm sâu trong hơn 8 t trang web này. Theo m t th ng kê, hi n ư c tính m i tháng có g n m t tri u website m i ra i trên toàn th gi i.

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

13

Ch xin nh n m nh v i các b n r ng: hi n gi khâu marketing (qu ng bá hay ti p th ) website c a các DN Vi t Nam còn chưa ư c chú tr ng. Có r t nhi u website r t p, xây d ng r t công phu, r i sau khi ư c online (tr c tuy n), trong nhi u tháng nhi u năm li n ch có vài trăm hay vài nghìn ngư i vào xem. Như v y, hoàn toàn lãng phí chi phí và công s c xây d ng website. Vi c th c hi n marketing cho website c a b n òi h i công s c, s kiên trì và ki n th c. B n ph i dành khá nhi u th i gian trong ngày, trong tu n lên m ng marketing cho website c a mình. Nhưng không có nghĩa là n u b n có th i gian lên m ng marketing cho website c a mình thì b n s th c hi n marketing có hi u qu . Do ó, cách t t nh t dành cho DN v a và nh là giao công vi c này cho m t công ty e-marketing chuyên nghi p thì chi phí b n b ra s ít hơn so v i b n t marketing và hi u qu l i cao hơn. Tùy theo m c c a d ch v , b n có th ph i tr t vài ch c n vài trăm ô-la M m i tháng thuê d ch v marketing website cho b n. B n có th tham kh o nh ng bài vi t trong m c Marketing qua m ng hi u hơn v m t s cách th c e-marketing. Bư c 3: H tr khách hàng qua m ng Sau khi marketing ban u cho website c a b n (ban u có nghĩa là t ra quân marketing u tiên ngay sau khi xây d ng xong website, và vi c marketing này là m t vi c ph i th c hi n liên t c cho n khi b n không dùng website c a b n n a), b n ã có m t s ngư i quan tâm g i email h i v m t hàng, giá c hay b t kỳ v n nào. Không ph i i n lúc này mà b n ph i chu n b cho khâu h tr khách hàng t trư c. B n ph i chu n b s n các bi u m u báo giá, thông tin, nh ng file brochure qu ng cáo b t kỳ lúc nào khách hàng yêu c u là b n ph i có thông tin g i i m t cách nhanh nh t. Khách hàng s có n tư ng r t t t i v i b n n u như h v a g i email yêu c u thông tin cho b n và ch trong m t bu i hay m t ngày là h nh n ư c tr l i t b n v i y thông tin h c n? Và cũng nên lưu ý, trong email tr l i và trong các file g i i, b n ng t gây h i cho mình n u như b n cho phép các l i ánh máy, l i văn ph m t n t i. ng xem nh y u t này. Tóm l i, c tính c a TM T là ngư i mua và ngư i bán không bi t m t nhau, không thăm vi ng ư c nhau, nên nh ng y u t th hi n tính chuyên nghi p c a b n n m : t c áp ng yêu c u c a khách hàng (tr l i email, g i hàng…), tính th m m c a tài li u (brochure, catalogue), trình c a DN (th hi n qua cung cách vi t thư, trình văn hóa c a ngư i vi t…). M t khi ã có ngư i quan tâm n s n ph m, d ch v , website c a b n, thì b n ng nên b l cơ h i bi n h thành khách hàng th c s ! Bư c 4: Thanh toán qua m ng N u b n bán l hàng hóa ra nư c ngoài, ch c ch n b n ph i ch p nh n thanh toán qua m ng. N u b n bán s qua m ng, có th b n cũng chưa nên tri n khai x lý thanh toán qua m ng vì vi c thanh toán qua m ng còn r t nhi u r i ro kèm theo, và trong b t kỳ trư ng h p nào, thi t thòi v n thu c v ngư i bán – theo lu t chơi c a TM T trên th gi i. Ho c n u b n ch ơn thu n qu ng cáo thông tin trên m ng, b n có th không c n quan tâm n vi c thanh toán qua m ng. Mu n xây d ng ư c công c x lý thanh toán qua m ng, b n ph i qua các bư c sau: • Tìm m t i tác chuyên x lý thanh toán qua th tín d ng thuê h x lý m i thanh toán qua m ng cho mình. làm như th , b n c n ph i có th tín d ng tr ti n d ch v cho h . B n có th m tài kho n thanh toán ti n ô-la M ngân hàng h chuy n ti n v cho b n. Chi phí c a d ch v này ư c tính như sau: phí cài t ư c tính m t l n, vào kho ng 50 ô-la M , và chi phí tính trên m i ơn hàng (m t m c phí c nh, ví d 1 ô-la M c ng v i m t m c % d a trên giá tr ơn hàng, có th là 5-10%). B n có th tìm các i

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

14

tác như th trên m ng, song, b n ph i có ki n th c v Anh ng và v cách tìm ki m thông tin trên m ng. • B n ph i thuê i ngũ l p trình h xây d ng cơ s d li u ph c v cho vi c tính ti n t ng cho c a hàng tr c tuy n c a b n. Quan tr ng hơn, vi c l p trình này ph i phù h p v i nh ng giao th c, quy nh c a nhà cung c p d ch v x lý thanh toán qua th tín d ng nói trên thì h th ng m i ho t ng ư c. Ngoài ra, còn m t cách giúp b n có th bán hàng ra kh p th gi i mà không c n xây d ng nh ng h th ng ph c t p: b n ký g i hàng lên m t c a hàng tr c tuy n, h s bán hàng giúp b n và hư ng hoa h ng d a trên doanh thu. B n có th xem www.vnmarketplace.net là m t sàn giao d ch chuyên trưng bày và bán s n ph m Vi t Nam xu t kh u. Bư c 5: i m i phương th c kinh doanh Khi b n ã quy t tâm t n d ng th m nh c a Thương M i i n T , b n cũng ph i quy t tâm i m i có th thành công. i m i ây liên quan n: • i m i tư duy: m t s quan ni m c a th i i m i - th i i “e” và @ - mà b n c n ph i n m: t c ph c v , tính c trưng (differentiation) trong môi trư ng c nh tranh mãnh li t, toàn c u hóa (th trư ng m r ng và i th c nh tranh cũng m r ng). Tuy nhiên, nh ng quan ni m kinh doanh truy n th ng như ch t lư ng hàng hóa, giá c c nh tranh v n luôn luôn úng. B n ph i m b o r ng s n ph m và d ch v c a b n t t, giá c c nh tranh, uy tín trong kinh doanh thì TM T m i giúp b n m r ng th trư ng và tăng áng k doanh thu. N u s n ph m c a b n không t t, d ch v không t t, b n không gi uy tín thì TM T cũng s ch ng giúp gì ư c cho b n. • i m i cung cách kinh doanh: ngư i Vi t Nam có thói quen không tôn tr ng y u t th i gian, trong khi trong TM T y u t t c ph c v r t quan tr ng. Tôn tr ng l i h a cũng r t quan tr ng g y d ng và b o v uy tín c a DN. ng bao gi xem nh l i h a, n u b n h a m t i u gì dù nh , b n cũng ph i c g ng th c hi n l i h a (như th i gian giao hàng, ch t lư ng hàng giao, th i gian giao h sơ v.v…). N u trong trư ng h p b t kh kháng, b n không th th c hi n úng l i h a, hãy ch ng liên h v i i tác, nêu rõ lý do b n không th c hi n ư c l i h a và ngh m t gi i pháp m i. ng bao gi l ng l ng “nu t l i” và ch cho i tác ph i tìm cách liên h l i v i b n nghe l i gi i thích. Cu i cùng, ngư i ch DN cũng nên quan tâm n CNTT và TM T b i vì chúng tác ng r t l n lên n n kinh t toàn th gi i và lên cách th c kinh doanh. Là m t ơn v kinh doanh, b n không th ng ngoài l cu c chơi. B n không c n hi u rõ v k thu t, nhưng b n nên bi t nh ng khái ni m chung và bi t áp d ng nh ng cái có l i cho b n. 3.6. Làm th nào thành công trong TM T? Trong TM T, c nh tranh là r t mãnh li t và gay g t, ơn gi n là vì chi phí u tư không cao, h u như công ty nào cũng có th áp d ng TM T. Do ó, thành công trong TM T, b n c n có m t s i u ki n sau: • Có s n ph m và d ch v có ch t lư ng t t, giá c c nh tranh • T o ư c nét c trưng riêng cho website, d ch v , s n ph m c a b n • Ch p nh n thanh toán qua m ng n u b n bán l hàng hóa ra th gi i • Luôn r t quan tâm n marketing website c a b n • Luôn quan tâm n n i dung, trình bày, t c truy n t i trang web c a b n • Linh ng, áp ng m i yêu c u c a khách hàng m t cách nhanh chóng và chuyên nghi p N ub nh i 6 i u ki n trên, ch c ch n b n s áp d ng TM T thành công. Tuy nhiên, ngoài sáu y u t nói trên, b n còn ph i am hi u ôi chút v v n an toàn m ng có gi i pháp trong trư ng h p website c a b n b t n công do hacker phá hay do i th c nh tranh c nh tranh không lành m nh.
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com) 15

3.7. N i l c DNVN c n có trong TM T DNVN mu n áp d ng, khai thác TM T ph c v vi c kinh doanh c a mình t t thì c n chu n b n i l c v m t s phương di n sau: • N u DN s n xu t hàng hóa xu t kh u, dùng TM T marketing mình và tìm ki m khách hàng qu c t thì nh t thi t ph i có nhân s gi i ti ng Anh, có nhân s bi t marketing qua m ng vì ây là m t vi c làm thư ng xuyên. Vi c marketing qua m ng như th nào hi u qu , V.E.C có th cung c p cho b n d ch v hu n luy n marketing và tìm ki m khách hàng qua m ng trang b ki n th c, cách th c marketing và tìm ki m khách hàng qua m ng cho DN. • N u DN mu n dùng TM T marketing, t o hình nh chuyên nghi p trong m t ngư i tiêu dùng thì có th giao vi c này cho m t công ty chuyên v marketing qua m ng th c hi n. V.E.C chuyên v marketing qua m ng, m b o s cung c p d ch v hi u qu nh t cho DN. • Ngoài ra, n u DN “nghiêng” nhi u v kinh doanh thông qua m ng thì òi h i n i l c càng cao hơn, ngoài kh năng marketing qua m ng, còn ph i có kh năng k thu t và kh năng chi n lư c (kinh doanh) có th m b o thành công. Dĩ nhiên, n u kinh doanh có tính qu c t thì ph i có nhân s gi i v ti ng Anh. 3.8. Ki n th c chung v k thu t trong TM T Ph n này gi i thích m t s thu t ng cũng như khía c nh k thu t m t cách cơ b n nh t, d hi u nh t các doanh nhân - n u không am hi u v k thu t – có th d dàng hi u ư c và th y r ng TM T không có gì là xa l hay khó hi u. • Website: là m t a ch g m m t hay nhi u trang web trưng bày thông tin, hình nh v m t hay nh ng ch nào ó, có d ng a ch www.abc.com, www.abc.com.vn, www.xyz.net, www.abc.com.xyz, ... • Trang web: t c là m t trang web trong m t website nào ó, có d ng www.abc.com/xyz.html hay tương t . Có th hi u i khái r ng website gi ng như m t cu n sách g m nhi u trang sách. M i trang web tương t m t trang sách trong cu n sách ó. • Tên mi n (domain): tên mi n chính là a ch website, website b t bu c ph i có tên mi n. Tên mi n có nhi u d ng www.abc.com hay www.abc.net hay www.abc.com.vn... Có nh ng website không mua tên mi n riêng mà dùng tên mi n con (sub-domain) d ng www.abc.com/xyz. D ng tên mi n con như v y không ph i t n ti n mua mà trên nguyên t c là website “m ” (t c www.abc.com) có th “m ” vài trăm, nghìn tên mi n con như th . Chi phí tr cho m t tên mi n d ng www.abc.com khi mua trên m ng là kho ng 10 ô-la M /năm. • D ch v lưu tr (hosting): mu n nh ng trang web ư c hi n lên khi ngư i ta truy c p nó thì chúng ph i ư c lưu tr trên m t máy tính (máy ch - server) mà lúc nào cũng ho t ng và k t n i v i m ng Internet. N u máy tính này có s c b t t trong m t th i i m nào ó thì lúc ó không ai truy c p ư c nh ng website lưu tr trên máy tính ó. Tùy theo nhu c u mà DN có th ch n mua hosting v i dung lư ng 10MB (t c ch a ư c t i a 10MB d li u), 20MB, 50MB, 100MB hay nhi u hơn. Giá hosting hi n nay cũng r t th p, ch t vài ch c nghìn n m t hai trăm nghìn ng m i tháng. • Hacker/Hacking: hacker là nh ng ngư i thích nghiên c u v b o m t trên Internet và “th c t p” b ng cách i “ ánh phá” nh ng website nào sơ h v b o m t. Nói chung, không m t website nào trên th gi i mà dám tuyên b b o m t tuy t i. Hacker có th cư p tên mi n c a website, có th thay i n i dung c a website, có th t n công t (các l nh yêu c u server ho t ng) làm cho website b “tê li t” trong m t kho ng th i gian. Nh ng vi c này DN nên h i nhà cung c p d ch v hosting c a mình xem h có chính sách ph c h i như th nào.
S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

16

3.9. M t s website i n hình v TM T VN Trong ph n này s gi i thi u n b n c m t s website i n hình Vi t Nam và trên th gi i b n c tham kh o. 1. Xúc ti n xu t kh u: • www.vnmarketplace.net: chuyên xúc ti n xu t kh u cho hàng hóa VN. Doanh nghi p có hàng hóa xu t kh u nên l p m t e-catalogue (tương t như www.vnmarketplace.net/ec/minhhai) gi i thi u hàng hóa c a mình và t n d ng lư ng khách (các nhà nh p kh u qu c t ) s n có c a website này. • www.alibaba.com & www.ec21.com: là hai website d ng “sàn giao d ch” nơi t o i u ki n cho ngư i mua và ngư i bán ( u là DN) g p nhau. DNVN có th t ăng ký tham gia các sàn giao d ch này, v i i u ki n ph i bi t ti ng Anh. • www.vnemart.com.vn: c ng TM T c a Chính ph nh m gi i thi u hàng hóa xu t kh u VN. 2. Du l ch: • www.toiyeudulich.com: nơi cung c p cho các b n nh ng thông tin b ích, hình nh p v m i mi n du l ch trên t nư c. B n cũng có th tìm hi u v các nư c khác ( i du l ch o) trên website này. Các DN du l ch cũng có th t o trang web con t website này ch ng qu ng bá mình v i du khách. • www.vietnamtourism.com: ây là website c a T ng c c Du l ch, có khá nhi u thông tin h p d n v các a i m du l ch VN. • www.lonelyplanet.com: m t website du l ch qu c t v i r t nhi u thông tin du l ch thú v cho b n khám phá, tuy nhiên, b n c n bi t ti ng Anh. 3. Tin t c: • www.vnexpress.net • www.tintucvietnam.com • www.vnn.vn • http://www.vneconomy.com.vn/: Th i báo Kinh t VN 4. Mua s m – Tiêu dùng: • www.thegioimobi.com: các thông tin a d ng v TD • www.vietnamshops.com: bán r t nhi u m t hàng • http://vdcsieuthi.vnn.vn/: siêu th c a VDC 5. Khác: • http://www.dddn.com.vn/: di n àn DN v i nhi u thông tin b ích cho doanh nhân • http://www.luatgiapham.com/: di n àn pháp lu t • http://www.danhbawebsite.com/: danh b website b n c có th tìm ki m website theo ch Chúc b n tìm ư c nhi u thông tin b ích t các website này.

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

17

GI I THI U V.E.C
V.E.C là công ty chuyên nghi p v Thương m i i n t và e-marketing v i s m nh mang l i nh ng gi i pháp Thương m i i n t và e-marketing hi u qu nh t cho DNVN, c bi t là DN v a và nh t n d ng e-marketing xúc ti n xu t kh u và các DN s n xu t, d ch v trong nư c t n d ng m ng Internet marketing, tương tác v i ngư i tiêu dùng Vi t Nam. V i i ngũ chuyên môn tr , năng ng, sáng t o, có kinh nghi m, ư c ào t o bài b n trong và ngoài nư c, V.E.C luôn hư ng n và tôn tr ng nh ng giá tr sau: • Ch t lư ng d ch v và ph c v là y u t hàng u • Linh ng, sáng t o luôn mang l i gi i pháp t t nh t cho khách hàng • Uy tín, trung th c, nhi t tình ph c v • Chi phí kinh t , h p lý nh m ph c v t t nh t DN v a và nh nâng cao kh năng c nh tranh c a DN N u b n là DN s n xu t hàng xu t kh u, hãy vào xem website Xúc ti n xu t kh u c a V.E.C t i www.vnmarketplace.net và hãy tham gia xây d ng e-catalogue gi i thi u hàng hóa c a b n cho các nhà nh p kh u trên th gi i bi t n. N u b n là DN s n xu t hay d ch v hư ng n khách hàng là ngư i tiêu dùng trong nư c, hãy V.E.C mang l i cho b n nh ng gi i pháp marketing qua m ng m t cách hi u qu nh t. Tham gia li t kê hay qu ng cáo trên website www.toiyeudulich.com là m t cách hi u qu và kinh t kích c u khách hàng và mang khách hàng n cho b n! N u b n mu n tìm hi u nhi u hơn v Marketing qua m ng & Thương m i i n t cũng như xem V.E.C có th h tr b n như th nào, hãy vào xem www.vecvn.com.

Trân tr ng c m ơn b n ã c quy n S tay Ki n th c Marketing qua m ng và Thương m i i n t này! R t hân h nh ư c nh n s óng góp ý ki n c a các b n cũng như gi i áp m i th c m c c a các b n v lĩnh v c này! Dương T Dung dung@vecvn.com V.E.C Tháng 01 năm 2005.

Ghi chú: b n có quy n s d ng l i thông tin trong quy n e-book này v i i u ki n ghi rõ ngu n “Dương T Dung, Công ty V.E.C, www.vecvn.com”

S tay Ki n th c Thưng m i i n t , biên so n b i Dưng T Dung Công ty TM T V.E.C (www.vecvn.com)

18

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful