‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ‬

‫ﻳﺎ‬
‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﻧﺴﺎن‬

‫‪ 268‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫ﺑﻪ اﻓﺘﺨﺎر ﻣﺎدرم ‪ ،‬ﻫﻤﻨﺎم ﺻﺪﻳﻘﻪ ﻛﺒﺮي ‪،‬‬
‫ﺳﺮﻣﺸﻖ وﻇﻴﻔﻪﺷﻨﺎﺳﻲ و از ﺧﻮدﮔﺬﺷﺘﮕﻲ‬

‫ﺗﻘﺪﻳﻢ ﺑﻪ‪:‬‬
‫ﺧﻮﻳﺸﺎن و دوﺳﺘﺎن ﻋﺰﻳﺰيﻛﻪ در دوران‬
‫ﮔﺮﻓﺘﺎري ﺑﺎ ﺑﺬل ﺗﻔﻘﺪ و ﻣﺮﺣﻤﺖ و ﺑﺎ‬
‫اﺑﺮاز ﺟـﺮأت اﺛﺒﺎت ﺑﺰرﮔـﻮاري ﻛـﺮدﻧﺪ‪.‬‬

‫ﻫﻮاﻟﻌﺰﻳﺰاﻟﻌﻠﻴﻢ‬
‫ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ارﻣﻐﺎن ﻣﺎهﻫﺎي اول زﻧﺪان ﻓﺮﻣﺎﻧﺪاري ﻧﻈﺎﻣﻲ اﺳﺖ )اردﻳﺒﻬﺸﺖ و ﺧﺮداد‬
‫‪ .(1334‬ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﺎﻧﻪ ﺧﻮاﻧﺪن و ﻧﻮﺷﺘﻦ ﻣﻤﻨﻮع ﻧﺒﻮد؟ ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺖ ﻋﻤﺪه‪ -‬ﻛﻪ در‬
‫اﻳﻦ ﻣﻮرد از ﻧﺎﭼﺎري ﺑﺎﻳﺪ ﻧﺎﻣﺶ را ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﮔﺬاﺷﺖ‪ -‬ورق زدن ﻛﺘﺎب ﺑﻮد‪ .‬ﻳﻚ ﻣﻘﺪار‬
‫ﻛﺘﺎبﻫﺎي اﻓﺴﺎﻧﻪ و رﻣﺎن ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺘﺎبﻫﺎي ﻋﺸﻘﻲ‪ ،‬ﻳﻚ ﻣﻘﺪار ﻫﻢ ﻛﺘﺎبﻫﺎي دﻳﻨﻲ از‬
‫ﻗﺒﻴﻞ ادﻋﻴﻪ ﻳﺎ ﺳﺮﮔﺬﺷﺖ ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن و ﻣﺒﺎﺣﺚ اﻋﺘﻘﺎدي؛ ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺘﺒﻲ ﻛﻪ ﻣﻘﺼﺪ آﻧﻬﺎ‬
‫ﭘﺮﺳﺘﺶ ذات ﻻﻳﺰال اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﮔﺬران وﻗﺖ و ﺗﻘﻮﻳﺖ روﺣﻴﻪ ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﺪه ﺑﺎ‬
‫ﻛﺴﺐ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﺗﺎزه ﺟﺒﺮاﻧﻲ از ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺧﺎرج ﺑﻪﻋﻤﻞ ﻣﻲآﻣﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﻛﺘﺎب‬
‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﻨﻌﺘﻲ را از ﻣﻨﺰل ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﻮدم ﺗﺎ در ﻓﺮﺻﺖ ﻣﻮﺟﻮد راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ‬
‫ﻛﻪ از ﭼﻨﺪ ﺳﺎل ﭘﻴﺶ وﺟﻪﺷﺒﺎﻫﺘﻲ ﻣﺎﺑﻴﻦ آن و ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺣﺲ‬
‫ﻣﻲﻛﺮدم ﻓﻜﺮ ﻛﻨﻢ‪.‬‬
‫از ﺗﺮﻛﻴﺐ اﻳﻦ ﺳﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻌﺠﻮن ﺛﻘﻴﻞاﻟﻬﻀﻤﻲ در آﻣﺪ ﻛﻪ اﻳﻨﻚ ﺑﺎ ﺷﺮﻣﻨﺪﮔﻲ ﺗﻤﺎم‬
‫ﺧﺪﻣﺖ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺗﻘﺪﻳﻢ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪاز ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﻔﻴﺪ واﻗﻊ ﮔﺮدد ﻧﻤﻲداﻧﻢ‪.‬‬
‫ﺑﺮاي ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺘﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﺮاي ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻧﻴﺰ ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺖ‪ ‬ﺧﺎﻟﻲ از ﻣﻼﻟﺖ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺴﻴﺎر راﺿﻲ و ﺷﺎﻛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬در ﻫﺮ ﺣﺎل‪ ،‬ﺑﺪ و ﺧﻮب آن ﭘﺎي ﻛﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎﻳﺪ‬
‫ﻧﻮﺷﺘﻪ ﺷﻮد ﻛﻪ ﺳﺒﺐ اﻳﻦ ﺑﻴﻜﺎري و ﮔﺮﻓﺘﺎري ﺷﺪﻧﺪ‪...‬‬
‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ از ﻋﻨﻮان ﻛﺘﺎب ﭘﻴﺪاﺳﺖ‪ ،‬ﻛﺘﺎب ﺷﺎﻣﻞ ﺳﻪ ﻧﻮع ﻣﻄﻠﺐ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ :‬اوﻻً‬
‫ﻋﺸﻖ ﻛﻪ ﻛﻤﺎﺑﻴﺶ ﻣﻄﻠﻮب ﻫﻤﻪ و ﻣﺸﻬﻮر اﺳﺖ‪ .‬ﻛﺴﻲ از آن اﺻﻮﻻً ﺑﺪش ﻧﻤﻲآﻳﺪ‬
‫)ﺧﺼﻮﺻﺎً در ﻣﻠﺖ ﺷﺎﻋﺮﻣﺴﻠﻚ اﻳﺮان(‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً ﭘﺮﺳﺘﺶ؛ ﭘﺮﺳﺘﺶ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﺣﺪاﻋﻼي ﻋﺸﻖ‬
‫ﻧﻴﺰ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪهاﺳﺖ وﻟﻲ ﭼﻮن اﺳﻢ ﺧﺪا و ﺑﻮي ﺧﺪا را ﻣﻲدﻫﺪ و ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﺟﻦ از‬
‫ﺑﺴﻢاﷲ درﻣﻲرود ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻛﻪ »از ﻣﺎ ﺑﻬﺘﺮان« را از اﻳﻦ ﺻﺤﺒﺖ ﺧﻮش ﻧﻴﺎﻳﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﺑﻪ‬

‫‪ 270‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫ﺴ ‪‬ﻮ ‪‬ﺭ ‪‬ﺓ«‪ 1‬ﺧﺪاي ﻧﻜﺮده ﻛﺴﺎﻧﻲ‬
‫ﺕ ‪‬ﻣ ‪‬ﻦ ﹶﻗ ‪‬‬
‫ﺴ‪‬ﺘ‪‬ﻨ ‪‬ﻔ ‪‬ﺮ‪‬ﻩ‪ .‬ﹶﻓ ‪‬ﺮ ‪‬‬
‫ﻣﺼﺪاق آﻳﻪ ﺷﺮﻳﻔﻪ » ﹶﻛﹶﺎ‪‬ﻧﻬ‪ ‬ﻢ ‪‬ﺣ ‪‬ﻤ ‪‬ﺮ ﻣ‪ ‬‬
‫ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺮان وﺣﺸﺖزده ﻛﻪ از ﺻﻮﻟﺖ ﺷﻴﺮ ﻓﺮار ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ از اﻳﻦ ﻛﻠﻤﻪ رم‬
‫ﻛﻨﻨﺪ! ﺳﻮﻣﻲﻛﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻄﻠﺒﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪﻛﻪ ﮔﻤﺎن ﻣﻲﻛﻨﻢ ﻏﻴﺮ از اﺷﺨﺎص‬
‫ﻣﻌﺪودي ﻛﻪ در ﻣﺪرﺳﻪ ﻣﺠﺒﻮر ﺷﺪهاﻧﺪ ﻧﻈﺮي ﺑﻪ اﻳﻦ درس ﺑﻴﻨﺪازﻧﺪ )و ﺣﺘﻤﺎً ﻓﺮاﻣﻮش‬
‫ﻛﺮدهاﻧﺪ( ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ را ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎراﺣﺖ و ﻧﮕﺮان ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪...‬‬
‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪهاي ﺑﺮاي ﻛﺘﺎب ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ! ﻋﻠﻲ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ و ﺣﻮﺿﺶ!‬
‫∗ ∗ ∗‬
‫ﺑﺮاي ﻓﺮار از ﭼﻨﻴﻦ ﺑﺪﺑﺨﺘﻲ دو ﭼﺎرهﺟﻮﻳﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻜﻲ آﻧﻜﻪ ﺳﻌﻲ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‬
‫ﻣﺒﺎﻧﻲ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ راﻛﻪ ﻣﻮرد اﺳﺘﻨﺎد ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬ﺑﻪﻫﺮ دﺳﺖوﭘﺎﺷﻜﺴﺘﮕﻲ‬
‫ﺷﺪه در ﭘﺎورﻗﻲﻫﺎ ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﺷﺮح دﻫﺪ و ﺣﺘﻲاﻟﻤﻘﺪور ﻛﻤﺘﺮ ﻋﻠﻢ ﻓﺮوﺷﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻪﻋﻼوه رﺑﻂ ﻣﻄﺎﻟﺐ را ﺑﺎ ﺑﻌﻀﻲ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻣﻄﻠﻊﻫﺎ و ﺗﻔﺼﻴﻞﻫﺎ‪ -‬ﻛﻪ ﺑﻪﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﺰﻳﺪ‬
‫ﺗﻄﻮﻳﻞ و ﺗﺼﺪﻳﻊ ﺷﺪه و ﻗﺒﻼً ﻣﻌﺬرت ﻣﻲﻃﻠﺒﺪ‪ -‬ﻃﻮري ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺪﻫﺪ ﻛﻪ اﮔﺮ‬
‫ﻗﺴﻤﺖﻫﺎﻳﻲ ﻣﻔﻬﻮم ﻧﺸﺪ و ﺑﺮاي ﺑﻴﮕﺎﻧﮕﺎن ﺑﻪﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و رﻳﺎﺿﻴﺎت ﻣﺒﻬﻢ ﺑﻮد‬
‫ﻣﻊذﻟﻚ رﺷﺘﻪي ﻛﻠﻲ ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ ﻧﮕﺮدد و ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻌﺪي اﻣﻜﺎنﭘﺬﻳﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﻲ‬
‫ﺗﻮﻗﻊ ﻫﻢ ﻧﺒﺎﻳﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻛﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ و ﻓﺮﻣﻮلﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻛﻪ در ﺟﺎي ﺧﻮد‬
‫ﻣﺴﻠﻢ ﺷﺪهاﺳﺖ در اﻳﻨﺠﺎ و در ذﻫﻦ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﺛﺒﺎت و ﻳﻘﻴﻦ ﺑﺮﺳﺪ‪.‬‬
‫ﻓﺼﻞ وﺳﻂﻛﺘﺎب ﻛﻪ اﺳﺘﻌﻤﺎل ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در اﻗﺘﺼﺎد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺧﻮدﺑﻪﺧﻮد ﺗﻮﺳﻌﻪ‬
‫و ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺧﺎرج از ﺗﻨﺎﺳﺐ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده و ﺑﻴﺶ از آﻧﭽﻪ ﻧﻈﺮ اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﺑﻮد ﺟﻠﻮ رﻓﺘﻪاﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻊذﻟﻚ اﻟﺒﺘﻪ ﻧﺎﻗﺺ اﺳﺖ و ﮔﻤﺎن ﻣﻲﻛﻨﺪ در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ ﻣﻴﺪان ﺗﻔﺎﻫﻢ و ﺗﺸﺮﻳﻚ‬
‫ﻣﺴﺎﻋﻲ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﻋﻠﻮم اﻗﺘﺼﺎد و اﺟﺘﻤﺎع ﺧﻴﻠﻲ ﺑﺎز و اﻣﻴﺪﺑﺨﺶ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در‬
‫ﻫﺮ ﺣﺎل اﺳﺘﻤﺪادي ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ از ﺑﻌﻀﻲ ﻓﻮرﻣﻮلﻫﺎي ﺳﺎده رﻳﺎﺿﻲ ﺷﺪهاﺳﺖ‬
‫ﻣﺎﻧﻊ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻋﻬﺪ ﺑﺎ ﻓﺼﻮل ﺑﻌﺪي ﻛﻪ ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻋﻤﻮﻣﻲﺗﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫ﭼﺎرهﺟﻮﻳﻲ دﻳﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ دﺳﺘﻪي »از ﻣﺎ ﺑﻬﺘﺮان« و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ارﺗﺒﺎط‬
‫ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺑﺎ ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ دﻳﻨﻲ و اﺳﻼﻣﻲ ﻣﻮﺟﺐ ﻃﺮد و ﺗﻜﻔﻴﺮ ﻣﺘﻦﻛﺘﺎب از ﻧﺎﺣﻴﻪي ﺑﻌﻀﻲ‬
‫روﺷﻨﻔﻜﺮان ﻧﺸﻮد و ﻣﻮﺿﻮع »ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﻧﺴﺎن« اﺳﺘﻘﻼل ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻧﺪﻫﺪ آﻧﭽﻪ‬
‫را ﻛﻪ ﭘﺎي ﺧﺪا و ﻛﻼم ﺧﺪا در آن ﻣﻲآﻳﺪ ﺟﺪا ﻛﺮده در ﭘﺎورﻗﻲﻫﺎ ﺟﺎ داده اﺳﺖ‪.‬‬
‫)ﻣﻊذﻟﻚ ﺑﻪ ﻛﻠﻴﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﻣﺤﺘﺮم ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﭘﺎورﻗﻲﻫﺎ را ﻫﻢ ﻧﺪﻳﺪه ﻧﮕﻴﺮﻧﺪ ﺗﺎ‬
‫‪ .1‬ﻣﺪﺛﺮ)‪ 50 / (74‬و ‪ : 51‬ﮔﻮﻳﻲ ﮔﻮرﺧﺮاﻧﻲ رﻣﻴﺪهاﻧﺪ ﻛﻪ از ]ﻣﻘﺎﺑﻞ[ ﺷﻴﺮ ﻣﻲﮔﺮﻳﺰﻧﺪ‪.‬‬

(.‬در ﻫﺮ ﺻﻮرت ﻻزم ﺷﺪهاﺳﺖ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در ﻫﺮ‬ ‫ﺟﺎ ﺑﻪﻟﺒﺎس و ﺑﻪرﻧﮓ ﻣﺤﻠﻲ درآﻣﺪه ﺑﻪ اﺳﺘﻌﺎﻧﺖ ﺗﺸﺒﻴﻪﻫﺎ و اﺳﺘﻌﺎرهﻫﺎ ﺑﻪ زﺑﺎن ﻗﻮﻣﻲ‬ ‫ﺣﺮف ﺑﺰﻧﺪ ﺗﺎ ﻃﺮﻓﻴﻦ ﻛﻼم ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ را ﺑﻔﻬﻤﻨﺪ‪ .‬اﻻغ ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ ﻧﮕﺮدﻧﺪ!‪ .‬در ﻫﺮ‬ ‫ﺣﺎل ﻣﺘﻦﻛﺘﺎب و ﺣﺎﺷﻴﻪ ﻫﺮﻳﻚ ﺑﺮاي ﺧﻮد ﺟﺮﻳﺎﻧﻲ ﻣﺴﺘﻘﻞ دارد‪ ..‬در‬ ‫ﻗﺪمﻫﺎي اول رﻋﺎﻳﺖ اﺣﺘﻴﺎط و ﻗﺒﻮل اﺟﻤﺎل ﻧﺒﺎﻳﺪ زﻳﺎد ﻣﻮرد اﻳﺮاد ﮔﺮدد‪ .‬ﻫﺮﺟﺎ ﻧﺘﺎﻳﺞ و رﺑﻂﻫﺎﻳﻲ‬ ‫ﭘﻴﺶ آﻣﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﮔﻤﺎن ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻄﺒﻴﻖ و ﻗﻴﺎس ﺑﺎ آﻳﺎت ﻗﺮآن و ﻛﻠﻤﺎت اﺋﻤﻪ‬ ‫اﺳﺖ ﺗﺬﻛﺮ و ﺗﺮﺟﻤﻪاي در ذﻳﻞ ﺻﻔﺤﻪ داده ﺷﺪه اﺳﺖ و اﮔﺮ ﻳﻜﻲ از اﻳﻦ دو ﺟﺮﻳﺎن‬ ‫ﺑﻪﻧﻈﺮ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻛﺞ و ﺑﻴﺮاﻫﻪ رﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ دﻟﻴﻞ ﺑﺮ اﻧﺤﺮاف دﻳﮕﺮي ﻧﺒﺎﻳﺪ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد‪..‬‬ ‫اﻧﺘﻈﺎر دﻳﮕﺮي ﻛﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺑﺴﻴﺎر ﻗﻄﻌﻲ رﻳﺎﺿﻲ در اﻳﻦ‬ ‫ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺒﺎﺣﺚ »ﻧﻴﻤﻪ ادﺑﻲ‪ -‬ﻧﻴﻤﻪ ﻋﻠﻤﻲ« اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻋﺪم‬ ‫ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ و ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻧﮕﺎرﻧﺪه و ﻛﻤﻲ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﺮاي ورود در ﺗﻔﺼﻴﻞﻫﺎ ﺑﻴﺎﻧﻲ ﺟﺰ‬ ‫ﺗﻘﺮﻳﺐ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺴﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ اﻋﺘﺮاف و ﻣﻌﺬرت اﻣﻴﺪوار اﺳﺖ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺟﺴﺎرت ﻛﻪ ﺑﻪﺳﺎﺣﺖ ﻣﺤﺒﻮب‬ ‫ﻋﺸﻖ و ﺑﻪآﺳﺘﺎن ﻣﻘﺪس ﭘﺮﺳﺘﺶ ﻧﻤﻮده و ﻫﺮ ﻟﻜﻪ ﺧﻄﺎ ﻛﻪ ﺑﻪداﻣﻦ درﺧﺸﺎن ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‬ ‫وارد ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن و اﺻﻼﺣﺎت ﺗﻜﻤﻴﻞﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻣﺮﺗﻔﻊ ﮔﺮدد‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪271‬‬ ‫ﺧﺪاي ﻧﻜﺮده ﻣﺸﻤﻮل آﻳﻪ ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ ﻛﻪ در ﺷﺄن‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اَﻟْﻔَﻀْﻞُ ﻟ‪‬ﻠْﻤ‪‬ﺘ‪‬ﻘﱠﺪ‪‬م‪ .‬‬ .‬ﻧﻈﺮ ﺑﻪاﻳﻨﻜﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي اﻧﺴﺎن و اﺟﺘﻤﺎع ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻳﻦ‬ ‫دوﺳﺮﺣﺪ ﻳﺎ ﺑﺮ ﺣﻮل اﻳﻦ ﻣﺤﻮر در ﺣﺮﻛﺖ و ﮔﺮدش ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ در ﺳﻔﺮ از دﻳﺎر‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺑﻪ دﻳﺎر ﭘﺮﺳﺘﺶ از ﺑﺴﻴﺎري ﻣﻨﺎزل ﺑﺸﺮﻳﺖ و ﻣﻨﺎﻇﺮ اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ ﻋﺒﻮر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻛﻪ‬ ‫وﻗﺘﻲ از درﻳﭽﻪي ﺟﺪﻳﺪي دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺧﺎﻟﻲ از ﺗﺎزﮔﻲ و ﺗﻤﺎﺷﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬در اﻳﻨﺠﺎ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در زﻣﻴﻨﻪ ﺣﻴﺎت‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺑﻪﻋﻨﻮان ﭘﻞ رﺑﻂ و ﻣﻌﺮاﺟﻲ از ﺻﺤﺮاي ﭘﺮ از ﮔُﻞِ ﻋﺸﻖ ﺑﻪآﺳﻤﺎن ﭘﺮ از ﺳﺘﺎرهي‬ ‫ﭘﺮﺳﺘﺶ اﻧﺘﺨﺎب ﺷﺪهاﺳﺖ‪ .‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫اﺻﻮل ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ از ﻣﺪتﻫﺎ ﻗﺒﻞ در ﺑﺴﻴﺎري از ﻋﻠﻮم و ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻓﻨﻲ و ﻧﻈﺮي‬ ‫ﺑﻪﻛﺎرﺑﺮدهﺷﺪه و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ از آن ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬در ورود ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻲاﻧﺘﻬﺎ و ﭘﺮ از اﺷﻜﺎل‬ ‫ﺣﻴﺎت ﻧﻴﺰ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﺗﻄﺒﻴﻖ و ﺗﺤﺮﻳﻒﻫﺎﻳﻲ ﻻزم ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺷﺎﻳﺪ در زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ و‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻧﻴﺰ آنرا زودﺗﺮ و ﺑﻬﺘﺮ از آﻧﭽﻪ در اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ﺳﻌﻲ ﻣﻲﺷﻮد ﺑﻪﻛﺎر‬ ‫ﺑﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ..‬ﻣﺴﻠﻤﺎً ﭘﺎي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در‬ ‫اﻳﻨﺠﺎ و در اﺑﺘﺪاي ﻛﺎر ﻟﻨﮓﺗﺮ و زﺑﺎﻧﺶ ﻟﻜﻨﺖدارﺗﺮ از ﺟﺎﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .

‫‪ 272‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ .

‫‪1‬‬ ‫ﭼﻨﺪ ﻛﻠﻤﻪ از ﻋﺸﻖ‬ .

‬‬ ‫ﻳﻚ ﻧﻜﺘﻪ ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺖ ﻏﻢ ﻋﺸﻖ و اﻳﻦ ﻋﺠﺐ‬ ‫ﻛــﺰ ﻫـــﺮ ﻛــﻪ ﻣـﻲﺷـﻨﻮم ﻧـﺎﻣـﻜﺮّر اﺳﺖ‬ ‫‪ -1.‬‬ ‫ﻫﻤﻪ دم از ﻋﺸﻖ ﻣﻲزﻧﻨﺪ‪ .2‬آﻳﺎ ﻋﺸﻖ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب آورد؟‬ ‫درﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ ﺑﺤﺜﻲ اﺳﺖ ﺧﺎرج از ﻋﻠﻮم و ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺟﺪي و ﻋﺎﺷﻘﻲ ﻛﺎري‬ ‫اﺳﺖ در اﺧﺘﻔﺎ‪ ،‬وﻟﻲ اﮔﺮ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﺘﺎر اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ اﻧﻜﺎر ﻧﻴﺴﺖ‪.‬ﻗﺼﻪﻫﺎي دوران ﻛﻮدﻛﻲ ﺑﻪ ﻋﺮوﺳﻲ ﺧﺘﻢ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﻓﺴﺎﻧﻪﻫﺎ و ادﺑﻴﺎت ﻛﻬﻦ در‬ ‫ﺗﻤﺎم زﺑﺎنﻫﺎ ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺣﻜﺎﻳﺎت ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪ ،‬اﺷﻌﺎر و ﻏﺰﻟﻴﺎت ﺷﻌﺮاي ﺧﻮدﻣﺎن ﺳﺮاﺳﺮ ﻧﻘﺶ‬ ‫و ﻧﮕﺎر رخ ﻳﺎر اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎي ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن اروﭘﺎ و ﺗﺄﺗﺮﻫﺎ و ﺳﻴﻨﻤﺎﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﺨﺘﺼﺮ اﺳﺘﺜﻨﺎء‪‬‬ ‫ﺳﺮاﺳﺮ ﺑﺮ ﻣﺤﻮر ﻋﺸﻖ و وﺻﺎل دور ﻣﻲزﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﺨﺼﺎً ﻣﺰه و ﻣﻌﻨﺎي ﻋﺸﻖ را ﻧﭽﺸﻴﺪه‪ ،‬ﻗﺪم در وادي ﻋﺸﺎق و ﻋﺎﻟﻢ ﺷﻴﻔﺘﮕﺎن ﺟﻤﺎل و‬ ‫ﻛﻤﺎل ﻧﮕﺬاﺷﺘﻪام‪ .‬‬ ‫ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ ﻧﻐﻤﻪ ﻋﺸﺎق اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻨﺮﻣﻨﺪان ﻫﻤﮕﻲ ﻣﺪﻳﺤﻪﺧﻮاﻧﺎن و ﻧﮕﺎرﻧﺪﮔﺎن زﻳﺒﺎﻳﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﺧﻮراك ﻋﺸﻖ اﺳﺖ ﺑﻮدهاﻧﺪ‪:‬‬ ‫ﻫﻤﻪ ﻛﺲ ﻃﺎﻟﺐ ﻳﺎر اﺳﺖ ﭼﻪ ﻫﺸﻴﺎر و ﭼﻪ ﻣﺴﺖ‬ ‫ﻫﻤﻪ ﺟﺎ ﺧﺎﻧﻪ ﻋﺸﻖ اﺳﺖ ﭼﻪ ﻣﺴﺠﺪ ﭼﻪ ﻛﻨﺸﺖ‬ ‫ﻛﺘﺐ ﻋﺮﻓﺎن و ﺣﻜﻤﺖ ﻧﻴﺰ ﺑﺮاي ﺑﻴﺎن ﻣﻌﺎﻧﻲ ﺑﺪﻳﻊ و اﻓﻜﺎر ﻟﻄﻴﻒ‪ ،‬زﺑﺎﻧﻲ ﮔﻮﻳﺎﺗﺮ از‬ ‫زﺑﺎن ﻋﺸﻖ ﻧﻴﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ‪.‬اﻣﺎ ﺑﻨﺎﺑﻪ ﻣﺜﻞ ﻣﻌﺮوف‪ ،‬اﮔﺮ ﻧﺨﻮردهام ﻧﺎن ﮔﻨﺪم دﻳﺪهام ﺑﺪﺳﺖ ﻣﺮدم‪.‬ﺷﺎﻋﺮ و ﻫﻨﺮﻣﻨﺪ ﻫﻢ ﻧﻴﺴﺘﻢ ﻛﻪ در اﻳﻦ‬ ‫زﻣﻴﻨﻪ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻟﻄﻴﻒ ﭘﺮوراﻧﺪه و ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻧﻈﺮ در ﻋﺎﺷﻘﻲ و زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻢ‪.‬‬ ‫اﮔﺮﭼﻪ ﻛﺎر ﺷﺎﻋﺮ ﻣﺒﺎﻟﻐﻪ ﮔﻔﺘﻦ و ﻏﻠﻮ‪ ‬ﻛﺮدن اﺳﺖ و ﻛﺎر ﻫﻨﺮﻣﻨﺪ از ﻧﻮﻳﺴﻨﺪه و‬ ‫ﻧﻮازﻧﺪه و ﻧﮕﺎرﻧﺪه‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﻧﻤﺎﻳﺎﻧﺪن و ﺑﺮﺟﺴﺘﻪﻛﺮدن ﺧﻄﻮط ﺧﺎﺻﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ‬ .‫‪ 274‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪ -1.‬‬ ‫وﺻﻒ ﻋﺸﻖ را ﺷﻨﻴﺪه و ﻣﺨﺘﺼﺮاً ﺧﻮاﻧﺪهام‪.‬اﻟﺒﺘﻪ ﻋﺸﻖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺑﺎ ﻋﻨﺎوﻳﻦ ﻣﺘﻔﺎوت‪.‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫از ﻛﺘﺐ ﻋﻠﻤﻲ و از ﻣﻜﺎﺗﺒﺎت ﺟﺪي زﻧﺪﮔﻲ ﻛﻪ ﺑﮕﺬرﻳﻢ‪ ،‬ﻛﺘﺐ دﻳﻨﻲ و ادﺑﻴﺎت‬ ‫اﺧﻼﻗﻲ را ﻫﻢ ﻛﻪ ﻛﻨﺎر ﺑﮕﺬارﻳﻢ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ آﻧﭽﻪ ﺑﺸﺮ ﺳﺮوده‪ ،‬اﺷﻌﺎر ﻋﺸﻘﻲ ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .1‬دﻧﻴﺎي ﻋﺸﻖ‬ ‫در زﻧﺪﮔﻲ دﻟﺪاده ﻋﺸﻖ و اﻫﻞ ﻣﻌﺎﺷﻘﻪ ﻧﺒﻮدهام‪ .

‬از اﻳﻦ‬ ‫ﺑﺎﺑﺖ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﺸﺮي ﺑﻪ ﻋﻮاﻟﻢ ﺳﺎﻳﺮ ﺣﻴﻮاﻧﺎت )و ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻮﺟﻮدات( اﺗﺼﺎل و ﺗﻌﻤﻴﻢ ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ‪.‬ﺑﻪﻗﻮل ﺷﻌﺮا ﭘﻴﺮ ﺟﻮان‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪.‬آﻧﭽﻪ ﻣﺸﻬﻮد و ﻣﺤﺴﻮس و ﻣﺆﺛﺮ ﺑﻮد‪،‬‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻮﺿﻮع ﻋﻠﻤﻲ ﻧﺸﻮد و از ﺟﻬﺘﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.3‬اﻧﻮاع ﻋﺸﻖ و ﻗﺪرت آن‬ ‫ﻣﻌﺎﺷﻘﻪ وﺟﻮه ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻣﺘﻔﺎوت دارد‪ .‬‬ ‫آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ دﺳﺖ ﻃﺒﻴﻌﺖ و اراده ﺧﻠﻘﺖ آﺷﻜﺎرا ﺟﻠﻮهﮔﺮي ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻣﻮﻫﺒﺖ اﺧﺘﻴﺎر‬ ‫ﻛﻪ اﻣﺘﻴﺎز ﺧﺎﺻﻪ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ ،‬اﻳﺠﺎد اﻧﺤﺮاف و اﺧﺘﻼل ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲﺗﻮان ﺑﻪ‬ ‫ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﺣﺪود اﻳﻦ اﻣﺮ ﭘﻲ ﺑﺮد و ﺑﻪ واﻗﻌﻴﺖ آن اﻳﻤﺎن آورد‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪275‬‬ ‫او ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺧﻮد ﻋﺸﻖ ﻫﺮﭼﻪ ﺑﺎﺷﺪ اﻋﻢ از ﻣﻮﻫﻮم ﻳﺎ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد‪ ،‬آﺛﺎر آن ﻣﺸﻬﻮد و ﻣﺤﺴﻮس اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫اﮔﺮ زﻟﻌﻞ ﻟﺐ ﻳﺎر ﺑﻮﺳﻪاي ﻳﺎﺑﻢ‬ ‫‪ -1 .‬و ﺟﻮش و ﺧﺮوش ﻓﻮقاﻟﻌﺎده در ﺻﺎﺣﺐ آن اﻳﺠﺎد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ .‬ﮔﻮﻳﻲ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﻋﻮض‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺑﻪﺟﻮش و ﺧﺮوش ﻣﻲاﻓﺘﺪ و ﻫﻮش و ﺗﺪﺑﻴﺮ و ﺳﺎﻳﺮ اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي‬ ‫دروﻧﻲ ﺑﻪﺟﻨﺐ و ﺟﻮش و ﺑﺮوز و ﻇﻬﻮر ﻣﻲآﻳﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﻋﺰم ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻋﺸﻖ ﭘﻴﺶ ﻧ‪‬ﻪ ﻗﺪﻣﻲ ﻛﻪ ﺳﻮدﻫﺎ ﺑ‪‬ﺮي ار اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﺗﻮاﻧﻲﻛﺮد‬ ‫ﺟﺎذﺑﻴﺖ و واﻗﻌﻴﺖ ﻋﺸﻖ اﻣﺮي اﺳﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺣﻘﻴﻘﻲ‪ .‬ﻳﺎ در آن ﻫﻨﮕﺎم ﻛﻪ ﻗﻠﺐ ﺷﺨﺺ ﺗﺤﺖ‬ ‫ﺗﺄﺛﺮات ﺷﺪﻳﺪ واﻗﻊ ﺑﻮده اﺳﺖ‪.‬آﻧﭽﻪ ﺳﺎدهﺗﺮ و ﻋﺎديﺗﺮ اﺳﺖ و‬ ‫ﭘﺎﻳﻪ و ﻣﻘﻴﺎس ﺳﺎﻳﺮ ﻋﺸﻖﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﺸﻖ ﺟﻨﺴﻲ و ﺟﺎذﺑﻪ ﻧﺮ و ﻣﺎدﮔﻲ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫در دﻧﻴﺎي ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻛﻪ ﺧﺎﻟﻲ از ﺗﺼﻨﻊﻫﺎي ﻣﺰوراﻧﻪ و ﺗﺨﻴﻞﻫﺎي ﺷﺎﻋﺮاﻧﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‬ ‫ﻗﺪرت ﻋﺠﻴﺐ اﻳﻦ ﭘﺪﻳﺪه ﺑﻬﺘﺮ ﻧﻤﻮدار ﻣﻲﺷﻮد و اﻧﺪازه و ﺗﻘﺪﻳﺮ آن آﺳﺎنﺗﺮ اﺳﺖ‪..‬‬ ‫ﺷﺎﻫﻜﺎرﻫﺎي ادﺑﻲ و ﻫﻨﺮي و ﭼﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻓﺘﻮﺣﺎت ﻧﻈﺎﻣﻲ و ﻣﻮﻓﻘﻴﺖﻫﺎي ﺳﻴﺎﺳﻲ در زﻳﺮ‬ ‫ﺷﻌﻠﻪﻫﺎي ﻓﺮوزان ﻋﺸﻖ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺷﺎﻳﺪ ﻫﻤﻴﻦ ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش و‬ ‫ﺗﺤﺮﻳﻜﺎت اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪآدﻣﻲﺗﺮ و ﺗﺎزﮔﻲ و ﻧﺸﺎط ﻣﻲﺑﺨﺸﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﻜﺎر ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﻋﺸﻖ و ﻋﺎﺷﻘﻲ اﻋﻢ از آﻧﻜﻪ ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﺸﺮوع ﻳﺎ ﻣﻨﺤﺮف و ﻣﺮدود ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻜﻲ از‬ ‫اﺷﺘﻐﺎﻻت ﺟﺎذب ﻋﻤﺪه ﺑﺸﺮﻳﺖ و از ﻋﻮاﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺆﺛﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ در اﻓﺮاد و‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻧﻘﺶ اﺳﺎﺳﻲ ﺑﺎزي ﻛﺮده و ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ..‬‬ ‫ﺟﻮان ﺷﻮم ز ﺳﺮ و زﻧﺪﮔﻲ دوﺑﺎره ﻛﻨﻢ‪.‬اﻣﺎ ﺗﺎ ‪ -‬ﻧﺒﺎﺷﺪ ﭼﻴﺰﻛﻲ ﻣﺮدم ﻧﮕﻮﻳﻨﺪ ﭼﻴﺰﻫﺎ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﻜﺎر ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺣﺮارت ﻋﺸﻖ ﻣﻮاﻧﻊ زﻳﺎدي را در ﺳﺮ راه ﺧﻮد‬ ‫آب ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .

. J.‬داﻧﺸﻤﻨﺪ ﻣﻌﺮوف ﻓﺎﺑﺮ‪ 3‬ﻛﻪ در ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﻌﺎﺷﻘﻪ ﻳﺎ ﺟﻤﺎع ﻳﻜﻨﻮع از ﻋﻨﻜﺒﻮت‪ 4‬ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ »ﻗﺪرت ﻋﺸﻖ را ﻓﻮق ﻗﺪرت ﻣﺮگ«‪ 5‬ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻋﺸﻘﺒﺎزيﻫﺎ و ﺟﻨﮓﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ درﻧﺪﮔﺎن و‬ ‫ﭼﺮﻧﺪﮔﺎن در ﻓﺼﻞ ﺟﻔﺘﮕﻴﺮي ﺑﺮاي رﺑﻮدن و ﻣﺎﻟﻚ ﺷﺪن ﻳﻚ ﻣﺎده )ﻳﺎ ﮔﻠﻪ ﻣﺎده در‬ ‫ﮔﻮزنﻫﺎ( ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﻣﻨﺠﺮﺑﻪ ﭘﻴﺮوزي ﻳﻚ ﻧﺮ ﻗﻮي ﺗﻮأم ﺑﺎ ﻛﺸﺘﻦ ﺳﺎﻳﺮ ﻧﺮﻫﺎ ﻣﻲﺷﻮد‪،‬‬ ‫از ﻣﺸﻬﻮدات ﻋﺎدي ﺷﻜﺎرﭼﻴﺎن و ﺟﺎﻧﻮرﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .H..‬اﻣﺎ ﻣﻮارد و ﻣﺜﺎﻟﻬﺎﻳﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﺣﺲ ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ )ﻳﻌﻨﻲ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ( در ﺑﺮاﺑﺮ ﺣﺲ ﺟﻨﺴﻲ و ﺗﻮﻟﻴﺪ‬ ‫و ﺣﻔﻆ ﻧﺴﻞ ﺳﭙﺮ ﻣﻲاﻧﺪازد ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺸﻤﺎر اﺳﺖ‪ .‬درﻧﺪﮔﻲ و ﺟﺴﺎرﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﺎده ﺣﻴﻮاﻧﺎت در دﻓﺎع از ﻧﻮزادان ﺧﻮد ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﮔﺎﻫﻲ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮاز ﺣﺮارت ﻧﺮﻫﺎ‬ ‫‪1.‬در‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ رﻫﺎﻳﻲ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﮔﺮدد‪. L'amour plus forte que la mort‬‬ .‬ﺗﺎ ﺑﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻌﻀﻲ از‬ ‫ﺣﺸﺮات ﺑﻪ دﻧﻴﺎ ﻧﻤﻲآﻳﻨﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﺮاي ﺟﻔﺘﮕﻴﺮي‪ :‬ﺟﻨﺲ ﻧﺮ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﻴﻤﻴﺮد و ﺟﻨﺲ ﻣﺎده‬ ‫ﻋﻤﺮ ﺧﻮد را از ﺳﺮ ﺷﺐ ﺑﻪ ﺻﺒﺢ ﻧﺮﺳﺎﻧﺪه ﭘﺲ از ﺗﺨﻢرﻳﺰي ﭼﺸﻢ ﺑﺮﻫﻢ ﻣﻴﮕﺬارد‪.‬ﻗﺮار ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬ ‫ﻗﺒﻞ از اﻧﻌﻘﺎد ﻧﺴﻞ ﺑﻪﺣﻔﻆ و ﺣﺮاﺳﺖ آن ﻗﻴﺎم ﻛﺮده‪ ،‬ﻧﻤﻲﮔﺬارد اﻓﺮاد ﺿﻌﻴﻒ‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪﻛﻨﻨﺪه و ارثدﻫﻨﺪه ﺷﻮﻧﺪ‪ .‬و از اﻳﻦ ﺳﻪ ﭼﻴﺰ ﻛﻪ ﻫﺪف‬ ‫ﻣﺸﺘﺮك آﻧﻬﺎ ﺑﻘﺎ و اداﻣﻪ ﺣﻴﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬آﻧﻜﻪ ﻣﻬﻤﺘﺮ اﺳﺖ و ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ را ﻓﺪاي ﺧﻮد‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻋﻤﻞ ﺳﻮم ﻳﻌﻨﻲ ﻏﺮﻳﺰه ﺟﻨﺴﻲ و ﻋﺎﻣﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫در ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺣﺲ ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ و دﻓﺎع از ﺑﻘﺎء وﺟﻮد دارد‪ . Les Ephemeres‬‬ ‫‪3.‬در ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺟﻨﺲ ﻧﺮ‬ ‫ﻣﺤﺒﻮب ﺧﻮد را ﺳﺨﺖ در آﻏﻮش ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬داﻧﺸﻤﻨﺪ ﻣﺰﺑﻮر ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ ﺣﻴﻮان ﻣﺎده‬ ‫ﻣﺸﻐﻮل ﺧﻮردن ﺳﺮ و ﻛﻠﻪ ﺷﻮﻫﺮ ﺑﻴﭽﺎره اﺳﺖ‪ .2‬‬ ‫ﺑﺮاي اﻧﻮاع زﻳﺎدي از ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻋﻤﻞ ﺟﻨﺴﻲ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺤﺴﻮس ﺗﻨﻬﺎ دﻟﻴﻞ وﺟﻮدي آﻧﻬﺎ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺟﻨﺲ ﻣﺎده ﻧﻴﺰ ﻧﻮﺑﺘﻲ دارد‪ .‫‪ 276‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻋﻠﻤﺎي زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ اﻋﻤﺎل اﺻﻠﻲ‪ 1‬ﻳﺎ ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ ﺣﻴﺎت ﺳﻪ ﭼﻴﺰ‬ ‫اﺳﺖ‪ :‬ﺗﻐﺬﻳﻪ ‪ -‬ﺗﺒﺎدل )ارﺗﺒﺎط ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج( ‪ -‬ﺗﻮاﻟﺪ‪ .‬ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﻋﺎﺷﻖ ﻓﺪاﻛﺎر ﭼﻴﺰي از‬ ‫ﮔﺮﻣﻲ و ﻓﺸﺎر ﻋﺸﻘﺶ را ﺑﻜﺎﻫﺪ و آﻧﻘﺪر وﻓﺎداري و ﻓﺪاﻛﺎري را اداﻣﻪ ﻣﻲدﻫﺪ ﺗﺎ ﻓﻜّﻴﻦ‬ ‫ﺑﻴﺮﺣﻢ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻪ ﺣﺪود ﺷﻜﻢ ﻋﺎﺷﻖ دﻟﺴﻮز رﺳﻴﺪه ﻣﺨﺰن ﻏﺪد ﺟﻨﺴﻲ را ﻣﻴﺪرد‪ . Mantes religieuse‬‬ ‫‪5. Fabre‬‬ ‫‪4. Fonctions‬‬ ‫‪2.

‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﻠﺒﻞ ﺑﻠﻜﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻃﻴﻮر و ﺣﺸﺮات‬ ‫ﻛﻪ در ﻓﺼﻞ ﺑﻬﺎر ﺑﻪ ﭘﺮواز و آواز درﻣﻲآﻳﻨﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﺪﻧﺒﺎل ﺟﻨﺲ ﻣﻄﻠﻮب ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻋﺮﻓﺎ از ﻋﺎﻟﻢ ﺣﻴﻮان و اﻧﺴﺎن ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﻬﺎده ﺑﺮ ﻫﺮ درودﻳﻮار ﻧﻘﺶ رخ ﻳﺎر دﻳﺪهاﻧﺪ و‬ ‫از ﻫﺮ ﻧ‪‬ﻲ و ﺳﺎز ﻧﻮاي ﻋﺸﻖ ﺷﻨﻴﺪه‪ ،‬ﺟﻬﺎن ﺑﻲﺟﺎن و ﺑﺎ ﺟﺎن را ﻣﻈﺎﻫﺮ و ﻣﻮاﻟﻴﺪ ﻋﺸﻖ‬ ‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪاﻧﺪ‪.‬ﺧﻠﻴﻞ‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ دوﺳﺘﺪار‪ .‬دوﺳﺘﺪار ﺧﺪا! ﻗﺮآن او را ﭼﻨﻴﻦ وﺻﻒ ﻣﻲﻛﻨﺪ »‪.‬‬ ‫ﺷﻌﺮاي ﻣﺎ ﺑﺎ ﻫﻤﻪ اﺳﺘﻌﺎره و دروغﭘﺮدازيﻫﺎ اﻳﻦ را راﺳﺖ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﻛﻪ آواز ﺑﻠﺒﻞ در‬ ‫ﻣﻴﺎن ﮔﻞ ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﺤﺒﻮب اﺳﺖ‪ .‬ﻣ‪‬ﺴﻠ‪‬ﻢ ﺑﻮد )ﺗﺴﻠﻴﻢ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺧﺪا( و ﻣﺸﺮك ﻧﺒﻮد )ﻏﻴﺮ از ﺧﺪا ﻋﺸﻖ و ﺑﻨﺪﮔﻲ ﺑﻪ‬ ‫دﻳﮕﺮي ﻧﻤﻲورزﻳﺪ(‬ ‫ﻣﺴﻴﺤﻴﺎن دﻳﻦ ﺧﻮد را دﻳﻦ ﻋﺸﻖ و ﻣﺤﺒﺖ ﻣﻲداﻧﻨﺪ‪ ..‬و ﺑﺎ‬ ‫آﻧﻜﻪ اﺳﺎس ﺗﻌﻠﻴﻢ ﺑﺮ ﻣﺒﻨﺎي ﺗﺰﻛﻴﻪ و ﺗﻤﺮﻳﻦ و ﺗﻌﻘﻞ ﮔﺬارده ﺷﺪه‪ ،‬و اﻋﺘﻘﺎد و ﻳﻘﻴﻦ‬ ‫ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎز ﻫﻤﻪ ﺟﺎ ﺻﺤﺒﺖ از ﻛﻠﻤﺎﺗﻲ ﻧﻈﻴﺮ ا‪‬ﺑ‪‬ﺘ‪‬ﻐﺎء‪ ‬و‪‬ﺟﻪ‪‬اﷲ )ﺟﺴﺘﺠﻮ و‬ .‬‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺴﺎن ﺷﻜﻔﺘﮕﻲ و ﺣ‪‬ﺪ‪‬ت ﻋﻤﻞ ﺧﻮد ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ آﺛﺎر و ﻣﻈﺎﻫﺮ‬ ‫وﺟﻮدي را در اﻳﺎم ﻋﺎﺷﻘﻲ ﺑﺮوز ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪.‬‬ ‫در آن زﻣﺎن ﺷﺎﻳﺪ ﻣﺼﻄﻠﺢ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ و ﺣﺎﻻ ﻫﻢ اﻋﺮاب ﻋﺸﻖ را ﺣ‪‬ﺐ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ(‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪277‬‬ ‫ﺑﻪ ﻫﻨﮕﺎم ﺟﻔﺘﮕﻴﺮي ﻣﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ﺧﻠﻴﻞ‪ ..‬آل ﻋﻤﺮان‪ (67 /‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ﺣﻨﻴﻒ ﺑﻮد )ﺣﻨﻴﻒ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺎﻳﻞ و ﻃﺎﻟﺐ‬ ‫ﺣﻖ(‪ .‬ﻣﺆﺳﺲ ادﻳﺎن ﺗﻮﺣﻴﺪي روي زﻣﻴﻦ ﻛﻪ ﻣﻮرد اﺣﺘﺮام‬ ‫ﺗﻤﺎم آﻧﻬﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺣﻀﺮت اﺑﺮاﻫﻴﻢ )ﻋﻠﻲ ﻧَﺒﻴ‪‬ﻨﺎو ﻋﻠﻴﻪاﻟﺴ‪‬ﻼم( اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫در ﻗﺮآن ﻛﻠﻤﻪ ﻋﺸﻖ وﺟﻮد ﻧﺪارد )اﻳﻦ ﻛﻠﻤﻪ ﺷﺎﻋﺮاﻧﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻓﺎرﺳﻲ اﺳﺖ ﺗﺎ ﻋﺮﺑﻲ‪.‬ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﺣﻀﺮت ﻣﺴﻴﺢ آﻣﺪ‬ ‫ﻛﻪ ﻋﺸﻖ را )ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺧﺪا و ﻣﺤﺒﺖ ﺑﻪ ﺧﻠﻖ را( ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻮﻟﻮي روﻣﻲ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ‪:‬‬ ‫آﺗـﺶ ﻋﺸﻖ اﺳﺖ ﻛـﺎﻧﺪر ﻧ‪‬ـﻲ ﻓﺘﺎد‬ ‫ﺟـﻮﺷﺶ ﻋﺸﻖ اﺳﺖ ﻛﺎﻧﺪر ﻣ‪‬ﻲ ﻓﺘﺎد‬ ‫ﻛﻮه در رﻗﺺ آﻣﺪ و ﭼﺎﻻك ﺷﺪ‬ ‫ﺟﺴﻢ ﺧـﺎك از ﻋﺸﻖ ﺑﺮ اﻓﻼك ﺷﺪ‬ ‫اي دواي ﺟـﻤـﻠـﻪ ﻋـﻠﺖﻫـﺎي ﻣــﺎ‬ ‫ﺷﺎد ﺑﺎش اي ﻋﺸﻖ ﺧﻮش ﺳﻮداي ﻣﺎ‬ ‫وي دواي ﻧـﺨـﻮت و ﻧـﺎﻣـﻮس ﻣـﺎ‬ ‫اي ﺗــﻮ اﻓـﻼﻃـﻮن و ﺟـﺎﻟــﻴﻨﻮس ﻣـﺎ‬ ‫آورﻧﺪﮔﺎن ادﻳﺎن ﻛﻪ ﺧﻮد را ﻣﺄﻣﻮر ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﻣﻘﻴﺪ ﺑﻪ رﻋﺎﻳﺖ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻲداﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ‬ ‫ﻧﻴﺰ دم از ﻋﺸﻖ و ﺑﻨﺪﮔﻲ زدهاﻧﺪ‪ .‬ﺣ‪‬ﻨﻴﻔَﺎً ﻣ‪‬ﺴ‪‬ﻠ‪‬ﻤ‪‬ﺎً و‪ ‬ﻣﺎ‬ ‫ﻛﺎنَ ﻣ‪‬ﻦْاﻟْﻤ‪‬ﺸْﺮِﻛﻴﻦ«‪).‬ﻋﺸﻖ ﻣﺎدري ﻛﻪ ﺑﻌﺪ از ﻋﺸﻖ ﺟﻨﺴﻲ ﻣﻲآﻳﺪ از آن‬ ‫ﻗﻮيﺗﺮ اﺳﺖ‪.

(48 /‬اﺟﺎزه ﻧﻤﻲدﻫﺪ در ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﺧﺪا اﺣﺪي را ﺑﻬﺮ ﻋﻨﻮان ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ )ﺑﺖ ‪ -‬ﺷﻔﻴﻊ ‪ -‬ﺷﺮﻳﻚ ‪ -‬رﻳﺎ ‪ -‬ﺗﺸﻜﺮ ‪ -‬ﭘﺎداش ‪ -‬ﺗﺮس و ﻏﻴﺮه( ﺷﺮﻳﻚ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬ﻣﺎ در دﻋﺎ‬ ‫راﺣﺘﻰ دﻧﻴﺎ و ﺧﻮدﻣﺎن را ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ‪ .1‬اﻟﺒﺘﻪ دﻋﺎﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ اﺋﻤﻪ ﺑﻤﺎ ﻳﺎد دادهاﻧﺪ ﻏﻴﺮ از دﻋﺎﻫﺎﻳﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮل و ﻣﻨﻈﻮر ﻣﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫در ﻣﺬﻫﺐ ﺷﻴﻌﻪ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻲداﻧﻴﺪ ﺷﺮط ﻗﺒﻮل دﻳﻦ را وﻻﻳﺖ داﻧﺴﺘﻪ و وﻻﻳﺖ را‬ ‫در ﻣﺤﺒﺖ ﻣﻲﺟﻮﻳﻨﺪ‪ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ در ﻗﺮآن ﻣﻜﺮر ﺳﻔﺎرش ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﺮا ﺑﺨﻮاﻧﻴﺪ و ﻣﺮا »ﺑﺨﻮاﻫﻴﺪ«‪،‬‬ ‫ﺑﻪﺳﻮي ﻣﻦ ﺑﻴﺎﺋﻴﺪ‪.‬ﻣﺆﻣﻦ ﺑﺎ دﻳﺪن آﻳﺎت و ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎي ﺧﺪا ﺑﻪ ﺧﺎك ﻣﻲاﻓﺘﺪ و اﺷﻚ ﺷﻮق‬ ‫ﻣﻲرﻳﺰد‪ .‬ﺧﺪا را ﺑﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺧﻮد ﻣﻰﻃﻠﺒﻴﻢ‪ .‬‬ ‫ﺻﺪﺑﺎر اﮔﺮ ﺗﻮﺑﻪ ﺷﻜﺴﺘﻲ ﺑﺎز آي‬ ‫اﻳﻦ درﮔﻪ ﻣﺎ درﮔﻪ ﻧﻮﻣﻴﺪي ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫ﮔﻮﺋﻲ ﻛﻪ ﻧﻘﺪ ﻋﺸﻖ ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲ ﺑﺮﻧﺪاﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺣﺴﺎدت ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﻬﻤﺖ ﻣﺬﻣﻮم ﺻﻔﺖ‬ ‫ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي روي زﻣﻴﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺮار ازﻟﻲ درﮔﺎه ﻋﺸﻖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬دﻋﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از اﻣﺎﻣﺎن رﺳﻴﺪه ﺳﺮاﺳﺮ ﺗﻜﺒﻴﺮ و ﺗﺴﺒﻴﺢ و ﺣﻤﺪ‬ ‫ﺧﺪاﺳﺖ و ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﺎ ﻳﺎدآوري ﻧﻌﻤﺎت و ﺻﻔﺎت ﺧﺪا ﻛﻪ ﺑﺨﺸﻨﺪﮔﻲ و ﭘﺎﻛﻲ و‬ ‫ﺑﺰرﮔﻮاري و ﺻﻔﺎت ﺟﻼﻟﻪ دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ او را در دل ﻣﺴﻠﻤﺎن زﻳﺎد ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬آﻧﻬﺎ در دﻋﺎ راز و ﻧﻴﺎز ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﻪ ﻛﺮده‬ ‫و ﺧﺪا را ﻣﻰﺧﻮاﻫﻨﺪ و ﺧﻮد را در ﺧﺪﻣﺖ او ﻣﻰﮔﺬارﻧﺪ‪ .‫‪ 278‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻃﻠﺐ روي ﺧﺪا( ‪ -‬ﻳ‪‬ﺤﺒ‪‬ﻮنَاﷲ ‪ -‬اَؤﻟﻴﺎء‪‬اﷲ ‪ -‬ﻳ‪‬ﺮﺟ‪‬ﻮنَ ﻟ‪‬ﻘﺎء‪‬اﷲ ‪ -‬اَﺷﱠﺪ‪ ‬ﺣ‪‬ﺒ‪‬ﺎﷲ و اﻣﺜﺎل آن‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﺳﺠﺎد )ع( در دﻋﺎي اﺑﻮﺣﻤﺰه ﺛﻤﺎﻟﻲ ﺑﻤﺎ ﺗﻌﻠﻴﻢ داده ﻣﻲﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬اﻟﻠﻬﻢ‪ ‬ا‪‬ﻧّﻲ‬ ‫اَﺳﺌَﻠُﻚ‪ ‬اَن ﺗَﻤﻠَﺄَ و ﻗَﻠﺒﻲ ﺣ‪‬ﺒ‪‬ﺎًﻟَﻚ‪) ‬ﺧﺪاﻳﺎ از ﺗﻮ ﻣﻴﺨﻮاﻫﻢ ﻛﻪ دل ﻣﺮا ﻣﺎﻻﻣﺎل از ﻣﺤﺒﺖ‬ ‫ﺧﻮد ﻛﻨﻲ(‪ ،‬و‪‬ﺻﺒ‪‬ﺖ ا‪‬ﻟَﻲ ﻟ‪‬ﻘﺎﺋَﻚ )دﻳﺪار و ﻣﻼﻗﺎﺗﺖ را در ﺧﺎﻃﺮم ﻣﺤﺒﻮب ﺑﮕﺮدان(‪ ،‬ﻳﺎ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻏﺎﻳ‪‬ﺘﻲ ﻓﻲ ر‪‬ﻏﺒ‪‬ﺘﻲ )اي ﻣﻨﺘﻬﺎي ﻣﻴﻞ و آرزوي ﻣﻦ(‬ ‫‪ .‬اﺻﻼً ﻗﺮآن اﻳﻤﺎن را ﺳﻮاي اﺳﻼم و ﺑﺎﻻﺗﺮ از آن داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺎ وارد »دل«‬ ‫ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻘﺒﻮل و ﻣﺆﺛﺮ ﻧﻤﻲﺷﻨﺎﺳﺪ‪ .‬زﻳﺮا ﺗﻨﻬﺎ اﻳﻨﻬﺎ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ‬ ‫دل ﻋﺎﺷﻖ را ﻣﻠﻚ ﺧﺎﻟﺺ ﺧﻮد ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻗﺮآن ﻛﺮﻳﻢ ﻧﻴﺰ ﻫﺮ ﺗﻘﺼﻴﺮي را وﻋﺪه‬ ‫ﺑﺨﺸﺶ ﻣﻲدﻫﺪ ﺟﺰ ﺷﺮك ‪ :‬ا‪‬نّاﷲ ﻻﻳ‪‬ﻐﻔ‪‬ﺮُاَن ﻳ‪‬ﺸﺮِك‪ ‬ﺑِﻪ و ﻳ‪‬ﻐﻔ‪‬ﺮُ ﻣﺎدونَ ذﻟﻚ‪ ‬ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦ‬ ‫ﻳ‪‬ﺸﺎء‪).‬‬ ‫دل و دﻳﻦ ﻣﺆﻣﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﺎﻟﺼﺎً ﻣﺨﻠﺼﺎً ﺑﺮاي ﺧﺪا ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺮاي او زﺣﻤﺖ ﺑﻜﺸﺪ؛ ﻗُﻞ ﻓَﻤ‪‬ﻦ‬ ‫ﻛﺎنَ ﻳ‪‬ﺮﺟ‪‬ﻮا ﻟ‪‬ﻘﺎء‪ ‬ر‪‬ﺑ‪‬ﻪ ﻓَﻠﻴ‪‬ﻌﻤ‪‬ﻞُ ﻋ‪‬ﻤﻼً ﺻﺎﻟ‪‬ﺤﺎً و ﻻﻳ‪‬ﺸﺮِك‪ ‬ﺑِﻌﺒﺎد‪‬ةِ ر‪‬ﺑ‪‬ﻪ اَﺣ‪‬ﺪا )ﻛﻬﻒ‪ :110/‬ﺑﮕﻮ‬ ‫ﻫﺮﻛﺲ آرزوﻣﻨﺪ ﻟﻘﺎي ﭘﺮوردﮔﺎرش ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﻻزم اﺳﺖ ﻋﻤﻠﻲ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪ ،‬ﻋﻤﻞ‬ ‫ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ‪ ،‬و در ﺑﻨﺪﮔﻲ ﭘﺮوردﮔﺎرش اﺣﺪي را ﺷﺮﻳﻚ ﻧﻜﻨﺪ(‪.‬ﻧﺴﺎء ‪ .‬ذﻛﺮﺷﺎن وﺻﻒ ﻋﻈﻤﺖ و ﻛﻤﺎل ﺳﺒﺤﺎن و‬ .‬اﻳﻤﺎن ﻛﺎر دل اﺳﺖ و دل ﻣﺆﻣﻦ از ﻧﺎم ﺧﺪا‬ ‫ﺷﻜﻔﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .

‬ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ دﺳﺘﮕﺎه ﻋﻈﻤﺖ ﺧﻠﻘﺖ داﺷﺘﻪ از ﺣﻘﺎرت و ﺗﻘﺼﻴﺮات ﺧﻮد‬ ‫ﻣﻌﺬرت ﻣﻰﺧﻮاﻫﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻟﻄﻴﻔﻪاي اﺳﺖ ﻧﻬﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ از آن ﺧﻴﺰد‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺎم آن ﻧﻪ ﻟﺐ ﻟﻌﻞ و ﺧﻂ زﻧﮕﺎري اﺳﺖ‬ ‫اﻳﻦ اﺳﺎﻣﻲ در درﺟﺎت ﺗﺼﺎﻋﺪي از ﻛﻠﻤﺎت ﺳﺎدهاي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ و ﺧﻮاﻫﺶ‪ ،‬ﻣﻴﻞ‬ ‫ﻳﺎ ﻣﻨﻈﻮر ﺷﺮوع ﺷﺪه ﺑﺤﺴﺐ ﺷﺪت و ﺿﻌﻔﻲ ﻛﻪ در ﺧﻮاﻫﻨﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﻳﺎ اﻫﻤﻴﺖ و‬ ‫ﺟﺎذﺑﻪاي ﻛﻪ در ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻛﻠﻤﺎﺗﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﻣﻘﺼﺪ ﻳﺎ ﻣﻘﺼﻮد‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎج ﻳﺎ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج‪،‬‬ ‫ﻣﻄﻠﻮب‪ ،‬اﻳﺪآل‪ ،‬ﻣﺤﺒﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ .‬و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ ﻣﻌﺒﻮد ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬آنﻫﺎ ﻋﺎﺷﻖاﻧﺪ و ﻣﺎ ﻣ‪‬ﺪ‪‬ﻋﻰ‬ ‫آﻧﻬﺎ ﺻﺒﺮ و ﻓﺮج ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺑﻬﺘﺮ ﺑﺎر ﻣﺸﻜﻼت و اﺑﺘﻼﻫﺎى راه وﺻﻮل ﺑﻪ ﺣﻖ را ﺑﻪ ﻣﻨﺰل ﺑﺮﺳﺎﻧﻨﺪ‪.‬ﺗﻮﻗﻊ دارﻳﻢ ﺑﻰﺳﻌﻰ و رﻧﺞ‪ ،‬ﻣﻔﺖ و ﻣﺴﻠﻢ اﻫﻞ ﺑﻬﺸﺖ ﺑﺸﻮﻳﻢ!‬ ‫دﻋﺎ ﻛﺮدن زﺑﺎن ﺣﺎل ﻋﺎﺷﻖ و ﺧﻮاﻧﺪن و ﺧﻮاﺳﺘﻦ ﻣﻌﺸﻮق اﺳﺖ‪ .‬و‪‬ﻫ‪‬ﺐ ﻟ‪‬ﻰ‪ ‬اﻟﺠﺪ‪ ‬ﻓﻰ ﺧَﺸﻴ‪‬ﺘ‪‬ﻚ‪ ‬و‪ ‬اﻟﺪ‪‬وام ﻓ‪‬ﻰاﻻ‪‬ﺗﱢﺼﺎل‬ ‫ﺑِﺨ‪‬ﺪﻣ‪‬ﺘ‪‬ﻚ‪ ‬ﺣﺘﱠﻰ اَﺳﺮَح‪ ‬ا‪‬ﻟﻴﻚ‪ ‬ﻓﻰ ﻣﻴﺎدﻳﻦِ اﻟﺴ‪‬ﺎﺑِﻘﻴﻦ و‪ ‬اُﺳﺮِع‪ ‬ا‪‬ﻟﻴﻚ‪ ‬ﻓﻰ اﻟﻤ‪‬ﺒﺎد‪‬رﻳﻦ(‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻘﺼﺪ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﻣﻨﺸﺎء واﺣﺪ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺗﻤﺎم اﻳﻨﻬﺎ از آن ﺟﻬﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ را ﺑﻪ ﻃﺮﻓﻲ ﻣﻲﻛﺸﺎﻧﺪ و در او اﻳﺠﺎد ﺗﻤﺎﻳﻞ‬ ‫دروﻧﻲ و ﺣﺮﻛﺎت ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﻧﻮﻋﻲ از ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺷﻤﺎر ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪:‬‬ ‫در ره ﻋﺸﻖ ﻧﺸﺪ ﻛﺲ ﺑﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﻣﺤﺮم راز‬ ‫ﻫــﺮ ﻛـﺴﻲ ﺑـﺮ ﺣﺴﺐ ﻓﻬﻢ ﮔـﻤﺎﻧﻲ دارد‬ ‫وردﺷﺎن ﺣﻤﺪ و رﺿﺎﻳﺖ ﻣﻨّﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺎ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﺮاى ﻓﺮار از‬ ‫وﻇﻴﻔﻪ و ﻛﺎردﻋﺎ ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ و از ﺧﺪا ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺧﻮد را ﺑﺠﺎى ﻣﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺑﺎر ﺧﺪﻣﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ را ﺑﺪوش ﺧﻮد‬ ‫ﺑﻜﺸﺪ‪ .4‬ﺗﻌﻤﻴﻢ ﻋﺸﻖ‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮي و ﺗﻨﻮع ﺻﻔﺎت اﻧﺴﺎﻧﻲ داﻣﻨﻪ ﻋﺎﺷﻘﻲ را ﺧﻴﻠﻲ وﺳﻴﻊ و ﻣﺘﻐﻴﺮ ﻛﺮده اﺳﺖ‪.‬در دﻋﺎى ﻛﻤﻴﻞ اﺳﺖ‪:‬‬ ‫ﻗَﻮ‪‬ﻋ‪‬ﻠﻰ ﺧ‪‬ﺪﻣ‪‬ﺘ‪‬ﻚ‪ ‬ﺟ‪‬ﻮارِﺣﻰ و‪ ‬اﺷﺪ‪‬د ﻋ‪‬ﻠَﻰ اﻟَﻌﺰﻳﻤ‪‬ﺔِ ﺟ‪‬ﻮاﻧ‪‬ﺤﻰِ‪ .‬‬ ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻋﺸﻖ را ﺑﺎﻳﺪ در ﻳﻚ اﻓﻖ وﺳﻴﻊﺗﺮ و داﻣﻨﻪدارﺗﺮ ﺑﺎ اﻧﻮاع و اﻃﻮار ﺑﺴﻴﺎر و‬ ‫آﺛﺎر و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﺑﻲﺷﻤﺎر ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻛﺮد‪.‬ﻣﺎ ﺑﺮﻋﻜﺲ ﺑﺮاى ﺷﻜﺎﻳﺖ از ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫ﺧﻮد و اﻋﺘﺮاض و اﻳﺮاد ﺑﻪ ﻛﺎر ﺧﺪا ﻓﻘﻂ در ﻣﻮاﻗﻊ ﮔﺮﻓﺘﺎرى دﺳﺖ ﺑﻪ دﻋﺎ و اﻟﺘﻤﺎس ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﻃﻠﺒﻜﺎرى‬ ‫ﻣﻰﻛﻨﻴﻢ‪ .‬آﻧﻬﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎى ﺑﺨﺸﺶ و ﺗﻤﻨﺎى ﻗﺮب ﻣﻰﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻌﺮﻓﺖ ﻳﺎﻓﺘﻦ و اﻳﻤﺎن ﭘﻴﺪا ﻛﺮدن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻨﺎﺧﺘﻦ درِ ﺧﺎﻧﻪ دوﺳﺖ اﺳﺖ و دﻋﺎ ﻛﺮدن‬ ‫ﺑﺪرِﺧﺎﻧﻪ دوﺳﺖ ﻛﻮﺑﻴﺪن و اﺟﺎزه ﺗﺸﺮﱡف و ﺧﺪﻣﺖ ﺧﻮاﺳﺘﻦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻻزﻣﻪ ﻋﺒﺎدت و ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻌﺪ از ﻣﻌﺮﻓﺖ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ .‬‬ ‫ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﻣﻄﻠﺐ را ﺳﻬﻞ ﻣﻲﻛﻨﺪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد اﻧﻮاع ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺣﺎﻻت‬ ‫ﻣﺘﻔﺎوت و ﻣﻘﺎﺻﺪ ﻣﺘﻀﺎد و ﺷﺪت و ﺿﻌﻒﻫﺎي زﻳﺎد‪ ،‬ﺟﻬﺎت ﻣﺸﺘﺮﻛﻲ در ﺗﻤﺎم اﻳﻦ‬ ‫ﻋﺸﻖﻫﺎ ﻛﻪ اﻟﺒﺘﻪ اﺳﺎﻣﻲ ﻣﺘﻌﺪد ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ وﺟﻮد دارد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪279‬‬ ‫‪ -1.‬‬ ‫و ﻫﻤﺖ و ﻗﻮت زﻳﺎدﺗﺮ ﺑﺮاى ﭘﻴﺮوزى در ﻣﻴﺎن ﻣﺴﺎﺑﻘﻪ ﺧﺪﻣﺖ و ﻋﻤﻞ ﻃﻠﺐ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪) .

‬و ﭼﻮن در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻋﺸﻖ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي ﻣﻜﻨﻮن را ﺑﻴﺮون‬ ‫ﻣﻲرﻳﺰد و ﻣﻤﻜﻨﺎت وﺟﻮدي را ﺑﻜﺎر ﻣﻲاﻧﺪازد ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ ﺑﺮاي ﻫﻤﻴﻦ ﻛﺎر ﺳﺎﺧﺘﻪ‬ ‫و ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻋﻢ از ﺧﻮراك‪،‬‬ ‫ﭘﻮﺷﺎك ﻏﺮﻳﺰه ﺟﻨﺴﻲ و ﺷﻬﻮات‪ ،‬اﺣﺴﺎﺳﺎت‪ ،‬ذوق‪ ،‬ﻫﻨﺮ‪ ،‬اﻣﻮر اﻋﺘﺒﺎري ﻣﺎدي و‬ ‫‪1.‬ﺟﻮارح و اﻋﺼﺎب ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ و اﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ را ﺑﺎ‬ ‫ﺻﻤﻴﻤﻴﺖ و ﻧﺸﺎط اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺣﺲ ﻋﺸﻖ درﺳﺖ ﻋﻜﺲ ﺣﺲ ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ و ﺑﻘﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻗﺼﺪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان واﺣﺪ ﺳﺎده ﻋﺸﻖ‪ ،‬ﺗﻤﺎم ﻫﺪﻓﻬﺎي زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﻨﺸﺄ‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺑﺸﺮي از ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ و رواﻧﻲ را‪ 1‬ﺟﻤﻊ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ ﻋﺸﻖ اﻣﺮ واﻗﻌﻲ ﺣﻘﻴﻘﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻮن اﻧﺴﺎن در ﺑﺮاﺑﺮ ﻫﻴﭻ ﭼﻴﺰ ﺟﺰ‬ ‫ﻋﺸﻖ )ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي اﻋﻢ و در دو ﺟﻬﺖ ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﻨﻔﻲ( ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ درﻧﻤﻲآﻳﺪ‪. Psychologique‬‬ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻨﺎﺳﺐ و ﺗﻔﺎﻫﻢ ﺑﺮاي آن دارﻧﺪ‪ .‬ﮔﺮم و ﻣﺸﺘﻌﻞ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬وﺟﻮد اﻧﺴﺎن اﻋﻢ از اﻳﻨﻜﻪ آن را ﺳﺮاﺳﺮ ﻣﺎدي ﻳﺎ ﺗﺤﺖ ﻓﺮﻣﺎن‬ ‫ﺟﻮﻫﺮﻫﺎي روﺣﻲ ﺑﺪاﻧﻴﻢ‪ ،‬در ﺑﺮاﺑﺮ ﻋﺸﻖ ﺑﻴﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ‬ ‫ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش درﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬‬ ‫از اﻳﻦ ﺑﺒﻌﺪ دﻳﮕﺮ ﻣﻨﻈﻮر ﻣﺎ از ﻣﻌﺸﻮق ﺟﻨﺲ ﻣﺎده ﻳﺎ ﺟﻨﺲ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺑﺎ دﻟﺮﺑﺎﻳﻲﻫﺎ و‬ ‫ﺟﺎذﺑﻪﻫﺎي ﺷﻬﻮاﻧﻲ و ذوﻗﻲ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺮ ﻣﻘﺼﻮد و ﻣﻄﻠﻮﺑﻲ را ﺷﺎﻣﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬ﻣﻊذﻟﻚ‬ ‫ﺣﺴﻲ اﺳﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﻮﺟﻮد در اﻧﺴﺎن )ﻳﺎ در ﺣﻴﺎت ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ(‪ .‬ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ‬ ‫ﺗﺪارك ﻗﺒﻠﻲ و ﺗﻘﺪﻳﺮ اﺻﻠﻲ آﻧﻬﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺎل اﮔﺮ درﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ داراي ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻔﻲ اﺳﺖ‬ ‫و ﻣﺮاﺣﻠﻲ از آن ﭘﻴﺪا ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺧﻮد را در ﻗﺒﺎل ﻋﺸﻖ ﻓﺮاﻣﻮش و ﻓﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﺑﻪ اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﻬﺎي ﻋﻤﻴﻖﺗﺮي ﺧﻮاﻫﻴﻢ رﺳﻴﺪ‬ ‫ﺑﺤﺮي اﺳﺖ ﺑﺤﺮ ﻋﺸﻖ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﺶ ﻛﻨﺎره ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫آﻧـﺠﺎ ﺟـﺰ آﻧـﻜﻪ ﺟـﺎن ﺑﺴﭙـﺎرﻧـﺪ ﭼــﺎره ﻧـﻴﺴﺖ‬ ‫ﭘﻴﺶ از آﻧﻜﻪ ﺑﻪ ﭼﻨﺎن ﻣﺮاﺣﻞ ﻋﻤﻴﻖ و دﻗﻴﻖ ﺑﺮﺳﻴﻢ‪ ،‬در ﻣﺮاﺣﻞ ﭘﺴﺖ ﻋﺎدي ﻧﻴﺰ‬ ‫ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻴﺸﻮﻳﻢ در وﺻﻮل ﺑﻪ ﻣﻘﺼﻮدﻣﺎن ﺻﺮف وﻗﺖ ﻳﺎ ﻓﻜﺮ ﻳﺎ ﻣﺎل‬ ‫ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﻢ‪ ،‬ﺧﻮد را ﺑﺰﺣﻤﺖ ﺑﻴﻨﺪازﻳﻢ‪ ،‬از ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت و ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲﻫﺎ ﻣﺎﻳﻪ ﺑﮕﺬارﻳﻢ‪.‫‪ 280‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻓﻌﻼً ﻛﺎري ﻧﺪارﻳﻢ ﻛﻪ ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻄﻠﻮب ﭼﻴﺴﺖ و ﺗﺎ ﭼﻪ درﺟﻪ واﻗﻌﻴﺖ ﺧﺎرﺟﻲ و‬ ‫ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﻋﺸﻖ را دارا ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬آﻧﭽﻪ ﻣﺴﻠﻢ و ﻣﻬﻢ اﺳﺖ اﻳﻨﻜﻪ در اﻧﺴﺎن ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺎﻟﺖ و‬ ‫آﺛﺎر ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬و ﺑﺎ ﻫﻤﻪ ﺷﺎخ و‬ ‫ﺑﺮﮔﻲ ﻛﻪ ﺷﻌﺮا و ﻋﺮﻓﺎ ﺑﻪ آن دادهاﻧﺪ از ﻧﻈﺮ ﻣﺎدي و ﻋﻠﻤﻲ ﭘﺪﻳﺪهاي ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻧﻜﺎر و‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.

‬زﻳﺮا ﻛﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ زﻧﺪﮔﻲ ﻫﻤﺎن ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ اﺳﺖ و‬ ‫اﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ از ﺟﺎﻳﻲ ﺟﺰ از ﻣﻘﺎﺻﺪ و ﻣﺴﺎﺋﻠﻲ ﻛﻪ ﻣﻮرد ﻋﻼﻗﻪ ﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎج اﻧﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬ ‫ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻧﻤﻲﮔﻴﺮد‪ .‬‬ ‫‪ -1.‬ﻇﺎﻫﺮاً در اﻳﻦ‬ ‫ﺗﻌﻤﻴﻢ و ﺗﺴﻬﻴﻞ ﺑﻪ راه ﺧﻄﺎﻳﻲ ﻧﺮﻓﺘﻪاﻳﻢ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪281‬‬ ‫ﻣﻌﻨﻮي‪ ،‬ﺑﺪﻧﻲ و روﺣﻲ )ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ( ﻳﺎ ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ‪ .‬ﻓﺮق ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﺑﺎ ﻣﻮﺟﻮد ﻏﻴﺮزﻧﺪه در اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ دوﻣﻲ‬ ‫ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ اﺣﺴﺎس ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﻳﺎ ﺗﺸﻨﮕﻲ ﻳﺎ ﻛﻤﺒﻮد و ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.5‬اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫ﺣﺎل اﮔﺮ در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﻣﻴﻞ و ﻋﺸﻖ و ﻃﻠﺐ وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﺷﺨﺺ دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ‬ ‫اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ در ﺧﻮد ﻳﺎ ﺟﺎذﺑﻪاي از ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺣﺲ ﻛﻨﺪ )ﻛﻪ آﻧﻬﻢ ﺑﺎز ﻳﻜﻨﻮع اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫اﺳﺖ ﻣﻨﺘﻬﺎ اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﻮاﺟﻪ ﺷﺪن در اﻧﺴﺎن اﺣﺴﺎس و ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻣﻲﺷﻮد(‪،‬‬ ‫ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺒﻊ و ﻣﻨﺸﺎء ﺗﻤﺎم ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ و ﻣﻈﺎﻫﺮ زﻧﺪﮔﻲ اﺣﺘﻴﺎج اﺳﺖ و اﺻﻼً‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﻳﻌﻨﻲ اﺣﺘﻴﺎج‪ .‬روزي ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ذوق و ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﭼﻴﺰي ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻫﻴﭻ ﻋﻤﻠﻲ‬ ‫ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﻲ اوﻟﻲ ﺧﻮد را ﻣﺤﺘﺎج ﭼﻴﺰي ﻛﻪ در »ﺧﺎرج« وﺟﻮد او اﺳﺖ ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ‪.‬‬ .

‫‪ 282‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ .

‬‬ ‫ﮔﻔﺘﺎري ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﭘﺎﻳﺎن داﺷﺘﻪ و از آن ﺧﻼﺻﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺒﻴﻨﻴﻢ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﺎ را ﺑﻪ ﻛﺪام دﻳﺎر ﻣﻲﻛﺸﺎﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ اول از زﻧﺪﮔﻲ اﻧﺴﺎن ﺷﺮوع ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬ﺑﺎ ﺗﻜﺮار ﺷﻌﺮ ﻟﺴﺎناﻟﻐﻴﺐ‬ ‫ﺣﺎﻓﻆ‪:‬‬ ‫ﺑﺤﺮي اﺳﺖ ﺑﺤﺮ ﻋﺸﻖ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﺶ ﻛﻨﺎره ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫آﻧﺠﺎ ﺟﺰ آﻧﻜﻪ ﺟﺎن ﺑﺴﭙﺎرﻧﺪ ﭼﺎره ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬ .‬‬ ‫ﺑﺮوﻳﻢ ﺳﺮ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﻧﺴﺎن‪ .‬ﺑﺲ اﺳﺖ‪.‫‪2‬‬ ‫ﭼﻨﺪ ﻛﻠﻤﻪ از زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫از ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ﮔﻔﺘﻴﻢ‪ .

‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻃﻠﺐ ﻫﺮ دو در اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ آﻧﻜﻪ‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻪﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻣﻲرﺳﺪ )ﻧﻘﺎط‪ B‬و‪ .‬ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻣﻴﺮﺳﺪ‬ ‫و ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﻳﺎ ﻃﻌﻤﻪ در ﻣﻲآﻣﻴﺰد‪ .‬ﻣﺪار ﻳﺎ ﺳﻴﺮ‬ ‫ﺑﺴﺘﻪاي ﻛﻪ اﺑﺘﺪاي آن ﺳﻜﻮن ﺑﻮد‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎج ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪ و ﻗﻮت ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎج ﻣﻮﺟﺐ‬ ‫ﺣﺮﻛﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﮔﺮدﻳﺪ‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ و وﺻﺎل ﺷﺪ‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺗﺨﻔﻴﻒ‬ ‫ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺧﺘﻢ ﮔﺮدﻳﺪ و ﺑﻪ ﺳﻜﻮن ﻣﺠﺪد ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪ‪) .‬از آﺗﺶ ﻋﺸﻖ ﻳﺎ اﺷﺘﻬﺎ ﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎج او ﺗﺪرﻳﺠﺎً ﻛﺎﺳﺘﻪ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﭘﺲ از ﻣﺪﺗﻲ )در‬ ‫ﻧﻘﺎط ‪ A‬و‪ (a‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪ .( d‬‬ .1‬ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫اﻧﺴﺎن )و ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﻫﺮ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه( ﺑﺮاي رﻓﻊ »اﺣﺘﻴﺎج« و ﭘﺮﻛﺮدن ﻛﺴﺮي و ﺧﻠﻠﻲ‬ ‫ﻛﻪ در ﺧﻮد ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ و ﺗﻜﺎﭘﻮ و ﻃﻠﺐ در ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺣﺘﻲ ﺑﻪ ﺧﻮاب ﺑﺮود‪.‬‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻳﻚ دوره ﻳﺎ ﻳﻚ ﺣﻠﻘﻪ از اﻋﻤﺎل زﻧﺪﮔﻲ او ﺑﻪ ﺳﺮ ﻣﻨﺰل ﻣﻘﺼﻮد‬ ‫ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ .‫‪ 284‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪ -2.‬آراﻣﺶ و ﺳﻜﻮﻧﺖ و رﺿﺎﻳﺖ و ﺑﻪﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ رﻛﻮدي در او ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬اﺷﻜﺎل ‪ 1‬و ‪(2‬‬ ‫درﻣﺨﺘﺼﺎت ‪pπ‬‬ ‫ﻣﺪار ﻓﺮﺿﻲزﻧﺪﮔﻲ‬ ‫در ﻣﺨﺘﺼﺎت‪pv‬‬ ‫در ﻣﺒﺪاء‪ o‬ﻃﻠﺐ ﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎج ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪه رو ﺑﻪ ﺷﺪت ﻣﻲﮔﺬارد‪ .‬ﺧﺎﻣﻮش ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﻢ ﻛﻢ ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺳﻴﺮي و ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد )ﻧﻘﺎط‬ ‫‪D‬و‪.(b‬ﺳﻴﺮي ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻣﻲﺷﻮد و اﺣﺘﻴﺎج ﺗﺨﻔﻴﻒ ﭘﻴﺪا‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻳﻚ ﻣﺪار ﻛﻮﭼﻜﻲ را ﻃﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .

2‬ﺗﻜﺮار و ﺗﻜﺜﻴﺮ ﻣﺪار‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻮن ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه )وﻟﻮ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺗﻚ ﺳﻠﻮﻟﻲ( اﺟﺮام ﺳﺎدهاي ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﻓﻘﻂ ﻳﻜﻨﻮع اﺣﺘﻴﺎج داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﻣﺜﻼً ﻳﻚ ﻣﺎده ﻏﺬاﻳﻲ ﺳﺎده ﻛﻔﺎﻳﺖ زﻧﺪﮔﻲ آﻧﻬﺎ را‬ ‫ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺣﻴﺎﺗﺸﺎن ﻣﻨﺤﺼﺮ و ﻣﺤﺪود ﺑﻪﻳﻚ ﻣﺪار ﻣﻔﺮد ﻓﻮق ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪285‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﺪار ﻛﻮﭼﻚ ﻓﺮﺿﻲ را ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﺑﻪﻃﻮر ﻻﻳﻨﻘﻄﻊ ﺗﺎ د‪‬مِ‬ ‫ﻣﺮگ )ﻳﺎ ﺗﺎ ﺧﻮاب ﺷﺐ و ﺧﻮابﻫﺎي ﻣﺮگ ﻣﺎﻧﻨﺪ زﻣﺴﺘﺎن( ﺗﻜﺮار ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﻤﻜﻦ‬ ‫اﺳﺖ ﺑﺴﻴﻂ ﻳﺎ ﻣﺮﻛﺐ ﺑﺎﺷﺪ »ﻣﺪار ﻋﻨﺼﺮي زﻧﺪﮔﻲ« ﻳﺎ »ﻣﺪار ﻣﻔﺮد«‪ 1‬ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ‪ .‬‬ ‫ﺛﺎﻧﻴﺎً )ﻧﻜﺘﻪ اﺻﻠﻲ( ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﻳﻚ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﻪ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج رﺳﻴﺪه ﺳﻴﺮاب و راﺿﻲ و‬ ‫راﻛﺪ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻬﻤﺎن ﺣﺎل ﻧﻤﻲﻣﺎﻧﻨﺪ‪ .‬‬ ‫‪K = ∫ Pdv = A‬‬ ‫‪ -2.‬‬ ‫‪1.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﺑﺎز ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﺗﺎزه ﺑﻪ ﻃﻠﺐ و‬ ‫ﺑﻪ دﺳﺖ و ﭘﺎ ﺑﻴﻔﺘﻨﺪ‪.‬ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ‪ ،‬ﺗﺸﻨﮕﻲ‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ اﻛﺴﻴﮋن و اﻣﺜﺎل آن‬ ‫ﻣﺠﺪداً ﺑﻪ ﺳﺮاﻏﺸﺎن ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺠﺰاي از‬ ‫ﻣﺪار اﺻﻠﻲ ﻳﺎ ﺗﻮأم ﺑﺎ آن و ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ‪ p‬و ‪ v‬و ‪ A‬ﮔﺮدد‪.‬‬ ‫ﻫﺮﮔﺎه ‪ p‬ﻛﻪ آنرا ﺷﺪت ﻋﻤﻞ ﮔﻔﺘﻪاﻳﻢ‪ ،‬ﻣﻌﺮف ﻣﻘﺪار ﻛﺎري ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ )ﻳﺎ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد( در راه وﺻﻮل ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮﻗﺶ در واﺣﺪ زﻣﺎن اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬ﻣﺴﺎﺣﺖ ﻣﺪار‬ ‫‪ oabcd‬در ﻣﺨﺘﺼﺎت ‪ p‬و‪ v) v‬ﻧﻤﺎﻳﺶ زﻣﺎن اﺳﺖ(‪ ،‬ﻣﻌﺎدل ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻳﺎ ﻛﺎري اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺿﻤﻦ ﻣﺪار ﻋﻨﺼﺮي ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻨﻈﻮر اﻧﺠﺎم ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‬ ‫ﻣﺘﻌﺪد و ﻣﺘﻨﻮع و ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺛﺎﻟﺜﺎً ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻛﻪ در آن زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻣﺴﺎﺋﻞ ﭼﻨﺪي ﭘﻴﺶ ﻣﻲآورد ﻛﻪ‬ ‫آﻧﻬﺎ را ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات‪ ،‬اﺷﻜﺎﻻت‪ ،‬ﺧﻄﺮات و ﻏﻴﺮه ﻧﻤﻮده‪ ،‬از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﻧﻴﺰ وادار ﺑﻪ‬ ‫اﻧﺠﺎم و ﻃﻲ ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻠﻲ ﻳﺎ دﻓﺎﻋﻲ ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪ . Cycle elementaire de la vie‬‬ .‬ﻫﺮ ﻗﺪر‬ ‫درﺟﻪ اﺣﺘﻴﺎج و ﻋﻄﺶ و ﻋﺸﻖ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻗﻮيﺗﺮ و ﻃﻮﻻﻧﻲﺗﺮ اﻧﺠﺎم‬ ‫ﮔﺮدﻳﺪه‪ ،‬ﻣﺪار داﻣﻨﻪدارﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫اوﻻً ﺑﺮاي ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻫﺮ ﻧﻮع اﺣﺘﻴﺎج ﺳﺎده اوﻟﻴﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺪار ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪاي را ﻃﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‬ ‫)ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در زﻣﺎن‪ ،‬ﻣﻨﻄﺒﻖ و ﻣﺮﻛﺐ ﻫﻢ ﺑﺸﻮﻧﺪ(‪.

‫‪ 286‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫راﺑﻌﺎً )ﻧﻜﺘﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﺣﺴﺎس( ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﻨﺼﺮي ﻓﻮق درﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬
‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﭘﺪﻳﺪار و ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﺣﺘﻴﺎج داﺧﻠﻲ ﻣﺴﺪود ﻣﻲﺷﻮد و ﺑﻪ ﺳﻜﻮن ﻣﺠﺪد‬
‫ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻳﻚ ﺗﺄﺛﻴﺮ و ﺗﻐﻴﻴﺮي در داﺧﻠﻪ ﻣﻮﺟﻮد )و ﮔﺎﻫﻲ اوﻗﺎت‬
‫ﻋﻼوه ﺑﺮ آن در ﺧﺎرج ﻣﻮﺟﻮد( ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲﮔﺬارد ﻛﻪ ﻫﻤﺎن رﺷﺪ و ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺗﺮﺗﻴﺒﺎت و‬
‫ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺟﺪﻳﺪ در درون ﻣﻮﺟﻮد )و در ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرﺟﻲ( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﻋﻀﺎ ﻳﺎ‬
‫ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺟﺪﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮد اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و درﺧﻮاﺳﺖﻫﺎي ﺗﺎزهاي اﻳﺠﺎب ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‬
‫ﻛﻪ ﻣﻨﺠﺮﺑﻪ ﺗﻜﺜﻴﺮ و ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﻮاﻟﻲ ﻣﺪار ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫ﻣﺜﻼً ﻧﻄﻔﻪاي ﻛﻪ از اﺟﺘﻤﺎع ﮔﺎﻣﺖﻫﺎي ﻧﺮ و ﻣﺎده درﺳﺖ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﻳﻚ‬
‫ﺳﻠﻮﻟﻲ و ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﻏﺬاي ﻣﺨﺘﺼﺮ‪ .‬داراي ﺣﺮﻛﺎت و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺿﻌﻴﻒ ﺑﺮاي ﺟﺬب و‬
‫دﻓﻊ ﻏﺬا‪ .‬اﻣﺎ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﺷﺮوع ﺑﻪ اﻧﻘﺴﺎم ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻳﻚ ﺳﻠﻮل دو ﺳﻠﻮل و‬
‫ﭼﻬﺎر ﺳﻠﻮل و ﻫﺰاران ﺳﻠﻮل ﮔﺮدﻳﺪه‪ ،‬ﻳﻚ ﻛﻠﻨﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﻏﺬاﻳﻲ‬
‫آن ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ از ﻧﻄﻔﻪ اﺻﻠﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺳﭙﺲ از ﺻﻮرت ﺳﺎده ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ درآﻣﺪه‪،‬‬
‫ﻣﺠﻮ‪‬ف و ﻏﻴﺮﻣﺘﻘﺎرن ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬وﺿﻊ ﺳﻠﻮلﻫﺎي داﺧﻞ ﺑﺎ ﺧﺎرج ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻛﺮده و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬
‫ﻧﻮع اﺣﺘﻴﺎج و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ آﻧﻬﺎ اﺧﺘﻼف ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﺑﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ در ﻃﻲ ﺣﺎﻻت‬
‫ﺟﻨﻴﻨﻲ‪ ،‬ﻋﻤﻞ ﺳﻠﻮلﻫﺎ و ﻧﺴﻮج ﻫﺮ ﻛﺪام اﻳﺠﺎب ﻣﻘﺘﻀﻴﺎت و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺘﻌﺪد و‬
‫ﻣﺘﻔﺎوت ﻧﻤﻮده ﺑﻪﺻﻮرت ﻧﻮزاد ﺑﻴﺮون ﻣﻲآﻳﺪ و ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ وﺳﻴﻊ ﺑﺎز ﻏﻴﺮﻣﺄﻧﻮس ﭘﺮﺧﻄﺮ‬
‫روﺑﺮو ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در اﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت او ﻫﻮا‪ ،‬آب‪ ،‬ﻏﺬا و ﺣﻔﺎﻇﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺳﺮﻣﺎ و‬
‫ﮔﺮﻣﺎ و ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﻴﻄﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﮔﺮﻳﻪ ﻧﻜﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪﻣﻮﻗﻊ ﺑﻪ او ﺷﻴﺮ ﺑﺮﺳﺎﻧﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺟﺎي ﮔﺮم و ﻧﺮﻣﻲ او را ﻧﮕﺎﻫﺪارﻧﺪ و ﮔﺎﻫﮕﺎه ﻓﻀﻮﻻﺗﺶ را ﺑﺮدارﻧﺪ‪ .‬اﻣﺎ ﭼﻨﺪ روزي ﻛﻪ‬
‫ﮔﺬﺷﺖ و ﭼﺸﻢ و ﮔﻮﺷﺶ را ﺑﺎز ﻛﺮد‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﺮاي او ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻟﻮازم ﻓﻮق ﺳﺮﮔﺮﻣﻲﻫﺎي‬
‫دﻳﺪﻧﻲ و ﺷﻨﻴﺪﻧﻲ ﻓﺮاﻫﻢ ﻧﻜﻨﻨﺪ ﮔﺮﻳﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ او ﻏﺬا و‬
‫ﺑﺎزي ﻣﻲدﻫﻨﺪ اﻧﺲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده اﮔﺮ از ﻛﻨﺎرش دور ﺷﻮﻧﺪ ﮔﺮﻳﻪ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﻴﮕﺎﻧﮕﺎن‬
‫ﻏﺮﻳﺒﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻣﻌﺎﺷﺮت ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻳﻮاش ﻳﻮاش دﺳﺖ و ﭘﺎﻳﺶ رﺷﺪ ﻳﺎﻓﺘﻪ‬
‫در ﻋﻴﻦ ﻛﻮدﻛﻲ در ﭘﻲ وﺳﺎﻳﻞ و اﺷﻴﺎﻳﻲ ﺑﺮاي ﮔﺮﻓﺘﻦ و ﭘﺮﺗﺎب ﻛﺮدن و راه رﻓﺘﻦ‬
‫ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪ .‬ده ﺑﺎر از ﭘﻠﻜﺎن ﺑﺎﻻ ﻣﻲرود و ﭘﺎﺋﻴﻦ ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬اﮔﺮ اﺷﻴﺎﻳﻲ دم دﺳﺖ او ﺑﺎﺷﺪ‬
‫آﻧﻘﺪر ﺧﻮد را ﺧﻢ و راﺳﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻣﻲرﺳﺪ و ﺑﻌﺪ ﻛﻪ ﺑﺮداﺷﺖ ﺑﻪ ﺟﻠﻮ‬
‫ﭘﺮﺗﺎب ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﺎ از او دور ﺷﺪه ﻣﺠﺪداً ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮ ﮔﺮدد‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬
‫ﻋﻀﻼﺗﺶ ﻗﻮي ﻣﻲﺷﻮد و روي ﭘﺎ ﻣﻲاﻳﺴﺘﺪ‪ .‬ﻋﻀﻼت ﻗﻮي ﺣﺮﻛﺎت و ﺑﺎزيﻫﺎي دﻳﮕﺮ‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪287‬‬

‫و ﺑﺎزﻳﭽﻪﻫﺎي ﺗﺎزهﺗﺮ را اﻳﺠﺎب و ﻃﻠﺐ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬در اﻳﻦ ﻣﺪت اﻟﺒﺘﻪ زﺑﺎن و ﺳﺎﻳﺮ‬
‫ﺣﻮاس او ﺑﻴﻜﺎر ﻧﻤﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ .‬رﺷﺪ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻋﻘﺐ ﻫﻤﺼﺤﺒﺖ و آﻣﻮﺧﺘﻦ ﻛﻼم ﻣﻴﺮود‪.‬‬
‫ﻛﻨﺠﻜﺎويﻫﺎي او ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺑﻌﺪ ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﻋﺰت ﻧﻔﺲ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺳﻦ‬
‫ﺑﻠﻮغ ﻛﻪ رﺳﻴﺪ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﺪﻳﻌﻲ در او ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺗﺎ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ازدواج ﻧﻜﺮده و‬
‫ﺻﺎﺣﺐ ﻓﺮزﻧﺪ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﺑﻪ ﺑﭽﻪﻫﺎ ﺑﺎ ﻋﻼﻗﻪ ﻛﻢ ﻧﮕﺎه ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﻤﻴﻦ ﻛﻪ ﭘﺪر ﻳﺎ‬
‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻣﺎدر ﺷﺪ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻛﺎﻣﻼً ﺷﺪﻳﺪي درﺧﻮد ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اوﻻد ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ ﻛﻪ او را‬
‫ﺑﻪ ﺧﻴﻠﻲ زﺣﻤﺎت و ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻲﺳﺎزد‪ .‬اﺣﺴﺎﺳﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻫﻢآﻫﻨﮓ ﺑﺎ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﺑﭽﻪ‬
‫ﻋﻮض ﻣﻲ ﺷﻮد و ﺑﺎ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻓﺮزﻧﺪ ﺗﻘﻮﻳﺖ و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲﮔﺮدد‪ ...‬ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر ﺗﺎ آﺧﺮ ﻋﻤﺮ‪.‬‬
‫ﻣﺮاﺗﺐ ﻓﻮق ﻛﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻄﻮﻳﻞ ﻛﻼم و ﺗﺼﺪﻳﻊ ﺧﻮاﻧﻨﺪه‪ ،‬ﻣﺮاﺣﻞ ﻧﻤﻮﻧﻪ و‬
‫ﻣﺨﺘﺼﺮي از ﺗﻜﺜﻴﺮ و ﭘﻴﺪاﻳﺶ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻋﺸﻖﻫﺎ و اﺑﺘﻼﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﺑﻮد‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﺑﻪ ﻓﺮد‬
‫اﺧﺘﺼﺎص داﺷﺖ‪ .‬ﺣﻠﻮل ﻓﺮد در اﺟﺘﻤﺎع و ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺧﻮد ﻣﻄﻠﺒﻲ اﺳﺖ ﻣﻔﺼﻞ‪...‬‬
‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﮔﻮﻳﻲ ﻣﻘﺪر ﭼﻨﻴﻦ ﺑﻮده و ﻗﺮار ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺧﻠﻘﺖ و ﺳﺮّ ﺣﻴﺎت در اﻳﻦ‬
‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه‪ ،‬ﻧﺎﻗﺺ و ﻣﺤﺘﺎج درﺳﺖ ﺷﻮد و ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻧﺎﻗﺺ و ﻣﺤﺘﺎج ﺑﻤﺎﻧﺪ‪.‬‬
‫ﻫﺮ ﻗﺪر ﺑﺮاي رﻓﻊ اﺣﺘﻴﺎج و وﺻﻮل ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻳﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﺗﻜﺎﭘﻮ ﻣﻲﻛﻨﺪ اوﻻً اﺣﺘﻴﺎﺟﺶ‬
‫ﺑﺮاي ﻫﻤﻴﺸﻪ اﺷﺒﺎع و ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﺸﺪه‪ ،‬ﻣﺠﺪداً ﺑﺮوز ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬و ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺎ ﻫﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ و رﺷﺪي‬
‫اﺣﺘﻴﺎج روي اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪﻃﻮر ﺗﺼﺎﻋﺪ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬ﻫﺮ ﻗﺪر اﻓﻖ زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎزﺗﺮ و‬
‫ﭘﻴﺸﺮوي ﺟﻠﻮﺗﺮ‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺑﻴﺸﺘﺮ‪ .‬و اﮔﺮ ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺮاي اﻧﺴﺎن ﻣﺸﻜﻼت و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‬
‫ﺟﺪﻳﺪ ﭘﻴﺶ ﻧﻴﺎورد ﺗﻔﺤﺺ و ﻛﺎوش ﺷﺨﺺ‪ ،‬ﻫﻮسﻫﺎي ﺗﺎزه ﺑﺒﺎر ﻣﻲآورد‪ .‬ﺑﻘﻮل‬
‫ﺑﺎﺑﺎﻃﺎﻫﺮ ﻋﺮﻳﺎن‪:‬‬
‫ز دﺳﺖ دﻳﺪه و دل ﻫﺮدو ﻓﺮﻳﺎد ﻛﻪ ﻫﺮ ﭼﻪ دﻳﺪه ﺑﻴﻨﺪ دل ﻛﻨﺪ ﻳﺎد‬
‫ﺑﺴﺎزم ﺧﻨﺠﺮي ﻧـﻴﺸﺶ زﭘـﻮﻻد زﻧـﻢ در دﻳﺪه ﺗﺎ دل ﮔـﺮدد آزاد‬
‫و ﻳﺎ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻋﺎﻟﻤﺎﻧﻪ و ﺑﺴﻴﺎر زﻳﺒﺎي ﻟﻮﻛﻨﺖ دوﻧﻮﻳﻲ‪ 1‬ﺣﻴﺎت از ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﺘﻮاﻟﻲ‬
‫ﺣﺎﻻت ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل )ﻋﺪم رﺿﺎﻳﺖ( ﺗﺮﺗﻴﺐ داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد داﺋﻤﺎً‬
‫در ﺗﻌﺐ و ﻃﻠﺐ ﺑﻮده ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺗﻼش ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﺎ رﺷﺪ و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﻫﺮﺟﺎ ﻛﻪ رﺿﺎﻳﺖ و‬
‫ﺗﻌﺎدل ﻣﺎ ﺑﻴﻦ ﻧﻮع و ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺮﻗﺮار ﺷﺪ‪ ،‬ﻫﻤﺎﻧﺠﺎ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬‬
‫‪ -2.3‬ﻣﻌﻨﺎي ﺣﻴﺎت‬
‫‪1. Le conte du Noly‬‬

‫‪ 288‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫ﭘﺲ ﺣﻴﺎت ﻳﻌﻨﻲ اﺣﺘﻴﺎج‪ .‬ﺗﺎ وﻗﺘﻲﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج و اﺷﺘﻬﺎ ﻫﺴﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺴﺖ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ زﻧﺪﮔﻲ‬
‫ﻫﺴﺖ‪.‬‬
‫ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج و اﺷﺘﻬﺎ و ﻣﻴﻞ و ﻋﺸﻖ ﻛﻢ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻣﻮﺟﻮد روﺑﻪ ﭘﻴﺮي ﻣﻲرود‪.‬‬
‫ﻧﻬﺎﻳﺖ اﺷﺘﻬﺎ و ﺷﻮق و ذوق و ﻋﺸﻖ در ﺟﻮاﻧﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﺎي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻧﺸﺎط زﻧﺪﮔﻲ‬
‫ﻫﻢ در ﺟﻮاﻧﻲ اﺳﺖ‪.‬‬
‫وﻗﺘﻲ ﻫﻤﻪ اﺷﺘﻬﺎﻫﺎ و ذوقﻫﺎ و آرزوﻫﺎ ﺧﺎﻣﻮش ﺷﺪ‪ ،‬ﻫﻨﮕﺎم ﻣﺮگ اﺳﺖ! ﻣﺜﻞ‬
‫ﺟﻤﺎدات‪...‬‬
‫ﻓﺮق ﭘﻴﺮ ﺑﺎ ﺟﻮان و ﻣﺮده ﺑﺎ زﻧﺪه در اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﻟﺤﺎظ وزن داراي ﻣﻮاد ﻛﻤﺘﺮي‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺮده ﻳﺎ ﭘﻴﺮ وزن و ﻣﺎده را ﭼﻨﺪان از دﺳﺖ ﻧﺪاده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ درﺟﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و‬
‫ﻣﻴﺰان آرزوﻫﺎ در او ﺳﺴﺖ ﻳﺎ ﻣﺤﻮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻴﺎت را ﻫﻤﻴﻦ آرزوﻫﺎ و اﻣﻴﺪﻫﺎ اﺳﺖ‬
‫ﻛﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اﺣﺘﻴﺎج و آرزو ﻣﻨﺒﻌﺚ از وﺿﻊ داﺧﻠﻲ و ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﻮﺟﻮد‬
‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻗﺪرت ﺣﻴﺎﺗﻲ و اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻣﻮﺟﻮد در درﺟﻪ اول ﺗﺎﺑﻊ ﻋﺸﻖ و اﻣﻴﺪ‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﮔﺮ ﻧﻘﺺ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﺣﺘﻴﺎج ﻧﺒﻮد و اﺣﺘﻴﺎج زاﻳﻨﺪه ﻋﻤﻞ و ﻋﺸﻖ ﻧﻤﻲﺷﺪ‪ ،‬ﺣﻴﺎت از‬
‫ﻋﺪم ﺗﺎ ﺑﻪ وﺟﻮد اﻳﻦ ﻫﻤﻪ راه ﻧﻤﻲﭘﻴﻤﻮد‪:‬‬
‫رﻫﺮو ﻣﻨﺰل ﻋﺸﻘﻴﻢ و زﺳﺮﺣﺪ ﻋﺪم‬
‫ﺗﺎ ﺑﻪ اﻗﻠﻴﻢ وﺟﻮد اﻳﻦ ﻫﻤﻪ راه آﻣﺪهاﻳﻢ‬
‫اﮔﺮ ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎي ﻗﺒﻞ از ﻋﺸﻖ و ﺑﻌﺪ از ﻋﺸﻖ ﻧﺒﻮد ﻧﻄﻔﻪ ﻧﺎﭼﻴﺰ ﺑﻪﺟﻮان رﺷﻴﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ‬
‫ﻧﻤﻲﺷﺪ و اﻧﺴﺎن ﭼﺸﻢ و ﮔﻮش ﺑﺎز ﻧﻤﻲﻛﺮد‪ .‬راهﭘﻴﻤﺎﻳﻲ و آزادﻣﻨﺸﻲ ﻧﻤﻲآﻣﻮﺧﺖ‪ .‬ﺑﻪاو‬
‫ﭼﻨﻴﻦ ﺧﻠﻘﺘﻲ ارزاﻧﻲ ﻧﻤﻲﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪاﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮد ﺑﻪراﺳﺖ ﻳﺎ ﺑﻪﭼﭗ ﺟﺎده ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺣﻴﺎت‬
‫‪1‬‬
‫ﺑﺮود‬

‫‪ .1‬ﻫ‪‬ﻞ اَﺗﻰ ﻋ‪‬ﻠَﻰ اﻻ‪‬ﻧﺴﺎنِ ﺣﻴﻦٌ ﻣ‪‬ﻦَ اﻟﺪ‪‬ﻫﺮِ ﻟَﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻜُﻦ ﺷَﻴﺌﺎً ﻣ‪‬ﺬﻛﻮرا‪ .‬ا‪‬ﻧّﺎ ﺧَﻠَﻘﻨﺎه‪ ‬ﻣ‪‬ﻦ ﻧُﻄﻔَﺔٍ اَﻣﺸﺎجٍ ﺛُﻢ‪ ‬ﻧَﺒﺘَﻠﻴﻪ‪ ‬ﻓَﺠ‪‬ﻌ‪‬ﻠﻨﺎ ‪‬ه‬
‫ﺳ‪‬ﻤﻴﻌﺎً ﺑ‪‬ﺼﻴﺮا ا‪‬ﻧﱠﺎ ﻫ‪‬ﺪ‪‬ﻳ‪‬ﻨﺎه‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﺒﻴﻞَ ا‪‬ﻣ‪‬ﺎ ﺷﺎﻛ‪‬ﺮاً و‪ ‬ا‪‬ﻣ‪‬ﺎ ﻛَﻔﻮرا )دﻫﺮ ‪ :1 /‬آﻳﺎ ﺑﺮ اﻧﺴﺎن زﻣﺎﻧﻰ ﻧﮕﺬﺷﺖ ﻛﻪ ﻧﺎم و ﻧﺸﺎﻧﻰ‬
‫در روزﮔﺎر ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬ﻣﺎ او را از ﻧﻄﻔﻪ درﻫﻢ ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺧﻠﻖ ﻛﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﺑﻪﮔﺮﻓﺘﺎرﻳﺶ ﻣﺒﺘﻼ ﻛﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﺗﺎ آﻧﻜﻪ‬
‫او را ﺷﻨﻮا و ﺑﻴﻨﺎ ﻗﺮار دادﻳﻢ‪ .‬ﭘﺲ از آن او را راﻫﻨﻤﺎﻳﻰ ﻛﺮدﻳﻢ ﻳﺎ ﺷﺎﻛﺮ و ﺑﻬﺮهﺑﺮدار از ﻧﻌﻤﺖﻫﺎ ﺷﺪ ﻳﺎ ﻛﺎﻓﺮ و‬
‫ﻣﺤﺮوم‪.‬‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪289‬‬

‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ اﺻﻠﻲ اﻧﺴﺎن در اﻳﻦ وادي ﻋﺸﻖ ﻫﻤﺎن آرزوﻫﺎ و ﺗﻤﻨﺎﻫﺎ اﺳﺖ‪ .1‬اﻧﮕﺎر ﻛﻪ‬
‫ذﺧﻴﺮه اﻧﺮژي دروﻧﻲ وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﺗﻤﺎم ﺷﺪﻧﻲ ﻧﺒﻮده و ﺑﻪ ﻓﺮاﺧﻮر آﻧﭽﻪ ﺧﻮاﻫﺶﻫﺎي او‬
‫ﻃﻠﺐ ﻛﻨﻨﺪ ﺟﻮاب ﺧﻮاﻫﺪ داد‪ .‬ﺧﺼﻮﺻﺎً ﺑﺎ ﺑﺬل ﻣﺎﻳﺘﺤﻠّﻞ و اﺳﺘﻔﺎدهاي ﻛﻪ از ﺧﺰاﻧﻪ‬
‫ﻻﻳﺘﻨﺎﻫﻲ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻲﺷﻮد‪ .2‬آﻧﺠﺎ ﻛﻪ درد ﻫﺴﺖ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﻫﺴﺖ‪:‬‬
‫درد ﺣﺎﺻﻞ ﻛﻦ ﻛﻪ درﻣﺎن درد ﺗﻮ اﺳﺖ در دو ﻋﺎﻟﻢ داروي ﺟﺎن درد ﺗﻮاﺳﺖ‬
‫وآﻧﻜﻪ درﻣﺎن ﺧﻮاﻫﺪ او ﺟﺎﻧﺶ ﻣﺒﺎد‬
‫ﻫﺮﻛﻪ را دردي اﺳﺖ درﻣﺎﻧﺶ ﻣﺒﺎد‬

‫‪ .1‬ﺣﻀﺮت ﻣﻮﻻى ﻣﺘﻘﻴﺎن در دﻋﺎى ﻛﻤﻴﻞ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬ا‪‬ﻏﻔﺮﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦ ﻻﻳ‪‬ﻤﻠ‪‬ﻚ‪ ‬ا‪‬ﻻﱠ اﻟﺪ‪‬ﻋﺎء و‪ ‬ارﺣ‪‬ﻢ ﻣ‪‬ﻦ ر‪‬أس‪ ‬ﻣﺎﻟ‪‬ﻪ‪‬‬
‫اﻟﺮﱠﺟ‪Ĥ‬ء )ﺑﻴﺎﻣﺮزﻛﺴﻰ را ﻛﻪ ﺟﺰ ﺧﻮاﻫﺶ ﻣﺎﻟﻚ ﭼﻴﺰى ﻧﻴﺴﺖ و ﻟﻄﻒ ﻧﻤﺎ ﺑﻪﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪاش اﻣﻴﺪ اﺳﺖ(‪.‬‬
‫‪ .2‬ﺣﻀﺮت ﺳﺠﺎد)ع( در ﻳﻜﻰ از ادﻋﻴﻪ ﺻﺤﻴﻔﻪ در ﻃﻠﺐ ﺣﻮاﻳﺞ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬و‪ ‬اَﻧﺖ‪ ‬اَﻫﻞُ اﻟﻐ‪‬ﻨﻰ ﻋ‪‬ﻨﻬ‪‬ﻢ و ﺗﺴﺒﺒﻬﻢ‬
‫ا‪‬ﻟَﻰ اﻟﻔَﻘﺮِ و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ اَﻫﻞُ اﻟﻔَﻘﺮِ ا‪‬ﻟﻴﻚ )ﺗﻮ از آﻧﻬﺎ ﺑﻰﻧﻴﺎزى و وﺳﻴﻠﻪ ﺑﺮاى اﺣﺘﻴﺎج و ﻓﻘﺮ آﻧﻬﺎ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪاى و آﻧﻬﺎ در‬
‫ﻧﻴﻞ ﺑﻪﺳﻮي ﺗﻮ اﻫﻞ ﻓﻘﺮ و اﺣﺘﻴﺎجاﻧﺪ(‪.‬‬

‫‪ 290‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ .

‬ﻛﺎرﻧﻮ ﺑﺮاي‬ ‫ﺧﺎﻃﺮ ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺨﺎر و وﺳﺎﻳﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻴﺮو )ﻧﻴﺮوي ﻣﻜﺎﻧﻴﻚ( ﻛﻪ ﺣﺮارت را ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ‬ ‫ﻛﺎر ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻋﻠﻢ ﺗﻮﺟﻪ ﻧﻤﻮد‪ .‬‬ .‬ﺣﺮارت ﭘﺴﺖﺗﺮﻳﻦ ﺻﻮرت‬ ‫اﻧﺮژﻳﺴﺖ و ﺣﺮارت ﻫﻢ ﻫﺮ ﻗﺪر درﺟﻪ ﻧﺎزﻟﺘﺮ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻲﺧﺎﺻﻴﺖﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺎس اﺳﺎﺳﻨﺎﻣﻪ و ﻣﻘﺮرات ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺣﺮارﺗﻲ )و ﺑﺮﻋﻜﺲ آن در‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺮودﺗﻲ ﻣﻮﻟﺪ ﺳﺮﻣﺎ( ﺗﺪوﻳﻦ ﺷﺪ‪.‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﺎ دو اﺻﻞ ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ و ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﻔﺘﺎح ﮔﺸﺎﻳﺶ اﻧﺮژﻳﻬﺎ و‬ ‫رﻣﺰ رواﺑﻂ آﻧﻬﺎ ﮔﺮدﻳﺪ )ﻧﻮر‪ -‬اﻟﻜﺘﺮﻳﺴﻴﺘﻪ‪ -‬ﺗﺸﻌﺸﻊ‪ -‬اﻧﺮژي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺣﺘﻲ اﺗﻤﻲ و ﻏﻴﺮه‬ ‫در زﻣﻴﻦ و در آﺳﻤﺎن(‪.‬اﻧﺮژي‬ ‫ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻛﻤﻴﺖ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ وﻟﻲ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﻨﺰل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺗﺒﺪﻳﻞ اﻧﺮژي ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺨﺎر و اﺣﺘﺮاﻗﻲ و ﺑﺮودﺗﻲ‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ و در ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﺗﺤﻮﻻت ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻧﻴﺰ ﭘﺎي ﺗﺒﺪﻳﻞ اﻧﺮژي )ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً‬ ‫ﺑﺎ وﺳﺎﻃﺖ ﺣﺮارت( در ﺑﻴﻦ ﻣﻲآﻳﺪ اﺻﻮل و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ را در رﺷﺘﻪﻫﺎي دﻳﮕﺮ‬ ‫ﺻﻨﻌﺖ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﻓﻴﺰﻳﻚ و ﺑﻌﺪاً در ﺷﻴﻤﻲ ﺑﻜﺎر ﺑﺮدﻧﺪ و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﻧﻴﺰ ﻋﺎﻳﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫اﺻﻞ دوم‪ ،‬اﺻﻞ ﻛﻬﻮﻟﺖ ﻳﺎ اﻧﺤﻄﺎط اﻧﺮژي ‪ -‬اﻧﺮژي ﺿﻤﻦ ﺗﺒﺪﻳﻞﻫﺎ و ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎ از‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎ ارزش ﺑﻪ ﺻﻮرت ﭘﺴﺖ راﻛﺪ ﻣﻲﮔﺮاﻳﺪ‪ .‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ دو اﺻﻞ را اﻋﻼم ﻣﻲدارد‪:‬‬ ‫اﺻﻞ اول‪ ،‬اﺻﻞ ﺑﻘﺎء و ﺛﺒﺎت اﻧﺮژي ‪ -‬اﻧﺮژي ﺛﺎﺑﺖ و ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ اﻳﺠﺎد و اﻧﻬﺪام‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‫‪3‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺣﻴﺎت‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻋﻠﻤﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ‪ 132‬ﺳﺎل ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻋﻤﺮ آن ﻧﻤﻲﮔﺬرد‪ .‬و ﺑﺮ اﺛﺮ ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت وي راﺑﻄﻪ ﻣﺎ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو اﻧﺮژي‬ ‫ ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺮارت و ﻛﺎر ‪ -‬و ﻧﺴﺒﺖ ﺗﺒﺎدل )ﺿﺮﻳﺐ ﺗﻌﺎدل( آﻧﻬﺎ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪ‪ .‬ﺷﺮاﻳﻂ‬‫اﺳﺎﺳﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﺎر از ﺣﺮارت و ﺑﺎزده )راﻧﺪﻣﺎن( ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺣﺮارﺗﻲ اﻳﺪآل را ﺧﻮد »ﻛﺎرﻧﻮ«‬ ‫ﺑﻴﺎن ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬آﻧﭽﻪ ﺑﻪدﺳﺖ ﺑﺸﺮ ﻳﺎ در ﻃﺒﻴﻌﺖ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺒﺪﻳﻞ اﻧﺮژيﻫﺎ از ﺻﻮرﺗﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﺻﻮرت دﻳﮕﺮ در ﺿﻤﻦ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ اﺳﺖ‪.

‬ﺳﺮﻋﺖ و اﺑﻌﺎد و ﻃﺮز ﻋﻤﻞ آن ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ‪.‫‪ 292‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫در زﻧﺪﮔﻲ ﺣﺮارت ﻫﺴﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﻢ ﻫﺴﺖ‪ .‬ﻣﺒﺎدﻻﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫دﺳﺘﮕﺎه ﺑﺎ ﺧﺎرج ﺧﻮد ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬در اﻟﻜﺘﺮﻳﺴﺘﻪ ﺣﺮارﺗﻲ‪ ،‬در ذوب و اﺳﺘﺨﺮاج ﻓﻠﺰات‪ ،‬در‬ ‫ﺗﺸﻌﺸﻊ ﺣﺮارﺗﻲ و در ﺷﻴﻤﻲ و ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي دو ﻃﺮﻓﻪ آن اﻳﻦ ﻛﺎر را ﻛﺮده اﺳﺖ‪.‬ﺑﻌﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺒﺎدﻻت و‬ ‫ﻧﺘﺎﻳﺠﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ از آن ﻋﺎﻳﺪ ﮔﺮدﻳﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ اﺳﺘﻌﺎﻧﺖ دو اﺻﻞ ﻣﺤﻜﻢ ﻣﺘﻴﻦ ﺧﻮد ﻧﻈﺮ‬ ‫»ﻣﺸﻮرﺗﻲ« ﻣﻲدﻫﺪ و ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻳﺎ ﺗﻮﺻﻴﻪاي ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪..‬آﺛﺎري ﻛﻪ ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﻣﺘﺮﺗﺐ ﻣﻲﺷﻮد و ﭘﻴﺪاﻳﺶ‬ ‫اﻋﻀﺎ و ﺗﺮﺗﻴﺒﺎت ﺟﺪﻳﺪ‪ ،‬ﻫﻤﻪ از ﻗﻀﺎﻳﺎي ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻔﺼﻞ و ﻏﺎﻣﺾ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ اوﻟﻴﻦ دﻓﻌﻪ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺳﺮ ﺧﻮد را در ﺧﻤﺮه ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻠﻮم ﻛﺮده‬ ‫ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﺸﻤﺎم آﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﺧﺎرج ﺳﺮاﻳﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﺳﺮ از ﻛﺎرﺷﺎن درآورده‪ ،‬ﻗﻀﺎﻳﺎ و‬ ‫ﻗﻮاﻧﻴﻨﻲ را ﻛﻪ آﻧﻬﺎ ﭘﺲ از ﺳﺎلﻫﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﺑﺎ ﺑﻴﺎﻧﻬﺎي ﻣﻔﺼﻞ ﭘﻴﭽﻴﺪه اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻛﺮدهاﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﺗﺤﺖ ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﺳﺎده رﻳﺎﺿﻲ ﺟﻠﻮﻳﺸﺎن ﺑﮕﺬارد و زﻣﻴﻨﻪ و وﺳﻴﻠﻪاي ﺑﺮاي اﺳﺘﻔﺎده و‬ ‫اﺳﺘﻨﺘﺎﺟﻬﺎي ﺑﻌﺪي ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -3.‬ﻣﺎ ﺻﻼﺣﻴﺖ و ﺣﻖ ورود ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ و اﻃﻼﻋﺎت‬ ‫ﻻزم ﺑﺮاي ﺑﺤﺚ در ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺗﺤﻮﻻت و ﺗﺒﺪﻻت ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ را ﻧﺪارﻳﻢ‪ ..‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻟﻔﺎﻓﻲ ﺑﺪور دﺳﺘﮕﺎه ﻛﺸﻴﺪه ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺳﻴﺎل در ورود و ﺧﺮوج ﺑﻪ‬ ‫دﺳﺘﮕﺎه ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻫﻢ ﻫﺴﺖ‪.1‬اﮔﺮ دﻳﮕﺮان ﻗﺒﻼً ﻛﺮدهاﻧﺪ وﻟﻰ ﺧﺒﺮش ﺑﻪ اﻳﻨﺠﺎ ﻧﺮﺳﻴﺪه اﺳﺖ ﭼﻪ ﺑﻬﺘﺮ‪ ،‬اﻟﻔﻀﻞ ﻟﻠﻤﺘﻘﺪم‪.‬اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ‬ ‫در ﻛﻠﻴﺎت ﺧﻮد ﻣﻮﺿﻮع ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻋﻠﻤﺎي زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ )ﺑﻴﻮﻟﻮژي( و ﺗﺸﺮﻳﺢ )آﻧﺎﺗﻮﻣﻲ(‬ ‫و ﺟﺎﻧﻮرﺷﻨﺎﺳﻲ )زﺋﻮﻟﻮژي( ﺑﻮده و در ﺟﺰﺋﻴﺎت وارد ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻓﻴﺰﻳﻚ و ﺷﻴﻤﻲ‬ ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺷﻴﻤﻲ آﻟﻲ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻋﻠﻤﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺘﻲ درﻣﻮرد ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي‬ ‫ﺣﺮارﺗﻲ و اﺳﺒﺎﺑﻬﺎي ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻛﻪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﺼﻨﻮع و اوﻻد ﺧﻮد او ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬دﺧﺎﻟﺖ‬ ‫و ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﻪ داﺧﻠﻪ آﻧﻬﺎ ﻧﻨﻤﻮده‪ ،‬ﻛﺎري ﻧﺪارد ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺜﻼً ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﺨﺎر ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﺑﺎ‬ ‫ﭘﻴﺴﺘﻮن و ﺳﻴﻠﻨﺪر اﺳﺖ ﻳﺎ ﭘ‪‬ﺮهﻫﺎي دوار‪ .‬‬ .‬ﺣﺴﺎب اﻧﺮژﻳﻬﺎي ﺻﺎدره و وارده را ﻧﮕﺎه ﻣﻲدارد‪ .‬ﻗﻀﺎﻳﺎ را از‬ ‫ﺧﺎرج »ﺗﻤﺎﺷﺎ« ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪ .1‬ﻓﻀﻮﻟﻲ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در ﻋﻠﻮم ﻃﺒﻴﻌﻲ‬ ‫ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﻨﺼﺮي زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺪارﻫﺎﻳﻲ ﺳﺎده ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺘﻀﻤﻦ ﻓﻌﻞ و‬ ‫اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎ و ﻣﺒﺎدﻟﻪﻫﺎي ﺳﺎده ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬آرزو ﺑﺮ ﺟﻮاﻧﺎن ﻋﻴﺐ ﻧﻴﺴﺖ!‬ ‫‪ .‬‬ ‫ﭼﻪ ﻣﺎﻧﻌﻲ دارد آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﻫﻢ در ﺑﻴﻮﻟﻮژي و ﺣﺘﻲ در ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي و اﺧﻼﻗﻲ و‬ ‫‪1‬‬ ‫اﻋﺘﻘﺎدي اﻧﺴﺎن ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ! ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻋﻠﻢ ﺟﻮاﻧﻲ اﺳﺖ‪ .

‬‬ ‫از ﺧﻮد ﻣﻴﭙﺮﺳﻴﻢ اﻳﻦ ﻣﺪارﻫﺎي ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻮﭼﻚ زﻧﺪﮔﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ داﻣﻨﻪ و دورهﻫﺎي‬ ‫ﻣﺘﻔﺎوت ﻫﺰاران و ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮنﻫﺎ دﻓﻌﻪ در رواﺑﻂ روزاﻧﻪ ﻳﺎ ﺳﺎﻟﻴﺎﻧﻪ اﻧﺴﺎن )و ﻫﺮ ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫زﻧﺪهاي( ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج ﻃﻲ ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﺤﻞ ﺑﺮوز و ﻇﻬﻮر ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﻧﺮژي ﺧﻮد را از ﻛﺠﺎ ﻣﻲﮔﻴﺮد و ﺑﻪ ﻛﺠﺎ ﻣﻲدﻫﺪ؟ ﻣﺸﻤﻮل ﭼﻪ اﺻﻮل و‬ ‫ﻗﻮاﻧﻴﻨﻲ اﺳﺖ؟ ﻧﺘﺎﻳﺞ آن ﭼﻴﺴﺖ؟‬ ‫‪ -3.‬ﻧﺴﻮج‪ ،‬ﭼﻴﺰي ﺟﺰ‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ آﻟﻲ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه را ﻣﺎ ﻳﻚ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻳﺎ ﺳﺎزﻣﺎن ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ )ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﻴﻤﻴﻚ(‬ ‫ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ و ﺑﺮاي ﻗﻴﺎس و ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻳﻜﻲ از ﺳﺎدهﺗﺮﻳﻦ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي ﺷﻴﻤﻲ ﻣﺜﻼً‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺐ اﻛﺴﻴﮋن و ﺋﻴﺪرژن را درﻧﻈﺮ ﻣﻲآورﻳﻢ‪:‬‬ ‫اﻛﺴﻴﮋن )‪ (O2‬ﻋﻨﺼﺮي اﺳﺖ ﻣﺴﺘﻘﻞ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪293‬‬ ‫ﭘﺲ در اﻣﺮ ﺣﻴﺎت ﻫﻢ ﺑﻪ ﻫﻴﭽﻮﺟﻪ ﻧﻤﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ ﭘﺎ ﺗﻮ ﻛﻔﺶ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﺴﺘﻬﺎ و ﻋﻠﻤﺎي‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺣﺘﻲ ﻓﻴﺰﻳﺴﻴﻦﻫﺎ و ﺷﻴﻤﻴﺴﺖﻫﺎ ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﻢ‪.‬ﭼﻮن ﻏﺮض و ﻧﻈﺮ رواﺑﻂ ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ ﻣﻄﻠﻮب ﻳﺎ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮد )ﻛﻪ در ﺧﺎرج اﺳﺖ( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻴﻔﻴﺎت و ﻋﻤﻠﻴﺎت داﺧﻠﻲ دﺳﺘﮕﺎه )ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﺑﺪن( ﺑﻪﻟﺤﺎظ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ اﺛﺮ و اﻫﻤﻴﺘﻲ ﻧﺪارد‪ .2‬ﺗﺸﺒﻴﻪ‬ ‫ﭼﻮن ﻗﺮار ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ وارد ﺟﺰﺋﻴﺎت و ﻛﻴﻔﻴﺎت ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻧﺸﻮﻳﻢ و اﮔﺮ‬ ‫ﻫﻢ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺴﺘﻴﻢ ﺑﺸﻮﻳﻢ ﺑﻪﻧﻈﺮ ﻣﻲآﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﻨﻮع ﺑﻲاﻧﺘﻬﺎي اﻋﻤﺎل ﺣﻴﺎﺗﻲ‪ ،‬ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻓﺮﻣﻮل‬ ‫واﺣﺪ ﺳﺎده ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﺤﺎل ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺮاي ﺑﻴﺎن ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻣﺘﻮﺳﻞ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ و ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻣﻲﺷﻮﻳﻢ‪ .‬ﺑﻪﺗﻨﻬﺎﻳﻲ ﻣﻨﺸﺎء ﻫﻴﭻ‬ ‫ﻋﻤﻞ و ﻣﻨﺒﻊ ﻫﻴﭻ اﻧﺮژي ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه در آﺧﺮﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ از ﻳﻚ ﻋﺪه ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ‬ ‫ﺳﺎده ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻛﺴﻴﮋن‪ ،‬ﺋﻴﺪرژن‪ ،‬ﻛﺮﺑﻦ‪ ،‬ازت و ﻏﻴﺮه ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﺗﺸﺒﻴﻬﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آن ﻣﺘﻮﺳﻞ ﻣﻴﺸﻮﻳﻢ اﮔﺮ‬ ‫ﺑﻪﻟﺤﺎظ ﺗﻈﺎﻫﺮات و ﺗﺒﺎدﻻت ﺧﺎرﺟﻲ درﺳﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮرﻛﻠﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬وﻟﻲ در درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺎﻻ ﻳﺎ در ﻣﺠﺎورت ﻛﺎﺗﺎﻟﻴﺰر ﻳﻌﻨﻲ در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫ﻣﺴﺎﻋﺪ‪ ،‬اﻳﻦ دو ﻋﻨﺼﺮ ﺑﻪ ﻫﻢ ﮔﻼوﻳﺰ ﺷﺪه ﺟﻮش و ﺧﺮوش و ﺣﺮارت ﻓﻮقاﻟﻌﺎده‬ .‬داراي ﺧﻮاص ﻣﻌﻴﻦ‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻣﻔﺼﻞ و‬ ‫ﭘﻴﭽﻴﺪه‪ .‬اﻣﺎ وﻗﺘﻲ ﺑﺎ ﺋﻴﺪرژن )‪ (H2‬ﻛﻪ آﻧﻬﻢ ﻋﻨﺼﺮ ﻣﺴﺘﻘﻞ‬ ‫ﻣﻌﻴﻨﻲ اﺳﺖ روﺑﺮو ﺷﺪ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺎدي ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎز ﻫﻴﭻﮔﻮﻧﻪ ﺣﺮﻛﺖ و اﺛﺮ ﺑﺮوز‬ ‫ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻧﻴﺰ )ﺧﺼﻮﺻﺎً ﺑﻪ ﻋﻘﻴﺪه‬ ‫ﻣﺎﺗﺮﻳﺎﻟﻴﺴﺖﻫﺎ( ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ اﺳﺖ‪ .

‫‪ 294‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫)اﻧﻔﺠﺎر در ﺻﻮرت ﻓﺮاواﻧﻲ ﻣﻮاد و ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺴﺎﻋﺪ( ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺮدﻳﺪه‪ ،‬از ﺗﺮﻛﻴﺐ‬
‫آﻧﻬﺎ ﺟﺴﻢ ﺟﺪﻳﺪي ﺑﺎ ﺧﻮاص ﻧﻮﻇﻬﻮر ﺑﻪﻧﺎم آب )‪ (H2O‬ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻴﮕﺮدد‪.‬‬
‫ﻛﺎﻟﺮي ‪H2 + 1/2O2 → H2O + 68,320‬‬
‫ﺑﻌﺪ ﻛﻪ ﺣﺮارت ﺣﺎﺻﻠﻪ ﻣﺘﻔﺮق ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺠﺪداً ﺳﺮدي و رﻛﻮد ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬آب‬
‫ﺣﺎﺻﻠﻪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪﻧﻮﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺟﺴﻢ دﻳﮕﺮي ﻣﺜﻼً ﻛﻠﺮ در ﺑﻴﻔﺘﺪ و ﻣﺪار و‬
‫ﻣﺤﺼﻮل دﻳﮕﺮي ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر اﻟﻲ آﺧﺮ‪.‬‬
‫ﺷﻴﻤﻴﺴﺖﻫﺎ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻛﺴﻴﮋن و ﺋﻴﺪرژن »ﻣﻴﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ« وﺟﻮد داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫درﻣﻮرد ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻣﺎ ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻣﻮﺟﻮد و ﺷﻴﺌﻲ ﻣﺤﺘﺎج‪ ‬اﻟﻴﻪ ﻳﺎ ﻣﻄﻠﻮب او‬
‫اﺣﺘﻴﺎج ﻳﺎ ﻃﻠﺐ و ﻋﺸﻖ وﺟﻮد دارد‪ .‬ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺴﻴﺎر وﺳﻴﻊ ﭘﻴﭽﻴﺪه‪ 1‬ﺣﻴﺎت ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ‬
‫ﻫﻤﺎن ﻣﻴﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻴﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ اﻛﺴﻴﮋن و ﺋﻴﺪرژن آﻧﻬﺎ را ﻣﺠﺬوب و‬
‫ﻣﻨﺠﺰم در ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻛﺮده‪ ،‬ﺣﺮﻛﺖ و ﺣﺮارﺗﻲ در ﺣﻴﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻫﻢ در ﺗﻜﺎﭘﻮي ﻣﻄﻠﻮب ﻳﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮد ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺣﺮارﺗﻲ را ﻛﻪ ﻗﺒﻼً‬
‫در آﻧﻬﺎ ﻣﻜﺘﻮم و ﻣﺠﻬﻮل ﺑﻮد ﺑﺮوز داده ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ وﺻﺎل ﻣﻌﺸﻮق رﺳﻴﺪه‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﺳﺮد‬
‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً از اﻳﻦ وﺻﺎل ﻳﺎ ارﺗﺒﺎط و ازدواج ﻛﻪ ﻧﻈﻴﺮ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺳﺎده اﻛﺴﻴﮋن و‬
‫ﺋﻴﺪرژن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺟﺴﻢ ﺟﺪﻳﺪي ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﺳﻠﻮل ﺗﺎزه ﻳﺎ ﻧﺴﺞ و ﻋﻀﻮ ﺟﺪﻳﺪ و ﻳﺎ‬
‫ﺣﺎﻻت ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ اﺳﺖ ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل ﻃﺒﻖ ﻓﺮﻣﻮل ﺑﺴﻴﺎر ﺳﺎده و ﺳﺮ راﺳﺖ ﺗﺮﻛﻴﺐ آب‬
‫ﻧﺒﻮده ﺑﻠﻜﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﭘﻴﭽﻴﺪهﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻓﻀﻮﻻت‪ 2‬و ﻓﺮوﻋﺎت زﻳﺎدي ﻣﻤﻜﻦ‬
‫اﺳﺖ ﻫﻤﺮاه داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻣﺎ اﺳﺎس و ﻛﻠﻴﺎت ﻫﻤﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً از ﺧﺎرج و ﺑﻪ‬
‫ﻟﺤﺎظ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻛﺎﻣﻼً ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲآﻳﺪ‪.‬‬
‫‪ -3.3‬اﻧﺮژي از ﻛﺠﺎ ﻣﻲآﻳﺪ‪:‬‬
‫ﺳﺌﻮال اﺻﻠﻲ ﻛﻪ اﻋﻤﺎل ﺣﻴﺎﺗﻲ از ﻛﺠﺎ آب ﻣﻲﺧﻮرد و اﻧﺮژي ﻻزم ﺑﺮاي اﻳﻦ ﺣﺮﻛﺎت‬
‫و ﺣﺎﻻت از ﻛﺠﺎ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮد ﺑﻼﺟﻮاب ﻣﺎﻧﺪ‪.‬‬

‫‪1. Complexe‬‬
‫‪2. Dechets‬‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪295‬‬

‫آﻳﺎ از ﻳﻚ ﻣﻨﺒﻊ ﻣﺎوراءاﻟﻄﺒﻴﻌﻪ و از ﻳﻚ ﻣﻨﺸﺎء روﺣﺎﻧﻲ و ﺟﻮﻫﺮ ﺣﻴﺎﺗﻲ ﭼﻴﺰي‬
‫دﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد؟ آﻳﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﻛﻤﻚ ﻣﻲﻛﻨﺪ؟ آﻳﺎ اﺻﻼً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﻨﺰوي‬
‫ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﻴﺎﺗﻲ اﻋﻤﺎل ﺧﻮد ﺑﻪﺧﻮد داﺧﻠﻲ و ﺑﺎ ﺗﺒﺎدﻻت ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺟﺒﺮي‬
‫آﻧﻬﺎ ﺻﻔﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد؟ ﺧﻴﺮ‪.‬‬
‫ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻓﻮق ﻣﻮﺟﻮداتزﻧﺪه ﻧﻴﺰ اﻧﺮژي ﻻزم ﺑﺮاي اﺑﺮاز ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎﺋﻲ را ﻛﻪ‬
‫در ﺻﻴﺪﻛﺮدن ﺷﻜﺎر ﻳﺎ ﻛﺸﺘﻦ دﺷﻤﻦ ﻳﺎ دﺳﺖ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﻳﺎ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﻘﺼﻮد و‬
‫ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺑﺮاي رﺳﻴﺪن ﺑﻪﻣﻨﻈﻮر ﺑﻪﻛﺎر ﻣﻲاﻧﺪازﻧﺪ از ﺧﻮد ﻣﺎﻳﻪ ﻣﻲﮔﺬارﻧﺪ‪ .‬از ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ‬
‫و از اﻧﺮژيﻫﺎي آﻣﺎده دروﻧﻲ‪ 2‬اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﺧﺎرج ﻣﻲرﻳﺰﻧﺪ‪ .‬دراﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺮﻛﻴﺐ‬
‫‪ H2 + 1/2O2‬ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل داﻓﻊاﻟﺤﺮارت ﻳﺎ ﮔﺮﻣﺎده‪ 3‬اﺳﺖ و ﻫﻤﻴﻦ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻦ از‬
‫ﺧﻮد اﺳﺖ ﻛﻪ او را ﺿﻌﻴﻒ )ﻳﻌﻨﻲ ﮔﺮﺳﻨﻪ( و ﻣﺤﺘﺎج ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻣﺠﺪداً وادار ﺑﻪ ﻃﻲ ﻣﺪار‬
‫دﻳﮕﺮي ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ از ﺧﺎرج ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻮاد ﺗﺎزه رﻣﻖدار )اﻧﺮژي ده( ﺑﺪل ﻣﺎﻳﺘﺤﻠّﻞ‬
‫ﺑﺪﺳﺖ آورد و اﻧﺮژي ذﺧﻴﺮه ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫اﻳﻦ ﻣﺪارﻫﺎ ﺗﻤﺎﻣﺎً ﻣﺪارﻫﺎي ﮔﺸﺎده ﺑﺎ ﻣﺴﺎﺣﺖ ﻣﺜﺒﺖ ﺑﻮده‪ (A>0) .‬ﺣﺎﺻﻞ آﻧﻬﺎ‬
‫دﻓﻊ اﻧﺮژي ﺑﻪ ﺧﺎرج اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﺗﺮﻛﻴﺐ ‪ H2 + 1/2O2‬ﻳﺎ ‪ C + O2‬و ﻫﺮ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﮔﺮﻣﺎزاي دﻳﮕﺮي‬
‫اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم ﻳﺎ اﻧﺮژي دروﻧﻲ ﺟﺴﻢ ﻣﺮﻛﺐ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه‪ ،‬ﻛﻤﺘﺮ از ﻣﺠﻤﻮع اﻧﺮژيﻫﺎي‬
‫دروﻧﻲ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺗﺸﻜﻴﻞدﻫﻨﺪه ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و اﻧﺮژي ﺻﺎدره را ﺑﺎ ﻋﻼﻣﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ »اﻧﺮژي‬
‫اﺗﺼﺎل«‪ 4‬ﻣﻲﻧﺎﻣﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻫﻢ اﻧﺮژي اﺗﺼﺎل ﻳﺎ ﺑﻪاﺻﻄﻼح ﻋﺎرﻓﺎﻧﻪ »اﻧﺮژي وﺻﺎل«‬
‫ﻣﻨﻔﻲ و ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻀﻌﻴﻒ ﻋﺎﺷﻖ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺨﻔﻴﻒ و ﺗﻨﺰل ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي دروﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﻣﻨﺘﻬﻲ اﻳﻦ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي دروﻧﻲ ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻮاﺟﻬﻪ و ﻣﻄﺎﻟﺒﻪ دﺳﺖ ﻧﺪاده ﺑﻮد‪،‬‬
‫ذﺧﻴﺮهﻫﺎي زﻳﺮزﻣﻴﻨﻲ ﺑﻲﺧﺎﺻﻴﺘﻲ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﺮوز و ﻇﻬﻮر ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬ﻛﺴﻲ )ﺣﺘﻲ ﺧﻮد‬
‫ﺷﺨﺺ( ﻧﻴﺰ ﺑﻪ آن آﮔﺎه ﻧﺒﻮد‪ .‬در اﺛﺮ دﻳﺪار ﻣﻌﺸﻮق و ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﺷﺪن و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﺴﺎﻋﺪ‬
‫ﺑﻮدن ﺷﺮاﻳﻂ‪ ،‬از ﻣﺎده ﺑﻪ ﻗﻮه و از ﻗﻮه ﺑﻪ ﻓﻌﻞ درآﻣﺪ‪ .‬ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻜﺘﻮم ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺴﺘﻮر ﻳﺎ‬
‫ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه و اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﻳﺠﺎد اﻧﺮژي ﺳﻴﻨﺘﻴﻚ ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺮژي ﺟﻨﺒﺸﻲ ﻧﻤﻮد‪.‬‬

‫‪1‬‬

‫‪1. Systemes isoles‬‬
‫‪2. Energie interne‬‬
‫‪3. Exothermique‬‬
‫‪4. Energie de liaison‬‬

‫‪ 296‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫ﺣﺎل اﮔﺮ ﺳﺌﻮال ﻛﻨﻴﺪ اﻳﻦ ﺣﺲ اﺣﺘﻴﺎج ﻳﺎ اﺷﺘﻬﺎ ﻳﺎ ﻋﻼﻗﻪ و ﻋﺸﻖ ازﻛﺠﺎ ﻣﻲ آﻳﺪ؟‬
‫ﺟﻮاب ﻣﻲدﻫﻴﻢ از ﻫﻤﺎﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﻣﻴﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ اﻛﺴﻴﮋن و ﺋﻴﺪرژن ﻃﻮري ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ‬
‫)اﮔﺮ اﻳﺮاد ﻧﮕﻴﺮﻳﺪ‪ ،‬ﻃﻮري ﺧﻠﻖ ﺷﺪهاﻧﺪ( ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻴﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ و ﭼﻨﻴﻦ اﻣﻜﺎن و‬
‫اﺳﺘﻌﺪاد در آﻧﻬﺎ وﺟﻮد دارد‪) .‬اﻟﺒﺘﻪ آﻧﻬﺎ ﻫﻢ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻳﻦ اﻣﻜﺎن و اﺳﺘﻌﺪاد را از‬
‫اﺗﻢﻫﺎ و اﻟﻜﺘﺮونﻫﺎ و اﺟﺪادﺷﺎن ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪ .‬ﭘﻴﻜﺮ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه و ﻣﻄﻠﻮب ﻳﺎ‬
‫ﻣﻌﺸﻮق آﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﻃﻮري ﺗﺮﺗﻴﺐ داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻃﻠﺐ وﻋﺸﻖ ﻣﺎﺑﻴﻦآﻧﻬﺎ ﻇﺎﻫﺮ‬
‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﮔﺎه ﺟﺎذﺑﻪ از ﻳﻚ ﺳﻤﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﮔﺎه از دوﺳﻤﺖ ﺑﻮده ﻣﺼﺪاق‪ :‬ﭼﻪ ﺧﻮش ﺑﻲ‬
‫ﮔﺮ ﻣﺤﺒﺖ ﻫﺮ دو ﺳ‪‬ﺮ ﺑﻲ درﺳﺖ درﻣﻲآﻳﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺮ اﻳﻦ ﺟﻮاب ﻣﺒﻬﻢ اﻣﻴﺪ اﺳﺖ زﻳﺎد اﻳﺮاد ﻧﮕﻴﺮﻳﺪ‪ ،‬ﭼﺮا ﻛﻪ ﺳﺮاﺳﺮ وﺟﻮد ﭼﻨﻴﻦ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﺟﺎذﺑﻪ اﻟﻜﺘﺮﻳﻚ‪ ،‬ﺟﺎذﺑﻪ ﺛﻘﻞ‪ ،‬اﻟﻜﺘﺮونﻫﺎ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪﻫﺎي ﻓﻠﻜﻲ و ﻏﻴﺮه‪.‬‬
‫ﻛﺸﺪ ﻫﺮ ذره را ﺗﺎ ﻣﻘﺼﺪي ﺧﺎص‬
‫ﻳـﻜﻲ ﻣﻴـﻞ اﺳﺖ ﺑـﺎ ﻫـﺮ ذره رﻗـﺎص‬
‫ز زﻳــﺮ ﻣــﺎه ﺗــﺎ ﺑــﺎﻻي اﻓــﻼك‬
‫ز آﺗـﺶ ﺗـﺎ ﺑـﻪ ﺑـﺎد از ﺑـﺎد ﺗــﺎ ﺧـﺎك‬
‫ﺣـﻘﻴﻘـﺖ ﭼﻴﺴﺖ ﺧﻴـﻞ در ﺧـﻴـﻞ‬
‫ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻴﻞ اﺳﺖ اﮔﺮ داﻧﻲ ﻫﻤﻴﻦ ﻣﻴﻞ‬
‫‪1‬‬
‫ﺷﻮد ﻋﺸﻖ و درآﻳﺪ در رگ و ﭘﻲ‬
‫ﻏﺮض اﻳﻦ ﻣﻴﻞ ﭼﻮن ﮔﺮدد ﻗﻮي ﭘﻲ‬
‫ﭘﺲ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﺻﻞ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻛﻪ اﺻﻞ ﺛﺒﺎت و ﺑﻘﺎي اﻧﺮژي اﺳﺖ‪ ،‬ﺣﺴﺎب‬
‫ﻣﺪارﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﻮﺟﻮدات ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ‪ .‬اﻧﺮژي ﻧﻪ از ﺑﺎﻻ ﻣﻲآﻳﺪ‪ ،‬ﻧﻪ‬
‫ﺧﻠﻖاﻟﺴﺎﻋﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮد و ﻧﻪ ﻓﺎﻧﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ذﺧﻴﺮهﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻗﺒﻼً‬
‫‪2‬‬
‫ﻛﺴﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ از ﺧﻮد ﻣﺎﻳﻪ ﻣﻲﮔﺬارد و ﺗﺤﻮﻳﻠﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎي آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ‬
‫اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬‬

‫‪ .1‬از وﺣﺸﻰ ﺑﺎﻓﻘﻰ‬
‫‪ .2‬آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎﻳﻰ را ﮔﻮﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻳﺎ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺑﺪون ﺗﺒﺎدل ﺣﺮارت ﺑﺎ ﺧﺎرج و ﺑﺎ ﺻﺮف ﻛﺮدن‬
‫اﻧﺮژى دروﻧﻰ ﺧﻮد )ﻳﺎ ﻛﺴﺐ اﻧﺮژى ﻏﻴﺮﺣﺮارﺗﻰ( اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﺑﺪون ﺗﻔﺮﻳﻂ و اﺗﻼف و اﺧﺘﻼف ﻳﻌﻨﻰ‬
‫ﺑﻪ وﺟﻪ ﻛﺎﻣﻞ و ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻰ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺻﺪدرﺻﺪ ارﺗﺠﺎﻋﻰ و ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪ .‬ارﺗﺠﺎﻋﻰ‬
‫ﻳﻌﻨﻰ در درون ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺧﺘﻼف ﻓﺸﺎر و اﻏﺘﺸﺎش وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ و در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻓﺸﺎرﻫﺎى ﺧﺎرج ﻛﻪ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ‬
‫وارد ﻣﻴﺸﻮد ذرات ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻓﺸﺎرﻫﺎﻳﻰ ﻣﺴﺎوى و ﻣﺨﺎﻟﻒ اﺑﺮاز دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﻄﻮرﻳﻜﻪ ﻛﺎر ﻗﻮاى ﺧﺎرﺟﻰ ﺗﻤﺎﻣﺎً‬
‫ﺑﺼﻮرت اﻧﺮژى ارﺗﺠﺎﻋﻰ )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺸﺮده ﺷﺪن ﮔﺎز در ﺳﻴﻠﻨﺪر( در ﺳﻴﺴﺘﻢ ذﺧﻴﺮه ﺷﻮد‪ .‬ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ ﺑﻮدن ﻧﻴﺰ اﻳﻦ‬
‫اﺳﺖ ﻛﻪ اﺧﺘﻼف ﻓﺸﺎر و درﺟﻪ ﺣﺮارت و ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺧﺎرج و داﺧﻞ‪ ،‬ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻛﻮﭼﻚ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬
‫ﺑﻄﻮرﻳﻜﻪ اﮔﺮ ﺧﺎرج ﺑﻪ داﺧﻞ اﻧﺮژى ﻣﻴﺪﻫﺪ در ﺻﻮرت ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﻣﻌﻜﻮس ﺷﺪن اﺧﺘﻼف‪ ،‬ﻋﻤﻞ‬
‫ﻋﻜﺲ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ داﺧﻞ ﺑﻪ ﺧﺎرج اﻧﺮژى ﺑﺪﻫﺪ‪.‬‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪297‬‬

‫ﻧﻜﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺪود ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻗﺪرت ارادهاي ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺮوز‬
‫ﻣﻲدﻫﺪ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﻋﻼﻗﻪ و ﻋﺸﻘﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﭘﻴﺪا ﻛﺮده اﺳﺖ دارد‪ .‬درﺳﺖ‬
‫اﺳﺖ ﻛﻪ اﻧﺮژيﻫﺎي ﻻزم از درون ﺷﺨﺺ اﺳﺘﺨﺮاج و اﺑﺮاز ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬وﻟﻲ وﺟﻮد اﻧﺴﺎن‬
‫ﻳﻌﻨﻲ وزن ﺑﺪن و ﻣﻴﺰان اﻧﺮژيﻫﺎي ذﺧﻴﺮه ﺷﺪه ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ اﻣﻜﺎﻧﺎت اﻧﺮژﺗﻴﻚ ﺣﻴﺎت را‬
‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺗﺎ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻫﻢ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬وﺟﻮد ﻣﻌﺸﻮق‬
‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي ﻣﺠﻬﻮل و اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ﻣﻌﻠﻮم را ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻛﺸﺶ ﻋﺸﻖ‬
‫اﺳﺖ ﻛﻪ اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎ را از ﻗﻮه ﺑﻪ ﻓﻌﻞ درﻣﻲآورد‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻲﻛﻪ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺗﻮاﻓﻖ‬
‫ﻓﻄﺮي ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻋﺎﺷﻖ و ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺮﻗﺮار ﺑﻮده‪ ،‬ﻋﺎﺷﻖ آﻣﺎدﮔﻲ و ﺑﻴﻨﺎﻳﻲ و ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﻛﺎﻣﻞ‬
‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻧﺮژي و آﺛﺎر ﺑﻪ ﺣﺪودي ﺑﺮﺳﺪ ﻛﻪ ﻓﻮق‬
‫ﻋﺎدت و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺗﺼﻮر ﺷﻮد و ﻣﻌﺠﺰهآﺳﺎ ﮔﺮدد‪) .‬اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع در ﻓﺼﻮل آﻳﻨﺪه‬
‫روﺷﻨﺘﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ(‪.‬‬
‫‪ -3.4‬ﺑﻲﻣﺎﻳﻪ ﻓﻄﻴﺮ اﺳﺖ‬
‫ﺣﺎل ﻛﻪ داﻧﺴﺘﻴﻢ ﻣﻨﺸﺎء و ﻣﻨﺒﻊ اﻧﺮژﻳﻬﺎي ﻻزم ﺑﺮاي ﻛﻮﭼﻚﺗﺮﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ‬
‫ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي دروﻧﻲ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﻃﻠﺐ و ﺗﻜﺎﭘﻮﻫﺎ اﺳﺖ ﻛﻪ‬
‫ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮد ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ رﺷﺪ و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻬﺒﻮد ﭘﻴﺪا‬
‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ ﻣﻮﺿﻮع را از اﻓﻖ ﺑﺎﻻﺗﺮي ﻧﮕﺎه ﻛﺮده ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ﻣﻄﺎﻟﺐ و‬
‫ﻣﻘﺎﺻﺪ ﺑﺸﺮي آنرا ﺗﻌﻤﻴﻢ دﻫﻴﻢ و ﺑﺎ ﻳﻘﻴﻦ روﺷﻦ ﺑﻪ اﻳﻦ اﺻﻞ ﻛﻠﻲ اﻳﻤﺎن ﺑﻴﺎورﻳﻢ ﻛﻪ‬
‫»ﺗﺎ اﻧﺴﺎن از آﻧﭽﻪ در دﺳﺖ و در اﺧﺘﻴﺎر دارد ﻣﺎﻳﻪ ﻧﮕﺬارد ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﻣﻄﻠﻮب و ﭘﺴﻨﺪﻳﺪه‬
‫اﺳﺖ ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﺳﻴﺪ«‪ .1‬ﻗﺮار ﺧﻠﻘﺖ و ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺎ ﺷﺨﺺ از آﻧﭽﻪ‬
‫دارد و ﻣﻮرد ﻋﻼﻗﻪ او اﺳﺖ )ﻣﺎل‪ ،‬وﻗﺖ‪ ،‬ﻣﻘﺎم‪ ،‬راﺣﺘﻲ‪ ،‬ﺗﻤﻜﻦ و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﺪن و ﺟﺎن(‬
‫ﻣﺼﺮف ﻧﻜﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق و ﺑﻪ درﻳﺎﻓﺖ ﺟﺪﻳﺪي ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﺳﻴﺪ و ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪاي از ﻣﺮاﺣﻞ‬
‫رﺷﺪ و ﻛﻤﺎل ﻧﺎﺋﻞ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻣﺴﺎﻋﻲ و ﻣﺼﺎرﻓﻲ ﻛﻪ دﻳﮕﺮان ﺑﺮاي اﻧﺴﺎن ﺑﻜﻨﻨﺪ‬
‫ﻣﺪاري ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ در ﺧﺎرج وﺟﻮد ﺷﺨﺺ ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ‬
‫ﺣﺎﺻﻠﻲ ﺑﺮاي داﺧﻠﻪ و داراﻳﻲ واﻗﻌﻲ او داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ 2.‬ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ وﻗﺘﻲ دﻳﮕﺮان ﺗﺄﻣﻴﻦ‬
‫‪» .1‬ﻟَﻦ ﺗَﻨﺎﻟﻮا اﻟﺒِﺮﱢ ﺣ‪‬ﺘﱠﻰ ﺗُﻨﻔ‪‬ﻘُﻮا ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎ ﺗُﺤ‪‬ﺒ‪‬ﻮن «‬
‫آل ﻋﻤﺮان ‪ : 92 /‬ﻫﺮﮔﺰ ﻧﺎﺋﻞ ﺑﻪ ﺧﻴﺮ و ﺧﻮﺑﻰ ﻧﺨﻮاﻫﻴﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﮕﺮ از آﻧﭽﻪ دوﺳﺖ دارﻳﺪ ﺧﺮج ﻛﻨﻴﺪ‪.‬‬
‫‪» .2‬اَﻻﱠ ﺗَﺰِر‪ ‬وازِر‪‬ةً وِزر‪‬اُﺧﺮى‪ .‬و‪ ‬اَ ْن ﻟَﻴﺲ‪ ‬ﻟ‪‬ﻠْﺎ‪‬ﻧْﺴﺎنِ ا‪‬ﻻﱠ ﻣﺎ ﺳ‪‬ﻌﻰ «‬

‬‬ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ وﺟﻴﻦ ﻛﺮدن ﻣﺰرﻋﻪ ﻛﻪ ﺑﺎ دور رﻳﺨﺘﻦ ﻋﻠﻔﻬﺎي‬ ‫ﻫﺮز و ﺑﻮﺗﻪﻫﺎي ﻛﻬﻨﻪ ﺗﺰﻛﻴﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬و ﺛﺎﻧﻴﺎً در اﺛﺮ ﺗﻘﻠﻴﻞ ذﺧﺎﻳﺮ ﺑﻴﻜﺎره و ﻣﺤﺘﺎج ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻣﺠﺪد‬ ‫اﻧﺴﺎن او را ﻃﺎﻟﺐ و ﻋﺎﺷﻖ ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻧﺸﺎط آورده و ﮔﺎم دﻳﮕﺮي در ﺟﺎده‬ ‫رﺷﺪ و ﻛﻤﺎل ﺑﺮﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .‬‬ ‫‪ .5‬ﭘﻴﺮي‬ ‫اﮔﺮ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻳﻚ اﺻﻞ داﺷﺖ و در دﻧﻴﺎ اﺻﻠﻲ ﺟﺰ اﺻﻞ ﺑﻘﺎ و ﺛﺒﺎت‪ ،‬ﺣﻜﻮﻣﺖ‬ ‫ﻧﻤﻲﻛﺮد‪ ،‬ﻫﻢ اوﺿﺎع ﺑﺸﺮ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻬﺘﺮ از اﻳﻨﻬﺎ ﻣﻲﺑﻮد و ﻫﻤﮕﻲ ﺑﺎ ﺧﻴﺎل راﺣﺖ و ﻓﺮاواﻧﻲ‬ ‫ﻧﻌﻤﺖ ﻣﺜﻞ روزﻫﺎي اول آدم و ﺣﻮا در ﺑﻬﺸﺖ ﺑﺮﻳﻦ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﻛﺮدﻳﻢ و ﻣﺨﻠّﺪ‬ ‫ﻣﻲﺷﺪﻳﻢ‪ .1‬ﺧُﺬْ ﻣ‪‬ﻦْ اَﻣ‪‬ﻮاﻟ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﺻ‪ ‬ﺪﻗَﺔً ﺗُﻄَﻬ‪‬ﺮُﻫ‪‬ﻢ و‪ ‬ﺗُﺰَﻛﻴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﺑِﻬﺎ‬ ‫ﺗﻮﺑﻪ ‪ : 103 /‬از اﻣﻮال آﻧﻬﺎ ﺻﺪﻗﻪ درﻳﺎﻓﺖ ﺑﺪار‪ .‬ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب دو ﻋﺎﻣﻞ اﺳﺖ‪.‬و ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻗﺮار از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻣﺰاﻳﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻋﻘﺐ ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺘﺎد‪.‬‬ ‫‪ .2‬‬ ‫ﻧﺠﻢ ‪ 38 /‬و ‪ : 39‬آﮔﺎه ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﺑﺎرﺑﺮى ﺑﺎر دﻳﮕﺮى را ﺑﺮﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ و اﻳﻨﻜﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﺎﻟﻚ ﭼﻴﺰى‬ ‫ﺟﺰ آﻧﻜﻪ ﺧﻮد ﺳﻌﻰ ﻛﻨﺪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬ ‫»و‪ ‬ا‪‬نﱠ ﺳ‪‬ﻌ‪‬ﻴﻪ‪ ‬ﺳ‪‬ﻮ‪‬ف‪ ‬ﻳ‪‬ﺮى«‬ ‫و اﻳﻨﻜﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺳﻌﻰ او ﺑﺰودى دﻳﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.2‬آﻧﺘﺮوﭘﻰ )‪ (S‬در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻤﻴﺘﻰ ﺣﺮارت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻴﻔﻴﺘﻰ آن درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻳﺎ اﺧﺘﻼف ﺳﻄﺢ ﺣﺮارت اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺤﺴﻮب و ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪاﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ آﻧﻬﺎ را ﭘﺎك و از آﻟﻮدﮔﻲﻫﺎ ﺻﺎف ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻰ‪.‬ﻋﺎﻣﻞ دﻳﮕﺮ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺑﺎ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ از ﺣﻮاس ﻃﺒﻴﻌﻰ و اﺳﺒﺎﺑﻬﺎى ﻓﻴﺰﻳﻜﻰ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺪازهﮔﻴﺮى ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﺎ ﻓﺮﻣﻮل رﻳﺎﺿﻰ‬ ‫اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﻫﻤﺎن آﻧﺘﺮوﭘﻰ ﻳﺎ ﻛﻬﻮﻟﺖ اﺳﺖ‪.‬ﻳﻌﻨﻰ ﺣﺮارت ﻛﻪ ﻳﻚ ﻧﻮع اﻧﺮژى اﺳﺖ و‬ ‫ﻣﺜﻞ ﻛﺎر و اﻟﻜﺘﺮﻳﺴﺘﻪ و اﻧﺮژى آﺑﺸﺎرﻫﺎ و ﻏﻴﺮه ﺑﺎﻳﺪ ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ﻳﻚ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻴﻔﻴﺘﻰ )ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺧﺘﻼف ﺳﻄﺢ‬ ‫آب و ارﺗﻔﺎع ﺳﻘﻮط آﺑﺸﺎر( در ﻳﻚ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻤﻴﺘﻰ )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻘﺪار آب( ﺑﺎﺷﺪ‪ .‫‪ 298‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻛﺴﻲ را ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪ ﺑﻪ ﻫﻤﺎن اﻧﺪازه اﻳﻦ ﺷﺨﺺ ﻛﻤﺘﺮ ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ را ﻃﻲ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .1‬‬ ‫‪ -3.‬‬ ‫ﺑﻴﺮون رﻳﺨﺘﻦ و ﺑﻪﻛﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﻣﺎل و ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت ﺷﺨﺼﻲ )اﻋﻢ از ﺣﻘﻴﻘﻲ و اﻋﺘﺒﺎري(‬ ‫اوﻻً ﻣﺎﻧﻨﺪ د‪‬و‪‬ران د‪‬م و ﻋﻤﻞ ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﻴﺴﻢ ﻛﻪ ﺿﻤﻦ اﺣﺘﺮاق ﻣﻮاد داﺧﻠﻲ و اﻳﺠﺎد ﺣﺮارت‬ ‫ﺛﺎﺑﺖ ﻓﻀﻮﻻت و ﺳﻤﻮم ﻧﺴﻮج را ﺧﺎرج ﻣﻲﺳﺎزد و ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺪن را ﭘﺎك ﻣﻲﻛﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﺷﺨﺺ را ﺗﻄﻬﻴﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬و ﻫﻢ ﻣﺤﺼﻠﻴﻦ ﻣﺪارس ﻓﻨﻲ درد ﺳﺮ ﺑﺮاي ﻓﻬﻤﻴﺪن اﺻﻞ دوم ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‬ ‫ﭘﻴﺪا ﻧﻜﺮده‪ ،‬ﮔﺮﻓﺘﺎر ﭘﻴﭻ و ﺧﻢ ﭘﺮ اﺑﻬﺎم آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﻤﻲﺷﺪﻧﺪ!‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻳﺎ ﻛﻬﻮﻟﺖ ﻛﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ رﻳﺎﺿﻲ اﺻﻞ دوم ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻧﻜﺎر اﺻﻞ‬ ‫اول ﻳﻌﻨﻲ ﺛﺒﺎت و ﺑﻘﺎي اﻧﺮژيﻫﺎ را ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﻤﻪ ﻛﺎﺳﻪ و ﻛﻮزهﻫﺎ را ﺑﻬﻢ‬ ‫ﻣﻲرﻳﺰد‪.

‬در ﻫﺮ ﻣﺪار ﻣﻘﺪاري ﻛﺴﺮ ﺑﻪ‬ ‫ﻟﺤﺎظ ﻛﺎر ﻣﻔﻴﺪ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫اﻣﺎ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ آدم ﺑﻲﻋﻴﺐ ﻛﺎﻣﻞ در دﻧﻴﺎ ﻛﻢ اﺳﺖ‪ ،‬اﺷﻴﺎء و اﺳﺒﺎﺑﻬﺎ ﻧﻴﺰ‬ ‫ﻣﺼﻮن از ﻋﻴﺐ و ﻧﻘﺺ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .1‬و‪‬ﻣ‪‬ﻦ ﻧُﻌ‪‬ﻤ‪‬ﺮه‪ ‬ﻧُﻨﱠﻜ‪‬ﺴ‪‬ﻪ‪ ‬ﻓﻰاﻟﺨَﻠﻖ‬ ‫ﻳﺲ ‪ : 68 /‬ﻫﺮﻛﺲ را ﻋﻤﺮ زﻳﺎد دﻫﻴﻢ در ﺧﻠﻘﺖ و ﺣﺎﻻت‪ ،‬ﻓﺮﺳﻮدهاش ﻛﻨﻴﻢ(‪.‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ﺣﺴﺎب ﻣﺪار ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﺒﺎدل ﻛﺎر‪،‬‬ ‫درﺳﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫در ﻣﻮرد ﺣﻴﻮاﻧﺎت و اﻧﺴﺎن اﺛﺒﺎت اﺻﻞ دوم ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻋﻤﻞ زاﺋﺪي اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻴﺰي ﻛﻪ‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ و ﻣﻮرد ﺟﺴﺘﺠﻮ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﻈﺎﻫﺮ و ﻃﺮز ﺑﻴﺎن آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در‬ ‫‪ dQ = T.dS‬و‬ ‫‪dQ‬‬ ‫‪T‬‬ ‫∫=‪s‬‬ ‫در ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎى ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻰ ‪ s > ∫ dQ‬اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻌﻨﻰ آﻧﺘﺮوﭘﻰ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻴﺶ از آﻧﭽﻪ در ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎى ارﺗﺠﺎﻋﻰ‬ ‫‪T‬‬ ‫در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻛﺴﺐ ﺣﺮارت ﺑﺎﻻ ﻣﻲرود‪ ،‬اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻰﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻫﻢ ﻛﻪ در اﺻﻞ ﭼﻴﺰي ﺟﺰ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ از‬ ‫اﻳﻦ اﺻﻞ ﻛﻪ آنرا ﻛﻬﻮﻟﺖ )ﻳﻌﻨﻲ ﭘﻴﺮي( ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻣﺴﺘﺜﻨﻲ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬‬ .‬ﺑﻪ ﻣﻴﺰاﻧﻲ ﻛﻪ ﻛﺎر از ﺑﻴﻦ ﻣﻴﺮود ﺑﺠﺎي آن ﺣﺮارت ﻛﻪ ﺷﻜﻞ‬ ‫ﭘﺴﺖ اﻧﺮژي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ زﻳﺎد ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪299‬‬ ‫اﺻﻞ دوم ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ اﮔﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ ﻣﺒﺎدﻻت ﺧﻮد را ﺑﺎ ﺧﺎرج و ﺗﺤﻮﻳﻼت ﺧﻮد را‬ ‫در داﺧﻞ روي ﻗﺎﻋﺪه ﻣﻨﻈﻢ ﻋﺎدﻻﻧﻪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺪون اﺻﻄﻜﺎك و اﺗﻼف و اﻏﺘﺸﺎش ﺑﻪ‬ ‫ﺻﻮرت ﻛﺎﻣﻼً ارﺗﺠﺎﻋﻲ اﻧﺠﺎم دﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ اﻧﺮژيﻫﺎ ﻛﻢ و زﻳﺎد ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ارزش‬ ‫و اﺛﺮ ﺧﻮد را ﻫﻢ از دﺳﺖ ﻧﺪاده‪ ،‬ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ درﻳﺎﻓﺖ ﻣﺠﺪد آﻧﭽﻪ ﺧﺮج ﻛﺮده‬ ‫اﺳﺖ ﻋﻤﻞ ﻣﻨﻈﻮر را )ﻣﺪار را( اﻟﻲاﻻﺑﺪ ﺗﻜﺮار ﻛﻨﺪ‪ .‬اﻣﺮي‬ ‫اﺳﺖ ﺗﺠﺮﺑﻲ‪ ،‬ﻛﻠﻲ و ﻣﺴﻠﻢ‪ .1‬اﻳﻦ اﺻﻞ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل اﺳﺘﺜﻨﺎء‪ ‬ﺑﺮﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ‬ ‫در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي اﻧﺮژيﻫﺎي ﻣﺤﻤﻮل ﺑﺮ آﻧﻬﺎ در اﺛﺮ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎي ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻲ‬ ‫رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ از ﺻﻮرت ﻛﺎر ﺑﻪﺣﺮارت ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه‪ ،‬ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﺧﻮد را از دﺳﺖ داده و‬ ‫ﻓﺮﺳﻮده ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ و در ﻋﺎﻟﻢ ﻛﻠﻲ ﻧﻴﺰ اﻧﺮژﻳﻬﺎ از ﺣﺪ‪‬ت و ﺷﺪ‪‬ت روﺑﻪ ﻫﻢ ﺳﻄﺤﻲ و‬ ‫زوال ﻣﻲروﻧﺪ‪ ،‬در ﻋﺎﻟﻢ زﻧﺪه ﻧﻴﺰ اﺻﻞ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻪﺻﻮرت ﻣﺤﺴﻮس ﻋﻤﻮﻣﻲ‪ ،‬ﻣﻔﻬﻮم‬ ‫ﻛﻬﻮﻟﺖ و ﭘﻴﺮي را ﻣﺠﺴﻢ ﻣﻲﺳﺎزد‪.‬و ﻫﺮ دﻓﻌﻪ ﻛﺎر ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺎ ارزﺷﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻬﺮ اﻧﺮژي دﻳﮕﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻴﺮون دﻫﺪ‪.‬در اﺻﻄﻜﺎكﻫﺎ و اﺧﺘﻼلﻫﺎ و اﻏﺘﺸﺎشﻫﺎ و‬ ‫اﺗﻼفﻫﺎي داﺧﻠﻲ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﻘﺪاري از اﻧﺮژي ﭘﺮ ارزش ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺼﺮف ﺟﺒﺮان ﻣﺨﺎﻟﻔﺖﻫﺎ و اﺗﻼﻓﺎت داﺧﻠﻲ ﻣﻲرﺳﺪ‪ .‬راﻧﺪﻣﺎن )ﺑﺎزده( ﻫﻴﭽﮕﺎه ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺻﺪدرﺻﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪.

‬‬ ‫در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺳﺎده‪ ،‬ﻛﻬﻮﻟﺖ ﺑﺎ ﻋﺒﺎرت ﻗﺎﺑﻞ ﻫﻀﻤﻲ ﺑﻴﺎن ﻣﻲﺷﻮد و ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً در ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﻫﻢ ﻋﻘﺐ ﻓﺮﻣﻮل آن رﻓﺘﻦ‬ ‫ﺑﻲﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺑﺎز ﻫﻢ ﻧﺘﻴﺠﻪاي ﻋﺎﻳﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‫‪ 300‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ و ﺗﺒﺎدلﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﻳﺎ ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و اﺻﻼً ﺑﺎ ﭼﻪ ﻓﺮﻣﻮﻟﻲ ﻣﻲﺗﻮان آﻧﺘﺮوﭘﻲ را ﻛﻪ ﺗﺎﺑﻊ ﻣﺸﺨﺺ و ﻣﻌﻴﻨﻲ از دﺳﺘﮕﺎه‬ ‫اﺳﺖ ﺑﻴﺎن ﻛﺮد‪.‬ﺑﻪ‬ ‫ﻋﻮض آﻧﻜﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻛﻤ‪‬ﻲ ﻣﻮﺿﻮع اﻧﺘﺮوﭘﻲ را ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﻤﻮده وارد ﻓﺮﻣﻮل و ﻋﺪد‬ ‫ﺷﻮﻳﻢ‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻴﻔﻲ ﺑﺤﺚ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﻗﻀﺎﻳﺎ را از ﺧﺎرج ﻧﮕﺎه ﻛﻨﻴﻢ راﺣﺖﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬‬ .‬وﻟﻲ ﻓﻌﻼً اﻳﻦ زﺣﻤﺖ و دردﺳﺮ را ﻛﻪ از ﻗﺪرت ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻧﻴﺰ‬ ‫ﺧﺎرج اﺳﺖ ﺑﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﻧﻤﻲدﻫﻴﻢ‪ .

‬ﺷﺎﻳﺪ دﻳﮕﺮان ﮔﺎمﻫﺎي‬ ‫ﻣﺤﻜﻢﺗﺮ و ﺑﻠﻨﺪﺗﺮي ﺑﺮدارﻧﺪ‪.‫‪4‬‬ ‫ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﺗﺎ ﺑﻪﺣﺎل اﮔﺮ از ﻋﺸﻖ و زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ زﺑﺎن ادﺑﻲ و ﻛﻠﻲ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻲﻛﺮدﻳﻢ از اﻳﻦ ﺑﻪ‬ ‫ﺑﻌﺪ دﻧﺒﺎل ﻋﺒﺎرت رﻳﺎﺿﻲ و ﻓﺮﻣﻮل ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻋﺸﻖ و زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲروﻳﻢ‪.‬‬ .‬‬ ‫ﻛﻮرﻣﺎل ﻛﻮرﻣﺎل و ﻟﻨﮓﻟﻨﮕﺎن ﻗﺪﻣﻲ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .

‬‬ ‫از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﮔﺮﻣﺎده ﻫﻤﻴﺸﻪ داراي آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻛﻤﺘﺮي ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺟﺴﺎم‬ ‫ﺗﺸﻜﻴﻞدﻫﻨﺪه ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ )ﻣﺜﻼً آﻧﺘﺮوﭘﻲ ذرهاي آب در ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺒﻨﺎ ﻳﻌﻨﻲ ‪ 20‬درﺟﻪ‬ ‫ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮاد و ﻓﺸﺎر ﺟﻮ ﻣﺴﺎوي‪ 45/11‬ﻛﺎﻟﺮي اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ‬ ‫ﭼﻮن ﻣﻌﻤﻮﻻً اﻳﻦ اﺣﺘﺮاقﻫﺎ در درﺟﺎت ﻋﺎدي ﺣﺮارت و ﺑﻪﻃﻮر ﻳﻚ ﻃﺮﻓﻪ )ﻏﻴﺮﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ(‬ ‫اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﭘﺲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻋﻤﻞ در ﻣﺠﻤﻮع ﺑﺎﻻ ﻣﻲرود‪.‫‪ 302‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪ -1.4‬ﻣﻮﺟﺒﺎت اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ )‪ (S‬در ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮن ﮔﺮم‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮنﮔﺮم )ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﻳﻜﻲ از آﻧﻬﺎ اﺳﺖ( درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺪﻧﺸﺎن ﺑﺎﻻﺗﺮ از‬ ‫درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻋﺎدي ﻣﺤﻴﻂ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ داﺋﻤﺎً در ﺗﺒﺎدل ﺑﺎ‬ ‫ﺧﺎرج دﻓﻊ ﺣﺮارت ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان ﺣﺮارت از دﺳﺖ رﻓﺘﻪ و ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﺎه داﺷﺘﻦ‬ ‫درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺪن ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻲداﻧﻴﻢ ﻋﻤﻞ ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﻴﺴﻢ را اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫اﻛﺴﻴﮋن ﻫﻮا ﻛﻪ ﺑﻪوﺳﻴﻠﻪ ﺗﻨﻔﺲ وارد رﻳﻪﻫﺎ ﻣﻲﺷﻮد و ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﮔﻠﺒﻮﻟﻬﺎي ﻗﺮﻣﺰ ﺧﻮن ﺑﻪ‬ ‫ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط ﺑﺪن ﻣﻲرﺳﺪ ﺑﺎ ﻣﻮاد ﻣﺤﺘﻮي ﻧﺴﻮج ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﺪه‪ ،‬ﻳﻚ اﺣﺘﺮاق داﺋﻤﻲ ﮔﺮﻣﺎد‪‬ه‬ ‫)داﻓﻊاﻟﺤﺮارت( ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬زﻳﺮا ﭼﻮن ﺣﺮارت ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه از ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﻪ ﺧﺎرج داده‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ dQ<0 .‬‬ ‫اﻣﺎ ﺧﻮد ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي ﮔﺮﻣﺎده ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ در درﺟﺎت ﺑﺎﻻي ﺣﺮارت و ﺑﻪ ﺻﻮرت‬ ‫ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي ﺗﻌﺎدﻟﻲ )دو ﻃﺮﻓﻪ ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ( ﺻﻮرت ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ ،‬ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺳﺖ ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺣﺮارت ﺗﺮﻛﻴﺐ را از دﺳﺖ ﻧﺪادهاﻧﺪ ﺑﻪﻃﻮر آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ و ﺑﺎ ‪ S‬ﺛﺎﺑﺖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫ﺣﺎل ﺑﺮﮔﺮدﻳﻢ ﺑﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮنﮔﺮم ﻳﺎ ﺑﻪ ﻗﻮل ﺧﻮدﻣﺎن اﻳﺰوﺗﺮم‪:‬‬ ‫‪ -1‬زﻧﺪﮔﻲ ﺣﻴﻮان در ﻣﺤﻴﻄﻲ ﺳﺮدﺗﺮ از ﺧﻮد و دﻓﻊ ﺣﺮارﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺧﺎرج ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‬ ‫)‪ (dQ<0‬ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻨﺰل آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺪن او ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ اﻳﻦ ﺣﻴﻮاﻧﺎت)ﻛﻪ در اﺻﻄﻼح ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‬ ‫آﻧﻬﺎ را ﺣﻴﻮاﻧﺎت اﻳﺰوﺗﺮم ﻣﻲﻧﻤﺎﻣﻴﻢ( ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮري ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎ اﻛﺴﻴﮋن‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺣﺮارت ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ )ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺮژي اﺗﺼﺎف ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺣﺎﺻﻠﻪ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﺎﺷﺪ(‪.‬ﻣﺜﻼً اﻧﺴﺎن ﻛﻪ در ﻫﺮ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻪﻃﻮر‬ ‫ﻣﺘﻮﺳﻂ ‪ 100‬ﻛﺎﻟﺮي ﺣﺮارت دﻓﻊ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺪﻧﺶ ‪ 37‬درﺟﻪ‬ ‫ﺳﺎﻧﺘﻴﮕﺮاد اﺳﺖ‪ ،‬از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﺑﻪ اﻧﺪازه‪:‬‬ ‫‪100 = 0/322‬‬ ‫‪273 + 37‬‬ .‬ﭘﺲ ‪ dS<0‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ‪ S‬ﺗﻨﺰل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ذرهاي‬ ‫ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺒﻨﺎ ﺑﺮاي ‪ 31/21H2‬و ﺑﺮاي ‪ 1/2O2‬ﻣﻌﺎدل‪ 24/5‬و ﺟﻤﻌﺎً‪ 55/71‬ﻛﺎﻟﺮي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‪.‬‬ ‫ﻋﻠﺖ اﻣﺮ واﺿﺢ اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي دروﻧﻲ آﻧﻬﺎ در درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺛﺎﺑﺖ ﻳﺎ‬ ‫ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻪﻃﻮر اﻳﺰوﺗﺮم ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .

‬ﻳﺎ ﺑﻪﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ ‪ 322/0‬واﺣﺪ ﺟﻮان ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﺳﺎﻳﺮ اﻋﻤﺎل‬ ‫آنرا ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺮﻧﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪303‬‬ ‫واﺣﺪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ از دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -5‬ﺳﺎﻳﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺑﺪن‪ .‬ﻣﺠﺎﻧﺐ راﻧﺪﻣﺎن در‬ ‫ﺣﻮاﻟﻲ ‪ %7‬ﺑﻮده ﻣﺎﺑﻪاﻟﺘﻔﺎوت ‪ %100‬ﺗﺎ ‪ %7‬ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺑﻪ ﺣﺮارت ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻋﻤﻞ ﻧﻤﻮ و ﺗﻜﺜﻴﺮ ﺳﻠﻮلﻫﺎ و رﺷﺪ ﻧﺴﻮج و اﻋﻀﺎ و‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ ﭼﻮن ﺗﻮأم ﺑﺎ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺳﺎده ﺑﻪ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻔﺼﻞ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦﻫﺎ‬ ‫و ﻏﻴﺮه اﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮاً ﺑﺎﻳﺪ ﮔﺮﻣﺎده و ﺗﻨﺰلدﻫﻨﺪه ﻛﻬﻮﻟﺖ ﺑﺎﺷﺪ اﻣﺎ ﭼﻮن ﺑﻪﻃﻮر ﻳﻚ ﻃﺮﻓﻪ‬ .‬ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ وارد ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﺤﻮﻻت و ﻓﻌﻞ و‬ ‫اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﻃﻮﻳﻞ ﻋﻀﻼت و ﻃﺮز ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﺎر ﻣﻜﺎﻧﻴﺰم ﻧﺴﻮج ﺑﺸﻮﻳﻢ‪،‬‬ ‫ﻫﻤﻴﻦﻗﺪر ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ ﭼﻮن ﺗﻮﻟﻴﺪ و اﻧﺘﻘﺎل ﻛﺎر ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺗﻮأم ﺑﺎ اﺻﻄﻜﺎك و اﺗﻼفﻫﺎﻳﻲ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﺤﺼﻮل آن ﺣﺮارت اﺳﺖ‪ ،‬اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺰ ﺳﺒﺐ ﺑﺎﻻﺑﺮدن آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫ﻣﻲﮔﺮدد‪) .‬‬ ‫‪ -3‬ﻋﻤﻞ ﺗﻨﻔﺲ و ﺳﺎﻳﺮ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي داﺧﻠﻲ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﺎﻻ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﭼﻮن‬ ‫در درﺟﺎت ﻋﺎدي ﺣﺮارت ﺑﻪﻃﻮر ﻳﻚ ﻃﺮﻓﻪ ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ‪S‬‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺣﺮارﺗﻲ ﺑﺪن اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﻢ ﺑﻬﺮهاي اﺳﺖ‬ ‫و ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﻨﺪ ‪ 55‬ﺟﻠﺪ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺗﺸﺮﻳﺢ ﺷﺪه‪ ،‬راﻧﺪﻣﺎن آن در‬ ‫ﻣﻮﻗﻊ ﺧﻮاب ﻳﺎ ﺑﻴﻜﺎري ‪ ، %0‬در ﻣﻮاﻗﻊ راه رﻓﺘﻦ ﻋﺎدي ‪ ،%3/3‬و در ﺷﺪﻳﺪﺗﺮﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺮاي دوﻧﺪه و ﻛﺎرﮔﺮ دﺳﺘﮕﺎه ﻓﻘﻂ ‪ %6/5‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮﭼﻪ اﻳﻦ‬ ‫ﺣﺮارت ﺑﻪﺧﺎرج رﻳﺨﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﭼﻮن ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺑﺪن و ﻣﺤﻴﻂ ‪ dT‬ﺻﻔﺮ ﻧﻴﺴﺖ و‬ ‫ﺗﺒﺎدل ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ ﺻﻮرت ﻧﻤﻲﮔﻴﺮد‪ S ،‬ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫اﻣﺎ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻴﺰي ﻛﻪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ را ﻛﻢ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻫﻤﻴﻦ ﻳﻜﻲ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -4‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺪن‪ .‬‬ ‫‪ -2‬ﻋﻤﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﻣﺘﻤﻢ آن ﺗﺨﻠﻴﻪ‪ ،‬ﭼﻮن ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺳﺒﺐ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ‬ ‫ﻣﺜﻞ )‪ (NaCl‬و ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺳﺎده )ﻧﺒﺎﺗﻲ ﻳﺎ ﺣﻴﻮاﻧﻲ و ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢﻫﺎي ﺳﺎدهﺗﺮ از‬ ‫اﻧﺴﺎن( وارد ﺑﺪن ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﺠﺎي آن ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻣﻔﺼﻞﺗﺮ از ﺑﺪن ﺧﺎرج ﺷﻮد‪.‬‬ ‫و ﺑﻪﻃﻮرﻛﻠﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺳﺎده داراي آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮي از ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت داﻓﻊاﻟﺤﺮارت‬ ‫درﺟﺎت ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ‪ ،‬آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻣﺎﺑﻪاﻟﺘﻔﺎوت واردات و ﺻﺎدرات‬ ‫در ﺑﺪن ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ‪.‬ﺑﻪﻋﻼوه اﻳﻦ ﺣﺮارتﻫﺎي‬ ‫زﻳﺎدي ﻛﻪ ﺑﻪ ﺧﺎرج رﻳﺨﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﺎرﻫﺎي ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺣﺮارت و اﻧﺮژي اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫در داﺧﻞ ﻧﺴﻮج ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ‪ S‬آﻧﻬﺎ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.

‬و دﺳﺘﮕﺎه ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ ﺧﻮد را از دﺳﺖ داده از ﻛﺎر ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪ .‬وﻟﻲ در ﺷﺮاﻳﻂ و‬ ‫اوﺿﺎع ﻃﺒﻴﻌﻲ زﻧﺪﮔﻲ‪ ،‬در ﻣﺠﻤﻮع آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺪن داﺋﻤﺎً ﺳﻴﺮ ﺻﻌﻮدي دارد و در اﻳﻦ‬ ‫ﻣﻮرد ﻧﻴﺰ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻣﻌﺮف ﺳﻦ ﺳﻴﺴﺘﻢ و ﻣﻴﺰان ﭘﻴﺮي ﺣﻴﻮان ﻳﺎ ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻓﻜﺮي و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ )رواﻧﻲ( را ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺸﺨﻴﺺ دادهاﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺪن ﻳﺎ ﻣﻐﺰ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺣﺮارتﻫﺎي اﺿﺎﻓﻲ ﻧﻤﻴﮕﺮدﻧﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﺑﻪزودي ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﮔﺎﻣﺖﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ و ﻧﻄﻔﻪ‪ ،‬ﺳﻠﻮلﻫﺎﻳﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ از ﺗﻮاﻟﻲ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎ و ﻳﻚ‬ ‫ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺗﺒﺪﻳﻞﻫﺎي ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺳﺎده و ﺑﻌﺪ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﺳﺎده ﺑﻪ ﻣﻮاد‬ ‫ﻣﻔﺼﻠﺘﺮ و ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ و ﭘﺮوﺗﻮﭘﻼﺳﻢو ﻫﺴﺘﻪ و ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺳﻠﻮلﻫﺎ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻋﺼﺎره ﺟﺎﻣﻊ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻛﺎﻣﻠﻲ از ﺗﻤﺎم ﻣﻮاد ﺑﺪن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻮن در ﻫﺮ ﻳﻚ از‬ ‫اﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﮔﺮﻣﺎده آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﭘﺎﺋﻴﻦ ﻣﻲآﻳﺪ‪ ،‬ﺳﻠﻮل ﻧﻄﻔﻪ داراي ﺣﺪاﻗﻞ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﺴﺒﻲ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬ﭼﻮن ﻧﻄﻔﻪ ﻣﻔﺼﻞﺗﺮﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ آﻟﻲ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺮاي ﻧﻮزاد ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﺿﻌﻴﻒ اﺳﺖ‪ .‬در دوران ﺟﻨﻴﻨﻲ و ﺑﻌﺪ ﻛﻮدﻛﻲ و ﺟﻮاﻧﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﻗﺪرت ﺗﻜﺜﻴﺮ ﺳﻠﻮلﻫﺎ و رﺷﺪ ﻧﺴﻮج و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده زﻳﺎد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ اﺳﺖ و ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه ﻋﻤﺮ ﺷﺨﺺ و ﺿﺮﻳﺐ زاوﻳﻪ‬ ‫ﻣﻤﺎس ﺑﺮ ﻣﻨﺤﻨﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ راﺑﻄﻪاي ﭘﻴﺪا ﻛﺮد‪.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ اﮔﺮ‬ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ را ﻫﻢ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ﻛﻪ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﺴﺖﻫﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻛﺮده و ﻋﻘﻴﺪه دارﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﺮگ‬ ‫ﻳﻚ ﺣﻴﻮان ﻳﺎ اﻧﺴﺎن ﺗﻌﻄﻴﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺳﺎزﻣﺎن ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺪن و ﮔﺮدش ﻛﻠﻲ اﻓﻌﺎل‬ ‫ﺣﻴﺎﺗﻲ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻓﺴﺎد ﺑﻌﻀﻲ ﻗﺴﻤﺖﻫﺎي ﺣﺴﺎس ﻳﺎ ﮔﻴﺮﻛﺮدن ﺑﻌﻀﻲ ﺟﺮﻳﺎنﻫﺎ ﺣﺎدث‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ واﺣﺪ ﻳﺎ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺑﺪن ﻳﻌﻨﻲ‪ :‬ﺧﺎرج ﻗﺴﻤﺖ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻛﻞ ﺑﺮ وزن‬ ‫اﻧﺴﺎن‪ .‬ﻫﺮﻗﺪر ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻧﺴﺒﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫ﻧﺴﺒﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻫﻢ زﻳﺎدﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‫‪ 304‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد )ﻫﻴﭻ وﻗﺖ دﻳﺪه ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﺟﻨﻴﻦ ﺳﻴﺮ ﻗﻬﻘﻬﺮا اﻧﺠﺎم دﻫﺪ و ﺑﭽﻪ‬ ‫ﺑﺮﮔﺮدد ﭘﺪر و ﻣﺎدر ﺷﻮد( آﻧﻬﻢ ﺑﺎز ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ‪ S‬ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﺣﺎل ﻳﺎ در اﺛﺮ‬ ‫دﻗﺖ و ﻟﻄﺎﻓﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻋﺼﺒﻲ ﺣﺮارتﻫﺎي ﺗﻮﻟﻴﺪي از ﺣﺪود اﻧﺪازهﮔﻴﺮيﻫﺎي‬ ‫ﻣﻤﻜﻦ ﻛﻤﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻳﺎ اﺻﻼً ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻓﻜﺮي و رواﻧﻲ ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ اﺳﻢ آﻧﻬﺎ را‬ ‫روﺣﻲ ﮔﺬاﺷﺘﻪاﻧﺪ ﺧﻮراك ﻣﺎدي ﻧﺪارﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻼﺻﻪ اﮔﺮ اﻋﻤﺎل ‪ 2‬و ‪ 3‬ﺑﻪﻃﻮر ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬ﻋﻤﻞ ‪1‬‬ ‫ﺟﺒﺮان آﻧﻬﺎ را ﻣﻲﻧﻤﻮد و از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺪن ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ‪ .

2‬اﻧﺮژي ﻣﻮﺛﺮ‪ 1‬ﻳﺎ اﻧﺮژي ﻣﻔﻴﺪ در ﺣﻴﻮاﻧﺎت اﻳﺰوﺗﺮم‬ ‫ﺣﺎل ﻛﻪ از اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم و از آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﭼﻨﺪ ﻛﻠﻤﻪ ﻫﻢ از »اﻧﺮژي‬ ‫ﻣﺆﺛﺮ« )‪ (W‬ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ﻛﻪ ﺟﺎﻳﺶ درﺳﺖ ﻫﻤﻴﻦ ﺟﺎ اﺳﺖ‪ . Work Function‬‬ ‫‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪305‬‬ ‫ﻋﻀﻮ ﻣﻌﻴﻮب را اﺻﻼح ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻳﺎ ﮔﻴﺮ و اﺷﻜﺎل را ﻣﺮﺗﻔﻊ ﺳﺎزﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫اﻣﻜﺎنﭘﺬﻳﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻳﺎ ﻣﻔﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎر‬ ‫ﻣﻔﺎﻫﻴﻢ و ﻣﻮارد اﺳﺘﻌﻤﺎل ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬اﺳﺎﻣﻲ ﻣﺘﻌﺪد ﺑﻪآن دادهاﻧﺪ و »ﺗﺎﺑﻊ ﻛﺎر‪ «2‬ﻧﻴﺰ ﻧﺎﻣﻴﺪه‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد در ﺷﻴﻤﻲ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﻫﻤﻴﺖ ﺧﺎﺻﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده راﻫﻨﻤﺎي ذﻳﻘﻴﻤﺘﻲ در ﺗﻌﻴﻴﻦ‬ ‫ﺟﻬﺖ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎ و ﺗﻌﺎدلﻫﺎ و ﻏﻴﺮه ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ . Energie utilisable‬‬ ‫‪2.‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‬ ‫ﻧﮕﺎﻫﺪاري ﻧﺴﺞﻫﺎي ﻛﺎﻣﻞ ﻳﺎ ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺟﺪاﺷﺪه از ﺣﻴﻮاﻧﺎت زﻧﺪه در ﻣﺤﻴﻂﻫﺎي‬ ‫ﻣﺴﺎﻋﺪي ﻛﻪ ﺣﺎوي ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺑﻮده و اﻳﻨﻜﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ ﺳﻤﻮم و ﻓﻀﻮﻻت‬ ‫ﺗﺮﺷﺢ ﺷﺪه از ﺳﻠﻮلﻫﺎ را دﻓﻊ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻋﻤﻞ راﻳﺠﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺒﺎرت ﺳﺎده ﻓﻮق از ﺟﻤﻊ ﻋﺒﺎرات دو اﺻﻞ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﺣﺬف‬ ‫ﺣﺮارت )‪ (Q‬ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ .W‬آن ﻣﻘﺪار از اﻧﺮژى ﻳﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ را ﻛﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻛﺎر و ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫اﺳﺘﻔﺎده و اﺛﺮ اﺳﺖ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -4.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد ﻫﺮ ﻗﺪر‪ U‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ W‬ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﻫﺮﻗﺪر‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻰ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ‪ W‬ﻛﻤﺘﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﺎرﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ .3‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‪ ،‬ﺣﻴﺎت‬ ‫‪1.‬ﻣﺮگ ﺷﺨﺺ ﻣﺮگ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺪن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﻣﺮگ ﺟﺰﻳﻲ‪ .‬دﻗﻴﻘﻪﻫﺎ و ﺳﺎﻋﺖﻫﺎ ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ‬ ‫ﺷﺨﺺ ﻳﺎ ﺣﻴﻮان دﻳﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻀﻼت و ﻧﺴﻮج داﺧﻠﻲ ﻗﻠﺐ ﻳﺎ ﻣﻌﺪه‪ ،‬ﻛﻠﻴﻪ‬ ‫ﺣﺮﻛﺎت و ﺗﺮﺷﺤﺎت ﺧﻮد را اداﻣﻪ ﻣﻲدﻫﻨﺪ و ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ روﺑﻪ ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ ﻣﻴﺮوﻧﺪ‪ .TS‬ﺗﻔﺎﺿﻞ اﻧﺮژى ﻛﻠﻰ داﺧﻠﻰ ﺳﻴﺴﺘﻢ )‪ (U‬و اﻧﺮژى‬ ‫ﻏﻴﺮﻣﻔﻴﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢ )‪ (TS‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﻗﺒﻞ از آﻧﻜﻪ ﻓﺮدﻓﺮد اﻋﻀﺎي ﺑﺪن ﺑﻤﻴﺮﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﺧﻮد دﺳﺘﮕﺎه و ﻫﻤﻜﺎري ﻋﻤﻮﻣﻲ آﻧﻬﺎ ﻣﻲﻣﻲرد‪ .‬و ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﻓﺼﻮل آﻳﻨﺪه ﺑﺤﺚ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺷﺪ ﺷﺎﻳﺪ اﻣﻜﺎن ﻋﻤﺮ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺑﺮاي آﻧﻬﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل ﺑﺎﺷﺪ‪.3‬اﻧﺮژى ﻣﺆﺛﺮ ﻳﺎ ﻣﻔﻴﺪ ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ)‪ ،(W = U .‬ﻛﺎر ﺗﻮﻟﻴﺪى ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﺗﺤﻮﻳﻠﻬﺎى اﻳﺰوﺗﺮم و ارﺗﺠﺎﻋﻰ‬ ‫ﻣﺴﺎوى ﺗﻨﺰل ‪ W‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‪:‬‬ ‫)‪dA = -d(U-TS‬‬ ‫وﻟﻰ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻄﻮر ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻰ ﺗﺤﻮل ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻛﺎر ﺗﻮﻟﻴﺪى آن ﻛﻤﺘﺮ از ﺗﻨﺰل اﻧﺮژى ﻣﺆﺛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‬ ‫)‪ (dA < -d(U-TS‬در ﺷﻴﻤﻰ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻤﻰ ﻛﻪ درﺣﺎل ﺗﺤﻮل و ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل‬ ‫اﺳﺖ وﻗﺘﻰ ﺑﺤﺎل ﺗﻌﺎدل و ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻧﻬﺎﻳﻰ ﺧﻮد ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻛﻪ‪ W‬ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﻤﻜﻦ ﺑﺮﺳﺪ )در ﺗﺤﻮﻳﻠﻬﺎى ارﺗﺠﺎﻋﻰ‬ .‬از اﻳﻨﺠﺎ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﻧﺘﻴﺠﻪ‬ ‫ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﺳﻠﻮلﻫﺎ در داﺧﻞ ﻣﺎﻳﻌﺎت و ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺪن ﭼﻮن ﺑﺪون اﺧﺘﻼف درﺟﻪ‬ ‫ﺣﺮارت اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺪون ﺗﺮﻗﻲ ‪ S‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .

‬‬ ‫‪3‬‬ ‫از اﻳﻦ ﻧﻈﺮ‪ W‬ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺳﻦ ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ‪ 2‬را ﻛﻪ دﻛﺘﺮ آﻟﻜﺴﻴﺲ ﻛﺎرل‬ ‫ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻛﺮده اﺳﺖ ﺑﻪ ﻳﺎد ﻣﻲآورد‪ .‬زﻳﺮا ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮﻧﮕﺮم ﻧﻴﺰ‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻠﻴﻪ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺗﺪرﻳﺠﻲ ﻛﻪ در ﻣﺤﻴﻂ آزاد ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد ﻳﺎ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر اﺗﺼﺎﻟﻲ‪ 1‬در ﻛﻮرهﻫﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﻳﺰوﺗﺮم ﺑﻮده ﻣﺸﻤﻮل‪.‬‬ ‫‪dA . Age physiologique‬‬ ‫‪3.‫‪ 306‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﻨﺸﺄ ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﻧﮕﺮدد‪ .‬دﻛﺘﺮ ﻛﺎرل ﺑﺮاي ﺣﻴﻮاﻧﺎت و اﻧﺴﺎن ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺳﻦ‬ ‫زﻣﺎﻧﻲ ﺗﻘﻮﻳﻤﻲ ﻛﻪ ﻳﻚ اﻣﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﻗﺮاردادي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻚ ﺳﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﺨﻮد‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد ﻧﻴﺰ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻧﺴﺒﻲ ﻳﺎ اﻧﺮژي ﻣﻔﻴﺪ ﻧﺴﺒﻲ ﺣﻴﻮان داﺋﻤﺎً روﺑﻪ ﺗﻨﺰل ﺑﻮده‪ ،‬ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ از ﻗﺪرت‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ و اﻋﻤﺎل داﺧﻠﻲ آن )ﺗﻜﺜﻴﺮ و رﺷﺪ و ﺗﻮﻟﻴﺪ( ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻳﻚ ﺷﺨﺺ ‪ 30‬ﺳﺎﻟﻪ ﻛﻪ‬ ‫ﻛﻤﺘﺮ ﻓﺮﺳﻮده ﺷﺪه و ﻧﺸﻮ و ﻧﺸﺎط ﺧﻮﺑﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺳﻦ ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ‬ ‫او از ﺟﻮان ‪ 25‬ﺳﺎﻟﻪ ﻛﻤﺘﺮ درآﻳﺪ‪ . Dr.‬ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫اﻳﻦ ﺳﻦ ﺑﺎ ﺳﻦ ﺗﻘﻮﻳﻤﻲ ﻫﻤﺮاه اﺳﺖ وﻟﻲ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﻧﺴﻮج ﺟﻨﻴﻦ ﻳﺎ ﻛﻮدك را وﻗﺘﻲ در‬ ‫آﺑﮕﻮﺷﺖﻫﺎي ﻣﺨﺼﻮص ﻣﻲﮔﺬارﻧﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪ ﻣﻲﺷﻮد ﺳﺮﻋﺖ رﺷﺪ و ﺗﻜﺜﻴﺮ‬ ‫ﻓﻮقاﻟﻌﺎدهاي ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬ﺣﺎل ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ اﻧﺮژي دروﻧﻲ ﻧﺴﺒﻲ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد در ﺻﻮرت ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻮدن ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺪن آن ﻣﻮﺟﻮد ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ و‪ T‬ﻧﻴﺰ‬ ‫ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ‪ ،‬ﭘﺲ ﺗﺮﻗﻲ داﺋﻤﻲ ‪ S‬ﺳﺒﺐ ﺗﻨﺰل ﺗﺪرﻳﺠﻲ و داﺋﻤﻲ ‪ W‬ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬دﻛﺘﺮ ﻣﺮﺣﻮم ﻣﺪت اﻟﺘﻴﺎم زﺧﻢ را ﻛﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﺳﺮﻋﺖ ﺗﻜﺜﻴﺮ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﻧﺴﺞدار و ﻣﺪت آن در ﺟﻮانﻫﺎ ﻛﻮﺗﺎه و در ﭘﻴﺮﻫﺎ‬ ‫ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺷﺎﺧﺺ ﺳﻦ واﻗﻌﻲ ﻳﺎ ﺳﻦ ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ . Continu‬‬ ‫‪2.‬در ﺟﻮانﻫﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﺗﻜﺜﻴﺮ ﻣﻼﻳﻢ و در ﭘﻴﺮﻫﺎ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﻔﻴﻒ‬ ‫ﺻﻔﺮ ﺷﻮد و در ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻰ ﺣﺪاﻗﻞ ﺷﻮد( ‪ -‬رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ﻓﺼﻞ ‪ 5‬ﻛﺘﺎب ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﻨﻌﺘﻰ ﻳﺎ ﺑﻬﺘﺮ از‬ ‫‪S.dW‬‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺴﻠﻤﺎً ﻣﺎﺑﻴﻦ آن و ﻗﺪرت رﺷﺪ و ﻋﻤﺮ و اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺣﻴﺎﺗﻲ دﻳﮕﺮ ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫زﻧﺪه رواﺑﻂ ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.1‬دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺗﺎﺑﻌﻲ ﺻﻌﻮدي از ﺳﻦ آﻧﻬﺎ ﺑﻮده‬ ‫داﺋﻤﺎً و ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ روﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ اﺳﺖ‪ .Glasstone-Thermodynamics for Chemists‬‬ ‫آن ﺑﻪ ﻛﺘﺎب‪:‬‬ ‫‪1. Alexis Carrel‬‬ .‬‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪ 4 .

‬‬ ‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻧﺴﺒﻲ ﺣﻴﻮاﻧﺎت )ﻧﺴﺒﺖ وزن ﻏﺬاي روزاﻧﻪ ﺑﻪ وزن ﺑﺪن( ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻌﺮف ﻣﻘﺪار ﺣﺮارت ﺗﻮﻟﻴﺪي اﺳﺖ و ﻋﻤﺮ ﺑﺎﻳﺪ ارﺗﺒﺎط ﻣﻌﻜﻮﺳﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪. Vitesse de cicatrisation‬‬ .‬‬ ‫اﺗﻔﺎﻗﺎً ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪﻣﺪار ﻋﻨﺼﺮي ﺣﻴﺎت ﻣﻮﺿﻮع واﺿﺢ ﺷﺪه و ﻧﺘﺎﻳﺠﻲ ﻋﺎﻳﺪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬وﻟﻲ ﺑﺎ ﭘﺎﻳﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻣﻌﺪه ﻣﺤﺴﻮس و ﻣﺆﺛﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﻪ راﺑﻄﻪاي ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻋﻤﺮ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ از‬ ‫ﻳﻚ ﻃﺮف و ﻧﺴﺒﺖ ﺳﻄﺢ ﺑﺪن آﻧﻬﺎ ﺑﻪ وزﻧﺸﺎن و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻏﺮﻳﺰي‬ ‫آﻧﻬﺎ از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ وﺟﻮد دارد‪ .‬‬ ‫‪ -4.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻫﻴﭻ ﺑﻌﻴﺪ ﻧﻴﺴﺖ ‪ W‬ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ اﻟﺘﻴﺎم زﺧﻢ ﻣﺘﺮادف‬ ‫درآﻳﺪ و ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻌﺮف ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه ﻋﻤﺮ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﺷﺎﻫﺪ‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ‪ ،W‬ﺑﺮوز اﺷﺘﻬﺎ و ﺣﺎﻟﺖ ﻧﺸﺎط و ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﺗﺤﺮﻛﻲ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺑﻮد ﻛﻪ در ﺳﻴﺮي ﺑﻪ‬ ‫اﻧﺴﺎن دﺳﺖ ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .‬ﺗﻨﻔﺲ و دﻓﻊ ﺣﺮارت و دﻓﻊ ﻣﺤﺼﻮﻻت اﺣﺘﺮاق و ﻓﻀﻮﻻت‬ ‫ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪﺧﺎرج‪ ،‬آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺪن را ﻛﻢ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ‪ S‬و‪ W‬ﺳﻴﺮي ﻣﻌﻜﻮس ﻫﻢ را ﻃﻲ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﻫﺮﻳﻚ از‬ ‫آنﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﻮاﺑﻊ دوري ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪307‬‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﮔﺮ ﺳﺮﻋﺖ اﻟﺘﻴﺎم زﺧﻢ‪ 1‬و ﻗﺪرت ﺗﻜﺜﻴﺮ ﺻﻔﺮ ﺷﻮد ﺳﺎﻋﺖ ﻣﺮگ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻓﺮا رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺲ ‪ W = U .‬زﻳﺮا ﺗﺒﺎدل ﺣﺮارت ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮات آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺴﮕﻲ دارد‪.‬در اﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ‪،‬‬ ‫ﻫﻢ ﻣﻘﺘﻀﻲ ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻣﻮﺟﻮد اﺳﺖ و ﻫﻢ وﺳﻴﻠﻪ ﻳﻌﻨﻲ ‪ .W‬اﮔﺮ ﻣﺎﻧﻊ ﻣﻔﻘﻮد‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﺣﻴﻮان ﺑﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮ و ﺗﻜﺎﭘﻮي ﻃﻌﻤﻪ ﺑﺮﻣﻲآﻳﺪ و اﺑﺮاز ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و اﻧﺮژي ﻣﻲﻛﻨﺪ‪W .TS‬روﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻲﮔﺬارد‪.‬‬ ‫ﺧﻮراك ﻻزم ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ را )اﻋﻢ از ﺑﺪﻧﻲ‪ ،‬ﻓﻜﺮي و روﺣﻲ( در اﺧﺘﻴﺎر‬ ‫ﺷﺨﺺ ﻣﻲﮔﺬارد‪ W .3‬ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻨﺎوﺑﻲ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ)‪(W‬‬ ‫اﻋﻤﺎل ‪ 1‬ﺗﺎ ‪ 5‬ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ ‪ 4-1‬اﺷﺎره ﺷﺪ‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﻣﻮازات ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﺮدﻳﺪ‪،‬‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ‪ S‬و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺗﻨﺰل‪ W‬ﺑﻪﻃﻮر ﻫﻤﻮار ﻃﻲ ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ وﻟﻲ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ‬ ‫ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﻨﻔﺲ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﻛﺎر و ﺧﻮاب ﻫﺮﻛﺪام دورهﻫﺎي ﺗﻨﺎوﺑﻲ ﻣﺨﺼﻮص ﺑﺨﻮد‬ ‫دارﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﻳﻚ ﻣﺪار ﻋﻨﺼﺮي ﺳﺎده ﺣﻴﺎت را ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﻮأم ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺟﺬب ﻏﺬا‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ درﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﺳﻮﺧﺘﻦ ﻛﺮﺑﻮرﻫﺎي ﺑﺪن ﻣﻮﺟﺐ ﻣﺼﺮف ﺷﺪن ﻣﻮاد و ﺑﺮوز ﻛﺴﺮي در ﺣﻴﻮان ﺷﺪه‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﺑ‪‬ﺪ‪‬ل ﻣﺎﻳﺘﺤﻠّﻞ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻟﺬا ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ از ﻣﺤﻞ‪ U‬و ﺑﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﺎﻧﺪن ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ وزن ﺑﺪن اﻳﻦ ﻛﺎر را‬ ‫‪1.

‬اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﺷﻜﺎر ﺑﻪ ﭼﻨﮕﺎل‬ ‫ﻧﻴﺎﻳﺪ‪ ،‬ﭘﺲ از ﺗﻜﺎﭘﻮﻳﻲ ﭼﻨﺪ ﺣﻴﻮان ﻓﺮﺳﻮده و واﻣﺎﻧﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻗﺮار و ﺣﺴﺎب‬ ‫ﻛﻠﻲ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻃﻌﻤﻪ ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد‪ .‫‪ 308‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺧﺪا روزي رﺳﺎن اﺳﺖ‪ .‬ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺷﺮوع‬ ‫ﻣﻲﮔﺮدد‪ ،‬ورود ﻣﻮاد ﺟﺪﻳﺪ و ﺟﺬب آﻧﻬﺎ از ﻳﻜﻄﺮف‪ U‬را ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺮد و از ﻃﺮف‬ ‫دﻳﮕﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت و ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي دروﻧﻲ‪ S ،‬را ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫)ﺷﻜﻞ ‪(3‬‬ ‫ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻓﺮﺿﻲ اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺑﺪن و آﻧﺘﺮوﭘﻲ و اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‪ .‬ﭘﺲ ‪ W‬ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺗﺮﻗﻲ ﻛﺮده ﺑﻮد در اﺛﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﺗﻨﺰل‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻫﻤﺎن اﺣﺴﺎس ﺧﺴﺘﮕﻲ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻗُﻮا اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻳﻚ ﺣﻠﻘﻪ ﻣﺪار ﻣﻔﺮد ﻳﺎ ﻋﻨﺼﺮي‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻟﺬا ﺣﺎﻟﺖ رﺿﺎﻳﺖ و‬ ‫ﺗﻌﺎدل ﻳﻌﻨﻲ ﺳﻜﻮن دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺳﻮﺧﺘﻦ ﻣﻮاد ﺑﺪن از اﻧﺮژي دروﻧﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد و در اﺛﺮ‬ .‬اﻣﺎ ﺗﻔﺎﺿﻞ ﻃﻮري‬ ‫اﺳﺖ ﻛﻪ رﻓﺘﻪ رﻓﺘﻪ اﺷﺘﻬﺎ و ﺗﺤﺮك ﻛﻢ ﺷﺪه‪ W ،‬ﺻﻔﺮ ﻳﺎ ﻣﻴﻨﻴﻤﻮم ﻣﻴﮕﺮدد )ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ‬ ‫ﻣﻲداﻧﻴﻢ ‪ W‬در ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﮔﺮﻣﺎده ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻛﻤﺘﺮ از ‪ W‬در ﻣﺠﻤﻮع اﺟﺴﺎم ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ -‬ﺟﺪول ﺷﻤﺎره ‪ 18‬ﺟﻠﺪ دوم ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﻨﻌﺘﻲ(‪ .‬در ﻣﺪت‬ ‫اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﻛﻪ ﻋﻤﻞ ﺗﻨﻔﺲ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪.

‬‬ ‫ﭘﺲ‪ W‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﻌﺮف ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه ﻋﻤﺮ ﺑﻠﻜﻪ ﺷﺎﺧﺺ ﻋﺸﻖ ﻫﻢ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻫﺮ دو ﺣﺎل ‪W = U .‬ﻣﺜﻞ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﻫﻴﺴﺘﺮزﻳﺲ ﻓﻨﺮ و ﻣﻐﻨﺎﻃﻴﺲ از ﻫﺮ ﻣﺪار‬ ‫ﻣﺨﺘﺼﺮي ﺗﻪ ﻣﺎﻧﺪه )‪ (z‬ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﻣﻼزم ﺑﺎ ﺿﻌﻒ اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺤﻠﻴﻞ و ﺗﻀﻌﻴﻒ اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ‪ U‬اﺳﺖ‪ .TS‬‬ ‫ﺧﻴﻠﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺣﺮارت‬ ‫داﺧﻠﻲ ﻛﻮدﻛﺎن زود و زﻳﺎد ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺮود‪ ،‬زﻳﺮا ﻛﻪ ﺳﻄﺢ ﺑﺪﻧﺸﺎن ﻛﻪ واﺳﻂ ﺗﺒﺎدل‬ ‫ﺣﺮارت ﺑﺎ ﺧﺎرج ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺷﺨﺎص ﺑﺰرگ ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬‬ .‬در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺳﻮم در‬ ‫اﺛﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﺎل اول ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدد و ﻣﺪﺗﻲ ﺗﻌﺎدل و ﺗﻮﻗﻒ دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﺣﻴﻮان در ﻃﻠﺐ ﻃﻌﻤﻪ ﺑﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫درﻣﻲآﻳﺪ‪ ،‬ﺗﻨﻔﺲ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﺑﺪن ﺷﺪﻳﺪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ذﺧﺎﻳﺮ‬ ‫‪ .‬ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر ﻫﻢ ﻫﺴﺖ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪309‬‬ ‫دﻓﻊ ﺣﺮارت ﺑﻪ ﺧﺎرج آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﻴﺰ ﺗﻨﺰل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ‪ -‬وﻟﻲ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻛﻪ ﺷﺎﻫﺪ آن‬ ‫ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و اﺷﺘﻬﺎ )ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﻏﺬا( اﺳﺖ ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬و در ﻫﺮ ﺑﺎر اﺷﺘﻬﺎي )و از ﻫﻤﻴﻦ ﻗﺮار ذوق و‬ ‫ﻋﺸﻖ( ﺷﺨﺺ ﻛﻢ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻧﺎﺧﻮﺷﻲ ﻳﺎ‬ ‫ﻣﻼزم ﺑﺎ ﺗﺐ اﺳﺖ ﻛﻪ درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺪن ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻪ ﺣﻜﺎﻳﺖ از ﺗﺒﺎدل و ﺗﻮﻟﻴﺪ زﻳﺎد‬ ‫ﺣﺮارت ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﻮﺟﺒﺎت اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲﺷﻮد‪ .Tξ‬ﻣﻲﺷﻮد‪ .1‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﺮاد از ﻧﻴﺮو ﻫﻤﺎن اﺻﻄﻼح ﻣﺘﻌﺎرف و ادﺑﻰ ﻛﻪ ﺣﺎﻛﻰ از ﻗﺪرت و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺳﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻧﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻌﻨﺎى ﻣﻜﺎﻧﻴﻚ ﻛﻠﻤﻪ ﻛﻪ ﻗﻮه )‪ (Force‬ﻣﻰﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮأم ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﺗﻨﺰل و‬ ‫ﺗﻀﻌﻴﻒ ﺷﺪﻳﺪ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻳﺎ ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -4.‬در ﻫﺮ‬ ‫ﺣﺎل ﻣﻮﻟﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻣﺼﺪر ﻛﺎر و آﺛﺎر ﺣﻴﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺟﺎ دارد ﻧﺎم »ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ«‬ ‫روي آن ﺑﮕﺬارﻳﻢ‪.‬ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﺑﭽﻪﻫﺎ اﻳﻦ ﻣﻮﺿﻮع ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺤﺴﻮس اﺳﺖ‪ .‬آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﻴﺰ در اﺛﺮ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻦ ﺣﺮارت‬ ‫ﺑﺪن ﻛﻤﺘﺮ ﺗﻨﺰل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ )و ﺷﺎﻳﺪ ﻣﺨﺘﺼﺮي اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﺑﺪ(‪ .‬در آﺧﺮ ﻣﺪار ﺑﻪﻋﻮض آﻧﻜﻪ ‪ W1‬ﺑﻪﻣﻘﺪار اوﻟﻴﻪ‬ ‫ﺧﻮد ‪ W0‬ﺑﺮﺳﺪ ‪ W1 = W0.4‬ﻧﺎﺧﻮﺷﻲ‬ ‫و ﭘﺮﺗﮕﺎﻫﻲ ﺑﻄﺮف ﻣﺮگ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ازدﻳﺎد‬ ‫ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺑﺎﻳﺪ زﻳﺎد ﺷﻮد وﻟﻲ ﺑﻪ واﺳﻄﻪ ﺧﺴﺘﮕﻲ ﺗﻨﺰل ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .1‬‬ ‫ﻫﺮ دﻓﻌﻪ ﻛﻪ ﻣﺪار ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد ‪ U‬ﺑﻪﻣﻘﺪار اوﻟﻴﻪ ﺧﻮد ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺮﮔﺮدد‪ .‬اﻣﺎ‬ ‫داﻧﺴﺘﻴﻢ ﻛﻪ ‪ S‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺮﻗﻲ داﺋﻤﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺧﻮد و ﺗﺠﻤﻊ ﺗﺪرﻳﺠﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ از ﻫﺮ ﻣﺪار‬ ‫ﺑﻪﻣﺪار ﺑﻌﺪ ﻗﺪري ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺮود‪ .‬ﺷﺎﻫﺪ آن ﻧﻘﺼﺎن و ﮔﺎﻫﻲ ﻣﺤﻮ اﺷﺘﻬﺎ و ذوق و ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺣﺲ‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج و ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪ .

‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﺿﻼع و رﺋﻮس ﻣﻨﺤﻨﻲ‬ ‫ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ اﻧﺴﺎن ﻣﺒﻬﻢ )‪ (Flou‬و ﭘﺲ و ﭘﻴﺶ در ﻣﻲآﻳﺪ )ﺷﻜﻞ ‪.5‬اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ‬ ‫اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ‪ W‬در ﻧﻄﻔﻪ و در ﺟﻨﻴﻦ ﭼﻪ وﺿﻌﻲ دارد‪.‬ﺗﺎ ﮔﺮﺳﻨﻪ و ﻣﺤﺘﺎج‬ ‫ﻧﺸﻮد ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻧﻤﻲاﻓﺘﺪ و وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﻃﻌﻤﻪ رﺳﻴﺪ ﺑﻪ ﻻﻧﻪ رﻓﺘﻪ ﻳﺎ ﻓﺮود آﻣﺪه‬ ‫ﻣﺸﻐﻮل ﺧﻮردن ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ اﻧﺴﺎن ﭼﻮن داراي ﺣﺎﻓﻈﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺣﺎﻓﻈﻪ و ﺗﺠﺮﺑﻪ او را دﻋﻮت ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﺎ ﻗﺒﻞ از‬ ‫ﮔﺮﺳﻨﻪ ﺷﺪن )ﻳﺎ ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﭘﻴﺶ از ﻣﺤﺘﺎج و ﻋﺎﺷﻖﺷﺪن( ﺑﻪ ﺗﺪارك و ﻃﻠﺐ ﭘﺮدازد‪.‬‬ ‫ﺟﻮاب ﻣﺴﺌﻠﻪ را از ﺷﻴﻤﻲ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻚ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﻮاﺳﺖ‪.‬‬ ‫‪ -4.‬ﭼﻴﺰي از ﻃﻌﻤﻪ را ذﺧﻴﺮه ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ و ﺗﻤﺎم آنرا ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ‬ ‫‪U‬ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .(4‬‬ .‫‪ 310‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫دروﻧﻲ آﻧﻬﺎ ﻛﻢ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ اﮔﺮ ﮔﺮﻣﺎﮔﻴﺮ و ﻳﺎ ﺑﺎ ﺣﺮارت‬ ‫ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﺷﺪ ‪ W‬رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﺎده ﻏﻴﺮزﻧﺪه ﺑﻪ زﻧﺪه ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﻳﺶ‬ ‫‪ W‬ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ‪ W‬از دو ﺟﻬﺖ ﺳﻘﻮط ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺑﻲﻣﻴﻠﻲ و‬ ‫ﺑﻲذوﻗﻲ و ﻛﺎﻫﺶ رﺷﺪ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫‪ -4.‬ﺑﻌﺪ ﻛﻪ دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪﻣﺎﻳﺤﺘﺎج ﭘﻴﺪا ﻛﺮد ﺑﺮاي روز ﻣﺒﺎدا ﻣﻘﺪاري‬ ‫ذﺧﻴﺮه ﻧﻤﻮده ﺗﻤﺎم را ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪاﻧﺮژي دروﻧﻲ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫اﮔﺮ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﻠﻮلﻫﺎ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ را‬ ‫اﻳﺠﺎد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﮔﺮﻣﺎده ﺑﺎﺷﺪ‪ W ،‬ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﻛﻤﺘﺮ از ‪ W‬ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و‬ ‫‪ W‬ﭘﺮوﺗﻮﭘﻼﺳﻢ و ﻫﺴﺘﻪ ﺳﻠﻮل از ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﻛﻤﺘﺮ‪ .‬‬ ‫وﻗﺘﻲ ﻟﺬت اﺷﺘﻬﺎ و وﺻﺎل در ﺣﺎﻓﻈﻪ او ذﺧﻴﺮه ﺷﺪ‪ ،‬در ﺣﺎﻟﺖ ﺳﻴﺮي و ﺑﻲﻧﻴﺎزي ﻣﻴﻞ و‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ او ﺻﻔﺮ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .6‬ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺣﺎﻓﻈﻪ روي ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫در ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻣﺪارﻫﺎي ﻣﻔﺮد زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪﻃﻮر ﺻﺮﻳﺢ و ﻣﺸﺨﺺ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﺜﻞ‬ ‫ﻣﻨﺤﻨﻲﻫﺎي ﻧﻮك ﺗﻴﺰ‪ ،‬رﺋﻮس و اﺿﻼع آن از ﻫﻢ ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ از آن ﺿﻠﻊ ﻧﻈﻴﺮ ﺗﺮﻗﻲ ‪ W‬ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪.

‬‬ ‫ﺣﺘﻲ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﻓﻜﺮ ﻣ‪Ĥ‬لاﻧﺪﻳﺸﻲ اﻧﺴﺎن را رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ ﺑﻪ ذﺧﻴﺮهاﻧﺪوزي ﺧﺎرج از اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫واداﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺧﺼﻴﺼﻪ اﺣﺘﻜﺎر را ﻛﻪ ﻣﻨﺸﺄ ﻣﺪارﻫﺎي ﺟﺪﻳﺪ ﻳﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺪارﻫﺎي‬ ‫ﻗﺪﻳﻤﻲ اﺳﺖ ﺑﺮﻣﻲاﻧﮕﻴﺰاﻧﺪ و اﺣﺘﻴﺎج ﺟﺪﻳﺪي را ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲآورد‪.‬‬ ‫‪ -4.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪311‬‬ ‫ﺷﻜﻞ )‪(4‬‬ ‫ﻣﻨﺤﻨﻲﻫﺎي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و اﺷﺘﻬﺎ ﻛﻪ در اﺛﺮ وﺟﻮد ﺣﺎﻓﻈﻪ در اﻧﺴﺎن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ‬ ‫ﺟﺪاي از ﻫﻢ و داراي ﻣﺴﺎﺣﺖﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫آن رواﺑﻄﻲ ﻛﻪ درﺑﺎﻻ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان اﺻﻮل و ﻣﺒﻨﺎ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪه ﻇﺎﻫﺮاً ﻣﺨﺘﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﻫﻤﻴﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺣﺎﻓﻈﻪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﺣﺘﻴﺎط و اﺣﺘﻜﺎر ﻣﻲﺷﻮد و اﺧﺘﻼﻟﻲ ﻛﻪ در‬ ‫ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ از آن ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﻓﺼﻞ ‪ 6‬ﺧﻮاﻫﻴﻢ دﻳﺪ ﻣﻨﺸﺄ‬ ‫ﺗﺨﺼﺺ و ﺗﺠﺎرت ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺗﺄﺧﻴﺮي)‪ (decalage‬ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ ‪W‬ﻫﺎي ﻧﻈﻴﺮ‬ ‫اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻧﺴﺎن و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﺮوز ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﺴﺎﺋﻞ ﺑﻴﺸﻤﺎر اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫را ﭘﻴﺶ ﻣﻲآورد‪.7‬ارﺗﺒﺎط و ﺗﻘﺎرن اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‬ .

‬‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺧﺘﺼﺎﺻﻲ و ﻣﺪارﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺎﻣﺪار ﺗﻐﺬﻳﻪ ارﺗﺒﺎط و‬ ‫ﺗﻘﺎرن ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻫﻢآﻫﻨﮓ ﻣﻲﺷﻮد‪ .TS‬ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻋﻤﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺑﻪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻣﻘﺪار‬ ‫ﺧﻮد ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ ،‬ﺳﺎﻳﺮ ادراﻛﺎت و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻋﺸﻘﻬﺎ ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﺼﺎدر آﻧﻬﺎ ﻫﻢآﻫﻨﮓ ﺑﺎ‬ ‫اﻋﻀﺎي ﻫﺎﺿﻤﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬در ﺣﺪاﻛﺜﺮ ‪ W‬ﺧﻮد ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ وﻗﺘﻲ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﻣﻼﻳﻢ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻫﻤﺎن زﻣﺎن ﻛﻪ ﻳﻚ اﺷﺘﻬﺎ و ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻄﺒﻮع در‬ ‫اﻧﺴﺎن ﭘﻴﺪا ﺷﺪه‪ ،‬اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ‪ W = U .‫‪ 312‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻗﺪﻳﻤﻲﺗﺮﻳﻦ و اﺳﺎﺳﻲﺗﺮﻳﻦ و ﺑﻠﻜﻪ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻛﻠﻴﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎ و ﻋﺸﻘﻬﺎي‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻫﻤﺎن اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺷﻌﺮ‬ ‫راﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ‪:‬‬ ‫ﺗﺎ در آن ﻧﻮر ﻣﻌﺮﻓﺖ ﺑﻴﻨﻲ‬ ‫اﻧﺪرون از ﻃﻌﺎم ﺧﺎﻟﻲدار‬ ‫ﺑﻌﺪ از آﻧﻜﻪ ﺳﻴﺮي ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﺪ‪ ،‬ﺧﺼﻮﺻﺎً اﮔﺮ ﺑﻪ ﺣﺪ اﺷﺒﺎع و از آن ﺑﺪﺗﺮ ﺑﻪ ﺗﺠﺎوز‬ ‫ﺑﺮﺳﺪ‪ ،‬ﺿﻤﻦ آﻧﻜﻪ ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ )‪ (W‬ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﺻﻔﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺳﺎﻳﺮ اﺣﺴﺎﺳﺎت‬ .‬اﻧﺴﺎن در ﻣﻮﻗﻊ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ‬ ‫ﻣﻼﻳﻢ داراي ﻋﻮاﻃﻒ رﻗﻴﻘﺘﺮ‪ ،‬ﻫﻮش و ﺣﻮاس ﺑﻴﺪارﺗﺮ‪ ،‬ﻓﻜﺮ روﺷﻨﺘﺮ و روانﺗﺮ‪ ،‬ذوﻗﻴﺎت‬ ‫ﻟﻄﻴﻒ و ﻏﻴﺮت ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ در ﻣﺮاﺣﻞ ﺟﻨﻴﻨﻲ و ﻛﻮدﻛﻲ‬ ‫ﺗﻨﻬﺎ اﺣﺘﻴﺎج و ﭘﺎﻳﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ و وﺳﻴﻠﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻧﺴﻮج و اﻋﻀﺎ و اﻋﺼﺎب ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ادراﻛﺎت‬ ‫و آرزوﻫﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﻌﻄﻴﻞ ﮔﺮدﻳﺪه ﺷﺨﺺ ﻣﻴﻠﻲ و اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﺟﺰ ﺳﺪ ﺟﻮع ﺣﺲ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﻲ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﺣﺪ اﻓﺮاط ﺑﺮﺳﺪ ﺿﻌﻔﻲ ﺑﺮ ﺗﻤﺎم ﭘﻴﻜﺮ ﻣﺴﺘﻮﻟﻲ ﺷﺪه‬ ‫ﻋﻀﻼت ﻛﻢ زور ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻏﺪد از ﺗﺮﺷﺢ ﻣﻲاﻓﺘﺪ و اﻋﺼﺎب ﺳﺴﺖ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪﻫﺎ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ ﻏﺮﻳﺰه و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻧﻮﺑﻨﻮ در ﺷﺨﺺ ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﭼﻮن‬ ‫ﭘﺎﻳﻪ و ﻣﺮﻛﺰ و ﻣﺼﺪر ﻫﺮﻳﻚ از آﻧﻬﺎ ﻳﻚ ﻋﺪه ﻧﺴﻮج و ﺳﻠﻮلﻫﺎ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ آﻧﻬﺎ ﻫﻢ در ﻋﻤﻞ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﻣﺘﺎﺑﻮﻟﻴﺴﻢ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺪن ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﻪ ﺣﺴﺐ ﺿﻌﻒ و ﻗﻮﺗﻲ ﻛﻪ در ﺿﻤﻦ ﻣﺪارﻫﺎي ﺗﻐﺬﻳﻪاي ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﻗﺤﻄﻲﻫﺎي اﻳﺎم ﺟﻨﮓ و در آزﻣﺎﻳﺸﮕﺎهﻫﺎي آﻣﺮﻳﻜﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و ﺗﻨﺰل رژﻳﻢ ﻏﺬاﻳﻲ اول ﺧﻨﺪه و ﻗﻬﻘﻬﻪ را از ﺑﻴﻦ ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬ﺑﻌﺪ ﻧﺸﺎط‬ ‫و ﺷﻮق را و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻋﻮاﻃﻒ و اﺣﺴﺎﺳﺎت اﺧﻼﻗﻲ را ﺿﻌﻴﻒ ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻗﻴﻮد اﺧﻼﻗﻲ را‬ ‫زاﻳﻞ و ﺷﺨﺺ را وادار ﺑﻪ دزدي و اﻣﺜﺎل آن ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﻛﻠﻴﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻃﻠﺐﻫﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭼﻴﻦﻫﺎي‬ ‫آﻛﻮردﺋﻮن ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﺴﺘﻪ و ﺑﺎز ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪.‬ﺷﻬﻮت ﺟﻨﺴﻲ و ﺣﺎﻟﺖ ﻏﻀﺒﻲ ﻧﻴﺰ در اﻳﻦ ﻣﻮﻗﻊ‬ ‫ﺣﺎدﺗﺮ اﺳﺖ و ﺣﺎﻻت روﺣﻲ ﺧﻴﻠﻲ ﻧﻮراﻧﻲﺗﺮ و ﺣﻀﻮر ﻗﻠﺐ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬اول دورهﻫﺎي ﺗﻨﺎوﺑﻲ‬ ‫‪) W‬ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ ‪ 4 .‬‬ .‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺮاي ﻫﺮ ﻃﻠﺐ و‬ ‫ﺧﺼﻠﺖ ﺷﺨﺺ ﻳﻚ زﻣﺎن اﺷﺘﻌﺎل و ﻳﻚ زﻣﺎن ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻣﻨﺤﻨﻲ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ در ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﺷﺘﻌﺎل و ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ ﻳﻚ ﺣﺪاﻛﺜﺮي را )ﺣﺪاﻛﺜﺮ( ﻧﺸﺎن‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -4.‬‬ ‫ﻋﻜﺲ ﻗﻀﻴﻪ ﻫﻢ ﺻﺤﻴﺢ اﺳﺖ‪ .1‬اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺄﻣﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ آﻳﺎ ﺗﺮﻗﻰ‪ S‬و ﺗﻨﺰل‪ W‬از اﺑﺘﺪاى اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ ﺷﺮوع ﻣﻴﺸﻮد ﻳﺎ از وﻻدت و‬ ‫ورود ﺑﻪ ﻣﺤﻴﻄﻰ ﻛﻪ اﺧﺘﻼف درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺎ ﺣﺮارت ﺑﺪن دارد‪.‬ﻳﻌﻨﻲ وﻗﺘﻲ اﻧﺴﺎن در ﻳﻜﻲ از اﻣﻴﺎﻟﺶ اﻋﻢ از‬ ‫ﺧﻮراك ﻳﺎ ذوﻗﻴﺎت و ﻛﺎر و ﻓﻜﺮ و ﻣﺤﺒﻮبﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻋﻼﻗﻪ دارد ﻳﺎ در ﻋﻘﺎﻳﺪش‬ ‫دﭼﺎر ﺳﺮﺧﻮردﮔﻲ ﻣﻲﺷﻮد و ﺑﻪ اﻣﺮ ﻧﺎﻣﻄﺒﻮع و وﺿﻊ ﻣﺄﻳﻮسﻛﻨﻨﺪهاي ﻣﻲرﺳﺪ‪ ،‬ﺑﻲﻣﻴﻠﻲ‬ ‫و اﺷﻤﺌﺰازي ﻛﻪ از ﻳﻚ ﺑﺎﺑﺖ در او ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬از ﺟﻬﺎت دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ دل او را ﻣﻴﺰﻧﺪ‬ ‫و ﻣﺪﺗﻲ او را از ﻫﺮ ﭼﻴﺰ ﺑﻴﺰار ﻣﻲﺳﺎزد‪.‬‬ ‫دوم ﺗﺮﻗﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺪن و ﺗﻨﺰل اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻛﻞ‪ .‬ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻪ ﺳﻦ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺮود‪ ،‬از ﻫﻤﺎن ﻗﺪم اول آﻧﺘﺮوﭘﻲ روﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ‬ ‫و ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ )‪ (W‬رو ﺑﻪﻛﺎﻫﺶ ﻣﻲﮔﺬارد و ﭘﻴﺮي از ﻟﺤﻈﻪ وﻻدت ﺷﺮوع‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬اﮔﺮ اﺣﻴﺎﻧﺎً اﺛﺮ و ﻋﻤﻠﻲ در آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﻢ‬ ‫ﻫﻤﺎن ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺣﺎﻓﻈﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺑﺎﻻ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪.8‬ﺳﻨﻴﻦ ﺷﺎداﺑﻲ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻴﻢ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﻧﻄﻔﻪ و ﺟﻨﻴﻦ ﺣﺪاﻗﻞ و اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻧﺴﺒﻲ آﻧﻬﺎ‬ ‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ اﺳﺖ‪ .1‬ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ( و دﻳﮕﺮ رﺷﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ اﻋﻀﺎي ﺟﺪﻳﺪ و ﭘﻴﺪاﻳﺶ‬ ‫اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و آرزوﻫﺎي ﺗﺎزه‪ .1‬وﻟﻲ دو ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺎﻋﺚ ﻣﺴﺘﻮر ﺷﺪن اﻳﻦ اﻣﺮ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ اﻋﻀﺎ و ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﺷﺮوع ﺷﺪه ﺑﺎ ﻧﻤﻮ آن ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺧﺎرج ﺷﺨﺺ دو ﺟﺮﻳﺎن ﻣﺘﻀﺎد ﻣﺸﺎﻫﺪه‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬اول ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺮوز و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻋﺸﻖﻫﺎ و ﺟﻨﺐوﺟﻮﺷﻲ ﻛﻪ ﺗﻮأم ﺑﺎ آن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ رژﻳﻢﻫﺎي ﻏﺬاﻳﻲ و روزهﮔﻴﺮي ﻛﻪ در دﺳﺘﻮرﻫﺎي ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و ﻣﺬﻫﺒﻲ‬ ‫وﺟﻮد دارد ﺻﺮفﻧﻈﺮ از ﻓﻮاﻳﺪ ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ‪ ،‬وﺳﻴﻠﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺆﺛﺮي ﺑﺮاي ﺑﻴﺪار‬ ‫ﻧﮕﺎﻫﺪاﺷﺘﻦ و رﺷﺪ ﺳﺎﻳﺮ ﻓﻀﺎﻳﻞ ﺑﺸﺮي اﺳﺖ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪313‬‬ ‫و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻧﻴﺰ ﺗﺎ ﻣﺪﺗﻲ ﺧﺎﻣﻮش ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻣﺰﺑﻮر و ﺑﻴﺸﺘﺮﻳﻦ ﺗﻈﺎﻫﺮ آن ﺧﺼﻠﺖ‪ ،‬ﻣﻘﺎرن ﻫﺮ ﺳﻦ ﮔﺮدد‪،‬‬ ‫‪ .

‬ﺑﺮاي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻏﺬاﻳﻲ ﻧﻴﺰ ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر‪ :‬از ﻳﻜﻄﺮف‬ ‫وزن ﺑﺪن و ﺣﺠﻢ ﻣﻌﺪه درﺣﺎل ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺳﺮﻋﺖ رﺷﺪ و ﺑﺪل‬ ‫ﻣﺎﻳﺘﺤﻠﻞ رو ﺑﻪ ﻛﺎﻫﺶ ﺑﻮده‪ ،‬ﺑﺮﺧﻮرد اﻳﻦ دو ﺟﺮﻳﺎن ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺷﺎداﺑﻲ ﺧﻮد و ﺣﺪاﻛﺜﺮ‬ ‫ﭘﺮﺧﻮري ﺷﺨﺺ را در ﺣﻮاﻟﻲ ‪ 20‬ﺳﺎﻟﮕﻲ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﭼﻮن اﻋﻀﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ‬ ‫در ﺣﺎل رﺷﺪ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺷﺎداﺑﻲ ﺷﻬﻮاﻧﻲ ﻣﺮدﻫﺎ ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ ﺷﺨﺼﻲ و ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻪ‬ .‫‪ 314‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺷﻜﻞ ‪-5‬‬ ‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﻦ ﺷﺎداﺑﻲ ﺑﺮاي ﺧﺼﻠﺘﻲ ﻛﻪ اﻋﻀﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﺑﻪ آن در ﺳﻦ ‪ M‬ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪه‬ ‫ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ رﺷﺪ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺗﻈﺎﻫﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﺧﺼﻠﺖ را ﻣﻲﺗﻮان از ﺣﺎﺻﻞﺿﺮب ﻣﻴﺰان رﺷﺪ‬ ‫اﻋﻀﺎي ﺻﺎدر ﻛﻨﻨﺪهدر ﻧﻴﺮوي ﻓﻌﺎﻟﻪ زﻧﺪﮔﻲ ‪ W‬ﺑﻪدﺳﺖ آورد‪.‬وﻟﻲ در آن ﻣﻮﻗﻊ اﻋﻀﺎ و ﺟﻮارﺣﻲ ﻛﻪ ﺣﺮﻛﺎت را ﺑﺮوز دﻫﻨﺪ و ﻧﻴﺮوﻫﺎﻳﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺪن ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻇﻬﻮر ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ﺑﻪ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮد ﺑﺪن ﺑﻪ ﻗﺪري ﺿﻌﻴﻒ اﺳﺖ ﻛﻪ در‬ ‫ﺧﺎرج ﻧﺎﻣﺤﺴﻮس اﺳﺖ وﻟﻲ در ﺳﻨﻴﻦ ده دوازده ﺳﺎﻟﮕﻲ ﻛﻪ ﻋﻀﻼت ﺑﻘﺪر ﻛﺎﻓﻲ‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺘﻬﺎي ﺷﻴﻄﻨﺖ و ﺟﺴﺖ و ﺧﻴﺰ ﻣﺸﻬﻮد ﻣﻲﮔﺮدد و از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﻃﻔﻞ‬ ‫ﻧﺎﺑﺎﻟﻎ در ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺷﺎداﺑﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫در آن ﺳﻦ ﺧﺼﻠﺖ ﻣﺰﺑﻮر ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺷﺎداﺑﻲ ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﺗﺤﺮك و دﻳﻨﺎﻣﻴﺴﻢ ﺑﺪﻧﻲ ﻛﻪ‬ ‫اﻧﻌﻜﺎس ﺗﻜﺜﻴﺮ ﺳﻠﻮلﻫﺎ و رﺷﺪ اﻋﻀﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در ﻧﻄﻔﻪ و ﺟﻨﻴﻦ از ﻫﺮ زﻣﺎن دﻳﮕﺮي‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻏﺮﻳﺰه ﺟﻨﺴﻲ در ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ‬ ‫ﻣﺼﺎدف ﺑﺎ اﺗﻤﺎم ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻏﺪد و ﺷﺮوع ﺗﺮﺷﺤﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺣﺎل ﻫﺮ ﻗﺪر‬ ‫ﭘﻴﺪاﻳﺶ و ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﺮاﻛﺰ و ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺻﺎدرﻛﻨﻨﺪه ﺧﺼﻠﺖ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ زودﺗﺮ رخ دﻫﺪ‪،‬‬ ‫ﺳﻦ ﺷﺎداﺑﻲ ﻣﺮﺑﻮط ﻧﻴﺰ ﺟﻠﻮﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .

‬زود ﺑﻪ زود ﻣﻲﺧﻮاﺑﻨﺪ و‬ ‫ﺧﻮاﺑﺸﺎن ﺧﻴﻠﻲ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬زﻳﺮا‬ ‫ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻛﻪ ﺧﻮاب را ﺑﺮ اﻧﺴﺎن ﻣﺴﺘﻮﻟﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ در ﻣﺮﺣﻠﻪ اول ﺧﺴﺘﮕﻲ و ﻓﺮﺳﻮدﮔﻲ‬ ‫اﺳﺖ و در ﻣﺮﺣﻠﻪ دوم ﭘﺮﺷﺪن ﺷﻜﻢ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﻌﺪ از ﻋﻤﻞ ﻣﻘﺎرﺑﺖ ﻛﻪ ﺷﻬﻮت اﻃﻔﺎء‪‬‬ ‫ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻮاب ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺷﺎداﺑﻲ ﺟﻨﮕﻲ و ﻧﻈﺎﻣﻲ ﻧﻴﺰ در ﻫﻤﻴﻦ ﺣﺪودﻫﺎ و ﺷﺎﻳﺪ‬ ‫ﺟﻠﻮﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ درﺣﺎل ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و ﺗﺸﻨﮕﻲ و در‬ ‫ﺻﻮرت ﻋﺪم ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﻀﻮﻻت‪ ،‬ﺧﻮاب ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ‪ .‬ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺎﻳﺪ از ﻫﺮ ﺟﻬﺖ )وﻟﻮ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﻮﻗﺖ(‬ ‫ﺑﻲﻧﻴﺎز و ﺑﻲﺧﻴﺎل و ﺑﻲﻛﺎر ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺧﻮاﺑﺶ ﺑﺒﺮد‪ .‬ﭼﻮن از ﻳﻜﻄﺮف ﺗﺎﺑﻊ ﺧﺼﻴﺼﻪ ﺷﻴﻄﻨﺖ و ﺗﺤﺮك اﺳﺖ و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ‬ ‫ﺑﺎ رﺷﺪ اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﺗﺪﺑﻴﺮ و ﺗﺠﺮﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺮود‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫و ﻋﺸﻖ و ﻧﮕﺮاﻧﻴﻬﺎﺋﻲ دارد‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ‪ W‬ﻣﺜﺒﺖ و ﻣﺆﺛﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﻮاﺑﺶ ﻧﻤﻴﺒﺮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪315‬‬ ‫ﺣﻮاﻟﻲ ‪ 25‬ﺗﺎ ‪ 30‬ﺳﺎﻟﮕﻲ ﻣﻮﻛﻮل ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺷﺎداﺑﻲ ذوﻗﻲ و ﻫﻨﺮي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺼﻴﺼﻪ آن ﺑﻪ‬ ‫دﻧﺒﺎل ﻣﺮاﺣﻞ ﺷﻬﻮاﻧﻲ آﻣﺪه‪ ،‬ﻟﺬا ﻫﻨﺮﻣﻨﺪان ﺑﺰرگ ﺷﺎﻫﻜﺎرﻫﺎي ﺧﻮد را در ﺳﻨﻴﻦ ‪ 30‬ﺗﺎ‬ ‫‪ 40‬ﺳﺎﻟﮕﻲ ﺑﺮوز ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺧﻮاب ﻳﻚ ﻣﺮگ ﺧﻔﻴﻒ اﺳﺖ‪ .‬ﻫﺮﻗﺪر ﺳﻦ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻛﻤﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪،‬‬ .‬ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺎت‬ ‫)ﻳﻌﻨﻲ اداﻣﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ ﻛﻪ ﺧﻮد ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺑﻘﺎﻳﺎي ‪ W‬اﺳﺖ( از ﻫﺮ ﻧﻮع ﻛﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺎﻧﻊ ﺧﻮاب‬ ‫اﺳﺖ‪ .9‬ﻧﻌﻤﺖ ﺧﻮاب‬ ‫ﺧﻮاب اﺟﺒﺎري ﺣﻴﻮاﻧﺎت و اﻧﺴﺎن در ﺷﺐ ﭘﺪﻳﺪهاي ﻣﺘﻤﻢ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ روزاﻧﻪ و ﻻزﻣﻪ ﺑﻘﺎ و‬ ‫رﺷﺪ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻳﻜﻲ دﻳﮕﺮ از ﻧﻌﻤﺖﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ ﻋﺎدت آدم ﻗﺪر آنرا‬ ‫ﻧﻤﻲداﻧﺪ‪.‬‬ ‫‪ -4.‬ذﺧﻴﺮه‬ ‫اﻧﺮژﺗﻴﻚ آﻧﻬﺎ ﻫﻢ ﺑﻪﻟﺤﺎظ ﺟﻤﻠﻪ ﻣﺜﺒﺖ ‪ W‬ﻛﻤﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺟﺜﻪ ﺧﻮد ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺗﻮﻟﻴﺪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﺧﻮﺷﺤﺎﻟﻲ زﻳﺎد و وﺟﺪ و ﺷﻌﻔﻲ ﻛﻪ ﺣﺎﻛﻲ از ﻗﺮب وﺻﺎل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻧﻴﺰ ﺟﻠﻮي‬ ‫ﺧﻮاب رﻓﺘﻦ را ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬ﺑﺮاي اﻳﻨﻜﻪ درﺣﺎل ﺷﺪت رﺷﺪ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﺧﻮاب اﻧﺴﺎن را ﻣﻲرﺑﺎﻳﺪ ﻛﻪ ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫)‪ (W‬ﺻﻔﺮﺷﺪه ﻳﺎ ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ رﺳﻴﺪه و آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺘﻬﻲ درﺟﻪ رﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﺧﻮاب رﻓﺖ اﮔﺮ ﺻﺪاﻳﻲ و‬ ‫ﺗﻜﺎﻧﻲ ﭘﻴﺶ آﻳﺪ ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻋﻤﻞ و دﻓﺎع را ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰد ﺧﻮاب از ﺳﺮ ﻣﻴﭙﺮد‪.‬ﺷﺎداﺑﻲ ﻋﻠﻤﻲ و ﻓﻜﺮي ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺮاﻛﺰ دﻣﺎﻏﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺗﻤﺮﻛﺰ ﻓﻜﺮ و آراﻣﺶ ﻣﻨﻈﻢ در اﺣﺴﺎﺳﺎت و رﺷﺪ ﻋﻘﻞ و‬ ‫ﻛﺴﺐ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت را اﻳﺠﺎب ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﻮاﻟﻲ ‪ 40‬ﺗﺎ ‪ 50‬ﺳﺎﻟﮕﻲ ﻛﺸﻴﺪه‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ ﺑﺰرگ در اﻳﻦ ﺳﻨﻴﻦ ﺷﺎﻫﻜﺎرﻫﺎي ﺧﻮد را ﺑﻴﺮون دادهاﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﭽﻪﻫﺎ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺑﺰرگﻫﺎ ﻣﻲﺧﻮاﺑﻨﺪ‪ .

.‬ﻣﻮﺟﻮد ﻧﻴﺎز‬ ‫ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﺑﻪ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻗﻮا و ﺗﺨﻠﻴﻪ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎي ﻣﺴﻤﻮمﻛﻨﻨﺪه دارد‪.‬رﺳﻢ اﻧﺴﺎن ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ در روز ﺗﻼش ﻣﻌﺎش ﻣﻲﻛﻨﺪ و‬ ‫ﻣﺤﺼﻮل ﻛﺴﺐ را ﺷﺐ ﺑﺎ زن و ﺑﭽﻪ ﻣﻲﺧﻮرد‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ارﺗﺒﺎط ﺧﻮاب ﺑﺎ ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ‪ .‬از ﻳﻚ ﻃﺮف در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻃﻔﺎء آﺗﺶﻫﺎي ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و ﺗﺸﻨﮕﻲ و‬ ‫ﺷﻬﻮت و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺑﺮ اﺛﺮ ﻓﺮﺳﻮدﮔﻲ ﺣﺎﺻﻞ از ﻣﺒﺎرزه روزاﻧﻪ ﻛﻪ ﺗﻮأم ﺑﺎ ﻛﺎرﻫﺎي‬ ‫ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻓﺮاوان و ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺣﻮاس ﺑﻮده آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺗﺎ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ﻣﻴﺰان ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻪ و ﺑﺪن‬ ‫ﻛﺎﻣﻼً ﻣﺴﻤﻮم ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬ ‫ﭘﺎﺳﻲ ﻛﻪ از ﺷﺐ ﮔﺬﺷﺖ وﻇﺎﻳﻒ ﺣﻤﻠﻪ و دﻓﺎع و ﻋﺎﺷﻘﻲ و ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ و ﺳﺎﻳﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ‬ ‫ﺑﻪ ﻛﻠﻲ ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ارادي‬ ‫ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺧﻔﻴﻒ و ﻣﻨﻈﻢ ﺗﻨﻔﺲ و د‪‬و‪‬ران د‪‬م و ﺗﺮﺷﺤﺎت ﻫﺎﺿﻤﻪ‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﺮﻛﺎت ﻇﺮﻳﻒ ﭼﺮخ دﻧﺪهﻫﺎي ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻲ ﺻﺪا و ﺑﻲﺧﺒﺮ از دﻧﻴﺎي ﺧﺎرج ﻛﺎر‬ ‫ﺧﻮد را دﻧﺒﺎل ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﻣﺎه روزه ﻛﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺤﺮك ﺗﺨﻔﻴﻒ‬ ‫ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺧﻮاب ﻛﻢ و ﺑﻴﻤﺰه ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻛﻠﻴﻪ‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺷﻤﺸﻴﺮ و ﺳﭙﺮ را در ﻏﻼف ﻛﺮده ﻛﻨﺎر ﺑﻮﺗﻪ‪ ،‬در ﺳﻮراخ زﻣﻴﻦ ﻳﺎ ﻓﺮاز درﺧﺘﻲ‬ ‫در اﻣﻨﻴﺖ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ‪ .W‬اﻣﺎ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ آﺛﺎر آن‪:‬‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﻋﺎت ﻣﺘﻮاﻟﻲ روز در ﭘﺲ ﻃﻌﻤﻪ ﻣﺒﺎرزهﻫﺎ و دوﻧﺪﮔﻲﻫﺎ ﻛﺮده‬ ‫ﻋﻀﻼﺗﺶ را ﻓﺮﺳﻮده و ﻣﻌﺪهاش را از ﻏﺬا آﻛﻨﺪه ﻛﺮده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎ اﻓﻮل آﻓﺘﺎب و‬ ‫ﮔﺴﺘﺮده ﺷﺪن ﭘﺮده ﺷﺐ ﻣﺠﺒﻮر ﻣﻲﺷﻮد ﻫﺮﺟﺎ ﻛﻪ ﻫﺴﺖ از رﻛﺎب ﻓﺮود آﻳﺪ‪ .‬ﺑﻌﻀﻲ از ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻫﻢ اﻳﻦ ﻋﺎدت را‬ ‫دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﻴﺶ از آن اداﻣﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺣﻴﺎت ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ ‫ﺗﺎرﻳﻜﻲ ﺷﺐ ﻫﻨﻮز ﺿﺨﻴﻢ ﻧﺸﺪه ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﺧﻮاب ﻓﺮو ﻣﻲرود‪ .‬‬ ‫ﺗﺎرﻳﻜﻲ رﻗﻴﺒﻬﺎ و ﺻﻴﺎدان او را ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺻﻠﺢ اﺟﺒﺎري و ﺗﺮك ﻣﻴﺪان ﻧﺒﺮد واﻣﻴﺪارد‪ .‬ﺧﻼﺻﻪ‬ ‫آﻧﻜﻪ در ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺎرﻳﻜﻲ و ﺳﻜﻮت ﻛﻪ ﺳﺮوﺻﺪاﻫﺎ و ﮔﺮد و ﻏﺒﺎرﻫﺎي روز و ﺣﺸﺮات و‬ ‫ﻣﻴﻜﺮبﻫﺎ ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﻣﻲﻧﺸﻴﻨﺪ‪ ،‬و در ﺻﺤﻨﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻲﺟﺎن ﻳﻚ‬ ‫ﻋﻤﻞ ﻛﻠﻲ ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﺗﺰﻛﻴﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬در داﺧﻞ ﻣﻮﺟﻮدات ﺟﺎﻧﺪار ﻧﻴﺰ ﺑﺪون آﻧﻜﻪ‬ .‬ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺮﺗﺐﺗﺮ و ﻣﻨﻈﻢﺗﺮ از روز‪ .‬ﻏﺬا را در ﻻﻧﻪ ﻧﮕﺎه ﻣﻲدارﻧﺪ ﻳﺎ در ﺣﻔﺮهﻫﺎي ﺣﻮاﺷﻲ ﻣﺠﺎري ﻫﺎﺿﻤﻪ ذﺧﻴﺮه‬ ‫ﻛﺮده‪ ،‬وﻗﺘﻲ ﺑﻪ اﺳﺘﺮاﺣﺘﮕﺎه رﺳﻴﺪﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﺸﺨﻮار و ﻫﻀﻢ آن ﻣﻲﭘﺮدازﻧﺪ‪ .‫‪ 316‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺧﻮاب ﺳﺒﻜﺘﺮ و ﻛﻮﺗﺎهﺗﺮ ﻣﻲﮔﺮدد‪ ..‬ﻣﻘﺎرن ﻫﻤﻴﻦ ﺣﺎل اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ ‪ W‬ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﺪاﻗﻞ‬ ‫ﺧﻮد رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻃﻌﻤﻪ و ﻣﻌﺸﻮق ﻫﻤﻪ در ﺗﺎرﻳﻜﻲ ﻧﺎﭘﺪﻳﺪ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪.‬ﺿﻤﻨﺎً در ﻫﻮاي ﺧﻨﻚ ﺷﺐ‬ ‫ﺗﺒﺎدل ﺑﺪن ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ و دﻓﻊ ﺣﺮارت ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺨﻔﻴﻒ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،.‬آﺗﺶ‬ ‫ﺣﺮص او ﺧﻮاه ﻧﺎﺧﻮاه ﻓﺮو ﻣﻲﻧﺸﻴﻨﺪ‪ .

‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺷﺐ ﺟﺒﺮان‬ ‫اﻧﺮژﻳﻬﺎي از دﺳﺖ رﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ .1‬واﻗﻌﺎً ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ ﻗﺮآن ﻣﻲﻓﺮﻣﺎﻳﺪ اﮔﺮ ﺷﺐ ﺳﺮﻣﺪى ﻣﻲﺷﺪ و ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر اﻧﺮژى ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺎﻻ ﻣﻲرﻓﺖ و ﺑﻌﺪ‬ ‫ﺿﻌﻒ و ﺑﻰرﻣﻘﻰ ﻣﺴﺘﻮﻟﻰ ﻣﻲﺷﺪ و ﭼﺸﻢﻫﺎ ﺟﺎﻳﻰ را ﻧﻤﻲدﻳﺪ ﻛﻪ ﻃﻌﻤﻪاى و ﭼﺎرهاى ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﻣﻲﺷﺪ؟ ﻳﺎ‬ ‫اﮔﺮ روز ﺳﺮﻣﺪى ﻣﻲﺷﺪ و اﻣﻨﻴﺖ و اﺳﺘﺮاﺣﺖ اﺟﺒﺎرى ﺑﺮاى ﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻣﻌﺎﺷﻰ ﺑﺮاى اﻧﺴﺎن در‬ ‫ﺗﻜﺎﭘﻮى ﺑﻼاﻧﻘﻄﺎع و اﻓﺮاط و ﻓﺸﺎر و ﺗﺰاﺣﻢﻫﺎى ﺳﺮﺳﺎمآور ﭘﻴﺶ ﻧﻤﻴ‪Ĥ‬ﻣﺪ ﭼﻪ ﻣﻴﻜﺮدﻳﻢ؟!‬ ‫‪ .‬آل ﻋﻤﺮان ‪ : 27 /‬رزق ﺑﻰﺣﺴﺎب ﻳﺎ ﺗﻜﺎﻣﻞ و ﺗﺮﻗﻰ ﻛﻪ ﺳﺮﺑﻪ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ دارد(‪.‬در زﻳﺮ ﭘﻮﺷﺶ ﺑﺴﺘﺮ و در‬ ‫ﺧﻔﺎي ﺗﺎرﻳﻜﻲ ﺷﺐ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎ ﭘﺮواز ﻛﺮده ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎت ﺑﺮ ﻛﺎﻟﺒﺪ ﻧﻴﻤﻪ ﺟﺎن ﺣﻴﻮان‬ ‫ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ دﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ روز ﺟﺒﺮان ﻣﻮاد ﺗﺤﻠﻴﻞ رﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻓﻘﻂ ﺑﻌﻀﻲ اﻓﺮاد ﺑﻲﺧﺒﺮ و‬ ‫ﻣﻐﺮور اﻧﺴﺎﻧﻲ در اﻳﻦ ﺳﺎﻋﺎت ﻫﻨﻮز از دﻧﺪهاي ﺑﻪ دﻧﺪه دﻳﮕﺮ ﻏﻠﻄﺰده ﺑﺎ اﻳﻦ ﻫﻤﻪ ﻧﻌﻤﺖ‬ ‫و ﻣﺮاﻗﺒﺖ ﺧﻠﻘﺖ ﭼﻮن ﻧﺎزﭘﺮوردﮔﺎن از ﺧﻮد راﺿﻲﮔﻮﻳﻲ ﻫﻨﻮز ﻃﻠﺒﻜﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.2‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻦﺗﺮﺗﻴﺐ روز و ﺷﺐ در ﺗﻌﻘﻴﺐ و ﺗﻜﻤﻴﻞ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﭼﻮن دو اﺳﺐ ﺳﻔﻴﺪ و ﺳﻴﺎه‬ ‫ﭼﺎﭘﺎرﺧﺎﻧﻪ‪ ،‬ﻣﻨﺰل ﺑﻪ ﻣﻨﺰل ﻛﺎﻟﺴﻜﻪ ﺣﻴﺎت ﻣﻮﺟﻮدات را در ﺟﺎده ﻋﻤﺮ در ﺳﺮﺑﺎﻻﻳﻲ‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺎ ﺗﺄﻧﻲ ﭘﻴﺶ ﻣﻲراﻧﻨﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪317‬‬ ‫ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﻠﺘﻔﺖ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﺗﺰﻛﻴﻪ دﻳﮕﺮي در ﻛﺎر اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﻋﻘﻞ و ﺻﺒﺮم ﺑﺒﺮد و ﻃﺎﻗﺖ و ﻫﻮش‬ ‫دوش ﻣـﺮﻏﻲ ﺑـﻪ ﺻﺒﺢ ﻣﻲﻧﺎﻟﻴﺪ‬ ‫ﻣـﮕـﺮ آواز ﻣـﻦ رﺳﻴـﺪ ﺑـﻪ ﮔــﻮش‬ ‫ﻳـﻜـﻲ از دوﺳﺘـﺎن ﻣﺨـﻠﺺ را‬ ‫ﺑﺎﻧـﮓ ﻣﺮﻏﻲ ﭼﻨﻴﻦ ﻛﻨﺪ ﻣـﺪﻫـﻮش‬ ‫ﮔـﻔﺖ ﺑﺎور ﻧﺪاﺷﺘﻢ ﻛـﻪ ﺗـﻮ را‬ ‫ﻣـﺮغ ﺗﺴﺒﻴﺢ ﺧـﻮان و ﻣﻦ ﺧﺎﻣﻮش!‬ ‫ﮔﻔﺘﻢ اﻳﻦ ﺷﺮط آدﻣﻴﺖ ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫ﭘﺲ از ﺗﺴﺒﻴﺢ ﺻﺒﺤﺎﻧﻪ و ﺗﺤﻘﻴﻖ ﻣﺨﺘﺼﺮي از اﻃﺮاف ﻻﻧﻪ و ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺧﻮد ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ‬ ‫ﺟﺪﻳﺪ‪ ،‬ﻫﺮ ﭘﺮﻧﺪه و ﭼﺮﻧﺪهاي ﺗﺤﺖ ﻫﺪاﻳﺖ و ﺣﺮارت آﻓﺘﺎب ﺑﻪ ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش ﻣﺠﺪد‬ ‫و ﺗﻜﺎﭘﻮي روزي ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان ﻣﻮاد از دﺳﺖ رﻓﺘﻪ ﺷﺐ ﺑﺮﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ اﮔﺮ روز ﻧﺒﻮد روزي ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺷﺐ ﻫﻢ اﮔﺮ‬ ‫ﻧﺒﻮد رﻣﻖ و ﻧﻴﺮو ﻧﺒﻮد‪.‬‬ .2‬ﺗﻮﻟ‪‬ﺞ‪ ‬اﻟﻨﱠﻬﺎر‪ ‬ﻓﻰاﻟﻠﻴ‪‬ﻞ و‪ ‬ﺗﻮﻟ‪‬ﺞ‪‬اﻟﻠﻴ‪‬ﻞَ ﻓﻰاﻟﻨﱠﻬﺎرِ و‪‬ﺗُﺨْﺮِج‪ ‬اﻟﺤ‪‬ﻰ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦَ اﻟﻤ‪‬ﻴ‪‬ﺖ‪ ‬و‪ ‬ﺗُﺨْﺮِج‪ ‬اﻟﻤ‪‬ﻴ‪‬ﺖ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦَ اﻟﺤ‪‬ﻰ‪ ‬و ﻳ‪‬ﺮز‪‬قُ ﻣ‪‬ﻦ‬ ‫ﻳ‪‬ﺸﺎء‪ ‬ﺑِﻐَﻴﺮِ ﺣ‪‬ﺴﺎب‪) ...1‬‬ ‫ﺗﻮاﻟﻲ ﺷﺐ و روز ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻮاﻟﻲ ﻣﺮگ و ﺣﻴﺎت از وﺳﺎﻳﻞ ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ‬ ‫ﻧﺴﻞ و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﻮﺟﻮدات و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً اﻧﺴﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬در ﺳﭙﻴﺪه ﺻﺒﺢ ﻛﻪ از اﻓﻖ‪ ،‬ﭘﻴﺶآﻫﻨﮕﺎن ﻣﻮﻛﺐ درﺧﺸﺎن‬ ‫ﭘﺎدﺷﺎه ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺎره ﻣﻲآﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻴﺠﺎن و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎ ﺟﺎن‪ ،‬ﺗﺮ و ﺗﺎزه و ﺑﺎ ﻳﻚ‬ ‫دﻧﻴﺎ ﻧﺸﺎط و ﺻﻔﺎ ﭼﺸﻢ ﺑﺎز ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ و ﺳﺮ ﺑﻪ آﺳﻤﺎن ﺑﺎ ﺷﻜﻮه ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﺑﻪ زﺑﺎن ﺣﺎل‬ ‫ﺑﺎﻧﮓ ﺑﻪ ﺗﺴﺒﻴﺢ و ﺗﻘﺪﻳﺲ اﻳﻦ دﺳﺘﮕﺎه ﻋﻈﻴﻢ ﺑﺮﻣﻲدارﻧﺪ!‪ .

‬‬ .‬ﺣﻘّﺎ ﻛﻪ در اﻳﻦ اﻣﺮ ﺑﺮاى ﻣﺮدﻣﻰ ﻛﻪ‬ ‫ﮔﻮش ﺷﻨﻮا داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎ و دﻻﺋﻠﻰ اﺳﺖ(‪ .‬اﺻﻮﻻً ردﻳﻒ آﻳﺎت ‪ 17‬ﺗﺎ ‪ 27‬ﺳﻮره ﺷﺮﻳﻔﻪ روم ﺑﺴﻴﺎر‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺄﻣﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﭼﻬﺎر ﺑﺎر ﻣﺴﺌﻠﻪ اﺣﻴﺎى ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ و ﺗﺠﺪﻳﺪ ﺣﻴﺎت ﻳﺎدآورى ﻣﻲﺷﻮد و در آﺧﺮ ﻫﺮ آﻳﻪ اﺳﺘﻤﺪاد از ﻓﻜﺮ و‬ ‫ﻋﻘﻞ و ﺷﻨﻮاﻳﻰ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن ﻣﻲآﻳﺪ‪.‬ﻧﻌﻤﺘﻲ اﺳﺖ ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺮارزش‪ . :‬ﻳﻮﻟﺞ‪ ‬ﻛُﻞﱠ واﺣ‪‬ﺪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻨﻬ‪‬ﻤﺎ ﻓﻰ ﺻﺎﺣﺒﻪ ﻓﻴﻪ‪‬‬ ‫ﺑِﺘَﻘﺪﻳﺮٍ ﻣ‪‬ﻨﻪ‪ ‬ﻟ‪‬ﻠﻌ‪‬ﺒﺎد‪ ‬ﻓﻴﻤﺎ ﻳ‪‬ﻐﺬوﻫ‪‬ﻢ ﺑِﻪ و‪‬ﻳ‪‬ﻨﺸ‪‬ﺌُﻬ‪‬ﻢ ﻋ‪‬ﻠَﻴﻪ‪ ..‬در آﻧﺠﺎ ﭘﺮده ﭘﺮده از ﮔﺮدش ﺷﺐ و روز‪ ،‬ﺗﺒﺪﻳﻞ زﻧﺪﮔﻰ و ﻣﺮگ‪ ،‬اﻧﺸﺎء اﻧﺴﺎن از‬ ‫ﺧﺎك و ﺑﻪ راه اﻓﺘﺎدن ﺧﺎك‪ ،‬ﻋﻼﻗﻪ و ﻣﺤﺒﺖ ﺧﺎﻧﻮادﮔﻰ‪ ،‬اﺧﺘﻼف ﺳﻄﺢﻫﺎى ﻣﺮدم‪ ،‬ﺧﻮاب ﺷﺐ و ﺗﻜﺎﭘﻮى‬ ‫روز و ﺑﻴﻢ و اﻣﻴﺪ از اﺑﺮ و ﺑﺎران‪ ،‬آﻳﺎت و اﺷﺎراﺗﻰ رژه داده ﺷﺪه‪ .‬واﻗﻌﻪاي اﺳﺖ اﺳﺎﺳﻲ‪ .‬ﭼﻮن اداﻣﻪ ﺣﻴﺎت در ﭘﺎﻳﺎن روز ﻣﻴﺴﺮ ﻧﺒﻮد ﺷﺐ در آﻣﺪ ﺗﺎ در روز ﻧﻮ ﺳﺮ‬ ‫از ﻧﻮ و روزي از ﻧﻮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪‬و ﻣ‪‬ﻦ آﻳﺎﺗ‪‬ﻪ ﻣ‪‬ﻨﺎﻣ‪‬ﻜُﻢ ﺑِﺎاﻟﻠﱠﻴﻞِ و‪ ‬اﻟﻨﱠﻬﺎرِ و‪ ‬اﺑﺘ‪‬ﻐﺎﺋ‪‬ﻜُﻢ ﻣ‪‬ﻦ ﻓَﻀﻠ‪‬ﻪ ا‪‬نﱠ ﻓﻰ ذﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻟَﺎ ﻳﺎت‪ ‬ﻟ‪‬ﻘَﻮ‪‬مٍ ﻳ‪‬ﺴﻤ‪‬ﻌ‪‬ﻮنَ )روم ‪ : 23 /‬و از‬ ‫ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎى او ﺧﻮاب ﺷﻤﺎ در ﺷﺐ و روز و روزى ﻃﻠﺒﻰ ﺷﻤﺎ اﺳﺖ‪ .2‬در دﻋﺎى ﺻﺒﺢ و ﺷﺐ ﺣﻀﺮت ﺳﺠﺎد)ع( اﻳﻦ ﻋﺒﺎرات دﻳﺪه ﻣﻴﺸﻮد‪ .‫‪ 318‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﭘﺲ ﺧﻮاب ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺗﺠﺪﻳﺪ آﻧﺴﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻼﺻﻪ و ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ اﻳﻦ ﺣﺮﻛﺖ وﺿﻌﻲ ﺑﻴﺴﺖ و ﭼﻬﺎر ﺳﺎﻋﺘﻪ‬ ‫زﻣﻴﻦ در آﺳﻤﺎن ﺑﻲاﻧﺘﻬﺎ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻮاﻟﻲ ﺷﺐ و روز ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﻣﺮي ﺑﻲاﻫﻤﻴﺖ و‬ ‫ﺗﺼﺎدﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮدات ﺧﻮد را ﺑﺎ آن ﺗﻄﺒﻴﻖ داده ﺑﻨﺎﭼﺎر ﻗﺒﻮل ﺧﻮاب ﻣﻮﻗﺖ را‬ ‫ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬و‬ ‫‪ .‬ﺑِﻜُﻞ ذﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻳﺼﻠﺢ ﺷَﺄﻧَﻬ‪‬ﻢ و‪ ‬ﻳ‪‬ﺒﻠﻮا اَﺧﺒﺎر‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪.‬ﻧﺸﺎﻧﻪاي‬ ‫‪2 1‬‬ ‫اﺳﺖ ﻣﺴﻠﻢ از ﻗﺪرت و رﺣﻤﺖ آﻓﺮﻳﻨﺶ‪ .1‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﻦ ر‪‬ﺣ‪‬ﻤ‪‬ﺘﻪ ﺟ‪‬ﻌ‪‬ﻞَ ﻟَﻜُﻢ‪ ‬اﻟﻠّﻴﻞَ و‪ ‬اﻟﻨّﻬﺎر‪ ‬ﻟ‪‬ﺘَﺴﻜُﻨﻮا ﻓﻴﻪ‪ ‬و‪ ‬ﻟ‪‬ﺘَﺒﺘَﻐﻮا ﻣ‪‬ﻦ ﻓَﻀ‪‬ﻠﻪ و‪‬ﻟَﻌ‪‬ﻠّﻜُﻢ ﺗَﺸَﻜّﺮون )ﻗﺼﺺ ‪ : 73 /‬و از‬ ‫رﺣﻤﺖ او اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺐ و روز را ﺑﺮاى ﺷﻤﺎ ﻗﺮار داد ﺗﺎ در آن آرام ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ و از ﻓﻀﻞ او ﺟﺴﺘﺠﻮ و‬ ‫ﻃﻠﺐ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ و ﺷﺎﻳﺪ از ﻧﻌﻤﺖﻫﺎ ﺣﺴﻦ ﺑﻬﺮهﺑﺮدارى ﻛﻨﻴﺪ(‪.‬ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ ﻗﻴﺎم زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎن ﻣﻴﺮﺳﺪ‪.‬‬ ‫اﻳﻦ ﻛﻠﻤﺎت ﺑﺎ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺑﺎﻻ ﺑﻪﻃﻮر ﻋﺠﻴﺒﻰ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻄﺒﻴﻖ و ﻣﺆﻳﺪ و ﻣﻜﻤﻞ آﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪.‬ﺗﺪارك ﻳﻚ‬ ‫رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪..‬ﻓَﺨَﻠَﻖَ ﻟَﻬ‪‬ﻢ‪ ‬اﻟﻠﱠﻴﻞَ ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﺴﻜُﻨﻮا ﻓﻴﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦ ﺣ‪‬ﺮَﻛﺎت‪ ‬اﻟﺘﱠﻌ‪‬ﺐِ و‪ ‬ﻧَﻬ‪‬ﻀﺎت‪‬‬ ‫اﻟﻨﱠﺼ‪‬ﺐِ و‪ ‬ﺟ‪‬ﻌ‪‬ﻠَﻪ‪ ‬ﻟ‪‬ﺒﺎﺳﺎً ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﻠﺒِﺴﻮا ﻣ‪‬ﻦ راﺣ‪‬ﺘﻪ و‪ ‬ﻣ‪‬ﻨﺎﻣ‪‬ﻪ‪ ‬ﻓَﻴ‪‬ﻜﻮنُ ذﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻟَﻬ‪‬ﻢ ﺟ‪‬ﻤﺎﻣﺎً و‪ ‬ﻗُﻮ‪‬ةً و‪ ‬ﻟ‪‬ﻴﻨَﺎﻟﻮا ﺑِﻪ ﻟَﺬﱠةً و‪ ‬ﺷَﻬﻮ‪‬ةً و‪ ‬ﺧَﻠَﻖَ‬ ‫ﻟَﻬ‪‬ﻢ اﻟﻨﱠﻬﺎر‪ ‬ﻣ‪‬ﺒﺼ‪‬ﺮاً ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﺒﺘﻐﻮا ﻓﻴﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦ ﻓَﻀﻠ‪‬ﻪ و‪ ‬ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﺘَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺒﻮا ا‪‬ﻟﻰ رِزﻗ‪‬ﻪ و‪ ‬ﻳ‪‬ﺴﺮَﺣﻮا ﻓﻰ اَرﺿ‪‬ﻪ ﻃَﻠَﺒﺄﻟ‪‬ﻤﺎﻓﻴﻪ‪ ‬ﻧَﻴﻞُ اﻟﻌﺎﺟِﻞِ ﻧَﻴﻞُ‬ ‫اﻟﻌﺎﺟِﻞِ ﻣ‪‬ﻦ د‪‬ﻧﻴﺎﻫ‪‬ﻢ و‪ ‬د‪‬ر‪‬ك‪ ‬اﻵﺟِﻞِ ﻓ‪‬ﻰ اُﺧﺮﻳﻬ‪‬ﻢ‪ .

‬ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﻧﺮ و ﻣﺎده ﻛﻪ ﻣﺘﺠﺎﻧﺲ وﻟﻲ ﻣﻜﻤﻞ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮﻧﺪ‪ ...‬ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ ﭘﺎ ﺑﻪﭘﺎي آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﭘﻴﺮي ﺧﻮاب و ﺑﻴﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪.‬دو ﺟﻔﺖ آن را‬ ‫ﻣﺮﺗﺐ ﻣﺎ ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ وﻟﻲ از ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﺟﻔﺖ ﺳﻮم ﻓﺮار ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪ .‬وﻟﻲ ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺎﺷﻴﺪ در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻣﺮگ را ﻧﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻣﺮگ ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬ ‫ﺣﻴﺎت ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪.‬آﻧﻘﺪر ﺧﻮد را از آن‬ ‫ﻛﻨﺎر ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﻧﻤﻲﮔﻮﺋﻴﻢ ﺷﺐ را ﻧﻴﺰ ﭘﺎﻳﺎﻧﻲ اﺳﺖ و ﺷﺎﻳﺪ ﺻﺒﺢ روﺷﻨﻲ در ﭘﺲ‬ ‫آن از اﻓﻖ روزﮔﺎر ﮔﺮدان ﺑﺪﻣﺪ! ‪.‬‬ ‫در ﻫﺮ ﺣﺎل ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻣﺮگ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺣﻴﺎت اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﮔﻮﻳﻲ ﺷﺐ و روز‪ ،‬ﺧﻮاب و ﺑﻴﺪاري و ﻣﺮگ و ﺣﻴﺎت‪ ،‬ﻣﺘﻀﺎدﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﻫﻢﭘﻴﻤﺎن و‬ ‫ﻣﺘﻮاﻓﻘﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﭼﻮن در روز روﺷﻦ‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﻫﺴﺘﻴﻢ ﺑﻪ ﺷﺐ ﺗﺎرﻳﻚ ﻣﺮگ ﻧﻤﻲﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻓﻜﺮ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬‬ .‫‪5‬‬ ‫ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺮگ‬ ‫دﻳﺪﻳﺪ ﻛﻪ زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﺎن ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه از ﻟﺤﻈﻪ اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ روﺑﻪ ﻣﺮگ‬ ‫ﺳﺮازﻳﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﺴﻠﻢ ﺑﻪ درد ﻫﻤﻴﻦ دﻧﻴﺎ ﻫﻢ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺧﻮرد‪ .

‬‬ ‫ﭘﺲ ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﺑﺎﻳﺪ در ﻫﺮ دو دﺳﺘﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺤﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮﻧﮕﺮم و در ﺻﻮرت ﺗﺴﺎوي‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﻤﺮ ﺑﻠﻨﺪﺗﺮ و ﺗﻐﻴﻴﺮات رﺷﺪ و ﻧﺸﺎط ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻳﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج زﻧﺪﮔﻲ او را از‬ ‫ﻧﻮك رﻳﺸﻪ ﺗﺎ رأس ﺳﺎﻗﻪ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬وﻟﻲ در ﻃﻮل ﺷﺒﺎﻧﻪروز ﻳﺎ‬ ‫ﺳﺎل ﺗﻐﻴﻴﺮ درﺟﻪ ﻣﻲدﻫﻨﺪ و ﺧﻴﻠﻲ دﺳﺘﺨﻮش ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬ﻧﺒﺎت ﻳﻜﺴﺮه ﺑﺎ‬ ‫رﻳﺸﻪ ﺷﻴﺮه ﻏﺬاﻳﻲ از زﻣﻴﻦ ﻣﻲﻛﺸﺪ )در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺧﺎﺻﻴﺖ اُﺳﻤﻮز آنرا ﺑﺎﻻ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ( و‬ ‫ﺑﺎ ﺑﺮگ ﻋﻤﻞ ﺟﺬب ﻛﻠﺮوﻓﻴﻠﻲ اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬در‬ ‫ﻫﺮﺣﺎل در ﻣﺎﻫﻴﻬﺎ آن ﭼﻴﻦوﭼﺮوك و ﺿﻌﻒ و اﺧﺘﻼﻓﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﭘﻴﺮ و ﺟﻮان‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﺸﻜﻲ و اﻧﺴﺎن دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد ﻧﻤﻮدار ﻧﻴﺴﺖ(‪ .‫‪ 320‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪ -5.1‬ﻧﻈﺮي ﺑﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮﻧﺴﺮد و ﻧﺒﺎﺗﺎت‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮﻧﺴﺮد درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺑﺪﻧﺸﺎن درﺟﻪ ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻤﺮ آﻧﻬﺎ را ﻧﻴﺰ ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ داﺧﻠﻲ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺧﻮاب‬ ‫زﻣﺴﺘﺎﻧﻲ ﻳﺎ ﻣﺮگ اﺑﺪي ﺑﻜﺸﺎﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ آﻧﻬﺎ ﻫﻢ در‬ ‫ﻣﺪﺗﻬﺎي ﻛﻮﺗﺎه اﻳﺰوﺗﺮم و ﻣﺸﻤﻮل ﻣﻘﺮرات ‪W‬ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ .‬اﮔﺮ ﺟﻠﻮي ﻧﺒﺎت را ﻧﮕﻴﺮﻧﺪ )ﺑﻬﺎرﻫﺎي ﻃﻮﻻﻧﻲ ﻳﺎ ﻣﻨﺎﻃﻖ اﺳﺘﻮاﻳﻲ‬ ‫ﻣﺮﻃﻮب( ﻣﺮﺗﺐ ﺳﺎﻗﻪ ﺑﺎﻻ ﻣﻲﻛﺸﺪ‪ ،‬ﺷﺎﺧﻪ ﺑﻪ ﭼﭗ و راﺳﺖ ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ و ﺑﺮگ ﻣﻴﺮوﻳﺎﻧﺪ‪.‬از ﺧﻮد‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻳﻚ ﻣﺤﻴﻂ داﺧﻠﻲ ﻣﺴﺎﻋﺪ ﻣﺨﺼﻮص درﺳﺖ ﻛﻨﻨﺪ‪ .‬‬ .‬در درﻳﺎ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﻤﻖ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﮔﺮ‬ ‫ﻣﺎﻫﻲ ﻃﻌﻤﻪ ﻣﺎﻫﻴﺨﻮار ﻧﺸﻮد »ﻟَﻠَﺒِﺚَ ﻓﻲﺑ‪‬ﻄْﻨ‪‬ﻪ ا‪‬ﻟﻲ ﻳ‪‬ﻮ‪‬مِ ﻳ‪‬ﺒﻌ‪‬ﺜُﻮن«‪ 1‬ﺗﺤﻘﻖ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪) .‬اﮔﺮ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺗﺮﻗﻲ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ ﺷﺎﻳﺪ‬ ‫ﺑﻌﻤﺮ اﺑﺪي ﻫﻢ ﺑﺮﺳﻴﻢ‪.‬ﺳﻴﺮي و ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﻧﺪارد؛ ﻃﻠﺐ و‬ ‫ﺗﻜﺎﭘﻮﻳﻲ ﻫﻢ ﻧﺪارد‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ ﺑﺮاي آن ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن داﺧﻠﻲ اﻣﻜﺎن ﺧﻠﻮد و اﺑﺪﻳﺖ ﻫﺴﺖ‪.‬‬ ‫در ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺪار ﻋﻨﺼﺮي زﻧﺪﮔﻲ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﺗﺎ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﭘﺎي رﻳﺸﻪ ﺧﻴﺲ اﺳﺖ و ﺗﺎ ﻓﺼﻠﻲ‬ ‫ﻛﻪ آﻓﺘﺎب ﮔﺮم ﺑﺮ او ﻣﻲﺗﺎﺑﺪ اﻳﻨﻜﺎر را اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻛﻪ اﺻﻼً ﮔﺮﻣﺎ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺗﺒﺎدل ﺣﺮارت‬ ‫ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .1‬ﺻﺎﻓﺎت‪ : 144 /‬در ﺷﻜﻢ آن ﻣﻰﻣﺎﻧﺪ ﺗﺎ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ‪.‬ﻣﺤﻴﻂ ﻛﻪ ﻋﻮض ﺷﺪ آﻧﻬﻢ ﺗﻐﻴﻴﺮ‬ ‫روﻳﻪ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﻟﺬا ﻣﻮﺿﻮع آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺮاي آﻧﻬﺎ در ﺑﻴﻦ ﻧﻤﻲآﻳﺪ‪.‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً آﻧﻬﺎ ﻛﻪ در ﻫﻮا زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻓﺼﻮل و ﺣﺘﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺐ و روز در‬ ‫ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺣﻴﺎﺗﻲ و در ﻃﻮل زﻧﺪﮔﻴﺸﺎن ﻋﺎﻣﻞ اﺻﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.

‬ﺑﻌﺪ ﺗﺎ ﺳﺎل آﻳﻨﺪه )اﮔﺮ ﻋﻤﺮ دوﺑﺎره داﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ( ﻏﻨﭽﻪ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫اﻣﺎ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﭘﻴﺮ ﺷﺪن ﻧﺒﺎﺗﺎت و ﺗﻐﻴﻴﺮات آﻧﺘﺮوﭘﻲ‪ :‬ﺷﺎﻳﺪ اﮔﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﺴﺎﻋﺪ و‬ ‫ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ ﮔﻴﺎه )ﻳﺎ اﻧﻮاﻋﻲ از ﮔﻴﺎهﻫﺎ( ﻫﻴﭻﮔﺎه ﭘﻴﺮ ﻧﺸﻮد‪ .‬اﮔﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ و رﺷﺪ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﺑﺮ ﻣﺪار دوري ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ آﻧﻬﺎ از‬ ‫ﻃﺮﻳﻖ داﻧﻪ ﻳﻚ ﻋﻤﻞ دوري اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎ رﺷﺪ ﻛﺎﻓﻲ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﺸﻮد ﮔﻞ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺮﻋﻜﺲ اﻳﻦ ﻋﻤﻞ در درﺧﺘﻬﺎي ﭘﺮﻋﻤﺮ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﻗﻠﻤﻪ و ﭘﺎ ﺟﻮش ﺗﻜﺜﻴﺮ ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫)ﻣﺜﻞ ﺑﻴﺪ ﻳﺎ ﭼﻨﺎر ‪ -‬ﺗﺒﺮﻳﺰي( اﻏﻠﺐ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻋﻤﻞ زاﻳﺪ ﺑﻲﺣﺎﺻﻠﻲ ﻛﻪ ﮔﺎﻫﻲ در‬ ‫ﻣﺮاﺣﻞ اوﻟﻴﻪ ﻧﻴﺰ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻲﺷﻮد درآﻣﺪه ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺣﺬف ﻫﻢ ﺑﺸﻮد‪ .‬اﺧﺘﻼف ﻣﻨﻈﺮهاي ﻛﻪ ﻣﻘﺎﻃﻊ درﺧﺘﺎن ﺟﻨﮕﻠﻲ دوراﻧﻬﺎي ﻗﺪﻳﻢ ﺑﺎ‬ ‫درﺧﺘﺎن ﻓﻌﻠﻲ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﺷﺎﻳﺪ ﺷﺎﻫﺪي ﺑﺮ ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻛﺎﻣﻞ آﻧﺘﺮوﭘﻲ و اﻣﻜﺎن ﻋﻤﺮ‬ ‫اﺑﺪي ﮔﻴﺎﻫﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪) .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺟﻮاﻧﻪ ﻣﺮﺗﺐ ﻣﻲزﻧﺪ‪ .‬‬ .‬ﺑﻮﺗﻪﻫﺎي ﻳﻜﺴﺎﻟﻪ ﻛﻪ رﻳﺸﻪ و ﺳﺎﻗﻪ آﻧﻬﺎ ﺧﺎﺻﻴﺖ روﺋﻴﺪن‬ ‫ﻣﺠﺪد )زﻧﺪه ﺷﺪن( در ﺑﻬﺎر را از دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﻨﺪ ﺗﻤﺎﻣﺎً داﻧﻪﺑﻨﺪي و ﺗﺨﻢرﻳﺰي ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫در ﻫﺮ ﺣﺎل ﺗﻜﺜﻴﺮ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻧﺒﺎﺗﺎت از ﻃﺮﻳﻖ رﻳﺸﻪ و ﺳﺎﻗﻪ ﺑﻪﻃﻮر اﺗﺼﺎﻟﻲ اﺳﺖ و‬ ‫اﻣﻜﺎن اداﻣﻪ اﺑﺪي را ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬وﻟﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﺨﻢ )ﻛﻪ وﺟﻪ ﺷﺒﺎﻫﺖ ﮔﻴﺎه ﺑﻪ ﺣﻴﻮان‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( ﺗﻨﺎوﺑﻲ دوري اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦ ﺻﻮرت ﻛﻪ آن ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻮاد آﻟﻲ ﻧﺒﺎﺗﻲ از ﻣﻮاد ﻣﻌﺪﻧﻲ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻳﺎ اﺣﻴﺎﻧﺎً از ﻓﺘﻮﺳﻨﺘﺰ ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻛﻪ ﺿﻤﻦ ﺟﺬب ﻛﻠﺮوﻓﻴﻠﻲ رخ ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬در‬ ‫ﺷﺎخ و ﺑﺮﮔﻬﺎي ﻛﻬﻨﻪ درﺧﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ و ﺑﺎ رﺷﺪ و ﺗﻌﻮﻳﺾ آﻧﻬﺎ ﺗﺎزه ﺑﻪ ﺗﺎزه ﺷﻮد و ﺧﻮد‬ ‫درﺧﺖ از ﺑﻴﻦ ﻧﺮود‪ .‬در ﻣﻘﻄﻊ درﺧﺖﻫﺎي دورانﻫﺎي ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ و ﭘﺮآب اﻋﺼﺎر ﻗﺪﻳﻢ‬ ‫دواﻳﺮ ﻣﺘﺤﺪاﻟﻤﺮﻛﺰي ﻛﻪ ﺣﻜﺎﻳﺖ از ﺗﻨﺎوب ﻓﺼﻮل ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺣﺎﻟﺖ ﺧﺸﻜﻴﺪﮔﻲ و‬ ‫ﭘﻮﺳﻴﺪﮔﻲ اﻳﺠﺎد ﻛﻨﺪ وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ(‪.‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻛﻪ اوﻻً اﻣﻜﺎن ﻋﻤﺮ زﻳﺎد ﻫﺴﺖ و ﺛﺎﻧﻴﺎً‬ ‫ﻃﺮق دﻳﮕﺮي ﺑﺮاي ﺗﻜﺜﻴﺮ آﻧﻬﺎ وﺟﻮد دارد ﻋﻤﻞ ﻟﻘﺎح و ﺗﺨﻢرﻳﺰي ﻛﻠﻴﺖ و ﺷﺪت و‬ ‫ﺳﻬﻮﻟﺖ ﺣﻴﻮاﻧﺎت را ﻧﺪارد‪.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ‬ ‫ﺑﻨﻈﺮ ﻣﻲآﻳﺪ ﺧﺎﺻﻴﺖ ﮔﻞﻛﺮدن و داﻧﻪدادن ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻳﻚ ﻋﻤﻞ اﺣﺘﻴﺎﻃﻲ ﺧﻠﻘﺖ در‬ ‫ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻣﺮگ ﺧﺎرﺟﻲ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪321‬‬ ‫ﻣﻊذﻟﻚ در اﻳﻨﺠﺎ ﻫﻢ ﭘﺪﻳﺪهﻫﺎي دوري ﻣﺘﻨﺎوب و ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺸﺎﻫﺪه‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﮔﻞ ﻣﺪت‬ ‫ﻣﺤﺪود و اﺟﻞ ﻣﻌﻴﻦ دارد ﺗﺎ ﺗﺨﻢ ﺷﻮد‪ .‬اﺳﺘﺜﻨﺎﺋﺎً ﺑﻌﻀﻲ ﮔﻴﺎﻫﻬﺎ )ﻣﺜﻞ‬ ‫ﻧﻮﻋﻲ از ﻣﻮ( ﻫﺴﺖ ﻛﻪ دو ﺗﺎ ﺳﻪ ﺑﺎر در ﺳﺎل ﮔﻞ ﻣﻲدﻫﺪ و ﺑﻌﻀﻲ ﮔﻠﻬﺎ ﻣﺜﻞ ﺷﻤﻌﺪاﻧﻲ‬ ‫ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺑﻬﺎراﻧﺪ وﻟﻲ ﻗﺮار ﻛﻠﻲ ﺑﺮ ﺳﺎﻟﻲ ﻳﻜﺒﺎر ﺑﺎرور ﺷﺪن اﺳﺖ‪.

‬‬ ‫ﺑﺎ ﻫﻤﻪ اﻳﻦ اﺣﻮال و اﻣﺘﻴﺎزي ﻛﻪ ﺑﻨﻈﺮ ﻣﻲآﻳﺪ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ دوري از ﻣﺮگ ﻧﺴﺒﺖ‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت دارﻧﺪ و ﻧﻴﺰ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺧﻮﻧﺴﺮد ﭘﺮ ﻋﻤﺮ روي ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻛﻢ ﻋﻤﺮ دارﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻟﻜﻨﺖ دوﻧﻮﻳﻲ در ﻛﺘﺎب ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺑﺸﺮ‪ 2‬ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ ﭘﻴﺪاﻳﺶ و اﺧﺘﺮاع ﻣﺮگ‬ ‫در ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻳﻜﻲ از وﻗﺎﻳﻊ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ ﺧﻠﻘﺖ و اﻓﺰار ﻛﺎر ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪي ﺑﺮاي ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪. Leconte du Noly .‬ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻗﺒﻼً ﻇﺎﻫﺮ و ﻋﺎﻣﻞ ﻧﺒﻮد و ﻋﻤﻞ ازدواج ﻳﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ‬ ‫از راه ازدواج ﻧﻤﻰﺑﺎﻳﺴﺘﻰ ﺻﻮرت ﮔﻴﺮد‪ ،‬وﻟﻰ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﻨﺎﻫﻰ ﻛﻪ ﻛﺮده و ﺧﻄﺎ و ﻧﻘﺺ ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن‬ ‫دادﻧﺪ‪ ،‬ﻻزم ﺷﺪ ﺑﻴﺎﻳﻨﺪ در زﻣﻴﻦ و زد و ﺧﻮرد ﺑﻜﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺰاﻳﻨﺪ و ﺑﻤﻴﺮﻧﺪ‪ ،‬ﻫﺪاﻳﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ زﺑﺪهﻫﺎى‬ ‫آﻧﻬﺎ ﻟﻴﺎﻗﺖ ﺧﻠﻮد در ﺑﻬﺸﺖ را ﭘﻴﺪا ﻛﻨﻨﺪ‪.‬آﻧﺘﺮوﭘﻲ او روﺑﻪ ﺻﻌﻮد و اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮش روﺑﻪ ﻧﺰول‬ ‫ﻣﻲﮔﺬارد‪ .L'homme et sa destinee‬‬ ‫‪ .3‬‬ ‫‪ -5.2‬ﻓﺮار از ﻣﺮگ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﻨﺪﻫﺎي ‪ 3-5‬ﺗﺎ ‪4-5‬دﻳﺪﻳﻢ از ﻟﺤﻈﻪ اوﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲآﻳﺪ‬ ‫ﻗﺪم ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﻣﺮگ ﻣﻴﮕﺬارد‪ .3‬ﻳﻚ ﻧﻜﺘﻪ ﻣﻌﺘﺮﺿﻪ وﻟﻰ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻔﻜﺮ اﺷﺎرهاى اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻗﺮآن )و ﺗﻮرات( راﺟﻊ ﺑﻪ ﺧﺮوج آدم و ﻫﻮا از‬ ‫ﺑﻬﺸﺖ و ﻫﺒﻮط آﻧﻬﺎ ﺑﻪ زﻣﻴﻦ ﺑﺮاى زﻧﺪﮔﻰ در اﻳﻦ دﻧﻴﺎ ﺷﺪه ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ »ﻓَﺒ‪‬ﺪ‪‬ت ﻟَﻬ‪‬ﻤﺎ ﺳﻮآﺗﻬﻤﺎ« )ط ‪(121 -‬‬ ‫ﻳﻌﻨﻰ ﻋﻮرت و آﻻت ﺗﻨﺎﺳﻠﻰ آﻧﻬﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪ‪ . Spore‬‬ ‫‪2.‫‪ 322‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﻊذﻟﻚ در درﺧﺘﻬﺎ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺑﻮﺗﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﮔﻞ و داﻧﻪ ﻣﻲدﻫﻨﺪ ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺷﻜﻔﺘﻦ ﮔﻞ و ﺑﺴﺘﻦ داﻧﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﻧﻴﺰ ﻋﺎرض ﺳﺎﻗﻪ و ﺑﺮﮔﻬﺎ ﺷﺪه‪ ،‬از‬ ‫ﺳﺒﺰي ﺑﻪ ﺳﻤﺖ زردي و ﺧﺸﻜﻲ ﻣﻴﺮوﻧﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﻫﺮ ﻣﺪاري از ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﻨﺼﺮي زﻧﺪﮔﻲ را ﻣﻲﭘﻴﻤﺎﻳﺪ ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد ﻛﻔﻪ ‪ S‬را‬ ‫ﺑﺎﻻ و ﻛﻔﻪ ‪ W‬را ﭘﺎﺋﻴﻦ ﻣﻲﺑﺮد!‬ ‫ﻣﻊذﻟﻚ ﮔﻔﺘﻴﻢ ﻛﻪ ﻗﺮار ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻫﺪف ﺣﻴﺎت و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﻴﻞ دروﻧﻲ ﺷﺪﻳﺪ ﻫﺮ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدي اداﻣﻪ دادن و اﺑﺪي ﻛﺮدن ﺣﻴﺎت اﺳﺖ‪.‬اﻧﮕﺎر ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ اﺑﺪاع ازدواج‬ ‫ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻞ ﻃﺒﻴﻌﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﻣﻜﺎن ﻣﺮگ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺮوز و ﻋﻤﻞ آﻻت ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ ﻫﻢ‬ ‫ﺳﺒﺐ ﭘﻴﺮي و ﻣﺮگ ﻣﻲﺷﻮد و اﻳﻦ دو ﻣﻮﺿﻮع ﻻزم و ﻣﻠﺰوم ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻛﻤﺎ‬ ‫اﻳﻨﻜﻪ در ﮔﻴﺎﻫﺎن ﭘﺴﺖ ﻛﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﺜﻞ از ﻃﺮﻳﻖ اﺳﭙﺮ‪ 1‬اﺳﺖ ﻳﺎ رﺷﺪ اﺗﺼﺎﻟﻲ دارﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﻣﺮگ )ﻣﺮگ داﺧﻠﻲ( وﺟﻮد ﻧﺪارد‪.4‬‬ ‫‪1.4‬اوﻟﻴﻦ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺟﺎﻣﻊ و ﻣﻮﺟﺰ ﻛﻪ در زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻰ از ﺣﻴﺎت دادهاﻧﺪ ﻋﺒﺎرت )‪ Bichat (1818‬اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ La Vie est l'ensemble des fonctions qui rAsistent E la mort :‬ﺣﻴﺎت‬ .

caractArise Aepar la coordination des divers activlts‬‬ ‫‪cllulairres et qui .‬‬ ‫)زﻧﺪﮔﻰ ﻳﻚ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺘﺤﺮﻛﻰ اﺳﺖ‪ ،‬اﺗﺼﺎﻟﻰ از اﺳﻼف ﺑﻪ اﺧﻼف‪ ،‬ﻛﻪ ﻣﻨﺒﻌﺚ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻤﻴﺸﻮد ﻣﮕﺮ از‬ ‫ﺧﻮد‪ ،‬و اﺧﺘﺼﺎﺻﺎً ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﻮﺟﻮد ﻛﻪ ﺗﻨﻈﻴﻢﻛﻨﻨﺪه آﻧﺴﺖ ﺗﻌﻠﻖ دارد‪ .‬در ﻓﺮﻣﻮل‬ ‫ﻛﺎﻣﻞﺗﺮ و ﺟﺪﻳﺪى ﻛﻪ ‪ Polonovski‬ﻣﻴﺪﻫﺪ اﺷﺎره ﻣﺠﺪد ﺑﻪ ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﺑﻘﺎ ﻣﻴﺸﻮد‪:‬‬ ‫‪Asphysico . mais aussi la nature et l'enchainement‬‬ ‫‪.chimiques liAs E un milieu La vie est un ensemble d'activits‬‬ ‫‪appropriAet rAgipar une tendance E caractAre mnAmonique E conserver et E‬‬ ‫‪perpAtuernonseulement la forme statique.‬ﺑﻌﻀﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ )‪ Beclard (1823‬ﺣﻴﺎت را ﻳﻚ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬ ‫ﺗﺸﻜﻴﻼﺗﻰ داﻧﺴﺘﻪاﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺟﺬب و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻏﺬا و دﻓﻊ ﻓﻀﻮﻻت ﺑﻪ ﺧﺎرج ﻣﻴﺸﻮد‪ .Roux (1906‬ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻗﺪرت ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺧﻮد ﻛﺎر )‪ (Auto regulation‬دﺳﺘﮕﺎه داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻫﻤﺎن ﻋﻤﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ وﻇﻴﻔﻪ ﺑﻬﺪاﺷﺖ‬ ‫و ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )ﺑﻪﻟﺤﺎظ ﻓﻴﺰﻳﻚ‪ -‬ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ وﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ( و اﻟﺒﺘﻪ ﺧﻴﻠﻲ‬ ‫ﻣﻔﺼﻠﺘﺮ و ﻏﺎﻣﺾﺗﺮ از ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺎ در ﺑﺎره ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎ ﻣﻲداﻧﻴﻢ و ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪. imprieuscment incite l’Atre EperpAtuer la vie.‬‬ ‫)ﻧﻘﻞ از ﻛﺘﺎب ‪(Rouviere-finalite dans la vie‬‬ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ در ﻫﺮ ﻣﺎﺷﻴﻨﻲ ﺑﺎ‬ ‫روﻏﻨﻜﺎري ﭼﺮخﻫﺎ‪ ،‬ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻮاد اوﻟﻴﻪ‪ ،‬و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ورود ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲﻫﺎ‪ ،‬اﻧﺘﺨﺎب‬ ‫ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﺮﻏﻮب‪ ،‬ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﻤﻞ و ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪﻫﺎي ﻣﺸﻜﻞ‪ ،‬ﻛﺎري ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ‬ ‫راﻧﺪﻣﺎن ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﺎﺷﺪ )اﻓﺰاﻳﺶ ‪ S‬ﺣﺪاﻗﻞ(‪ .‬ﺻﻔﺖ ﻣﺸﺨﺼﻪ آن ﻫﻤﻜﺎرى و‬ ‫ﻫﻢآﻫﻨﮕﻰ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎى ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻠﻮﻟﻰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺷﺪﻳﺪاً ﻣﻮﺟﻮد را ﺑﻪ ﻃﺮف اﺑﺪى ﺳﺎﺧﺘﻦ ﺣﻴﺎت ﻣﻴﺮاﻧﺪ(‪. appartenant en propre E l‬‬ ‫‪Atre qui en est lui – neprovient‬‬ ‫َ‬ ‫‪mAmelerAgulateur.‬دﻳﮕﺮان ﻣﺎﻧﻨﺪ‬ ‫)‪ W.‬در‬ ‫ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺧﻮد اﺳﺘﻘﻼل ﺣﻴﺎت و ﺳﻠﺴﻠﻪ ارﺗﺒﺎط اﺳﻼف و اﺧﻼف را ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﻄﻠﺒﻰ اﺳﺎﺳﻰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ وارد‬ ‫ﻣﻲﺳﺎزد‪:‬‬ ‫‪A tat dynamique continu des ascendants aux descendantsqui La vie est un‬‬ ‫’‪que de lui – mAme.‬‬ ‫ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻋﻤﺎﻟﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻠﻴﻪ ﻣﺮگ ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ(‪ .‬ﻛﺎر آن اﻳﻨﺴﺖ ﻛﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺻﻮرت راﻛﺪ ﺣﻴﺎت را ﺣﻔﻆ‬ ‫ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ و ﺗﻮاﻟﻰ ﺗﻐﻴﻴﺮات دﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻰ و ﺗﻜﺎﭘﻮى آن را ﻧﻴﺰ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ(‪ Rouviere (1947) .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪323‬‬ ‫اﻳﻦ دو ﺗﻀﺎد را ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻣﻲﺗﻮان ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺗﻠﻔﻴﻖ ﻛﺮد؟‬ ‫آﻳﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺎري ﻛﺮد ﻛﻪ‪ S‬ﺗﺮﻗﻲ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ؟ ﻳﻌﻨﻲ اﺻﻼً ﻋﻤﻠﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﺪﻫﻴﻢ و ﻣﺪاري‬ ‫ﻃﻲ ﻧﻜﻨﻴﻢ ﺗﺎ اﻧﺮژي ﺑﺎﻻ ﻧﺮود و‪ W‬ﺧﺮج ﻧﺸﻮد؟ آﻳﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﻛﺎري ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ؟‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ در اﻳﻨﻜﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﻌﻲ ﻛﺮد وﺿﻊ دﺳﺘﮕﺎه ﺑﺪن و ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻴﺎﻟﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ در اﻳﻦ‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺳﻴﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻃﻮري ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎ ﺑﻪ آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ ﻧﺰدﻳﻚ ﺷﺪه و ﺗﺎ ﺣﺪي‬ ‫ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ارﺗﺠﺎﻋﻲﺗﺮ و ﺑﺪون اﺧﺘﻼل و اﺻﻄﻜﺎك و اﺗﻼف ﺑﺎﺷﺪ و ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻪﺣﺪاﻗﻞ ﺗﺨﻔﻴﻒ ﻳﺎﺑﺪ ﺣﺮﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .des variationsdynamiques‬‬ ‫زﻧﺪﮔﻰ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪاى از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎى ﻓﻴﺰﻳﻜﻰ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺮﺗﺒﻂ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ و در ﺗﺤﺖ‬ ‫ﻓﺮﻣﺎن ﻳﻚ ﻧﻮع ﻣﻴﻠﻰ ﻛﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﺣﺎﻓﻈﻪاى دارد‪ .‬در ﺗﻌﺮﻳﻔﻬﺎى دﻳﮕﺮ ﻛﻪ ﺑﻌﺪاً داده ﺷﺪه ﻫﺮ ﻣﺆﻟﻔﻰ‬ ‫ﻧﻈﺮ ﺧﺎﺻﻰ ﺑﻪ ﻳﻜﻰ از اﻋﻤﺎل ﺣﻴﺎﺗﻰ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .

3‬اﺳﺘﻘﺒﺎل از ﻣﺮگ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد اوﻻً ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺪار را ﻃﻲ ﻧﻜﻨﺪ‪ .‬‬ ‫از اﻳﻦ ﺑﺤﺚ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻓﻠﺴﻔﻲ ﺑﺮﮔﺮدﻳﻢ ﺑﻪ ﺑﺤﺚ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺧﻮدﻣﺎن‪ .‬‬ .‬روي ﻫﻮس و ﻋﺒﺚ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻋﻘﺎب ﺑﻪ ﭘﺮواز‬ ‫درﻣﻲآﻳﺪ‪ .(‬ﺳﻌﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﻣﻌﻤﻮل و ﻣﻨﻈﻮر ﻃﺒﻴﻌﺖ را درك‬ ‫ﻛﻨﻴﻢ‪..‬رﻣﻖ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه را‬ ‫‪1.2‬اﮔﺮ ﻧﺠﻨﺒﺪ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﭘﺪرش را درﻣﻲآورد‪ .. Precoce‬‬ ‫‪ .‬ﺑﻠﻜﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ واﻗﻊ و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺧﺎرج را اﺳﺘﺎد ﻗﺮار دﻫﻴﻢ‪ ..‬ﺑﺸﺮ ﺑﻪ اﻳﻦ درﺟﻪ ﻗﺎﻧﻊ‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻓﺮق ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺟﺪﻳﺪ از ﻗﺮن ‪ 17‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺑﺎ ﺳﺒﻚ ﻗﺪﻳﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻴﭽﻮﻗﺖ‬ ‫اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﻬﺎي ﺧﻮدﻣﺎن و اﺻﻮﻟﻲ را ﻛﻪ ﺑﺎ ﻓﻠﺴﻔﻪ و ﻣﻨﻄﻖ ﭘﻴﺶ ﺧﻮد ﻣﻲﺑﺎﻓﻴﻢ اﺳﺎس ﻗﺮار‬ ‫ﻧﺪﻫﻴﻢ‪ .‬اﻧﺴﺎن ﻣﺘﻤﺪن از ﺻﺒﺢ ﺗﺎ ﻏﺮوب در‬ ‫ﺗﻼش و ﺗﻜﺎﭘﻮي ﻣﺎدي و ﻣﻌﻨﻮي ﺧﻮد را ﺧﺴﺘﻪ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ ﻧﻈﺮ‬ ‫ﻋﻠﻤﺎي زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ ﻫﻢ ﺑﻨﺎﺑﺮ آﻧﭽﻪ از ﻛﻴﻔﻴﺖ و ﺗﺮﺗﻴﺒﺎت ﺣﻴﺎت ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه‬ ‫اﺳﺘﺨﺮاج ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻮﻣﻨﻮن ‪:115 /‬آﻳﺎ ﺧﻴﺎل ﻛﺮدﻳﺪ ﻛﻪ ﻣﺎ ﺷﻤﺎ را ﺑﻴﻬﻮده آﻓﺮﻳﺪﻳﻢ؟‪(.‬ﺗﻨﻔﺲ ﻣﺮﺗﺒﺎً ﻣﻮاد ﺑﺪن را‬ ‫دود ﻫﻮا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ در ﻃﺮﻳﻖ ﺑﻴﺮاﻫﻪ و ﺑﺮﺧﻼف ﻫﺪف‬ ‫اﺻﻠﻲ ﺧﻮد ﻣﺎ را ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﭘﻠﻨﮓ ﻧﺮ ﺑﺎ ﭘﻠﻨﮓ دﻳﮕﺮ درﻣﻲاﻓﺘﺪ و‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻗﺮار ﺧﻠﻘﺖ اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ او را ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻲراﻧﺪ‪ .‬اﮔﺮ‪ S‬را ﺗﻨﺰل ﻣﻲدﻫﺪ‪ W ،‬را ﻫﻢ ﻛﻢ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ..‬ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﻢ‬ ‫آﻳﺎ ﺑﺎ دﺳﺖ روي دﺳﺖ ﮔﺬاﺷﺘﻦ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺳﺎﻛﻦ ﻣﺎﻧﺪن و ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ را ﻃﻲ ﻧﻜﺮدن ‪S‬‬ ‫و ‪ W‬زﻳﺎد و ﻛﻢ ﻧﻤﻴﺸﻮﻧﺪ؟ و ﺑﻌﺪ ﻧﺘﻴﺠﻪ و ﺣﺎﺻﻞ ﻫﺮ ﻣﺪاري آﻳﺎ ﻓﻘﻂ ﺗﺮﻗﻲ ‪ S‬و ﺗﻨﺰل‬ ‫‪W‬اﺳﺖ؟‬ ‫‪ -5 .2‬اَﻓَﺤ‪‬ﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺘُﻢ اَﻧﱠﻤﺎ ﺧَﻠَﻘﻨﺎ ﻛُﻢ ﻋ‪‬ﺒ‪‬ﺜﺎ‪) .‬ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ ﺧﻮب و ﺳﺮﺷﺎر زﻧﺪﮔﻲ ﻛﻨﺪ‪ ،‬زﻳﺎد ﻫﻢ زﻧﺪﮔﻲ ﻛﻨﺪ‪ .‬آﻧﭽﻪ واﻗﻊ ﻣﻲﺷﻮد ﺻﺤﻴﺢ اﺳﺖ و‬ ‫ﺣﻖ و ﺧﻮب ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )اَﻟْﺨَﻴ‪‬ﺮُ ﻓﻲ ﻣﺎو‪‬ﻗَﻊ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در اﻳﻦ ﻣﻮرد‬ ‫ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ ﻃﺒﻴﻌﺖ )ﻳﺎ ﺧﻠﻘﺖ( ﺑﻴﺮاﻫﻪ ﻧﻤﻲرود‪ .‫‪ 324‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻣﺎ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻲداﻧﻴﻢ ﺗﻤﺎم ﻣﺮاﻗﺒﺖﻫﺎي ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ و دﻗﺖﻫﺎي ورزﺷﻲ و ﻃﺒﻲ و‬ ‫روﺣﻲ ﺟﻠﻮي ﻣﺮگ را ﻧﻤﻲﮔﻴﺮﻧﺪ‪ ..‬ﭼﻮن اﮔﺮ ﻃﻠﺐ‬ ‫ﺷﻜﺎر اﻣﺮ ﻇﺎﻫﺮاً ارادي ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ ﻋﻤﻞ ﺗﻨﻔﺲ اﺟﺒﺎري اﺳﺖ‪ ..‬ﻣﺮﮔﻬﺎي ﭘﻴﺸﺮس‪ 1‬و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺿﻌﻒﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺨﻔﻴﻒ و ﺗﻌﻄﻴﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪W ،‬را ﻛﻢ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻣﺘﻮﺳﻂ‬ ‫ﻋﻤﺮ اﺟﺘﻤﺎع را ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺮد وﻟﻲ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻋﻤﺮ را ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .

‬‬ .‬ﺟﻤﺎدات ﻛﻪ اﻧﺮژﻳﻬﺎ را ﺑﻪ ﻃﻮر راﻛﺪ در‬ ‫درون ﺧﻮد ﻣﺨﻔﻲ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻋﻤﺮﺷﺎن از ﻫﺮ ﺣﻴﻮان و اﻧﺴﺎن ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪.‬ﺧﻮدداري و ﺧﺴ‪‬ﺖ را دوﺳﺖ ﻧﺪارد‪ .‬از اﻳﻨﺮاه زودﺗﺮ ﺑﻪ ﮔﻮدال ﻣﺮگ ﺳﺮازﻳﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻪ اﻃﻮار و ﻃﺮق ﻣﺨﺘﻠﻒ‪.‬ﻳﻌﻨﻲ اﻳﻨﻜﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﻫﺮ ﻣﺪاري از ﻣﺪارﻫﺎي‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﺮﻗﻲ ‪ S‬و ﺗﻨﺰل ‪ W‬ﭼﻴﺴﺖ؟ اﻳﻦ ﺟﻮاب ﻗﺒﻼً ﻫﻢ در ﺑﻨﺪ ‪ 3-2‬داده‬ ‫ﺷﺪه ﺑﻮد‪ .‬اﺻﻼً‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻫﻤﻴﻦ‪ .‬ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ دﻧﺒﺎل ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎي ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ )ﺷﻬﻮت ‪ -‬ﺷﻬﺮت ‪ -‬ﻗﺪرت‬ ‫ ﺟﺎه ‪ -‬ﻋﺪاﻟﺖ ‪ -‬ﻋﻠﻢ ‪ -‬ﺣﻘﻴﻘﺖ ‪ -‬ﻫﻨﺮ ‪ -‬ﺧﺪﻣﺖ و ﻏﻴﺮه( ﻣﻲروﻧﺪ آﻧﻬﺎ ﻫﻢ ﺑﺎ ﻣﻴﻞ و‬‫رﻏﺒﺖ ﺗﻤﺎم راه ﻣﻲاﻓﺘﻨﺪ‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﻮدداري از ازدواج و ﻳﺎ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از زاﻳﻤﺎن ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﻣﺮاض و‬ ‫ﻣﺸﻜﻼت ﻣﺰاﺟﻲ و روﺣﻲ زﻳﺎد ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﺣﺎل ﺑﻪ ﺗﻔﺼﻴﻞ ﺑﻴﺸﺘﺮي ﻣﻲﭘﺮدازﻳﻢ‪.‬‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ در ﻋﻴﻦ آﻧﻜﻪ ﺑﺮاي ﻣﺎ ﺑﻘﺎ و ﺣﻴﺎت را ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻴﻜﺎري و ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ را‬ ‫ﻧﻤﻲﭘﺴﻨﺪد‪ .‬ﻏﺮﻳﺰه ﺟﻨﺴﻲ ﻛﻪ ﺟﺎي ﺧﻮد دارد‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ او را وادار‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺑﺠﻨﺒﺪ و راﺿﻲ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ‪ S‬ﺷﺪه در ﻋﻮض ‪ U‬و ‪ W‬را از زوال ﻛﻠﻲ ﻧﺠﺎت‬ ‫دﻫﺪ‪.‬‬ ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻣﻴﺮوﻳﻢ ﺑﻪ ﺟﻮاب ﺳﺌﻮال دوم‪ .‬ﺣﺲ ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ ﺗﻨﻬﺎ ﺣﺲ ﺧﻮاﺳﺘﻪ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺗﻨﻬﺎ دﺳﺘﻮراﻟﻌﻤﻞ ﺣﻴﺎت ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ را ﻛﻪ ﺑﺎ ﺻﺮﻓﻪﺟﻮﻳﻲ ﻧﻤﻮدن از ﻛﺎر و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي ﻛﺮدن از ﻣﺪار‪،‬‬ ‫ﻋﻤﺮﻣﺎن را ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻛﻨﻴﻢ از ﺳﺮ ﺑﻪ دور ﺑﻴﻨﺪازﻳﻢ‪ .‬ﻫﺮ ﻛﺪام ﻳﻚ ﻣﺤﺮك دروﻧﻲ دارﻧﺪ و اﮔﺮ اﺟﺎﺑﺖ ﻧﺸﻮﻧﺪ آﺛﺎر و ﻣﻀﺎري ﺑﺮ آﻧﻬﺎ‬ ‫ﻣﺘﺮﺗﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ دﻳﮕﺮ ﻗﻮاي ﺣﻴﺎﺗﻲ‪ ،‬ﻣﻮﺟﻮد را رو ﺑﻪ زوال ﺧﻮاﻫﻨﺪ‬ ‫ﻛﺸﺎﻧﺪ و ﻳﺎ اﺧﺘﻼلﻫﺎﻳﻲ در دﺳﺘﮕﺎه ﻣﻮﺟﻮد ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲآورﻧﺪ ﻛﻪ راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺪارﻫﺎ ﺿﺎﻳﻊ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﺳﺎﻳﺮ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻫﻢ ﻛﻪ ﻫﺪف و ﻣﻮﺟﺐ ﻣﺪارﻫﺎي دﻳﮕﺮ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺮگ را ﻧﺨﻮاﻫﺪ‬ ‫و ﻳﺎ در ﻣﺮﺣﻠﻪ ﭘﺎﺋﻴﻦﺗﺮ از ﻣﺮگ‪ ،‬ﻣﺼﺮف و اﻧﻔﺎق را ﻧﭙﺴﻨﺪد‪.‬ﺣﺎل اﮔﺮ اﻳﻦ‬ ‫ﺷﻬﻮﺗﻬﺎ در ﺟﻬﺖ ﻏﻴﺮﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺧﻼف اﻋﻤﺎل ﺷﻮد و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺷﻮم ﺑﻪ ﺑﺎر آورد‪ ،‬ﻣﻄﻠﺒﻲ‬ ‫اﺳﺖ ﺟﺪا‪ .‬ﭘﻴﺶ از آﻧﻜﻪ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺗﻠﺨﻲ‬ ‫ﺧﻮد را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ‪ ،‬اﺷﺘﻬﺎ و اﺷﺘﻌﺎﻟﻲ در ﺷﺨﺺ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺳﺎزد ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻄﺒﻮع و‬ ‫ﻣﺸﻮق ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ و ﺗﻜﺎﭘﻮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪325‬‬ ‫ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬از اﻳﻦ ﺣﻴﺚ ﺟﺎي ﮔﻠﻪ ﺑﺮاي ﻛﺴﻲ ﺑﺎﻗﻲ ﻧﻤﻲﻣﺎﻧﺪ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﺤﺮﻛﻬﺎ را ﻛﻪ ﺑﻪ اﺳﺎﻣﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺣﺘﻴﺎج‪ ،‬ﻃﻠﺐ‪ ،‬ﻋﺸﻖ و ﻏﻴﺮه ﺑﻴﺎن ﻛﺮدﻳﻢ‪،‬‬ ‫ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ اﺟﺒﺎري و ﻣﻨﻔﻌﻞ ﻳﺎ از ﺟﻨﺒﻪ ﻣﻨﻔﻲ ﻧﮕﺎه ﻛﺮد‪ .

‬ﻳﺎ ﻣﺪاري ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ و ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﺎل اول ﺑﺮﮔﺸﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﻪ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻧﻤﻲرﺳﻴﺪ اﺧﻼق و اﻋﻤﺎل دﻳﮕﺮي اﺑﺮاز‬ ‫ﻣﻲﻛﺮد‪ .‬ﻣﺜﻼً ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ ﻣﺎل دارد و ﻋﻘﺐ ﻣﺎل ﻣﻴﺮود ﻫﺮ دﻓﻌﻪ ﻛﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻄﻠﻮب ﺧﻮد ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ در ﺧﺎرج ﺧﻮد ﻳﻚ ﺷﻴﺌﻲ ﻣﺎدي ﻣﺤﺴﻮس ﻛﺴﺐ ﻛﺮده‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺣﺎﻟﺖ رﺿﺎﻳﺘﻲ ﻛﻪ در او ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲﺷﻮد و اﺗﺼﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺎل ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‬ ‫ﺑﺮ روﺣﻴﻪاش ﺗﺄﺛﻴﺮ دارد‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺗﻜﺎﭘﻮ آﻧﻘﺪر اداﻣﻪ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﺎ وﺻﺎل ﻓﺮاﻫﻢ‬ ‫ﺷﻮد‪ .‬از ﻫﻤﻴﻦ راه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﻴﺎﻓﻪﺷﻨﺎﺳﺎن و رواﻧﺸﻨﺎﺳﺎن‬ ‫ﺑﺎﻃﻦ اﺷﺨﺎص را از ﻇﺎﻫﺮ آﻧﻬﺎ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬رﺑﺎﺧﻮار‬ ‫رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ رﺑﺎﺧﻮارﺗﺮ و ﭘﻮﻟﺪوﺳﺖﺗﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬آدم ﺳﻔﺎك ﺧﻮﻧﺨﻮارﺗﺮ و ﻗﺴﻲاﻟﻘﻠﺐ ﺗﺮ‬ .‬‬ ‫درﻣﻮرد ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎي ﻣﺎدي ﻗﻀﻴﻪ ﻛﺎﻣﻼً روﺷﻦ و ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻏﺬاﻳﻲ ﻛﻪ وارد ﺑﺪن‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻳﺎ ﻣﻨﻲ ﻧﺮ ﻛﻪ در رﺣﻢ ﻣﺎده ﻣﻴﺮﻳﺰد‪ ،‬ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺣﺎﺻﻠﻪ از آﻧﻬﺎ ﻣﺤﺴﻮس‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺣﺘﻲ درﺻﻮرت و دﺳﺖ و روش آﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻣﺤﺴﻮﺳﻲ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﺗﺤﺖ ﺗﺤﺮﻳﻚ‬ ‫ﻏﻀﺐ ﻳﺎ ﺣﺴﺎدت ﺑﺎﺷﺪ وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻣﻴﺮﺳﺪ ﺑﺎ ﺣﺎﻟﺖ ﻗﺒﻠﻲ ﻓﺮق ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‫‪ 326‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪ -5.4‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﭘﻴﻤﻮدن ﻫﺮ ﻣﺪار ﻳﻌﻨﻲ ارﺗﺒﺎط و اﺗﺼﺎل ﭘﻴﺪاﻛﺮدن ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ‬ ‫ﻣﻄﻠﻮب ﻳﺎ ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ وﻗﺘﻲ دو ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ ﻫﻢ ﺟﻤﻊ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﺪﻧﺪ اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺪار ﻋﻤﻞ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ‬ ‫رﻛﻮد و رﺧﻮت ﻣﻲﮔﺮدد‪ ،‬ﻟﻴﻜﻦ اﺻﻞ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻤﺎ اﺟﺎزه ﻧﻤﻲدﻫﺪ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ﻧﻪ‬ ‫ﺧﺎﻧﻲ آﻣﺪ و ﻧﻪ ﺧﺎﻧﻲ رﻓﺖ‪ .‬ﺧﻴﺮ‪.‬‬ ‫اﻳﻦ اﻛﺘﺴﺎب ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺎدي و ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ ﺑﺎﺷﺪ )ﻣﺜﻞ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ( ﻳﺎ ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺸﻜﻴﻼت ﻧﺴﻮج و ﺗﺮﺷﺤﺎت و اﻋﻀﺎء و اﻓﺮاد ﺟﺪﻳﺪ( و ﻳﺎ ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ )ﺗﺄﺛﻴﺮ روي ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻋﺼﺎب و اﺧﻼق و ﻣﻠﻜﺎت و ﻏﻴﺮه ﻛﻪ ﺑﺎﻻﺧﺮه آﻧﻬﻢ ﻳﻜﻨﻮع‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮي در ﻣﺤﻠﻲ از ﺑﺪن اﻧﺴﺎن و ﺗﻜﻤﻴﻠﻲ در ﺟﻬﺖ ﺧﻮب ﻳﺎ ﺑﺪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‪.‬درﻣﻮرد ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي ﻏﻴﺮﻣﺎدي ﻫﻢ ﺑﺎز از ﻧﻈﺮ ﻣﺎدي آﺛﺎر آن ﺑﺎ ﻛﻤﻲ دﻗﺖ‬ ‫ﻣﺤﺴﻮس ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫از ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮد ﺣﺘﻤﺎً ﺷﻴﺌﻲ ﺟﺪﻳﺪ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﻲ اﻳﻦ اﺛﺮ ﭼﻮن ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻋﺼﺎب و ﺣﺎﻻت ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺷﺎﻳﺪ‬ ‫در ﻳﻜﻤﺮﺗﺒﻪ و دو ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﻪ ﭼﺸﻢ ﻣﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﺸﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ دﻳﺪهاﻳﻢ اﺷﺨﺎص‬ ‫ﻧﺰول ﺧﻮار ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ ﺧﻠﻘﻴﺎت و ﻣﻠﻜﺎﺗﺸﺎن ﻋﻮض ﺷﺪه ﺣﺮﻳﺺ و ﻟﺌﻴﻢ و ﺑﻲﻋﺎﻃﻔﻪ و‬ ‫ﺗﺮﺳﻮ و ﺻﺎﺣﺐ ﺻﻔﺎت دﻳﮕﺮي ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﻣﻮﺟﻮد اﮔﺮ‬ ‫‪ W‬از دﺳﺖ داده ﻳﻚ ﭼﻴﺰ ﺗﺎزهاي در ﻋﻮض ﺑﺪﺳﺖ آورده‪» ،‬اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ« ﻛﺮده اﺳﺖ‪.

‬ﺑﻌﺪ اﻳﻦ زﻳﺒﺎﻳﻲ را ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از زن ﺑﻠﻜﻪ از‬ ‫در و دﻳﻮار ﺧﺎﻧﻪ و ﺷﻬﺮ ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ‪ .‬‬ ‫اﺛﺮ ﺳﻮم ﻛﻪ ﻛﻤﺘﺮ ﻣﺤﺴﻮس اﺳﺖ وﻟﻲ اﻫﻤﻴﺖ ﻛﻤﺘﺮ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و ﺷﺎﻳﺪ ﻫﺪف‬ ‫اﺳﺎﺳﻲﺗﺮ ﺟﺮﻳﺎن ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺣﻴﺎت در آن ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺴﺘﻪﺷﺪن ﻣﺪار و وﺻﺎﻟﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﻳﺎ ﻣﻄﻠﻮب دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ ﺑﻪ ﺳﻴﺮي و رﺿﺎﻳﺖ ﻣﻄﻠﻖ ﺧﺘﻢ ﻧﺸﺪه ﺑﺎ اﻳﺠﺎد‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺐ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﺪﻳﺪ‪ ،‬اﮔﺮ دردي دوا ﻣﻲﺷﻮد درد دﻳﮕﺮي ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬دﻳﮕﺮ ﻣﺜﻞ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻗﺎﻧﻊ ﺑﻪ ﺻﺮف ﺻﻔﺖ‬ ‫ﻣﺎده ﺑﻮدن و ﻳﻚ ﻋﻤﻞ ﻛﻮﺗﺎه ﺳﺎﻟﻴﺎﻧﻪ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬ﻧﻘﻴﺼﻪ و‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج ﺗﺎزهاي در ﻣﻮﺟﻮد ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ او را ﺑﺮاي ﮔﺎم ﻧﻬﺎدن و ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺷﺪن در‬ ‫ﻣﺪار ﺗﺎزهاي ﺑﻪ ﭘﻴﺶ ﻣﻴﺮاﻧﺪ و ﺑﻪ اﻳﻦﺗﺮﺗﻴﺐ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻻﻳﺘﻨﺎﻫﻲ ﺣﻠﻘﻪﻫﺎي ﺣﻴﺎت را از‬ ‫ﻋﻤﻠﻲ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ دﻳﮕﺮ ﻓﺮد‪ ،‬و از ﻧﺴﻠﻲ ﺑﻪ ﻧﺴﻞ دﻳﮕﺮ ﻣﻲﭘﻴﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺗﺎ ﮔﺮﺳﻨﻪ اﺳﺖ ﻓﻘﻂ رﻧﺞ ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ را ﻣﻲﻓﻬﻤﺪ و ﻃﻠﺐ ﻏﺬا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫‪1‬‬ ‫اﺛﺮ دوم ﻛﻪ ﺣﻜﻢ ﻣﺤﺼﻮل ﻓﺮﻋﻲ و دﺳﺖ دوم را دارد‪ ،‬ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻏﻴﺮﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺮاي درك ﻣﻘﺼﻮد اﺑﺮاز ﻣﻴﺪارد‪ .‬اﻳﻦ‬ ‫ﻫﻤﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ رﺷﺪ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﺣﺘﻲ ﺑﻨﺎﺑﺮ ﻗﺎﻧﻮن ﻛﻠﻲ‬ ‫ﺗﺒﺪل و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻋﻀﺎي ﺟﺪﻳﺪي ﺑﺴﺎزد و از ذﺧﺎﻳﺮ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ وﻟﻲ ﻣﻜﺘﻮم‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﻲ ﺑﻪ ﻓﺮاﺧﻮر اﺣﺘﻴﺎج و ﺑﻪﺗﻨﺎﺳﺐ ﻣﺴﺎﻋﻲ ﺧﻮد اﺳﺘﺨﺮاج ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ . Sous .‬ﻣﺤﺒﺖ ورزﻳﺪن ﻧﻴﺰ ﺷﺨﺺ را دﻓﻌﻪ ﺑﻪ دﻓﻌﻪ ﻣﻬﺮﺑﺎنﺗﺮ و‬ ‫رﻗﻴﻖاﻟﻘﻠﺐﺗﺮ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬ﺷﻜﻤﺶ‬ ‫ﻛﻪ ﺳﻴﺮ ﺷﺪ ﺗﺸﻨﮕﻲ ﺑﺮ او ﭼﻴﺮه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ اﺛﺮ اول و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻳﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪات ﻧﻮع اول اﺳﺖ ﻛﻪ وﺻﺎل ﻳﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق‪،‬‬ ‫در ﺷﺨﺺ ﻳﺎ در ﺧﺎرج ﺷﺨﺺ اﻳﺠﺎد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﺳﻠﻴﻘﻪ و ذوق‪ ،‬ﻟﻄﻴﻒ و ﭘﺮﺗﻮﻗﻊ ﺷﺪه ﺳﺎﻳﺮ اﻋﻀﺎي او‬ ‫‪1.‬در ﺑﻨﺪ ‪ 2 .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ورزش ﻋﻀﻼت‬ ‫را ﻗﻮت و رﺷﺪ ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬ﻫﺮ ﺣﺮﻛﺖ و ﻋﻤﻠﻲ )ﺧﻮاه ﺑﺪﻧﻲ‪ ،‬ﺧﻮاه ﻓﻜﺮي‪ ،‬ﺧﻮاه روﺣﻲ(‬ ‫ﻋﻀﻮ ﻣﺮﺑﻮط را ﺑﻪ ﻛﺎر واداﺷﺘﻪ ﻣﺠﻬﺰﺗﺮ و ﻛﺎﻣﻞﺗﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺷﻬﻮت ﻏﺮﻳﺰي ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﻳﻚ دﻓﻌﻪ اﻃﻔﺎء‪ ‬ﺷﺪ‬ ‫ﺗﻮﻗﻊ زﻳﺒﺎﻳﻲ و ﻃﻨﺎزي از ﻃﺮف ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪327‬‬ ‫ﻣﻴﮕﺮدد و ﺣﺴﻮد‪ ،‬ﺣﺴﻮدﺗﺮ‪ .‬ﻧﺎن و آب ﻛﻪ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺷﺪ و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ‬ ‫آﻣﺪ ﺑﺮاي اﺳﺘﺮاﺣﺖ ﻋﻘﺐ ﺟﺎي اﻣﻦ ﻣﻲرود‪ .produit‬‬ .‬ﻧﻈﻴﺮ آن در ﻣﺪت ﺑﺴﻴﺎر‬ ‫ﻛﻮﺗﺎﻫﺘﺮي در ﻃﻲ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺷﺨﺺ ﻧﻴﺰ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪.2‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ‬ ‫در ﻃﻮل ﻋﻤﻞ ﺷﺨﺺ از ﺣﺎﻟﺖ ﺟﻨﻴﻨﻲ ﺗﺎ ﭘﻴﺮي ﺗﻮﺟﻪ ﻛﺮدﻳﻢ‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ در ﺑﺴﺘﺮ راﺣﺖ ﺑﺎ ﻏﺬاي ﻫﻀﻢ‬ ‫ﺷﺪه ﺧﻮاﺑﻬﺎي ﻫﻮساﻧﮕﻴﺰ ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ‪ .

‫‪ 328‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫از ﻗﺒﻴﻞ ﭼﺸﻢ و ﮔﻮش و دﻣﺎغ ﻋﻘﺐ اﺷﻜﺎل و اﺻﻮات و اﺷﻴﺎء ﻣﻮزون و ﻣﻼﻳﻢ ﻣﻴﺮوﻧﺪ‪.. :32 /‬ﺑﻬﺮه ﻣﺮدان و ﺑﻬﺮه زﻧﺎن از آن ﭼﻴﺰى اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺴﺐ ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪ .‬ﻟ‪‬ﻠﺮﱢﺟﺎلِ ﻧﺼﻴﺐ‪ ‬ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎ اﻛﺘَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮا و‪ ‬ﻟ‪‬ﻠﻨﱢﺴﺎء‪ ‬ﻧَﺼﻴﺐ‪ ‬ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎ‬ ‫اَﻛْﺘَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻦَ ‪)..‬ﺑﻘﺮه‪..‬‬ ‫‪.‬ﻧﻔﺲ ﻗﺪرت ﺑﺮاي او‬ ‫ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﺛﺎﻧﻮي ﻣﻲﺷﻮد‪ ..‬و‪‬و‪‬ﻓ‪‬ﻴ‪‬ﺖ‪ ‬ﻛُﻞّﻧَﻔﺲٍ ﻣﺎﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ ﻻﻳ‪‬ﻈْﻠَﻤ‪‬ﻮنَ )آلﻋﻤﺮان‪ ...‬دﺳﺘﮕﺎه‬ ‫ﺧﻠﻘﺖ و ﺣﻴﺎت ﻃﻮرى ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻣﻮﺟﻮدى ﺗﻨﻬﺎ از راه اﻛﺘﺴﺎب ﺷﺨﺼﻰ ﺑﻪ ﻣﻘﺎم و ﻣﺮﺗﺒﻪاى‬ ‫)اﻋﻢ از ﺧﻮب ﻳﺎ ﺑﺪ( ﻛﻪ اﺳﺘﺤﻘﺎق دارد ﺑﺮﺳﺪ‪ ........ -‬و‪‬ﻻﺗَﺠ‪‬ﺰَو‪‬نَ ا‪‬ﻻّ ﻣﺎﻛُﻨﺘُﻢ‪ ‬ﺗَﻌﻤ‪‬ﻠﻮ‪‬نَ )ﻳﺲ‪... -‬ﻟَﻴﺲ‪ ‬ﻟ‪‬ﻠْﺎ‪‬ﻧﺴﺎنِ ا‪‬ﻻﱠ ﻣﺎﺳ‪‬ﻌﻰ )ﻧﺠﻢ‪...‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻋﺚ ﺗﻐﻴﻴﺮ و رﺷﺪ‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ ﻓﺮد و ﻧﻮع ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﻗﺮآن ﻧﻴﺰ ﺣﺎﺻﻞ زﻧﺪﮔﻰ را از ﻳﻜﻄﺮف و ذﺧﻴﺮه و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ آﺧﺮت را از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﭼﻴﺰى ﺟﺰ اﻛﺘﺴﺎب‬ ‫ﻧﻤﻴﺪاﻧﺪ ‪.‬ﺗ‪‬ﻠﻚ‪ ‬اُﻣ‪‬ﺔٌ ﻗَﺪ‪‬‬ ‫ﺧَﻠَﺖ‪ ‬ﻟَﻬﺎ ﻣﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ‪ ‬و‪‬ﻟَﻜُﻢ‪ ‬ﻣﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺘُﻢ‪)‬ﺑﻘﺮه‪ :134/‬اﻳﻦ اﻣﺖ و ﻗﻮﻣﻰ ﺑﻮد ﻛﻪ در ﮔﺬﺷﺖ ﺑﺮاى او اﺳﺖ آﻧﭽﻪ‬ ‫ﻛﺴﺐ ﻛﺮده و ﺑﺰﻳﺎن او اﺳﺖ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ(‪..‬ﻧﺴﺎء ‪.‬ﻓَﻨ‪‬ﻌ‪‬ﻢ‪ ‬اَﺟ‪‬ﺮُاﻟْﻌﺎﻣ‪‬ﻠﻴﻦ )زﻣﺮ‪..‬ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر ﻣﺎل‪ ،‬ﻋﻠﻢ‪ ،‬ﺗﺪﺑﻴﺮ‪ ،‬ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﻏﻴﺮه‪ .. :82 /‬ﺑﻪ ﭘﺎداش‬ ‫آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده ﺑﻮدﻧﺪ(‪..‬‬ ‫رﺳﻴﺪن ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻗﺪرت را اﻳﺠﺎب ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻟَﻬﺎﻣﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ‪ ‬و‪ ‬ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬﺎ ﻣ‪‬ﺎ اﻛﺘَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ‪) .‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎ ﺗﻤﺎم ﺗﻔﺎﺻﻴﻞ و دﻗﺎﻳﻖ و وﺳﺎﻳﻞ ﺧﻮد ﻣﻮﺟﻮد را ﺑﺎ‬ ‫ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻦ اﺷﺘﻬﺎﻫﺎ و ﻋﺸﻖﻫﺎﻳﻲ وادار ﻣﻲﻛﻨﺪ در ﻃﻠﺐ و ﺗﻜﺎﭘﻮ ﺑﻮده‪ ،‬داﺋﻤﺎً ﺗﻮﻟﻴﺪاﺗﻲ‬ ‫در ﺧﺎرج و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﻲ در داﺧﻞ ﺑﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ . .. :96/‬آﻧﻬﺎراﮔﺮﻓﺘﺎرﻧﺘﺎﻳﺞ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ‬ ‫ﻛﺮده ﺑﻮدﻧﺪ ﻧﻤﻮدﻳﻢ‪.‬ﻛُﻞﱡ اﻣﺮِى‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺐ‪ ‬ر‪‬ﻫﻴﻦٌ )ﻃﻮر ‪...1‬ﻛﻠﻤﻪ اﻛﺘﺴﺎب ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﻄﻮر ﺧﻴﻠﻰ ﻃﺒﻴﻌﻰ ﭘﻴﺶآﻣﺪه اﺳﺖ و ﻣﺘﺮادف و ﻣﻌﺮف ﻫﻤﺎن ﺻﻔﺎت ﻣﻜﺘﺴﺒﻪ‬ ‫ﻣﺼﻄﻠﺢ ﻋﻠﻮم ﻃﺒﻴﻌﻰ )‪ (Caracteres acquises‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ آﻧﺮا از ﺗﻌﺒﻴﺮات ﻗﺮآن اﻗﺘﺒﺎس ﻛﺮدهاﻳﻢ‪. :22/‬و ﺑﻬﺮ ﻧﻔﺲ ﭘﺎداش ﺑﻪ ﺣﺴﺐ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ ﺑﺪون ﻛﻢ و زﻳﺎد داده ﺷﻮد‪.. ..‬و‪‬ﻟ‪‬ﺘُﺠ‪‬ﺰى ﻛُﻞﱡ ﻧُﻔﺲٍ ﺑِﻤﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ و‪‬ﻫ‪‬ﻢ‬ ‫ﻻﻳ‪‬ﻈْﻠَﻤ‪‬ﻮنَ )ﺟﺎﺛﻴﻪ‪...(..‬اﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ ﻋﻤﻞ و ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.... :286/‬ﺑﻪ ﺳﻮد ﺷﺨﺺ آن ﭼﻴﺰى اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده و ﺑﻪ‬ ‫زﻳﺎن او ﻧﻴﺰ آن ﭼﻴﺰى اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺴﺐ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪.. -‬ﺟﺰاء‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻜْﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮنَ )ﺗﻮﺑﻪ ‪..‬اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫از ﺟﻬﺖ اﺧﻼق ﺧﻮب ﻫﻢ ﻣﻲﺗﻮان ﻣﺮاﺣﻞ و ﻣﺪارج ﭘﻴﺎﭘﻲ را ذﻛﺮ ﻛﺮد‪.(...:25 /‬و ﺑﻬﺮ ﺷﺨﺼﻰ‬ ‫ﺑﺪون زﻳﺎده و ﻧﻘﺼﺎن آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ ﺗﻤﺎﻣﺎً ادا ﺷﻮد‪ . :74 /‬ﭘﺲ ﭼﻪ ﻧﻴﻜﻮ اﺳﺖ ﻣﺰد ﻣﺮدان ﻛﺎر( ‪ -‬ا‪‬نﱠ ﻫﺬَا اﻟﻘُﺮآنَ ﻳ‪‬ﻬﺪى ﻟ‪‬ﻠﱠﺘﻰ ﻫ‪‬ﻰ‪ ‬اَﻗْﻮ‪‬م‪‬‬ ‫و‪ ‬ﻳ‪‬ﺒ‪‬ﺸﱢﺮُ اﻟﻤ‪‬ﺆﻣ‪‬ﻨﻴﻦَ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳ‪‬ﻌ‪‬ﻤ‪‬ﻠُﻮنَ اﻟﺼ‪‬ﺎﻟ‪‬ﺤﺎت‪ ‬اَنﱠ ﻟَﻬ‪‬ﻢ اَﺟ‪‬ﺮاً ﻛَﺒﻴﺮاً)اﺳﺮاء‪ :9/‬ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻗﺮآن ﺑﻪ آن راﻫﻰ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﺴﺘﻘﺮﺗﺮ اﺳﺖ راﻫﻨﻤﺎﻳﻰ ﻣﻴﻜﻨﺪ و ﺑﻪ ﻣﺆﻣﻨﻴﻦ‪ ،‬ﺑﻪ آن ﻣﺆﻣﻨﻴﻨﻰ ﻛﻪ ﻛﺎرﻫﺎى ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻣﮋده ﭘﺎداشﻫﺎى‬ ..:39/‬ﻧﻴﺴﺖ ﺑﺮاى اﻧﺴﺎن‪ ،‬ﺟﺰ آﻧﭽﻪ ﻛﻮﺷﺶ ﻛﺮده‬ ‫اﺳﺖ(‪...‬ﻓَﺎَﺧﺬْﻧﺎﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻜﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮنَ )اﻋﺮاف‪.:54 /‬و ﭘﺎداش داده ﻧﻤﻴﺸﻮﻳﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﻋﻤﻞ ﻛﺮدهاﻳﺪ( ‪-‬‬ ‫‪..1‬‬ ‫‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ در آﻳﺎت ﻣﻜﺮر و ﻣﺘﻨﻮع دﻳﮕﺮى وﺳﻴﻠﻪ اﻳﻦ اﻛﺘﺴﺎب‬ ‫را ﻫﻢ ﻣﻌﻴﻦ ﻓﺮﻣﻮده اﺳﺖ‪ . -(... :‬ﺟ‪‬ﺰاء‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛﺎﻧﻮا ﻳ‪‬ﻌﻤ‪‬ﻠﻮن )ﺳﺠﺪه‪... -(.‬‬ ‫در آﻳﻪ ﺟﺎﻣﻌﻰ ﻗﺮآن ﺗﻤﺎم ﻋﺎﻟﻢ و دﺳﺘﮕﺎه ﺧﻠﻘﺖ را در ﻣﺴﺌﻠﻪ اﻛﺘﺴﺎب ﺧﻼﺻﻪ ﻛﺮده‪ ،‬ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﺒﺪﻳﻞ و‬ ‫ﻞ ﻧَﻔﺲٍ ﺑِﻤﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻞ را در ﺑﺮﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻰﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬و‪‬ﺧﻠَﻖَ اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﻤﻮات‪ ‬و‪ ‬اْﻻَرض‪ ‬ﺑِﺎﻟْﺤ‪‬ﻖﱢ و‪‬ﻟ‪‬ﺘُﺠ‪‬ﺰى ﻛُ ﱡ‬ ‫ﻻﻳ‪‬ﻈْﻠَﻤ‪‬ﻮنَ )ﺟﺎﺛﻴﻪ ‪ :22 /‬آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ را ﺧﺪاوﻧﺪ از روى ﺣﻖ )و ﻗﺮار و ﻧﻈﻢ( ﺧﻠﻖ ﻛﺮد‪ ،‬ﺑﻄﻮرﻳﻜﻪ ﻫﺮ‬ ‫ﻧﻔﺴﻰ ﺣﺎﺻﻞ و ﻧﺘﻴﺠﻪ آﻧﭽﻪ را ﻛﻪ ﻛﺴﺐ ﻣﻴﻜﻨﺪ ﺑﺒﺮد و ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻛﻤﺘﺮ و ﺑﻴﺸﺘﺮ داده ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ(‪ . :19 /‬ﭘﺎداش‬ ‫ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﻋﻤﻞ ﻛﺮدهاﻧﺪ( ‪... :21 /‬ﻫﺮﻛﺲ در ﮔﺮوى ﭼﻴﺰى اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺴﺐ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ(‪.....(.

‬اﺛﺮ دوم روي ﻛﻠﻴﻪ اﻋﻀﺎء‬ ‫و ﺟﻮارﺣﻲ ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺄﻣﻮر وﺻﻮل ﻋﺎﺷﻖ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻮده و‬ ‫ﻋﺎﻣﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺣﺎﺻﻠﻪ از ﻣﺪار روي ﺧﻮد ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ و روي ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ‪ U‬و‬ ‫‪S‬ﺗﺄﺛﻴﺮ دارﻧﺪ‪ .‬ﻣﺤﻞ آن ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﺘﻌﺎرف دل ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﺟﻮد‬ ‫او را در ﻣﺠﻤﻮع از ﻣﺮﺗﺒﻪاي ﺑﻪ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ )ﻳﺎ ﭘﺎﺋﻴﻦﺗﺮ( ﺳﻮق ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬آلﻋﻤﺮان‪ :30/‬روزى ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺲ آﻧﭽﻪ ﻋﻤﻞ ﻛﺮده اﺳﺖ‬ ‫ﻣﻰﻳﺎﺑﺪ‪ .S‬ﺻﻔﺮ ﻣﻲﺷﻮد و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد در ﺣﺎل رﺷﺪ و ﺗﺤﺼﻴﻞ‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪W ،‬ﻳﻚ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺮﻗﻲ داﺋﻤﻲ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ و از ﻫﺮ ﻣﺪار ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺪار دﻳﮕﺮ ﺑﺮ ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ آن و ﺑﺮ ﻣﻘﺪار ﻣﺘﻮﺳﻂ ‪ S‬اﻓﺰوده ﻣﻲﺷﻮد‪.‬اﺛﺮ ﺳﻮم ﻛﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ آﺛﺎر اول و دوم و ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ از ﻫﺮ دو اﺳﺖ‬ ‫»ﺛﻤﺮهاي« ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻋﺎﻳﺪ ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﻣﺰﻳﺪ ﺑﺮ داراﻳﻲ ذاﺗﻲ ﺷﺨﺺ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬‬ ‫‪ -5.‬ﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻫﺮ ﻣﻜﺘﺴﺐ ﺟﺪﻳﺪ اﺣﺘﻴﺎج ﺗﺎزهاي ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه ﻣﻲآورد‪ ،‬رﻓﺘﻪ‬ ‫رﻓﺘﻪ ﺑﺮ‪ ) U‬ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻣﻘﺪار ﻳﺎ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺗﻌﺪاد و ﻧﻮع( اﺿﺎﻓﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﭼﻨﺪ آﻳﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﺮاﺳﺮ ﺣﺮﻛﺎت زﻧﺪﮔﻰ از وﻻدت ﺗﺎ ﻣﺮگ و اﺷﻴﺎﻳﻰ ﻛﻪ در‬ ‫دﻧﻴﺎ ﺧﻠﻖ ﺷﺪه اﺳﺖ را ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﭘﻴﺮاﻳﻪﻫﺎ و ﺑﻬﺎﻧﻪﻫﺎﻳﻰ ﺑﺮاى ﻋﻤﻞ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻦ ﻣﺨﻠﻮق در ﻳﻚ ﻣﺴﺎﺑﻘﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫وﺻﻒ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬اَﻟﱠﺬى ﺧَﻠَﻖَ اﻟﻤ‪‬ﻮ‪‬ت‪ ‬و‪ ‬اﻟْﺤ‪‬ﻴﻮةَ ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﺒﻠُﻮ‪‬ﻛُﻢ‪ ‬اَﻳ‪‬ﻜُﻢ‪ ‬اَﺣﺴ‪‬ﻦُ ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻼً‪).(8‬‬ ‫آن ﺳﻪ رأس اﺻﻠﻰ ﻣﺪارﻫﺎى زﻧﺪﮔﻰ ﺑﻄﻮر ﻣﺸﺨﺺ در اﻳﻦ آﻳﺎت دﻳﺪه ﻣﻴﺸﻮد‪ :‬ﻫﺪف ﻣﻌﺸﻮق و اﻳﻤﺎن ‪-‬‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻋﻤﻞ – ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت‪.‬و‪ ‬ا‪‬ﻧﱠﺎ ﻟَﺠﺎ ﻋ‪‬ﻠﻮنَ ﻣﺎ ﻋ‪‬ﻠَﻴﻬﺎ ﺻ‪‬ﻌﻴﺪاً ﺟ‪‬ﺮُزاً)ﻛﻬﻒ‪7/‬و‪.‬‬ ‫ﻫﺮ ﻗﺪر ﻫﺪف ﻋﺎﻟﻲﺗﺮ و دورﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ داﻣﻨﻪ ﻣﺪار وﺳﻴﻊﺗﺮ اﺳﺖ‪ .(.‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻴﺰان ﻛﻮﺷﺶ‬ ‫)ﻋﻤﻞ( و ﭘﺎﻳﺪاري در ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺸﻜﻼت و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖﻫﺎي واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪآن )ﺻﺒﺮ( و دﻗﺖﻫﺎﻳﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ در ﺧﻮدداري از اﻧﺤﺮاف و ﺳﺴﺘﻲ ﺑﻪﻋﻤﻞ آﻳﺪ )ﺗﻘﻮي( ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪329‬‬ ‫اﺛﺮ اول در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻦﻫﺎ و ورزﺷﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ روي اراده و ﻣﺮاﻛﺰ ذوﻗﻲ و‬ ‫ﻋﺸﻘﻲ ﺷﺨﺺ اﺟﺮا ﻣﻲﺷﻮد و ﻧﻮع ﺧﻮاﻫﺸﻬﺎ و اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﻋﺸﻖ اﻧﺴﺎن را ﺗﺮﺑﻴﺖ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ...(2/‬ا‪‬ﻧﱠﺎ ﺟ‪‬ﻌ‪‬ﻠْﻨﺎ ﻣﺎ ﻋ‪‬ﻠَﻰاﻟْﺎَر‪‬ضِ‬ ‫زﻳﻨَﺔً ﻟَﻬﺎ ﻟ‪‬ﻨَﺒ‪‬ﻠُﻮ‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬اَﻳ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪ ‬اَﺣﺴ‪‬ﻦُ ﻋ‪‬ﻤﻼً‪ ..‬ﺑﻪ‬ ‫ﻫﻤﺎن ﻣﻴﺰان ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺑﻪ دﺳﺖ آﻣﺪه ﻣﺤﻜﻢﺗﺮ و ارزﻧﺪهﺗﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.5‬ﻛﺘﺴﺒﺎت ﻏﺮﻳﺰي و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ارادي‬ ‫ﻧﻴﻜﻮ ﻣﻴﺪﻫﺪ( ‪ -‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﺗَﺠ‪‬ﺪ‪ ‬ﻛُﻞﱡ ﻧَﻔﺲٍ ﻣﺎ ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻠَﺖ‪) .‬ﺑﻪ ﻃﻮرﻳﻜﻪ ‪ W‬از‬ ‫ﻳﻚ ﻃﺮف داراي ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻨﺎوﺑﻲ ﺑﻮده‪ ،‬ﻫﺮ ﺑﺎر ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ‪ TS‬ﺑﻪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ رﺳﻴﺪ ‪(U‬‬ ‫)‪W ،=T.‬ﻣﻠﻚ‪ .‬‬ ‫اﻳﻨﻬﺎ ﺳﻪ رأس ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ اﺳﺖ‪ :‬ﻫﺪف ‪ -‬ﻋﻤﻞ – اﻛﺘﺴﺎب‪..‬‬ .

‬و ﺑﻪ‬ ‫ﻃﺮز اﺳﺘﻔﺎده و اﺳﺘﺨﺪاﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ از اﻋﻀﺎء و اﻋﺼﺎب ﺧﻮد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ دارد‪ .‬و اﻳﻦ ورزش و ﻋﻤﻞ ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺟﻬﺖ و‬ ‫اﻧﺘﺨﺎبﻫﺎﻳﻲ دارد ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ اراده ﺧﻮد اﺗﺨﺎذ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ در ﻃﻔﻞ رﺷﺪ ﺟﺴﻤﻲ و رواﻧﻲ ﺗﺎ ﻣﺪﺗﻲ و ﺗﺎ ﺣﺪودي ﺑﻪﻃﻮر اﺟﺒﺎري و‬ ‫ﺧﻮدﺑﺨﻮد ﺑﻮده ﺷﺨﺺ ﺻﺎﺣﺐ اﻋﻀﺎ و وﺳﺎﻳﻠﻲ ﻣﻲﺷﻮد وﻟﻲ از آن ﺣﺪود ﺑﺎﻻﺗﺮ‬ ‫ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ورزش و ﺗﻼش و ﻋﻤﻞ دارد‪ .‬و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﺗﺎرﻳﺦ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻓﺮاوان از ﻓﺮزﻧﺪان ﻓﻘﻴﺮ و‬ ‫ﺧﺎﻧﻮادهﻫﺎي ﻛﻮﭼﻚ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت ﻣﺎدي ﻳﺎ ﻣﻌﻨﻮي ﺑﺰرگ رﺳﻴﺪهاﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت دوم از ﻧﻮع ﻋﺎدات و اﺷﺘﻐﺎﻻت ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ .‬ﺗﺨﺼﺺ و ﻣﻬﺎرت و ﻋﺎدات ﺧﻮد ﻛﺎري در اﻳﻦ ﻓﻦ ﺟﻤﻊ ﻛﺮده اﺳﺖ‪.‬ﻓﻜﺮ و زﺑﺎن ﺧﻮد را‬ ‫ﻣﻲﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﻪ دﻋﺎ و ﺧﻴﺮ ﻣﺸﻐﻮل ﻛﻨﺪ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻏﻴﺒﺖ‪ ،‬در ﻃﺮﻳﻖ دوم ﺑﻪ ﻛﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻪ‪،‬‬ ‫رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ ﻏﻴﺒﺖ و ﺑﺪﮔﻮﻳﻲ ﺧﻮي ﺛﺎﻧﻮي او ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ذوﻗﻲ داﺷﺘﻪ آنرا در ﻧﻘﺎﺷﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﻧﻪ در ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ‪ .‬ﻣﺜﻼً‬ ‫ﻫﻮش داﺷﺘﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ آنرا در ﻃﺒﺎﺑﺖ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮد ﻳﺎ در ﺗﺠﺎرت‪ .‬اﻳﻦ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺧﺼﺎﻳﻞ و ﺧﻠﻘﻴﺎت را ﻛﻪ اﻧﻮاﻋﻲ از آﻧﻬﺎ‬ ‫را ﺑﺮ ﺷﻤﺮدﻳﻢ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت اﺧﺘﻴﺎري ﻳﺎ ارادي ﺷﺨﺺ ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ‪..‫‪ 330‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ وراﺛﺖ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻲﺷﻮد وﺟﻮد ﻳﻚ ﺷﺨﺺ و ﺻﻔﺎت و اﻣﺘﻴﺎزاﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ او را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪاي از ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺗﺠﺎرت ﺑﻪ‬ ‫ﻛﺎر ﺑﺮده اﺳﺖ‪ .‬اﻋﻢ از آﻧﭽﻪ ﭘﺪر و‬ ‫ﻣﺎدر و اﺟﺪاد و اﻧﻮاع ﻣﺎﻗﺒﻞ در ﻃﻮل ﻣﻴﻠﻴﺎردﻫﺎ ﺳﺎل ﻛﺴﺐ ﻛﺮدهاﻧﺪ و آﻧﭽﻪ ﺧﻮد در‬ ‫دوران زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻨﺎﺑﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮات ﻣﺤﻴﻂ و ﺗﺒﺎدﻻت ﺑﺎ آن ﻳﺎ روي اراده و اﻋﻤﺎل ﺧﻮد ﻛﺴﺐ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﻋﺎدت روﺷﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺷﺨﺺ اﺧﺘﻴﺎر ﻛﺮده و رﻓﺘﻪ رﻓﺘﻪ ﺟﺰو ﺗﺸﻜﻴﻼت و ﻣﺸﺨﺼﺎت وﺟﻮدي ﺷﺪهاﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﮔﺎﻫﻲ اوﻗﺎت ﺑﻌﻀﻲ از ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت‬ ‫ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ در ﻧﺴﻞ ﻇﺎﻫﺮ ﻧﻤﻲﺷﻮﻧﺪ و ﻣﻜﺘﻮم ﻣﻲﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺎ اﺗﻔﺎﻗﺎً ﺑﻌﺪ از ﭼﻨﺪ ﻧﺴﻞ ﭘﺪﻳﺪار‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﻋﻀﻮي ﺑﺮاي آن ﺑﻮده ﻛﻪ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ..‬آﻧﭽﻪ ﺑﻪ ارث‬ ‫ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻲﺷﻮد ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻏﺮﻳﺰي و اﺟﺒﺎري ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ زﻣﻴﻨﻪ ﻋﻀﻮي دارد‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻓﺮزﻧﺪان ﻧﻮاﺑﻎ‪،‬‬ ‫داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻏﺮور و ﺗﻜﺎﻫﻞ و ﺑﻪ ﻛﺎر ﻧﻴﻨﺪاﺧﺘﻦ ﻓﻜﺮ‪ ،‬ﻣﺮدﻣﺎن‬ ‫ﺑﻲﺳﻮاد و ﺑﻲﺷﻌﻮري ﻣﺎﻧﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﻋﺎدت ﺑﻪ ﺳﻴﮕﺎر و ﺗﺮﻳﺎك ﭘﻴﺪا‬ ‫ﻛﺮده اﮔﺮ ﻧﻜﺸﺪ ﻛﺴﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫وﻗﺘﻲ ﻧﻮﺑﺖ ﺑﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ و ﻣﻴﺮاث ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ ،‬ﺑﻌﻀﻲ از اﻳﻦ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت از ﻃﺮﻳﻖ ارث ﺑﻪ‬ ‫ﻧﺴﻞ ﺑﻌﺪ ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﺑﻌﻀﻲ ﻧﻤﻴﺸﻮﻧﺪ و ﻣﺨﺼﻮص ﻓﺮد ﻣﻴﻤﺎﻧﻨﺪ‪ .

‬‬ ‫اﮔﺮ زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ ﻗﺒﻮل ﻛﻨﺪ اﻳﻦ ﺗﺸﺒﻴﻪ را ﻣﻲﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ :‬وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻣﺜﻞ ﻳﻚ‬ ‫وزارﺗﺨﺎﻧﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ ادارات و دواﻳﺮ و ﻛﺎرﻣﻨﺪاﻧﻲ دارد‪ .‬وراﺛﺖ ﻧﻔﺲ اوﻻً در ﺗﻤﺎم‬ ‫ﻃﻮل ﻋﻤﺮ اﺳﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﻫﺮ روز ﺷﺨﺺ وارث ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت روزﻫﺎي ﻗﺒﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺟﺪﻳﺪي ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ در آن ﻣﺜﻼً ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫ﻣﺎﻟﻲ را ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻧﻤﻮده از ﻣﺮاﺟﻌﺎت و از ﻛﺎرﻣﻨﺪان ﻗﺴﻤﺖ ﻓﻨﻲ ﺑﻪ آﻧﺠﺎ ﻣﻲﻓﺮﺳﺘﺪ‪ .‬ﺧﻠﻘﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ آﺳﺎﻧﻲﻫﺎ ﻋﻮض ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺧُﻠﻘﻲ ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺮﺑﻴﺖاﻧﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ اﺧﺘﻴﺎر و اراده آﻧﻬﺎ را آورده اﺳﺖ اراده و ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻫﻢ‬ .‬ﺛﺎﻟﺜﺎً اﮔﺮ اﺣﻴﺎﻧﺎً ﻗﺮار‬ ‫ﺷﻮد ﺑﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺧﻴﻠﻲ دورﺗﺮي ﺗﻤﺎم ﻳﺎ ﺟﺰﺋﻲ از ﺑﺪن ﺷﺨﺺ رﺷﺪ و زﻧﺪﮔﻲ از ﺳﺮ‬ ‫ﺑﮕﻴﺮد ﭼﻮن ﺗﻤﺎم اﺟﺰاء ﺑﺪن در اﻋﻤﺎل و در ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻠﻬﺎي ﻫﻤﺪﻳﮕﺮ ﺷﺮﻳﻚ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻏﺮﻳﺰي و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ارادي ﻗﺒﻠﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞدﻫﻨﺪه وﺟﻮد او‬ ‫ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬و ﻳﺎ‬ ‫ﺑﺎ ﻃﺮز اﺳﺘﻔﺎده و اﺳﺘﻌﻤﺎﻟﻲ ﻛﻪ روي ﺳﻠﻴﻘﻪ ﺷﺨﺼﻲ از اﻓﺮاد و از ﺳﺮوﻳﺲﻫﺎ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‬ ‫رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ ﻗﻴﺎﻓﻪ دﻳﮕﺮي ﺑﻪ آن دﺳﺘﮕﺎه ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻣﺎﻧﻊ آزادي وزﻳﺮ ﺑﻌﺪي ﻧﻤﻲﺷﻮد‬ ‫ﻛﻪ او ﻧﻴﺰ در ﻃﻮل اﺷﺘﻐﺎل ﭘﺴﺖ ﺑﻪ اﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮد ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﺗﺮﺗﻴﺒﺎت ﺗﺎزهاي ﺑﺪﻫﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪331‬‬ ‫ﻣﺮاد آﻧﻜﻪ اوﻻد آدم رﻧﮓ ﭼﺸﻢ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺻﻮرت و اﺳﺘﺨﻮانﺑﻨﺪي و ﻏﻴﺮه را از‬ ‫ﭘﺪران و اﺟﺪاد ارث ﻣﻲﺑﺮد‪ ،‬و ﺷﺎﻳﺪ ﺗﻤﺎﻳﻼت دروﻧﻲ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻋﻮارض ﻋﻤﻴﻖ و‬ ‫ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت ﻧﮋادي را ﻛﻪ از ﭼﻨﺪ ﭘﺸﺖ ﺟﺰو ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن وﺟﻮدي ﻓﺎﻣﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﻪ‬ ‫ارث ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬وﻟﻲ وارث ﺧﻠﻘﻴﺎت و ﻋﺎدات ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ارادي آﻧﻬﺎ ﻧﺸﺪه‪ ،‬وارﺳﺘﻪ‬ ‫از ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﭘﺪران‪ ،‬از ﻧﻮ ﻳﻚ ﻓﺮد ﻣﺨﺘﺎر ﺑﻪ دﻧﻴﺎ ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬‬ ‫از ﻧﻈﺮ دﻳﮕﺮ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻏﺮﻳﺰي ﻳﺎ ﻣﻴﺮاﺛﻲ‪ ،‬ﺧﻠﻘﺖ اﻧﺴﺎناﻧﺪ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ارادي‪ ،‬ﺧُﻠﻖ‬ ‫ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﺧﻮد ﺷﺨﺺ‪ ،‬و ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺴﻴﺎر ﺿﻌﻴﻔﻲ ﺑﺎز ﻧﺴﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﻌﺪ‬ ‫از ﻣﺮﮔﻬﺎي ﺣﺎﺻﻞ از ﺧﻔﻘﺎن و ﻏﻴﺮه‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﻪ زودي ﺑﻪ داد ﻣﺮﺣﻮم رﺳﻴﺪه او را ﺑﻪ‬ ‫ﺣﻴﺎت ﺑﻴﺎورﻧﺪ‪ ،‬ﻫﻤﺎن ﻣﺤﻔﻮﻇﺎت و ﻋﺎدات را از ﺳﺮﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬‬ ‫وارث ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻧﻮع اول ﻧﺴﻞ اﺳﺖ و وارث ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻧﻮع دوم ﻧﻔﺲ اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﻲ وزﻳﺮ )ﺑﺠﺎي‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺷﺨﺺ( ﻋﻮض ﻣﻲﺷﻮد ﺗﻘﺴﻴﻤﺎت دواﻳﺮ و اﻓﺮاد ﻛﺎرﻣﻨﺪان از ﺳﻠﻒ ﺑﻪ ﺧﻠﻒ‬ ‫ﻣﻨﺘﻘﻞ ﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﺮ وزﻳﺮي ﻃﺒﻖ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﺧﻮد ﻳﺎ دوﻟﺘﻲ ﻛﻪ او را آورده اﺳﺖ از‬ ‫دواﺋﺮ و ﻛﺎرﻣﻨﺪان اﺳﺘﻔﺎده ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺗﺎ ﺿﻤﻦ ﺑﻠﻮغ و ﻃﺒﻖ‬ ‫ﺗﺸﺨﻴﺺ و ﺗﻤﺎﻳﻼت ﺧﻮد راهﻫﺎ و ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎﻳﻲ اﺧﺘﻴﺎر ﻛﺮده ﺑﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ارادي‬ ‫ﻣﺨﺼﻮص و ﻣﺸﺨﺺ ﺧﻮد ﺑﺮﺳﺪ‪.

‬‬ ‫‪ .‬اﮔﺮ ﺷﺨﺺ آﺛﺎر ﺧﺎرﺟﻲ آنرا ﻧﻴﺰ ﻣﺮﺗﻔﻊ‬ ‫ﻧﻤﻮده و زﻳﺎﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻏﻴﺮ رﺳﺎﻧﺪه اﺳﺖ ﺟﺒﺮان ﻛﻨﺪ‪ ،‬آﻧﻮﻗﺖ ﺑﺎ ﻛﺎرﻫﺎي ﺧﻮﺑﻲ ﻛﻪ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد ﺑﻪ ﻛﻠﻲ ﺳﻮاﺑﻖ ﺳﻮء ﺧﻮد را در داﺧﻞ و ﺧﺎرج از ﺑﻴﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮد‪.‬ﺑﺎ ﺗﻮﺑﻪ ﻛﺮدن ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺳﻮء داﺧﻠﻲ ﭼﻮن زﻳﺎد ﻋﻤﻘﻲ و ﻋﻀﻮي‬ ‫ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ از ﺿﻤﻴﺮ وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻣﺤﻮ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ .‫‪ 332‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺜﻼً اﻋﺘﻴﺎد ﺑﻪ ﺳﻴﮕﺎر ﻳﺎ ﺗﺮﻳﺎك و اﻟﻜﻞ را از اﻧﺴﺎن ﺑﺮدارد‪ .1‬و‪ ‬ا‪‬ﻧّﻰ ﻟَﻐَﻔﱠﺎر‪ ‬ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦْ ﺗﺎب‪ ‬و‪ ‬اﻣ‪‬ﻦَ و ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻞَ ﺻﺎﻟ‪‬ﺤﺎً ﺛُﻢ‪ ‬اﻫ‪‬ﺘَﺪى )ﻃﻪ ‪ : 82 /‬و ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻛﻪ ﻣﻦ ﺣﺘﻤﺎً ﻛﺴﻰ را ﻛﻪ ﺗﻮﺑﻪ‬ ‫ﻛﻨﺪ و ﻣﺆﻣﻦ ﺷﻮد و ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ اﻧﺠﺎم دﻫﺪ ﺧﻮاﻫﻢ ﺑﺨﺸﻴﺪ و ﺳﭙﺲ راﻫﻨﻤﺎﻳﻰ ﺷﻮد(‬ .‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺑﺮﮔﺸﺖ از ﺟﻨﺒﻪ ﺧﻮب ﺑﻪ ﺑﺪ و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺑﻪ و ﺑﺎزﮔﺸﺖ از ﺑﺪ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻮب ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻳﻚ‬ ‫ﺗﺤﺮﻳﻚ و ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺜﻼً دﺳﺖ از ﭘﺎﻛﺪاﻣﻨﻲ و ﺗﻘﻮي ﺑﺮداﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻋﻴﺎش ﺻﻔﺖ و ﺧﺎﺋﻦ ﺑﺸﻮد‪.

‫‪6‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در اﺟﺘﻤﺎع و در اﻗﺘﺼﺎد‬ ‫اﻧﺴﺎن ﭼﻮن از اﺟﺴﺎم ﻣﺎدي ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ )ﺑﻘﻮل ﻣﺎدﻳﻮن‪ ،‬و ﺑﺪاً ﺧﻠﻖاﻻﻧﺴﺎن ﻣﻦ‬ ‫ﻃﻴﻦ‪ ،‬ﺑﻘﻮل ﻗﺮآن(‪ ،‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﻴﺰﻳﻚ و ﺷﻴﻤﻲ ﺑﺮاي ﺧﻮد ﺣﻖ آب و ﮔ‪‬ﻠﻲ در‬ ‫آﻧﺠﺎ ﻗﺎﻳﻞ ﺷﺪه از ﻃﺮﻳﻖ ﺣﺮارت و ﺣﺮﻛﺖ وارد ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬‬ ‫درﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺟﺘﻤﺎع اﻧﺴﺎن ﺑﺎ اﺟﺘﻤﺎع اﺟﺴﺎم ﻣﺎدي‪ -‬ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ذرات ﮔﺎز ﺳﺎده‬ ‫ ﺧﻴﻠﻲ ﻓﺮق دارد‪ ،‬و وﺟﻮد ﻓﻜﺮ و ﺣﺲ ﺷﺎﻳﺪ وﺟﻮه ﻗﻴﺎس را از ﺑﻴﻦ ﺑﺒﺮد‪ ،‬وﻟﻲ در‬‫اﺟﺘﻤﺎع اﻧﺴﺎﻧﻲ اﻏﺮاض ﻫﻢ ﻫﺴﺖ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻲ اﺳﺘﺪﻻﻟﻬﺎ و اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﻬﺎ را ﻣﻨﺤﺮف ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﭼﻮن روي ذرات ﻏﺮض و ﻧﻈﺮي ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺟﺴﺘﺠﻮي ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﻴﻠﻲ آﺳﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -6.‬ﭘﺲ در اﺟﺘﻤﺎع ﻫﻢ‬ ‫ﺑﺮاي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﺟﺎزه ورود ﻫﺴﺖ و ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﻬﻢ ﺧﻮد و ﺑﻪ زﺑﺎن‬ ‫ﺧﻮد در ﻣﻮرد ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺟﺘﻤﺎع ‪ -‬و از آن ﺟﻤﻠﻪ در اﻗﺘﺼﺎد ‪ -‬اﻇﻬﺎرﻧﻈﺮ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬اﻧﻄﺒﺎق اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﺮ ﻣﺤﻴﻂﻫﺎي اﻧﺴﺎﻧﻲ از وراي‬ ‫ﻋﻮاﻃﻒ و اﻏﺮاض ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻗﻀﺎﻳﺎي ﭘﻴﭽﻴﺪهاي را ﺑﺪﻳﻬﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.4‬ﻛﻪ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺜﺎل از ﺗﻮاﻟﻲ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻫﻮسﻫﺎي ﻋﺎدي ﻳﻚ ﻓﺮد ﺻﺤﺒﺖ‬ ‫ﻣﻲﻛﺮدﻳﻢ از ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺑﻪ ﺗﺸﻨﮕﻲ و ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ﻣﻴﻞ ﺑﻪﺧﻮاب‪ ،‬و در ﺳﺮ راه ﺑﻪﻋﺸﻖ ﺷﻬﻮاﻧﻲ‬ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ اﺟﺮام ﻣﺎدي‬ ‫اﻧﺴﺎن را ﺗﺸﻜﻴﻞ دادهاﻧﺪ‪ ،‬اﻓﺮاد اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻫﻢ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﻳﺠﺎد ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .1‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪5 .

‬‬ ‫اﻳﻦ ﺷﺎﺧﻪ ﺧﻮد درﺧﺘﻲ اﺳﺖ ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ و اﻧﺒﻮه ﻛﻪ ﺑﺮاي ﺳﻴﺮ در ﻻﺑﻼي آن ﻓﺮﺻﺖ‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮي و ﻣﺤﻞ دﻳﮕﺮي ﻻزم اﺳﺖ‪ .1‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻳﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﻪ ﻃﻮرﻳﻜﻪ ﻗﺒﻼ ﻧﻴﺰ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﺷﺪ‪ ،‬اﺟﺴﺎم ﻣﺤﺪودى را ﮔﻮﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﺮﺗﺒﻂ و ﻣﺠﺎور‬ ‫ﺑﻮده ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ واﺣﺪى ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺤﺼﻮل ازدواج ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻓﺮزﻧﺪ و ﻓﺮزﻧﺪان اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﭘﻴﻜﺮ اﻧﺴﺎن ﻣﺘﺸﻜﻞ از ﺳﺮ و‬ ‫دﺳﺖ و ﻧﺴﻮج و اﻋﺼﺎب و ﻏﻴﺮه ﺑﻮده‪ ،‬ﺳﻴﺴﺘﻤﻲ را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‬ ‫روي آن ﺣﺮف ﻣﻴﺰﻧﺪ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎع ﻧﻴﺰ ﭼﻮن از اﻓﺮاد و اﺷﻴﺎء ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻣﺆﺛﺮ ﺑﺮ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ‬ ‫ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه و ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﻧﻬﺎ ﺗﺤﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً واﺣﺪي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ داﺧﻠﻲ و ﺗﺒﺎدل‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺸﻤﻮل ﻣﻘﺮراﺗﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﺮرات ﻓﻴﺰﻳﻚ و ﺷﻴﻤﻲ و‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ درﻣﻮرد اﺟﺴﺎم ﺑﻲﺟﺎن و ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﺳﺎده ﺳﻪ ﻋﺎﻣﻠﻲ )ﻳﺎ ﺳﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮي‪:‬‬ ‫درﺟﻪ ﺣﺮارت‪ T‬ـ ﻓﺸﺎر‪ p‬و ﺣﺠﻢ‪ ( V‬ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ‪ 1‬اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻣﻲﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﺳﺮ راه ﺟﺎ ﻣﺎﻧﺪه ﺑﻮد ﺑﺮﮔﺮدﻳﻢ‪.‬ﻣﺤﺼﻮل ﻣﺪار و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت اﺟﺘﻤﺎع ﺳﺎزﻣﺎﻧﻬﺎ و آﺛﺎري‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺑﻪ وﺟﻮد ﻣﻲآﻳﻨﺪ‪.‬‬ .‫‪ 334‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫و ازدواج رﺳﻴﺪﻳﻢ‪ .‬‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﺮي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺮد‪ ،‬ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ از ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺧﺎﻧﻮاده اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و آرزوﻫﺎي‬ ‫ﻣﺨﺼﻮص ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ از آن ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪﻣﺤﺼﻮل ازدواج دﻧﺒﺎﻟﻪ آﻣﺎل و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‬ ‫ﻗﺒﻠﻲ را ﮔﺮﻓﺘﻴﻢ‪ .‬‬ ‫‪ .‬از اﻳﻨﺠﺎ ﻳﻚ ﺷﺎﺧﻪ ﺑﺎروري از‬ ‫ﺷﺠﺮه آﻣﺎل و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺷﺨﺺ ﻣﻨﺸﻌﺐ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ اﻧﺸﻌﺎب ﺑﺴﻴﺎر ﻣﻬﻢ‬ ‫ﭘﺮﺷﺎخ و ﺑﺮﮔﻲ ﮔﺮدﻳﺪه‪ ،‬ﻣﺎ را وارد ﺧﺎﻧﻮاده و از آﻧﺠﺎ داﺧﻞ ﻗﺒﻴﻠﻪ و ﻗﺮﻳﻪ و ﺷﻬﺮ و‬ ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻛﺸﻮر و اوﺿﺎع ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻞ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻼﺻﻪ وارد اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ ‫در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ اﺻﻮل ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﺮﻗﺮار ﺑﻮده‪ ،‬وﺟﻮه ﺷﺒﺎﻫﺖ زﻳﺎدي ﻣﺎﺑﻴﻦ آن و‬ ‫ﻛﻴﻔﻴﺎت اﺟﺘﻤﺎع ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺷﻮد و اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﻬﺎي ﻣﻔﻴﺪي ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻤﻜﻬﺎﻳﻲ‬ ‫ذﻳﻘﻴﻤﺖ ﺑﻪ ﻋﻠﻮم ﺟﺎﻣﻌﻪﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ داد‪.‬ﻓﻌﻼً از ﭘﺎﺋﻴﻦ ﻧﮕﺎه اﺟﻤﺎﻟﻲ اﻧﺪاﺧﺘﻪ‪ ،‬ﭼﻨﺪ ﻣﻮردي را‬ ‫اﺷﺎره ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻴﻢ و در ﻓﺼﻞ ‪ 7‬ﻣﺠﺪداً ﺑﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدﻳﻢ‪.‬اﻳﻦ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺪارﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺧﺎﺻﻲ را اﻳﺠﺎب ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﺜﻞ ﻣﺪارﻫﺎي ﻓﺮدي وﻟﻲ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﺑﺴﻴﺎر وﺳﻴﻌﺘﺮي داري ﻫﺪف‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‪ ،‬ﺗﻜﺎﭘﻮ و‬ ‫ﻣﺼﺮف ﺑﻮده‪ ،‬ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺷﺌﻮن و وﺳﺎﻳﻞ اﺟﺘﻤﺎع و اﻳﺠﺎد ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺟﺪﻳﺪ‬ ‫و ﺗﺮﻗﻴﺎت ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .

‬در ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ ﻧﻈﺮﻳﺎت‬ ‫ﻣﻮﺿﻮﻋﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺒﻴﻪ و ﺟﺎﻧﺸﻴﻨﻲ ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﺎر‪ ،‬ﺣﺮارت‪ ،‬ﺳﻴﺎل‪ ،‬ﻓﺸﺎر‪ ،‬اﻧﺮژي‪،‬‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﻏﻴﺮه ﻣﻲﺷﻮد ﻓﺮق ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪. Constituant‬‬ .1‬‬ ‫‪ -6.1‬ﻣﻮﻗﻌﻰ ﻛﻪ ‪ Bartoli‬و ‪ Boltzmann‬اﺻﻮل ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ را در ﺗﺸﻌﺸﻊ ﺣﺮارﺗﻰ ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮدﻧﺪ‪ ،‬در آﻧﺠﺎ‬ ‫درﺟﻪ ﺣﺮارت و ﺣﺠﻢ ﺑﻮد‪ ،‬اﻣﺎ ﻓﺸﺎر وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬در اﻳﻨﺼﻮرت ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺳﺎدهﺗﺮ وارد ﻣﻄﻠﺐ ﺷﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً از ﻧﻈﺮ اﻗﺘﺼﺎدي‪ ،‬ﻧﻈﺮ‬ ‫ﺑﻬﺪاﺷﺘﻲ‪ ،‬ﻧﻈﺮ اﺧﻼﻗﻲ‪ ،‬ﻧﻈﺮ ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺎر‪ ،‬ﻧﻈﺮ ﺗﺸﻜﻴﻼت اداري‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ‪ ،‬ﺳﻴﺎﺳﻲ و‬ ‫ﻏﻴﺮه‪ .2‬ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺎﻣﻌﻪ‬ ‫ﻣﺜﻼً اﮔﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻈﺮ ﻛﻨﻴﻢ اﻳﻦﻃﻮر ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ‪:‬‬ ‫‪ -6.1‬اﻧﺮژي اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﻳﻚ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻳﺎ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻗﺘﺼﺎدي اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺘﺸﻜﻞ‬ ‫از ﻳﻚ ﻋﺪه اﺟﺴﺎم ﻳﺎ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺗﺸﻜﻴﻞدﻫﻨﺪه‪ 3‬ﺑﻪﻧﺎم اﻓﺮاد‪ ،‬داراي ﺻﻮر و ﺧﻮاص‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺗﺎﺟﺮ‪ ،‬ﻛﺎرﮔﺮ‪ ،‬اداري‪ ،‬ﻣﺤﺼﻞ‪ ،‬ﭘﻴﺮ‪ ،‬ﻛﻮدك‪ ،‬ﻧﻈﺎﻣﻲ و ﻏﻴﺮه‪ . Systeme economique‬‬ ‫‪3 .‬ﺑﺠﺎى ﻓﺸﺎر ﮔﺎزﻫﺎ‪ ،‬ﻋﺎﻣﻞ دﻳﮕﺮى را ﻛﻪ در ﺗﺸﻌﺸﻊ‬ ‫وﺟﻮد دارد و ﺗﺎ اﻧﺪازهاى ﻓﺮﺿﻰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻓﺸﺎر ﺗﺸﻌﺸﻊ وارد ﻛﺮدﻧﺪ و ﻫﻤﺎن اﺻﻮل و ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎى‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ راخﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮده ﺑﻪ اﺛﺒﺎت و ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﺠﺮﺑﻰ ﻓﻴﺰﻳﻜﻰ و اﺳﺘﻨﺒﺎﻃﻬﺎى اﺿﺎﻓﻰ رﺳﻴﺪﻧﺪ‪.‬ﺷﺮﻛﺖﻫﺎ و ﻣﺆﺳﺴﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐﻫﺎي‬ ‫ﺑﺮوزدﻫﻨﺪه ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ و اﻓﺮاد ﺑﺎ ورود در آﻧﻬﺎ ﻣﻘﺪاري از داراﻳﻲ ﺷﺨﺼﻲ ﺧﻮد‬ ‫را ﺑﻪﺻﻮرت ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ در اﺧﺘﻴﺎر ﺷﺮﻛﺖ ﻣﻲﮔﺬارﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻈﻴﺮ ﺗﺮﻛﻴﺐﻫﺎي ﮔﺮﻣﺎدهاﻧﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪335‬‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻨﺘﺮﺗﻴﺐ اﺟﺘﻤﺎع را ﺑﻪﻃﻮر ﻳﻚ ﻛﺎﺳﻪ ﺑﺎ ﺗﻤﺎم اﻓﺮاد و اﺷﻴﺎء و اﺣﻮال و اﻋﻤﺎﻟﺶ‬ ‫ﻧﮕﺎه ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺸﻜﻞ و ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﭘﻴﭽﻴﺪهﺗﺮ از ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﮔﺎز اده ﻳﺎ‬ ‫ﻣﺨﻠﻮط آب و ﺑﺨﺎر آب ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺘﻔﺮق در‬ ‫ﺑﻪﻧﮕﺎهﻫﺎي ﻣﺘﻌﺪد ﻛﻪ ﻋﻨﻮان ﺗﺮﻛﻴﺐﻫﺎ را دارﻧﺪ‪ .‬‬ ‫درﻣﻮرد اﺟﺘﻤﺎع و اﻗﺘﺼﺎد )و ﺑﻌﺪاً درﻣﻮرد اﺧﻼق( ﻧﻴﺰ ﻋﻮاﻣﻞ و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎﻳﻰ ﭘﻴﺶ ﻣﻰآﻳﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬ ‫ﻛﻴﻔﻴﺖ و اﺛﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺒﻴﻪ و ﺗﻌﻮﻳﺾ ﺑﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎى ﮔﺎز و ﻧﻮﺳﻴﻮنﻫﺎى اﺻﻠﻰ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﻓﻴﺰﻳﻚ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬وﻟﻲ در ﻫﺮ ﻧﻈﺮ رواﺑﻂ و‬ ‫ﺗﺄﺛﻴﺮات ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻧﻈﺮﻫﺎ را ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻧﺪﻳﺪه ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬‬ ‫‪2‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪2 .‬ﺑﺮاي ﺗﺨﻔﻴﻒ اﺷﻜﺎل ﻣﻲﺷﻮد ﻣﺴﺌﻠﻪ را ﺗﺠﺰﻳﻪ‬ ‫ﻛﺮده ﻫﺮ دﻓﻌﻪ از ﻣﻨﻈﺮ ﺧﺎﺻﻲ روي اﺟﺘﻤﺎع ﻧﻈﺮ اﻧﺪاﺧﺖ‪ .2.

‬‬ .dS ∫ Q‬‬ ‫وﻗﺘﻲ روي ﺟﻨﺴﻲ ﻛﺎر ﺷﻮد از ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺎده اوﻟﻴﻪ ﻛﻪ ﺟﻨﺲ ﻛﻢارزش اﺳﺖ ﺑﻪ‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﺤﺼﻮل ﻳﺎ ﻣﺼﻨﻮع ﺑﺎ ارزﺷﻲ ﺑﺎﻻﺗﺮ در آﻣﺪه‪ ،‬داراﻳﻲ ﺻﺎﺣﺐ آن ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫داراﻳﻲ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪﺻﻮرت ارزشﻫﺎي اﻋﺘﺒﺎري ﻳﺎ ﻣﺠﺎزي ﻫﻢ درﻣﻲآﻳﺪ )ﻣﺜﻞ ﻣﻘﺎم‪،‬‬ ‫ﺷﻬﺮت‪ ،‬ﺳﺎﺑﻘﻪ و ﺳﺮﻗﻔﻠﻲ‪ ،‬ﻗﺪرت‪ ،‬ﺣﻘﻮق ﻣﻜﺘﺴﺒﻪ و ﻏﻴﺮه( ﻳﺎ ﺑﻪﺻﻮرت ارزشﻫﺎي‬ ‫ﻫﻨﺮي و ﻓﻜﺮي و اﺧﻼﻗﻲ و ﻋﻠﻤﻲ ﺟﻠﻮهﮔﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻣﺜﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﭘﺸﻢ ﺑﻪ ﻓﺎﺳﺘﻮﻧﻲ در ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ‪ .‬ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻋﻤﻴﻘﻰ ﻣﺎﺑﻴﻦ‬ ‫آﻧﻬﺎ وﺟﻮد دارد ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً در ﺑﻨﺪ ‪ 7-6‬واﺿﺢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫‪ .‬ﻣﺎل ﻳﺎ داراﻳﻲ اﻗﺘﺼﺎدي ﻳﻜﻨﻮع اﻧﺮژي اﺳﺖ ﻛﻪ ﮔﺎه ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻜﺘﻮم و‬ ‫ذﺧﻴﺮه راﻛﺪ و ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﮔﺎه ﺟﺎري ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﻌﺮض ﺧﺮﻳﺪ و ﻓﺮوش و از ﻗﻮه‬ ‫ﺑﻪ ﻓﻌﻞ درﻣﻲآﻳﺪ‪ .1‬ﻗﻴﺎس و ﺟﺎﻧﺸﻴﻨﻰ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺣﺮارت و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﻴﺎس ﻣﻊاﻟﻔﺎرق ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻫﺮﺣﺎل ﻫﺮ ﺟﻨﺲ و ﻣﺎل ﻛﻤﻴﺘﻲ دارد‬ ‫)ﻣﻘﺪار ‪ -‬وزن ‪ -‬ﻋﺪد ‪ -‬ﻃﻮل ‪ -‬واﺣﺪ و ﻏﻴﺮه( و ﻛﻴﻔﻴﺘﻲ ﻳﺎ ارزﺷﻲ دارد ﻛﻪ ﻧﺮخ آن‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﺟﻨﺲ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻛﺎرﻛﺮدن‬ ‫و ﻛﺎردادن ﻓﺮﺳﻮده ﺷﺪه ﻣﻘﺪارش ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ارزش آن )ﺳﻄﺢ ﻗﻴﻤﺖ( ﭘﺎﺋﻴﻦ‬ ‫ﻣﻲآﻳﺪ‪.‬در اﻳﻨﺼﻮرت اﻓﺰاﻳﺶ‬ ‫)ﻳﺎ ﻧﻘﺼﺎن( داراﻳﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺣﺮارت‪ ،‬ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب دو ﻋﺎﻣﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‬ ‫‪dQ‬‬ ‫=‬ ‫‪T‬‬ ‫×‬ ‫‪dS‬‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ داراﻳﻲ‬ ‫ﻧﺮخ‬ ‫ﻣﻘﺪار ﺗﻮﻟﻴﺪ‬ ‫ﻳﺎ‬ ‫ﻳﺎ‬ ‫ﻳﺎ‬ ‫ﻗﻴﻤﺖ ﻛﻞ‬ ‫ﺑﻬﺎي واﺣﺪ‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶﻣﻘﺪارﺟﻨﺲ‬ ‫ﻳﺎ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ دﻳﮕﺮ و ﺑﻪ ﺻﻮرت اﻧﺘﮕﺮال‪ ،‬داراﻳﻲ )ﻳﺎ ﻫﺰﻳﻨﻪ( ﻳﻚ ﺷﺨﺺ ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع‪ ،‬ﺑﻪ‬ ‫ﻟﺤﺎظ ﺟﻨﺲ ﻣﻌﻴﻨﻲ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺘﻚ‬ ‫= ‪T .1‬‬ ‫ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از ﺗﻮﻟﻴﺪ‪ ،‬ﻣﺼﺮف‪ ،‬ﻣﺒﺎدﻟﻪ و ﻣﻌﺎﻣﻠﻪ ﻣﺎل ﺑﻪ وﺟﻮه‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ آن‪ .‬ﮔﺎه ﻧﻘﺪي اﺳﺖ ﮔﺎه ﺟﻨﺴﻲ‪ .‫‪ 336‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﻣﺆﺳﺴﺎت ﺗﻌﺎوﻧﻲ و ﻏﻴﺮه ﻛﻪ اﻓﺮاد و ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع در آﻧﺠﺎ وﺟﻮه ﺧﻴﺮﻳﻪ ﻣﻴﺮﻳﺰﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﻧﻈﻴﺮ ﺗﺮﻛﻴﺐﻫﺎي ﮔﺮﻣﺎﮔﻴﺮ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬اﻟﺒﺘﻪ ﻫﺮ دوي اﻳﻨﻬﺎ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻧﺮخ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .

‬‬ ‫‪ -6.‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ‪ K‬ﺑﻪ ﺣﺴﺐ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪A ،‬ﻧﺮخ‬ ‫دﺳﺘﻤﺰد ﺳﺎﻋﺘﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﺣﺘﻴﺎج ﻳﺎ ﺑﻪ‬ ‫اﺻﻄﻼح اﻗﺘﺼﺎدي »ﺗﻘﺎﺿﺎ« ﻣﺤﺮك ﻋﻤﻞ و ﺧﺮج‪ ،‬و ﻣﻌﺮف اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.1‬در اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺑﻪﺟﺎى ‪ g‬ﻛﻪ ﻣﻌﻤﻮﻻ ﻣﻌﺮف ﻛﺎر اﺳﺖ ﻫﻤﻪ ﺟﺎ ‪ K‬اﺳﺘﻌﻤﺎل ﺷﺪه اﺳﺖ‪.2.‬اﮔﺮ ‪ K‬ﺑﻪﺣﺴﺐ واﺣﺪ ﺟﻨﺲ ﻳﺎُ ﻗﻄﻌﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ A ،‬دﺳﺘﻤﺰد ﻛﺎر‬ ‫روي واﺣﺪ ﺟﻨﺲ ﻣﺜﻼً ﻳﻚ ﻣﺘﺮ ﭘﺎرﭼﻪ ﻣﻲﺷﻮد و اﮔﺮ‪ K‬ﺗﻌﺪاد ﻛﺎرﮔﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪A ،‬‬ ‫دﺳﺘﻤﺰد ﻛﺎرﮔﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.2‬ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎدي ‪ -‬ﻧﻴﺮوي ﺻﻨﻌﺘﻲ ‪ -‬ﻓﺮﻣﻮل ﻧﺮخ و دﺳﺘﻤﺰد‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﻳﺎ ﺑﻨﮕﺎه ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﺨﺺ‪ ،‬ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ دروﻧﻲ ﺧﻮد را وﻗﺘﻲ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺳﺎزد و‬ ‫ﺑﻪﺻﻮرت ﻓﻌﺎل و ﻛﺎر درﻣﻲآورد ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﺣﺲ ﻛﻨﺪ‪ .S‬‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫ﺗﻘﺎﺿﺎ‬ ‫=‬ ‫ﻣﻮﺟﻮديﺟﻨﺴﻲ ‪ -‬اﺳﺘﻌﺪادﻣﺼﺮف‬ ‫ﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫ﻳﺎاﺣﺘﻴﺎجﻛﻠﻲ‬ ‫و ﻫﻤﻴﻦ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﻳﺎ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﺧﺎرج اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﺑﺮاي ﺗﺤﺼﻴﻞ آن ﺟﻨﺲ وادار‬ ‫ﺑﻪﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ )ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي اﻋﻢ از ﻛﺎر ﻳﺎ ﺻﺮف ﻣﺎل(‪U .‬‬ ‫اﻧﺮژي ﻳﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻛﻠﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ از ﻣﺠﻤﻮع ﻣﺎل و ﻛﺎر ﺑﺎ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﺿﺮﻳﺐ ﺗﺒﺪﻳﻞ‬ ‫ﻣﺎل ﺑﻪ ﻛﺎر ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﻧﺮخ دﺳﺘﻤﺰد اﺳﺖ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻴﮕﺮدد و اﻳﻦ دو ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﺮارت و ﻛﺎر‬ ‫ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪:‬‬ ‫‪dU‬‬ ‫=‬ ‫‪dQ‬‬ ‫‪+‬‬ ‫× ‪A‬‬ ‫‪dK1‬‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫× دﺳﺘﻤﺰد ‪ +‬ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ وﭘﻮل = اﻧﺮژي اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫ﻛﺎر‬ ‫∑ ‪U = Q ∑ + AK‬‬ ‫‪ U‬ﻛﻞ اﻧﺮژي اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ اﺟﺘﻤﺎع اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ واﺣﺪ ﭘﻮل ﻳﺎ ارز ﻛﺸﻮر ﺑﻴﺎن‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد ∑ ‪Q‬ﻣﺠﻤﻮع اﻧﻮاع داراﺋﻲﻫﺎي ﻣﺎﻟﻲ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪W‬‬ ‫=‬ ‫‪U‬‬ ‫‬‫‪T.‬‬ .‬اﻋﻢ از ﻧﻘﺪي و ﺟﻨﺴﻲ‪ ،‬اﻋﺘﺒﺎرات و‬ ‫ﻣﻌﺎدن و ﻫﺮ آﻧﭽﻪ ﺑﻪﺻﻮرت ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ و ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻔﺎده درآﻣﺪه اﺳﺖ ∑ ‪K‬ﻣﺠﻤﻮع‬ ‫ذﺧﻴﺮهﻫﺎي ﻛﺎر اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪337‬‬ ‫ﻛﺎر ﭼﻪ ﻛﺎردﺳﺘﻲ و ﭼﻪ ﻛﺎر ﻣﺎﺷﻴﻨﻲ ﻳﺎ ﻛﺎر ﻓﻜﺮي و ﺗﻮﻟﻴﺪي‪ ،‬ﻗﺎﺋﻢﻣﻘﺎم ﻫﻤﺎن ﻛﺎر‬ ‫ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻋﻠﻮم ﻣﺎدي از آن ﺑﺤﺚ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬در ﻓﺮﻣﻮل‬ ‫‪ .‬اﻋﻢ از ﻛﺎرﮔﺮان و ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﻣﻮﻟﺪ ﻧﻴﺮو و آﺑﺸﺎرﻫﺎ‬ ‫و اﻧﺮژﻳﻬﺎي ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ دﻳﮕﺮ‪ .

S) ≤ dK‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻋﻼﻣﺖ < )ﻛﻮﭼﻚﺗﺮ( ﺑﺮاي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ )ﻳﺎ ﺑﻨﮕﺎه و ﺷﺨﺼﻲ( اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺗﺮﺗﻴﺒﺎت داﺧﻠﻲ او ﻧﺘﻮاﻧﺪ از ﻋﻬﺪه وﻇﺎﻳﻒ ﻻزم ﺑﺮآﻣﺪه ﺟﻮاب اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت را ﺑﺪﻫﺪ و‬ ‫ﺗﻌﺎرض و ﺗﺰاﺣﻢ و ﺗﻠﻔﺎﺗﻲ در ﻛﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎى ﻣﺎدى اﻧﺮژى را ﻛﻪ دارﻧﺪ از‬ ‫ﺧﺎرج ﺑﻪ آﻧﻬﺎ داده ﻳﺎ از آﻧﻬﺎ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬از ﺧﻮد اﺣﺘﻴﺎج و اﺳﺘﻌﺪادى اﺑﺮاز ﻧﻤﻴﺪارﻧﺪ‪ .‬در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎى ﻣﺎدى ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻌﺎرﺿﻰ ﭘﻴﺶ ﻧﻤﻰآﻳﺪ‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﮔﺮ‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ﻛﻢ ﺷﻮد‪.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﻛﺎر ﺧﺎرﺟﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪي‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﺴﺎوي و ﻣﻌﻤﻮﻻً ﻛﻤﺘﺮ از ﺗﻨﺰل ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻳﻌﻨﻲ‪:‬‬ ‫‪.‬آﻧﻜﺲ ﻛﻪ ﻣﺤﺘﺎﺟﺘﺮ اﺳﺖ داراﺗﺮ اﺳﺖ )ﺑﻪ‬ ‫ﺷﺮط ﺳﺎﻟﻢ ﺑﻮدن و ﺗﻮاﻓﻖ داﺷﺘﻦ ﺑﺎ اﺻﻮل و ﻧﻮاﻣﻴﺲ ﺣﻴﺎت( و آﻧﻜﺲ ﻛﻪ داراﺗﺮ اﺳﺖ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺘﻨﻮع و‬ ‫وﺳﻴﻊﺗﺮى دارد‪ .‫‪ 338‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻓﻮق ﻧﻤﺎﻳﺶ اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺷﻴﺌﻲ ﻣﻌﻴﻦ ﺧﻮاه ﻣﺎدي و ﺧﻮاه ﻣﺠﺎزي‬ ‫ﻳﺎ اﻋﺘﺒﺎري اﺣﺴﺎس ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ‪ W‬ﻛﻪ در زﻧﺪﮔﻲ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻓﺮد ﺑﻪ آن ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﮔﻔﺘﻴﻢ‪ ،‬در‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع و از ﻧﻈﺮ اﻗﺘﺼﺎدي آنرا »ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺎﻣﻌﻪ« ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺷﻨﺎﺧﺖ‪.‬ﺿﻤﻨﺎً ﻧﺒﺎﻳﺪ درﻣﻮرد ذﻳﺤﻴﺎت و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً اﻧﺴﺎن و اﺟﺘﻤﺎع اﻧﺘﻈﺎر دﻗﺖﻫﺎى رﻳﺎﺿﻰ را‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮدي ﻳﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑﺮ ﻣﺼﺮف ‪ U‬ﻓﺰوﻧﻲ‬ ‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ W ،‬ﻣﻨﻔﻲ درآﻣﺪه ﺑﻪ ﻋﻮض ﺗﻘﺎﺿﺎ »ﻋﺮﺿﻪ« ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .‬زﻧﺪﮔﻰ ﺑﺎ ﺻﻔﺮ ﺷﺮوع ﺷﺪه ﺳﺮﻣﺎﻳﻪاش اﺣﺘﻴﺎج‪ ،‬وﺳﻴﻠﻪاش ﻃﻠﺐ و ﺗﻜﺎﭘﻮ و درآﻣﺪش‬ ‫اﻛﺘﺴﺎب اﺳﺖ‪ .‬در ﻋﻴﻦ آﻧﻜﻪ اﺣﺘﻴﺎج اﺳﺖ و ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻨﻔﻲ دارد و ﻣﺎﻧﻨﺪ‬ ‫اﺷﺘﻬﺎ و ﻋﺸﻖ ﻳﻚ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ زﻧﺪه و ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻴﺰان رﺷﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭼﻪ ﭼﻴﺰ و ﺑﻪ ﭼﻪ ﻣﻴﺰان ﻣﺼﺮف دارد‬ ‫‪ T.‬‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ ﻛﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ )ﻳﺎ ﺑﻨﮕﺎه ﻳﺎ ﺷﺨﺺ( ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدي در ﻗﺒﺎل‪ W‬ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ‬ ‫اﺑﺮاز ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ اﮔﺮ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ اﺣﺘﻴﺎج و ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ اﻋﻤﺎل و اراده ﺧﻮد داﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻌﺎدل آن ﺑﻮده اﺣﺘﻴﺎﺟﺶ را ﺑﺮآورده ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬‬ .S‬ﻛﻪ ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ﻧﺮخ در ﻣﻘﺪار ﺟﻨﺲ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻮﺟﻮدي ذﺧﻴﺮه ﺷﺪه ﻳﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪي‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ آن ﺟﻨﺲ اﺳﺖ‪ .‬اﺣﺘﻴﺎج ﻣﻨﺘﻬﻰ ﺑﻪ اﻛﺘﺴﺎب ﻣﻴﺸﻮد و اﻛﺘﺴﺎب ﻣﺠﺪداً اﺣﺘﻴﺎج ﻣﻰآورد‪ . dW ≤ dK‬‬ ‫‪.‬در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺎﻧﺪار‬ ‫ﻗﻀﻴﻪ ﺑﺮﻋﻜﺲ اﺳﺖ‪ .‬داراﻳﻰ و اﻧﺮژى را‬ ‫ﺧﻮد ﻣﻮﺟﻮد روى اﺣﺘﻴﺎﺟﻰ ﻛﻪ ﺣﺲ ﻣﻴﻜﻨﺪ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻰآورد‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ روى ﻣﻴﺰان ﻣﺘﻮﺳﻂ و ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎر اﻋﺪاد زﻳﺎد ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻴﺸﻮد‪.Jd (U – T.‬وﻟﻲ اﮔﺮ وﺳﺎﻳﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪي‬ ‫دﺳﺘﮕﺎه اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﻌﻴﻮب و ﻧﺎﺗﻮان ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﺎر )و ﺧﺮج( ﻛﻤﺘﺮي در ﻗﺒﺎل اﻳﻦ اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻛﺮد‪ .1‬از اﻳﻨﻜﻪ ‪ U‬ﻫﻢ اﺣﺘﻴﺎج و اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻢ ﻣﻴﺰان ﻛﻞ اﻧﺮژى اﻗﺘﺼﺎدى را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ‪ ،‬ﻧﺒﺎﻳﺪ‬ ‫ﺗﻌﺠﺐ ﻛﺮد‪ .J .

S = O‬‬ ‫=‪UT‬‬ ‫و از آﻧﺠﺎ‬ ‫‪S‬‬ ‫ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .dT = O‬‬ ‫‪dK – S.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪339‬‬ ‫ﻣﻮﻗﻌﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﺣﺘﻴﺎج و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺗﺴﺎوي ﺑﺮﻗﺮار ﺷﻮد و در اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻛﺎﻻي‬ ‫ﻣﻮرد ﺑﺤﺜﻲ ﺗﻌﺎدل ﺣﺎﺻﻞ ﮔﺮدد‪ ،‬دﻳﮕﺮ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﺎر از ﺧُﺎرج و ﻳﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻧﻴﺮوي‬ ‫ﻛﺎرﮔﺮي و ﺻﻨﻌﺘﻲ داﺧﻠﻲ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ آن ﻛﺎﻻ ﻣﻮرد ﻧﺪاﺷﺖ ‪ dK= O‬ﻣﻲﺷﻮد‪ . dK‬‬ ‫را ﻣﻲﮔﺬارﻳﻢ‪. dK‬‬ ‫‪= T. dS – S.‬ﺷﻜﻞ ‪(6‬‬ .dS – S.‬‬ ‫در ﻣﻌﺎدﻟﻪ ‪ ، W= U – T.S‬اﮔﺮ‪ U‬را ﻛﻞ اﻧﺮژي اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻛﺎﻻي ﻣﻌﻴﻨﻲ‬ ‫ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ و ‪ T.dT‬‬ ‫ﺑﻪﺟﺎي ‪ dU‬ﻋﺒﺎرت ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ‬ ‫‪dU = dQ + A.S) = O‬ﻣﻲﺷﻮد‪ .dT = O‬‬ ‫‪A = S dT‬‬ ‫‪dK‬‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ در ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل و ﺻﺪدرﺻﺪ ﺗﻮﻟﻴﺪ داﺧﻠﻲ‪ ،‬ﻧﺮخ دﺳﺘﻤﺰد ﺗﻬﻴﻪ ﻳﻚ واﺣﺪ‬ ‫ﻛﺎﻻ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻮﺟﻮدي آن ﻛﺎﻻ ﺿﺮب در ﺿﺮﻳﺐ زاوﻳﻪ ﻣﻤﺎس ﺑﺮ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻧﺮخ‬ ‫ﺑﺮﺣﺴﺐ ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪) . dS + A.‬‬ ‫‪dW = T. dK – T.S‬را ﺑﻬﺎي ﻣﻮﺟﻮدي آن ﺟﻨﺲ ﻛﻪ در اﻧﺒﺎرﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎع )ﻳﺎ در اﺧﺘﻴﺎر‬ ‫دوﻟﺖ( اﺳﺖ ﺑﺪاﻧﻴﻢ‪ W ،‬ﻧﻴﺮوي ﺻﻨﻌﺘﻲ و ﻛﺎرﮔﺮي آن اﺟﺘﻤﺎع را ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻛﺎﻻي‬ ‫ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﻧﺮخ ﻛﺎﻻ ﺑﺎ اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﺼﺮف ‪ U‬ﺑﺎﻻ ﻣﻲرود و ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻮﺟﻮدي‪S‬‬ ‫ﭘﺎﺋﻴﻦ ﻣﻲآﻳﺪ‪.S) = dU – T.‬‬ ‫ﻣﻮﻗﻌﻲ ﻛﻪ اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻳﻦ ﻛﺎﻻ در ﺣﺎل ﺗﻌﺎدل اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻮده‪ ،‬ﻧﻪ ﺻﺎدر ﻛﻨﺪ و‬ ‫ﻧﻪ وارد و ﻧﻪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ از ﻧﻴﺮوﻫﺎي ﻛﺎرﮔﺮي دﻳﮕﺮ ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺗﻬﻴﻪ اﻳﻦ ﻛﺎﻻ اﺳﺘﻤﺪاد ﻛﻨﺪ‬ ‫‪ dK f = O‬ﻳﻌﻨﻲ ‪ d(U – T. dS + A.‬ﺣﺎل ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ را ﺑﺴﻂ دﻫﻴﻢ ﺑﻪ‬ ‫ﻓﺮﻣﻮل ﻧﺮخ دﺳﺘﻤﺰدﻫﺎ ﻣﻲرﺳﻴﻢ‪:‬‬ ‫‪d(U – T.‬ﻳﻌﻨﻲ‪:‬‬ ‫‪W= U – T.

dV dK f‬‬ ‫ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ‪ v‬ﺑﻪ ﻋﻮض ﺣﺠﻢ‪ ،‬ﻣﻌﺮف زﻣﺎن اﺳﺖ )در ﺑﻨﺪ ‪ 2-1‬ﻫﻢ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﻛﺎر رﻓﺘﻪ ﺑﻮد(‪ .‬ﻧﻈﺮ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﻴﺪان ﻋﻤﻞ اﺷﺨﺎص ﺑﻪ ﻋﻮض ﻓﻀﺎ در زﻣﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﺎر‬ ‫ﻫﺮﻛﺲ ﺑﻪ ﺣﺴﺐ ﺳﻌﻲ ﻳﺎ ﻧﻴﺮوﻳﻲ ﻛﻪ اﺑﺮاز ﻣﻲدارد و ﻣﺪﺗﻲ ﻛﻪ ﺻﺮف ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‬ .2.‬‬ ‫= ‪P.‫‪ 340‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺷﻜﻞ ﺷﻤﺎره )‪(6‬‬ ‫ﻫﻨﮕﺎﻣﻲ ﻛﻪ دو ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل را ﺑﺎ ﻫﻢ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲﻧﻤﺎﺋﻴﻢ ﻣﺸﺨﺺ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻣﻮﻗﻌﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺮخ دﺳﺘﻤﺰد ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻮﺟﻮدي آن ﻛﺎﻻ ﻛﻤﺘﺮ و ﻣﺮﻏﻮﺑﻴﺖ آن ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ )‪tgα‬‬ ‫ﺗﺎﺑﻊ ﻧﺰوﻟﻲ ‪ T‬اﺳﺖ(‪.‬ﻛﺎري ﻛﻪ ﻫﺮ ﻓﺮد‬ ‫اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﺪ ﺑﺎ ﻓﺮﻣﻮﻟﻲ ﻋﻴﻨﺎً ﺷﺒﻴﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ارﺗﺠﺎﻋﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺑﻴﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫‪ -6.3‬ﻣﺴﺎﻋﻲ اﻓﺮاد‬ ‫ﺑﺠﺎي ﻓﺸﺎر ﻛﻪ در ﮔﺎزﻫﺎ وﺟﻮد دارد و زور و ﻗﻴﺪي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺮﻫﺮ ذرهاي‬ ‫از ذرات ﺧﻮد وارد ﻣﻲﺳﺎزد )ﻳﺎ ﺑﺎ ﺑﻴﺎن ﻣﻌﻜﻮس وﻇﻴﻔﻪ و ﺳﻬﻤﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ذره ﺑﺮاي‬ ‫ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﺳﻴﺴﺘﻢ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﺤﻤﻴﻼت ﺧﺎرﺟﻲ و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي ازﻟﻪ ﺷﺪن ﮔﺎز ﺑﻌﻬﺪه‬ ‫ﻣﻲﮔﻴﺮد( ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ در اﺟﺘﻤﺎع ‪ p‬را ﺑﺎر و وﻇﻴﻔﻪاي ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻓﺮد ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع و در ﻗﺒﺎل ﺗﺤﻤﻴﻼت وارد ﺑﺮ اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﮔﺮدن ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻳﺎ ﺑﻌﻬﺪه او‬ ‫ﮔﺬاردهاﻧﺪ ‪ P‬را ﺑﺎر اﺟﺘﻤﺎع و ﻳﺎ وﻇﻴﻔﻪ و ﺳﻌﻲ ﻫﺮ ﻓﺮد ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ دﺳﺘﻤﺰد را زﻳﺎد ﻛﻨﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻛﻤﺘﺮ از اﻳﻦ ﻣﻴﺰان دﺳﺘﻤﺰد‬ ‫ﺑﺪﻫﻨﺪ از آن ﻛﺎﻻ ﺑﺎﻳﺪ وارد ﻛﺮد و ﻳﺎ ﻣﺼﺮف و ﺗﻮﻟﻴﺪ را ﺗﻨﺰل داد‪.‬‬ ‫ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻛﺸﻮر ﺻﺎدرﻛﻨﻨﺪه ﺷﻮد و ﻳﺎ ﻣﺼﺮف آن ﻛﺎﻻ در داﺧﻞ زﻳﺎدﺗﺮ ﺷﻮد‪،‬‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ ‪dT‬‬ ‫‪ A > S dK‬ﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬ﺣﺎل اﮔﺮ ﻣﺪت ﻛﺎر روزاﻧﻪ ﻛﺎرﮔﺮ را ‪ V‬ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﻛﺎرﻛﺮد روزاﻧﻪ ‪ Ki‬ﭼﻨﻴﻦ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪:‬‬ ‫‪Ki = P.S‬‬ ‫‪π .‬‬ ‫‪π‬‬ ‫×‬ ‫‪A‬‬ ‫‪+‬‬ ‫‪T2‬‬ ‫=‬ ‫‪T1‬‬ .‬‬ ‫= ‪P.2.‬‬ ‫‪K = Q1 = T1.‬ﺑﻪﺟﺎي ‪ -Wi‬ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺼﺮف روزاﻧﻪ )‪ (r‬را در ﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ‬ ‫ﻋﻼﻣﺖ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد و ﺑﻪﺟﺎي ﻧﺎﻣﺴﺎوي ﺗﺴﺎوي ﻣﻴ‪Ĥ‬ﻳﺪ‪.‬ﺣﺎل ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎت ﺑﻪﺻﻮرت‬ ‫آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻲدررو و ﺑﺎ ‪ S‬ﺛﺎﺑﺖ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪.‬‬ ‫‪ -6.‬ﻛﻤﺎ آﻧﻜﻪ ﺧﺴﺘﮕﻲ ﻋﻀﻼت اﻧﺴﺎن )ﻳﺎ ﺣﻴﻮان ﺑﺎرﻛﺶ( ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺴﺘﮕﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن ﻧﻘﻄﻪ اﺛﺮ ﻗﻮه دارد ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﺪﺗﻲ ﻛﻪ ﻋﻀﻠﻪ در ﺣﺎل اﻧﻘﺒﺎض و زﻳﺮﺑﺎر ﻗﺮار‬ ‫ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .V‬‬ ‫از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﭼﻮن ﻛﺎر روزاﻧﻪ ﻫﺮ ﻓﺮد ﺑﺮاي ﺗﺄﻣﻴﻦ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت روزاﻧﻪ او اﺳﺖ و‬ ‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻣﺴﺎوي ﺑﺎ آن )ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﺎ ﻋﻼﻣﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﮔﺮ در ﻓﺮﻣﻮل‬ ‫‪Wi K i ≤ − J .(r) K i‬‬ ‫)در اﻳﻦ ﻓﺮﻣﻮلﻫﺎ ‪ J‬ﻣﻌﺎدل ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﻣﺎل ﻳﺎ ﻋﻜﺲ دﺳﺘﻤﺰد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪341‬‬ ‫ﺳﻨﺠﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .S‬‬ ‫و از آﻧﺠﺎ ﺑﻬﺎي ﺟﻨﺲ ﻣﺼﻨﻮع ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲآﻳﺪ‪.S‬‬ ‫‪Q2 = T2 .4‬ﺑﻬﺎي ﻛﺎﻻﻫﺎ‬ ‫ﺑﻬﺎي ﻳﻚ ﺟﻨﺲ از ﻫﻤﻴﻦ راه و ﻃﺒﻖ اﺻﻞ اول ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲآﻳﺪ‪:‬‬ ‫‪+ A‬‬ ‫‪× K‬‬ ‫‪Q1‬‬ ‫=‬ ‫‪Q2‬‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫ﻛﺎر × دﺳﺘﻤﺰد ‪ +‬ﺑﻬﺎيﻣﺎدهاوﻟﻴﻪ = ﺑﻬﺎيﻛﻞ ﺟﻨﺲ ﻣﺼﻨﻮع‬ ‫‪ K‬را ﻛﻪ ﻛﺎر وارده ﺑﺮ ﻛﻞ ﺟﻨﺲ اﺳﺖ ﻣﻲﺗﻮان ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ﻛﺎر ﻻزم ﺑﺮاي واﺣﺪ‬ ‫ﺟﻨﺲ ) ‪ (π‬ﺿﺮب در ﻣﻘﺪار آن )‪ (S‬ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬‬ ‫ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﺣﻜﻢ ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﻣﺒﺮد را ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ ﻛﻪ اﺟﻨﺎس‬ ‫ﻛﻢﻗﻴﻤﺖ )ﺣﺮارﺗﻬﺎي ﭘﺴﺖ( را ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬ﻛﺎري ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻛﺎرﮔﺮ ﻳﺎ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﺮ آن ﻣﺰﻳﺪ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ )ﻧﻈﻴﺮ ﻛﻤﭙﺮﺳﻮر( و ﻣﺎده اوﻟﻴﻪ ﻣﺜﻼ ﺗﻨﻪ درﺧﺖ را ﺑﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﮕﺎﻫﺪاﺷﺘﻦ ﻣﻘﺪار‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ )‪ (S‬آن )ﺑﺸﺮط آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ و اﻣﻴﻦ ﺑﻮدن( ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻣﺼﻨﻮع ﻳﺎ ﺟﻨﺲ ﭘﺮﻗﻴﻤﺖ‬ ‫ﻣﺜﻼً در و ﭘﻨﺠﺮه ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.V = J.

‬‬ ‫ﻓﺮﻣﻮل ﻛﻼﺳﻴﻚ آدام اﺳﻤﻴﺖ ‪ T1 = T2 + A .‬وﻟﻲ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ از ورود ﺗﺎ ﺧﺮوج‬ ‫ﺟﻨﺲ از ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ )ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﺎده اوﻟﻴﻪ ﺑﻪ ﻣﺎده ﻣﺼﻨﻮع( ﻣﺒﺎﻟﻐﻲ ﺑﺎﺑﺖ ﻓﺮﺳﻮده ﺷﺪن‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦ )ﻛﻪ ﺧﻮد ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﺪهآل ﻧﺒﻮدن دﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎ اﺳﺖ( و ﺳﻮد ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ و ﻏﻴﺮه ﺑﺮ آن‬ ‫ﺑﻲاﻓﺰاﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮ ﻛﻤﻴﺖ ﻣﺎل رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ اﻓﺰوده ﺷﺪه ‪ S1 > S 2‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﺑﻪ ﻋﻮض ﻣﺪار‬ ‫ﻛﺎرﻧﻮي ‪ ، A a c d‬ﻣﺪار ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻲ ‪ A B C D‬را ﺧﻮاﻫﻴﻢ داﺷﺖ )ﺷﻜﻞ ‪(7‬‬ ‫‪ = Q1‬ﺳﻄﺢ ذﻳﻞ = ‪BC S1.‬ﻳﻌﻨﻲ در ﺻﻮرت ﺛﺎﺑﺖ ﻣﺎﻧﺪن ﻣﺎل‬ ‫)‪ (S2 = S1 = S‬ﺑﺎ ﻗﻴﻤﺖ واﻗﻌﻲ ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .π‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻣﺸﺮوط ﺑﻪ‬ ‫وﺟﻮد ﺷﺮاﻳﻂ آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ در ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‫‪ 342‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫↓‬ ‫ﻛﺎرﻻزمﺑﺮايواﺣﺪﺟﻨﺲ ×‬ ‫دﺳﺘﻤﺰد‬ ‫‪ +‬ﺑﻬﺎيواﺣﺪﻣﺎدهاوﻟﻴﻪ =‬ ‫↓‬ ‫ﺑﻬﺎيواﺣﺪﻣﺼﻨﻮع‬ ‫ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﻓﻮق ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺗﺎﻳﻴﺪي از ﺗﺸﺒﻴﻪﻫﺎ و ﺗﻄﺒﻴﻖﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ‬ ‫ﻧﻈﺮﻳﻪ ﻛﻼﺳﻴﻚ آدام اﺳﻤﻴﺖ و ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖﻫﺎ و ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ اﺳﺖ‪.T2 = ( S A − S D )T2‬‬ ‫ﺷﻜﻞ ‪7‬‬ ‫ﺣﺎل ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻧﻔﻊ اﺿﺎﻓﻪاي ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻗﺎﺋﻞ ﺷﻮد و ﺑﻬﺎي‬ ‫آﻧﭽﻪ ﺑﺎﺑﺖ ﻓﺮوش ﻛﺎﻻ درﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲدارد‪ ،‬ﻣﺴﺎوي ﻣﺒﺎﻟﻐﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﺑﺖ ﺧﺮﻳﺪ ﻣﺎده‬ ‫اوﻟﻴﻪ و دﺳﺘﻤﺰد ﻣﻲﭘﺮدازد‪.‬‬ .T1 = ( S B − SC )T1‬‬ ‫‪ = Q2‬ﺳﻄﺢ ذﻳﻞ = ‪AD S 2 .

‬‬ ‫در ﻓﺮﻣﻮل آدام اﺳﻤﻴﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺎده اوﻟﻴﻪ از زﻣﻴﻦ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه و ﻧﺮﺧﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫)زراﻋﺖ ‪ -‬ﻣﻌﺪﻧﻜﺎري ‪ -‬ﺻﻨﺎﻳﻊ آﺑﻲ و ﻫﻮاﻳﻲ( = ‪ 0 T2‬ﻣﻲﺷﻮد و ﻧﺮخ ﺟﻨﺲ ﻓﻘﻂ ﺗﺎﺑﻌﻲ‬ ‫از دﺳﺘﻤﺰد و ﻣﻘﺪار ﻛﺎر ﻻزم ﺑﺮاي اﺳﺘﺤﺼﺎل ﻳﺎ اﺳﺘﺨﺮاج آن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬اﮔﺮ‪ W‬ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ و ﻣﺪاري ﻃﻲ ﻧﮕﺮدد‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي ﺻﻔﺮ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪ .2.S‬ﮔﻨﺠﺎﻧﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬ .K‬‬ ‫= ‪+ A.‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ارزش ﺗﻤﺎم ﺷﺪه واﻗﻌﻲ ﻃﺒﻖ ﻓﺮﻣﻮل ﻓﻮق ‪T1‬‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.T1‬‬ ‫ﻃﺮﻓﻴﻦ را ﺑﺮ ‪ S 2‬ﻛﻪ ﻣﻴﺰان ﻛﻞ ﻣﺎده اوﻟﻴﻪ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﻓﺮض‪ ،‬ﻣﺴﺎوي ﺟﻨﺲ ﻣﺼﻨﻮع‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪:‬‬ ‫‪S1‬‬ ‫‪K‬‬ ‫‪T1 = T2 + A‬‬ ‫‪= T2 = Aπ‬‬ ‫‪S2‬‬ ‫‪S2‬‬ ‫ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺎل وﻗﺘﻲ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺎﻻي ﺧﻮد را ﺑﺪون ﻣﻨﻈﻮر ﻛﺮدن ﺳﻮد و ﺑﺎ ﺣﺪاﻗﻞ‬ ‫ﻗﻴﻤﺖ ﺑﻔﺮوﺷﺪ ﻧﺮخ‬ ‫‪T1 = T2 + Aπ‬‬ ‫را اﻋﻤﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪343‬‬ ‫‪Q1 S1.T2 S1.K S 2 .‬‬ ‫ﺑﺮاي ﺑﺮﻗﺮار ﺷﺪن ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل در اﺟﺘﻤﺎع ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ‬ ‫‪ Wi = (∂∂W‬ﻫﺮﻳﻚ از اﺟﺴﺎم در ﺗﻤﺎم ﻓﺎزﻫﺎ ﻻزم‬ ‫ﻣﺴﺎوي ﺑﻮدن ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ )‬ ‫‪n‬‬ ‫‪i‬‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﻧﻴﺰ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ اﻗﺘﺼﺎدي ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﻨﺪه اﺟﺘﻤﺎع ﻳﺎ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‬ ‫ﻧﺴﺒﻲ و ﻳﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎي ﻧﺴﺒﻲ ﻓﺮدي ﺑﺮاي ﻛﻠﻴﻪ اﻓﺮاد در ﺗﻤﺎم ﻃﺒﻘﺎت و ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت اﺟﺘﻤﺎع‪،‬‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺴﺎوي ﺑﺎﺷﺪ‪.T1 = = Q2 + A.5‬وﺟﻮه ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻨﺎوﺑﻲ‪ W‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻪ وﺟﻮه و ﻃﺮق ﻣﺨﺘﻠﻒ اﻋﻤﺎل ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﺎً در ﺟﻤﻠﻪﻫﺎي‬ ‫ﻋﺒﺎرت‪ W = U – T.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ‪ dW‬ﻫﻴﭽﮕﺎه‬ ‫ﺻﻔﺮ ﻧﺸﻮد‪ .‬زﻳﺮا ﻛﻪ ‪ S1 > S 2‬ﻣﺒﻴﻦ اﺳﺘﻬﻼك‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦ و ﺳﻮد ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫‪S‬‬ ‫‪T1 = 2 ،T<،T‬‬ ‫‪S1‬‬ ‫ﻛﻪ ﻛﻤﺘﺮ از ﻧﺮخ ﻓﺮوش ﻇﺎﻫﺮاً ﻋﺎدﻻﻧﻪ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -6.

‫‪ 344‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪ -1‬ﻛﺎر‪ :‬اﮔﺮ در اﺑﺘﺪاي ﺑﺮوز اﺣﺘﻴﺎج ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ ﺗﺪارك ﻗﺒﻠﻲ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺎﻣﺪه ﺷﺨﺺ‬ ‫)ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع( ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺮوع ﺑﻪ ﻋﻤﻞ اﻗﺘﺼﺎدي ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻳﮕﺎﻧﻪ راه‪ ،‬ﺑﺮوزدادن ‪U‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫زﻳﺎدﻛﺮدن آن اﺳﺖ‪.‬وﻟﻲ وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬ ‫اﺳﺘﺨﺪام و ﺑﻬﺮهﺑﺮداري ﻣﻨﻈﻢ )ﺳﻴﺴﺘﻤﺎﺗﻴﻚ( ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ در‬ ‫ﺟﻬﺖ ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎي ﺑﺸﺮي ﺑﺎﺷﺪ )ﻣﺎﻧﻨﺪ زراﻋﺖ ‪ -‬ﮔﻠﻪداري ‪ -‬آﺳﻴﺎب و ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺎدي‬ ‫و آﺑﻲ( در ﻓﺼﻞ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪاي ﺟﺎ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﻛﻪ ﺗﻮأم ﻛﺮدن اﻧﺮژي اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎ اﻧﺮژي ﻃﺒﻴﻌﻲ‬ ‫اﺳﺖ و ﻣﻮﺿﻮع ﺷﻌﺒﻪ ﻣﻬﻤﻲ از ﺷﻌﺒﻪﻫﺎي ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺛﺮوت و ﻣﺒﺪاء ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ ﻣﻴﮕﺮدد‪.‬در اﻳﻨﻤﻮرد‬ ‫ﻧﻴﺰ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي ﺗﻮأم ﺑﺎ ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -3‬ﺗﺠﺎرت‪ :‬ﺷﺨﺺ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺴﺘﻘﻴﻤﺎً ﻧﻴﺮوي ﺑﺪﻧﻲ ﻳﺎ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻧﻴﻨﺪازد‪.‬اﻳﻦ راه در اﺻﻞ ﻫﻤﺎن راه ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺷﺪه ﻗﺒﻠﻲ اﺳﺖ و‬ ‫ﺗﻮأم ﺑﺎ ﻛﺎر ﺷﺨﺼﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺳﺎده ﭼﻴﺪن ﻣﻴﻮه از درﺧﺖ ﻳﺎ‬ ‫ﻛﺸﻴﺪن رﻳﺸﻪ و ﻧﻤﻚ از زﻣﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺸﺘﺮك ﺑﺎ ﺣﻴﻮان اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -4‬ﻣﺮاﺑﺤﻪ‪ :‬ﻳﻚ ﻃﺮﻳﻖ ﻗﺪﻳﻤﻲ و ﻣﺘﺪاول ﻛﻪ ﻧﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻛﺎر ﺷﺨﺼﻲ و ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻧﻪ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻜﺎن و ﺗﺪﺑﻴﺮﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻗﺮضدادن ‪ S‬و ﭘﺲ ﮔﺮﻓﺘﻦ آن ﺑﺎ ﻣﻘﺪاري‬ .‬‬ ‫وﻟﻲ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ‪ S‬ﻫﺎي ذﺧﻴﺮه ﺷﺪه )ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ( و ﻛﺎﻻﻫﺎي ﻣﺎزادي ﻛﻪ در اﺧﺘﻴﺎر دارد‬ ‫ارزش ‪ T‬آﻧﻬﺎ را ﺑﺎ اﻧﺘﻘﺎل از ﻣﺤﻞ ﻓﺮاواﻧﻲ ﺑﻪ ﻣﺤﻞ ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺻﻮرﺗﻬﺎي ﺑﺎزار‬ ‫ﭘﺴﻨﺪ ﺑﺎﻻ ﺑﺒﺮد‪ ،‬ﺟﻨﺲ ﻣﻮرد ﻧﻴﺎز را ﺧﺮﻳﺪاري ﻧﻤﺎﻳﺪ و‪ W‬ﺧﻮد را ﺻﻔﺮ ﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻇﺎﻫﺮ و ﺑﻪﻃﻮر اﻟﺰاﻣﻲ ﻧﻔﻊ ﺣﺎﺻﻠﻪ ﺑﺮاﺑﺮ دﺳﺘﻤﺰد ﻛﺎر اﻧﺠﺎم ﺷﺪه‬ ‫ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﺎردﺳﺘﻲ ﻳﺎ ﺑﺪﻧﻲ اوﻟﻴﻦ ﺷﻜﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺤﺼﻮل آن ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از اﻓﺰار‪ ،‬ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻳﺎ ﻗﻮاي ﻃﺒﻴﻌﺖ در‬ ‫ﺿﺮاﻳﺐ ﺑﺰرﮔﻲ ﺿﺮب ﺷﻮد و ﺟﻮاب اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺗﺼﺎﻋﺪي ﺗﺮﻗﻴﺎت را ﺑﺪﻫﺪ‪.‬ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻪ‬ ‫ﺟﻨﺲ را ﺗﻬﻴﻪ و ‪ S‬را زﻳﺎد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪W ،‬ﻛﻮﭼﻚ ﺷﺪه در ﺣﺪ ﻛﻔﺎف ﺑﻪ ﺻﻔﺮ ﻣﻴﺮﺳﺪ و‬ ‫ﻳﻚ ﻣﺪار اﻗﺘﺼﺎدي ﻃﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﻲﺗﺮﻳﻦ و ﻣﻘﺪﻣﺎﺗﻲﺗﺮﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪ ازدﻳﺎد ‪ U‬آن اﺳﺖ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت‬ ‫ﺑﺪﺳﺖ و ﭘﺎ اﻓﺘﺎده ﻛﺎر ﻛﻨﺪ و ﻧﺎن )ﻳﺎ ﻫﺮ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج دﻳﮕﺮي را( درآورد‪ .‬‬ ‫‪ -2‬ﺑﻬﺮهﺑﺮداري از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ‪ :‬دوﻣﻴﻦ راه ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج ﺗﻮﺳﻞ ﺑﻪ ﻣﻮﺟﻮدﻳﻬﺎي‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و اﺳﺘﺜﻤﺎر آن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺑﺪون رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﻴﺪان ﺑﺮاي ﺧﺮﻳﺪ ﺟﻨﺲ‬ ‫ارزان و ﺣﻤﻞ ﻛﺮدن ﺑﻪ ﻣﺤﻼت ﺷﻬﺮ ﺑﺮاي ﻓﺮوش ﺑﻪ ﻧﺮخ ﮔﺮان ﻛﺎﺳﺒﻲ اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻴﮕﻴﺮد‪.‬ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ و ﺗﺪﺑﻴﺮﻫﺎي ﺷﺨﺼﻲ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً اﮔﺮ ﺗﺄﺧﻴﺮﻫﺎﻳﻲ ﻣﺎﺑﻴﻦ‬ ‫ﻣﺮاﺣﻞ ﺧﺮﻳﺪ و ﻓﺮوش رخ دﻫﺪ‪ ،‬اﺧﺘﻼﻓﺎﺗﻲ ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ‪.

‬‬ ‫∗‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﺨﺶﻫﺎي ﺑﻌﺪي دﻳﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ وﺟﻮه ‪ 1‬و ‪ 2‬ﻛﻪ در آﻧﻬﺎ روي‬ ‫اﻧﺮژي ‪ U‬ﻋﻤﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻃﺮق ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻗﺘﺼﺎدي و ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ واﻗﻌﻲ و‬ ‫داﺋﻤﻲ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺛﺮوت اﺳﺖ‪ .S‬ﺻﻔﺮ ﺷﻮد‪ .‬ﻋﺎﻣﻞ ﺟﺪﻳﺪي در اﻳﻨﺠﺎ ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ ﻛﻪ زﻣﺎن‬ ‫اﺳﺖ و زﻣﺎن در واﻗﻊ ﻣﻬﻠﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪوﺳﻴﻠﻪ ﻗﺮضﮔﻴﺮﻧﺪه ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ‪ 1‬و ‪ 2‬و ‪3‬‬ ‫اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫‪ -6.‬وﺟﻪ ‪ 3‬ﻛﻪ روي‪ T‬ﺑﺎزي ﻣﻲﺷﻮد ﺑﻪ ﺷﺮط اﻋﺘﺪال و ﺗﻨﺎﺳﺐ‬ ‫ﻧﻔﻊ ﺑﺎ ﻛﺎر و ﻓﻮرﻳﺖ ﻣﺒﺎدﻟﻪ ﺗﺎ آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺳﺒﺐ ﺗﻮزﻳﻊ ﻣﺤﺼﻮﻻت و ﺗﺴﻬﻴﻞ ﻋﻤﻠﻴﺎت ‪1‬‬ ‫و ‪ 2‬ﻣﻲﺷﻮد ﻣﻤﺪوح و ﻣﻘﺒﻮل اﺳﺖ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪345‬‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ اﺳﺖ‪ .2.‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﺑﺎز ﺑﺎ ﺑﺎﻻرﻓﺘﻦ ﺟﻤﻠﻪ‪W ، T.‬اﻳﻦ ﻧﻮع ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫اﻧﺘﻔﺎع از ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺧﺎﻟﺼﺘﺮﻳﻦ وﺟﻪ آن رﺑﺎﺧﻮاري )ﻣﻌﺎوﺿﻪ ﭘﻮل ﻳﺎ ﺟﻨﺲ(‬ ‫اﺳﺖ و ﺻﻮر ﻣﺨﻠﻮط آن اﺟﺎرهداري ﻣﺴﺘﻐﻼت و دﻫﺪاري )ﺑﻬﺮهﻣﻨﺪي از اﺻﻞ زﻣﻴﻦ(‬ ‫و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﮔﺬاري در ﺷﺮﻛﺘﻬﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻏﻴﺮ اﻳﻦ ﺻﻮرت ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬ ‫‪Uc < Ue‬‬ ‫درآﻳﺪ ﺑﺮاي آن ﺟﺎﻣﻌﻪ )ﻳﺎ ﺷﺨﺺ( اﺿﺎﻓﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﻳﻜﻨﻮع ﻓﺮاواﻧﻲ وﺟﻮد ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫داﺷﺖ‪ ،‬ﻛﻪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺼﺮف و ﻣﻮردي ﺑﺮاي آب ﻛﺮدن آن ﭘﻴﺪا ﻧﻜﻨﻨﺪ ﺳﺒﺐ اﻓﺰاﻳﺶ‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎ و ﺗﻨﺰل اﻧﺮژﻳﻬﺎ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و در ﻫﺮﺣﺎل ﻏﻴﺮﻣﻄﻠﻮب اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ وﺟﻪ ‪ 4‬ﻛﻪ‪ S‬در آن ﻧﻘﺶ اﺳﺎﺳﻲ را ﺑﺎزي‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و اﺳﺘﻔﺎده و ازدﻳﺎد ‪ S‬اﺳﺖ ﻣﻮرد ﺗﺄﻣﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬در ﺣﺎل ﺗﻌﺎدل ﺑﺮاي ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ )ﻳﺎ ﺷﺨﺺ( ﺳﺎﻟﻢ و ﻣﻨﻈﻢ ﻛﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻮﺑﻲ از ﻋﻬﺪه اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺧﻮد ﺑﺮآﻳﺪ‪:‬‬ ‫‪U‬‬ ‫=‬ ‫‪U‬‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ‬ ‫=‬ ‫ﻣﺼﺮف‬ ‫ﻳﺎاﮔﺮﻣﺼﺮف راﺑﺎ اﻧﺪﻳﺲ ‪ c‬و ﺗﻮﻟﻴﺪ راﻛﻪ ﻋﻤﻞاﻗﺘﺼﺎدياﺳﺖ ﺑﺎاﻧﺪﻳﺲ ‪ e‬ﻧﻤﺎﻳﺶ‬ ‫دﻫﻴﻢ‪:‬‬ ‫= ‪Uc‬‬ ‫‪Ue‬‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .6‬ﺗﻌﺎدل اﻗﺘﺼﺎدي و رﺷﺪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﺨﺶ ﻓﺮﻋﻲ ‪ 2-2-6‬ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺟﻤﻠﻪ‪ U‬در ﻓﺮﻣﻮل ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎدي در‬ ‫ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﻫﻢ ﻣﻌﺮف اﺣﺘﻴﺎج و اﺳﺘﻌﺪاد ﻣﺼﺮف اﺳﺖ و ﻫﻢ ﻣﻴﺰان ﻛﻞ اﻧﺮژي اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫را ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬وﻟﻲ اﮔﺮ‬ .

‬وﻟﻲ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﮔﺮاﻧﻲ و‬ ‫ﻛﻤﻴﺎﺑﻲ ﻣﻮﺟﺐ ﺷﻮد ﻛﻪ‬ ‫‪Te > Tn‬‬ ‫ﮔﺮدد‪ ،‬ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎدي زودﺗﺮ از ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺻﻔﺮ ﺷﺪه اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻓﺮاد‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﺑﺮآورده ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻌﺎدل ﻓﻮق ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ ﺷﺨﺺ )ﻳﺎ ﺟﺎﻣﻌﻪ( ﻳﻚ ﺣﺎﻟﺖ ﻓﻌﺎل‬ ‫ﺛﺎﺑﺘﻲ اﺣﺮاز ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬وﻟﻲ اﺛﺮ ﺣﺎﻓﻈﻪ و اﺣﺘﻜﺎر و اﻓﺮاط و ﺗﻔﺮﻳﻄﻬﺎي ﺑﺸﺮي و‬ ‫اﺷﻜﺎﻻت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺳﺒﺐ اﻧﺤﺮاﻓﻬﺎ و ﻧﻮﺳﺎنﻫﺎﻳﻲ ﻣﻴﮕﺮدد ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺤﺮاﻧﻬﺎي‬ .S = O‬‬ ‫‪U‬‬ ‫‪Tn = n‬‬ ‫‪S‬‬ ‫ﺣﺎل ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ارزش ﺑﺎزار )ارزش اﻗﺘﺼﺎدي ‪( Te‬ﻛﺎﻻﻳﻲ ﻣﺴﺎوي ارزش ﻃﺒﻴﻌﻲ آن‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ U n ،‬و ‪ U e‬ﻣﺴﺎوي ﺷﺪه ﺷﺮط ﺗﻌﺎدل اﺧﻴﺮ ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬واﻻ ﺳﻴﺮ ﻗﻬﻘﺮا و ﺿﻌﻒ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﭘﻴﻤﻮد‪.‬‬ ‫‪U U‬‬ ‫‪> = Se‬‬ ‫‪Tn Te‬‬ ‫= ‪Sn‬‬ ‫ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ‪ U e‬ﺑﭙﺮدازﻧﺪ‪.‬‬ ‫‪Wn = U n − Tn .‬‬ ‫‪ T‬ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻳﺎ ‪ Tn‬ﻛﻪ ﺑﺎزاء آن ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ ‪ Wn‬ﭘﺲ از دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﺗﻤﺎم ‪ S‬ﻣﻮرد‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج ﺻﻔﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ارزش ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺣﻘﻴﻘﻲ ﻛﺎﻻي ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ را ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﺮط دﻳﮕﺮ ﺗﻌﺎدل اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫‪U‬‬ ‫=‬ ‫‪U‬‬ ‫=‬ ‫‪U‬‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج اﻗﺘﺼﺎدي‬ ‫اﺣﺘﻴﺎجﻃﺒﻴﻌﻲ‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ‬ ‫‪Un = U c = U e‬‬ ‫‪Un‬‬ ‫=‬ ‫‪Ue‬‬ ‫و ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر‬ ‫‪Wn = We‬‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‫‪ 346‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫‪Uc > Ue‬‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﺟﺎﻣﻌﻪ )ﻳﺎ ﺷﺨﺺ( ﻧﺎﭼﺎر ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﺮﻗﺪرت ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺧﻮد ﺑﻲاﻓﺰاﻳﺪ )از ﻃﺮﻳﻖ ﻛﺎر‬ ‫اﻓﺮاد ﻳﺎ اﻛﺘﺸﺎف و ﺑﻬﺮهﺑﺮداري از ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺟﺪﻳﺪ(‪ .

‬ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ ‪ U e‬ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﻤﻴﺸﻪ در ﺣﺎل ﺗﺮﻗﻲ ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺸﺘﻖ‬ ‫آن را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ زﻣﺎن ﻣﻲﺗﻮان ﺿﺮﻳﺐ ﺗﺮﻗﻲ ﻳﺎ رﺷﺪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻧﺎﻣﻴﺪ‪:‬‬ ‫‪∂U n ∂U e‬‬ ‫=‬ ‫‪>O‬‬ ‫‪∂Z‬‬ ‫‪∂Z‬‬ ‫=‪π‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻼﺻﻪ ﻫﺮﮔﺎه ﻧﺎﻣﺴﺎوﻳﻬﺎي ذﻳﻞ ﺑﺎ اﺧﺘﻼف ﻣﻼﻳﻤﻲ ﻫﻤﻮاره در اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺮﻗﺮار‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ آن اﺟﺘﻤﺎع از ﮔﺮﻓﺘﺎري و ﺑﺤﺮان ﺑﺮﻛﻨﺎر و از رﺷﺪ و رﻓﺎه ﺑﺮﺧﻮردار ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪:‬‬ ‫‪U n > Ue‬‬ ‫‪π‬‬ ‫‪Te > Tn > o‬‬ ‫ﻣﻴﺰان رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻧﻪ از روي ﺛﺮوت ‪ S‬ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬و ﻧﻪ از روي‬ ‫اﻧﺮژي اﻗﺘﺼﺎدي‪ U‬و ﻧﻪ ارزاﻧﻲ ﻗﻴﻤﺖﻫﺎي‪ T‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺷﺎﺧﺺ آن ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻫﺮ ﻣﺎﺷﻴﻦ‪،‬‬ ‫در ﻫﺮ ﺳﻴﺴﺘﻢ‪ ،‬در ﻫﺮ ﻋﻤﻞ و ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ در ﻫﺮ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺳﻌﻲ ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺮﺗﻴﺒﺎت و‬ ‫ﺷﺮاﻳﻄﻲ اﺗﺨﺎذ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﺗﺮﻗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ در ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ .3.‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﻮﺟﻮد )ﺷﺨﺺ ﻳﺎ ﺟﺎﻣﻌﻪ( ﺳﺎﻟﻢ و در ﺣﺎل رﺷﺪ ﺑﺎﺷﺪ ‪ U n‬ﺣﺎﻟﺖ‬ ‫ﺻﻌﻮد داﺋﻤﻲ ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .4‬ﮔﻔﺘﻴﻢ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺟﺪﻳﺪ ﻛﻪ ﻃﺒﻌﺎً در‬ ‫ﻃﻲ ﻣﺪارﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ زﻧﺪﮔﻲ اﺣﺮاز ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﺧﻮد اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺗﺎزهاي را ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه‬ ‫ﻣﻲآورﻧﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -6.1‬ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ‬ ‫اﻳﻨﻚ ﻛﻪ ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺳﻴﺴﺘﻤﻬﺎي‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﮔﺮﻓﺘﻴﻢ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ﺟﺴﺘﺠﻮي ﺷﺮاﻳﻂ اﻳﺪآل اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر‬ ‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺑﺮآﺋﻴﻢ‪.‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻴﺪاﻧﻴﻢ ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﭼﻴﺰﻫﺎ در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻛﻪ ﺳﺒﺐ اﻧﺤﻄﺎط و اﺗﻼف‬ ‫اﻧﺮژي و ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻨﺰل راﻧﺪﻣﺎن ﻫﺮ دﺳﺘﮕﺎه ﻣﻲﺷﻮد ﻫﻤﺎن آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺳﺖ‪ .‬زﻳﺮا ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در آﺧﺮ ﺑﺨﺶ ‪ 5.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪347‬‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدي و ﻣﺸﻜﻼت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺑﻪﻃﻮر‬ ‫ارﺗﺠﺎﻋﻲ و ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد‪.‬ﺑﻠﻜﻪ اﮔﺮ ﻧﺸﺎﻧﻪ‬ ‫رﻓﺎه و ﺳﻌﺎدت را در ﻧﺸﺎط و ﺷﺮط ﻧﺸﺎط را ﺗﻌﺎدل زﻧﺪﮔﻲ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و رﺷﺪ ﺑﺪاﻧﻴﻢ‪،‬‬ ‫ﻳﮕﺎﻧﻪ ﻣﺤﻚ آن ﻫﻤﺎن ﻣﻘﺪار‬ ‫‪∂U n ∂U e‬‬ ‫=‬ ‫‪>O‬‬ ‫‪∂Z‬‬ ‫‪∂Z‬‬ ‫=‪π‬‬ ‫ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬وﻟﻲ اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﻧﻴﺰ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺛﺎﺑﺖ و‬ ‫ﺑﺮﻗﺮار ﺑﻤﺎﻧﺪ‪ .3‬ﺷﺮاﻳﻂ ﺑﻬﺒﻮد وﺿﻊ اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺎﻣﻌﻪ‬ ‫‪ -6.‬‬ .

‬در واﻗﻊ از‬ ‫اﺧﺘﻼف ﻓﺎﺣﺶ ﺣﺮارت و ﻓﺸﺎري ﻛﻪ ﻓﻴﻤﺎﺑﻴﻦ وﺟﻮد دارد ﻫﻴﭽﮕﻮﻧﻪ اﺳﺘﻔﺎدهاي ﺑﺮاي‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺎﻣﺪه‪ ،‬ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺣﺮارت ﺿﺎﻳﻊ ﺷﺪه و ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﻮق را وﻗﺘﻲ در ﺑﺎره اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ اوﺿﺎع ﺑﻜﺎر ﺑﺮﻳﻢ و‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻈﻴﺮ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﺨﺶ‬ ‫‪ 2-6‬ذﻛﺮ ﺷﺪ ﺗﻮﺟﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﺑﻪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ذﻳﻞ ﻣﻴﺮﺳﻴﻢ‪:‬‬ ‫اﻟﻒ( ﺑﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻳﺎ ﺳﻌﻲ اﻓﺮاد در ﺗﻤﺎم اﺟﺘﻤﺎع ﻳﻜﺴﺎن و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‪T‬ﻳﻌﻨﻲ ﻧﺮﺧﻬﺎ و‬ ‫دﺳﺘﻤﺰد ﻛﺎرﻫﺎي ﻣﺸﺎﺑﻪ درﻣﻮرد ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﻮده‪ ،‬ﺳﻬﻤﻴﻪ ﻣﺼﺮﻓﻲ ‪ Γ‬ﻧﻴﺰ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ‪ p‬ﺑﻮد ﺑﺮاي ﻫﻤﮕﺎن ﺑﺮاﺑﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫در ﻏﻴﺮاﻳﻦ ﺻﻮرت اﺻﻄﻜﺎكﻫﺎ )ﻧﺎرﺿﺎﻳﺘﻲ و ﺗﺄﺧﻴﺮ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ در ﺣﺮﻛﺎت و‬ ‫وﻇﺎﻳﻒ( و اﻏﺘﺸﺎشﻫﺎ و ﻓﺮارﻫﺎ و اﺗﻼﻓﺎﺗﻲ دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺑﻪ زﻳﺎن ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﺎر‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ و ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎ )ﺟﻤﻊ ﺷﺪن ﻣﻮﺟﻮدي ﺟﻨﺴﻲ ﻳﺎ اﺣﺘﻜﺎر( ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﮔﺸﺖ‪.‬‬ ‫‪ -3‬ﺗﻌﺎدل ﻓﺸﺎر و درﺟﻪ ﺣﺮارت ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎ ﺧﺎرج و اﻣﻜﺎن اﺧﺘﻼف ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ‬ ‫ﻛﻮﭼﻚ‪ .‬‬ ‫‪ -2‬ﺗﺴﺎوي ﻓﺸﺎرﻫﺎي داﺧﻞ و ﺧﺎرج در ﻧﻘﺎﻃﻲ ﻛﻪ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺑﺎ ﺧﺎرج ﺗﺒﺎدل ﻛﺎر‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬در ﻏﻴﺮ اﻳﻨﺼﻮرت ﻛﺎرﻫﺎي درﻳﺎﻓﺘﻲ از ﺧﺎرج ﺻﺪدرﺻﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ اﻧﺮژي‬ ‫ارﺗﺠﺎﻋﻲ داﺧﻠﻲ ﻛﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﺮداد و اﺳﺘﻔﺎده ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﺎﺑﻪاﻟﺘﻔﺎوت‬ ‫ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺣﺮارت و ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻣﻴﮕﺮدد‪.‬در‬ ‫ﻏﻴﺮاﻳﻨﺼﻮرت ﻣﺎﺑﻴﻦ ذرات و ﻣﻨﺎﻃﻖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﺒﺎدل ﺣﺮارت و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺗﺒﺎدل‬ ‫ﻛﺎر و ﺟﺮﻳﺎﻧﻬﺎي داﺧﻠﻲ ﻛﻪ ﺻﻮرت اﻏﺘﺸﺎش و اﺗﻼف و ﻓﺮار را دارد و ﺗﻮأم ﺑﺎ‬ ‫اﺻﻄﻜﺎك ﺑﻮده ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺣﺮارت ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬رخ ﺧﻮاﻫﺪ داد‪.‬در ﻏﻴﺮاﻳﻨﺼﻮرت ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ ﻧﺒﻮده‪ ،‬ﻳﻚ ﻃﺮﻓﻪ اﻧﺠﺎم ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬‬ ‫ﺷﺮط اول را ﻣﻲﺗﻮان در ﺟﻤﻠﻪ »ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ« ﺧﻼﺻﻪ ﻛﺮد و ﻫﻤﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﻋﻠﻤﺎي ﺑﺰرگ اﻗﺘﺼﺎد و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻣﺘﺄﺧﺮﻳﻦ آﻧﻬﺎ ﺗﺤﺖﻋﻨﻮان ﻣﺴﺎوات در ﺗﻮزﻳﻊ و‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺛﺮوت ﺧﻮاﺳﺘﺎر ﺷﺪهاﻧﺪ‪.‬‬ .‫‪ 348‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ارﺗﺠﺎﻋﻲ ﺑﻮدن ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎ در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ذﻳﻞ ﺑﻨﺪ ‪-3‬‬ ‫‪ 3‬در ﭘﺎورﻗﻲ ﺻﻔﺤﻪ ‪ 26‬اﺷﺎره ﺷﺪ ﺑﻪ ﻗﺮار زﻳﺮ اﺳﺖ‪:‬‬ ‫‪ -1‬ﺑﺮﻗﺮاري ﻓﺸﺎر واﺣﺪ ﻫﻤﻮار و ﺗﺴﺎوي ﺷﺮاﻳﻂ در ﺗﻤﺎم ﻧﻘﺎط ﺳﻴﺴﺘﻢ‪ .

‬‬ ‫اﻳﻦ را ﻫﻢ ﺑﮕﻮﻳﻴﻢ ﻛﻪ در ﻣﺒﺎدﻻت ﺣﺮارت‪ ،‬ﺗﺎ ﺳﻄﺢ ﺗﺒﺎدل ﻳﺎ ﻓﺮﺻﺖ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻧﺒﺎﺷﺪ‬ ‫اﻣﻜﺎن اﺧﺘﻼف ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻛﻮﭼﻚ ﻋﻤﻠﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫در ﺻﻮرت ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ ﺳﻪﮔﺎﻧﻪ ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ‪ ،‬ﻫﻢ راﻧﺪﻣﺎن ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي داﺧﻠﻲ‬ ‫ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ و ﻫﻢ راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺒﺎدﻻت ﺑﻴﻦ ﻫﻤﺴﺎﻳﮕﺎن‪.‬‬ .‬ﻣﺤﺼﻮل ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻓﺮاد ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﺟﻤﻊآوري ﺷﺪه ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﻣﺪاﻓﻌﺎت و‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪات ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻣﺠﺎور ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ رﺷﺪ و داراﻳﻲ و ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻮﻟﻴﺪ و‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﻗﺪري ﺑﻬﻢ ﻧﺰدﻳﻚ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎ و ﻣﺒﺎدﻻت ﻫﻤﻴﺸﻪ اﺟﺒﺎراً‬ ‫ﻳﻜﻄﺮﻓﻪ ﻧﺒﻮده ﺑﺎ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ و ﺗﺮﻗﻲ ﻳﻚ ﻃﺮف ﺟﻬﺖ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻋﻮض ﺷﻮد‪.2‬ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻣﺸﺎﻏﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ‬ ‫ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ از ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﻤﻮﻣﻲ‪ ،‬اﮔﺮ ﻗﻀﻴﻪ ﻛﺎرﻧﻮ را در ﻣﻮرد ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﻛﻪ‬ ‫ﺣﻜﻢ ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺮودﺗﻲ را دارﻧﺪ اﻋﻤﺎل ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻴﺮﺳﻴﻢ ﻛﻪ‪:‬‬ ‫ﺻﻨﻌﺖ ﭼﻮن ﻋﻤﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺛﺎﺑﺖ )ﻳﺎ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺛﺎﺑﺖ( ﺻﻮرت ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺑﺎ‬ ‫داﺧﻞ ﻛﺮدن ﻛﺎر در ﻣﺎل‪ ،‬ﺳﻄﺢ ارزش آنرا ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺮد و اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ ﻣﻲآﻳﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻤﺪوح اﺳﺖ‪.3.‬ﻳﻌﻨﻲ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺟﺬب و‬ ‫دﻓﻊ ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﺳﺮﻋﺖ و ﺳﻬﻮﻟﺖ ﺟﺮﻳﺎنﻫﺎي ﺗﻮزﻳﻊ و ﺗﺒﺎدل ﻫﺮﻗﺪر ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد‪ ،‬اﺳﺘﻌﺪاد‬ ‫ﺑﺮاي ﻣﺒﺎدﻻت ﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ زﻳﺎدﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.1‬‬ ‫ﭼﻮن ﺧﻮد ﺣﺮارت ﻧﻴﺰ ﻫﺮ ﻗﺪر در درﺟﺎت ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ ارزﻧﺪهﺗﺮ و آﻧﺘﺮوﭘﻲ آن‬ ‫ﻛﻤﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺗﻨﻬﺎ راه ارﺗﺠﺎﻋﻲ اﻓﺰاﻳﺶ ‪ T‬واردﻛﺮدن ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -6.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪349‬‬ ‫ب( ﺗﺴﺎوي ﻓﺸﺎرﻫﺎي داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﻛﻪ ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ ﺗﺴﺎوي ﻛﺎرﻫﺎي وارده و‬ ‫ﺻﺎدره و ﻋﺪم ﻛﺎر داﺧﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﺪم اﺳﺘﺨﺪام و اﺳﺘﺜﻤﺎر اﻓﺮاد را ﺑﺮاي ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ‬ ‫ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﻋﺪم اﺧﺘﻼف ﻛﺎر داده ﺷﺪه ﺧﺎرج ﺑﺎ ﻛﺎر درﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه‬ ‫داﺧﻞ‪ ،‬ﻋﺪم واﺳﻄﻪﻫﺎ ﻳﺎ ﻋﺪم اﺻﻄﻜﺎكﻫﺎ و اﺗﻼفﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﻣﺒﺎدﻟﻪ ﻣﺤﺼﻮﻻت رخ‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ را ﻣﻲرﺳﺎﻧﺪ‪ .1‬اَﻟْﻜﺎﺳ‪‬ﺐ‪ ‬ﺣ‪‬ﺒﻴﺐِاﻟﻠﱠﻪ )ﺣﺪﻳﺚ ﻧﺒﻮى ‪ -‬ﻛﺎﺳﺐ دوﺳﺖ ﺧﺪا اﺳﺖ( )ﻛﺎﺳﺐ در اﻳﻨﺠﺎ اﻋﻢ از ﻛﺎرﮔﺮ و ﺻﻨﻌﺘﮕﺮ‬ ‫و زارع اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﺮﺣﺪ داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻣﻮاﻧﻊ و ﻣﺼﺎرف و ﻋﻮارﺿﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺎﻋﺚ ﻛﺴﺮﺷﺪن ﻛﺎﻻﻫﺎ و ﻛﺎرﻫﺎي ﻣﺒﺎدﻻﺗﻲ ﺑﺸﻮد وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻳﻌﻨﻰ ﻫﺮﻛﺲ ﻛﻪ ﻣﻌﺎش ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻛﻮﺷﺶ و رﻧﺞ ﺷﺨﺼﻰ ﻛﺴﺐ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ(‪.‬‬ ‫ج( ﺗﻌﺎدل و ﻫﻢ ﺳﻄﺤﻲ ﺷﺮاﻳﻂ داﺧﻞ و ﺧﺎرج‪ ،‬ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺑﻪ ﺑﺮاﺑﺮي و ﻋﺪاﻟﺖ‬ ‫ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬اﻣﺎ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺟﻨﺲ‬ ‫‪ .

‬‬ ‫‪ .(. : 275 /‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺧﺮﻳﺪ و ﻓﺮوش را ﺣﻼل و رﺑﺎ را ﺣﺮام ﻛﺮد‪..‬ﺑﻘﺮه ‪.‬ﻧﺴﺎء ‪ : 29 /‬اى‬ ‫ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ اﻳﻤﺎن آوردهاﻳﺪ اﻣﻮاﻟﻰ ﻛﻪ ﺑﻴﻦ ﺷﻤﺎ )و ﻣﺘﻌﻠﻖ ﺑﻪ ﻫﻤﻪ( اﺳﺖ ﺑﻪ ﺑﺎﻃﻞ ﻧﺨﻮرﻳﺪ ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺑﺼﻮرت‬ ‫ﺗﺠﺎرت ﺑﺎﺷﺪ‪ ..S‬ﻳﺎ ﻛﺸﻴﺪن روي ﻗﻴﻤﺖﻫﺎ )ﻋﺪول از‬ ‫ﻓﺮﻣﻮل ﻛﺎرﻧﻮ ‪ T1 = T2 + A .‬ﺗﺠﺎرﺗﻰ ﻛﻪ از ﻃﺮﻓﻴﻦ رﺿﺎﻳﺖ ﺑﺎﺷﺪ(‪.1‬اَﺣ‪‬ﻞﱠ اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟْﺒ‪‬ﻴ‪‬ﻊ‪ ‬و‪ ‬ﺣ‪‬ﺮﱠم‪ ‬اﻟﺮِﺑﻮا‪) .‬ﻳﻌﻨﻲ اﮔﺮ‬ ‫ﺧﺮﻳﺪار ﺧﻮاﺳﺖ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺟﺎي ﻓﺮوﺷﻨﺪه ﺑﮕﺬارد ﻛﻤﺘﺮ از آن ﻗﻴﻤﺖ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﺟﻨﺲ را‬ ‫ﺗﻤﺎم ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻮﺟﺐ‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺟﺘﻤﺎع و ﺷﺨﺺ رﺑﺎﺧﻮار ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪ .‬‬ .‬ﺣﺪ وﺳﻂ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺻﻨﻌﺖ و رﺑﺎ‬ ‫ﺗﺠﺎرت و ﻛﺎﺳﺒﻲ )ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﻣﺘﺪاول در ﻓﺎرﺳﻲ( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ....3‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ مﻳﺪاﻧﻴﻢ اﺣﺘﻜﺎر ﺷﺮﻋﺎً ﺣﺮام اﺳﺖ‪.‬ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ اﻧﺘﻔﺎع ﺗﺎﺟﺮ و‬ ‫ﻛﺎﺳﺐ ﻣﺤﺪود ﺑﻪﺣﻘﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪزﺣﻤﺎت و ﻣﺨﺎرج و ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮي‬ ‫ﻣﺎل و ﻣﺴﺎﻓﺮت و اﻧﺒﺎرداري و ﺣﺴﺎﺑﺪاري و ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﻋﻤﻠﻴﺎت اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ روي ﺟﻨﺲ‬ ‫ﺗﻌﻠﻖ ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬ﻋﻤﻞ ارﺗﺠﺎﻋﻲ و ﺑﺎ ‪ S‬ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻮده ﻣﺸﺮوع و ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺮاي اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪...3‬‬ ‫اﻣﺎ ﻛﺎرﮔﺮ را ﻛﻪ در ﻳﻚ ﺑﻨﮕﺎه ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺣﻜﻢ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻣﻮﻟﺪ ﻧﻴﺮو ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ ،‬اﮔﺮ‬ ‫ﺑﺎ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﺎرﻧﻮ ﺑﺴﻨﺠﻴﻢ ﺷﺮط راﻧﺪﻣﺎن ﺣﺪاﻛﺜﺮ او اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺰ ﻛﺎر آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻴﺮو ﻋﻤﻞ دﻳﮕﺮي ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺟﻨﺲ و ﻣﺎل ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮﻳﻦ ارزش ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ‬ ‫ﺻﻮرت ﻣﺮﻏﻮب و ﺑﻪﺳﻬﻮﻟﺖ ﺑﻪاو رﺳﻴﺪه )ﻣﻨﺒﻊ ﮔﺮم ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﺎرﻧﻮ(‪ ،‬ﻓﻀﻮﻻت ﻓﺮﺳﻮده‬ ‫ﺷﺪه و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﺷﺪه ﭘﺲ از ﺣﺪاﻛﺜﺮ اﺳﺘﻔﺎده و ﺗﻨﺰل ارزش )ﻋﺪم اﺳﺮاف و ﺗﻔﺮﻳﻂ( ﺑﻪ‬ ‫ﻓﻮرﻳﺖ ﺑﻪ ﺧﺎرج ﺑﺮده ﺷﻮد و ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ دﺳﺘﮕﺎه دﻳﮕﺮي )ﺑﺪون اﺗﻼف وﻗﺖ و اﺷﺘﻐﺎل‬ ‫ﺧﻮد او( ﻣﻮاد اوﻟﻴﻪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻮاد ﻣﺼﺮﻓﻲ ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎج و ارزشدار و در دﺳﺘﺮس‬ ‫ﮔﺬارده ﺷﻮد )ﺳﺮوﻳﺲﻫﺎي ﺧﻮارﺑﺎر‪ ،‬ﺗﻮزﻳﻊ‪ ،‬ﺑﻬﺪاﺷﺖ‪ ،‬ﻣﺴﻜﻦ و ﻏﻴﺮه(‪.1‬‬ ‫ﻧﺸﺎﻧﻪ اﻳﻦ ﺣﺪ روي رﺿﺎﻳﺖ ﻣﻌﺎﻣﻼت و اﻣﻜﺎن دو ﻃﺮﻓﻪ ﺑﻮدن آن اﺳﺖ‪ ... .‫‪ 350‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﻪ ﺟﻨﺲ و ﺻﺮاﻓﻲ و رﺑﺎﺧﻮاري ﻛﻪ ﺑﺪون اﺑﺮاز ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و اﻋﻤﺎل ﻛﺎر ﺗﻮﻗﻊ اﻧﺘﻔﺎع از آن‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺗﺤﻮﻳﻠﻲ اﺳﺖ ﺻﺪدرﺻﺪ ﺣﺮارﺗﻲ‪ ،‬ﻏﻴﺮ ارﺗﺠﺎﻋﻲ و ﻏﻴﺮﻣﺘﻘﺎﺑﻠﻪ‪ ..2‬وﻟﻲ ﻫﻤﻴﻦ ﻛﻪ اﺣﺘﻜﺎر )ﺑﺎﻻﺑﺮدن‪ (T.‬‬ ‫‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ در ﺗﺒﺎدل ﺟﻨﺲ و ﭘﻮﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﻴﻦ ﻃﺮﻓﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬رﺿﺎﻳﺖ دوﺟﺎﻧﺒﻪ‬ ‫ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ‪ .π‬ﻛﻪ ﺑﻪﻧﻈﺮ ﺑﺪﻳﻬﻲ ﻣﻲآﻳﺪ( و دﺳﺖ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺷﺪن ﺑﻴﻦ‬ ‫واﺳﻄﻪﻫﺎ )ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن اﺧﺘﻼف ‪ dT‬در داﺧﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ( ﭘﻴﺶ آﻳﺪ‪ ،‬راﻧﺪﻣﺎن ﺗﻮﻟﻴﺪ اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﺗﻨﺰل ﻓﺎﺣﺸﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.2‬ﻳﺎ اَﻳ‪‬ﻬ‪‬ﺎاﻟَﺬّﻳﻦَ آﻣ‪‬ﻨُﻮا ﻻﺗَﺄُﻛَﻠُﻮا اَﻣ‪‬ﻮاﻟَﻜُﻢ‪ ‬ﺑ‪‬ﻴ‪‬ﻨَﻜُﻢ‪ ‬ﺑِﺎﻟﺒﺎﻃ‪‬ﻞْ ا‪‬ﻻﱠاَنْ ﺗَﻜُﻮنَ ﺗ‪‬ﺠﺎر‪‬ةً ﻋ‪‬ﻦْ ﺗَﺮاضٍ ﻣ‪‬ﻨْﻜُﻢ‪) .

‬‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻓﻮق ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ اﺟﺘﻤﺎع اﻗﺘﺼﺎدي ﺑﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪351‬‬ ‫اﻳﻦ ﺷﺮاﻳﻂ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺧﻮد ﻛﺎرﮔﺮ ﻧﺒﻮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻓﺮدي ﻛﻪ در ﻛﺎﻣﻞﺗﺮﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﺎرﻧﻮ ﻛﺎرﻛﺮده و‬ ‫ﻫﺮ ﺳﺎﻋﺖ ﺑﻪاﻧﺪازه‬ ‫‪K = (Q1 − Q2 ) J‬‬ ‫ﻛﺎر و ﻣﺤﺼﻮل ﺑﻴﺮون ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺑﻴﺶ از آﻧﭽﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎ و اﺣﺘﻴﺎج او ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﺎر ﻛﻨﺪ)‪dK f > .‬ﻋﺪم ﺗﺄﻣﻴﻦ آﻧﻬﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺮﻗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬در ﻧﺮخ‬ ‫دﺳﺘﻤﺰد ﻧﻴﺰ ﻣﺴﺌﻠﻪ رﺿﺎﻳﺖ ﻳﻌﻨﻲ دوﻃﺮﻓﻪ ﺑﻮدن ﺗﺤﻮﻳﻞ و ﻋﺪم اﻧﺤﺼﺎر و اﺟﺒﺎر و‬ ‫اﻋﺘﺼﺎب از ﻃﺮﻓﻴﻦ ﺷﺮط اﺳﺖ‪.‬‬ ‫‪ -6.‬ﺗﺮﻗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﺨﺶ ‪ 5-6‬ﺧﻮاﻫﻴﻢ دﻳﺪ ﻣﻨﺠﺮﺑﻪ‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ﺷﺎﺧﺺ زﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ اﺟﺘﻤﺎع‪ ،‬راﺿﻲ ﺑﻪدﺳﺘﻤﺰد ﻛﻤﺘﺮ‬ ‫) ‪ (A = JI‬و ﺣﺘﻲ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﺠﺎﻧﻲ ﺷﺪه و ﺿﺮﻳﺐ ﺗﻌﺎدل ‪ J‬را ﻛﻪ از ﺛﺎﺑﺘﺎت و ﻣﺤﻜﻤﺎت‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺮد )و ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ در‬ .‬ﻛﺎرﮔﺮ ﻧﻴﺰ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﻤﻞ ارﺟﺎﻋﻲ را ﺑﻪﻃﻮر‬ ‫آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺪون اﺻﻄﻜﺎك و ﺗﺄﺧﻴﺮ و اﺷﻜﺎل و ﺑﺪون اﺗﻼف‪ ،‬ﺑﺎ رﺿﺎﻳﺖ و ﻗﻮت‬ ‫و اﻣﺎﻧﺖ ﻛﺎﻣﻞ اﻧﺠﺎم داده ﻣﻮﺗﻮر اﻳﺪآﻟﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ راﻧﺪﻣﺎن ﻛﻞ ﺣﺪاﻛﺜﺮ درآﻳﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻓﺮد ﺑﺸﺮ ﺑﺎ ﺟﺴﻢ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺑﺎ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ‬ ‫ﻓﺮق دارد‪ .dw‬‬ ‫‪،‬ﻛﺎر ﺗﻮﻟﻴﺪي ﺑﻴﺶ از ﺗﻨﺰل اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ(‪ .4‬رواﺑﻂ ﺑﻬﺘﺮ از آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﻬﺮهورﺗﺮ از ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﺎرﻧﻮ‬ ‫در آﻧﭽﻪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل ﮔﻔﺘﻴﻢ اﻓﺮاد ﺑﺸﺮي را ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺟﺮام ﻣﺎدي و اﺟﺴﺎم ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻋﺎري از‬ ‫اراده و ﻋﺎﻃﻔﻪ و ﻣﺤﺪود و ﻣﺠﺒﻮر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻳﻢ‪.‬اﮔﺮ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻴﺶ از ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ و از ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ ﭘﺎ‬ ‫ﻓﺮاﺗﺮ ﮔﺬارد‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﻘﺎﺿﺎ و اﺣﺘﻴﺎج ﻣﺎدي ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﺎر و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ او ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻚ ﺗﻘﺎﺿﺎ و‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج و ﻋﺎﻣﻠﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﻋﺎﻃﻔﻪاي اﺳﺖ در ﻣﻌﺎدﻟﻪ‬ ‫‪T.‬و ﻣﺎزاد را ﺑﻪ ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ و ﻫﻤﻨﻮع ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬‬ ‫دﻳﺪﻳﻢ ﺑﺮاي اﺧﺬ ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ از ﻓﺮد و اﺟﺘﻤﺎع اﻓﺮاد‪ ،‬ﻳﻜﻲ از ﺷﺮاﻳﻂ اﺳﺎﺳﻲ‪،‬‬ ‫ﻋﺪاﻟﺖ و ﻣﺴﺎوات و ﺗﻘﻮي ﺑﻮد‪ .S‬‬ ‫‪W = U -‬‬ ‫وارد ﺷﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻴﺰان ﺗﻮﻟﻴﺪ اﺟﺘﻤﺎع و ﻗﺪرت ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻣﺎﻳﺘﺤﻠﻞ‬ ‫آن ﻛﻢ ﺷﺪه‪ ،‬ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺎﻣﻌﻪ و ﻧﻴﺮوي زﻧﺪﮔﻲ اﻓﺮاد ﺗﻨﺰل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬و رﺷﺪ‬ ‫ﻣﺘﻮﻗﻒ ﺷﺪه ﻋﻮاﻗﺐ ﺑﺪي را ﺑﻪ ﺑﺎر ﺧﻮاﻫﺪ آورد‪.

‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ‬ ‫ﺑﺎر وﻇﺎﻳﻒ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻳﺎ ﻣﻴﺰان ﻣﺴﺎﻋﻲ )‪ (p‬را ﻛﻪ درﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﻳﺪآل ﺑﺎﻳﺪ‬ ‫ﺑﻪ ﺣﺪود ﻫﻤﻨﻮﻋﺎن و زﻳﺮدﺳﺘﺎن ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ ﺑﻪ رﺿﺎ و رﻏﺒﺖ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﮕﻴﺮد و ﺗﺎ اﻧﺪازهاي‬ ‫ﺟﺒﺮان ﺑﻲﻋﺪاﻟﺘﻲﻫﺎ و ﻋﺪم ارﺗﺠﺎع ﺟﺎﻣﻌﻪ را ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ وﻗﺘﻲ ﺳﺮ و ﻛﺎر ﺑﺎ اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﺮي )ﺑﺸﺮ ﺻﺎﺣﺐ آزادي و اﺧﺘﻴﺎر ﻧﻪ‬ ‫ﺑﺸﺮ زﻧﺠﻴﺮ ﺷﺪه ﻣﺎدي ﻣﻨﺶ( اﻓﺘﺎد‪ ،‬ﻣﻌﺎدﻻت و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻪ ﻋﻮض ﺗﺴﺎوي‬ ‫ﺑﻪﺻﻮرت ﻳﻚ ﻋﺪه ﻧﺎﻣﺴﺎويﻫﺎﻳﻲ درﻣﻲآﻳﻨﺪ‪ .5‬اﻓﺰاﻳﺶ داراﺋﻲﻫﺎ و ﺗﺮﻗﻲ ﻫﺰﻳﻨﻪ زﻧﺪﮔﻲ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻏﻴﺮﻣﺘﻌﺎدل‬ ‫‪ .‬اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﻣﻮﺟﺐ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ راﻧﺪﻣﺎن اﺟﺘﻤﺎع از‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦ اﻳﺪآل ﻛﺎرﻧﻮ ﺑﻪ ﻣﺮاﺗﺐ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﺪه درآﻣﺪﻫﺎ اﺿﻌﺎف ﻣﻀﺎﻋﻒ ﮔﺮدد‪ 1.1‬و‪ ‬ﻣﺎ اﺗَﻴ‪‬ﺘُﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ رِﺑﺎً ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﺮْﺑ‪‬ﻮا ﻓﻰ اَﻣ‪‬ﻮالِ اﻟﻨﱠﺎسِ ﻓَﻼ ﻳ‪‬ﺮِﺑ‪‬ﻮا ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬و‪ ‬ﻣﺎ اﺗَﻴ‪‬ﺘُﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ز‪‬ﻛﻮةٍ ﺗُﺮﻳﺪ‪‬ونَ و‪‬ﺟ‪‬ﻪ‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻓَﺎُوﻟﺌ‪‬ﻚ‪‬‬ ‫ﻫ‪‬ﻢ‪‬اﻟﻤ‪‬ﻀْﻌ‪‬ﻔُﻮ‪‬نَ )روم ‪ : 39 /‬و آﻧﭽﻪ ﺗﻨﺰﻳﻞ ﺑﺪﻫﻴﺪ ﻛﻪ در اﻣﻮال ﻣﺮدم ﻧﻔﻊ ﺑﺒﺮﻳﺪ‪ ،‬ﻧﺰد ﺧﺪا ﺳﻮدى ﻧﺨﻮاﻫﺪ‬ ‫آورد‪ .‬‬ ‫‪ -6.‬ﻳﺎ ﺑﺎ دادن زﻛﺎت و اﺣﺴﺎن و ﺑﺪون آﻧﻜﻪ‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎي ﺷﺨﺼﻲ و ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ اﻳﺠﺎب ﻧﻤﺎﻳﺪ از ‪ T.‬ﺑﺮاي رﻓﻊ اﺑﻬﺎم ﻧﺎﻣﺴﺎوي و ﺑﻪدﺳﺖ‬ ‫آوردن ﻣﻌﺎدﻻت ﺟﺒﺮي دﻗﻴﻖ ﺑﺎﻳﺪ ﻓﺎﻛﺘﻮر ﻳﺎ ﺿﺮﻳﺒﻲ را در ﻣﻴﺎن آورد ﻛﻪ ﻧﻈﻴﺮ ﻫﻤﺎن‬ ‫»ﺿﺮﻳﺐ ارﺗﺠﺎع« ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬وﻟﻰ آﻧﭽﻪ زﻛﺎت ﺑﻘﺼﺪ رﺿﺎ و روى ﺧﺪا ﺑﺪﻫﻴﺪ‪ ،‬ﭘﺲ ﭼﻨﻴﻦ ﭘﻮﻟﻬﺎﻳﻰ اﺿﻌﺎف ﻣﻀﺎﻋﻒ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ(‪.‬در ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎي ﻓﺎﺳﺪ ﻓﺮﻣﻮلﻫﺎ‬ ‫در آن ﺟﻬﺘﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺎﻣﻄﻠﻮبﺗﺮي را ﻧﺸﺎن دﻫﺪ‪ .‬‬ .‬‬ ‫ﻓﺮﻣﻮلﻫﺎي ﻓﻮق و ﺑﻌﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﺴﺎوي داده ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎﻳﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ اﻓﺮاد‬ ‫آن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺻﺪدرﺻﺪ ﺗﺤﺖﺗﺄﺛﻴﺮ ﻏﺮاﻳﺰ ﺛﺎﺑﺖ ﺻﺤﻴﺢ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻮده‪ ،‬اﺧﺘﻴﺎر‬ ‫ﻫﻴﭻﮔﻮﻧﻪ اﻧﺤﺮاف در ﺟﻬﺖ ﺑﺪ ﻳﺎ ﺧﻮب را ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .2‬رﺟﻮع ﺷﻮد ﺑﻪ ص ‪ 39‬ﺟﻠﺪ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﻨﻌﺘﻰ در اﻳﻨﺠﺎ ﺑﻪ ﻋﻮض ﺣﺮف اﺗﺎى ﻳﻮﻧﺎﻧﻰ ‪ e‬اﺳﺘﻌﻤﺎل‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‫‪ 352‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺻﻮرت ﺣﺮص و ﻇﻠﻢ ﺑﻪ ﺻﻔﺮ ﻣﻲرﺳﺎﻧﺪ(‪ .‬‬ ‫‪ .2‬‬ ‫ﻛﺎر درﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه‬ ‫=‪e‬‬ ‫ﻛﺎر داده ﺷﺪه‬ ‫ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﻛﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻛﻮﭼﻚﺗﺮ از واﺣﺪ )در ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺗﻌﺎدل ﻧﻴﺎﻓﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ( ﻳﺎ ﺑﺰرگﺗﺮ از واﺣﺪ )در ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻋﻮاﻃﻒ و ادﻳﺎن ﺻﺤﻴﺢ ﺣﻜﻮﻣﺖ‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ( ﺑﺎﺷﺪ و اﺳﻤﺶ »ﺿﺮﻳﺐ اﻋﺘﺪال« ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.S‬ﺧﻮد ﻛﻪ داراﻳﻲ ﻣﺎﻟﻲ اﺳﺖ‬ ‫ﻛﺎﺳﺘﻪ‪ ،‬ﻋﻤﺪاً ‪ W‬را ﺑﺎﻻ ﻣﻲﺑﺮد‪ .‬در ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎي ﺻﺎﻟﺢ‬ ‫ﺑﻪ ﻋﻜﺲ‪.

dK‬‬ ‫)‪= (1 − e‬‬ ‫‪T‬‬ ‫‪T‬‬ ‫= ‪dS .‬‬ ‫‪dQ‬‬ ‫‪A.dK f‬‬ ‫و اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت‪ ،‬ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺣﺮارت )ﻳﻌﻨﻲ داراﻳﻲ( ﻣﻴﮕﺮدد‪.e ) dK K .S) . ) = A(1 .‬‬ ‫ﻛﺎر درﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه‬ ‫‪dK . = A(dK .‬‬ ‫‪A < .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﻗﺒﻮل ﺗﻘﺮﻳﺐ ﻳﻚ‬ ‫ﺿﺮﻳﺐ اﻋﺘﺪال ﻣﺘﻮﺳﻄﻲ را اﻧﺘﺨﺎب ﻧﻤﻮده ﻓﺮض ﻛﻨﻴﻢ در ﺗﻤﺎم اﺟﺘﻤﺎع و در ﺗﻤﺎم‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي آن ‪ e‬ﻣﻘﺪار ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺛﺎﺑﺘﻲ را ﺣﻔﻆ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎي ﺻﺪدرﺻﺪ ﻣﻨﻈﻢ ﻣﺘﻌﺎدل‬ ‫ﻛﻪ ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺳﺎﻳﺮ ﺷﺮاﻳﻂ ﺗﻌﺎدﻟﻲ ﻛﺎﻣﻼً ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ ‪ e = 1‬ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﺑﺮاي ﭼﻨﻴﻦ ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﻳﻚ ﺿﺮﻳﺐ اﻋﺘﺪاﻟﻲ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻴﻢ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﺿﺮﻳﺐ ارﺗﺠﺎع ‪e‬‬ ‫در ﮔﺎزﻫﺎ و ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‪ .d (U – T.‬‬ ‫ﻫﺮﻗﺪر ﻣﻌﺎﻳﺐ و ﻣﻮاﻧﻊ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد ‪ e‬ﭘﺎﺋﻴﻦﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ .‬ﭘﺲ از اﻧﺘﮕﺮالﮔﻴﺮي‪ ،‬ﻣﻌﺎدﻟﻪ اول اﻓﺰاﻳﺶ داراﺋﻴﻬﺎ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲآﻳﺪ )ﻣﺜﻼً در‬ ‫ﻣﺪت ﻳﻚ ﻣﺎه(‬ .‬‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ‬ ‫ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل اﻟﺒﺘﻪ ﻧﻪ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﻧﻪ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻦ ﻣﺎل ﺑﻪﻃﻮر ﻣﻄﻠﻖ ﻛﻠﻲ‪.‬‬ ‫ﺿﺮﻳﺐ اﻋﺘﺪال را ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺿﺮﻳﺐ ارﺗﺠﺎع ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.d‬‬ ‫و اﺿﺎﻓﻪ ﺗﺮﻗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ )داراﻳﻲ ﺟﻨﺴﻲ(‬ ‫‪.‬‬ ‫=‬ ‫=‪e‬‬ ‫‪dK‬‬ ‫ﻛﺎر داده ﺷﺪه‬ ‫ﺣﺮارت )ﻳﺎ داراﻳﻲ( اﺿﺎﻓﻲ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﺗﻼف ﻛﺎر ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬ ‫‪dQ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺨﻔﻴﻒ و ﺗﺒﺪﻳﻞ داﺋﻤﻲ ﻛﺎر ﺑﻪ ﻣﺎل و ﺗﺠﻤﻊ‬ ‫ﻣﺎل و ﺗﻨﺰل آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ارزﺷﻬﺎي ﭘﺴﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻃﺒﻴﻌﻲ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪353‬‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻏﻴﺮﻣﺘﻌﺎدل ﺟﺎﻣﻌﻪاي را ﮔﻔﺘﻴﻢ ﻛﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي داﺧﻠﻪ آن ارﺗﺠﺎﻋﻲ‬ ‫ﻧﺒﻮده ﺑﻪ واﺳﻄﻪ وﺟﻮد اﺧﺘﻼف ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻓﺮاد و ﻋﻠﻞ دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﻋﺪم رﺿﺎﻳﺖﻫﺎ و‬ ‫اﺻﻄﻜﺎكﻫﺎﻳﻲ در ﻛﺎرﻫﺎ و ﻋﺪم اﻣﺎﻧﺖ و اﺗﻼفﻫﺎﻳﻲ در ﻣﺎلﻫﺎ رخ دﻫﺪ‪ .‬‬ ‫اوﻟﻴﻦ اﺛﺮ ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل و ﺳﻮءﺟﺮﻳﺎن اﻣﻮر اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﺎرﻫﺎي ﺗﻮﻟﻴﺪي اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ‬ ‫ﻋﻮض آﻧﻜﻪ ﻣﺴﺎوي ﺗﻘﺎﺿﺎ و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻋﺎﻳﺪ ﮔﺮدد ﻛﻤﺘﺮ از آن در ﻣﻲآﻳﺪ‪.

‬ﻫﺮﻛﺲ‬ ‫ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ داراﻳﻲ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺟﻨﺲ درآورد‪ .‬‬ ‫‪T.1‬ﺑﻨﺪ ‪ 1-6‬ﺟﻠﺪ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﻨﻌﺘﻰ‪.‬‬ ‫‪dT = α .‬‬ ‫‪A.1‬‬ ‫ﺑﺮاي ﺟﺴﺘﺠﻮي ﺗﺮﻗﻲ ﻗﻴﻤﺖﻫﺎ ﻳﺎ ﺗﺮﻗﻲ ﺷﺎﺧﺺ زﻧﺪﮔﻲ در ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻏﻴﺮﻣﺘﻌﺎدل‬ ‫ﻓﺮﻣﻮل اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ را ﻛﻪ در اﺛﺮ ﻋﺪم ارﺗﺠﺎع و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻗﺴﻤﺘﻲ از ﻛﺎر ﺑﻪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد ﻣﻲﻧﻮﻳﺴﻴﻢ‪.‬زﻳﺎدﺗﺮ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫= ‪dS . = (1 − e‬‬ ‫‪ dS .‬از ﻳﻜﻄﺮف ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ‪ K‬اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﻨﻮز اﻧﺠﺎم‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﺗﻔﺎﺿﻞ )‪ (1 . dT‬‬ ‫=‬ ‫‪S.‬‬ ‫راﺑﻄﻪ ﻓﻮق ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ راﺑﻄﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﺮاي ﺣﺮارت اﺿﺎﻓﻲ‬ ‫ﺗﺮاﻛﻤﻬﺎي آدﻳﺎﺑﺎﺗﻴﻚ ﻧﺎﻗﺺ ﺑﻪدﺳﺖ آﻣﺪه ﺑﻮد‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﻘﺎﺿﺎي ﺧﺮﻳﺪ‬ ‫ﺟﻨﺲ )ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﺑﺮاي رﻓﻊ اﺣﺘﻴﺎج و ﺑﺪل ﻣﺎﻳﺘﺤﻠﻞ در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﺎﺷﺪ( ﺑﺎﻻ‬ ‫ﻣﻲرود‪.‬ﻧﺎﭼﺎر ﻧﺮخﻫﺎ ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ راﻛﺪ و ﻣﺘﻮﻗﻒ در ﻣﺤﻞ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‫‪ 354‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫= ‪A(1 – e)K ∆Q .‬‬ ‫اﻳﻦ ﺗﺮﻗﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎ‪ ،‬ﺗﻘﺎﺿﺎي ﻣﻮﻟﺪ ﻛﺎر ﻧﺒﻮده و ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻛﺎر اﺿﺎﻓﻲ ﻳﺎ ﻋﻤﻞ وارداﺗﻲ از‬ ‫ﺧﺎرج ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .e‬ﻫﺮﻗﺪر ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﻮد ‪ ∆Q .‬داراﻳﻲ اﻓﺮاد ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺮود‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﺗﻘﺎﺿﺎي اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻮﺟﻮدي ﺟﻨﺴﻲ ﻳﺎ ﻣﻴﻞ ﺑﻪ اﺣﺘﻜﺎر اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺲ‬ ‫ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ داراﺋﻴﻬﺎ ) ‪ (∆Q .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬ ‫‪ .‬ﻓﺮض ﻛﻨﻴﻢ ﺗﺮﻗﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﻧﺮخ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ﻧﺴﺒﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻳﻌﻨﻲ ﭼﻮن ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ و اﻧﺮژيﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﺟﺮﻳﺎن ﺻﺤﻴﺢ ﻧﺪارﻧﺪ‪ ،‬از‬ ‫دﺳﺖ ﻫﺮ ﺷﺨﺺ اﻧﺘﻘﺎلدﻫﻨﺪه ﻣﻘﺪاري از آن ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺣﺮارت اﻗﺘﺼﺎدي ﺗﻠﻒ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .dT‬‬ ‫‪T.dK‬‬ ‫‪T‬‬ ‫)‪dS .‬‬ .‬‬ ‫)اﻧﺪﻳﺲ ﺑﺮاي وﺿﻊ اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﻣﺜﻼً در اول ﻫﻔﺘﻪ ﻳﺎ ﻣﺎه ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‬ ‫‪S.‬‬ ‫‪dS .

dT = (1 − e‬‬ ‫‪α‬‬ ‫ﭘﺲ از اﻧﺘﮕﺮالﮔﻴﺮي در ﻃﻲ ﻣﺜﻼً ﻳﻚ ﻣﺎه‬ ‫)‪2 AT .‬‬ ‫=‪K‬‬ ‫)‪2 A(1 − e‬‬ ‫‪α‬‬ ‫= ‪T 2 − T .‬در اﻳﻨﺼﻮرت ‪ e‬ﻣﺴﺎوي ‪1‬و ‪.2‬‬ ‫ﻧﺮخ اﺟﻨﺎس )ﻳﺎ ﺷﺎﺧﺺ زﻧﺪﮔﻲ ﻛﻪ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ و ﻣﻮازي ﺑﺎ ﻧﺮخ ﻣﺘﻮﺳﻂ‬ ‫اﺟﻨﺎس ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲﻛﻨﺪ( در آﺧﺮ ﻫﺮﻣﺎه ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺑﺘﺪاي ﻣﺎه ﻃﺒﻖ ﻣﻌﺎدﻟﻪ درﺟﻪ دوم ﻓﻮق‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .(1 − e‬‬ ‫‪k‬‬ ‫‪S.‬ﭘﺲ ﺗﻨﻬﺎ راه ﺗﻨﺰل ﻫﺰﻳﻨﻪ‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ و ﻓﺮار از ﺳﺨﺘﻲ‪ ،‬ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن ﺿﺮﻳﺐ اﻋﺘﺪال ‪ e‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ .‬ﺧﺼﻮﺻﺎً‬ ‫در ﺟﻮاﻣﻊ ﻓﻘﻴﺮ ﻛﻪ ذﺧﻴﺮه ‪ S‬ﻛﻤﺘﺮ دارﻧﺪ و ﻛﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮي اﻧﺠﺎم ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .T=T‬‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.e‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .2‬از ﻳﻚ ﻃﺮف‬ ‫ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎﻛﺎر ﺗﻮﻟﻴﺪي ﻣﺘﻮﺳﻂ اﻓﺮاد در ﻣﺎه و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﻳﻌﻨﻲ )‪ (1 .‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﻜﻪ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺮﻗﻲ ﻣﺠﺬور ﺷﺎﺧﺺ زﻧﺪﮔﻲ ) ‪ (T 2 − T .‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ‬ ‫رواﺑﻂ را ﺑﺮاﺳﺎس درﺳﺘﻜﺎري و ﻋﺪاﻟﺖ ﻗﺮار دﻫﻨﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪355‬‬ ‫‪A.dK‬‬ ‫‪T‬‬ ‫)‪(1 − e‬‬ ‫‪T .‬ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ ﻓﺮﻣﻮل ذﻳﻞ‬ ‫ﻣﻲرﺳﻴﻢ‪:‬‬ ‫)‪2a (1 − e‬‬ ‫‪K‬‬ ‫‪S‬‬ ‫‪T = T.‬ﺗﻔﺎﺿﻞ ﻣﺠﺬور ﺷﺎﺧﺺ در ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻳﻚ ﻣﺎه در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﻧﺮخ دﺳﺘﻤﺰد‬ ‫و ﻣﻴﺰان ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻮاﻣﻞ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻤﺎﻧﻨﺪ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺛﺎﺑﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.dT = A‬‬ ‫‪dK‬‬ ‫)‪α . 1 +‬‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﺷﺎﺧﺺ زﻧﺪﮔﻲ داﺋﻤﺎً و ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ در ﺗﺮﻗﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﻫﺮ ﻗﺪر ﻣﺮدم‬ ‫ﺑﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻲاﻓﺰاﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎر زﻧﺪﮔﻲ را ﺳﺒﻚ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﻻ ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪ .‬‬ ‫در ﻓﺮﻣﻮل ﻓﻮق اﮔﺮ‪ A‬را ﻫﻢ ﻛﻪ ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ و ﺑﺎ ﺗﺄﺧﻴﺮ ﭼﻨﺪ ﻣﺎﻫﻪاي ﺑﺎ ﺷﺎﺧﺺ‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ آن ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ )‪ (A=aT.‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﺨﻮف ﻣﻴﺮﺳﻴﻢ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻗﺪر ﻣﺮدم ﺑﻴﺸﺘﺮ‬ ‫ﻛﺎر ﻛﻨﻨﺪ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺟﺘﻤﺎع را ﺗﻮﺳﻌﻪ دﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﻋﻮض ﻓﺮاﺧﻲ و ﮔﺸﺎﻳﺶ در‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ‪ ،‬ﺑﺮ ﻫﺰﻳﻨﻪ و ﺑﺮ ﺳﺨﺘﻲ ﻣﻌﻴﺸﺖ اﻓﺰوده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .

‫‪ 356‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻣﺎ اﻓﺰاﻳﺶ داراﻳﻲ ﻣﺮدم ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮد؟ در اﺑﺘﺪاي اﻣﺮ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺛﺮوت‬ ‫)ﻫﻤﺎﻧﻬﺎ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ زرﻧﮕﻲ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﻳﺎ اﺣﺮاز داراﻳﻲ اوﻟﻴﻪ و ﻳﺎ اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎ و‬ ‫ﺑﻲﻋﺪاﻟﺘﻲ و ﺑﻲاﻣﺎﻧﺘﻲﻫﺎ ﺳﻴﺮ اﻣﻮال را در ﻋﺒﻮر از ﺧﻮد ﻣﺘﻮﻗﻒ و ﻣﺠﺬوب ﻛﺮدهاﻧﺪ(‬ ‫روﺑﻪ ﻛﺎﻻﻫﺎي ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎج و ﻗﺎﺑﻞ ﻓﺮوش ﺑﻴﺎورﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﻓﺮﻣﻮلﻫﺎي ﻣﺎﺳﻴﻮ ﺑﺮاي ﻣﺸﺘﻘﺎت ﻧﺴﺒﻲ‪ W‬اﻳﻦ اﺳﺖ‪:‬‬ ‫‪V = C te‬‬ ‫‪.Helmholtz‬‬ .‬وﻟﻲ ﻳﻜﻨﻮع داراﻳﻲ ﻛﻪ ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﻘﺎل‬ ‫ﺑﻪ ﺟﺎي دﻳﮕﺮ و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻛﺎﻻي ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎج ﻧﺒﻮده‪ ،‬ﻧﺮخ آن ﺣﺎﻟﺖ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪاري‬ ‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺑﻌﻀﻲ از ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﻣﻌﺎدﻻت و ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬ ‫ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﺑﻪ ﻃﺮف ﺻﻔﺮ ﺳﻘﻮط ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ـ =‪dW‬‬ ‫‪AP.‬اراﺿﻲ در ﺷﻬﺮ ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ . Gibbs .‬ﻛﺎﻻﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ راﺣﺘﻲ از زﻣﻴﻦ‬ ‫ﺑﻪ ﺟﻮﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺜﻞ ﺧﻮد زﻣﻴﻦ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در وﻫﻠﻪ‬ ‫دوم ﺗﻮﺟﻪ ﻣﻌﻄﻮف ﺑﻪ ﻛﺎﻻﻫﺎي ﻏﻴﺮﺿﺮوري ﻣﻲﺷﻮد و اﺻﻼً ﺑﺎزاري ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ‬ ‫ﻛﺎﻻﻫﺎ‪ ،‬ﻛﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪﺷﺎن ﺻﺮف اﻧﺮژي ﻧﺨﻮاﻫﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺷﻮد‪ . Massieu‬‬ ‫‪3 .dV P = C te‬ـ =‪dW‬‬ ‫ﻳﺎ‬ ‫ﻳﺎ‬ ‫‪∂W‬‬ ‫‪S‬ـ = ‪)V‬‬ ‫‪∂V‬‬ ‫(‬ ‫‪∂W‬‬ ‫‪AP‬ـ = ‪)T‬‬ ‫‪∂V‬‬ ‫(‬ ‫‪1 .‬‬ ‫‪3‬‬ ‫‪ -6.‬ﺑﻪ اﻳﻨﺘﺮﺗﻴﺐ ﻳﻚ داراﻳﻲ ﻣﻮﻫﻮم ﻣﺠﺎزي‪ 1‬در دﺳﺖ اﻓﺮاد و در اﺧﺘﻴﺎر اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﺟﻤﻊ ﻣﻲﺷﻮد و روزﺑﺮوز ﺳﻄﺢ آن ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً اﻏﻠﺐ ﻓﺎﺳﺪﺷﺪﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ و اﺣﺘﻜﺎرﺷﺎن ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ‪ . Fictive‬‬ ‫‪2 .6‬ﻓﺮﻣﻮل ﻣﺎﺳﻴﻮ‪ 2‬و ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﮔﻴﺒﺲ ‪ -‬ﻫﻠﻤﻬﻮﻟﺘﺰ‬ ‫ﺑﺎ ﺗﺸﺒﻴﻪ و ﺗﻄﺒﻴﻘﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻗﺘﺼﺎدي و ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺷﻴﻤﻴﻚ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻣﺪ‬ ‫و ﻧﻈﺎﻳﺮي ﻛﻪ ﺑﺮاي ‪T، v ، p‬و ﻏﻴﺮه ﺑﺪﺳﺖ آوردﻳﻢ‪ ،‬دﻟﻴﻞ ﻧﺪارد ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻣﺎﺳﻴﻮ ﻛﻪ‬ ‫راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺸﺘﻘﻬﺎي ﻧﺴﺒﻲ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‪ W‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﮔﻴﺒﺲ ‪ -‬ﻫﻠﻤﻬﻮﻟﺘﺰ ﻛﻪ ﺑﺮ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﺤﻮﻳﻞ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﻚ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺮ ﻃﺮز اﺟﺮاي ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي‬ ‫داﺧﻞ آﻧﻬﺎ ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﻗﺎﺑﻞ اﺳﺘﻌﻤﺎل و اﺳﺘﻨﺒﺎطﻫﺎي ﻣﻔﻴﺪ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬اﻳﻦ ﻛﺎﻻﻫﺎ ﭼﻮن ﻣﻮرد ﻣﺼﺮف‬ ‫روزاﻧﻪ دارﻧﺪ اوﻻً ﺗﺮﻗﻲ ﻧﺮخ آﻧﻬﺎ ﺳﺮﻳﻊ ﺑﻮده ﮔﺮان ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲآﻳﻨﺪ و ﺧﺮﻳﺪﺷﺎن ﺻﺮف‬ ‫ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ﺳﺮاغ اﻃﺮاف ﺷﻬﺮ‬ ‫ﻣﻴﺮوﻧﺪ‪ .dT‬‬ ‫‪S dT.

‬‬ ‫ﺗﻌﺒﻴﺮ دﻳﮕﺮ‪:‬‬ ‫اﻟﻒ( ﻣﻴﺰان ﻣﻮﺟﻮدي ﺟﻨﺴﻲ ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻳﺎ ﺗﺠﺎرﺗﺨﺎﻧﻪ و ﺑﻨﮕﺎه‪ ،‬از ﺧﺎرج ﻗﺴﻤﺖ‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻴﺰان ﺗﻘﺎﺿﺎ ﺑﻪ ﺗﻨﺰل ﻧﺮخ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲآﻳﺪ‪.‬‬ ‫ب( ﺑﺎر ﻧﺴﺒﻲ ﻳﺎ ﻣﺴﺎﻋﻲ اﻓﺮاد ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻳﺎ ﺑﻨﮕﺎه‪ ،‬از ﺧﺎرج ﻗﺴﻤﺖ اﻓﺰاﻳﺶ ﺗﻘﺎﺿﺎ‬ ‫ﺑﻪ ﺗﻨﺰل ﺳﺎﻋﺖ ﻛﺎر ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﺮ دﺳﺘﻤﺰد ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲآﻳﺪ‪.‬‬ ‫‪ -2‬ﺗﺮﻗﻲ ﺳﻄﺢ زﻧﺪﮔﻲ از ﻳﻜﻄﺮف ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻴﺰان زﺣﻤﺖ و ﻣﺴﺎﻋﻲ اﻓﺮاد و از‬ ‫ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺗﻨﺰل ﺳﺎﻋﺖ ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻓﺮﻣﻮل اول ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ در ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎﻳﻲ )ﻳﺎ ﺧﺎﻧﻮاده و اﺷﺨﺎﺻﻲ( ﻛﻪ داراﻳﻲ و رﺧﻮت و‬ ‫ﺗﻦﭘﺮوري زﻳﺎد ﺑﺎﺷﺪ )آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺎﻻ(‪ ،‬ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻨﺰل ﺑﻬﺎي ﻳﻚ ﺟﻨﺲ ﻣﻄﻠﻮب آﻧﻬﺎ‬ ‫ﻣﺼﺮف آن ﺟﻨﺲ را زﻳﺎد ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬‬ ‫ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﮔﻴﺒﺲ ‪ -‬ﻫﻠﻤﻬﻮﻟﺘﺰ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻧﻘﻞ و اﻧﺘﻘﺎلﻫﺎي داﺧﻠﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ از ﺣﺎﻟﺖ و‬ ‫وﺿﻌﻲ ﺑﻪ وﺿﻊ دﻳﮕﺮ )وﻟﻲ ﺑﺎ ﺛﺎﺑﺖ ﻣﺎﻧﺪن ﻧﺮﺧﻬﺎ( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ دﻳﺪ و ﭘﺮﺳﻴﺪ ﻛﻪ آﻳﺎ اﻳﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ و اﺣﻜﺎم را ﻋﻠﻢ اﻗﺘﺼﺎد ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ؟‬ ‫ﺑﺎ اﺣﺴﺎس و ﺗﺼﻮر از ﺧﺎرج ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﻣﻲﺗﻮان ﭘﻲ ﺑﻪ درﺟﻪ ﺻﺤﺖ آﻧﻬﺎ ﺑﺮد‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪357‬‬ ‫و ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬ ‫‪ -1‬ﺗﺮﻗﻲ ﺳﻄﺢ زﻧﺪﮔﻲ )ﻣﻴﺰان ﺗﻘﺎﺿﺎ( ﺑﺮاي ﻳﻚ اﺟﺘﻤﺎع ﻳﺎ ﻳﻚ ﻓﺮد ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ‬ ‫)ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻧﻈﻴﺮي ﻛﻪ در ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ وﺟﻮد دارد( ﻳﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬ ‫ﻛﺎﻻي ﻣﻌﻴﻦ‪ ،‬ﻣﺴﺎوي اﺳﺖ ﺑﺎ ﻣﻮﺟﻮدي ﺟﻨﺴﻲ ذﺧﻴﺮه ﺷﺪه ﺿﺮب در ﺗﻨﺰل ﻧﺮخ‬ ‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ )در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ ﺳﺎﻋﺖ ﻛﺎر ﺛﺎﺑﺖ ﺑﺎﺷﺪ(‪.‬ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر اﮔﺮ اﻓﺮاد ﭘﺮﻛﺎرﺗﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺗﻨﺰل‬ ‫ﺳﺎﻋﺎت ﻛﺎر ﻣﺼﺮﻓﺸﺎن را ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﺎﻻ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮد‪.‬‬ ‫⎤ ) ‪⎡ ∂ (∆W‬‬ ‫⎢ ‪∆W = ∆U + T‬‬ ‫‪⎣ ∂T ⎥⎦V‬‬ ‫⎫ ) ‪⎧ ∂ (∆W T‬‬ ‫‪U‬‬ ‫‪⎬ = 2‬‬ ‫⎨‬ ‫‪⎩ ∂T ⎭V T‬‬ ‫ﻣﺜﻼً ﻫﺮﮔﺎه ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ اﻓﺮاد را از ﻛﺎرﻫﺎي زراﻋﺘﻲ ﺑﻪ ﻛﺎرﻫﺎي ﺻﻨﻌﺘﻲ ﻛﻮچ دﻫﻨﺪ و‬ ‫ﺑﻨﮕﺎﻫﻬﺎي زراﻋﺘﻲ ﺑﻪ ﺑﻨﮕﺎهﻫﺎي ﺻﻨﻌﺘﻲ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺳﻄﺢ ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻧﺮژي‬ ‫ﻣﺆﺛﺮ و ﻣﻴﺰان ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺟﺘﻤﺎع ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪:‬‬ .

7‬ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻣﺎل ﺑﺎ آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫ﺷﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻛﻪ در ﻳﻚ دﺳﺘﮕﺎه اﻗﺘﺼﺎدي‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ آﻧﺠﺎﺋﻴﻜﻪ ﻫﺪف و اﺳﺎس ﭘﻮل‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺎل ﻣﻘﺎم آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﺻﻮرت ﻧﺎﻣﻄﻠﻮب اﻧﺮژي را اﺣﺮاز ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬اﻳﺠﺎد ﺗﻌﺠﺐ‬ ‫و ﺗﺮدﻳﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .H.‫‪ 358‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻓﺰاﻳﺶ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ و اﺳﺘﻌﺪادي ﻛﻪ در اﻳﻦ ﻋﻤﻞ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﺷﻮد ﺑﻪ ﻋﻼوه ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب‬ ‫ﻧﺮخ ﭘﻮل در ﻣﺸﺘﻖ ﺗﻐﻴﻴﺮ اﺣﺘﻴﺎج‪.‬وﻟﻲ در ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻌﺎدل و ﺣﺴﺎﺑﻬﺎي‬ ‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ زﻳﺎد وارد ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫از آن ﺟﻤﻠﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻌﺎدل ﻓﺎزﻫﺎ‪ ،‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ‬ ‫اﻓﺮاد ﺟﺎﻣﻌﻪ از ﻳﻚ ﺣﺮﻓﻪ و ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ )ﻣﺜﻼً زراﻋﺖ( ﺑﻪ ﺣﺮﻓﻪ دﻳﮕﺮي )ﻣﺜﻼً ﺻﻨﻌﺖ(‬ ‫ﻛﻮچ ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻫﺮ دﺳﺘﻪ اﻓﺮاد )ﻣﺼﺮف ﻧﺴﺒﻲ ﻓﺮدي( در ﺗﻤﺎم ﻓﺎزﻫﺎ‬ ‫)ﻣﺆﺳﺴﺎت و ﺣ‪‬ﺮف ﺟﺎﻣﻌﻪ( ﻣﺴﺎوي ﺑﺎﺷﺪ‪ .dT – AP.‬‬ ‫ﺑﺮاي ﻗﺎﻋﺪه ﻓﺼﻮل‪ 1‬و ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻛﻼﭘﺮون‪ 2‬و ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻌﺎدل ﻟﻮﺷﺎﺗﻠﻴﻪ ‪ 3‬و‬ ‫واﻧﺘﻬﻮف‪ 4‬ﻫﻢ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان وﺟﻮه ﺷﺒﺎﻫﺖ و اﺳﺘﻔﺎدهﻫﺎﻳﻲ در ﻋﻠﻢ اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺪﺳﺖ آورد‪.dV + ∑ λidni‬ـ = ‪dW‬‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺮﻗﻲ ﺗﻘﺎﺿﺎ از ﺗﻤﺎم ﻳﺎ از ﺑﻌﻀﻲ از اﺟﺰاي ذﻳﻞ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬ ‫ﺗﻨﺰل ﻧﺮخ ﺿﺮب در ﻣﻮﺟﻮدي ﺟﻨﺴﻲ ‪ +‬ﺗﻨﺰل ارزش ﻛﺎر روزاﻧﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ اﻓﺮاد ‪+‬‬ ‫ﻣﺠﻤﻮع ﺣﺎﺻﻞ ﺿﺮب اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻓﺮدي در اﻓﺰاﻳﺶ ﺟﻤﻌﻴﺖ‪. Clapeyron‬‬ ‫‪3 .‬ﻳﻌﻨﻲ در آﻣﺪ ﻛﺎرﮔﺮ در ﺻﺤﺮا و در‬ ‫ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪ و درآﻣﺪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ در ﻫﺮ دو ﺟﺎ ﻳﻜﺴﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬واﻻ ﻳﻚ اﻧﺘﻘﺎل ﺗﻌﺎدل رخ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ داد‪. Le Chatelier‬‬ ‫‪4 .‬اﺗﻔﺎﻗﺎً اﻳﻦ ﺗﻄﺒﻴﻖ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺄﻳﻴﺪ ﻓﺮضﻫﺎ و ﺗﺸﺒﻴﻪﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ‬ ‫‪1 .‬‬ ‫‪ -6.‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ در ﺷﻴﻤﻲ ‪ -‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻫﻢ از ﻣﻌﺎدﻟﻪ ﮔﻴﺒﺲ ‪ -‬ﻫﻠﻤﻬﻮﻟﺘﺰ ﺑﻪ اﻳﻨﺼﻮرت ﻧﺴﺒﺘﺎً‬ ‫ﭘﻴﭽﻴﺪه اﺳﺘﻔﺎده و اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪S.‬‬ ‫از ﻓﺮﻣﻮل ﻣﺎﺳﻴﻮن و ﺑﺎ وارد ﻛﺮدن ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚﻫﺎي ﻓﺮدي‪ ،‬اﺳﺘﻔﺎده‬ ‫دﻳﮕﺮي ﻛﻪ ﻣﻲﺷﻮد اﺳﺘﺨﺮاج ﻋﺒﺎرت ﺗﻔﺼﻴﻠﻲ‪ dW‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻘﺎﺿﺎ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪات ﻣﺤﺼﻮل و ﻛﺎر در ﻳﻚ اﺟﺘﻤﺎع اﻗﺘﺼﺎدي ﻣﺘﻌﺎدل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.Van't Hoff‬‬ . Regle des phases‬‬ ‫‪2 . J.

S.‬ﻣﺼﺮف ﻋﻤﺪه ﻣﺎل ﺗﻬﻴﻪ ﻏﺬا‬ ‫اﺳﺖ و ﻏﺬا ﻣﻮﻟﺪ ﻛﺎﻟﺮي در ﺑﺪن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﺻﻨﻌﺖ ﻧﻴﺰ ﻣﺎل‬ ‫اﻏﻠﺐ از ﻃﺮﻳﻖ ﺣﺮارت ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﻧﻴﺮوي ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﺣﺮﻛﺖ و ﻣﺼﺎرف دﻳﮕﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪.8‬ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﻏﺮض از ﻗﻮاﻧﻴﻦ در ﻳﻚ اﺟﺘﻤﺎع ﺗﻌﻴﻴﻦ وﻇﺎﻳﻒ ﻧﺴﺒﻲ اﻓﺮاد در ﻣﺸﺎﻏﻞ و ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ‬ ‫و ﺗﺮﺗﻴﺐ رواﺑﻂ آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺟﺮﻳﺎنﻫﺎ و ﺳﻴﺮﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﻲ‬ ‫در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺣﺮارت ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﺻﻮرت اﻧﺮژي اﺳﺖ ﻛﻪ روآوردن آن ﺗﻮأم ﺑﺎ ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫دادن آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﺗﻨﺰل دادن اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ و ﺗﺨﻔﻴﻒ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻴﺪاﻧﻴﻢ از ﻗﺮن ‪ 18‬ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﻧﻈﺮﻳﻪﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻳﻚ ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺗﺪرﻳﺠﻲ‬ ‫داﻳﻤﻲ ﺑﻪ اﺳﺎﺳﻲ ﺑﻮدن ﻧﻘﺶ ﻛﺎر ﺑﺸﺮي و ﻣﻨﺎﺑﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ از ﻳﻜﻄﺮف و واﺳﻂ ﺑﻮدن ﭘﻮل‬ ‫و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ را ﻧﺸﺎن داده و ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ آﻧﭽﻪ از درون و ذات‬ ‫ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻮﺟﻮديﻫﺎي ﻣﺤﺴﻮس ‪ T.‬ﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف ﭘﻮﺷﺶ و ﻣﺴﻜﻦ و ﺳﻮﺧﺖ‬ ‫ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻛﻪ آﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺣﻔﺎظ ﺣﺮارﺗﻲ و ﺑﺮودﺗﻲ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ .Keynes .T‬ﻫﺮ ﻗﺪر اﻧﺮژي ﻳﺎ داراﻳﻲ ﻛﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ‪ ،‬دروﻧﻲ و ﺟﺰو ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت و ﻣﻠﻜﺎت‬ ‫زﻧﺪه ﺷﺨﺺ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺧﻮب و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ‪ dK f‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬آﺧﺮﻳﻦ اﺳﺘﺎد ﺑﺰرگ ﻗﺮن‬ ‫ﺑﻴﺴﺘﻢ و ﺳﺎزﻧﺪه اﻗﺘﺼﺎد ﻣﻌﺎﺻﺮ ﻋﻘﻴﺪه دارد ﻛﻪ رﺑﺢ ﭘﻮل ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻘﻠﻴﻞ داده ﺷﻮد ﺗﺎ ﻃﺒﻘﻪ‬ ‫رﺑﺎﺧﻮار از ﺑﻴﻦ ﺑﺮود‪.S‬ﻛﻪ ﻣﺎل اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﺮج ﺷﺪه ﺟﺎي آن ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت‬ ‫و اﺳﺘﻌﺪاد و ﺗﺮﺑﻴﺖﻫﺎي ﻣﻮﻟﺪ ﻋﺸﻖ و اﺣﺘﻴﺎج روي ‪U‬ﺑﻴﺎﻳﺪ‪W ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﻗﺪرت ﻋﻤﻞ و‬ ‫اﺳﺘﻔﺎده ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.M.‬ﻣﺎداﻣﻲ ﻛﻪ در ﺟﺮﻳﺎن ﻳﻌﻨﻲ در ﺻﻌﻮد و ﺳﻘﻮط اﺳﺖ )ﻣﺎﺑﻴﻦ‬ ‫دو ﻣﻨﺒﻊ ﻛﺎرﻧﻮ( ﺧﻮب و ﻣﻔﻴﺪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﻤﺎ اﻳﻨﻜﻪ در ﻋﺒﺎرت اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‬ ‫‪W= U.‬‬ ‫ﺿﻤﻨﺎً ﻣﺎل و ﺣﺮارت ﺧﻴﻠﻲ ﺧﺎﻟﻲ از ﻗﺮاﺑﺖ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ .‬ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﻘﺸﻪاي‬ .‬ﻣﺎل ﻫﻢ در ﺟﺎﻣﻌﻪ‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدي در ﻋﻴﻦ آﻧﻜﻪ وﺳﻴﻠﻪ و ﻣﻘﺼﺪي اﺳﺖ‪ ،‬ﺻﻮرت ﻧﺎﻣﻄﻠﻮﺑﻲ از داراﻳﻲ و‬ ‫ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت ﺷﺨﺼﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ در ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺣﺮارﺗﻲ‪ ،‬ﺣﺮارت اﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﺮخﻫﺎ را ﺑﻪ ﮔﺮدش‬ ‫در ﻣﻲآورد و ﺑﺨﺎر در ﺻﻨﺎﻳﻊ ﻣﺨﺘﻠﻒ وﺳﻴﻠﻪ اﻧﺘﻘﺎل ﺣﺮارت و اﻧﺮژيﻫﺎ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪ -6.‬ﻫﻤﻪ در اﻳﻦ ﺻﺪداﻧﺪ ﻛﻪ ﭘﻮل ﺑﻴﺸﺘﺮ‬ ‫ﺑﻪﺟﺮﻳﺎن ﺑﻴﻔﺘﺪ و ﺑﻬﺮه ﻧﺴﺒﻲ آن ﻛﻤﺘﺮ ﺷﻮد‪ J.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪359‬‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﻮأم ﺑﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻛﺎر اﺳﺖ )ﻛﺎر‬ ‫ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ و ﻛﺎرﻫﺎي ﻓﻜﺮي و ﻫﻨﺮي و اﺑﺪاﻋﺎت و ﻏﻴﺮه( وﻟﻲ ﺗﻤﺮﻛﺰ و ﺗﻮﻗﻒ آن ﺗﻮأم‬ ‫ﺑﺎ اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﺑﺮوز آﺛﺎر ﻛﻬﻮﻟﺖ ﻣﻲﮔﺮدد‪ .

‬زواﻳﺎ را روي ﻛﺎﻏﺬ ﮔﺬارده اﻧﺤﻨﺎي ﭘﺮه را ﻃﻮري ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺟﻬﺖ‬ ‫ﻣﻼﻳﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ﻓﺮاﺧﻮر اﻳﻦ ﺳﺮﻋﺖ ارﺗﻔﺎع ﭘﺮهﻫﺎ را ﺣﺴﺎب ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت ﻛﻪ درﻣﻮرد ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎ ﻣﻬﻨﺪس اﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺤﻤﻴﻞﻫﺎﻳﻲ‬ ‫را ﺑﺮ ﻗﻄﻌﺎت ﻣﺎﺷﻴﻦ و ﺑﺮ ذرات ﺳﻴﺎل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﻘﺼﻮدي را ﻛﻪ دارد روي‬ ‫ﻛﺎﻏﺬ ﻣﻲآورد‪ .‫‪ 360‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻗﻄﻌﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻳﻚ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻛﺸﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪاي ﻛﻪ ﺑﺮاي‬ ‫ﺣﺮﻛﺎت آﻧﻬﺎ و ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻴﺎلﻫﺎ ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺑﺮﻧﺎﻣﻪاي ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻃﺮز ﻛﺎر آن‬ ‫ﻃﺮح ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺣﺘﻲ در ﺣﺎﻟﺖ اول ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻣﻲداﻧﻴﻢ در ﻃﺮح ﻣﺎﺷﻴﻦ‪ ،‬ﺣﺮﻛﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻗﻄﻌﺎت ﺑﺎﻳﺪ‬ ‫ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺗﻼﺷﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ از آﻧﻬﺎ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺳﻴﻨﻤﺎﺗﻴﻚ‪ ،‬اﺳﺘﺎﺗﻴﻚ و‬ ‫دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‪ ،‬اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻫﺮﻳﻚ ﻗﺒﻼً در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه‪ ،‬ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﺧﺎرج ﺗﺼﻮر و ﻓﻮق‬ ‫ﺗﺤﻤﻞ ﻫﺮﻳﻚ )ﺣﺪارﺗﺠﺎﻋﻲ( ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺒﺎﻳﺪ از آﻧﻬﺎ ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ‪ .‬ذرات ﺳﻴﺎل و ﻗﻄﻌﺎت ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺗﺎﺑﻊ ﻣﻴﻞ ﻣﺎ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﻫﺮﻃﻮر ﺧﻮاﺳﺘﻴﻢ و ﮔﻔﺘﻴﻢ ﺑﻜﻨﻨﺪ‪ .‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻛﻤﺘﺮ ﻣﻲدﻫﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﺪﺗﺮ ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﺑﺎ راﻧﺪﻣﺎن ﺿﻌﻴﻒﺗﺮ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﻗﺎﻧﻮن در ﻳﻚ اﺟﺘﻤﺎع ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺸﺨﺼﺎت ﻳﻚ‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦ و ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎي ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺑﻌﺪ ﺑﺎ اﻳﻦ ﺳﺮﻋﺖﻫﺎ زواﻳﺎي ﭘﺮهﻫﺎ را ﺑﺪﺳﺖ‬ ‫ﻣﻲآورﻧﺪ‪ .‬در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺴﻴﺮ ﺳﻴﺎل ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫در ﺣﺴﺎب ﻣﻘﺎﻃﻊ و ﻣﻌﺎﺑﺮ ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ اﻓﺖ ﻓﺸﺎرﻫﺎ و ﻣﺪتﻫﺎ و ﻏﻴﺮه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻃﺮز‬ ‫ﺗﻨﻈﻴﻢ ﭘﺮه ﻳﻚ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻣﺜﻼً ﺗﻮرﺑﻴﻦ ﺑﺨﺎر ﻳﺎ ﻛﻤﭙﺮﺳﻮر اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﺪرت و ﺳﺮﻋﺖ و‬ ‫آﻧﭽﻪ را ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻣﺒﻨﺎ ﻗﺮار داده‪ ،‬ﻃﺒﻖ آن اﺑﻌﺎد ﭼﺮخﻫﺎ و دﺑﻲﺳﻴﺎل و ﺳﺮﻋﺖﻫﺎي‬ ‫ورود و ﺧﺮوج ﺑﺨﺎر را ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻛﺎرﻫﺎ و ﺧﻴﻠﻲ ﺣﺴﺎﺑﻬﺎي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ دﻳﮕﺮ را ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻜﻨﻨﺪ و‬ ‫وﻗﺘﻲ ﺧﻮب ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﻃﺒﻖ آن و ﺑﺎ ﻳﻚ ﺿﺮﻳﺐ اﺣﺘﻴﺎط ﻗﻄﻌﺎت را ﺑﺴﺎزﻧﺪ‪.‬وﻟﻲ در اﻳﻨﺠﺎ ﺧﻮد اﺟﺘﻤﺎع اﺳﺖ ﻛﻪ )اﮔﺮ ﻣﺴﺘﻘﻞ ﺑﺎﺷﺪ( آﻧﭽﻪ را‬ ‫ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻗﺎﻧﻮن در ﻣﻲآورد‪ .‬وﻗﺘﻲ ﻫﻤﻪ‬ ‫اﻳﻦ اﻧﺪازهﻫﺎ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻗﻄﺮ ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي راﺑﻂ ﺑﺨﺎر و ﻏﻴﺮه ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺠﺪداً اﻓﺖ ﻓﺸﺎرﻫﺎ‬ ‫را ﻃﺒﻖ ﺗﺠﺮﺑﻴﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻗﺒﻼً روي ﺧﻮد ﺑﺨﺎر ﺷﺪه اﺳﺖ ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﺑﺎ درﻧﻈﺮ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻦ اﻳﻦ اﺗﻼﻓﺎت ﻣﻲﺑﻴﻨﻨﺪ ﻗﺪرﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻮرد ﻧﻈﺮ ﻣﺎﺷﻴﻦ اﺳﺖ از ﻋﻬﺪه آن ﻣﻘﺪار‬ ‫ﺑﺨﺎري ﻛﻪ درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﺑﺮﻣﻲآﻳﺪ ﻳﺎ ﺧﻴﺮ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ اﻳﻦ ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲﻫﺎ و ﺣﺴﺎﺑﻬﺎ را ﻧﻜﻨﻨﺪ ﭼﻪ ﻣﻲﺷﻮد؟ ﭼﻴﺰي ﻧﻤﻲﺷﻮد ﺟﺰ اﻳﻨﻜﻪ‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦ آﻧﭽﻪ را از آن ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .‬آﻧﻬﺎ آنﻃﻮرﻛﻪ ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺧﻮدﺷﺎن‬ ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻲﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻣﻴﻞ ﻣﺎ ﻋﻤﻞ ﻛﻨﻨﺪ ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺎ ﻫﻢ‬ .

‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن ﻫﻴﭽﮕﺎه ﺑﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺮ ﻗﺎﻧﻮن ﺣﻜﻮﻣﺖ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫اﻣﺎ در اﺟﺘﻤﺎع‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ اﻓﺮاد آدم ﻏﻴﺮ از ذرات ﺑﺨﺎراﻧﺪ‪ .‬‬ ‫اﻣﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﻛﻪ در ﻣﺎﺷﻴﻦ اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻬﻨﺪس ﻃﺮاح ﻫﻢ ﺧﻮد اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ ﻛﻪ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺧﺎرج از اﻣﻜﺎﻧﺎت ﺑﻠﻜﻪ ﻏﻴﺮ از‬ ‫ﺗﻤﺎﻳﻼت اﺟﺘﻤﺎع ﻧﻴﺰ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﻋﻼوه ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﻗﺎﻧﻮن ﮔﺬار ﺑﻪ وﺟﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎﻗﺺ و ﺑﺎ ﺧﺮج ﻫﻨﮕﻔﺖ اﺟﺮا‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺳﺎﺋﻴﺪﮔﻴﻬﺎ و رﺧﻨﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﺷﺎﻟﻮده ﻗﺎﻧﻮن ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد اﺻﻼً دﺳﺘﮕﺎه را‬ ‫ﻟﻖ و ﻣﺘﻼﺷﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪.‬ﺑﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﻣﻲﺷﻮد ﺟﺎﻣﻌﻪاي را ﺧﺮاب ﻛﺮد )ﻗﺎﻧﻮنﻫﺎي ﺑﺪ ﻛﻪ اﻳﺠﺎد ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل‬ .‬ﺑﺮﺧﻮردﻫﺎ و اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎ‬ ‫ﺳﺒﺐ ﺳﺎﺋﻴﺪه ﺷﺪن ﮔﻮﺷﻪﻫﺎي ﻗﺎﻧﻮن )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺮار از درز در ﺗﻮرﺑﻴﻦﻫﺎ( و ﻏﻴﺮه ﻣﻴﮕﺮدد‪.‬ﺑﻠﻜﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ در ﺟﻬﺖ اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎ ﺻﻮرت‬ ‫ﻣﻲﮔﻴﺮد )ﻣﮕﺮ آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻋﻮاﻣﻞ اﺧﻼﻗﻲ ﻓﻮق ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي اﻧﺮژيﻫﺎي ﻣﺆﺛﺮ را‬ ‫ﺑﺎﻻﺑﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪.‬واﻻ اﮔﺮ در‬ ‫وﺿﻊ ﻣﻘﺮرات ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ اﻣﻜﺎﻧﺎت و ﺗﻤﺎﻳﻼت ﻧﺸﻮد‪ ،‬ﺧﻮد ﻗﺎﻧﻮن ﻛﻪ ﺑﺮاي ﺗﺴﻬﻴﻞ و‬ ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻛﺎر وﺿﻊ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﺪارﻫﺎي ﻧﺎﻣﺮﻳﻲ در داﺧﻞ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺎ ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻣﺴﻴﺮﻫﺎي ﻏﻴﺮﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺑﺮﻗﺮار ﻛﺮدن ﺗﻨﮕﻲﻫﺎ و ﺗﻀﻴﻴﻘﺎت‪ ،‬اﻳﺠﺎد ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ‬ ‫ﺑﺮﺧﻮردﻫﺎ و اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎي داﺧﻠﻲ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻗﺎﻧﻮن و اﻓﺮاد‪ ،‬ﻋﻼوه ﺑﺮ اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎي ﺑﻴﻦ اﻓﺮاد‬ ‫و ﻧﻴﺰ ﺗﻮﻟﻴﺪ اﺧﺘﻼف ﻓﺸﺎرﻫﺎﻳﻲ در دو ﻃﺮف ﺧﻮد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً اﮔﺮ‬ ‫زواﻳﺎي ﭘﺮهﻫﺎ ﻏﻠﻂ رﺳﻢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻋﻮض آﻧﻜﻪ ﺑﺨﺎر ﺑﻲﺳﺮوﺻﺪا ﺑﻪﻃﻮر ﻣﻤﺎس ﺑﺮ‬ ‫ﭘﺮهﻫﺎ ﺑﻴﺎﻳﺪ و ﺑﺮود‪ ،‬ورود و ﺧﺮوج ﺑﺎ ﺿﺮﺑﻪ و اﻏﺘﺸﺎش ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﻴﺮد و رژﻳﻢ‬ ‫ﻣﻐﺸﻮش ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬زﻳﺮا اﻓﺮاد اﻧﺴﺎﻧﻲ اﮔﺮ ﺑﺎ ذرات ﺑﺨﺎر و ﮔﺎز در‬ ‫ﻣﺘﻔﻜﺮ ﺑﻮدن و ﺻﺎﺣﺐ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺑﻮدن اﺧﺘﻼف دارﻧﺪ‪ ،‬اﻳﻦ اﺧﺘﻼف ﻫﻴﭻﮔﺎه ﺑﻪ ﻧﻔﻊ‬ ‫ﻣﺴﻴﺮﻫﺎ و ﻣﻘﺮرات ﺗﻤﺎم ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬ﺗﺎزه ﭼﻨﻴﻦ‬ ‫ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ راﻧﺪﻣﺎن ‪ %100‬ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .‬وﻟﻲ ﺑﺎﻻﺧﺮه آﻧﻬﺎ ﻫﻢ در‬ ‫ﻛﺎرﺷﺎن ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺷﺮاﻳﻂ و ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ و ﺗﻔﺎﻫﻢﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬آن ﻗﺎﻧﻮﻧﻲ ﺑﻬﺘﺮ از ﻫﺮ ﻗﺎﻧﻮن دﻳﮕﺮ اﺟﺮا ﻣﻲﺷﻮد و اﺗﻼف و‬ ‫ﻓﺮار از ﻻﺑﻼي آن ﺣﺪاﻗﻞ اﺳﺖ و ﻛﺎﻣﻞﺗﺮﻳﻦ ﺗﻌﺎدل ﻣﻴﺎن آن و ﺗﺎﺑﻌﻴﻦ ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺻﺪدرﺻﺪ روي آرزوﻫﺎ و آداب ﺧﻮد اﺟﺘﻤﺎع ﻃﺮحرﻳﺰي ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪361‬‬ ‫ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻃﺒﻊ آﻧﻬﺎ در ﻣﻮﻗﻊ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻣﺎﺷﻴﻦ و ﺑﻪ ﻛﺎراﻧﺪاﺧﺘﻦ آن ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬ﻣﻘﺪار زﻳﺎدي از اﻧﺮژي ﺳﻴﻨﺘﻴﻚ ذرات ﺑﺨﺎر در ﻣﺤﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ‬ ‫ﺣﺮارت ﻣﻴﮕﺮدد و از دﺑﻲﺳﻴﺎل ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.

‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﺗﺎزه ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﻗﺎﻧﻮن درﺣﺪ اﻳﺪآل آن اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺎﻣﻌﻪ را آنﻃﻮر ﻛﻪ اﻛﺜﺮﻳﺖ اﻓﺮاد و‬ ‫وﺿﻊ ﻣﺘﻮﺳﻂ آن اﺳﺖ ﺑﮕﺮداﻧﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -6.‬و اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن ﻗﻬﺮي و‬ ‫ﺟﺒﺮي ﺗﺎرﻳﺦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.9‬ﻋﻤﺮ اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﻋﻤﺮ ﻳﻚ اﺟﺘﻤﺎع ﭼﻘﺪر اﺳﺖ؟ آﻳﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﺴﺎن و اﻓﺮاد ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻋﻤﺮ ﻣﻌﻴﻦ و اﺟﻞ‬ ‫ﻣﻘﺪر دارد و ﻫﺮ اﺟﺘﻤﺎع ﻳﺎ ﻧﮋاد و ﻣﻠﺘﻲ ﺟﺒﺮاً ﺑﻪ اﻧﻘﺮاض ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ؟ ﻳﺎ اﻣﻜﺎن ﻋﻤﺮ‬ ‫ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻫﺴﺖ؟ اﮔﺮ ﺑﺮاي اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻋﻤﺮي ﻫﺴﺖ ﻣﺪت و ﻣﺤﺎﺳﺒﻪ آن ﭼﮕﻮﻧﻪ اﺳﺖ؟‬ ‫ﻋﻘﻴﺪه ﺑﺴﻴﺎري ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺟﺘﻤﺎع )ﺧﺎﻧﻮاده و ﻗﺒﻴﻠﻪ ‪ -‬ﻗﻮم ‪ -‬ﻣﻠﺖ ‪ -‬ﻛﺸﻮر ‪-‬‬ ‫ﻧﮋاد( ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﺮد‪ ،‬روزﮔﺎر ﭘﻴﺪاﻳﺶ و ﺗﺸﻜﻴﻞ‪ ،‬دوران رﺷﺪ و ﺟﻮاﻧﻲ‪ ،‬دوران رﻋﻨﺎﻳﻲ‬ ‫و ﻗﺪرت‪ ،‬دوران ﭘﻴﺮي و ﺑﺎﻻﺧﺮه روز ﻣﺮﮔﻲ در ﭘﻴﺶ دارد‪ .‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺧﻮد ﻣﻮﺟﺐ ﺑﻴﺪاري و ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻦ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎﻳﻲ ﺷﻮد‪.‬و در اﺟﺮا راﻧﺪﻣﺎن ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺪي ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫داﺷﺖ‪ .‬واﻻ ﺑﺎﻳﺪ ﻓﻜﺮ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎ را ﻧﻤﻮد‪ ،‬و اﻳﻦ از ﻃﺮﻳﻖ ﻫﺪاﻳﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ و‬ ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً اﺑﺘﻼﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺻﻮرت ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬اﺻﻼح ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻓﻘﻂ از ﺧﻮد ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻳﻌﻨﻲ از ﺗﻐﻴﻴﺮ‬ ‫ﻫﺪفﻫﺎ و ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي آن اﻣﻜﺎنﭘﺬﻳﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ .‬وﻟﻲ ﺑﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﻧﻤﻲﺗﻮان ﺟﺎﻣﻌﻪ را‬ ‫اﺻﻼح ﻧﻤﻮد‪ .‬و ﺷﺮط ﻣﻔﻴﺪ واﻗﻊ ﺷﺪن اﺑﺘﻼﻫﺎ‪ ،‬ﺳﻼﻣﺘﻲ‬ ‫ﻧﻔﻮس و ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﺑﻴﻨﺎﻳﻲ و ﺻﻔﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻳﻚ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻋﺎﻟﻲ‬ ‫ﻋﻤﻮﻣﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺻﻼح ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ )ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮاﻗﻊ اﺳﺘﻘﻼلﻃﻠﺒﻲ‪ ،‬ﺧﺮوج از ﻧﻨﮓ و‬ ‫ﻓﺸﺎر ﺧﺎرﺟﻲ‪ ،‬ﺗﻌﺎﻟﻲ ﻋﻠﻤﻲ‪ ،‬اﺣﺮاز ﻗﺪرت ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ‪ ،‬اﻳﺪآلﻫﺎي ﻋﻤﻠﻲ و ﻋﻠﻤﻲ و‬ ‫ﻣﻌﻨﻮي و ﻏﻴﺮه(‪ .‬دﻳﺪﻳﻢ آن ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺮوز‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد و ﺟﻨﺒﺶ و ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻣﻲﺷﻮد ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺎﻧﻮنﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از ﺧﺎرج اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺮ اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫دﻳﻜﺘﻪ ﺷﻮد )از ﻛﺸﻮر و دوﻟﺖ دﻳﮕﺮ ﻳﺎ از ﻓﺮد و از اﻗﻠﻴﺖ ﻏﻴﺮ ﻣﻌﺮف اﺟﺘﻤﺎع( ﭼﻮن‬ ‫اوﻻً ﺑﺎ ﻓﺸﺎر و در ﺟﻬﺖ ﺧﻼف ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج اﺟﺘﻤﺎع اﺳﺖ و ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺪون درﻧﻈﺮ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻦ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ و ﻣﺸﺨﺼﺎت اﺟﺘﻤﺎع وﺿﻊ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻗﻬﺮاً ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻣﺼﻠﺤﺖ و ﺗﻜﺎﻣﻞ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺨﺸﻴﺪ‪ .‬ﻗﻮاﻧﻴﻦ اﺻﻼﺣﻲ ﻗﺎﻧﻮﻧﻬﺎﻳﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ در آﻧﻬﺎ اﻛﺜﺮﻳﺖ ﻣﺮدم ﻧﻈﺮ ﺧﻮد و‬ ‫آداب و ﺳﻨﻦ ﻣﻘﺒﻮل اﺟﺘﻤﺎع را ﮔﻨﺠﺎﻧﺪه و ﺟﻠﻮي اﻗﻠﻴﺖﻫﺎي ﻧﺎﺧﻠﻒ را ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‫‪ 362‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫در ﺳﻴﺴﺘﻢ اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و ﻳﺎ ﻗﺎﻧﻮنﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﺟﻬﺖ اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲ و روي‬ ‫ﺗﻤﺎﻳﻼت ﻣﺨﺎﻟﻒ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪ .

‬‬ ‫ﭘﺲ اﺻﻮﻻً دﻟﻴﻞ ﻧﺪارد ﻛﻪ اﺟﺘﻤﺎع ﻋﻤﺮ اﺑﺪي ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻛﻬﻨﻪ ﺑﻪ ﻧﻮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ وﻟﻲ ﺧﻮد را ﺗﻀﻌﻴﻒ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ زﻳﺎد را ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻧﮕﺎه ﻣﻴﺪارد و آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻛﻢ را ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺧﺎرج ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﺣﺘﻲ در داﺧﻞ ﻳﻚ ﻣﻠﺖ و ﻛﺸﻮر اﻳﻦ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺻﻌﻮد‬ ‫و ﻧﺰول در ﺑﺎره ﺷﻬﺮﻫﺎ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺳﻠﺴﻠﻪﻫﺎي ﺳﻼﻃﻴﻦ و ﺧﺎﻧﻮادهﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ وزارت‬ ‫و روﻧﻖ رﺳﻴﺪهاﻧﺪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺤﺴﻮس ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ..‬اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎ ﺗﻜﺜﻴﺮي ﻛﻪ در ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺧﻮد ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪاي‬ ‫ﻛﻪ در ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺧﻮد ﻣﻲدﻫﺪ و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت و ﺗﺮﻗﻴﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﻴﺎﻧﺪوزد‪ ،‬ﺗﺎزهﻫﺎ را ﺑﺮ‬ ‫ﻛﻬﻨﻪﻫﺎ ﻣﻲاﻓﺰاﻳﺪ‪ .‬‬ ‫درﺧﺘﻬﺎي ﺟﻨﮕﻠﻲ ﻛﻬﻦ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﮔﻴﺎهﻫﺎي ﺧﺰﻧﺪه ﺧﻮدﺷﺎن ﻫﻤﺮاه ﻧﺴﻠﺸﺎن ﺟﻠﻮ‬ ‫ﻣﻲروﻧﺪ و ﺑﺎ ﭘﺎﺟﻮشﻫﺎي ﺗﺎزه ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺟﻮان ﻣﻲﻣﺎﻧﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻲﻣﻴﺮد وﻟﻲ ﻧﺒﺎت ﺟﻮاﻧﻪﻫﺎ و ﺳﺮﺷﺎﺧﻪﻫﺎ را ﺑﺮاي ﺧﻮد و ﺑﺎ ﺧﻮد ﻧﮕﺎه ﻣﻲدارد‪.‬اﮔﺮ‬ ‫اﻧﺮژي ﻣﺘﻮﺳﻂ اﻓﺮاد از وﻻدت ﺗﺎ ﻣﺮگ ﺛﺎﺑﺖ ﺑﻤﺎﻧﺪ و اﻓﺮاد ﺑﺎ اﻧﺪوﺧﺘﻦ ﻣﺎل و ﮔﺮاﺋﻴﺪن‬ ‫ﺑﻪ آﺳﺎﻳﺶ و راﺣﺘﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎي ﺧﻮد را ﺑﺎﻻﻧﺒﺮﻧﺪ‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎع ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ روﺑﻪ ﻣﺮگ ﻧﻤﻴﺮود‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ رﺷﺪ آن ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪﺻﻮرت ﺗﺼﺎﻋﺪ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﺑﻪﻃﺮف ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪363‬‬ ‫ﺗﺎرﻳﺦ اﮔﺮ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻓﺮاوان ﺑﺮ ﺗﺎﻳﻴﺪ ﻧﻈﺮ ﻓﻮق ﻣﻲآورد‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﻴﺰان و ﺣﺴﺎﺑﻲ ﺑﺮاي‬ ‫ﻣﺪت ﻋﻤﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .‬اﮔﺮ‬ .‬ﻓﺮد اﻧﺴﺎن ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻬﻮﻟﺖ‬ ‫ﺧﻮد را ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺒﺮد ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ و ﻧﻄﻔﻪ و ﺟﻨﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﻣﻲﺳﺎزد ﺑﻴﺮون ﻣﻴﺮﻳﺰد‪.‬ﺑﺎ ﮔﺴﺘﺮﺷﻲ ﻛﻪ در زﻣﺎن و ﻣﻜﺎن ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‬ ‫اﮔﺮ در ﻳﻚ ﻣﻨﻄﻘﻪ دﭼﺎر ﺑﺪرﻓﺘﺎري ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻳﺎ ﮔﺮﻓﺘﺎر و ﻣﻐﻠﻮب دﺷﻤﻦ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺎﻃﻖ‬ ‫دﻳﮕﺮ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً اﻓﺮاد ﻣﺘﻔﺮق و ﺑﺎزﻣﺎﻧﺪﮔﺎن ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﻗﻮي ﻣﺼﻮن ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬‬ ‫اﻳﻨﻜﻪ ﺳﺎزﻣﺎن ﻳﻚ ﻛﺸﻮر را ﺑﻪ ﭘﻴﻜﺮ اﻧﺴﺎن ﺗﺸﺒﻴﻪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و اﺟﺘﻤﺎع را روي ﻓﺮد‬ ‫ﻗﻴﺎس ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﺮاي آن ﻣﺮﮔﻲ ﻣﻘﺪر ﻣﻲداﻧﻨﺪ ﺻﺤﻴﺢ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬زﻳﺮا اﻧﺴﺎن ﺑﺮﺧﻼف ﻧﺒﺎﺗﺎت در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬ ‫ﻣﺤﻴﻂ ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻞﻫﺎي ﻣﺆﺛﺮ و ﺷﺪﻳﺪ اﺑﺮاز ﻣﻲدارد‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺤﻴﻂ ﻧﺎﻣﺴﺎﻋﺪ ﻧﺸﻮد و اﮔﺮ‬ ‫ﻛﺮم و ﺣﺸﺮات و آﻓﺎت ﺧﺎرﺟﻲ آﻧﻬﺎ را از ﭘﺎي درﻧﻴﺎورد ﻳﺎ رﻃﻮﺑﺖ و ﻏﻴﺮه ﻧﭙﻮﺳﺎﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﻪ ﭘﺎي ﺧﻮد روﺑﻪ ﻣﺮگ ﻧﻤﻲروﻧﺪ‪.‬رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺷﺒﻴﻪ اﺳﺖ ﺗﺎ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن‪ .‬ﻫﻴﭻ ﺳﻠﺴﻠﻪ و ﺧﺎﻧﻮادهاي‪ ،‬ﻋﻠﻲرﻏﻢ ﮔﻔﺘﻪ‬ ‫ادﺑﺎ و ﻣﺘﻤﻠﻘﻴﻦ‪ ،‬اﺑﺪ ﻣﺪت و ﺧﻠﺪاﷲ ﻣﻠﻜﻪ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫آن ﻣﺮگ اﺟﺘﻤﺎع ﻛﻪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮگ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻣﺮگ ﺧﺎرﺟﻲ و ﻣﻌﻠﻮل ﻋﻮاﻣﻞ ﻣﺤﻴﻄﻲ‬ ‫اﺳﺖ اﺗﻔﺎق ﻣﻲاﻓﺘﺪ وﻟﻲ ﻛﻤﺘﺮ ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر اﺳﺖ اﺟﺘﻤﺎع‪ .‬آﻧﻬﺎ را ﻃﺮد ﻳﺎ اﺻﻼح ﻣﻲﻛﻨﺪ و‬ ‫ﻳﺎ اﺻﻼً ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .

‬‬ ‫ﺗﻨﻬﺎ ﺷﺮط اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﻄﻌﺎت ﻳﻌﻨﻲ ﺻﺎﺣﺒﺎن ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ در ﻣﺤﻞ ﻛﺎر ﺧﻮد ﺗﻌﺎدل‬ ‫ﭘﺎﻳﺪار و ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻣﻘﺎم را داﺷﺘﻪ و ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻓﺮﺳﻮده ﻳﺎ آﻟﻮده ﻓﻮراً ﻋﻮض ﺷﻮﻧﺪ‪ .1‬و‪‬ﻟَﻮ اَنﱠ أَﻫ‪‬ﻞَاﻟْﻘُﺮى اﻣ‪‬ﻨُﻮا و‪ ‬اﺗﱠﻘَﻮ‪‬ا ﻟَﻔَﺘَﺤ‪‬ﻨﺎ ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﺑ‪‬ﺮَﻛﺎت‪ ‬ﻣ‪‬ﻦَاﻟﺴ‪‬ﻤﺎء‪ ‬و‪ ‬اﻟْﺎَر‪‬ضِ‪) .9 .‬‬ ‫اﻣﺎ ﻣﺮگ داﺧﻠﻲ اﺟﺘﻤﺎع ﻳﻚ اﻣﺮ اﺟﺒﺎري ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻛﻪ ﻧﺎﺷﻲ از ﺗﺮﻗﻲ ﻗﻬﺮي آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫و ﺗﻨﺰل ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎت و ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎد ﺑﺎﺷﺪ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻟﺬا ﻗﺪرت ﺗﻮﻟﻴﺪ و ﺳﺮﻋﺖ ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع روﺑﻪ ﺗﻨﺰل ﻣﻴﮕﺬارد و ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﺟﺪﻳﺪي اﺣﺮاز ﻣﻲﺷﻮد‪.‬و ﻣﻮاد اوﻟﻴﻪ را ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺮﺗﺐ ﺗﺮ و ﺗﺎزه ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﭼﻮن اﻣﻜﺎن ﺗﻌﻮﻳﺾ ﭘﻴﭻ و ﻣﻬﺮهﻫﺎي ﻓﺮﺳﻮده و ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻗﻄﻌﺎت ﻗﺪﻳﻢ ﺑﻪ ﻗﻄﻌﺎت‬ ‫ﺟﺪﻳﺪ و ﺑﻬﺘﺮ ﻫﺴﺖ‪ .1‬ﻣﺮاﺣﻞ ﺳﻘﻮط‬ ‫اﮔﺮ ﺷﺮط اول ﻛﻪ راﺟﻊ ﺑﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ وﻇﺎﻳﻒ و اﻧﺘﺼﺎب ﺻﺤﻴﺢ اﺷﺨﺎص ﺑﻪ ﻣﺸﺎﻏﻞ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع اﺳﺖ ﻣﻬﻤﻞ ﻣﺎﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺎﺷﻴﻦ اﺟﺘﻤﺎع ﻧﺎﭼﺎر ﻣﻲﺷﻮد ﺑﺮاي رﻋﺎﻳﺖ ﺣﺪ ﻣﻘﺎوﻣﺖ و‬ ‫ﻧﻴﺮوي ﻗﻄﻌﺎت ﺧﻮد از ﺳﺮﻋﺖ و ﻇﺮﻓﻴﺖ ﺑﻜﺎﻫﺪ‪ .(.‬ﺧﻴﺮ و ﺑﺮﻛﺖ و ﻗﺪرت از ﻫﺮ ﻃﺮف ﺑﻪ آﻧﻬﺎ رو ﻣﻲآورد‪.‬‬ ‫ﻧﻌﻤﺎت زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎن ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺑﻪ ﺳﻮد آﻧﻬﺎ ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدد و اﺳﺘﻔﺎده ﺻﺪدرﺻﺪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‫‪ 364‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺳﺎﻟﻢ و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﺜﻞ ﻻﻳﻖ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﭘﺲ از ﮔﺬﺷﺖ ﺣﻮادث ﻣﻮﻗﺖ ﺑﻪ اﺣﻴﺎء و اﻧﺸﺎء‬ ‫ﻣﺠﺪد ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﭘﺮداﺧﺖ‪.‬‬ ‫اﮔﺮ ﻋﺪاﻟﺖ و اﻧﺼﺎف ﺑﺮﻗﺮار ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﻫﺮﻛﺲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻧﺼﻒ وﻇﻴﻔﻪ و ﻧﺼﻒ‬ ‫اﺳﺘﻔﺎده را ﺑﺮاي ﺧﻮد و ﻧﺼﻒ دﻳﮕﺮ را ﺑﺮاي ﻃﺮف ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻗﺎﻳﻞ ﺷﻮد‪ ،‬روﻏﻨﻬﺎي‬ ‫روانﻛﻨﻨﺪه و ﻣﻼﻳﻢﻛﻨﻨﺪه ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻗﻄﻌﺎت ﺧﺸﻚ و زاﻳﻞ ﺷﺪه زﺑﺮي ﻧﺎﻣﻼﻳﻤﺎت و‬ ‫‪ ..1‬‬ ‫‪ -6 .‬‬ ‫ﺷﺮط دوم راﺟﻊ ﺑﻪ رواﺑﻂ ﻗﻄﻌﺎت ﻳﺎ ﻃﺒﻘﺎت و اﻓﺮاد اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪..‬‬ ‫اﮔﺮ ﺳﻪ ﺷﺮط ﻓﻮق ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺑﻮد ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻋﻤﺮ اﺟﺘﻤﺎع اﺑﺪي ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺗﺮﻗﻲ آن‬ ‫ﺗﺼﺎﻋﺪ ﻫﻨﺪﺳﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً‬ ‫رواﺑﻂ ﻗﻄﻌﺎت و اﻓﺮاد ﻣﺘﻌﺎدل و ﻣﺤﻜﻢ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ .‬اﻋﺮاف ‪ -96 /‬اﮔﺮ اﻫﻞ ﻗﺮﻳﻪﻫﺎ‬ ‫اﻳﻤﺎن ﻣﻰآوردﻧﺪ و ﺗﻘﻮى ﭘﻴﺸﻪ ﻣﻴﻜﺮدﻧﺪ ﺣﺘﻤﺎً ﻓﺰوﻧﻰﻫﺎﻳﻰ از آﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﺑﺎز ﻣﻴﻜﺮدﻳﻢ‪...‬ﺛﺎﻟﺜﺎً ﺟﺮﻳﺎن ﺳﻴﺎلﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ در اﻳﻦ دﺳﺘﮕﺎه‬ ‫ﮔﺮدش ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺻﻮرت ﻣﻴﮕﻴﺮد ارﺗﺠﺎﻋﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ اﺟﺘﻤﺎع‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﻼﻗﻪ و اﻳﻤﺎن ﺑﻪ ﻫﺪف ﻳﺎ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻋﺎﻟﻲ و ﺑﺎ‬ ‫رﻋﺎﻳﺖ ﺷﺮاﻳﻂ ﻋﺪاﻟﺖ و درﺳﺘﻜﺎري زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﻣﺎﺷﻴﻦ ﭘﻴﻜﺮ اﺟﺘﻤﺎع اﺻﻮﻻً ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ‬ ‫ﺗﺎ اﺑﺪ ﻣﻨﻈﻢ و ﺻﺤﻴﺢ ﻛﺎر ﻛﻨﺪ و دﺳﺘﮕﺎه را ﻫﺮ روز ﺑﻪ وﺿﻊ ﺑﻬﺘﺮ و ﺳﻌﺎدﺗﻤﻨﺪﺗﺮي در‬ ‫آورد‪ .

‬ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻞ آن اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻃﺒﻘﺎت‬ ‫ﻣﺘﻤﻜﻦ و ﻣﺘﻤﺘﻊ ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ وﺿﻊ ﺧﻮد ﻓﺸﺎرﻫﺎي ﺑﻴﺸﺘﺮي ﺑﻪ ﻃﺒﻘﺎت ﻛﺎرﻛﻦ وارد‬ ‫ﻣﻴﺴﺎزﻧﺪ و از آزادﻳﻬﺎ و ﻣﺒﺎدﻻﺗﻲ ﻛﻪ ﺿﻤﻦ آن اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎ و ﺑﺮﺧﻮردﻫﺎ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫ﻣﻲﻛﺎﻫﻨﺪ‪ .‬از ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺘﻮﺳﻂ اﺟﺘﻤﺎع ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻌﺘﺪل و ‪W‬‬ ‫ﺑﻬﺘﺮ دارﻧﺪ ﻛﻢ ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﺮ زﺣﻤﺘﻜﺸﺎن و ﻣﺤﺮوﻣﻴﻦ اﻓﺰوده ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺎ ﺟﺒﺮان ﺗﻘﻠﻴﻞ ﺗﻮﻟﻴﺪ‬ ‫ﺛﺮوت و ﻧﻴﺮوي اﻗﺘﺼﺎدي اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﻮد‪.‬ﺗﺎ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺷﺮاﻳﻂ واﻗﻌﻲ‬ ‫‪1. Retard a l'equilibre‬‬ ‫‪2..‬وﻟﻲ اﮔﺮ ﻣﻮﻓﻖ ﻧﺸﺪﻧﺪ اوﻟﻴﻬﺎ‬ ‫ﺑﻴﺶ از ﭘﻴﺶ ﺑﻪ ﺧﻮﺷﮕﺬراﻧﻲ و ﻓﺴﺎد ﻣﻴﮕﺮاﻳﻨﺪ و دوﻣﻴﻬﺎ ﺗﺎ آﻧﺠﺎﻳﻴﻜﻪ ﻗﻮت ﻻﻳﻤﻮت‬ ‫درﻳﺎﻓﺖ داﺷﺘﻪ و اﻧﺮژﻳﻬﺎي وﺟﻮدﻳﺸﺎن )‪ (U‬زاﻳﻞ و ﺿﺎﻳﻊ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﻛﺎرﻫﺎي‬ ‫ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و ﻛﻴﻨﻪﺗﻮزاﻧﻪ ﻣﻴﮕﺮاﻳﻨﺪ‪ .‬در اﺣﺮاز ﺣﺎﻟﺖﻫﺎي ﺗﻌﺎدﻟﻲ ﺟﺪﻳﺪ ﻧﻘﻞ و‬ ‫اﻧﺘﻘﺎل اﻓﺮاد در ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺨﺘﻠﻒ اﺟﺘﻤﺎع ﻃﻮري ﺻﻮرت ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺮﻓﺖ ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ را در‬ ‫ﺟﻬﺖ ﻋﻜﺲ ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﺪ )ﻗﺎﻧﻮن ﻟﻮﺷﺎﺗﻠﻴﻪ و واﻧﺘﻬﻮف در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺟﻬﺖ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎﻟﻬﺎي‬ ‫ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ(‪ . Pbenomenes de faux equilibre‬‬ .‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﺑﻪﻣﺮﺣﻠﻪ ﺗﻐﻴﻴﺮ وﺿﻌﻴﺖ و ﺣﺎﻟﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﺑﻨﺪﻫﺎ و ﻣﻮاﻧﻊ اﺛﺮ و ﻋﻤﻞ زﻳﺎد ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻳﻨﻬﺎ ﺑﺎ ﺑﺮﺗﺮي ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ و‬ ‫ﻓﻌﺎل ﺧﻮد ﻣﻮﻓﻖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل را ﺑﺮﮔﺮداﻧﻨﺪ‪ .‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﺑﺤﺚﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ و اﻗﺘﺼﺎدي ‪T (W‬‬ ‫)‪= U.S‬ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺘﻤﻜﻦ ﻛﻪ ﻫﻢ ‪ T‬و ﻫﻢ ‪ S‬زﻳﺎد دارﻧﺪ ﻛﻢ ﺷﺪه و ﻧﻴﺮوي ﻃﺒﻘﺎت‬ ‫ﻛﺎرﻛﻦ ﻛﻪ ﺳﻬﻤﻲ ﻗﻠﻴﻞ از درآﻣﺪﻫﺎي ‪S‬و ارزش اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻧﺎﭼﻴﺰ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ داده ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫ﺑﺎﻻ ﻣﻲرود‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ اﻧﺘﻘﺎل اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﺮي )ﺑﺸﺮي ﻛﻪ داراي اﺧﺘﻴﺎر ﻗﺪرت ﺗﻮاﻓﻖ ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‬ ‫از ﻳﻚ ﺳﻄﺢ ﺗﻌﺎدل ﺑﻪ ﺳﻄﺢ ﺗﻌﺎدل دﻳﮕﺮ ﺑﻴﺶ از آﻧﭽﻪ در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و‬ ‫ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ‪ ،‬ﭘﺪﻳﺪهﻫﺎي ﺗﺄﺧﻴﺮ ﺗﻌﺎدل‪ 1‬و ﺗﻌﺎدل ﻛﺎذب‪ 2‬دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺑﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺄﺧﻴﺮﻫﺎ و‬ ‫ﺣﺎﻻت ﻧﺎﻣﺘﻌﺎدل ﺗﺼﻨﻌﻲ ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار ﻫﻤﺮاه ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬در اﻳﻨﺼﻮرت ﺟﺮﻳﺎﻧﻬﺎي داﺧﻠﻲ و ﻛﺸﻤﻜﺶﻫﺎي ﺑﻴﻦ اﻓﺮاد و ﻃﺒﻘﺎت ﻛﻪ ﺑﺎﻻ‬ ‫ﺑﺮﻧﺪه آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺳﺖ زﻳﺎد ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪365‬‬ ‫ﺧﺸﻮﻧﺖ ﻛﻴﻨﻪ و ﻛﺪورت اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎ را ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺒﺮد‪ .‬‬ ‫دﺳﺘﮕﺎه اﺟﺘﻤﺎع اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ اوﻟﻴﻦ ﺗﻐﻴﻴﺮ و ﺗﻀﻌﻴﻒ ﺷﺮاﻳﻂ از ﻛﺎر ﻧﻤﻲاﻓﺘﺪ‪ .‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ روزﺑﺮوز ﺑﻲرﻣﻖﺗﺮ و ﻓﺎﺳﺪﺗﺮ ﺷﺪه ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ‬ ‫‪U‬و ‪W‬را از دﺳﺖ ﺑﺪﻫﻨﺪ و ﻧﺎﺗﻮان و ﻧﺎﺧﻮش ﮔﺮدﻧﺪ‪.‬اﺧﺘﻼف ﻃﺒﻘﺎﺗﻲ از ﺑﺎﺑﺖ ﻓﺸﺎر‬ ‫وﻇﺎﻳﻒ )‪ (p‬و ﺳﻬﻤﻴﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ )‪ (S‬ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻪ روي اﻓﺮاد ارزﺷﻬﺎي ﻣﺘﻔﺎوت )‪ (T‬ﮔﺬارده‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .

..‬ﺑﻠﻜﻪ ﻫﻼﻛﺖﻫﺎ اﻏﻠﺐ ﺗﻮأم ﺑﺎ‬ ‫ﻓﺮاواﻧﻰ ﻣﻌﻴﺸﺖ )آﻧﺘﺮوﭘﻰ زﻳﺎد( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ :‬و‪ ‬ﻛَﻢ‪ ‬اَﻫ‪‬ﻠَﻜْﻨﺎ ﻣ‪‬ﻦْ ﻗَﺮِﻳ‪‬ﺔٍ ﺑ‪‬ﻄ‪‬ﺮَت‪ ‬ﻣ‪‬ﻌﻴﺸَﺘَﻬﺎ ﻓَﺘ‪‬ﻠْﻚ‪ ‬ﻣ‪‬ﺴﺎﻛ‪‬ﻨُﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻟَﻢ‪ ‬ﺗُﺴ‪‬ﻜَﻦْ‬ ..‬وﻟﻲ اﮔﺮ ﺿﻌﻒ‬ ‫اﻧﺮژي و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺷﺪت و ﻋﻤﻮﻣﻴﺖ ﻓﺴﺎد ﻫﻤﻪ را از ﭘﺎ درآورده ‪S ،‬ﻫﺎ ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻪ‬ ‫‪2‬‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺗﻤﺎم اﺟﺘﻤﺎع در ﺷﻜﺎﻓﻬﺎي ﻫﻼك ﻓﺮو ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ!‪...‫‪ 366‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﺎﻃﻨﻲ و ﺷﺮاﻳﻂ ﻇﺎﻫﺮي ﺑﻪ ﺣﺪ اﻋﻼ رﺳﻴﺪه‪ ،‬ﺿﻤﻦ ﺑﺮوز ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺑﺮﺧﻮردﻫﺎ و‬ ‫ﺷﻜﺎﻓﻬﺎ و ﺗﺼﺎدﻣﺎت ﻣﺘﻔﺮق وﻟﻲ ﻣﺘﻘﺎرن‪ ،‬ﺳﻘﻮط ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﺟﺪﻳﺪ اﻧﺠﺎم ﺷﻮد‪ .. :‬ا‪‬نَ اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﻐَﻴ‪‬ﺮُ ﻣﺎﺑِﻘُﻮمٍ ﺣ‪‬ﺘﱠﻰ ﻳ‪‬ﻐَﻴ‪‬ﺮُوا ﻣﺎ ﺑِﺎَﻧْﻔُﺴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬و‪ ‬ا‪‬ذا اَراد‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪‬‬ ‫ﺑِﻘُﻮمٍ ﺳ‪‬ﻮء‪‬ا )ﻓَﻼﻣ‪‬ﺮَ د‪‬ﻟَﻪ‪ ‬و ﻣﺎﻟَﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ د‪‬وﻧ‪‬ﻪ ﻣ‪‬ﻦْ والٍ )رﻋﺪ ‪...‬و ﻣﺎ ﻛُﻨﺎ ﻣ‪‬ﻬ‪‬ﻠ‪‬ﻜﻰ اﻟْﻘُﺮى ا‪‬ﻻﱠ‬ ‫و‪‬اَﻫ‪‬ﻠُﻬﺎ ﻇﺎﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻮنْ )ﻗﺼﺺ ‪...‬ﺣﺞ ‪/‬‬ ‫‪ :45‬ﭼﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻗﺮﻳﻪﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻫﻼك ﻛﺮدﻳﻢ در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ ﺳﺘﻤﻜﺎر ﺑﻮدﻧﺪ‪.2‬در ﻗﺮآن ﻧﻪﺗﻨﻬﺎ ﻓﺮداﻧﺴﺎن داﺋﻤﺎ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪو ﺗﺬﻛﺮوﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪،‬ﺑﻠﻜﻪ ﻋﻨﺎﻳﺖ ﺧﺎﺻﻰﺑﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت)اﻗﻮام(‬ ‫ﻫﺴﺖ‪. Tensions internes‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫اوﻻً ﻗﺮآن ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺣﺎل ﻫﺮ ﻗﻮﻣﻰ را ﺻﺮﻓﺎً ﻣﻌﻠﻮل وﺿﻊ و رﻓﺘﺎر ﺧﻮدﺷﺎن ﻣﻴﺪاﻧﺪ و اﻓﺮاد را ﻋﺎﻣﻞ‬ ‫اﺻﻠﻰ ﻣﻲﺷﻤﺎرد‪:‬‬ ‫ﻟَﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻚ‪ ‬ﻣ‪‬ﻐَﻴ‪‬ﺮاً ﻧ‪‬ﻌ‪‬ﻤ‪‬ﺔً اَﻧْﻌ‪‬ﻤ‪‬ﻬﺎ ﻋ‪‬ﻠﻰ ﻗَﻮ‪‬مٍ ﺣ‪‬ﺘّﻰ ﻳ‪‬ﻐَﻴ‪‬ﺮُوا ﻣﺎ ﺑِﺎَﻧْﻔُﺴ‪‬ﻬِﻢ‪) ‬اﻧﻔﺎل ‪ :53 /‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﻧﻌﻤﺘﻰ را ﻛﻪ ﺑﺮ ﻗﻮﻣﻰ‬ ‫ارزاﻧﻰ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻤﻴﺪﻫﺪ ﻣﮕﺮ اﻳﻨﻜﻪ ﺧﻮدﺷﺎن را ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﻨﺪ( و ﺳﺮﭘﻴﭽﻰ از ﻣﻘﺮرات ﻃﺒﻴﻌﻰ و ﺗﻐﻴﻴﺮ‬ ‫ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ را در اﻳﻨﺼﻮرت ﻏﻴﺮﻣﻤﻜﻦ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪...‬ﻳﺎ اﻣﺮاض و‬ ‫اﻧﻘﻼﺑﻬﺎي داﺧﻠﻲ )ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻧﻔﺠﺎر ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي( ﺑﺮوز ﻛﺮده‪ ،‬دﺳﺘﮕﺎه زﻳﺮورو ﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﺛﺎﻟﺜﺎً ﻫﻼﻛﺖ و اﻧﻘﺮاض را ﻣﺼﺎدف ﺑﺎ ﻛﻢﺷﺪن روزى و ﻣﻮاد اوﻟﻴﻪ ﻧﻤﻰﺷﻨﺎﺳﺪ‪ .‬‬ ‫‪1. .‬اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﻪﺧﻮدىﺧﻮد ﻗﺎﺑﻞﺗﻮﺟﻪ و اﺳﺘﻔﺎده ﺳﺮﺷﺎراﺳﺖ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً ﻋﺎﻣﻞ ﻫﻼﻛﺖ و اﻧﻘﺒﺎض‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت را ﺻﺮﻓﺎً ﻧﺎﺷﻰ از ﻇﻠﻢ ﻳﻌﻨﻰ ﻋﺪم ﻋﺪاﻟﺖ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ :‬ﻓَﻜَﺎَﻳ‪‬ﻦْ ﻣ‪‬ﻦْ ﻗَﺮﻳ‪‬ﻪ‪‬اَﻫ‪‬ﻠَﻜْﻨﺎﻫﺎ و‪ ‬ﻫ‪‬ﻰ‪ ‬ﻇﺎﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻪ‪) .‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﻓﺮاد ﻃﺒﻘﺎت ﻣﺤﺮوم ﺳﻼﻣﺖ ﻣﺎﻧﺪه ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ )و ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ ﻛﻪ در‬ ‫ﻓﺼﻞ ﺑﻌﺪ ﮔﻔﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ( در آﻧﻬﺎ زﻧﺪه و ﺑﺎﻗﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺟﺪﻳﺪي ﺑﺎ آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫ﻛﻤﺘﺮ و اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ اﺟﺘﻤﺎع ﻛﻬﻨﻪ ﻗﺪﻳﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .(. :59 /‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﻗﺮاء را ﻫﻼك ﻧﻤﻴﻜﻨﺪ ﻣﮕﺮ وﻗﺘﻰ ﻛﻪ اﻫﻞ آن ﺳﺘﻢﭘﻴﺸﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪.‬اﻳﻦ‬ ‫ﺑﺎزﮔﺸﺖﻫﺎي ﻋﻘﺐاﻓﺘﺎده ﺑﻪﺣﺎﻟﺖ ﺗﻌﺎدل ﻛﻪ ﺗﺤﻮﻳﻞﻫﺎي ﻳﻚ ﻃﺮﻓﻪ ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻲ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ و ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ و‬ ‫ﺑﺮوز اﺧﺘﻼﻓﻬﺎي ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪..‬ﭼﻮن ذﺧﺎﻳﺮ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ‬ ‫اﺳﺖ و اﻧﺪازه ﻧﮕﺎﻫﺪارى )ﺗﻘﺪﻳﺮ( در روزى را ﻗﺮآن وﺳﻴﻠﻪ ﺧﻴﺮ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ . : 11 /‬ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ وﺿﻊ ﻗﻮﻣﻰ را ﺗﻐﻴﻴﺮ‬ ‫ﻧﻤﻴﺪﻫﺪ ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ وﺿﻊ ﺧﻮدﺷﺎن را ﻋﻮض ﻛﻨﻨﺪ و ﭼﻮن ﺧﺪاوﻧﺪ اراده ﺑﺪ ﺑﺮاى ﻗﻮﻣﻰ ﻧﻤﻮد‪ ،‬وﺳﻴﻠﻪ و ﻣﺤﻠﻰ‬ ‫ﺑﺮاى رد آن ﻧﻴﺴﺖ و ﺑﺮاى آن ﻗﻮم ﻏﻴﺮ از ﺧﺪا ﻳﺎور و ﻧﮕﺎﻫﺒﺎﻧﻰ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد(‪ .‬‬ ‫اوﺿﺎع آﻧﻘﺪر اداﻣﻪ و ﺗﻜﺮار ﺧﻮاﻫﺪ ﻳﺎﻓﺖ ﺗﺎ ﭘﻴﺶآﻣﺪﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻳﺎ ﺣﻤﻼت‬ ‫دﺷﻤﻦ ﺷﺎﻟﻮده ﻇﺎﻫﺮاً آراﺳﺘﻪ وﻟﻲ ﭘﻮﺳﻴﺪه ﭘﺮﺷﻜﺎف‪ 1‬را درﻫﻢ ﺑﺮﻳﺰد‪ ..‬ﺿﻤﻨﺎً آﻳﺎت ﻛﺜﻴﺮى ﻛﻪ راﺟﻊﺑﻪﺳﺮﻧﻮﺷﺖ‬ ‫اﻗﻮام در ﻗﺮآن ﻧﺎزل ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﺗﺎرﻳﺨﻰ و ﻣﻄﺎﻟﺐ ﻓﻮق ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺷﻮد ﺧﺎﻟﻰ از ﻟﻄﻒ‬ ‫ﻧﺨﻮاﻫﺪﺑﻮد‪.

‬ﺑﻌﺪ ﺑﺮاى ﻋﺒﺮت و اﻣﻜﺎن ﺑﺎزﮔﺸﺖ آﻧﻬﺎ ﺑﻪ راه ﺻﺤﻴﺢ‪ ،‬ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻄﺮات و ﻣﺸﺘﻘﺎت ﮔﺮﻓﺘﺎرﺷﺎن ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻴﺪار ﺷﻮﻧﺪ و ﺷﺪﻳﺪاً اﺣﺴﺎس اﺣﺘﻴﺎج ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬‬ ‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ اﻳﻦ اوﺿﺎع ﻗﺮآن ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﻛﻪ اﮔﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﺑﻴﺎﻳﻨﺪ و اﻳﻤﺎن ﺑﻴﺎورﻧﺪ )ﻳﻌﻨﻰ ﻣﻌﺸﻮق ﺻﺤﻴﺢ‬ ‫اﻧﺘﺨﺎب ﻛﻨﻨﺪ( و ﺗﻘﻮى ﭘﻴﺸﻪ ﮔﻴﺮﻧﺪ )اﺣﺘﺮاز از ﻋﻮاﻣﻞ ﻋﺪم ارﺗﺠﺎع و ﻣﻮﺟﺪ آﻧﺘﺮوﭘﻰ(‪ ،‬درﻫﺎى ﺑﺮﻛﺖ از‬ ‫آﺳﻤﺎن و زﻣﻴﻦ ﺑﻪ روى آﻧﻬﺎ ﺑﺎز ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ )ﺗﺮﻗﻰ ﺗﺼﺎﻋﺪى ‪ U‬و‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬ ‫ﻋﻨﺼﺮ اﺻﻠﻰ ﺧﻮد ﻣﺮدماﻧﺪ‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ اﻣﻜﺎن اﺻﻼح و ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻣﻨﺘﻔﻰ ﺷﺪه‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺮاى ﺑﺎر آﺧﺮ ﻓﺮاﺧﻰ و راﺣﺘﻰ ﺑﻪ ﻗﻮم ﻓﺮﺳﺘﺎده ﺷﺪه و در ﺣﺎل ﻏﺮور ﻏﻔﻠﺖ و ﻣﺴﺘﻰ ﻋﺸﺮت ﻫﻼﻛﺸﺎن‬ ‫ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ )ﺣﺮﻛﺎت ﻧﻮﺳﺎﻧﻰ ﻗﺒﻞ از اﺳﺘﻘﺮار ﺗﻌﺎدل و ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻠﻬﺎى داﺧﻠﻰ(‪ :‬ﺛُﻢ‪ ‬ﺑ‪‬ﺪ‪‬ﻟْﻨﺎ ﻣ‪‬ﻜﺎنَ اﻟﺴ‪‬ﻴ‪‬ﺌَﺔِ اﻟْﺤ‪‬ﺴ‪‬ﻨَﺔَ‬ ‫ﺣ‪‬ﺘﱠﻰ ﻋ‪‬ﻔَﻮ‪‬ا و‪ ‬ﻗﺎﻟُﻮا ﻗَﺪ‪‬ﻣ‪‬ﺲ‪ ‬اﺑ‪Ĥ‬ﺋَﻨَﺎ اﻟﻀﱠﺮﱠآء‪ ‬و‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﺮﱠاء‪ ‬ﻓَﺎَﺧَﺬْﻧﺎﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑ‪‬ﻐْﺘَﺔً و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﺸْﻌ‪‬ﺮُونَ)اﻋﺮاف‪:95/‬ﺳﭙﺲﺟﺎى‬ ‫ﻧﺎﺧﻮﺷﻰ راﺑﻪ ﺧﻮﺷﻰوﺧﺮﻣﻰدادﻳﻢﺗﺎ ﻋﺎﻓﻴﺖﻳﺎﻓﺘﻨﺪوﮔﻔﺘﻨﺪ واﻗﻌﺎً ﻛﻪ ﭘﺪران ﻣﺎرا ﺳﺨﺘﻰ و ﻧﺎراﺣﺘﻰ در‬ ‫رﺳﻴﺪهﺑﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻋﻮاﻣﻞ اﺻﻠﻰ را در دﺳﺖ اﻓﺮاد ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ و‬ ‫ﻣﻰﻓﺮﻣﺎﻳﺪ ﺗﺎ اﻓﺮاد ﻋﻮض ﻧﺸﻮﻧﺪ )در ﺟﻬﺖ ﺧﻮب ﻳﺎ ﺑﺪ( وﺿﻊ اﺟﺘﻤﺎع ﻫﻢ ﻋﻮض ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻄﻮر ﺧﻼﺻﻪ ﻗﺮآن در ﺗﻌﻴﻴﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت‪ ،‬ﻋﻮاﻣﻞ ﻧﮋادى‪ ،‬ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎﻳﻰ‪ ،‬اﻗﺘﺼﺎدى و از آن ﺟﻤﻠﻪ‬ ‫رژﻳﻢ ﺣﻜﻮﻣﺖ و ﻫﻴﺌﺖﻫﺎى ﺣﺎﻛﻤﻪ را ﻋﻮاﻣﻞ اﺻﻠﻰ و ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎى ﻣﻄﻠﻖ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ و از اﻳﻤﺎن )ﻳﻌﻨﻰ ﻋﻘﺎﻳﺪ و‬ ‫اﻓﻜﺎر و آﻣﺎل( و ﺗﻘﻮى )ﻳﻌﻨﻰ اﺧﻼق و رﻓﺘﺎر( ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ ..‬ﺳﭙﺲ ﺑﻪ ﻧﺎﮔﻬﺎن آﻧﻬﺎ را ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢدر ﺣﺎﻟﻰﻛﻪ ﻣﻠﺘﻔﺖﻧﻴﺴﺘﻨﺪ(‪.‬‬ ‫راﺑﻌﺎً ﻣﺴﺆوﻟﻴﺖ و ﻋﺎﻣﻞ اﻧﻘﺮاض و ﻫﻼﻛﺖ را ﺑﻪ ﮔﺮدن اﻋﻴﺎن و ﻣﺘﻤﻜﻨﻴﻦ اﻧﺪاﺧﺘﻪ و در اﺛﺮ ﻓﺴﻖ و ﻓﺠﻮر آﻧﻬﺎ‬ ‫ﻣﻰداﻧﺪ‪ :‬و‪‬ا‪‬ذا اَر‪‬د‪‬ﻧ‪ Ĥ‬اَنْ ﻧُﻬ‪‬ﻠ‪‬ﻚ‪ ‬ﻗَﺮْﻳ‪‬ﻪ‪ ‬اَﻣ‪‬ﺮْﻧﺎ ﻣ‪‬ﺘْﺮَﻓﻴﻬﺎ ﻓَﻔَﺴ‪‬ﻘُﻮا ﻓﻴﻬﺎ ﻓَﺤ‪‬ﻖﱠ ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬ‪‬ﺎاﻟْﻘَﻮ‪‬لُ ﻓَﺪ‪‬ﻣ‪‬ﺮْﻧﺎﻫﺎﺗَﺪ‪‬ﻣﻴﺮاً)اﺳﺮاء‪ :16 / ‬ﭘﺲ‬ ‫ﭼﻮن اراده ﺧﺪا ﺑﺮ ﻫﻼك ﻗﻮﻣﻰ ﺗﻌﻠﻖ ﮔﻴﺮد اﻋﻴﺎن و ﻣﺘﻤﻜﻨﻴﻦ را اﻣﺮ ﻣﻴﺪﻫﻴﻢ ﺗﺎ ﻓﺴﻖ و ﻣﻌﺼﻴﺖ در آن ﻗﻮم‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬آﻧﻮﻗﺖ ﻫﻼﻛﺸﺎن ﻣﻰﻧﻤﺎﺋﻴﻢ(‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آﻧﻬﺎ را ﮔﺮﻓﺘﺎر آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻴﻢ‪ :‬و‪‬ﻟَﻮ‪ ‬اَنﱠ اَﻫ‪‬ﻞَ اﻟْﻘُﺮى اﻣ‪‬ﻨُﻮا و‪ ‬اﺗﱠﻘَﻮ‪‬ا ﻟَﻔَﺘَﺤ‪‬ﻨﺎ ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬِﻢ‪‬‬ ‫ﺑ‪‬ﺮَﻛﺎت‪ ‬ﻣ‪‬ﻦَاﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬و‪ ‬اﻟْ َﺎر‪‬ضِ و‪‬ﻟﻜ‪‬ﻦْ ﻛَﺬﱠﺑ‪‬ﻮا ﻓَﺎَﺧَﺬْﻧﺎﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻜْﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮنَ‪).‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻖ ﻗﺮآن اﻓﺮاد ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ اﻓﻜﺎر و اﺣﻮال و اﺧﻼق و ﻋﻮاﻣﻞ دﻳﮕﺮ را‬ .‬ﺑﻪ ﺣﺪى ﻛﻪ ﺑﻪ زارى‬ ‫و ﻓﺮوﺗﻨﻰ درآﻳﻨﺪ‪ :‬و‪ ‬ﻣ‪ Ĥ‬اَر‪‬ﺳ‪‬ﻠْﻨﺎ ﻓﻰ ﻗَﺮْﻳ‪‬ﺔٍ ﻣ‪‬ﻦْ ﻧَﺒِﻰ‪‬ا‪‬ﻻﱠ اَﺧَﺬْﻧ‪ Ĥ‬اَ ‪‬ﻫﻠَﻬﺎ ﺑِﺎﻟْﺒ‪‬ﺄْﺳ‪Ĥ‬ء‪ ‬و‪‬اﻟﻀﱠﺮﱠآء‪ ‬ﻟَﻌ‪‬ﻠﱠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻀﱠﺮﱠﻋ‪‬ﻮنَ )اﻋﺮاف ‪/‬‬ ‫‪ :94‬و در ﻫﻴﭻ ﻗﺮﻳﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮى ﺑﺮاى اﺧﻄﺎر ﻫﻼﻛﺖ آﻧﻬﺎ ﻧﻔﺮﺳﺘﺎدﻳﻢ‪ ،‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ اﻫﻞ ﻗﺮﻳﻪ را ﮔﺮﻓﺘﺎر ﺧﻄﺮات و‬ ‫ﻣﺸﻘﺎت ﻧﻤﻮدﻳﻢ ﻛﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻪ زارى و ﻓﺮوﺗﻨﻰ درآﻳﻨﺪ(‪ ..‬ﺑﻪ اﻳﻨﺘﺮﺗﻴﺐ ﻗﺮآن ﺑﻴﺶ از ﻣﺴﻠﻜﻬﺎى دﻣﻮﻛﺮاﺳﻰ ﺟﺪﻳﺪ و ﻗﺒﻞ از آﻧﻬﺎ اﻫﻤﻴﺖ و‬ ‫اﺛﺮ ﺑﺮاى ﻣﺮدم ﻗﺎﺋﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ..(.‬اﻋﺮاف ‪(96 /‬‬ ‫ﺑﻌﺪ ﺑﻪ ﻣﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ اﮔﺮ ﻗﺒﻮل ﻧﺪارﻳﺪ ﺑﺮوﻳﺪ در زﻣﻴﻦ ﺑﮕﺮدﻳﺪ ﺑﻪ ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ ﭘﺎﻳﺎن ﻛﺎر ﻣﺠﺮﻣﻴﻦ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪:‬‬ ‫ﻗُﻞْ ﺳﻴﺮُوا ﻓ‪‬ﻰاﻟْﺎَر‪‬ضِ ﻓَﺎﻧْﻈُﺮُوا ﻛَﻴ‪‬ﻒ‪ ‬ﻛﺎنَ ﻋﺎﻗ‪‬ﺒ‪‬ﺔُ اﻟْﻤ‪‬ﺠ‪‬ﺮِﻣﻴﻦَ)ﻧﻤﻞ ‪ :69 /‬ﺑﮕﻮ در زﻣﻴﻦ ﮔﺮدش ﻛﻨﻴﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﺪ‬ ‫ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺪﻛﺎران ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﻮده اﺳﺖ( ﺗﺎ ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ ﻗﺮآن رﺳﻤﺎً ﻣﺴﻠﻢ ﺷﻮد‪.‬و‪ ‬ﺗ‪‬ﻠْﻚ‪ ‬اﻟْﻘُﺮى اَ ‪‬ﻫﻠَﻜْﻨﺎﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻟَﻤ‪‬ﺎ‬ ‫ﻇَﻠَﻤ‪‬ﻮا و‪ ‬ﺟ‪‬ﻌ‪‬ﻠْﻨﺎ ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻬ‪‬ﻠ‪‬ﻜ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﻮ‪‬ﻋ‪‬ﺪ‪‬ا )ﻛﻬﻒ ‪ : 59 /‬و اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻗﺮﻳﻪﻫﺎ را وﻗﺘﻰ ﻇﻠﻢ ﻛﺮدﻧﺪ ﺗﺒﺎه ﻧﻤﻮدﻳﻢ و ﺑﺮاى‬ ‫روز ﻫﻼك آﻧﻬﺎ ﻣﻮﻋﺪ و ﻣﺪﺗﻰ ﻗﺮار دادﻳﻢ(‪ .‬ﺣﺞ ‪ :48 /‬و‬ ‫ﭼﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻗﺮﻳﻪﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻣﻬﻠﺖ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ دادﻳﻢ در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ ﺳﺘﻢ ﭘﻴﺸﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ..‬‬ ‫ﺧﺎﻣﺴﺎً اﻳﻦ ﻫﻼﻛﺖ و اﻧﻘﺮاض و ﺳﻘﻮط را ﻓﻮرى ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻣﻬﻠﺖ ﻣﻴﺪﻫﻴﻢ )اداﻣﻪ ﺣﺎﻻت‬ ‫ﺗﻌﺎدل ﻧﺎﭘﺎﻳﺪار( ﺗﺎ ﺧﻮب در ﻇﻠﻢ و ﻓﺴﺎد ﻓﺮو روﻧﺪ‪ :‬و‪ ‬ﻛَﺎَﻳ‪‬ﻦْ ﻣ‪‬ﻦْ ﻗَﺮْﻳ‪‬ﺔٍ اَﻣ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﺖ‪ ‬ﻟَﻬﺎ و‪ ‬ﻫ‪‬ﻰ‪ ‬ﻇﺎﻟ‪‬ﻤ‪‬ﺔٌ‪).‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪367‬‬ ‫ﻣ‪‬ﻦْ ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﺪ‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ا‪‬ﻻﱠ ﻗَﻠﻴﻼً و‪ ‬ﻛُﻨﱠﺎ ﻧَﺤ‪‬ﻦُ اﻟْﻮارِﺛﻴﻦَ )ﻗﺼﺺ ‪ :58 /‬و ﭼﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻗﺮﻳﻪﻫﺎ را ﻛﻪ درﺧﻮﺷﻰ ﻓﺮورﻓﺘﻪ ﺑﻮدﻧﺪ‬ ‫ﻫﻼك ﻛﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﭘﺲ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ﻣﺴﻜﻦﻫﺎى آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﺟﺰ ﻋﺪه ﻛﻤﻰ ﻛﺴﻰ در آﻧﺠﺎ ﺳﻜﻨﻰ ﻧﮕﺮﻓﺖ و ﻣﺎ‬ ‫وارث آن ﺷﺪﻳﻢ(‪.( W‬وﻟﻜﻦ اﻇﻬﺎرات ﭘﻴﺎﻣﺒﺮان را ﺗﻜﺬﻳﺐ‬ ‫ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .

‫‪ 368‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ وﺿﻊ اﺟﺘﻤﺎع ﺗﻨﻬﺎ ارﺗﺒﺎط ﺑﻪ وﺿﻊ ﺧﻮد آن ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺎل اﻓﺮاد و رواﺑﻂ‬ ‫و رﻓﺘﺎر آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ دارد‪ .‬اﮔﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎي زﻧﺪه اﺟﺘﻤﺎع ﻗﻮي ﺑﺎﺷﻨﺪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬ ‫ﻣﺸﻜﻼت و ﺑﻼﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺣﻤﻼت دﺷﻤﻨﺎن ﺧﺎرﺟﻲ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻠﻬﺎي ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫اﺑﺮاز ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻛﻼم در ﻋﻴﻦ ﺻﺤﻴﺢ و ﻋﻤﻴﻖ ﺑﻮدن ﭼﻪ ﻧﺸﺎﻧﻪ ﺑﺎرزى از اﻧﺼﺎف ﮔﻮﻳﻨﺪه آن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ! ﮔﻮﻳﻨﺪهاى ﻛﻪ‬ ‫ﺧﻮد آورﻧﺪه دﻳﻦ اﺳﺖ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ دﻧﻴﺎى ﻣﺮدم ﺑﺪون دﻳﻦ اداره ﺷﺪﻧﻰ و ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪﻧﻰ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻰ ﺑﺪون ﻋﺪاﻟﺖ‬ ‫ﻓﺎﻧﻰ ﺷﻮﻧﺪه اﺳﺖ‪.‬ﺑﻨﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﻄﻖ ﻗﺮآن وﻗﺘﻰ‬ ‫ﮔﻨﺎهﻫﺎ و ﻓﺴﺎد‪ ،‬اﻓﺮاد ﺟﺎﻣﻌﻪاى را ﻓﺮاﮔﺮﻓﺖ و ﺧﺮاﺑﻰ ﺑﻪ ﺣﺪ اﻓﺮاط رﺳﻴﺪ‪ ،‬ﺟﻤﻌﻴﺖ ﻛﺸﻮر و ﻧﻴﺮوﻫﺎى ﻧﻈﺎﻣﻰ‬ ‫و ﺗﺄﺳﻴﺴﺎت ﻛﺸﻮرى ﺑﺎ ﺗﻤﺎم وﺳﺎﻳﻞ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻗﺒﻠﻰ و ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﻗﺎدر ﺑﻪ ﺟﻠﻮﮔﻴﺮى از ﺑﺪﺑﺨﺘﻰ و ﻫﻼﻛﺖ‬ ‫ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬اﻧﺤﻄﺎط و اﻧﻘﺮاض وﻗﺘﻲ رخ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﻋﺪاﻟﺖ )ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻌﻨﻲ اﻋﻢ ﻛﻠﻤﻪ( از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺟﺘﻤﺎع از ﺧﺎرج ﻣﺤﻜﻮم‬ ‫ﺑﻪ زوال و ﻣﺮگ ﺣﺘﻤﻲ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪ .1‬‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﻛﻪ ﺳﺎﻟﻢ و ﻋﺎﺷﻖ ﺑﺎﺷﺪ ﺗﻌﻄﻴﻞ ﺑﺮدار ﻧﻴﺴﺖ و ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻫﺠﻮم آﻧﺘﺮوﭘﻲ‬ ‫و اﺿﻤﺤﻼل ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬دﻳﺮ ﻳﺎ زود آﻧﭽﻪ را ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻤﺴﺨﺮ و ﺑﻰاﻋﺘﻨﺎﻳﻰ ﺗﻠﻘﻰ ﻣﻴﻜﺮدﻧﺪ ﺳﺨﺖ داﻣﻨﮕﻴﺮﺷﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪:‬‬ ‫اَﻓَﻠَﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﺴ‪‬ﻴﺮو‪‬ا ﻓ‪‬ﻰاﻻَرضِ ﻓَﻴ‪‬ﻨْﻈُﺮُوا ﻛَﻴ‪‬ﻒ‪ ‬ﻛﺎنَ ﻋﺎﻗ‪‬ﺒ‪‬ﺔُاَﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻣ‪‬ﻦْ ﻗَﺒ‪‬ﻠ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻛﺎﻧُﻮا اَﻛْﺜﺮَ ﻣ‪‬ﻨْﻬ‪‬ﻢ‪ ‬و‪ ‬اَﺷَﺪ‪ ‬ﻗُﻮ‪‬ةً و‪ ‬اﺛﺎر‪‬ا ﻓﻰ‬ ‫اﻟْﺎَر‪‬ضِ ﻓَﻤﺎ اَﻏْﻨﻰ ﻋ‪‬ﻨﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻣﺎﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻜْﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮنَ‪ .‬ﻋﻜﺲاﻟﻌﻤﻞﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻳﺎ ﺷﺪﻳﺪ و دﻓﻊﻛﻨﻨﺪه و ﻳﺎ ﻣﻼﻳﻢ و‬ ‫ﺗﻮاﻓﻖدﻫﻨﺪه ﺑﻮده اﺟﺘﻤﺎع را ﻏﺎﻓﻠﮕﻴﺮ و ﻣﻐﻠﻮب ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﻫﺪفﻫﺎ و ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي ﻧﺎﻗﺺ‬ ‫و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻧﺎرﺳﺎ ﺑﺎﻗﻲ ﺑﻤﺎﻧﺪ و وﺿﻊ ﺗﻌﺎدل ﺑﺮزﺧﻲ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﺳﻼﻣﺖ و رﺷﺪ و ﺣﺎﻟﺖ‬ ‫ﺿﻌﻒ و رﻛﻮد اﺣﺮاز ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﺎ ﻇﻠﻢ و ﺑﺪون ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺎﻳﺪار‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ .‬زﻳﺮا ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺧﻮد ﺿﺎﻣﻦ اﻳﺠﺎد اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‬ ‫و ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي ﺗﺎزه ﺑﻮده‪ ،‬آﻧﻬﺎ را در ﺳﻴﺮي و رﺧﻮت آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﮔﺬاﺷﺖ‪ .‬‬ ‫اﻳﺠﺎد ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ ﻳﺎ ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﺎرﺟﻰ را در ﺟﻬﺖ ﺳﻮد ﻳﺎ زﻳﺎن اﺟﺘﻤﺎع ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻰدﻫﻨﺪ‪ .‬ﻓَﻠَﻤﺎ ﺟﺎء‪‬ﺗْﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ر‪‬ﺳ‪‬ﻠُﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﺎﻟْﺒ‪‬ﻴِﻨﺎت‪ ‬ﻓَﺮِﺣ‪‬ﻮا ﺑِﻤﺎ ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪‬ﻫ‪‬ﻢ ﻣ‪‬ﻦَ اﻟْﻌ‪‬ﻠْﻢِ و ﺣﺎقَ‬ ‫ﺑِﻬِﻢ‪ ‬ﻣﺎﻛﺎﻧُﻮا ﺑِﻪ ﻳ‪‬ﺴ‪‬ﺘَﻬﺰِؤنَ )ﻏﺎﻓﺮ‪ :82-83/‬آﻳﺎ ﺳﻴﺮ در زﻣﻴﻦ ﻧﻤﻴﻜﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ ﭘﺎﻳﺎن ﻛﺎر ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﭘﻴﺶ از آﻧﻬﺎ‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ و ﺟﻤﻌﻴﺖ و ﻗﻮت و آﺛﺎر ﺑﻴﺸﺘﺮى در زﻣﻴﻦ داﺷﺘﻨﺪ و آﻧﭽﻪ ﺑﺪﺳﺖ آوردﻧﺪ ﺑﻰﻧﻴﺎزﺷﺎن ﻧﺴﺎﺧﺖ‪،‬‬ ‫ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﻮد؟ ﺳﭙﺲ ﻣﻮﻗﻌﻰ ﻛﻪ ﻓﺮﺳﺘﺎدﮔﺎن ﻣﺎ ﺑﺮاى آنﻫﺎ آﻣﺪﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت و اﻃﻼﻋﺎت ﺧﻮد دﻟﺨﻮش‬ ‫ﺷﺪﻧﺪ و آﻧﭽﻪ اﺳﺘﻬﺰاء ﻣﻴﻨﻤﻮدﻧﺪ ﺑﺎﻻﺧﺮه آﻧﻬﺎ را ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺖ‪.1‬ﺣﺪﻳﺚ ﻧﺒﻮى‪ :‬اﻟﺪ‪‬ﻧﻴﺎ ﻳ‪‬ﺒ‪‬ﻘﻰ ﻣ‪‬ﻊ‪‬اﻟﻜُﻔﺮو ﻻ ﻳ‪‬ﺒ‪‬ﻘﻰ ﻣ‪‬ﻊ‪ ‬اﻟﻈُﻠْﻢ )دﻧﻴﺎ ﺑﺎ ﻛﻔﺮ ﺑﺎﻗﻰ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ وﻟﻰ ﺑﺎ ﻇﻠﻢ ﺑﺎﻗﻰ ﻧﻤﻴﻤﺎﻧﺪ(‪.‬ﺑﺮاي‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع زﻧﺪه ﻣﺘﻌﺎدل ﻫﺮ روز ﻣﺴﺎﻳﻞ و ﻣﺸﻜﻼت ﺗﺎزه ﭘﻴﺶ ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ و ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎت‬ ‫ﺗﺎزهاي ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﺧﻮاﻫﺪ دﻣﻴﺪ‪.

‬‬ ‫‪ -7.‬و ﻓﺮد اﻧﺴﺎن را ﻧﻤﻲﺗﻮان ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺟﺴﺎم‬ ‫ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و ﺣﺘﻲ ﺣﻴﻮان ﻛﻪ ﻃﺒﻖ ﻏﺮاﻳﺰ ﻧﺴﺒﺘﺎً ﺛﺎﺑﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻋﻤﻞ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺣﺴﺎب ﻛﺮد‪.‬‬ ‫ﻫﻤﻴﻨﻘﺪر در ﻫﺮ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ ﻫﺪﻓﻲ را ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻋﻤﺎل و آداب را‬ ‫ﻣﻘﺒﻮل ﻣﻲداﻧﻨﺪ و ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ را ﻣﺬﻣﻮم‪ .‬در‬ ‫اﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻧﻈﺮ اﻳﻨﺴﺖ ﻛﻪ از درﻳﭽﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﺑﺮاﺳﺎس ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ زﻧﺪﮔﻲ در‬ ‫ﺑﺎره اﺧﻼق ﺑﺤﺚ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ادﻋﺎي ﻣﻬﻢ و ﻛﺎر ﺑﺲ ﻣﺸﻜﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﻋﻬﺪه آن‬ ‫ﺑﺮﻧﻤﻲآﺋﻴﻢ‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﺮﭼﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻋﻤﻞ ﺑﻪ از ﻋﺪم اﺳﺖ‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻻزم اﺳﺖ اﻳﻦ ﺗﻔﺎوت و اﺻﻮﻻً رﻳﺸﻪ ﺗﻔﺎوت را‬ ‫ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪.‫‪7‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ در اﺧﻼق‬ ‫ﻋﻘﻴﺪه ﺟﺪﻳﺪ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺧﻼق از اﻗﺘﺼﺎد ﺟﺪا ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ اﻗﺘﺼﺎد‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع از ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻓﺮاد و ﻃﺮز زﻧﺪﮔﻲ آﻧﻬﺎ ﺟﺪا ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ اﺧﻼق‬ ‫ﺗﻜﻴﻪﮔﺎه ﻣﻌﻨﻮي دﻳﻨﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﺗﺎﺑﻊ ﻋﻮاﻣﻞ اﻗﺘﺼﺎدي و ﻣﺎدي ﺑﺎﺷﺪ ﻛﺎري ﻧﺪارﻳﻢ‪.‬‬ .‬ﻣﺠﻤﻮع اﻳﻦ ﻣﻘﺮرات را اﺧﻼق ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪ .1‬ﺗﻔﺎوت اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﺣﻴﻮان‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪ 4-6‬ﺑﻪاﻳﻦ ﻧﻜﺘﻪ ﺑﺮﺧﻮردﻳﻢ ﻛﻪ رﻓﺘﺎر و ﺧﻠﻘﻴﺎت اﻓﺮاد ﻳﻚ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮ‬ ‫ﻓﻮقاﻟﻌﺎدهاي در وﺿﻌﻴﺎت آن ﺟﺎﻣﻌﻪ دارد‪ .‬‬ ‫در اﻳﻦ ﻣﺒﺤﺚ ﻧﻴﺰ در ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﻋﺸﻖ‪ ،‬ﺑﺎز ﺟﺪاﻳﻲ و اﺧﺘﻼف اﻧﺴﺎن ﺑﺎ‬ ‫ﺣﻴﻮان دﻳﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .

‫‪ 370‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﺣﻴﻮان در ﺑﺴﻴﺎري از ﺻﻔﺎت و ﺧﻮاص ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ و ﺣﻴﺎﺗﻲ اﺷﺘﺮاك‬ ‫دارد‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ‪ :‬ﺗﻐﺬﻳﻪ‪ -‬ﺗﺒﺎدل‪ -‬ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ‪ .‬‬ ‫ﺑﻌﻘﻴﺪه ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﻳﻚ ﺳﺨﻨﺮاﻧﻲ در ﺳﺎل ‪ 1328‬ﺗﺸﺮﻳﺢ ﻧﻤﻮده و‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آن ﺳﺨﻨﺮاﻧﻲ در ﺿﻤﻴﻤﻪ ﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ ،‬ﻣﻨﺸﺎء اﺧﺘﻼف و اﻣﺘﻴﺎز اﻧﺴﺎن ﺑﺮ ﺣﻴﻮان‬ ‫ﺧﺼﻴﺼﻪ »اﺧﺘﻴﺎر« ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪» .‬اﻳﻨﺠﺎ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻋﺸﻖ )اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي اﻋﻢ( ﺑﺒﻴﻨﻴﻢ اﺧﺘﻴﺎر ﭼﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮاﺗﻲ‬ ‫روي اﻧﺴﺎن داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬ﻋﻼوه ﺑﺮ آن در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و در ﻃﺮز ﻛﺎر اﻋﻀﺎء‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ و داﺧﻠﻲ ﺑﻪﻃﻮر اﺧﺘﺼﺎﺻﻲ ﺑﺎ دﺳﺘﻪﻫﺎﻳﻲ از ﺣﻴﻮاﻧﺎت )ﭘﺴﺘﺎﻧﺪاران( وﺟﻮه‬ ‫ﺷﺒﺎﻫﺖ زﻳﺎدي ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﺿﻤﻨﺎً ﻫﺮﻳﻚ از آﻧﻬﺎ در ﺑﻌﻀﻲ از‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت )ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ درﺟﺎت ﺿﻌﻴﻒ( وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻣﺨﺘﺺ و ﺗﻨﻬﺎ اﻣﺘﻴﺎز اﻧﺴﺎن‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬از روزي ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﺪ اوﻟﻴﻪ‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻻﺟﺒﺎر اﺧﺘﻴﺎر داده ﺷﺪ ﻛﻪ از ﺣﺪود ﻏﺮاﻳﺰ ﺛﺎﺑﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﺎﻳﺪ )در ﺟﻬﺖ‬ ‫ﻣﺜﺒﺖ ﻳﺎ ﻣﻨﻔﻲ(‪ ،‬ﻳﻜﻤﺮﺗﺒﻪ اراﺑﻪ ﺗﻜﺎﻣﻞ او ﺳﺮﻋﺖ و ﺟﻬﺶ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ اﻫﻞ‬ ‫اﻧﺲ‪ ،‬ﻧﻄﻖ‪ ،‬ﻫﻨﺮ‪ ،‬ﻋﺎﻃﻔﻪ‪ ،‬ﺣﺎﻓﻈﻪ‪ ،‬ﻓﻜﺮ‪ ،‬اﺑﺪاع‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎع‪ ،‬ﻋﻠﻢ‪ ،‬ﺗﻤﺪن و ﻏﻴﺮه ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ اﻣﺘﻴﺎزات و اﺧﺘﻼﻓﺎت ﺷﺎﻳﺪ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ ﻏﻠﻂ ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﻣﺘﺮادف و‬ ‫ﻣﺘﻀﻤﻦ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻫﻢ درآﻳﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﻴﭽﻜﺪام ﻣﻨﺸﺎء و ﻣﺒﺪأ اﺧﺘﻼف را ﻧﺸﺎن ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺻﺮﻓﺎً ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺮﻃﺒﻖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ و‬ ‫ﻏﺮاﻳﺰ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﻪ آن ﺳﻤﺖ ﻛﺸﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ :‬ﻏﺬا‪ ،‬آب‪ ،‬ﻓﺮار از دﺷﻤﻦ‪ ،‬ﺣﺲ ﺟﻨﺴﻲ‪،‬‬ ‫ﺣﻔﻆ اوﻻد و ﻳﺎ ﭘﺎرهاي ﻏﺮاﻳﺰ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ در ﺑﻌﻀﻲ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻣﺎﻧﻨﺪ زﻧﺒﻮر ﻋﺴﻞ و‬ .‬‬ ‫وﺟﻮه اﺧﺘﻼف اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﺣﻴﻮان را ﻣﺘﻌﺪد ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ‪ :‬ﻣﺜﻼً اﻧﺴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ دو ﭘﺎ ‪-‬‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﻣﺘﻔﻜﺮ و ﻣﺨﺘﺮع و ﻣﺒﺪع ‪ -‬اﻧﺴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﻧﺎﻃﻖ ‪ -‬اﻧﺴﺎن‬ ‫ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﻫﻞ اﻧﺲ ‪ -‬اﻧﺴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﺮﻋﺖ ﺗﻜﺎﻣﻞ در او ﺑﻪ‬ ‫ﻃﻮر اﻧﻔﺼﺎﻟﻲ ﺗﺮﻗﻲ ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ ﻛﺮده ﺑﻪ اﻣﺘﻴﺎزات ﺑﺎرز ﻛﻨﻮﻧﻲ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ و ﻏﻴﺮه‪.‬‬ ‫اﺛﺒﺎت اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ و ارﺗﺒﺎط اﺧﺘﻴﺎر ﺑﺎ وﺟﻮه اﺧﺘﻼﻓﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻧﺴﺎن و ﺣﻴﻮان وﺟﻮد‬ ‫دارد و او را از ﻫﺮ ﻟﺤﺎظ ﻓﺮدي ﻣﻤﺘﺎز ﻣﻴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻛﺮده اﺳﺖ‪ ،‬در ﺿﻤﻴﻤﻪ ﺑﺤﺚ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬از‬ ‫ﻧﻮع اﻧﺴﺎن اﮔﺮ اﺧﺘﻴﺎر )و آزادي( را ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ در ﻫﻤﺎﻧﺠﺎ ﻣﺘﻮﻗﻒ )و ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻀﻤﺤﻞ(‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ وﺿﻊ ﻣﻮﺟﻮد و اﺧﺘﻼف ﻣﺸﻬﻮد را ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬اﻧﺴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﻣﺨﺘﺎر«‪ ...

‬ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ از ﻳﻜﺒﺎر در ﺳﺎل ﻳﺎ دو ﺑﺎر در‬ ‫ﺳﺎل ﻛﻪ ﺗﻨﺎوب ﻣﻌﻤﻮل زاﻳﻤﺎن زن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻣﻴﻞ ﺟﻨﺴﻲ و ﻧﺰدﻳﻜﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺑﺮاي او ﺧﻨﺪه و‬ ‫ﻧﺸﺎط‪ ،‬اﻣﻴﺪ و ﺣﻴﺜﻴﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ و ﻏﻴﺮه ﻧﻴﺰ ﺟﺰو اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻗﻄﻌﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺷﺪه ﻛﻤﻲ و‬ ‫زﻳﺎدي ﻫﺮﻳﻚ ﺗﺄﺛﻴﺮات ﻓﻮقاﻟﻌﺎدهاي روي ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺰاﺟﻲ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ‬ ‫او اﻳﺠﺎد ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫راﺑﻌﺎً اﻧﺴﺎن ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﻛﻤﺎﺑﻴﺶ ﻣﺎدي و ﻣﺤﺴﻮس و‬ ‫ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﺪن ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي ﺧﻮد اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ ﻳﺎ ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻘﻠﻴﺪ‬ ‫ﻳﺎ ﺗﻌﻤﻴﻢ و ﻳﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﺸﻬﻮدات و ﻣﻔﻬﻮﻣﺎت ﺳﺎﺑﻖاﻟﺬﻛﺮ و ﻳﺎ روي ﺗﺨﻴﻞ و ﻳﺎ از راه ﺗﻔﻜﺮ‬ ‫و ﺗﻌﻠﻴﻢ اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت ﻏﻴﺮﻣﺎدي و اﻳﺪآل درﺳﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺑﻌﺪ ﻃﺎﻟﺐ و‬ ‫ﻋﺎﺷﻖ آﻧﻬﺎ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬و روزي ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺎدي ﺧﻮرد و ﺧﻮراك و ﺣﻴﻮاﻧﻲ‬ ‫ﺑﺸﺮ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﮔﺮدد ﺗﺎزه ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﺧﻮد را ﺧﻮﺷﺒﺨﺖ ﻧﺪاﻧﺴﺘﻪ‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت روﺣﻲ او ﺑﻪ‬ ‫وﺟﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﺣﺎدي ﻋﺮض اﻧﺪام ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪371‬‬ ‫ﻣﻮرﭼﻪ و ﻏﻴﺮه وﺟﻮد دارد و ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ ﻛﺸﺶﻫﺎ ﻃﺒﻖ ﻗﺎﻋﺪه و اﻧﺪازه ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻻﻳﺘﻐﻴﺮ‬ ‫ﻋﻤﻞ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﻗﻠﻢ ﻧﻘﺎش و ﻗﺮﻳﺤﻪ ﺷﺎﻋﺮ در ﻛﺎر آﻣﺪه از ﻳﻚ ﺻﻮرت ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ‬ ‫ﭘﺮﻳﭽﻬﺮهاي ﻣﻲﺳﺎزد و ﺑﺎ ﺗﺨﻴﻼت و ﺗﺠﻠﻴﺎت ﺧﻮد ﻣﻌﺸﻮق را در درﻳﺎي ﺣﺴﻦ ﻓﺮو‬ ‫ﺑﺮده‪ ،‬ﺑﻪﺻﻮرت ﻣﻌﺒﻮدي ﺑﻴﺮون ﻣﻲآورد‪ .‬‬ ‫ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﻨﺎﺑﻪ اﺧﺘﻴﺎر و آزادي ﻛﻪ دارد‪ ،‬درﺟﻪ ﺧﻮاﻫﺶ و ﻳﺎ ﻗﺪرت ﺟﺎذﺑﻪ و ﻣﻴﻞ‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ او و آﻧﻬﺎ ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬از ﺣﺪود اﻗﺘﻀﺎي ﻏﺮﻳﺰي و ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺣﻴﻮاﻧﻲ‬ ‫ﺗﺠﺎوز ﻳﺎﻓﺘﻪ ﻛﻤﺘﺮ ﻳﺎ زﻳﺎدﺗﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪) .‬ﻣﺜﻼً ﺑﻴﺶ از اﺣﺘﻴﺎج و ﺣﺘﻲ اﺷﺘﻬﺎ ﻃﺎﻟﺐ ﻏﺬا‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻳﺎ ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﺑﻪ رﻳﺎﺿﺖ ﻣﻴﮕﺮاﻳﺪ‪ .‬ﺑﻪ وﺻﻒ و ﻃﻠﺐ ﺑﺎﻏﺎت و ﻣﻨﺎﻇﺮي ﻛﻪ او را‬ .‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ آﻣﺎرﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﻬﺎي اﻣﺮﻳﻜﺎ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‬ ‫ﻫﺮ ﻗﺪر رﺷﺪ اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از اﻣﺮاض ﺟﺴﻤﻲ ﺑﻬﺘﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﺑﺘﻼﻫﺎي‬ ‫روﺣﻲ داﻣﻨﻪدارﺗﺮ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬‬ ‫اﻣﺎ اﻧﺴﺎن اوﻻً در ﻧﺘﻴﺠﻪ رﺷﺪ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻣﻐﺰ و دﺳﺘﮕﺎه ﻋﺼﺒﻲ ﺧﻮد ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي‬ ‫ﻓﻮق را‪ ،‬ﻫﻢ ﺑﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﺧﺎص و ﻫﻢ ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮمﻫﺎي ﻛﻠﻲ ادراك و ﻃﻠﺐ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﻳﺎ ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ‬ ‫ﻋﺰوﺑﺖ اﺧﺘﻴﺎر ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ(‬ ‫ﺛﺎﻟﺜﺎً ﺗﺸﻜﻴﻼت وﺳﻴﻊ دﺳﺘﮕﺎه ﻋﺼﺒﻲ ‪ ،‬ﻳﻚ دﻧﻴﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ و ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي‬ ‫ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ از ﻧﻮع اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﻋﻮاﻃﻒ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻲ از ﺣﺪود ادراك ﺣﻴﻮاﻧﺎت‬ ‫ﻋﻈﻴﻢﺗﺮ اﺳﺖ ﺑﺮاي او ﻓﺮاﻫﻢ آورده‪ ،‬ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ از ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و ﺗﺸﻨﮕﻲ رﻧﺞ ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ از‬ ‫ﻏﺼﻪ و ﻧﮕﺮاﻧﻲ و ﺗﺮس و ﻳﺄس و ﺷﻜﺴﺖ و ﻏﻴﺮه ﻧﻴﺰ ﻓﺮار ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .

‬رﺣﻢ و ﻋﻔﻮ‪ ،‬ﺧﺸﻢ و اﻧﺘﻘﺎم‪ ،‬ﺣﺴﺎدت و ﺷﻬﺮت و‬ ‫ﻏﻴﺮه ﻣﺤﺒﻮب ﺷﺨﺺ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬اﺷﺨﺎص از ﻣﺎل زودﺗﺮ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ دﺳﺖ ﺑﺮدارﻧﺪ ﺗﺎ از‬ .1‬اﻧﻮاع ﻋﺸﻖﻫﺎي اﻧﺴﺎن‬ ‫از ﻣﻮارد ﺑﺎﻻ ﻣﻮرد اول ﻫﻤﺎن ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎ و ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و اﻧﺴﺎن روي‬ ‫آن دﺧﺎﻟﺘﻲ ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ )ﻣﺜﻞ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﻫﻮا ﺑﺮاي ﺗﻨﻔﺲ و ﺳﺎﻳﺮ وﻇﺎﻳﻒ ﺑﺪﻧﻲ ﻏﻴﺮارادي‬ ‫اﻧﺴﺎن(‬ ‫ﻣﻮرد دوم از ﻧﻮع ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي ﺣﻴﻮاﻧﺎت اﺳﺖ وﻟﻲ در ﻳﻚ »ﺿﺮﻳﺐ اﺧﺘﻴﺎر«ﺿﺮب‬ ‫ﺷﺪه و ﺗﺎ ﺣﺪود وﺳﻴﻌﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اداﻣﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت اﻧﺴﺎن ﺑﻪﻗﻴﺎس ﺣﻴﻮاﻧﺎت‪ ،‬ﭼﻪ آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﺿﺮوري‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ اﺳﺖ و ﭼﻪ آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﺧﻮد ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻳﺎ ﺧﻠﻖ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده زﻳﺎدﺗﺮ ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﻪ‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ وﺳﻌﺖ و ﺷﺪت ﻋﻤﻞ ﻛﻪ ﻫﺮﻳﻚ اﻳﺠﺎب ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺮ ﺳﺮﻋﺖ رﺷﺪ و ﺳﻄﺢ‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻞ اﻧﺴﺎن اﻓﺰوده ﻣﻲﺷﻮد‪.‬و ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﺗﻠﻘﻴﻦ ﺗﺄﺛﻴﺮات ﺳﺮﻳﻊ و‬ ‫وﺳﻴﻌﻲ روي آن دارد‪.‬ﭼﻮن ﺗﻌﻠﻖ و ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﺷﺨﺺ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‬ ‫و ﻣﻨﺒﻌﺚ و ﺗﺮاوش ﻳﺎﻓﺘﻪ از ﺗﻤﺎم وﺟﻮد او ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﺸﻒ ﺗﺎرﻳﻜﻲﻫﺎي ﻧﮕﺮاﻧﻲآﻣﻴﺰ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ ﺣﺲ‬ ‫ﻛﻨﺠﻜﺎوي و داﻧﺶﻃﻠﺒﻲ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﻣﺠﺎﻟﺲ اﻧﺲ و ﻣﺤﺒﺖ ﻛﻪ وﺿﻊ‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده را اﻳﺠﺎد ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‫‪ 372‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﻪ ﻳﺎد ﺧﻮراك و ﻣﺸﺮوﺑﺎت ﻣﻲاﻧﺪازد‪ ،‬ﻣﻴﭙﺮدازد‪ .‬و ﮔﺎﻫﻲ ﻣﺆﺛﺮ در ﺳﺮاﺳﺮ اﻋﻤﺎل و‬ ‫ﻋﺸﻘﻬﺎي دﻳﮕﺮ ﻣﻲﺷﻮد و ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي اﻧﻮاع ﻣﺎﻗﺒﻞ اﻳﺠﺎد ﻋﺸﻖ و ﺗﻌﺼﺐ‬ ‫و ﻓﺪاﻛﺎري ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻛﺴﺐ ﭘﻮل ﺑﻪ ﻧﻔﺴﻪ ﻫﺪف ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮرد دوم ﺗﺤﺖﺗﺄﺛﻴﺮ اﺧﺘﻴﺎر اﻧﺴﺎن ﺷﺪت و ﺿﻌﻒ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده ﺗﺎ‬ ‫اﻧﺪازهاي ﺗﺤﺖ ﻛﻨﺘﺮل اراده و اﻓﻜﺎر او ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﺗﻜﺮار و ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﻨﻈﻴﻢ ﺻﺪاﻫﺎﻳﻲ را‬ ‫ﻛﻪ ﺑﻪ ﮔﻮﺷﺶ ﺧﻮش آﻣﺪه اﺳﺖ ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬وﻃﻨﭙﺮﺳﺘﻲ‪ ،‬ﻧﻮع دوﺳﺘﻲ و اﻣﺜﺎل آن ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ‪.1.‬ﻗﺪرت و ﺳﻠﻄﻪ و رﻳﺎﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺰه ﭘﻴﺮوزﻳﻬﺎي‬ ‫او را ﺑﺮ ﺷﻜﺎر ﻳﺎ ﺑﺮ دﺷﻤﻦ ﺑﻪ ﻳﺎد آورد ﺑﻪﺧﻮدي ﺧﻮد ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﻣﻮرد ﭼﻬﺎرم ﺻﺪدرﺻﺪ زاﺋﻴﺪه اﺧﺘﻴﺎر و ﻣﺤﺼﻮل ﺗﻤﺎﻳﻼت و ﺗﺨﻴﻼت و اﻓﻜﺎر‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺨﺼﻮص ﺑﻪ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﻣﻮرد ﺳﻮم ﻧﻴﺰ ﻏﺮﻳﺰي و دروﻧﻲ ﻳﻌﻨﻲ واﺑﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻋﺼﺎب و داراي ﭘﺎﻳﮕﺎه‬ ‫ﻣﺎدي اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -7.

‬‬ ‫‪ -7.‬درﻫﺮ ﺣﺎل ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺷﺨﺺ را‬ ‫ﺧﻮاﻫﺎن و ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ آن ﻣﻮﺿﻮع ﺧﻮاﻫﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬اﺛﺮ اول ﻧﻴﺰ ﻛﻪ ﺑﺮ دل ﺷﺨﺺ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ و او را‬ ‫رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐﺗﺮ و ﻣﺄﻧﻮسﺗﺮ و ﻋﺎﺷﻖﺗﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮاﻫﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺟﺎي‬ ‫ﺧﻮد ﻣﺤﻔﻮظ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وﻟﻮ ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻮﻫﻮم ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭘﺎي ﻋﻘﻴﺪه ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﻲاﻳﺴﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﭘﺎي ﺟﺎن )اﮔﺮ‬ ‫ﻋﻘﻴﺪه ﭘﻴﺪا ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪.‬اﻣﺎ ﺗﺮﻛﻴﺐ و ﻣﺤﺼﻮﻟﻲ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻋﺎﺷﻖ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻮﻫﻮم ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲﺷﻮد ﭼﻪ ﺻﻮرت ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ؟ اﻟﺒﺘﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ اﻧﺘﻈﺎر داﺷﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺣﺎﺻﻞ ﺟﻤﻊ ﻳﻚ ﻛﻤﻴﺖ ﺣﻘﻴﻘﻲ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻛﻤﻴﺖ وﻫﻤﻲ ﻳﻚ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺻﺪدرﺻﺪ‬ ‫ﺣﻘﻴﻘﻲ ﺷﻮد‪ .‬اﻋﻢ از ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ )ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ( ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻪوﻫﻢ و ﺧﻄﺎ ﻏﻴﺮ از آﻧﭽﻪ ﻫﺴﺖ ﺟﻠﻮه ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ و ﻳﺎ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ‬ .‬‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻫﺮﻳﻚ از آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻓﺮاﺧﻮر ﻋﻼﻗﻪ و ﻋﺸﻘﻲ ﻛﻪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ رﻓﺘﻪ اﺑﺮاز‬ ‫ﻛﻮﺷﺶ و ﺻﺮف ﻣﺎل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و وﻗﺘﻲ ﭘﺎي ﻣﻌﺎوﺿﻪ ﺑﻴﺎﻓﺘﺪ ﺑﻌﻀﻲ را ﻓﺪاي ﺑﻌﻀﻲ‬ ‫دﻳﮕﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬واﻗﻌﻴﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻪ آن اﻧﺪازه ﻛﻪ در آن واﻗﻌﻴﺖ‪ ،‬ﻓﺎﻳﺪه ﻳﺎ ﺿﺮر‬ ‫ﻋﻠﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﺎر ﺧﻮد را ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .2‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻋﺸﻖﻫﺎي اﻧﺴﺎﻧﻲ‬ ‫اﻣﺎ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ رأس ﺳﻮم ﻣﺪار ﻛﻪ ﻣﻨﺘﺠﻪ و ﻣﻜﺘﺴﺐ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟ آﻳﺎ آن‬ ‫ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ و واﻗﻌﻲاﻧﺪ وﻟﻲ درﻧﻈﺮ ﻃﺎﻟﺐ ﺑﻪ ﻳﻚ ﻧﺴﺒﺖ ﺗﺼﻨﻌﻲ ﺑﺰرگ ﻳﺎ‬ ‫ﻛﻮﭼﻚ ﺷﺪهاﻧﺪ آﺛﺎرﺷﺎن در وﺟﻮد ﺷﺨﺺ ﻧﻴﺰ ﺑﻬﻤﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺰرگ ﻳﺎ ﻛﻮﭼﻚ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟ ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﺻﻼً ﻣﺼﻨﻮع ﻳﺎ ﻣﻔﻬﻮم ﺧﻮد ﺷﺨﺺ ﺑﻮده ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در‬ ‫ﺧﺎرج وﺟﻮد و واﻗﻌﻴﺘﻲ داﺷﺘﻪ ﻳﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ ﻧﻮع اﺛﺮي در ﭘﺎﻳﺎن ﻣﺪار در ﻧﻬﺎد‬ ‫ﺷﺨﺺ و در ﺧﺎرج ﺑﺎﻗﻲ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﮔﺬاﺷﺖ؟ و آﻳﺎ اﺻﻼً اﺛﺮي ﻣﻴﮕﺬارﻧﺪ؟‬ ‫از آﺛﺎر ﺳﻪﮔﺎﻧﻪاي ﻛﻪ درﺑﻨﺪ ‪ 4-5‬ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ اﺛﺮ رﺷﺪ و ورزﺷﻲ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫وﺻﺎل ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد و ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺧﺎرﺟﻲ آن ﭼﻮن ﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ اﻋﻤﺎل و اﻋﺼﺎب دارد‪،‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺷﺪه و ﻣﺴﻠﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻳﻚ ﺗﻐﻴﻴﺮ و اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ ﺑﺮاي ﺷﺨﺺ‬ ‫ﺣﺎﺻﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﺑﺮاي ﻫﺮﻛﺪام ﻳﻚ ﻣﺪاري را ﻣﻲﭘﻴﻤﺎﻳﺪ‪.1.‬‬ ‫درﻫﺮ ﺣﺎل ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻓﻮق ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻘﺮﻳﺐ و اﺟﻤﺎل ﺑﻪ ﭼﻬﺎر دﺳﺘﻪ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎ‬ ‫ﻫﻤﻪ اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻛﻤﻲ و ﻛﻴﻔﻲ ﻛﻪ دارﻧﺪ از ﺑﺎﺑﺖ ﻛﺸﺶ و اﻳﺠﺎد ﺗﻜﺎﭘﻮ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻛﻪ در‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و اﻃﻔﺎء ﻋﻄﺸﻲ ﻛﻪ ﺑﻌﺪ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺑﺎ ﻫﻢ ﻓﺮق اﺻﻮﻟﻲ ﻧﺪارﻧﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪373‬‬ ‫ﻧﺎﻣﺸﺎن )اﮔﺮ ﻧﺎﻣﻲ اﺣﺮاز ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ(‪ .

.‬اﮔﺮ ﺗﺎ ﺑﺤﺎل در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﺸﻮق و‬ ‫ﻣﻴﺰان ﻋﺸﻖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ در وﺻﻮل ﺑﻪ آن آزاد ﺑﻮد‪ ،‬در ﭘﺎﻳﺎن ﻣﺪار ﺣﻘﻴﻘﺖ و اﺛﺮ واﻗﻌﻲ‬ ‫آﺷﻜﺎر ﻣﻲﺷﻮد و ﭘﺎي ﺣﺎﺻﻞ و ﺣﺴﺎب ﻣﻲآﻳﺪ‪ ..‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ‪.(.‬وﻟﻲ آرزو و‬ ‫ﻃﻠﺐ ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﻣﻮﻫﻮم ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﻪ ﮔﻤﺮاﻫﻲ و درﺑﺪري ﻛﺸﻴﺪه ﺷﺪه‬ ‫ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻨﻈﻮرش ﺑﺮآورده ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪. .‫‪ 374‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫)ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ( ﻛﻪ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل و ﺗﺮﻛﻴﺐ آﻧﻬﺎ در ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻋﺼﺎب و ﻣﺮاﻛﺰ روﺣﻲ‬ ‫ﺷﺨﺺ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ...‬ﻣﮕﺮ ﻣﺜﻞ ﻛﺴﻰ ﻛﻪ دو دﺳﺘﺶ را‬ ‫ﺑﻄﺮف آب دراز ﻛﻨﺪ ﻛﻪ آب ﺑﺪﻫﺎﻧﺶ ﺑﺮﺳﺪ در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ آب ﺑﺪﻫﺎن او ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﺳﻴﺪ و ﺧﻮاﻫﺶ و دﻋﺎى‬ ‫ﻛﺎﻓﺮان در ﮔﻤﺮاﻫﻰ ﻣﺤﺾ اﺳﺖ(‪.‬ﭘﺲ ﺣﺴﺎﺑﺶ ﺗﻤﺎم و‬ ‫ﻛﻤﺎل ﺗﺄدﻳﻪ ﻣﻴﺸﻮد‪(....‬‬ ‫‪ ...‬ﺑﻘﺮه‪..‬ﻳﺎ درك ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﻛﺮد و ﺣﺴﺮت ﺧﻮاﻫﺪ ﺧﻮرد ﻳﺎ ﺗﺎ آﺧﺮ ﻋﻤﺮ اداﻣﻪ داده از ﻃﻠﺐ و وﺻﻮل ﺑﻪ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ‬ ‫ﺑﺎز ﺧﻮاﻫﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ .2‬و‪‬اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻛَﻔَﺮُوا اَﻋ‪‬ﻤﺎﻟُﻬ‪‬ﻢ ﻛَﺴ‪‬ﺮابٍ ﺑ‪‬ﻘﻴﻌ‪‬ﺔٍ ﻳ‪‬ﺤ‪‬ﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻪ‪‬اﻟﻈﱠﻤﺎنُ ﻣﺎء‪ ‬ﺣ‪‬ﺘﱠﻰ ا‪‬ذا ﺟﺎﺋَﻪ‪ ‬ﻟَﻢ‪‬ﻳ‪‬ﺠِﺪ‪‬ه‪ ‬ﺷَﻴ‪‬ﺌَﺎًو‪ ‬و‪‬ﺟ‪‬ﺪ‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪‬ه‪‬‬ ‫ﻓَﻮ‪‬ﻓﱠﻪ‪‬ﺣ‪‬ﺴﺎﺑ‪‬ﻪ‪) ...‬‬ .3‬‬ ‫اﻣﺎ اﮔﺮ ﻣﻄﻠﻮب واﻗﻌﻴﺖ و وﺟﻮد داﺷﺖ وﻟﻲ ﻃﺎﻟﺐ در ﺗﺸﺨﻴﺺ و در اﻧﺘﺨﺎب آن‬ ‫دﭼﺎر اﺷﺘﺒﺎه ﺷﺪ و در ﺧﻼف ﺟﻬﺖ ﻣﻨﻈﻮر واﻗﻌﻲ رﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻳﺎ‬ ‫اﻛﺘﺴﺎب ﺑﺎز دﺳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ داد‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﻪ زﻳﺎن او ﺗﻤﺎم ﺷﺪه آﻧﭽﻪ ﺧﺮج ﻛﺮده و آﻧﭽﻪ‬ ‫‪ .‬ﻧﻮر ‪ : 39 /‬و ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻛﻔﺮ ورزﻳﺪﻧﺪ ﻋﻤﻠﻴﺎت آﻧﻬﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺮاب اﺳﺖ‪ .:217/‬اﻋﻤﺎل آﻧﻬﺎ ﻫﺪر ﻣﻴﺮود و ﭘﻮچ ﻣﻴﺸﻮد‪(.‬در زﻣﻴﻦ ﻫﻤﻮار‪ ،‬ﺗﺸﻨﻪ‬ ‫آﻧﺮا آب ﻣﻴﭙﻨﺪارد و ﭼﻮن ﺑﻪ آن ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻣﻴﺒﻴﻨﺪ ﭼﻴﺰى ﻧﻴﺴﺖ و ﺧﺪا را در آﻧﺠﺎ ﻣﻰﻳﺎﺑﺪ‪ .2‬اﻋﻤﺎل و زﺣﻤﺎت ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬ ‫وﺻﺎل ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب و ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺳﻌﺎدت ﺑﻪ ﻫﺪر رﻓﺘﻪ ﺑﺎ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﺶ ﻗﺎدر ﺑﻪ ﭼﻴﺰي ﻧﺨﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺑﻮد‪..‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ‪ : 18 /‬ﺗﻮان ﻧﮕﻪ داﺷﺘﻦ آﻧﭽﻪ را ﻛﻪ ﺑﻪ دﺳﺖ آوردهاﻧﺪ‪ ،‬ﻧﺪارﻧﺪ‪.1‬ﻟَﻪ‪ ‬د‪‬ﻋ‪‬ﻮ‪‬ةُ اﻟْﺤ‪‬ﻖﱢ و‪‬اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳ‪‬ﺪ‪‬ﻋ‪‬ﻮنَ ﻣ‪‬ﻦْ د‪‬وﻧ‪‬ﻪ ﻻﻳ‪‬ﺴ‪‬ﺘَﺠﻴﺒﻮ‪‬نَ ﻟَﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﺸَﻴ‪‬ﺌ‪‬ﻰٍ ا‪‬ﻻﱠ ﻛَﺒﺎﺳ‪‬ﻂ‪ ‬ﻛَﻔﱠﻴﻪ‪ ‬ا‪‬ﻟَﻰ اﻟْﻤﺎء‪ ‬ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﺒ‪‬ﻠُﻎَ ﻓﺎه‪ ‬و‪ ‬ﻣﺎﻫ‪‬ﻮ‪‬‬ ‫ﺑِﺒﺎﻟ‪‬ﻐ‪‬ﻪ و‪ ‬ﻣﺎ د‪‬ﻋﺎء‪ ‬اﻟْﻜﺎﻓ‪‬ﺮﻳﻦَ ا‪‬ﻻﱠ ﻓﻰﺿَﻼلٍ ) رﻋﺪ ‪ : 14 /‬ﺧﻮاﻫﺶ و ﺗﻤﻨﺎى ﺣﻖ ﺑﺮاى او و ﺑﻪﺳﻮي او اﺳﺖ و‬ ‫ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻏﻴﺮ از او را ﻣﻴﺨﻮاﻫﻨﺪ ﭼﻴﺰى ﺑﺮاى آﻧﻬﺎ ﺑﺮآورده ﻧﻤﻴﺸﻮد‪ ....3‬ﺣ‪‬ﺒِﻄَﺖ‪ ‬اَﻋ‪‬ﻤﺎﻟُﻬ‪‬ﻢ‪) ..1‬‬ ‫اﻳﻨﺠﺎ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺳﺮ اﺧﺘﻴﺎر ﺑﻪ ﺳﻨﮓ ﻣﻴﺨﻮرد‪ ..‬ﻻﻳ‪‬ﻘْﺪ‪‬ر‪‬ونَ ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎ‬ ‫ﻛَﺴ‪‬ﺒﻮ‪‬اﻋ‪‬ﻠﻰ ﺷَﻴ‪‬ﺌﻰٍ‪) .‬‬ ‫‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ اﮔﺮ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﺧﻴﺎل آب ﻋﻘﺐ ﺳﺮاب رﻓﺖ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ آب و ﺑﻪ‬ ‫اﻛﺘﺴﺎب ﻣﺜﺒﺖ ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﺳﻴﺪ و ﭘﺲ از دوﻧﺪﮔﻲ از ﭘﺎ ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺘﺎد‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻮﺟﻮد و ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺮ اﺣﺘﻴﺎج واﻗﻌﻲ رﺷﺪ اﻧﺴﺎن ﺑﻮد اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺐ و ﻣﺤﺼﻮل ﺣﻘﻴﻘﻲ‪ ،‬ﻛﻪ زاﻳﻨﺪه و ﭘﻴﺶ ﺑﺮﻧﺪه ﺑﺎﺷﺪ را ﺧﻮاﻫﺪ داد‪ .‬اﮔﺮ ﺷﺨﺺ ﺷﻜﻢﭘﺮﺳﺖ ﺑﻮد و ﻏﺬاي زاﻳﺪ ﻳﺎ ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮرد‪،‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ آن ﻣﺎزاد ﻳﺎ ﻣﺨﺎﻟﻒ‪ ،‬ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺗﺨﺮﻳﺒﻲ و اﻛﺘﺴﺎب ﻣﺰاﺣﻢ رﺷﺪ در ﺑﺪن ﺷﺨﺺ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﮔﺬاﺷﺖ‪ .

‬‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ وﺟﻮد ﻣﺎ ﻳﻌﻨﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﺮاي ﺧﻮدﻣﺎن ﻗﺎﺑﻞ اﻧﻜﺎر ﻧﻴﺴﺖ‪،‬‬ ‫ﺳﻴﺮ ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ ﺣﻴﺎت ﻧﻴﺰ ﻣﻦ ﺣﻴﺚاﻟﻤﺠﻤﻮع ﺟﺰء ﻣﺴﻠﻤﺎت ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ .‬وﻟﻜﻦ ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﺮ ﺧﻮد ﺳﺘﻢ روا داﺷﺘﻪاﻧﺪ(‪.‬اﻋﻢ از اﻳﻨﻜﻪ در‬ ‫‪ .‬‬ ‫از اﻳﻦ راه ﺑﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ رﺳﻴﺪ‪ ،‬ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺷﻚ و ﺣﻴﺮت ﻫﻢ ﺑﻴﻔﺘﻴﻢ ﻛﻪ اﺻﻼً‬ ‫ﺧﻮب و ﺑﺪ ﻳﺎ ﺣﻖ و ﺑﺎﻃﻞ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﻄﻠﻖ در دﻧﻴﺎ وﺟﻮد دارد ﻳﺎ آﻧﻜﻪ ﻧﻈﺮﻳﺎت ﻛﺎﻣﻼً‬ ‫ﻧﺴﺒﻲ ﺑﻮده‪ ،‬ﺟﺎ دارد ﺑﺎ اوﺿﺎع و اﺷﺨﺎص ﻋﻮض ﺷﻮد و ﻫﺮ ﻓﺮد ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﻋﺸﻘﺶ ﻛﺸﻴﺪه اﺳﺖ ﺑﺮود‪.1‬ﻓﺮﻣﻮل ﻛﻠﻲ‬ ‫ﻣﻌﻴﺎر و ﻣﻼك ﺗﺸﺨﻴﺺ را‪ ،‬وﺟﻮد و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺧﻮد و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺧﻮدﻣﺎن ﻗﺮار ﺑﺪﻫﻴﻢ‪.1‬‬ ‫‪ -7.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪375‬‬ ‫زﺣﻤﺖ ﻛﺸﻴﺪه اﺳﺖ ﺛﻤﺮي ﺑﻪ ﺑﺎر ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﺎﻧﺪ ﻛﻪ ذﺧﺎﻳﺮ و ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎﻳﻲ را ﻛﻪ ﺟﺎي‬ ‫دﻳﮕﺮ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ از ﺑﻴﻦ ﻣﻲﺑﺮد‪.2.1‬ﻣ‪‬ﺜَﻞُ ﻣﺎ ﻳ‪‬ﻨْﻔ‪‬ﻘُﻮنَ ﻓﻰﻫﺬ‪‬ه‪ ‬اﻟْﺤ‪‬ﻴﻮةِاﻟْﺪ‪‬ﻧْﻴﺎ ﻛَﻤ‪‬ﺜَﻞِ رﻳ‪‬ﺢٍ ﻓﻴﻬﺎ ﺻ‪‬ﺮٌاَﺻﺎﺑ‪‬ﺖ‪ ‬ﺣ‪‬ﺮْثَ ﻗَﻮ‪‬مٍ ﻇَﻠَﻤ‪‬ﻮا أَﻧْﻔُﺴ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻓَﺄَﻫ‪‬ﻠَﻜَﺘْﻪ‪ ‬و‪ ‬ﻣﺎ‬ ‫ﻇَﻠَﻤ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪‬اﻟ ﱠﻠﻪ‪ ‬و‪ ‬ﻟﻜ‪‬ﻦْ اَﻧْﻔُﺴ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻳﻈﻠ‪‬ﻤ‪‬ﻮنَ )آل ﻋﻤﺮان ‪ : 117 /‬ﻣﺜﻞ آﻧﭽﻪ در راه زﻧﺪﮔﻰ اﻳﻦ دﻧﻴﺎ ﺧﺮج ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬ ‫ﺑﺎدى اﺳﺖ ﻛﻪ در آن آﺗﺸﻰ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﺧﺮﻣﻦ ﻗﻮﻣﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد ﺳﺘﻢ ﻛﺮدهاﻧﺪ اﺻﺎﺑﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ و آﻧﺮا‬ ‫ﻫﻼك ﺳﺎزد‪ ،‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻇﻠﻢ ﻧﻜﺮده اﺳﺖ‪ .2‬ﻣﻌﻴﺎر ﻣﺜﺒﺖ ﻣﺤﺴﻮس ﺑﺮاي ﺧﻮﺑﻲ و ﺑﺪي و ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺣﻖ از ﺑﺎﻃﻞ‬ ‫وﻗﺘﻲ در ﺑﺎره ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻣﺮدم از درﻳﭽﻪ اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺑﺎ ﻣﻼك ﺳﻠﻴﻘﻪ و ذوق ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ‬ ‫ﻗﻀﺎوت ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ ،‬ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ ﺑﺘﻮان ﻣﻴﺎن اﻳﻦ ﻫﻤﻪ ﺳﻠﻴﻘﻪﻫﺎ وﺟﻪ ﻣﺸﺘﺮك و‬ ‫ﻣﻘﺒﻮﻟﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮد‪ .‬ﺻﺎﺣﺐ‬ ‫ﻫﺮ ﻋﻘﻴﺪه و ﻣﺴﻠﻚ ﺑﺎ ﻫﺰار دﻟﻴﻞ و ﻓﻠﺴﻔﻪ ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ ﺧﻮد و ﺑﻄﻼن ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ را ﺛﺎﺑﺖ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬ﻫﻤﻴﻦﻃﻮر در ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻧﻈﺮي و‬ ‫ﻣﻌﺘﻘﺪات اﺧﻼﻗﻲ و ﻓﻜﺮي و ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻧﻴﺰ رأي ﻗﺎﻃﻊ دادن ﻛﺎر آﺳﺎﻧﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -7.‬‬ ‫ﺗﻮﻗﻊ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﺣﻘﺎﻳﻖ ﺧﺎرج‪ ،‬واﻗﻌﻴﺖ و اﺳﺘﺤﻜﺎم و اﻃﻼﻗﺸﺎن ﺑﻴﺶ از ﻧﻔﺲ ﻣﺎ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﺑﺎره ﺧﻮراك و ﺧﻮاب و ﺳﺎﻳﺮ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺎدي‬ ‫ﻫﻴﭽﮕﺎه دﭼﺎر وﺳﻮﺳﻪﻫﺎي ﻓﻜﺮي و ﺳﻔﺴﻄﻪﻫﺎي ﻓﻠﺴﻔﻲ ﻧﺸﺪه‪ ،‬ﺷﻜﻲ در ﻟﺰوم و‬ ‫واﻗﻌﻴﺖ آﺛﺎر آن ﻧﻤﻲﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬در ﺑﺎره اﻧﺪﻳﺸﻪﻫﺎ و وﺟﻮدﻫﺎي ﺧﺎرج ﻫﻢ اﮔﺮ ارﺗﺒﺎط‬ ‫)ارﺗﺒﺎط ﻣﺜﺒﺖ ﻣﺤﺴﻮس( ﺑﺎ وﺟﻮد و ﺣﻴﺎت ﺧﻮدﻣﺎن ﭘﻴﺪا ﻛﺮد‪ ،‬زﻳﺎد ﻣﺘﻪ ﺑﻪ ﺧﺸﺨﺎش‬ ‫ﻧﮕﺬاﺷﺘﻪ‪ ،‬دﻧﺒﺎل اﻗﻨﺎع ﻓﻠﺴﻔﻲ و اﺛﺒﺎت ﻋﻠﻤﻲ ﻧﻤﻲروﻳﻢ‪.‬ﺗﺎزه اﮔﺮ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭘﺎرهاي ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت از ﻧﻈﺮ ﻋﻠﻤﻲ و اﻧﻄﺒﺎق ﺑﺎ واﻗﻊ‬ ‫ﺗﻮاﻓﻖ دﻳﺪﻳﻢ ﺑﺎز ﻧﻤﻲﺗﻮان ﺣﻜﻢ ﺑﻪ ﺻﺤﺖ آن داد‪ .

3‬ﺿﻤﻨﺎً در ﺗﺸﺨﻴﺺ اﺛﺮ و ﻓﺎﻳﺪه ﻧﺒﺎﻳﺪ زﻳﺎد ﻋﺠﻠﻪ ﻛﺮد ﻳﺎ در زﻣﺎن ﻛﻮﺗﺎه و روي‬ ‫اﻓﺮاد ﻣﺨﺼﻮص ﻗﻀﺎوت ﻧﻤﻮد ﺑﻠﻜﻪ ﻣﺜﻞ ﺳﺎﻳﺮ ﻗﻀﺎوتﻫﺎي ﻋﻠﻤﻲ‪ ،‬ﮔﺬﺷﺘﻦ زﻣﺎن ﻛﺎﻓﻲ‬ ‫و ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺘﻮﺳﻂ ﻻزم اﺳﺖ‪.‬ﻫﺮ ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن )ﻓﺮد ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع( را اوﻻً در ﺟﻬﺖ ﺣﻔﻆ و ﺑﻘﺎي‬ ‫ﺣﻴﺎت ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻛﺮد و ﺛﺎﻧﻴﺎً در ﺟﻬﺖ رﺷﺪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺳﻮق داد‪ ،‬ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﮔﻔﺖ آن‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق وﻟﻮ ﻣﺨﻠﻮق ذوق ﻳﺎ ﻏﺮﻳﺰه ﻳﺎ ﺗﻔﻜﺮ ﻳﺎ ادﻋﺎي اﻟﻬﺎم ﺑﺸﺮ ﺑﺎﺷﺪ واﻗﻌﻴﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ‬ ‫دارد‪ .(.3‬ﺗ‪‬ﻠْﻚ‪ ‬اﻟﺪ‪‬ار‪‬ﻻﺧ‪‬ﺮَةُ ﻧَﺠ‪‬ﻌ‪‬ﻠُﻬﺎ ﻟ‪‬ﻠﱠﺬﻳﻦَ ﻻﻳ‪‬ﺮﻳﺪ‪‬ونَ ﻋ‪‬ﻠُﻮ‪‬اً ﻓ‪‬ﻰاﻟْﺎَر‪‬ضِ و‪ ‬ﻻﻓَﺴﺎداً‪) .‬‬ ‫‪1.‬ﻫﺮﭼﻴﺰ ﻛﻪ ﻋﻤﻼً )و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﺟﺘﻤﺎع و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻧﺴﻞ( ﻣﺆﺛﺮ و ﻣﻔﻴﺪ ﺑﻮد‬ ‫ﺧﻮب اﺳﺖ و ﺣﻖ و اﮔﺮ ﭘﻮچ و ﻳﺎ ﻣﻀﺮ درآﻣﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺿﻌﻒ و ﻓﺴﺎد و‬ ‫ﻫﻼﻛﺖ و ﻳﺎ ﺗﻮﻗﻒ و ﺗﻨﺰل ﮔﺮدﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺪ و ﺑﺎﻃﻞ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻲﺷﻮد ﻣﻌﻴﺎر ﻣﺜﺒﺖ ﻣﺤﺴﻮس ﺑﺮاي ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺧﻮﺑﻲ و ﺑﺪي و ﺗﻔﻜﻴﻚ ﺣﻖ از‬ ‫ﺑﺎﻃﻞ‪ .‫‪ 376‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺣﻴﺎت ﻏﺮضﻏﺎﻳﻲ و ﻧﻬﺎﻳﻲ‪ 1‬ﻳﻚ اﺻﻞ ﺣﻘﻴﻘﻲ ﻳﺎ ﺧﻴﺎﻟﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬آﻧﭽﻪ ﻣﺴﻠﻢ اﺳﺖ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه و ﺑﺎﻻﺧﺺ اﻧﺴﺎن در ﺟﻬﺘﻲ ﻛﻪ ﺟﻬﺖ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻨﻮع و‬ ‫ﺗﻔﺼﻴﻞ اﺳﺖ ﭘﻴﺶ رﻓﺘﻪ و ﻣﻲروﻧﺪ‪ .‬در ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﻓﺴﺎد را دوﺳﺖ ﻧﺪارد(‪.‬اﮔﺮ اﻧﺴﺎن و ﺣﺮف‬ ‫زدن اﻧﺴﺎن راﺳﺖ اﺳﺖ آﻧﻬﻢ راﺳﺖ اﺳﺖ‪..‬ﻫﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻛﻪ ﺧﻮد ﻳﺎ ﻋﻤﻞ‬ ‫آن ﻣﻮﺟﻮد و ﻣﺤﺴﻮس ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺎﭼﺎر ﻧﺘﻴﺠﻪ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻋﺎﺷﻖ ﺑﺎ ﻳﻚ ﻣﻌﺸﻮق ﻣﺜﺒﺖ واﻗﻌﻲ ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ از ﺣﺎﻻ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﻫﻢ ﺑﺮاي آﻧﭽﻪ ﻣﻲﺧﻮاﻫﻴﻢ و ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ ﻗﺮار را ﺑﺮ ﻫﻤﻴﻦ اﺻﻞ‬ ‫ﻣﻲﮔﺬارﻳﻢ‪ .2‬ﻗﺮآن در وﺻﻒ ﻣﻨﺎﻓﻘﻴﻦ ﻛﻪ زﺑﺎن ﭼﺮب و ﻧﺮم و دل ﺳﻴﺎﻫﻰ دارﻧﺪ و ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺧﻄﺮﻧﺎك اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪ :‬و‪ ‬ا‪‬ذا ﺗَﻮ‪‬ﻟﻰ‪ ‬ﺳ‪‬ﻌﻰ ﻓ‪‬ﻰ اﻟْﺎَرضِ ﻟ‪‬ﻴ‪‬ﻔﺴ‪‬ﺪ‪ ‬ﻓﻴﻬﺎ و ﻳ‪‬ﻬ‪‬ﻠ‪‬ﻚ‪ ‬اﻟﺤ‪‬ﺮْثَ و اﻟﻨﱠﺴﻞَ و‪ ‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﺤ‪‬ﺐ‪ ‬اﻟﻔَﺴﺎد‪) ‬ﺑﻘﺮه‬ ‫‪ :205 /‬و ﭼﻮن ﺑﻪ وﻻﻳﺖ و ﺣﻜﻮﻣﺖ ﺑﺮﺳﺪ ﺑﻪ ﻛﻮﺷﺶ در زﻣﻴﻦ ﻣﻴﭙﺮدازد ﺗﺎ ﻓﺴﺎد و ﺗﺒﺎﻫﻰ در آن ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ و‬ ‫ﻣﺤﺼﻮل زﺣﻤﺎت ﻣﺮدم و ﻧﺴﻞ آﻧﻬﺎ را ﻫﻼك ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻲﺷﻮد ﺑﺎ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﻓﻄﺮت اﻧﺴﺎن ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ‪ . Finalite‬‬ ‫‪ .‬اﮔﺮ ﭼﻴﺰي ﻣﻮﺟﺐ ﺑﺮﺗﺮي و ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻳﻚ ﻓﺮد ﻳﺎ ﻳﻚ اﻗﻠﻴﺖ‬ ‫ﺑﺮ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﮔﺮدﻳﺪه و ﺣﺴﺎب ﻋﺪاﻟﺖ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺣﻘﻮق ﻋﻤﻮﻣﻲ را ﺑﻬﻢ زد ﺑﺎز ﺑﺪ‬ ‫اﺳﺖ‪ ..‬‬ .‬اﻳﻦ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﻜﺎﻣﻞ اﻟﺒﺘﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺮوز ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت‬ ‫ﺟﺪﻳﺪي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮﻳﻚ در ﺟﺎي ﺧﻮد در ﻃﻲ ﻗﺮون ﻣﺘﻤﺎدي از ﺗﻜﺮار ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ‬ ‫ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ در اﻓﺮاد ﺑﻲﺷﻤﺎر ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ...‬ﻗﺼﺺ ‪ : 83 /‬ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ ﺧﺎﻧﻪ‬ ‫آﺧﺮت‪ ،‬آﻧﺮا ﺑﺮاى ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻗﺮار دادﻳﻢ ﻛﻪ در زﻣﻴﻦ ﭘﻰ ﺑﺮﺗﺮى ﺑﺮ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ و ﻓﺴﺎد ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫‪ . 2‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻼك ﻗﻀﺎوت‪ ،‬اﺟﺘﻤﺎع و‬ ‫روي اﻛﺜﺮﻳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .

‬ﺗﺒﺪﻳﻞ در ﺧﻠﻘﺖ ﺧﺪا ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻨﺘﺮﺗﻴﺐ ﻣﻴﺰان ﺧﻮﺑﻲ و ﺑﺪي و ﻣﻌﻴﺎر ﺣﻖ و ﺑﺎﻃﻞ ﻫﻤﺎن ﻗﺮار ﺧﻠﻘﺖ و ﻃﺒﻴﻌﺖ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ و ﻓﻄﺮت و ﺧﻤﻴﺮه اﻧﺴﺎن ﺑﻪﻃﻮر اﺧﺘﺼﺎﺻﻲ‪ 2‬ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻗﺮآن در ﻳﻚ ﺗﺸﺒﻴﻪ زﻳﺒﺎ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺳﺎده و رﺳﺎ ﺣﻖ را ﻗﻴﺎس ﺑﻪ آب روان )ﻛﻪ از ﺑﺎﻻ ﻓﺮﺳﺘﺎده‬ ‫ﻣﻴﺸﻮد و ﻫﺮ ﻧﻬﺮى را ﺑﻪ اﻧﺪازه ﺧﻮد از آن ﺟﺎرى ﻣﻴﺴﺎزد( و ﻳﺎ ﺑﻪ ﻓﻠﺰ ﻣﺬاب زرﮔﺮان )ﻛﻪ در ﺗﺪارك زﻳﻨﺖ‬ ‫ﻳﺎ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻣﺘﺎﻋﻰ ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ( ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻛﻔﻰ ﻛﻪ روى آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺟﻠﻮهﮔﺮى درﻣﻰآﻳﺪ ﻣﺼﺪاق ﺑﺎﻃﻞ ﻣﻴﺪاﻧﺪ و‬ ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ ﺣﻖ ﻛﻪ ﺑﺮاى ﻣﺮدم اﺳﺖ در زﻣﻴﻦ ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬وﻟﻰ ﺑﺎﻃﻞ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻒ ﻣﺤﻮ و ﻧﺎﺑﻮد‬ ‫ﻣﻴﺸﻮد‪ :‬اَﻧْﺰَلَ ﻣ‪‬ﻦَ اﻟﺴ‪‬ﻤﺎء‪ ‬ﻣﺎء‪ ‬ﻓَﺴﺎَﻟَﺖ‪ ‬اَو‪ ‬د‪‬ﻳ‪‬ﺔٌ ﺑِﻘَﺪ‪‬رِﻫﺎ ﻓَﺎْﺣﺘَﻤ‪‬ﻞَ اﻟﺴ‪‬ﻴ‪‬ﻞُ ز‪‬ﺑ‪‬ﺪاً راﺑِﻴﺎً و‪ ‬ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎﺗُﻮﻗ‪‬ﺪ‪‬ونَ ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻪ‪ ‬ﻓ‪‬ﻰاﻟﻨﱠﺎرِ اْﺑﺘ‪‬ﻐﺎء‪‬‬ ‫ﺣ‪‬ﻠْﻴ‪‬ﺔٍ اَو‪ ‬ﻣ‪‬ﺘﺎعٍ ز‪‬ﺑ‪‬ﺪ‪ ‬ﻣ‪ْ ‬ﺜﻠُﻪ‪ ‬ﻛَﺬﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻳ‪‬ﻀْﺮِب‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟﺤ‪‬ﻖﱠ و‪ ‬اﻟْﺒﺎﻃ‪‬ﻞَ ﻓَﺎَﻣ‪‬ﺎ اﻟﺰﱠﺑ‪‬ﺪ‪ ‬ﻓَﻴ‪‬ﺬْﻫ‪‬ﺐ‪ ‬ﺟ‪‬ﻔﺎء‪ ‬و‪ ‬اَﻣ‪‬ﺎﻣﺎ ﻳ‪‬ﻨْﻔَﻊ‪ ‬اﻟﻨّﺎس‪ ‬ﻓَﻴ‪‬ﻤ‪‬ﻜُﺚُ‬ ‫ﻓ‪‬ﻰاْﻻَر‪‬ضِ ﻛَﺬًﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻳ‪‬ﻀْﺮِب‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اَﻻَﻣ‪‬ﺜﺎلَ)رﻋﺪ ‪ .2‬ﭼﻨﺪ ﻧﻤﻮﻧﻪ‪:‬‬ ‫اﻳﻨﻚ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻌﻴﺎر ﻓﻮق و ﺑﻪﻃﻮر ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻌﻀﻲ از ﺻﻔﺎت و اﻋﻤﺎل را ﻣﻲﺳﻨﺠﻴﻢ‪:‬‬ ‫ﺳﺮآﻣﺪ ﻓﻀﺎﻳﻞ ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ و ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻣﻌﺎﻳﺐ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ و ﺗﻜﺒﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ دﻳﻦ ﻣﺤﻜﻢ ﻧﮕﺎه‬ ‫دارﻧﺪه ‪ -‬دﻳﻨﻰ ﻛﻪ ﺑﺮاﺳﺎس ﻓﻄﺮت ﺑﺸﺮ ﻣﻰﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬وﻟﻜﻦ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺮدم ﻧﻤﻴﺪاﻧﻨﺪ(‪.‬ﻳﻜﻰ آب ﻛﻪ از ﺑﺎﻻ‬ ‫ﻣﻰآﻳﺪ و ﺑﻪ ﻣﺮدم ﺑﺤﺴﺐ اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎ و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت آﻧﻬﺎ ﻣﻴﺮﺳﺪ )ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﮔﻔﺖ اﻳﻦ ﻣﺼﺪاق ﺣﻘﺎﻳﻖ دﻳﻨﻰ‬ ‫اﺳﺖ(‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪377‬‬ ‫ﭘﺲ ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎ و ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺘﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻔﻴﺪ ﺑﻪ ﺣﻔﻆ ﺳﻼﻣﺘﻲ و رﺷﺪ ﺷﺨﺺ و ﺑﻘﺎي ﻧﺴﻞ‬ ‫و ﻗﺪرت و ﺗﺮﻗﻲ اﺟﺘﻤﺎع ﺷﻮد ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺸﺮوع و ﻣﻘﺒﻮل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﻣﻮﺿﻮع آﻧﻬﺎ ﻧﻴﺰ‬ ‫واﻗﻌﻴﺖ و ﺳﻨﺨﻴﺖ ﺑﺎ ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻧﺴﺎن داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻣﺤﻠﻲ را در دﺳﺘﮕﺎه ﻃﺒﻴﻌﺖ اﺷﻐﺎل‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬زﻳﺮا‬ ‫ﻛﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﻣﻨﺒﻊ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ و اﻛﺘﺴﺎﺑﺎت و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻫﻤﺎن ﻋﺸﻖ و ﻣﺤﺒﺖ و‬ ‫ﻋﻼﻗﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪ ﺧﺎرج از ﺧﻮد اﺑﺮاز ﻣﻴﺪارد‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﻓﺮد ﻳﺎ ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﻛﻪ در آن ﻋﺸﻖ )و ﺣﺪ‬ ‫‪ .2.‬‬ .1‬در واﻗﻊ اﻳﻦ ﻫﻤﺎن اﺻﻞ ﭘﺮاﮔﻤﺎﺗﻴﺴﻢ ﻳﺎ ﻣﻜﺘﺐ اﺻﺎﻟﺖ ﻋﻤﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ اروﭘﺎﺋﻴﺎن ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ اول دﻓﻌﻪ در ﻗﺮون‬ ‫اﺧﻴﺮ از ﻃﺮف داﻧﺸﻤﻨﺪاﻧﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ‪.J.James‬اﻋﻼم ﮔﺮﻳﺪه اﺳﺖ‪ .S.2‬اﻳﻦ ﻣﻴﺰان و ﻗﺮار را ﻗﺮآن ﻧﻪ ﺑﺮاى اﺧﻼق ﺗﻨﻬﺎ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺮاى دﻳﻦ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ :‬ﻓَﺎَﻗ‪‬ﻢ‪ ‬و‪‬ﺟ‪‬ﻬ‪‬ﻚ‪ ‬ﻟ‪‬ﻠﺪ‪‬ﻳﻦِ ﺣ‪‬ﻨﻴﻔﺎً‬ ‫ﻓ‪‬ﻄْﺮَت‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اَﻟﱠﺘﻰ ﻓَﻄَﺮَ اﻟﻨﱠﺎسِ ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬﺎ ﻻﺗَﺒ‪‬ﺪﻳﻞَ ﻟ‪‬ﺨَﻠْﻖِاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ذﻟ‪‬ﻚ‪ ‬اﻟﺪ‪‬ﻳﻦُ اﻟﻘَﻴ‪‬ﻢ‪ ‬و‪ ‬ﻟﻜ‪‬ﻦﱠ اَﻛْﺜَﺮَ اﻟﻨﱠﺎسِ ﻻﻳ‪‬ﻌ‪‬ﻠَﻤ‪‬ﻮنَ )روم ‪30 /‬‬ ‫‪ :‬ﺑﺮﭘﺎ و ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﺪار وﺟﻬﻪ ﺧﻮد را ﺑﺮاى دﻳﻦ در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ ﻣﺎﻳﻞ و ﮔﺮاﻳﻨﺪه و ﻣﺘﺤﺮك ﺑﺎﺷﻰ ﺑﺮ ﻓﻄﺮت و‬ ‫ﺳﺮﺷﺖ ﺧﺪا ﻛﻪ ﻃﺒﻖ آن ﻣﺮدم را ﺳﺮﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .Schiller .‬وﻟﻰ از ﻗﺪﻳﻢ‬ ‫اﻳﻦ اﺻﻞ اﺳﺎس و ﻫﺪف ﻛﻠﻴﻪ ادﻳﺎن ﺑﺮﺣﻖ ﺑﻮده اﺳﺖ )رﺟﻮع ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻟﻪ ﭘﺮاﮔﻤﺎﺗﻴﺴﻢ در اﺳﻼم ‪ -‬ﻣﺠﻠﻪ ﻓﺮوغ‬ ‫ﻋﻠﻢ(‪ .‬ﺑﺎ ﻋﺸﻖ و ﺣﺮﻛﺘﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﻧﺒﺎل‬ ‫آن ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻪ ﺧﻮد را ﻛﺎﻣﻞﺗﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬دﻳﮕﺮ ﻓﻠﺰ ﻣﺬاب ﻛﻪ ﺧﻮد ﻣﺮدم ﺑﺎ ﺣﺮارت و زﺣﻤﺖ آﻧﺮا از ﺣﺎﻟﺖ ﺟﺎﻣﺪ ﺧﺸﻦ ﺑﺼﻮرت ﻣﺎﻳﻊ ﻣﺴ‪‬ﺨﺮ‬ ‫در ﻇﺮوف ﺧﻮد در ﻣﻰآورﻧﺪ و ﻣﻨﻈﻮرﺷﺎن ﻳﺎ زﻳﻨﺖ و ذوﻗﻴﺎت اﺳﺖ و ﻳﺎ ﻣﺘﺎع ﻣﻌﻴﺸﺖ و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت‪ .‬ﺗﺸﺒﻴﻪ‬ ‫دوم ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻋﻠﻤﻰ و ﺻﻨﻌﺘﻰ را ﻛﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ زﺣﻤﺎت و ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺑﺸﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ ﻳﺎد ﻣﻰآورد‪.Dewey W.‬‬ ‫‪ -7.(17 /‬دراﻳﻨﺠﺎ ذﻛﺮ دو ﺗﺸﺒﻴﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .

‬اَﻟَﻴﺲ‪ ‬ﻓﻰ ﺟ‪‬ﻬ‪‬ﻨﱠﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﺜْﻮى‪ ‬ﻟ‪‬ﻠْﻤ‪‬ﺘَﻜَﺒِﺮﻳﻦَ؟» )زﻣﺮ ‪.2‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻜﺒﺮ و ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ ﻳﺎ ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻲ اﻧﻮاع و وﺟﻬﻪﻫﺎي زﻳﺎد دارد ﻛﻪ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ‬ ‫ﺧﻴﻠﻲ داﻣﻨﮕﻴﺮ ﻃﺒﻘﺎت اﺟﺘﻤﺎع ﻣﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )ﻧﺨﻮت‪ -‬ﺧﻮدﺑﻴﻨﻲ‪ -‬ﺣﺴﺎدت‪-‬‬ ‫ﻓﻀﻞﻓﺮوﺷﻲ‪ -‬ﺑﻲاﻋﺘﻨﺎﻳﻲ و ﻓﺮاﻣﻮﺷﻲ دﻳﮕﺮان‪ -‬ﺗﺤﻘﻴﺮ ﻣﺸﺎﻏﻞ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ و ﺗﺨﻔﻴﻒ‬ ‫ﻫﻤﻜﺎران‪ -‬ﺗﻌﺮﻳﻒ ﻧﻔﺲ و ﭘﺮﺣﺮﻓﻲ ‪ -‬ﻛﻴﻨﻪﺟﻮﻳﻲ و ﻋﺪم ﮔﺬﺷﺖ ‪ -‬ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ ﺗﻌﺮﻳﻒ و‬ ‫ﺗﻤﻠﻖ ‪ -‬و ﺗﻨﻔﺮ و ﺧﺸﻢ از اﻫﺎﻧﺖ‪.1‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻋﺸﻖﻫﺎى ﻋﺮﻓﺎﻧﻰ و ﺗﺼﻮف ﻛﻪ ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ ﺑﺪاﻳﻊ ﺷﻌﺮى و رﻳﺎﺿﺖ و اﻧﺼﺮاف از ﻟﻮازم زﻧﺪﮔﻰ‬ ‫ﻣﻰﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻤﺎم ارزش ﻫﻨﺮى و ﻓﻜﺮى‪ ،‬ﻣﺎداﻣﻰ ﻛﻪ ﻓﺎﻗﺪ آﺛﺎر ﻋﻤﻠﻰ ﺧﺎرﺟﻰ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت واﻗﻌﻰ‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ آﻣﺪ‪.(.‬‬ ‫ﻧﻘﻄﻪ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺗﻜﺒﺮ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻔﺮﻳﻂ در ﻣﻘﺎﺑﻞ آن اﻓﺮاط‪ ،‬اﺳﺘﻌﻔﺎي از ﻋﺰت ﻧﻔﺲ و ﻗﺒﻮل‬ ‫اﺳﺎرت و ﺣﻤﺎﻳﺖ دﻳﮕﺮان ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻃﻔﻴﻠﻲ و دﺳﺖ دراز ﻛﺮدن ﭘﻴﺶ دﻳﮕﺮان ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫از اﺟﺮاي ﻣﺪارﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺧﻮد را ﻣﻨﺼﺮف‪ ،‬و از ﻣﺰاﻳﺎي آن ﻳﻚ ﺑﺎره ﻣﺤﺮوم ﻛﺮده‬ ‫اﺳﺖ‪ ..‬ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﻨﻴﻦ آدﻣﻲ در ﻫﻤﺎن ﺣﺎل ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻛﻮﭼﻚ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ .‬زﻳﺮﺑﺎر ذﻟﺖ و ﻧﻨﮓ رﻓﺘﻦ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ رﻫﺎﻛﺮدن ﻛﺎروان‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻞ‪ ....‫‪ 378‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻋﻼي ﻋﺸﻖ ﻳﻌﻨﻲ ﭘﺮﺳﺘﺶ( وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬راﻛﺪ و روﺑﻪ ﻫﻼﻛﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺸﺎﻧﻲ‬ ‫ﻋﺸﻖ ﻳﺎ ﭘﺮﺳﺘﺶ ﻫﻤﺎن اﻧﻔﺎق ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺎﻳﻪ ﮔﺬاﺷﺘﻦ از ﺧﻮد ﺑﺮاي دﻳﮕﺮان و ﻓﺪاﻛﺎري‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ . : 60 /‬آﻳﺎ ﻣﻨﺰﻟﮕﺎه‬ ‫ﻣﺘﻜﺒﺮﻳﻦ ﺟﺎﻳﻰ ﺟﺰ ﺟﻬﻨﻢ ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ؟(‬ .‬ﺧﻮد را ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮاي ﺧﻮد‬ ‫و ﺑﺰرگ ﻣﻴﺸﻤﺎرد‪ .2‬ﻗﺮآن ﺑﺎ ﻳﻚ ﻃﻌﻨﻪ و ﺑﺪاﻫﺘﻰ ﺳﺆال ﻣﻴﻜﻨﺪ «‪.‬ﻧﮋادي ﻛﻪ روح ﻓﺪاﻛﺎري و ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ ﻛﺮدن از ﺧﻮد ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻣﻘﺼﻮد ﻳﺎ‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق را ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻋﺸﻖ ﻧﺪارد و ﻣﺤﻜﻮم ﺑﻪ ﺿﻌﻒ و اﻃﺎﻋﺖ و اﺳﺎرت دﻳﮕﺮان‬ ‫اﺳﺖ‪ ..1‬اﻣﺎ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ و ﺗﻜﺒﺮ ﺻﻔﺖ ﻛﺴﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺟﺰ ﺧﻮد ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮي را در اﻳﻦ‬ ‫دﻧﻴﺎي ﻋﻈﻴﻢ ﻧﻤﻲﺑﻴﻨﺪ و ﻧﻤﻴﺨﻮاﻫﺪ و اﻳﻤﺎن و اﺣﺘﺮام ﻧﻤﻲآورد‪ ..‬در ﺳﻼﻣﺖ و ﺳﻌﺎدت ﺑﻪروي ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻧﺎن و ﺟﺎن ﺑﻔﺮوﺷﻨﺪ و ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻤﺮدي ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ اﺳﺘﻘﻼل و‬ ‫‪ .‬در واﻗﻊ ﺗﻦ ﺑﻪﻣﺮگ دادن اﺳﺖ‪ .‬اﺣﺴﺎس اﺣﺘﻴﺎج و ﻧﻘﺺ و ﻋﺸﻖ ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺎ ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ ﺑﺮاي اﺻﻼح و‬ ‫ﺗﻜﻤﻴﻞ درآﻳﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﭼﻮن ﺷﺨﺺ ﺧﻮد را ﺑﺰرگ و ﺑﺮﺗﺮ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ دﻳﮕﺮان‬ ‫ﻓﺪاي او ﺑﺸﻮﻧﺪ! ﺑﺪﺑﺨﺖﺗﺮﻳﻦ و ﻣﻨﻔﻮرﺗﺮﻳﻦ آدم ﻛﻪ از اﺑﺘﺪاﻳﻲﺗﺮﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ ﻛﻤﺎل‬ ‫ﻣﺤﺮوم ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و در ﻛﺸﺎﻛﺶ ﺧﻄﺮات ﻣﺨﻮف روزﮔﺎر ﺳﻴﺎﻫﺘﺮﻳﻦ ﺳﺮﻧﻮﺷﺖﻫﺎ را‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ اﻳﻦ ﺷﺨﺺ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫‪ .

‬‬ ‫‪ .‬ﻣﻴﺨﻮاﻫﻨﺪ دﻳﮕﺮاﻧﺮا ﭘﺎﺋﻴﻦ ﺑﻴﺎورﻧﺪ و ﭘﺴﺖ ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻨﺪ ﺗﺎ ﺧﻮدﺷﺎن ﺑﺎﻻرﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﺻﻼً ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻤﺮدى ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ ﻛﺴﻰ را در ﺑﻬﺸﺖ راه ﻧﻤﻴﺪﻫﻨﺪ!‬ ‫‪ .2‬در ﺧﺒﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﻰ از ﺧﺪا ﺳﺆال ﻛﺮد ﻛﺪام ﻋﺒﺎدت درﻧﻈﺮ ﺗﻮ ﻋﺰﻳﺰﺗﺮ اﺳﺖ؟ ﺧﻄﺎب رﺳﻴﺪ‬ ‫دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ ﻛﻮدﻛﺎن! )دوﺳﺖ داﺷﺘﻦ ﺑﭽﻪ ﻳﻌﻨﻰ ﻫﻤﻜﺎرى ﺑﺎ ﺧﺪا در ﺣﻔﻆ و رﺷﺪ ﻧﺴﻞ(‪.‬در ﻓﺼﻞ ‪ 6‬اﺛﺮ آﻧﻬﺎ‬ ‫ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدي و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ دﻳﺪه ﺷﺪ‪ .‬و ﻣﺘﻀﻤﻦ ﻣﺴﺎوات و اﻧﺼﺎف و‬ ‫اﺣﺘﺮاز از اﻏﺮاض ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ و ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺷﺨﺼﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .1‬ﺳﻌﺪى در ﺷﻌﺮ ﺧﻮد ﻛﻪ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ‪ :‬ﺣﻘﺎ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻋﻘﻮﺑﺖ دوزخ ﺑﺮاﺑﺮ اﺳﺖ رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻤﺮدى ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ در ﺑﻬﺸﺖ‪،‬‬ ‫اﺷﺘﺒﺎه ﻣﻴﻜﻨﺪ‪ .‬در ﻣﻨﻄﻖ‬ ‫دﻳﻨﻲ ﻧﻴﺰ ﻋﺪاﻟﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﻗﺒﻮل و رﻋﺎﻳﺖ ﻣﺸﻴﺖ ﺧﺎﻟﻖ‪ .‬ﺑﻪ ﺑﻴﺎن ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻋﺪاﻟﺖ را ﺗﻮاﻓﻖ و ﺗﺒﻌﻴﺖ از ﻗﺮار ﻛﻠﻲ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢ‪ .‬ﺑﻴﺎن دﻳﻨﻲ ﺑﺎ ﺑﻴﺎن ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺘﺮادف‬ ‫در ﻣﻲآﻳﺪ و ﻗﻬﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﭼﻴﺰي ﺿﺎﻣﻦ ﺑﻘﺎ و ﻛﻤﺎل ﺑﻮده ﺧﻼف آن ﻛﻪ ﻇﻠﻢ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻤﺎم زﻳﺎﻧﻬﺎ و ﺑﺪﺑﺨﺘﻲﻫﺎ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﻛﻨﺠﻜﺎوي و داﻧﺶﻃﻠﺒﻲ ﺣﺘﻤﺎً ﺧﻮب اﺳﺖ ﭼﻮن وﺳﻴﻠﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺆﺛﺮ در رﺷﺪ و‬ ‫راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ و ﻗﺪرت ﺑﺸﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.3‬در ذم ﻏﻴﺒﺖ ﻛﺮدن ﻳﻚ ﺗﻌﺒﻴﺮ رواﻧﺸﻨﺎﺳﻰ دﻗﻴﻘﻰ در ﻗﺮآن ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ آﻳﺎ ﻣﻴﻞ دارﻳﺪ ﺑﺮادرﺗﺎن ﻣﻴﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ و ﺷﻤﺎ ﮔﻮﺷﺖ او را ﺑﺨﻮرﻳﺪ؟ )اَﻳ‪‬ﺤ‪‬ﺐ‪ ‬اَﺣ‪‬ﺪ‪ ‬ﻛُﻢ‪ ‬اَنْ ﻳ‪‬ﺎْﻛﱡﻞَ ﻟَﺤ‪‬ﻢ‪ ‬اَﺧﻴﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻴ‪‬ﺘﺎً ﻓَﻜَﺮِﻫ‪‬ﺘُﻤ‪‬ﻮه‪).‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪379‬‬ ‫ﻋﻈﻤﺖ ﻳﺎ ﺑﻨﺪ ﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺒﻌﻴﺾ و ﻇﻠﻢ ﺣﺘﻤﺎً ﺑﺎﻃﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫راﺟﻊ ﺑﻪ اﻧﻔﺎق و اﺣﺴﺎن و ﺧﺴﺖ و ﺑﺨﻞ در ﺑﻨﺪﻫﺎي ﺑﻌﺪي ﺻﺤﺒﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.(12/‬‬ ‫اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺮدم از ﻏﻴﺒﺖﻛﺮدن و ﺑﺪﮔﻮﻳﻰ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﺧﻮﺷﺸﺎن ﻣﻰآﻳﺪ‪ ،‬ﻳﻜﻨﻮع ارﺿﺎى ﺣﺲ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻰ و ﺑﺮﺗﺮى‬ ‫ﺟﻮﻳﻰاز ﻃﺮﻳﻖ ﻣﻨﻔﻰ اﺳﺖ‪ ..‬‬ ‫ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻧﻮع‪ ،‬از اوﻻد‪ 2‬و ﭘﺪر و ﻣﺎدر ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ و ﻫﻤﻮﻃﻦ و‬ ‫ﻫﻤﻨﻮع‪ ،‬ﭼﻮن ﻣﻮﺟﺐ ﺣﻔﺎﻇﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ اﻓﺮاد و ﭘﻴﻮﻧﺪ و اﺳﺘﺤﻜﺎم اﺟﺘﻤﺎع در راه ﺑﻘﺎ و‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻤﺪوح اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻞ‬ ‫اﻳﻨﻜﻪ ﺑﺎ ﺧﻮردن ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮده ﺷﺨﺺ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﭼﺎق ﺷﻮد‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ ﻣﻨﺘﻬﺎى دﻧﺎﺋﺖ اﺧﻼﻗﻰ اﺳﺖ و ﺻﺮف‬ ‫ﻧﻈﺮ از ﻣﻀﺮات و آﺛﺎر ﺧﺎرﺟﻰ ﭼﻘﺪر دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﭘﺴﺘﻰ ﻫﻤﺖ ﺷﺨﺺ دارد و او را ﺗﻨﺰل ﻣﻴﺪﻫﺪ!‬ .‬ﺣﺠﺮات‪.‬‬ ‫‪ ..‬ﺣﻜﻤﺎ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻋﺪاﻟﺖ ﻳﻌﻨﻲ اﻋﻄﺎي ﺣﻖ ﻫﺮ‬ ‫ذﻳﺤﻖ‪ .‬ﺑﺮﻋﻜﺲ ﺣﺴﺎدت و ﺑﺪﺧﻮاﻫﻲ و ﺑﺪﮔﻮﻳﻲ‪ 3‬و‬ ‫ﺳﺨﻦﭼﻴﻨﻲ و ﺻﻔﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺻﺎﺣﺐ آنراﭘﺴﺖ و اﺟﺘﻤﺎع را ﻣﺘﻔﺮق ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﭼﻮن اﺛﺮ‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺳﻴﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ اﻧﺴﺎن را دارد‪ ،‬ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺬﻣﻮم ﻧﺒﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻋﺸﻘﻬﺎي اﻓﺮاﻃﻲ و ﺗﺤﺮﻳﻚﻫﺎي ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺨﺪﻳﺮﻫﺎ ﺑﻪ ﺿﺮر ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت و‬ ‫رﺷﺪ ﻓﺮد و اﺟﺘﻤﺎع ﺗﻤﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪.1‬دوﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺮﺗﻜﺐ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻤﻠﻲ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﺑﺰرگﺗﺮﻳﻦ ﺧﻴﺎﻧﺖ‬ ‫را ﺑﻪ ﻣﻠﺖ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺑﻪ ﻧﺴﻞ و ﻧﮋاد و ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬ ‫اﻧﺼﺎف و ﻋﺪاﻟﺖ ﺣﻖ اﺳﺖ‪ .

‬ﺷﻜﺎﻓﻨﺪه ﻣﻄﺎﻟﺐ و رﺳﺎﻧﻨﺪه ﺣﻘﺎﻳﻖ و ﮔﺸﺎﻳﻨﺪه ﺧﺎﻃﺮﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ .‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﭘﻨﺪ و اﻧﺪرز ﻣﻴﺪﻫﺪ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﺘﺬﻛﺮ ﺷﻮﻳﺪ(‪.‬ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻣﻌﻨﻲ و ﻣﻘﺼﺪ ﺑﻴﺎﻳﺪ‪ .‬ﺣﻜﺎﻳﺖ از ﺣﻘﺎﻳﻖ و وﻗﺎﻳﻊ ﻛﺮده‪ ،‬ﺑﻪ ﮔﻔﺘﺎر ﻧﻤﻚ‬ ‫ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬ﻳﻜﻲ از آﺛﺎر ﺑﺪﻳﻊ ﻃﺒﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ دﻳﺪ ﻣﮕﺮ ﻫﺮ‬ ‫ﻣﻼﻟﺖ و رﻧﺠﻲ ﺑﺪ اﺳﺖ؟ اﮔﺮ درد و اﺣﺘﻴﺎج در دﻧﻴﺎ ﻧﺒﻮد ﺣﺮﻛﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺘﻲ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻣﻲﺷﺪ؟ ﺑﺎ ﺳﺎﻛﺖ ﻛﺮدن دردﻫﺎ و ﻛﺸﺘﻦ دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎي ﺣﺴﺎس ﺑﺴﻴﺎر ذيﻗﻴﻤﺘﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻬﻤﻴﻦ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﻪ اﻧﺴﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ آﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع در ﺟﻬﺖ ﻣﺼﻠﺤﺖ و ﻛﻤﺎل ﻣﻴﺮود ﻳﺎ‬ ‫در ﺟﻬﺖ زوال؟ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺎ ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ‪ ،‬روح ﺣﻤﺎﺳﻲ و روﺣﻴﻪﻫﺎي ﻟﻄﻴﻒ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در‬ ‫اﻧﺴﺎن دﻣﻴﺪه ﺷﻮد وﻟﻲ ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ آن ﺗﺄﺛﻴﺮﻫﺎ و ﺗﺤﺮﻳﻜﺎﺗﻲ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ اﺣﺴﺎﺳﺎت‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﺧﺎرج از ﻛﻨﺘﺮل ﻋﻘﻞ و ﻓﻜﺮ روي اﻧﺴﺎن اﺟﺮا ﺷﻮد ﭼﻪ ﻛﺴﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻀﻤﻴﻦ‬ ‫ﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ در ﺟﻬﺖ ﺻﻼح و ﻛﻤﺎل ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟ ﺗﻌﻤﻴﻢ و ﺗﺮوﻳﺞ ﭼﻨﻴﻦ وﺳﺎﻳﻠﻲ‬ ‫ﺑﺪون ﺿﻤﺎﻧﺖ و ﺧﻄﺮﻧﺎك ﻛﻪ اﺗﻔﺎﻗﺎً ﻧﻮد درﺻﺪ ﻣﻮارد ﺑﺪﺳﺖ ﻋﻤﺎل ﻓﺴﺎد و در ﺟﻬﺖ‬ ‫ﺷﻴﺐ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻃﺒﺎﻳﻊ ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪ ،‬آﻳﺎ ﻣﺼﻠﺤﺖ ﻫﺴﺖ؟ ﻳﺎ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ ﻛﺎري ﻛﺮد ﻛﻪ اوﻻً‬ ‫ﺳﺨﺘﻴﻬﺎ و ﻧﮕﺮاﻧﻴﻬﺎ و دردﻫﺎي ﺷﺪﻳﺪ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﺧﺘﻼل اﻓﺮاد و اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﭘﻴﺶ‬ ‫ﻧﻴﺎﻳﺪ‪ .‬ﻧﻪ آﻧﻜﻪ ﺷﻌﺮا و‬ ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن ﺑﺮاي ﺧﻮد در ﻋﺎﻟﻢ ﺧﻴﺎل وادي ﺑﻲاﻧﺘﻬﺎﻳﻲ درﺳﺖ ﻛﺮده و ﺧﻮد و ﻣﺮدم را‬ ‫‪ .‬و ﺑﻌﺪ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان ﺧﺴﺘﮕﻴﻬﺎ وﺳﺎﻳﻞ ﺳﺎﻟﻢ و ﻣﻌﺘﺪﻟﻲ را ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺖ ﻛﻪ ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺎت‬ ‫ﺳﻼﻣﺖ ﺑﺨﺶ ﺑﺮاي ﻣﺮدم ﺑﺎﺷﺪ؟‬ ‫ادﺑﻴﺎت و ﺷﻌﺮ و ﺷﺎﻋﺮي ﻫﻨﺮ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫آوازﻫﺎ و ﻣﻮﺳﻴﻘﻲﻫﺎي ﻃﺮباﻧﮕﻴﺰ و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺎت ﻛﻴﻒآور ﻛﻪ اﻳﺠﺎد ﻧﺸﺎط‬ ‫ﻣﻮﻗﺖ ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻣﺸﻜﻼت و رﻧﺞﻫﺎ را از ﻳﺎد ﻣﻴﺒﺮد و ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ رﻓﻊ ﺧﺴﺘﮕﻲ‬ ‫و ﻣﻼﻟﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و اﻧﺴﺎن را ﺑﺮاي زﻧﺪﮔﻲ آﻣﺎده ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .1‬ا‪‬نﱠ اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻳ‪‬ﺎﻣ‪‬ﺮُ ﺑِﺎﻟْﻌ‪‬ﺪ‪‬لِ و‪ ‬اﻻ‪‬ﺣ‪‬ﺴﺎنِ و‪ ‬اﻳﺘﺎء‪ ‬ذ‪‬ىاﻟْﻘُﺮﺑﻰ و‪‬ﻳ‪‬ﻨْﻬﻰ ﻋ‪‬ﻦِاﻟْﻔَﺤ‪‬ﺸﺎء‪ ‬و‪ ‬اﻟْﻤ‪‬ﻨْﻜَﺮِ و‪ ‬اﻟْﺒ‪‬ﻐْﻰِ ﻳ‪‬ﻌ‪‬ﻈُﻜُﻢ ﻟَﻌ‪‬ﻠَﻜُ ‪‬‬ ‫ﻢ‬ ‫ﺗَﺬْﻛُﺮُونْ )ﻧﺤﻞ‪ : 90 /‬ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﺪل و اﺣﺴﺎن اﻣﺮ ﻣﻴﻜﻨﺪ و ﺑﻪ رﺳﺎﻧﺪن ﺣﻖ ﻧﺰدﻳﻜﺎن‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ ﺻﺮف ﻋﺸﻘﺒﺎزي و ﻫﻮﺳﺒﺎزي ﻛﻪ ﻓﺤﺸﺎء و ﻣﺎﻧﻊ ازدواج و ﻣﺨﺮب ﺧﺎﻧﻮاده ﻣﻴﮕﺮدد‬ ‫‪1‬‬ ‫در ﺟﻬﺖ ﺧﻼف ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻧﺎﻣﺸﺮوع اﺳﺖ‪.‬و ﻧﻬﻰ‬ ‫ﻣﻴﻜﻨﺪ از ﻓﺤﺸﺎء و زﺷﺘﻜﺎرى و آزار ﻣﺮدم‪ .‫‪ 380‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺑﻪ زن و اﻋﻤﺎل ﺷﻬﻮت ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﻨﺪرج در ازدواج ﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻨﺘﻬﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﺴﻞ ﺷﻮد و ﻛﺎﻧﻮن ﺧﺎﻧﻮادﮔﻲ را ﮔﺮم و ﺑﺎرور ﻧﮕﺎﻫﺪارد‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻤﺪوح اﺳﺖ‪.‬ﺧﻮب‬ ‫اﺳﺖ ﻟﻴﻜﻦ ﺗﺎ آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻟﻔﻆ در اﺳﺘﺨﺪام ﻋﻤﻞ و ﻓﻜﺮ و ﺑﺮاي ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬ﺷﻌﺮاء ‪ 224 /‬ﺗﺎ ﻗﺴﻤﺘﻰ از ‪ : 227‬و ﺷﺎﻋﺮان از اﺷﺨﺎص ﺳﻔﻴﻪ زﻳﺎﻧﻜﺎر‬ ‫ﭘﻴﺮوى ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﺷﻜﺎل ﻫﻨﺪﺳﻲ ﺑﻪ ﻧﻈﺎم زﻧﺪﮔﻲ ﻇﺮاﻓﺖ و دﻗﺖ ﻣﻲﺑﺨﺸﺪ‪ .‬و‪ ‬اَﻧﱠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻘُﻮﻟُﻮنَ ﻣﺎﻻﻳ‪‬ﻔْﻌ‪‬ﻠُﻮنَ‪ .‬ﻳﺎ ﻧﻤﻚ و ﻓﻠﻔﻠﻲ ﻛﻪ ﻏﺬاي روﺣﻲ اﻧﺴﺎن را ﻣﻼﺣﺖ و ﮔﻴﺮاﻳﻲ‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻫﺮ دوي آﻧﻬﺎ را ﺗﺎ‬ ‫ﺣﺪود اﻋﺘﺪال و ﺑﻪﻃﻮر ﻗﺎﺑﻞ دوام درﺑﺮ دارد‪.‬‬ .2.‬ﺣﺎﺷﻴﻪاي ﻛﻪ ﺑﺮ ﻛﻨﺎر ﻣﺘﻦ‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ زﻳﺎده ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻌﻄﻞ ﺷﺪن‪ ،‬ﻣﺴﻠﻢ ﻣﺎ را از ﻗﺎﻓﻠﻪ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻋﻘﺐ ﺧﻮاﻫﺪ اﻧﺪاﺧﺖ‪:‬‬ ‫ﻛﻢ ﻛﻦ ﺑﺮ ﻋﻨﺪﻟﻴﺐ و ﻃﺎوس درﻧﮓ ﻛﺎﻳﻨﺠﺎ ﻫﻤﻪ ﺑﺎﻧﮓ آﻣﺪ‪ ،‬و آﻧﺠﺎ ﻫﻤﻪ رﻧﮓ‬ ‫ﺗﻔﺮﻳﺤﺎت زﻧﺪﮔﻲ اﮔﺮ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺤﺪود ﺿﻤﻦ اﺷﺘﻐﺎﻻت و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﻨﻈﻢ ﺑﺎﺷﺪ و‬ ‫ﺿﺮر ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺘﻲ و ﺑﻪ ﻋﻘﻞ ﻧﺰﻧﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل و ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺑﻘﺎء و رﺷﺪ ﻻزم اﺳﺖ‪ .1‬و‪‬اﻟﺸﱡﻌ‪‬ﺮاء‪ ‬ﻳ‪‬ﺘﱠﺒِﻌ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪ ‬اﻟْﻐﺎو‪‬ن‪ .‬و از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﻔﻴﺪ و اﻧﺠﺎم‬ ‫‪1‬‬ ‫وﻇﺎﻳﻒ زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎزدارﻧﺪ و ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺎ دﺳﺖ ﺧﺎﻟﻲ ﺑﺮﮔﺮدﻧﺪ!‬ ‫زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ و ﻫﻨﺮدوﺳﺘﻲ و ﺟﻤﺎل ﭘﺮﺳﺘﻲ و ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ زﻳﻨﺖ و ﺟﻼل ﻋﺸﻘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫اﻧﺤﺮاف و اﻓﺮاط و ﺑﻦﺑﺴﺖﻫﺎﻳﻲ دارد‪ ..‬ﺷﺎﻳﺪ اﺻﻞ آن ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﻤﺪوح اﺳﺖ‬ ‫ﺣﺎﺷﻴﻪاي از ﻣﺪارج ﻋﺸﻘﻬﺎي ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ ﺑﺸﺮ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ..3‬ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﺎ ﻣﻘﻴﺎسﻫﺎي دﻳﮕﺮ‬ ‫ﻃﺮﻳﻘﻪ ﻓﻮق ﻛﻪ ﺑﺮاي ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺧﻮب و ﺑﺪ و ﺗﻌﻴﻴﻦ راه و رﺳﻢ زﻧﺪﮔﻲ اﺧﺘﻴﺎر ﺷﺪ اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎ ﻃﺮﻳﻘﻪ دﻟﭙﺴﻨﺪ ﺑﺴﻴﺎري از ﻣﺮدم ﻛﻪ ﭘﻴﺮو ﻣﻜﺘﺐ ﻟﺬت ﻃﻠﺒﻲ و راﺣﺘﻲاﻧﺪ و ﺗﻮاﻓﻖ ﻃﺒﻊ‬ ‫و ﺗﺒﻌﻴﺖ از ﺗﻤﻨﺎﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ را ﻣﻼك ﻋﻤﻞ ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﻨﺪ ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺑﺎ روﻳﻪﻫﺎي‬ ‫دﻳﻨﺎﻣﻴﺴﻢ و ﺗﻜﺎﭘﻮ ﻧﻴﺰ ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻧﺸﺎﻃﺎﻧﮕﻴﺰ و ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش را ﻛﺎﻓﻲ ﺑﺮاي ﻗﺒﻮل اﻣﻮر‬ ‫و ﻣﺤﻚ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺻﺤﻴﺢ از ﻏﻠﻂ ﻣﻲداﻧﻨﺪ ﻣﻮاﻓﻖ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫در ﻋﻤﻞ ﻃﺒﻴﻌﺖ و دﺳﺘﮕﺎه ﻋﻈﻴﻢ ﺣﻴﺎت ﻫﻤﻪ ﺟﺎ دﻳﺪﻳﻢ ﻟﺬت ﻛﻪ ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ اﺷﺘﻬﺎ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻛﻪ ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ اﺣﺘﻴﺎج و ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪ ،‬ﻫﻴﭻ ﻳﻚ ﻫﺪف ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫‪ .‬اَﻟَﻢ‪ ‬ﺗَﺮَاَﻧﱠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻓﻰ ﻛُﻞﱢ و اد‪‬ﻳ‪‬ﻬﻴﻤ‪‬ﻮنَ‪ .‬‬ ‫ﺗﻔﺮﻳﺢ ﺑﺎ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺘﺒﻪاﻳﻦ اﺳﺖ زﻳﺮا زﻧﺪﮔﻲ ﻋﻤﻞ اﺳﺖ‪.‬ﺑﺎ ﺗﻘﻠﻴﺪ از‬ ‫رﻧﮓﻫﺎ و ﻧﻮاﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﺖ اﻧﺴﺎن را ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﭼﻬﺮه دﻟﺮﺑﺎي ﻣﺮﺑﻲ و ﻣﻨﻌﻢ آﺷﻨﺎ ﻣﻲﺳﺎزد‪.‬‬ ‫‪ -7.‬آﻳﺎ ﻧﻤﻰﺑﻴﻨﻰ ﻛﻪ ﺧﻮد در ﻫﺮ ﺑﻴﺎﺑﺎن ﺳﺮﮔﺮدان ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ؟ و اﻳﻨﻜﻪ ﺣﺮف ﻣﻴﺰﻧﻨﺪ و ﻋﻤﻞ‬ ‫ﻧﻤﻴﻜﻨﻨﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪381‬‬ ‫در ﭘﻴﭻ و ﺧﻢ اﻟﻔﺎظ ﻓﺮﻳﺒﻨﺪه و اﻓﻜﺎر ﻣﺸﻮش ﺳﺮﮔﺮدان ﻛﻨﻨﺪ‪ ..‬ا‪‬ﻻﱠاﻟﱠﺬﻳﻦَ اﻣ‪‬ﻨُﻮا و‪‬‬ ‫ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻠُﻮااﻟﺼ‪‬ﺎﻟ‪‬ﺤﺎت‪ ‬و‪ ‬ذَﻛَﺮو‪‬ا اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻛَﺜﻴﺮاً‪)..‬وﻟﻲ اﮔﺮ‬ ‫ﻫﺪف و ﺷﻐﻞ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﺧﻼف ﺟﻬﺖ ﺗﻜﺎﻣﻞ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ دﻛﺘﺮ آﻟﻜﺴﻴﺲ ﻛﺎرل‬ ‫ﺗﻔﺮﻳﺢ ﺑﺎ ﺗﻼﻗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ وﻗﺘﻲ ﻫﺪف و ﻧﻈﻢ ﻧﺪارد در آن ﺳﺮﻧﮕﻮن ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻣﮕﺮ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ اﻳﻤﺎن آوردﻧﺪ و ﻛﺎر ﻛﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﻛﺎر ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ‪ ،‬و زﻳﺎد ﺑﻴﺎد ﺧﺪا ﺑﻮدﻧﺪ و‪(.

‬‬ ‫ﻻزﻣﻪ اﺧﺘﻴﺎر‪ ،‬آزادي و ﺣﻴﺮاﻧﻲ و ﺗﺤﺖ ﻛﺸﺶﻫﺎي ﻣﺘﻀﺎد ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -7.‬ﺗﺮﻛﻴﺐ و ﻧﺘﻴﺠﻪاي اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺣﻠﻘﻪاي از ﺣﻠﻘﻪﻫﺎي ﺗﻜﺎﻣﻞ را ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻟﺬت و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﺮ دو ﭘﺎداش و ﺑﻬﺎﻧﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ‬ ‫ﺧﻮدﺑﺨﻮد ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق ﻗﺮار ﮔﻴﺮﻧﺪ‪ .3‬ﻧﻘﺶ ﻣﺎدﻳﺎت ﺑﺮاي ﻓﺮد و ﺑﺮاي اﺟﺘﻤﺎع‬ .‬ﺑﻠﻜﻪ وﺳﺎﻳﻞ و ﺗﺪاﺑﻴﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺟﻬﺖ وﺻﻮل ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق و ﺣﺼﻮل ﺗﺮﻛﻴﺐ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر ﻛﻪ در ﭘﺎﻳﺎن ﻣﺪار ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲﮔﺮدد ﺑﻪ ﻛﺎر ﺑﺮده ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬راﻫﻲ را ﮔﺮﻓﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺮ ﺟﺎده ﻫﻤﻮار و اﻣﻦ و ﻣﺼﻔﺎي ﺗﻜﺎﻣﻞ اﺳﺘﻮار ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ در ﻣﺴﻴﺮ و ﻣﻮاﻗﻊ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﻛﻪ ﺳﻼﻣﺖ و ﺻﺤﺖ آﻧﻬﺎ را ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺮﻧﮓ‬ ‫روﺷﻦ ﻧﻤﺎﻳﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺷﺎﺧﺺﮔﺬاري ﻛﺮده و از ﭘﺸﺖ دورﺑﻴﻦ دﻗﻴﻘﻲ اﻣﺘﺪادﻳﺎﺑﻲ ﻧﻤﻮد‬ ‫و ﺑﻌﺪ اﻳﻦ اﻣﺘﺪاد را ﺑﺎ ‪ 180‬درﺟﻪ د‪‬و‪‬ران از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ آﻳﻨﺪه ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪ‪ .‬ﺗﻨﻬﺎ اﻳﻦ ﺟﺎده اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻫﺮ‬ ‫ﻣﻨﺰل آن ﻧﻌﻤﺖ و اﻣﻨﻴﺖ ﻳﺎﻓﺖ ﻣﻲﺷﻮد و ﻣ‪‬ﺮﻛﺐ ﺑﺮاي رﻓﺘﻦ ﺑﻪ ﻣﻨﺰل در اﺧﺘﻴﺎر ﻣﺴﺎﻓﺮ‬ ‫ﻣﻴﮕﺬارﻧﺪ‪ .‬اﻧﺴﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ ﻣﺨﺘﺎر و اﻫﻞ اﻓﺮاط و ﺗﻔﺮﻳﻂ ﺑﺴﻴﺎر‪.‬اﻟﺒﺘﻪ در ﻃﻲ ﻣﺪار‪ ،‬از اﺷﺘﻬﺎي اوﻟﻴﻪ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺗﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻌﺪي و وﺻﺎل ﻧﻬﺎﻳﻲ‪ ،‬ﺳﺮاﺳﺮ ﻟﺬت و ﻧﺸﺎط ﻫﺴﺖ و زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺪون آن‬ ‫ﺑﻲﻣﻌﻨﻲ اﺳﺖ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺧﺎﻟﻲ از زﺣﻤﺖ و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖﻫﺎﻳﻲ ﻧﺒﺎﺷﺪ و ﺗﻮﻗﻒ در‬ ‫ﻧﻘﺎط ﺧﻮش آب و ﻫﻮاي راه ﻳﺎ ﺳﺮازﻳﺮ ﺷﺪن در ﺷﻴﺐﻫﺎي ﻃﺮﻓﻴﻦ و ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﻋﻘﺐ‪،‬‬ ‫ﺷﺨﺺ را ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻧﻤﺎﻳﺪ وﻟﻲ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل اﻳﻦ ﺗﻮﻗﻒﻫﺎ واﻣﺎﻧﺪﮔﻲ و ﺑﻪ دﻧﺒﺎل اﻳﻦ‬ ‫ﺳﺮازﻳﺮيﻫﺎ ﺳﻘﻮط ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬ ‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺟﺎده ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻋﺘﺪال را ﻧﻤﻲﺗﻮان ﺑﻪ ﺗﻤﺎﻳﻼت ﻃﺒﻊ او واﮔﺬار ﻛﺮد‪.‫‪ 382‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﭼﻮن ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﻮﻫﻮم درآﻳﻨﺪ و ﻣﺪار‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ روي ﻣﻘﺼﺪ واﻗﻌﻲ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺸﻮد و ﺣﺴﺮت و ﻣﻼﻟﺖ ﺑﻪﺑﺎر آورد‪ .‬ﻟﺬتﻫﺎ و‬ ‫ﻫﻴﺠﺎﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺪون ﻫﺪف ﻳﺎ ﺑﻪ ﻃﺮف ﻫﺪفﻫﺎي ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﻣﺴﻴﺮ اﻧﺴﺎن‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ اﺟﺘﻤﺎع ﺗﻌﻘﻴﺐ ﺷﻮﻧﺪ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در اﺑﺘﺪا ﺧﻴﻠﻲ از ﻧﻈﺎﻳﺮ ﻃﺒﻴﻌﻲ‬ ‫ﻣﺸﺮوع ﺟﺎﻟﺒﺘﺮ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ دﻳﺪ دوام آن ﺗﺎ ﭼﻪ ﻣﺪت اﺳﺖ و آﻳﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻌﻤﻴﻢ ﺑﻪ‬ ‫ﺗﻤﺎم اﻓﺮاد ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷﻨﺪ؟‬ ‫ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻓﺮاﻣﻮش ﻛﺮد ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻴﻮان ﻳﻚ ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺠﺒﻮر ﻣﺤﺪود ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺻﺮﻓﺎً ﺑﺮ ﺟﺎده ﺻﺤﻴﺢ ﻏﺮاﻳﺰ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻗﺪم ﮔﺬارد‪ .‬و ﻫﺮﭼﻪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ و ﺑﻜﻨﺪ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ‬ ‫ﺿﺮورت و ﻣﺼﻠﺤﺘﺶ ﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬از‬ ‫ﻧﻈﺮ زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ ﻫﻢ ﻣﻌﻠﻮم ﺑﻮد ﻛﻪ ﭘﺲ از اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ و در ﻣﺮاﺣﻞ ﺟﻨﻴﻨﻲ و‬ ‫ﻛﻮدﻛﻲ‪ ،‬ﻧﻮزاد ﻗﺒﻞ از ﻫﺮ ﭼﻴﺰ ﻏﺬا ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ و ﺑﺎ ﻏﺬا اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﺴﻮج و ﻋﻀﻼت و‬ ‫اﻋﺼﺎب ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﺑﻴﻨﺎ و ﺷﻨﻮا و ﺻﺎﺣﺐ ذوق و ﻓﻜﺮ و ﻋﻘﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻛﺮدﻳﺪ در ﻣﻌﺎدﻻت‬ ‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ و ﻣﻄﺎﻟﻌﺎت ﭼﮕﻮﻧﻪ از ﻋﻬﺪه ﻫﻤﺎن ﻧﻘﺶﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺣﺮارت در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و‬ ‫در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي ﻣﺎدي ﺑﺎزي ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺑﺮﻣﻲآﻣﺪ‪ .‬ﺣﺮارت ﻣﻲآﻳﺪ و ﻣﻴﺮود وﻟﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻲاﻧﺼﺎف ﺧﺎﻧﻪﻧﺸﻴﻦ و ﺧﺎﻧﻪ ﺧﺮاب‬ ‫ﻛﻦ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺣﺮارت ﻗﺒﺎﻳﻲ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﻪ ﻗﺎﻣﺖ ﻣﺎل‬ ‫دوﺧﺘﻪ ﺷﺪهاﺳﺖ‪.‬ﺧﺼﻮﺻﺎً اﮔﺮ دﻗﺖ ﻻزم در ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﻋﺪم ارﺗﺠﺎع و ﻣﻴﻞ ﻃﺒﻴﻌﻲ‬ ‫ﺣﺮارت )ﻳﺎ ﻣﺎل( ﺑﻪ ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن آﻧﺘﺮوﭘﻲ و اﺷﺎﻋﻪ ﻓﺴﺎد ﺗﻀﻌﻴﻒ و ﺗﺨﺮﻳﺐ ﻧﺸﻮد‪.‬‬ ‫وﻟﻲ ﺑﺎ ﻫﻤﻪ اﻳﻦ اﺣﻮال اوﻻً ﺣﺮارت ﻫﺪف ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻠﻜﻪ ﻣﺎده اوﻟﻴﻪ و وﺳﻴﻠﻪ اﺳﺖ و‬ ‫ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺎ ﻫﻤﻪ ارزش و ﻓﺎﻳﺪهاي ﻛﻪ دارد ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﻳﻚ ﺳﺎﻳﻪ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﻫﻢ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻣﻲآورد‪:‬‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺑﻨﺪ ‪ 2-6‬و ﺑﻨﺪﻫﺎي ﺑﻌﺪي ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ در ﻳﻚ اﺟﺘﻤﺎع ﻧﻴﺰ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ ﭼﮕﻮﻧﻪ‬ ‫واﺑﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺎل و ﭘﻮل ﭘﻴﺪا ﻛﺮده‪ ،‬اﻳﻦ ﺟﻮﻫﺮ ﻣﺎدي ﭼﻪ ﻧﻘﺶ اﺳﺎﺳﻲ در آﻧﺠﺎ‬ ‫ﺑﺎزي ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬آن ﻣﻜﺘﺐ ﻓﻜﺮي ﻳﺎ ﻣﺴﻠﻚ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺰﻟﺖ ﻣﺎدﻳﺎت را‬ ‫ﻧﺸﻨﺎﺳﺪ ﻣﺤﻜﻮم ﺑﻪ ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫اﺗﻔﺎﻗﺎً در ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻴﺠﺎن و در ﺻﻨﻌﺖ ﻧﻴﺰ ﺣﺮارت ﻧﻘﺶ اﺻﻠﻲ و ﻛﻠﻲ را ﺑﺎزي‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﮔﺮﻣﺎي ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻣﺎدر ﻛﻠﻴﻪ اﻧﺮژﻳﻬﺎ و ﻧﻴﺮوﻫﺎي زﻣﻴﻨﻲ اﺳﺖ و ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻫﻤﻪ ﺟﺎ‬ ‫در ﺗﺤﻮﻳﻠﻬﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﺻﻨﻌﺘﻲ اوﻟﻴﻦ داوﻃﻠﺒﻲ ﻛﻪ ﻗﺪم ﺑﻪ ﻣﻴﺪان ﻋﻤﻞ ﻣﻴﮕﺬارد ﺣﺮارت‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬در ﻛﻤﺘﺮ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل و ﺗﺤﻮﻟﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺮارت دﺧﺎﻟﺘﻲ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﻋﺎﻣﻞ‪،‬‬ ‫ﺣﺎﻣﻞ‪ ،‬واﺳﻂ ﻳﺎ ﻓﻀﻮﻻت زاﻳﺪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ .‬اﻣﺎ اﻳﻨﺮا ﻫﻢ ﻓﺮاﻣﻮش ﻧﻜﻨﻴﻢ ﻛﻪ در ﻫﺮ دو ﺟﺎ ﻏﺬا‬ ‫و ﻣﺎل ﻛﻪ ﺑﻪ آن ﻋﻨﻮان اﻧﺮژي دادﻳﻢ ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺣﺮارت ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ و ﻣﻘﺎم ﭘﻴﺶآﻫﻨﮕﻲ ﻛﻪ ﻣﺎدﻳﺎت در ﺣﻴﺎت ﻓﺮد و اﺟﺘﻤﺎع دارﻧﺪ ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫اﻧﻜﺎر ﻧﻴﺴﺖ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪383‬‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪ 7-4‬دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻛﻠﻴﻪ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻋﺸﻖﻫﺎي اﻧﺴﺎن ﻳﻚ ﺗﻘﺎرن و‬ ‫ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ ﻧﺴﺒﺘﺎً ﻛﺎﻣﻠﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‪ ،‬آن اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﻛﻪ آﻫﻨﮓ اول اﻳﻦ ﻛﻨﺴﺮت را‬ ‫ﻧﻮاﺧﺘﻪ و ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺟﻨﺒﺎن دﺳﺘﮕﺎه ﺣﻴﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬اﺣﺘﻴﺎج ﻏﺬاﻳﻲ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت آﺧﺮ‪ ،‬ﻣﺴﺌﻠﻪ‬ ‫ﻣﺎدﻳﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ ﺷﺎﻣﻞ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ و ﺳﺎﻳﺮ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت اوﻟﻴﻪ زﻧﺪﮔﻲ(‪ .

4‬دﻧﺒﺎل اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ را ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﮔﺮﻓﺖ‪.2‬و اﻻ ﺷﺨﺺ ﻳﺎ ﺳﺴﺖ و‬ ‫ﺑﻴﻜﺎره ﺷﺪه در اﺛﺮ اﺳﺘﻐﻨﺎ و ﻋﺪم ﺗﻜﺎﭘﻮ ﻛﻤﺎﻻت در او ﭘﺮورش ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻳﺎﻓﺖ و ﻳﺎ اﮔﺮ‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﻪ ﺧﻮاص ﺣﺎﻓﻈﻪ و ﻣﺰهاي ﻛﻪ از ﻧﺸﺎط ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻟﺬت وﺻﺎل ﭼﺸﻴﺪه اﺳﺖ ﻣﻤﻜﻦ‬ ‫اﺳﺖ ﻓﺮﺻﺘﻲ را ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻋﺪم اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮي ﻏﺬا و ﻣﺎل ﺑﺪﺳﺖ آورده اﺳﺖ‬ ‫در راه ﻃﻠﺐﻫﺎ و ﻋﺸﻘﻬﺎي اﻓﺮاﻃﻲ ﺑﮕﺬارد‪ ..‬وﻟﻲ ﭘﺎﻳﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ روي آن‬ ‫ﺑﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻓﻌﺎل‪ ،‬اﺣﺴﺎﺳﺎت‪ ،‬ﻋﻮاﻃﻒ‪ ،‬ذوﻗﻴﺎت‪ ،‬اﻓﻜﺎر‪،‬‬ ‫ﻋﻘﺎﻳﺪ و روﺣﻴﺎت ﻳﺎ ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻼﺻﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺑﻨﺎ ﻣﻲﺷﻮد )ﺑﻨﺪ ‪ ..‬ﻃﻠﺐ ﻏﺬا ﺗﺎ‬ ‫ﻫﻤﺎن اﻧﺪازه ﺧﻮب اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﺎﺟﺖ و ﺿﺮورت ﺑﺎﺷﺪ و اﻧﺮژي دروﻧﻲ ﺗﺤﻠﻴﻞ رﻓﺘﻪ ‪U‬‬ ‫را ﺳﺮﺟﺎ ﺑﻴﺎورد وﻟﻲ ﺑﺎ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎري و ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻮدن ﺧﻮد‪ ،‬دﺳﺘﮕﺎه دﻗﻴﻖ ﺑﺪن را از ﻛﺎر‬ ‫ﻧﻴﻨﺪازد )ﻳﻌﻨﻲ ﻗﺎﺑﻞ ﺣﻞ در ﺑﺪن و ﻣﻄﺒﻮع ﻃﺒﻊ ﺑﺎﺷﺪ(‪ ..‬در اﻳﻨﺼﻮرت ﭼﻮن از ﻳﻜﻄﺮف ﻫﻢ ﻓﺎﻗﺪ‬ ‫ﻋﻮاﻃﻒ ﺷﺪه و ﻫﻢ ﻓﺎﻗﺪ ﻓﻬﻢ و ﺗﺪﺑﻴﺮ‪ ،‬و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺻﺎﺣﺐ ﻣﺎل و ﻗﺪرت‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ‬ ‫‪ ..1‬دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﺼﻠﺤﺖ ﻓﺮد و ﺷﺮط اداﻣﻪ و رﺷﺪ ﺣﻴﺎت در اﻳﻦ ﺑﻮد ﻛﻪ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺑﻪ ﻓﺮاواﻧﻲ و‬ ‫راﺣﺘﻲ ﺑﻪ او ﻧﺮﺳﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻨﺎوﺑﻲ داﺋﻤﻲ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‪ ، W‬ﺑﻪﻃﻮر ﺗﺪرﻳﺠﻲ و‬ ‫ﻗﻄﺮه ﭼﻜﺎﻧﻲ ﺑﻮده روزي روي اﻧﺪازه و ﺗﻘﺪﻳﺮ ﻣﻌﻴﻦ ﺑﺮﺳﺪ‪ ..1‬ﻛُﻠُﻮا ﻣ‪‬ﻦْ ﻃَﻴِﺒﺎت‪ ‬ﻣﺎ ر‪‬ز‪‬ﻗْﻨﺎﻛُﻢ‪) .‬‬ ‫و ﻻﺗُﺴ‪‬ﺮِﻓُﻮا ا‪‬ﻧﱠﻪ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﺤ‪‬ﺐ‪‬اﻟْﻤ‪‬ﺴ‪‬ﺮِﻓﻴﻦَ )اﻧﻌﺎم ‪ :141 /‬و زﻳﺎدهروى ﻧﻨﻤﺎﺋﻴﺪ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اﺳﺮافﻛﻨﻨﺪﮔﺎن را دوﺳﺖ‬ ‫ﻧﺪارد ‪ -‬دﺳﺘﮕﺎه ﺧﻠﻘﺖ زﻳﺎدهروى را ﻧﻤﻴﭙﺬﻳﺮد(‪.S‬را ﺑﺎﻻ ﻧﮕﺎه ﻧﺪارد ﻛﻪ ‪ W‬ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺻﻔﺮ ﺷﺪه و‬ ‫ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺣﻴﻮاﻧﻲ و ﺑﻪ ﻫﻤﺮاه آن ﺳﺎﻳﺮ ﻧﻴﺮوﻫﺎي اﻧﺴﺎﻧﻲ ﺧﻔﻪ ﮔﺮدد‪ .‬‬ ..‬‬ ‫ﻧﻜﺘﻪ دوم ﻣﺎ را ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ اﻋﺘﺪال در ﻏﺬا و اﻗﺘﺼﺎد در ﻣﺎل ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .:(160 /‬از ﭘﺎﻛﻴﺰهﻫﺎ و آﻧﭽﻪ ﺑﻪ ﺷﻤﺎ روزى دادهاﻳﻢ ﺑﺨﻮرﻳﺪ‪. (.‬اﻋﺮاف‪ .‬ﻏﺬا ﭘﺎﻳﻪ‬ ‫اﺳﺖ و ﺗﻤﺎم ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎت از آﻧﺠﺎ ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪ .. .‫‪ 384‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻧﻜﺘﻪ اول ﻛﻪ ﺣﺮارت )ﺑﺮاي اﺟﺴﺎم( و ﻏﺬا و ﻣﺎل )ﺑﺮاي اﻧﺴﺎن( ﻫﺪف ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺗﺎ‬ ‫اﻧﺪازهاي در اﺷﺎرهﻫﺎ و اﺳﺘﻔﺎدهﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ از زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ ﺷﺪ ﻣﻌﻠﻮم ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﺑﺮاى ﻫﺮﻛﺲ ﺑﺨﻮاﻫﺪ روزى را ﻓﺮاﺧﻰ ﻣﻴﺪﻫﺪ ﻳﺎ ﺗﺤﺖ اﻧﺪازه و‬ ‫ﺗﻨﮕﻰ درﻣﻰآورد‪ ،‬ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻛﻪ او ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ آﮔﺎه اﺳﺖ(‪..‬‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪ 7 .‬‬ ‫‪ .(4-5‬ﻣﻌﻤﺎر روي اﻳﻦ‬ ‫ﭘﺎﻳﻪ ﺑﻨﺎﻳﻲ ﺑﺎﻻ ﻣﻴﺒﺮد ﻛﻪ ﺳﺮدر و ﻧﻤﺎﻫﺎﻳﻲ دارد و اﻧﺪرون و ﻋﺮﺷﻪاي دارد‪.2‬ﻟَﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻘﺎﻟﻴﺪ‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﻤﻮات‪ ‬و‪ ‬اﻟْﺎَر‪‬ضِ ﻳ‪‬ﺒ‪‬ﺴ‪‬ﻂُ اﻟﺮﱢز‪‬قَ ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦْ ﻳ‪‬ﺸﺎء‪ ‬و ﻳ‪‬ﻘْﺪ‪‬ر‪ ‬ا‪‬ﻧﱠﻪ‪ ‬ﺑِﻜُﻞﱢ ﺷَﻴ‪‬ﺌ‪‬ﻰ ﻋ‪‬ﻠﻴﻢ‪) ‬ﺷﻮرا‪ :12/‬ﻛﻠﻴﺪﻫﺎى‬ ‫آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ ﺑﺮاى او ﻳﺎ در ﻧﺰد او اﺳﺖ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺎ زﻳﺎدي ﻣﺼﺮف و ﺣﺮص و‬ ‫وﻟﻌﻲ ﻛﻪ در ﺑﺎره آن زده ﺷﻮد ﺟﻤﻠﻪ ‪ T...

.‬دﻳﺪﻳﺪ ﻛﻪ ﻣﺎل ﻣﺜﻞ ﺣﺮارت ﺑﺎﻳﺪ در ﮔﺮدش ﺑﻮده داﺋﻤﺎً از‬ ‫دﺳﺘﻲ ﺑﺪﺳﺖ دﻳﮕﺮ )از ﻣﻨﺒﻌﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﺒﻊ دﻳﮕﺮ( ﺻﻌﻮد و ﺳﻘﻮط ﻧﻤﻮده‪ ،‬در راه اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﺧﺮج ﺷﻮد‪ .‬ﺛﺎﻟﺜﺎً در ﻃﺮﻳﻖ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻓﺮاد و اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺮاي ﺗﺮﺑﻴﺖ و‬ ‫اﺻﻼح و رﺷﺪ ﺧﺼﻮﺻﻲ و ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﻪ ﻛﺎر اﻧﺪاﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .2‬و‪‬اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳ‪‬ﻜْﻨ‪‬ﺰُونَ اﻟﺬﱠﻫ‪‬ﺐ‪ ‬و‪ ‬اﻟﻔ‪‬ﻀﱠﺔَ و‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﻨْﻔ‪‬ﻘُﻮﻧَﻬﺎ ﻓﻰ ﺳ‪‬ﺒﻴﻞِاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻓَﺒ‪‬ﺸّﺮْﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﻌ‪‬ﺬابٍ اَﻟﻴﻢٍ )ﺗﻮﺑﻪ ‪.‬ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺤﺼﻮﻟﻲ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻣﺠﺪداً در زﻣﻴﻦ ﺑﻜﺎرﻧﺪ و‬ ‫آﻧﻮﻗﺖ ﺑﺎ ﺑﺎراﻧﻲ ﻛﻪ از آﺳﻤﺎن ﺑﺮ آن ﻣﻲﺑﺎرد و ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﻲ ﻛﻪ روي آن ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺧﺮﻣﻦ‬ ‫‪ . : 34 /‬و ﻛﺴﺎﻧﻰ‬ ‫ﻛﻪ ﻃﻼ و ﻧﻘﺮه ﻣﻰاﻧﺪوزﻧﺪ و در راه ﺧﺪا ﺧﺮج ﻧﻤﻰﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﻋﺬاب دردﻧﺎﻛﻰ ﺧﺒﺮ ﺑﺪه(‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪385‬‬ ‫درﻧﺪه ﻣﺴﺘﻲ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺠﺎوز ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ و ﺗﻌﺪي ﺑﻪ ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ و ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي ﻣﺮدم ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﭘﺮداﺧﺖ و ﻣﻮﺟﻮد ﺳﺮﻛﺶ ﺧﻄﺮﻧﺎﻛﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪...‬در ﻃﺮﻳﻖ دوم ﺑﺎ ﭘﻮﻟﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺳﻮد اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﻣﺼﺮف‬ ‫ﻣﻴﺮﺳﺪ اوﻻً اﻓﺰار ﻛﺎر ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﺗﺸﻜﻴﻼت ﻋﻤﺮاﻧﻲ و ﺗﻮﻟﻴﺪي ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺛﺎﻧﻴﺎً‬ ‫ﭼﺎﻟﻪﻫﺎ و اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻃﺒﻘﺎﺗﻲ از ﺑﻴﻦ رﻓﺘﻪ و ﻋﺪاﻟﺖ و اﺧﻮت ﻛﻪ ﺷﺮاﻳﻂ ارﺗﺠﺎع ﺳﻴﺴﺘﻢ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻴﮕﺮدد‪ .1‬و‪‬ﻟَﻮ‪ ‬ﺑ‪‬ﺴ‪‬ﻂَ اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟْﺮِز‪‬قَ ﻟ‪‬ﻌ‪‬ﺒﺎد‪‬ه‪ ‬ﻟَﺒ‪‬ﻐَﻮ‪‬ا ﻓ‪‬ﻰاﻟْﺎَرضِ و‪‬ﻟﻜ‪‬ﻦْ ﻳ‪‬ﻨَﺰﱢلُ ﺑِﻘَﺪ‪‬رٍ ﻣﺎﻳ‪‬ﺸﺎء‪ ‬ا‪‬ﻧﱠﻪ‪ ‬ﺑِﻌ‪‬ﺒﺎد‪‬ه ﺧَﺒﻴﺮٌ ﺑ‪‬ﺼﻴﺮٌ )ﺷﻮرى ‪ :27 /‬و‬ ‫اﮔﺮ ﺧﺪاوﻧﺪ روزى را ﺑﻪ ﺑﻨﺪﮔﺎﻧﺶ ﻓﺮاﺧﻰ ﻣﻴﺪاد‪ ،‬ﻫﺮ آﺋﻴﻨﻪ دﺳﺖ ﺑﻪ آزار و ﺗﻌﺪى در زﻣﻴﻦ ﻣﻴﺰدﻧﺪ‪ ..‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ اﻣﻮال ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ‬ ‫از ﺑﻴﻦ ﻧﺮﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﺮدم ﺑﺮﻣﻲﮔﺮدد ﺑﻠﻜﻪ از ﺳﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻮﺟﺐ اﻓﺰاﻳﺶ راﻧﺪﻣﺎن‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺳﻌﺎدت ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬‬ ‫آﻳﻪ دﻳﮕﺮ‪ :‬ﻛَﻼﱠا‪‬نﱠ اﻟْﺎ‪‬ﻧْﺴﺎنَ ﻟَﻴ‪‬ﻄْﻐﻰ‪ .‬‬ ‫دﻳﮕﺮ در راه ﺗﻜﻤﻴﻞ اﻓﺮاد و ﺗﻌﺪﻳﻞ اﺟﺘﻤﺎع‪ .‬و در ﺟﺎﻳﻲ ﺟﻤﻊ ﻧﮕﺮدد‪ .‬‬ ‫‪ .‬‬ .‬در ﻃﺮﻳﻖ اول اﻟﺒﺘﻪ ﭼﺮﺧﻬﺎي اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ‬ ‫ﮔﺮدش درﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ و از آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺟﺘﻤﺎع ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﺎ ﭘﺮﻛﺮدن ﺷﻜﻢﻫﺎ و‬ ‫ﺗﺤﺮﻳﻚ ﺷﻬﻮتﻫﺎ ﺑﻪ ﻋﻮض اﺟﺘﻤﺎع آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﻓﺮاد ﺑﺎﻻ رﻓﺘﻪ‪ ،‬از اﺟﺰاء و ﻋﻨﺎﺻﺮ ﺑﻪ‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺮﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺸﺖ‪ .‬وﻟﻜﻦ‬ ‫ﺑﻪ اﻧﺪازهاى ﻛﻪ ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﻓﺮو ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ‪ ،‬ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻛﻪ او ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺑﻨﺪﮔﺎن ﺧﻮد ﺑﺎ اﻃﻼع و ﺑﻴﻨﺎ اﺳﺖ(‪.‬ﻳﻜﻲ در راه ﺗﺴﻬﻴﻞ و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻏﺮاض و ﺷﻬﻮات‪.‬أَنْ ر‪‬اه‪ ‬اﺳ‪‬ﺘَﻐْﻨﻰ )ﻋﻠﻖ ‪ 6 /‬و ‪ :7‬ﻧﻪ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ اﻧﺴﺎن اﮔﺮ ﺧﻮد را‬ ‫ﺑﻰﻧﻴﺎز ﺑﻪ ﺑﻴﻨﺪ ﺣﺘﻤﺎً ﻃﻐﻴﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد(‪.2‬ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺳﺮ و ﻛﺎرش ﺑﺎ ﻛﺎر )ﺑﻪ وﺟﻮه ﻣﺨﺘﻠﻒ‬ ‫آن( ﺑﻮده از ﻛﺎر ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﻛﺎر ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﻮد و دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎي ﻣﺄﻣﻮر ﺗﺒﺎدل در ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ارﺗﺠﺎﻋﻲ ﻋﺪاﻟﺖ و رﺿﺎﻳﺖ و ﻣﺤﺒﺖ ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر در اﺟﺘﻤﺎع‪ .‬‬ ‫ﺧﺮج ﺷﺪن ﻣﺎل ﻫﻢ دو ﻧﻮع اﺳﺖ‪ . .

‬‬ .‫‪ 386‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫آﻧﻬﺎ در ﻫﺮ ﻛﺸﺖ ﺑﺎ ﺗﺼﺎﻋﺪ ﻫﻨﺪﺳﻲ اﻓﺰاﻳﺶ ﻋﺠﻴﺒﻲ ﭘﻴﺪا ﻧﻤﻮده‪ 1‬و داراﻳﻲ ﻣﺎدي و‬ ‫ﻣﻌﻨﻮي ﻓﺮد و اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ ﻓﻮقاﻟﻌﺎدهاي روﺑﻪ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺳﻴﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪..‬‬ ‫‪ W‬ﻛﻪ آنرا ﮔﻴﺒﺲ ﺗﺎﺑﻊ ﻳﺎ »ﻣﻌﺮف ﻛﺎر«‪ 1‬ﻧﺎم داده اﺳﺖ‪ ،‬در زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ اﺳﻢ ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺴﻤﻲﺗﺮ آن »ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎت« ﺷﺪ و در اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻌﺮف ﻧﻴﺮوي ﻓﻌﺎل اﻗﺘﺼﺎدي ﮔﺮدﻳﺪ‪ ..‬ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻳﻦ ذره آنرا ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻫﺪر داد‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﻌﺒﻮد ﻫﻢ ﻧﺒﺎﻳﺪ‬ ‫ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﺷﻮد‪ ..‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﻣﺎدﻳﺎت ﻣﺤﺮك ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺣﻴﺎت ﺑﻮده و ﻫﺴﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﻋﻨﻮان ﻣﻘﺼﺪ و‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق ﻧﻬﺎﻳﻲ را از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺎﻟﻖ )ﻳﺎ ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻣﺎدﻳﻮن از ﺟﺎﻧﺐ ﻃﺒﻴﻌﺖ( ﻧﺪاﺷﺘﻪ و‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬روزي ﻛﻪ ﻓﺮد ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع ﻫﺪﻓﺶ‬ ‫ﻏﺬا و ﻣﺎل و ﻣﺎدﻳﺎت ﺷﻮد‪ ،‬در ﻣﻨﺠﻼب آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻓﻀﻮﻻت ﻓﺮورﻓﺘﻪ و دﭼﺎر رﻛﻮد و‬ ‫ﻫﻼﻛﺖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪.‬ﻓﻘﻂ اﻓﺮاد ﻣﻌﺪودي ﺗﻨﺰﻳﻞ ﺧﻮار ﻛﻪ در ﻧﻈﺮ ﻣﺎدﻳﻮن ﻫﻢ ﻣﻨﻔﻮر ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻣﺎل را‬ ‫ﻓﻲﻧﻔﺴﻪ ﻃﺎﻟﺐاﻧﺪ‪ ..4‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ و ﻣﺴﺌﻠﻪ اﺧﻼق‬ ‫اﮔﺮ ﺣﻮﺻﻠﻪ ﺧﻮاﻧﻨﺪه ﺳﺮ ﻧﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و اﺟﺎزه دﻫﺪ ﻳﻜﻤﺮﺗﺒﻪ دﻳﮕﺮ روي اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‬ ‫‪ W=U .(.TS‬و ﻣﻮﺿﻮع اﻛﺘﺴﺎب ﺑﺮﮔﺮدﻳﻢ‪ .‬‬ ‫‪ -7.‬در اﻳﻦ ﻛﺘﺎب اﻏﻠﺐ ﻻزم ﺷﺪه اﺳﺖ ﻧﻜﺎﺗﻲ‬ ‫ﺗﻜﺮار و ﻧﺘﺎﻳﺠﻲ ﺗﺬﻛﺎر ﺷﻮد ﺗﺎ از ﻧﻮ ﻣﻮﺿﻊ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺑﻪ ﻣﻄﺎﻟﺐ ﺗﺎزهﺗﺮ ﺑﺮﺳﻴﻢ‪.‬‬ ‫اﺗﻔﺎﻗﺎً ﻣﺎدﻳﻮن ﻧﻴﺰ ﺗﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ اﻣﻮال و اوﻗﺎت ﺧﻮد را ﺻﺮف ﺗﺒﻠﻴﻎ و اﺟﺮاي ﻣﺮام‬ ‫ﺧﻮد ﻳﻌﻨﻲ ﻳﻚ ﻫﺪف ﻏﻴﺮﻣﺎدي ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﭘﺲ ﻣﺎل ﻃﺒﻴﻌﺘﺎً و ﻋﻤﻼً ﻧﻴﺰ ﻫﺪف ﺑﺸﺮ ﻧﺒﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ زﻣﻴﻦ ﺧﻮردهﻫﺎي ﮔﻴﺞ و ﻣﺴﺘﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ در ﻫﻴﭻ زﻣﺎن و‬ ‫ﻣﻜﺎﻧﻲ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﻔﻴﺪ ﺷﺮﻳﻒ ﺷﻨﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﺑﻘﺮه ‪ : 261 /‬ﻣﺜﻞ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ اﻣﻮال ﺧﻮد را در راه ﺧﺪا ﺧﺮج ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ داﻧﻪاى اﺳﺖ ﻛﻪ از‬ ‫آن ﻫﻔﺖ ﺧﻮﺷﻪ ﺑﺮوﻳﺪ و در ﻫﺮ ﺧﻮﺷﻪ ﺻﺪ داﻧﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮاى ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺮاﺑﺮ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.‬ﻣﺮدم ﻫﻤﻴﻦﻗﺪر ﻛﻪ از ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ و ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎي اوﻟﻴﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻓﺎرغ‬ ‫ﺷﺪهاﻧﺪ ﻣﺎل را ﺑﻪﻋﻨﻮان ﻳﻚ وﺳﻴﻠﻪ ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ ﻫﺪفﻫﺎي ﺷﻬﻮاﻧﻲ‪ ،‬ﻏﻀﺒﻲ‪،‬‬ ‫اﻋﺘﺒﺎري‪ ،‬ذوﻗﻲ‪ ،‬اﺧﻼﻗﻲ‪ ،‬اﻋﺘﻘﺎدي ﻳﺎ دﻳﻨﻲ ﺧﻮد ﻣﺼﺮف ﻧﻤﻮدهاﻧﺪ‪.1‬ﻣ‪‬ﺜَﻞُ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳ‪‬ﻨْﻔ‪‬ﻘُﻮنَ اَﻣ‪‬ﻮاﻟَﻬ‪‬ﻢ ﻓﻰ ﺳ‪‬ﺒﻴﻞِاﻟﻠﱠﻪ ﻛَﻤ‪‬ﺜَﻞِ ﺣ‪‬ﺒ‪‬ﺔٍ اَﻧْﺒ‪‬ﺘَﺖ‪ ‬ﺳ‪‬ﺒ‪‬ﻊ‪ ‬ﺳ‪‬ﻨﺎﺑِﻞَ ﻓﻰ ﻛُﻞﱢ ﺳ‪‬ﻨْﺒ‪‬ﻠَﺔٍ ﻣ‪‬ﺎﺋَﺔُ ﺣ‪‬ﺒ‪‬ﺔٍ و‪ ‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻳ‪‬ﻀﺎﻋ‪‬ﻒ‪‬‬ ‫ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦ ﻳ‪‬ﺸﺎء‪) .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ آن ﻣﻜﺘﺐﻫﺎي ﻓﻜﺮي و ﻣﺴﻠﻚﻫﺎي ﺳﻴﺎﺳﻲ و اﻗﺘﺼﺎدي ﻧﻴﺰ ﻛﻪ ﻣﺎدﻳﺎت را‬ ‫اﺳﺎس و ﻫﺪف زﻧﺪﮔﻲ و ﻓﺮﻣﺎﻧﺪه ﻛﺎروان ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﺑﺪاﻧﻨﺪ‪ ،‬ﻣﺤﻜﻮم ﺑﻪ ﺷﻜﺴﺖ و‬ ‫ﻣﻮﺟﺐ ﺳﻘﻮط ﭘﻴﺮوان ﺧﻮد ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪.‬در‬ ‫‪ .

‬‬ ‫ﺑﺮاﺳﺎس ﻣﻮازﻳﻦ ﺗﺠﺮﺑﻲ ﻣﺸﻬﻮد ﺑﻴﻮﻟﻮژي‪ ،‬دﻧﺒﺎﻟﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت را ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ ‪4-5‬‬ ‫وارد ﺷﺪه ﺑﻮدﻳﻢ و ﺗﻌﻤﻴﻢ آنرا ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻗﺘﺼﺎدي و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ در ﺑﻨﺪ ‪ 2-6‬دﻳﺪﻳﻢ‪،‬‬ ‫ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢ‪.‬ﭼﻮن ﭼﻜﻴﺪه ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ اﺻﻮل اول و دوم ﺑﻮده‬ ‫ﺣﺎﻛﻲ از آن ﻗﺴﻤﺖ از اﻧﺮژي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻨﻮز ﻧﻤﺮده و ﺻﺎﺣﺐ اﺛﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎ ﺑﺤﺎل اﮔﺮ از‬ ‫اﻧﺮژي ﺣﺮارﺗﻲ و ﻣﻜﺎﻧﻴﻚ و ﺷﻴﻤﻲ ﻣﻮاد ﻏﻴﺮزﻧﺪه‪ ،‬ﻳﺎ از اﻧﺮژي ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ ﻣﻮﺟﻮدات‬ ‫زﻧﺪه ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻲﻛﺮدﻳﻢ ﺣﺎﻻ ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ از اﻧﺮژي اﺧﻼﻗﻲ اﻧﺴﺎن ﺣﺮف ﺑﺰﻧﻴﻢ‪ . Function de Force .S‬ﺧﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪.‬اﺧﻼق‬ ‫ﻫﻢ اﻋﻢ از آﻧﻜﻪ ﻣﻮرد ﻋﻼﻗﻪ و ﻋﻘﻴﺪه ﻣﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﭼﻴﺰي اﺳﺖ ﻛﻪ در دﻧﻴﺎ‬ ‫آﺛﺎري داﺷﺘﻪ و آﻧﭽﻪ آﺛﺎر ﺧﺎرﺟﻲ و واﻗﻌﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﻣﻮﺟﻮدﻳﺖ داﺧﻠﻲ‬ ‫واﻗﻌﻲ دارد‪ .‬ﭘﺲ ﻳﻚ اﻧﺮژي ﻛﻪ ﻣﺎ ﻧﺎم آنرا اﻧﺮژي ﻳﺎ ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻴﮕﺬارﻳﻢ در اﻧﺴﺎن‬ ‫وﺟﻮد و ﻇﻬﻮر دارد و وﻗﺘﻲ ﻗﺮار ﺷﺪ ﻣﻨﺸﺎء اﺛﺮ ﺧﺎرﺟﻲ ﮔﺮدد ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﻋﺒﺎرﺗﻲ‬ ‫ﺑﻪﺻﻮرت‪U – T.‬‬ ‫ﭼﻮن اﺧﻼق اﻣﺮ ﺑﺴﻴﺎر دﻗﻴﻖ دروﻧﻲ اﺳﺖ‪ ،‬در ﻣﺴﺌﻠﻪ اﻛﺘﺴﺎب ﺗﻌﻤﻖ ﻣﺠﺪدي‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻴﻢ‪.‬‬ ‫ﺑﺮاي ﺟﺴﺘﺠﻮي ﺗﻌﺒﻴﺮ ‪ T ، U‬و ‪ S‬درﻣﻮرد اﻧﺮژي اﺧﻼﻗﻲ دﻧﺒﺎل اﻧﺪﻳﺸﻪﻫﺎي ﻣﺠﺮد‬ ‫)اﻳﺪه( و ﻏﻴﺮﻣﺤﺴﻮس روﺣﻲ ﻧﻤﻴﺮوﻳﻢ‪ .‬‬ ‫ﮔﻔﺘﻴﻢ ﻛﻪ اﻛﺘﺴﺎب ﻣﺤﺼﻮل و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻳﻚ ﻣﺪار ﻣﻔﺮد زﻧﺪﮔﻲ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪2‬‬ ‫ﻛﺎﻣﻼً ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺳﺖ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ اﻳﻦ اﻧﺪازه ﺑﺎرور و داراي وﺟﻮه و ﺗﻌﺒﻴﺮات‬ ‫ﮔﻮﻧﺎﮔﻮن ﺑﺎﺷﺪ‪ .Work Function‬‬ ‫‪2.‬و ﺗﺎ اﻧﺮژي اﺑﺮاز ﻧﺸﻮد ﻣﻮﺟﻮدﻳﺖ داﺧﻠﻲ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ اﺛﺮ ﺧﺎرﺟﻲ اﻳﺠﺎد‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ‬ ‫ﺷﻴﺌﻲ ﺧﺎرﺟﻲ ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﮔﺮدد‪ ،‬ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﻣﺎ ﺑﻴﻦ آﻧﻬﺎ اﻣﻜﺎن ﻣﻴﻞ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻳﺎ‬ ‫ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻮد‪ ،‬اﺷﺘﻬﺎ و ﻋﺸﻘﻲ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪه ﻣﻮﺟﺐ ﺣﺮﻛﺖ و ﺗﻜﺎﭘﻮ و‬ ‫‪1. Constitution‬‬ .‬از ﻫﻤﺎن ﺗﺸﻜﻴﻼت‪ 3‬اﻧﺴﺎن ﺷﺮوع ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ‪.‬دﻧﻴﺎ ﻫﻢ ﻛﻪ‬ ‫ﭼﻴﺰي ﺟﺰ ﻣﻨﺎﻇﺮ رﻧﮕﺎرﻧﮓ اﻧﺮژي و ﻣﻈﺎﻫﺮ اراده ﺧﻼﻗﻪ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪387‬‬ ‫اﻳﻨﺠﺎ آنرا ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻓﻮق ﻣﺎدي اﻧﺴﺎن ﻳﻌﻨﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ و‬ ‫اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﻣﻴﺪﻫﻴﻢ‪. Notion‬‬ ‫‪3.

.‫‪ 388‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻃﻠﺐ ﻣﻲﮔﺮدد‪ ..‬ﺗﺤﺼﻴﻼت و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﻫﻢ ﺑﺮ ﻛﻤﻴﺖ‬ ‫ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ اﻧﺴﺎن ﻧﻤﻲاﻓﺰاﻳﺪ‪...‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻜﺘﺴﺐ و ﻣﺤﺼﻮل ﻛﺠﺎ اﺳﺖ و ﺑﻪ ﭼﻪ ﺻﻮرت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ؟ ﺗﺎ ﺑﺤﺎل ﺑﺪون ﺗﻮﺟﻪ‬ ‫و ﺗﻔﻜﻴﻚ ﮔﺎﻫﻲ از آن در ﺧﺎرج )ﻣﺜﻞ اوﻻد و ﻣﺎل( ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻲﻛﺮدﻳﻢ و ﮔﺎﻫﻲ در‬ ‫داﺧﻞ )ﻣﺜﻞ رﺷﺪ و ﭘﻴﺪاﻳﺶ اﻋﻀﺎ ﻳﺎ ﺻﻔﺎت ﺟﺪﻳﺪ(‪ .‬ﻣﻜﺘﺴﺐ داﺧﻠﻲ ﻫﻤﺎن آﺛﺎري اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﺳﻪ ﮔﺎﻧﻪ ﺳﺎﺑﻖ راه ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫ﺧﻮاﺳﺘﻦ‪ ،‬ﻛﻮﺷﻴﺪن و رﺳﻴﺪن در ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ وﺟﻮد اﻧﺴﺎن اﻳﺠﺎد ﻛﺮده‪ ،‬ﺧﻮاه ﻧﺎﺧﻮاه وﻟﻮ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر ﻏﻴﺮﻣﺤﺴﻮس و ﺗﺪرﻳﺠﻲ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﻘﻮﻳﺖ و رﺷﺪ ﺑﻌﻀﻲ از اﻋﻀﺎء ﻳﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ و‬ ‫اﻳﺠﺎد ﻋﻀﻮ ﺟﺪﻳﺪ ﻳﺎ ﻻاﻗﻞ ﺳﻠﻮل ﺗﺎزهاي ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﻛﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺎﻟﻜﻴﺘﻲ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم‬ ‫ﻣﺬﻫﺐﻫﺎ و ﻣﺴﻠﻜﻬﺎ ﻗﺒﻮل دارﻧﺪ ﻫﻤﻴﻦ ﻣﺎﻟﻜﻴﺘﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ روي اﺣﺘﻴﺎج و در ﻧﺘﻴﺠﻪ‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻛﺎر ﺷﺨﺺ از ﺧﺎرج ﻛﺴﺐ ﺷﺪه اﺳﺖ‪) .‬ﺑﺎﻻﺧﺮه ﭘﺲ از وﺻﺎل و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻃﺎﻟﺐ و ﻣﻄﻠﻮب‪ ،‬ﻣﺤﺼﻮﻟﻲ ﻛﻪ‬ ‫واﻗﻌﺎً دﺳﺘﺮﻧﺞ و دﺳﺘﻤﺰد آن ﻣﻮﺟﻮد و ﻣﻜﺘﺴﺐ ﺷﺨﺺ اﺳﺖ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬اﻳﻦ ﻫﻤﺎن ﻣﻜﺘﺴﺐ داﺧﻠﻲ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت داﺧﻠﻲ اﻋﻢ از آﻧﻜﻪ اﻣﺮ ﺻﺪدرﺻﺪ ﻛﻴﻔﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺗﻐﻴﻴﺮات و‬ ‫ﺗﺒﺪﻳﻼت ﺻﻮر ﻋﻀﻮي ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻳﺎ ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﻇﺮاﻓﺖ ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﻣﻐﺰي داراي ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﻤ‪‬ﻲ‬ ‫ﺿﻌﻴﻒ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در ﻫﺮ ﺣﺎل اﻣﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﻣﻘﻴﺎس ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﻪ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺗﻮاﻟﻲ‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ﭘﺮده ﺑﻪ ﭘﺮده در داﺧﻠﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪه‪ ،‬ذﺧﻴﺮه و ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬‬ ‫ﻓﺮﻗﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻧﻮع ﻣﻜﺘﺴﺐ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺧﺎرﺟﻲ و داﺧﻠﻲ ﺑﻮدن وﺟﻮد دارد‬ ‫اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺧﺎرﺟﻲ ﭼﻴﺰي اﺳﺖ زﻳﺎدﺷﺪﻧﻲ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﻛﻤ‪‬ﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﺪد )ﻳﻚ‬ ‫ﻓﺮزﻧﺪ ‪ -‬دو ﻓﺮزﻧﺪ‪ (.‬ﺑﺸﺮط آﻧﻜﻪ ﻣﻄﻠﻮب از آن دﻳﮕﺮي‬ ‫ﻧﺒﺎﺷﺪ(‪ .‬آﻧﭽﻪ در ﺧﺎرج درﺳﺖ ﻳﺎ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮد ﺑﻪ زﺑﺎن ﻋﺎدي ﻣﻜﺘﺴﺐ ﮔﻔﺘﻪ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻳﺎ ﺑﻪ ﭘﻮل و‬ ‫واﺣﺪﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺑﻴﺎن ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﺸﻤﻮل ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﺗﺄﺛﻴﺮات ﻋﻮاﻣﻞ ﺧﺎرﺟﻲ )ﻣﺮگ ‪-‬‬ ‫ﻓﺴﺎد ‪ -‬ﻓﻘﺪان ‪ -‬ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻗﻴﻤﺖ و ﻏﻴﺮه( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ درﺳﺖ دﻗﺖ ﻛﻨﻴﻢ در ﺣﺎﻟﺖ‬ ‫ﻛﻠﻲ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪه از ﻣﺪار ﻫﻢ در ﺧﺎرج وﺟﻮد ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ و ﻫﻢ در داﺧﻞ‬ ‫وﻗﻮع ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﺑﻪ وزن )ﻳﻚ ﺧﺮوار ﮔﻨﺪم ‪ -‬دو ﻣﺜﻘﺎل زﻋﻔﺮان‪ (.‬اﻣﺎ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت دروﻧﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺟﻨﺒﻪ ﻛﻴﻔﻲ و‬ ‫ﺷﻜﻠﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﻪ وزن و ﻣﺴﺎﺣﺖ و ﻧﺴﺒﺖ درﻧﻤﻲآﻳﺪ‪ .‬ﻣﻤﻜﻦ‬ ‫اﺳﺖ ﻫﺮ ﻣﻜﺘﺴﺒﻲ در ﻣﺤﻞ ﻣﻌﻴﻦ )ﻣﺜﻼً ﻋﻀﻼت ‪ -‬ﻣﻐﺰ ‪ -‬ﺧﻮن و ﻏﻴﺮه( ﺟﺎﻳﮕﺰﻳﻦ ﺷﻮد‬ .‬ﻣﺜﻼً وزن ﻳﺎ ﻗﺪ ﺗﺎﺟﺮ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﺮ ﻳﻚ‬ ‫ﻣﻴﻠﻴﻮن ﺑﺮاﺑﺮ ﻛﺎرﮔﺮ ﺑﻲﺑﻀﺎﻋﺖ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ و ﻣﺘﻌﻠﻖ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ ..

‬ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ذﺧﻴﺮه و ﺗﻤﺮﻛﺰ ﺗﻤﺎم ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت دروﻧﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﺑﻪﺻﻮرت‬ ‫»ﺗﺮﻛﻴﺐ« اﺳﺖ‪ .2‬ﺧَﻠْﻘَﺎً ﻣ‪‬ﻦْ ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﺪ‪ ‬ﺧَﻠْﻖٍ ﻓﻰ ﻇُﻠُﻤﺎت‪ ‬ﺛَﻠﺚ‪) .‬اﻳﻦ ﺳﻠﻮلﻫﺎ ﺑﺎ ﻫﻤﻪ ﻗﺪ و ﻗﻮاره ذرهﺑﻴﻨﻲ ﺧﻮد اوﻻً ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ‬ ‫ﺗﻤﺎم ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت داﺧﻠﻲ ﻣﻮﺟﻮد اﺻﻠﻲ را ﺑﺎ ﺧﻮد ﺑﺒﺮﻧﺪ )ﻣﻴﺮاث داﺧﻠﻲ ﻧﻪ‬ ‫ﻣﻴﺮاث ﺧﺎرﺟﻲ(‪ ..(..‬زﻣﺮ ‪ : 6 /‬ﺧﻠﻘﺘﻰ ﺑﻌﺪ از ﺧﻠﻘﺖ دﻳﮕﺮ در ﺗﺎرﻳﻜﻰﻫﺎى ﺳﻪﮔﺎﻧﻪ‬ ‫رﺣﻢ‪.‬در ﻫﺮ ﺣﺎل ﻳﻚ ﻋﻤﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻘﻴﺎس ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻛﻮﭼﻚ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﮔﺮدد‪..‬‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪ آن ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺑﺪن ﻣﻮﺟﻮد ﺟﺪا ﻣﻲﺷﻮد و در ﺧﺎرج ﻧﻄﻔﻪ و‬ ‫ﻛﺎﻧﻮﻧﻲ را ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ درﻳﺎﻳﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ ﻓﺮو ﺑﺪﻫﺪ و دﻳﮕﺮ ﭘﺲ ﻧﺪﻫﺪ‪.‬ﺟﻞاﻟﺨﺎﻟﻖ!‬ ‫ﺣﺎل ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺳﻠﻮل ﻛﻮﭼﻚ ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ )ﮔﺎﻣﺖ( ﺗﻤﺎم اﻳﻦ ذﺧﺎﻳﺮ را ﻫﻤﺮاه ﺧﻮد ﻣﻴﺒﺮد‬ ‫و ﺑﻌﺪ ﻳﻜﻲﻳﻜﻲ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﭼﻨﺎن درﻳﺎي ژرﻓﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﮔﻮﻳﻲ ﺗﻪ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﻫﺮﭼﻪ ﭘﺮﻣﻲﺷﻮد‬ ‫ﺑﺎز داد «ﻫﻞ ﻣﻦ ﻣﺰﻳﺪ» ﻣﻴﺰﻧﺪ‪ .‬واﻗﻌﺎً ﻛﻪ ﻋﺠﻴﺐ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ درﻳﺎي ذرهﺑﻴﻨﻲ وﺳﻴﻌﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم واردات و ﺗﻐﻴﻴﺮات و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫را در ﺧﻮد ﻓﺮو ﻣﻲدﻫﺪ‪ .1‬اﮔﺮ اﺗﻔﺎق اﺳﺖ‪ ،‬ﭘﺲ اﺗﻔﺎق ﭼﺮا از اﻳﻦ ﻛﺎرﻫﺎى ﻣﺤﻴﺮاﻟﻌﻘﻮل ﺑﺮاى ﻣﺎﻧﻤﻴﻜﻨﺪ؟!‬ ‫‪ ..‬ﺳﺎﺑﻘﺎً ﺗﺼﻮر ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ از ﻫﺮ ﻋﻀﻮ و ﺟﺰﻳﻲ ﻳﻚ‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻣﺜﻼً ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻴﺎردﻳﻢ در ﻧﻄﻔﻪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﻧﻄﻔﻪ ﻳﻚ اﻧﺴﺎن ﻛﺎﻣﻞ وﻟﻲ‬ ‫ﻣﻴﻨﻴﺎﺗﻮري اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺜﻞ ﺟﻮﺟﻪ از ﺗﺨﻢ درآﻣﺪه ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺰرگ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪389‬‬ ‫ﻳﺎ ﺷﺎﻳﺪ در ﺗﻤﺎم ﭘﻴﻜﺮ وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻣﻨﻌﻜﺲ ﮔﺮدد‪ .‬ﺳ‪‬ﺮ ﻣﻄﻠﺐ و ﺳ‪‬ﺮ ﺣﻴﺎت در ﻫﻤﻴﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ‬ ‫‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﮔﺎﻣﺖﻫﺎ ﻛﻪ ﺟﺰﻳﻲ از ﺑﺪن ﻣﻮﺟﻮد اﺻﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ داراي ﭼﻨﺎن ﺗﺮﺗﻴﺐ و‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺟﺬب ﻏﺬاﻫﺎي ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎج‪ ،‬در ﺟﻬﺘﻲ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل و اﻳﺠﺎد‬ ‫ﺗﺮﻛﻴﺐﻫﺎي ﺑﺪﻳﻊ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ ﻣﺮاﺣﻞ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻗﺒﻠﻲ‬ ‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬از اﻳﻦ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ داراﻳﻲﻫﺎي دروﻧﻲ ﭘﺪر و ﻣﺎدر را اﺣﻴﺎ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺿﻤﻦ‬ ‫ﻣﺮاﺣﻞ ﺟﻨﻴﻨﻲ ﺑﻌﻀﻲ ﺣﺎﻻت اﺟﺪاد و اﻧﺴﺎب و اﻧﻮاع ﻣﺎﻗﺒﻞ را از ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﺳﺎل ﮔﺬﺷﺘﻪ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺑﻴﺎد ﻣﻲآورد‪ .‬‬ .‬وﻟﻲ ﻋﻘﻴﺪه‬ ‫و ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻓﻌﻠﻲ ﺑﺮ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺮوﺗﻮﭘﻼﺳﻢ و ﻫﺴﺘﻪ ژنﻫﺎي ﮔﻤﺖﻫﺎ ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ‬ ‫ﺗﻜﺮار ﻣﻮﺟﻮد اﺻﻠﻲ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻣﻴﻜﺮوﻣﺘﺮﻳﻚ و ذرهﺑﻴﻨﻲ ﻧﺒﻮده‪ ،‬اﻋﻀﺎ و ﻧﺴﻮج ﺿﻤﻦ‬ ‫ﺗﻜﺜﻴﺮ داﻳﻤﻲ و رﺷﺪ ﺗﺪرﻳﺠﻲ ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي آﻧﻬﻢ ﺑﺎ ﺗﺤﻮﻻت ﻣﺘﻮاﻟﻲ‪ 2‬ﺗﺸﻜﻴﻞ‬ ‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً در اﺛﺮ رﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻠﻴﻪ آن ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت را ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﻇﺎﻫﺮ‬ ‫ﺳﺎزد‪ .

‬ﺑﺎز ﻫﻢ ﻋﺎﻣﻞ ﻛﻤﻴﺘﻲ و ﻣﻘﺪار ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ اﺳﺖ ‪T‬ﻋﺎﻣﻞ‬ ‫ﻛﻴﻔﻴﺘﻲ ﻳﺎ ﺳﻄﺢ ﻣﻠﻜﻴﺖ و ﻋﻼﻗﻪ‪ ،‬ﻳﺎ ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻗﻴﺎﺳﻲ »درﺟﻪ ﺗﻌﻠﻖ« ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺻﻔﺎت اﺧﻼﻗﻲ اﻧﺴﺎن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺻﻔﺖ ﻣﻌﺘﺪل ﻣ‪Ĥ‬لاﻧﺪﻳﺸﻲ ﻳﺎ ﺣﺎﻟﺖ اﻓﺮاﻃﻲ آن‪ ،‬ﺣﺮص‬ ‫و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻣﺮاﺗﺐ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺷﺠﺎﻋﺖ‪ ،‬ﻣﺤﺒﺖ ﻳﺎ ﺷﻬﻮت ﻫﺮ ﻛﺪام ﺗﻤﻨﺎﻫﺎ و ﻃﻠﺐﻫﺎﻳﻲ را‬ ‫اﻳﺠﺎد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺷﺨﺺ ﺑﺮاي ﻧﻴﻞ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ درﻣﻲآﻳﺪ و ﭼﻴﺰي ﻓﺮاﻫﻢ‬ ‫ﻣﻲآورد ﺗﺎ ﺑﻪوﺳﻴﻠﻪ آن ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻣ‪Ĥ‬ل اﻧﺪﻳﺸﻲ ﻳﺎ وﻟﻊ ﻣﺎل ﻃﻠﺒﻲ ﻳﺎ ﻣﻘﺎﺻﺪ دﻓﺎﻋﻲ و‬ ‫ﺟﻨﮕﻲ ﻳﺎ اﺑﺮاز ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﻴﺮ ﻳﺎ اﻃﻔﺎء ﺷﻬﻮت و ﻏﻴﺮه را ﺗﺄﻣﻴﻦ و ارﺿﺎء‪ ‬ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻣﺠﺪداً ﻣﺪار اﺧﻼﻗﻲ دﻳﮕﺮي ﻃﻲ ﺷﻮد و ﻳﻚ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺧﻼﻗﻲ اﺑﺮاز‬ ‫ﮔﺮدد اﻟﺒﺘﻪ ﻻزم اﺳﺖ ‪ W‬از ﺻﻔﺮ ﺑﻮدن ﺑﻴﺮون آﻣﺪه ﺗﺮﻗﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﭼﻴﺰي‬ ‫ﻛﻪ ﻫﻤﻴﺸﻪ از ﻧﻮع زﻣﻴﻦ‪ ،‬ﺧﻮارﺑﺎر‪ ،‬ﭘﻮل‪ ،‬زن‪ ،‬اوﻻد‪ ،‬ﺗﻤﻜﻦ و ﻗﺪرت‪ ،‬ﻣﻘﺎم و ﺳﺎﻳﺮ‬ ‫وﺳﺎﻳﻞ ﻛﻪ ﻛﺎﻻﻫﺎي ﻣﺎدي ﻳﺎ اﻋﺘﺒﺎري ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ..‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﻫﺮ وﻗﺖ ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ﻣﻜﺘﺴﺐ اﻧﺪوﺧﺘﻪ‬ ‫)‪ (S‬در درﺟﻪ ﺗﻌﻠﻖ )‪ (T‬ﻣﺴﺎوي ﺑﺎ ﺗﻤﻨﺎي دروﻧﻲ )‪ (U‬ﺷﺪ‪ (W) ،‬ﺻﻔﺮ ﮔﺮدﻳﺪه دﻳﮕﺮ‬ ‫ﭘﻴﺮاﻣﻮن آن ﻣﻮﺿﻮع ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪.S‬ﺑﻪ ﻗﻴﺎس آﻧﭽﻪ در ﻣﻮرد ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت اﻗﺘﺼﺎدي ﮔﻔﺘﻴﻢ‪ ،‬ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ ﺷﺨﺺ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -7.‬‬ ‫‪ .‬اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﺣﺴﺐ اﺣﺘﻴﺎج ﻳﺎ‬ ‫ﻋﺸﻘﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻫﺮﻳﻚ از اﻳﻦ ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻳﺎ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺣﺲ دروﻧﻲ دارد‪ ،‬ﻳﻚ‬ ‫ﻧﺮخ ﻳﺎ درﺟﻪ ﺗﻌﻠﻘﻲ ﻗﺎﻳﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .TS‬‬ ‫در اﻳﻨﺠﺎ ‪ T.5‬ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ‬ ‫ﺗﻔﺎﺿﻞ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت داﺧﻠﻲ و ﺧﺎرﺟﻲ ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم دروﻧﻲ ﻣﻨﻬﺎي ذﺧﻴﺮهﻫﺎي‬ ‫ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ﻳﺎ ﻣﻜﺘﺴﺐ ﺧﺎرﺟﻲ‪ ،‬ﻧﻴﺮوي ﻣﺤﺮﻛﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ را وادار ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮ و‬ ‫اﻛﺘﺴﺎب ﻣﺠﺪد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪:‬‬ ‫‪W = U .1‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﻗﻮل ﺑﻌﻀﻰﻫﺎ اﺗﻔﺎق اﺳﺖ‪.‬‬ .‬ﻣﺎﻳﻤﻠﻜﻲ ﻛﻪ آنرا ﺑﺮاي ﺟﻮاب اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻳﺎ اﺷﺘﻬﺎ و ﻋﻮاﻃﻒ‬ ‫دروﻧﻲ ﻣﺼﺮف ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ S .‫‪ 390‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده و اﺳﺘﺨﺪام ﻣﻮاد و ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج ﻣﻮﺟﻮد ﻗﺒﻠﻲ را از ﻧﻮ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺑﺴﺎزد!‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ رﻳﺸﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت داﺧﻠﻲ در داﺧﻞ اﻧﺴﺎن ﺟﺎ ﻣﻴﮕﻴﺮد و از ﺧﺎرج ﻣﺎﻳﻪ و‬ ‫ﺧﻮراك ﺑﺮاي رﺷﺪ ﻳﺎ ﺑﺮاي اﺑﺮاز وﺟﻮد اﺧﺬ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪..

‬ﺛﺎﻧﻴ ًﺎ در درﺟﻪ ﺗﻌﻠﻖ و ﻋﻼﻗﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ آن ﺷﻴﺌﻲ ﺗﻨﺰل رخ داده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺗﺸﺒﻴﻪ و ﺗﻌﺒﻴﺮات ﻓﻮق ﺑﺎ ﺗﺼﻮﻳﺮﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ از اﺧﻼﻗﻴﺎت ﻣﻲﺷﻮد ﻛﺎﻣﻼً ﺗﻄﺒﻴﻖ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﭼﻮن ‪ T.‬ﺣﺎﻟﺖ دوم ﻳﻚ‬ ‫ارﺗﻘﺎء اﺧﻼﻗﻲ ﻳﺎ ﺗﺮﺑﻴﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده دﻟﺒﺴﺘﮕﻲ او ﺑﻪ ﻣﺎﻳﻤﻠﻚﻫﺎي‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻗﺒﻠﻲ ﺿﻌﻴﻒ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬اﻟﺒﺘﻪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ‬ ‫ﻛﻪ ‪ S‬ﻧﺪارﻧﺪ ﺗﺎ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻛﺎري ﻫﻢ ﺑﺮاي ﻣﻌﺸﻮﻗﺸﺎن اﻧﺠﺎم ﻧﻤﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬‬ .‬آﻧﻮﻗﺖ ﺳﻮز‬ ‫و ﮔﺬار ‪ U‬در آﻧﻬﺎ اﻳﺠﺎد ﺗﺄﺛﺮات ﻣﺤﺴﻮس و اﻟﺘﻬﺎب ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﺑﻪﺻﻮرت اﺷﻚ در‬ ‫‪ .‬ﺣﺎﻟﺖ‬ ‫اولاﻧﻔﺎﻗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺮاي ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﺤﺒﻮب ﺧﻮد ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .1‬ﻧﻴﺮو ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻰ ﻣﺼﻄﻠﺢ ﻣﺘﻌﺎرف ﻛﻪ ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ اﻧﺮژى ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎى ﻗﻮه‪.S‬ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب دو ﻋﺎﻣﻞ اﺳﺖ‬ ‫اﻳﻦ ﻛﺎﻫﺶ ﺑﻨﻮﺑﻪ ﺧﻮد از دو ﻃﺮﻳﻖ ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪ -2‬ذﺧﻴﺮه ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ‪ T.‬‬ ‫ﭘﺲ ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ درﻣﻮرد ﻣﻨﻈﻮرﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻌﻴﻦ )اﻋﻢ از ﺧﻮب ﻳﺎ ﺑﺪ( ﻫﺮ ﻗﺪر‬ ‫اﻧﺮژي دروﻧﻲ ﺷﺨﺺ ﻛﻪ ﻣﻌﺮف ﻫﻤﺎن ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﻋﻀﻮي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ و‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدي ﺧﺎرﺟﻲ و دﻟﺒﺴﺘﮕﻲ ﺑﻪ ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻤﺘﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻗﺪرت‬ ‫ﻣﺤﺮﻛﻪ او در آن ﻣﻨﻈﻮر اﺧﻼﻗﻲ ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬ﻳﺎ در اﺛﺮ ﻓﺴﺎد و ﺗﻨﺰل ﺑﻬﺎ و ﻏﻴﺮه ﺗﺤﻠﻴﻞ‬ ‫ﺑﺮود‪ .‬ارزﺷﻲ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن در ﻗﺒﺎل ﻣﺤﺒﻮب ﻳﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﺧﻮد روي‬ ‫ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ﻣﻴﮕﺬارد در ﺟﻬﺖ ﻋﻜﺲ‪ ،‬ﻣﻌﺮف درﺟﻪ ﻓﺪاﻛﺎري او ﺑﻮده و ﺗﻔﺎﺿﻞ‪U .TS‬‬ ‫ﻣﻌﺮف و ﻣﺤﺮك ﻋﻤﻠﻴﺎت او ﺑﺮاي ﺗﺤﻘﻖ ﻣﻨﻈﻮر اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺧﻼق و ﺻﻔﺎت ﻣﺮدم )ﭼﻪ در ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي زﺷﺖ ﺷﻬﻮاﻧﻲ و ﻏﻀﺒﻲ و ﭼﻪ در‬ ‫ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي ﻣﻤﺪوح ﻣﺤﺒﺖ و ﻧﻮﻋﺪوﺳﺘﻲ و ﻋﻠﻢآﻣﻮزي و ﻏﻴﺮه( ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺑﻪ آﺛﺎر ﻋﻤﻠﻲ‬ ‫ﺧﺎرﺟﻲ آن ﺳﻨﺠﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد و ﻣﻴﺰاﻧﺶ ﻣﻘﺪار ﻣﺘﺎﻋﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ از ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ‬ ‫ﻣﻮﻗﺖ ﺧﻮد )اﻋﻢ از ﻣﺎل و ﻛﺎر و ﻋﻤﺮ و وﺳﺎﻳﻞ دﻳﮕﺮ( در آن راه ﺧﺮج ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت‬ ‫ﻣﻨﺎﺳﺒﺘﺮ »ﻓﺪا« ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪391‬‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ ‪ W‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﺎدي ﺣﻴﺎﺗﻲ از دو راه ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬ ‫‪ -1‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺤﺮﻳﻜﺎت ﺧﺎرﺟﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺗﺎزه ﻋﺎﻟﻲﺗﺮ‬ ‫اﺧﻼﻗﻲ ﻳﺎ در اﺛﺮ ﺗﺄﺛﺮات داﺧﻠﻲ ﻳﻚ ‪ DU‬ﭘﺪﻳﺪار ﮔﺮدﻳﺪه‪ ،‬ﻣﻘﺪاري ﻋﺸﻖ و اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫اﺧﻼﻗﻲ از ﺣﺎﻟﺖ ﻛﻤﻮن ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻳﺎ ﻗﻮه درآﻳﺪ‪.‬اوﻻً ﻣﻮﺟﻮدي ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف‬ ‫ﻣﺤﺒﻮبﻫﺎي ﻣﺎدي و ﻣﻌﻨﻮي ﻣﻮرد ﻋﻼﻗﻪ ﺑﺮﺳﺪ‪ .S‬ﻛﺎﻫﺶ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺟﺎ دارد ﺑﻪ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‪W‬درﻣﻮرد ﻣﻮﺿﻮﻋﺎت اﺧﻼﻗﻲ »ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ« ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ‪.

‬وﻟﻲ آن ﻣﺨﺎرج و زﺣﻤﺎﺗﻲ ﻛﻪ در ﺧﻼف ﺟﺮﻳﺎن ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺧﻠﻘﺖ‬ ‫ﺻﺮف ﺷﻮد ﭘﺎﻳﮕﺎه ﻣﻮﻗﺖ ﺳﻄﺤﻲ داﺷﺘﻪ و از ﺟﺎﻧﺐ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺜﻞ ﺳﻨﮓ ﺳﺨﺖ ﻣﻘﺎوﻣﺖ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ و ﺑﺮ ﺑﺎد ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪.‬ﺗﺴﻜﻴﻦ ﻣﺨﺘﺼﺮي ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ و ﻣﺪار ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﺑﺴﺘﻪ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫‪ ..‬اَﻟْﻤﺎلُ و‪ ‬اﻟْﺒ‪‬ﻨُﻮنَ زﻳﻨَﺔُ اﻟْﺤ‪‬ﻴﻮةِاﻟﺪ‪‬ﻧْﻴﺎ و‪ ‬اﻟﺒﺎﻗ‪‬ﻴﺎت‪‬‬ ‫اﻟﺼ‪‬ﺎﻟ‪‬ﺤﺎت‪ ‬ﺧَﻴ‪‬ﺮٌﻋ‪‬ﻨْﺪ‪ ‬ر‪‬ﺑ‪‬ﻚ‪ ‬ﺛَﻮاﺑﺎً و‪ ‬ﺧَﻴ‪‬ﺮٌ اَﻣ‪‬ﻼً )ﻛﻬﻒ ‪ : 46 /‬ﻣﺎل و ﻓﺮزﻧﺪ آراﻳﺸﻬﺎى زﻧﺪﮔﻰ دﻧﻴﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ در‬ ‫ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺑﺎﻗﻴﺎت اﻟﺼﺎﻟﺤﺎت ﻳﻌﻨﻰ ﻳﺎدﮔﺎرﻫﺎى ﻧﻴﻚ در ﻧﺰد ﺧﺪا ﻣﻮﺟﺪ ﺛﻮاب ﻧﻴﻜﻮ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ آرزو‬ ‫ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ( ‪ -‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﺜَﻞُ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳ‪‬ﻨْﻔ‪‬ﻘُﻮنَ اَﻣ‪‬ﻮا َﻟﻬ‪‬ﻢ‪ ‬اﺑ‪‬ﺘ‪‬ﻐﺎء‪ ‬ﻣ‪‬ﺮْﺿﺎت‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬و‪ ‬ﺗَﺜْﺒﻴﺘَﺎً ﻣ‪‬ﻦْ اَﻧْﻔُﺴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻛَﻤ‪‬ﺜَﻞِ ﺟ‪‬ﻨﱠﺔٍ ﺑِﺮَﺑ‪‬ﻮ‪‬ةٍ اَﺻﺎﺑ‪‬ﻬﺎ و‪ ‬اﺑِﻞٌ‬ ‫ﻓَﺎﺗَﺖ‪ ‬اُﻛُﻠَﻬﺎ ﺿ‪‬ﻌ‪‬ﻔَﻴ‪‬ﻦِ ﻓَﺎ‪‬نْ ﻟَﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﺼ‪‬ﺒ‪‬ﻬﺎ واﺑِﻞٌ ﻓَﻄَﻞﱞ و‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﺗَﻌﻤ‪‬ﻠُﻮنَ ﺑ‪‬ﺼﻴﺮٌ ‪.‬و ﺧﺪاوﻧﺪ ﻛﺎﻓﺮان را راﻫﻨﻤﺎ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻋﻤﻞ‬ ‫آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ و ﻣﻨﻈﻮر ﻣﻔﻴﺪ ﻧﻤﻴﺮﺳﺎﻧﺪ(‪..‬ﺣﺘﻲ ﺑﺎ‬ ‫ﺧﻮراﻛﻲ ﻛﻪ از زﻣﻴﻨﻪ ﺧﻠﻘﺖ ﺑﻪ آن ﻣﻴﺮﺳﺪ ﭘﺮورش و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﻫﻢ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .1‬ﭼﻨﺪ آﻳﻪ ﺑﻄﻮر ﻣﺜﺎل و ﻣﺼﺪاق از ﻗﺮآن ﻣﺠﻴﺪ‪ :‬ﻣﺎ ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪‬ﻛُﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻨْﻔَﺪ‪‬و‪ ‬ﻣﺎ ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﺑﺎقٍ )ﻧﺤﻞ ‪ : 96 /‬آﻧﭽﻪ ﻧﺰد‬ ‫ﺷﻤﺎﺳﺖ ﻓﺎﻧﻰ ﻣﻴﺸﻮد و آﻧﭽﻪ ﻧﺰد ﺧﺪاﺳﺖ ﺑﺎﻗﻰ ﻣﻴﻤﺎﻧﺪ‪ .. -‬ﻛَﺎَﻟَﺬى ﻳ‪‬ﻨْﻔ‪‬ﻖُ ﻣﺎﻟَﻪ‪ ‬رِﺋﺎء‪ ‬اﻟﻨﱠﺎسِ و‬ ‫ﻻﻳ‪‬ﺆﻣ‪‬ﻦُ ﺑِﺎﻟﻠﱠﻪ و‪‬اﻟﻴ‪‬ﻮمِ اﻻﺧ‪‬ﺮِ ﻓَﻤ‪‬ﺜَﻠُﻪ‪ ‬ﻛَﻤ‪‬ﺜَﻞِ ﺻ‪‬ﻔْﻮانٍ ﻋ‪‬ﻠَﻴﻪ‪ ‬ﺗُﺮاب‪ ‬ﻓَﺎَﺻﺎﺑ‪‬ﻪ‪ ‬واﺑِﻞٌ ﻓَﺘَﺮَﻛَﻪ‪ ‬ﺻ‪‬ﻠْﺪاً ﻻﻳ‪‬ﻘْﺪ‪‬رونَ ﻋ‪‬ﻠﻰ ﺷَﻴ‪‬ﺌﻰٍ ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎ‬ ‫ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮا و‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﻬﺪ‪‬ى اﻟْﻘَﻮ‪‬م‪ ‬اﻟﻜﺎﻓ‪‬ﺮﻳﻦَ )ﺑﻘﺮه‪ 265/‬و ﻗﺴﻤﺘﻰ از ‪ : 264‬و ﻣﺜﻞ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ اﻣﻮال ﺧﻮد را ﺑﺮاى‬ ‫ﻋﺸﻖ و ﻃﻠﺐ رﺿﺎى ﺧﺪا و ﺑﻤﻨﻈﻮر ﺗﺜﺒﻴﺘﻰ از وﺟﻮد ﺧﻮد ﺧﺮج ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎﻏﻰ اﺳﺖ در ارﺗﻔﺎﻋﺎت ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻪ آن ﺑﺎران درﺷﺖ ﺑﺮﺳﺪ ﭘﺲ ﻣﻴﻮهاش را در دو ﺑﺮاﺑﺮ ﺑﺪﻫﺪ و اﮔﺮ ﺑﺎران درﺷﺖ ﻧﺮﺳﺪ ﺑﺎران ﻣﻼﻳﻢ و رﻳﺰ‬ ‫ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -7.‬‬ ‫ﭘﺲ اﻧﺠﺎم ﻳﻚ ﻣﺪار اﺧﻼﻗﻲ ﻣﺴﺘﻠﺰم دو اﺛﺮ ﺑﻮد‪ ،‬ﻳﻜﻲ ﻛﻢ ﺷﺪن آﻧﺘﺮوﭘﻲ و ﺗﺰﻛﻴﻪ‬ ‫داﺧﻠﻲ ﻛﻪ در واﻗﻊ ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻋﺼﺎره ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﻠﻜﺎت ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ و‬ ‫ﻣﺘﻌﻠﻘﺎت دروﻧﻲ اﺧﻼﻗﻲ ﺑﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و در ﺻﻨﺪوﻗﭽﻪ وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻣﺤﻔﻮظ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪ ..‫‪ 392‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﭼﺸﻤﺎﻧﺸﺎن ﺳﺮازﻳﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ .6‬ﻣﺸﺘﻘﺎت ﻧﺴﺒﻲ ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ‬ ‫ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﻣﺎﺳﻴﻮ در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪..‬‬ .‬اﻳﻦ اﺛﺮ ﻧﻴﺰ اﮔﺮﭼﻪ از ﻧﺰد ﺷﺨﺺ ﺑﻴﺮون اﺳﺖ وﻟﻲ ﺳﭙﺮده ﺑﻪ دﺳﺘﮕﺎه ﻃﺒﻴﻌﺖ‬ ‫ﺑﻮده ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﺻﻞ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﺮاي او و ﺑﻪ ﻧﺎم او ﺣﻔﻆ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﺑﺮاى‬ ‫اﻧﻔﺎقﻛﻨﻨﺪه ﺑﺎ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ ﺗﻮاﻧﺎﻳﻰ ﺑﺮ ﭼﻴﺰى ﺑﺎﺷﺪ‪ ..‬در ﻫﺮ ﺣﺎل ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻤﻠﻰ ﻛﻪ ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ آﮔﺎه اﺳﺖ ‪ .‬ﻟﺬا ﭼﻮن در‬ ‫زﻣﻴﻦ ﺻﺤﻴﺢ و ﺑﺮ وﻓﻖ ﻧﺎﻣﻮس ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺧﻠﻘﺖ ﻛﺎﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد رﻳﺸﻪدار ﺑﻮده و‬ ‫ﭘﺮورش ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ‪ .(.-‬ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﻣﺎﻟﺶ را ﺑﺮاى اراﺋﻪ و ﻧﻤﺎﻳﺶ ﺑﻪ‬ ‫ﻣﺮدم اﻧﻔﺎق ﻣﻴﻜﻨﺪ و ﺑﻪ ﺧﺪا و آﺧﺮت اﻳﻤﺎن ﻧﺪارد ﻳﺎ ﻧﻤﻰآورد‪ ،‬ﭘﺲ ﻣﻮرد او ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﺨﺘﻪ ﺳﻨﮓ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ‬ ‫آن ﺧﺎﻛﻰ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﺲ ﺑﺎران درﺷﺘﻰ ﺑﺮﺳﺪ و ﺧﺎﻛﻬﺎ را ﺷﺴﺘﻪ ﺳﻨﮓ را ﺻﺎف ﻛﻨﺪ‪ .‬دﻳﮕﺮ ﻧﺘﺎﻳﺞ و اﻋﻤﺎل ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺧﺮج ﻛﺮدن و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﻳﺠﺎد و ﭘﺪﻳﺪار‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .

‬ﻣﺸﺘﻖ دﻳﮕﺮ آن ﭼﻴﺰي ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﻓﺸﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ V .dV‬ـ = ‪dW‬‬ ‫‪dK f = − J .dV‬‬ ‫ﻣﻌﺎدﻟﻪ اول ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ ﻫﺮ ﻗﺪر دﻟﺒﺴﺘﮕﻲ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ﺧﻮد ﻛﻤﺘﺮ ﺷﻮد‪ ،‬ﻫﻤﺎن‬ ‫اﻧﺪازه ﺑﺮ ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ ﻳﺎ ﻋﺸﻘﻲ او اﺿﺎﻓﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .dV‬‬ ‫ﻛﺎر اﺧﻼﻗﻲ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه ﻣﺴﺎوي اﺳﺖ ﺑﺎ ﻣﺠﻤﻮع اﻧﻔﺎﻗﺎت ∫ )‪ ، (s.‬‬ ‫از ﻣﺠﻤﻮع دو ﻣﺸﺘﻖ ﻧﺴﺒﻲ ﻋﺒﺎرت ﻛﻠﻲ دﻳﻔﺮاﻧﺴﻴﻞ ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ و ﻛﺎر اﺧﻼﻗﻲ‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪي اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬ ‫‪s.dT – AP.1‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻧﺠﺎ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬اﺧﻼق و اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ ﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ‪.‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ‬ ‫اﻗﺘﺼﺎدي ﺗﻄﺒﻴﻖ ﻧﻤﻮدﻳﻢ‪ ،‬ﻣﻌﻨﺎي زﻣﺎن و وﻗﺘﻲ را ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺮاي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ‬ ‫)اﺧﻼﻗﻲ ﻳﺎ ﻋﺸﻘﻲ ﺑﻪ ﺟﺎي اﻗﺘﺼﺎدي( ﺻﺮف ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ دارد و ‪ p‬ﻓﺸﺎري اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﺷﺨﺺ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫در ﺟﻬﺖ ﻋﻜﺲ در ﺻﻮرت ارﺗﺠﺎﻋﻲ ﺑﻮدن رواﺑﻂ و ﺻﺤﺖ ادﻋﺎ‪p ،‬ﻣﺴﺎوي درﺟﻪ‬ ‫ﻛﻮﺷﺸﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺗﺤﺖ راﻧﺶ ﻓﺸﺎرﻫﺎي دروﻧﻲ ﻋﺸﻖ ﺣﺎﺿﺮ اﺳﺖ اﺑﺮاز دارد‪.‬‬ ‫ﺑﺎ اﻳﻦ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﻣﻌﺎدﻟﻪ دوم ﻣﺎﺳﻴﻮ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ اﻧﺮژي اﺧﻼﻗﻲ ﻳﺎ ﻛﺎر ﻋﺸﻘﻲ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ‬ ‫اﺑﺮاز ﻣﻴﺪارد ﻣﺴﺎوي اﺳﺖ ﺑﺎ ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ﻓﺸﺎر ﻋﺸﻖ )ﻳﺎ ﻛﺸﺶ اﺧﻼﻗﻲ( در زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻣﻌﺸﻮق از ﻋﻤﺮ ﺧﻮﻳﺶ ﺻﺮف ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪:‬‬ ‫‪dK f .‬‬ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪393‬‬ ‫‪ (1‬ﺑﺎ ‪ V‬ﺛﺎﺑﺖ‬ ‫‪dWV = − S .7‬راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺗﻘﻮي‬ ‫‪ .dV‬‬ ‫‪ -7.dT‬‬ ‫‪ (2‬ﺑﺎ ‪ T‬ﺛﺎﺑﺖ‬ ‫‪dWT = − AP.‬ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﻣﺎﻳﻤﻠﻜﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﭼﻴﺰي ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ اﺛﺮ و ارزش اﺧﻼﻗﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .dT‬ﺿﺮب در‬ ‫ﻋﻜﺲ دﺳﺘﻤﺰد‪ ،‬ﺑﻌﻼوه ﻋﻤﻠﻴﺎت( ∫ )‪P.S .dV‬‬ ‫‪∂W‬‬ ‫‪)V = − S‬‬ ‫‪∂T‬‬ ‫‪∂W‬‬ ‫(‬ ‫‪)T = − AP‬‬ ‫‪∂T‬‬ ‫(‬ ‫ﻳﻚ ﻣﺸﺘﻖ ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ‪ ،‬ﻛﻤﻴﺖ ﺟﻨﺴﻲ ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ »ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ«‬ ‫اﺳﺖ‪ .T = − J .dT + P.dW = J .dW = P.1‬ﻛﺎد‪ ‬اَﻟﻔَﻘْﺮ اَنْ ﻳ‪‬ﻜُﻮنَ ﻛُﻔﺮا )ﺣﺪﻳﺚ ﻧﺒﻮى( )ﻧﺰدﻳﻚ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﻘﺮ ﻛﻔﺮ ﺑﺎﺷﺪ(‪.‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ آن را ﻓﺸﺎر ﻳﺎ ﻛﺸﺶ ﻋﺸﻖ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ‪.

‬‬ ‫) ‪∆U − T .2‬ﻣﺸﻜﻼت و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ‪ .‬ﻓﺮض ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ در ﺣﺎﻟﺖ ﺳﺎده اﻳﻦ دو ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻣﺘﻘﺎرن ﺑﺎ ﻫﻢ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.(2 .‬‬ .‫‪ 394‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ داراي ﻣﺪت و ﺷﺪت ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻣﻤﺎﻧﻌﺘﻬﺎي‬ ‫داﺧﻠﻲ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻫﻤﺎن ﻓﻀﻮﻻت آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﻣﺪار ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه و ‪ S‬ﺑﺎ وﺟﻮد‬ ‫ﮔﺮﺳﻨﮕﻲ ﺑﻪ ﺣﺪ ﺻﻔﺮ ﻧﺮﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪ .1‬‬ ‫ﻃﺒﻌﺎً ﻫﺮﻛﺲ ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ وﺻﻮل ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق در ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﺪت و ﺑﺎ ﻛﻤﺘﺮﻳﻦ زﺣﻤﺖ‬ ‫)ﻳﻌﻨﻲ ﺷﺪت( دﺳﺖ دﻫﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ در اﺑﺘﺪاي ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻪ ﻃﻮرﻳﻜﻪ‬ ‫ﺳﺎﺑﻘﺎً اﺷﺎره ﺷﺪ ﺑﻪ ﻋﻮض آﻧﻜﻪ ﻣﺴﺎوي ﺗﻤﺎم ‪ DU‬ﺑﺎﺷﺪ ﺑﻪ اﻧﺪازه‪:‬‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫وﻗﺘﻲ اﻧﺴﺎن در ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻫﺪﻓﻲ ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮ ﻣﻴﺎﻓﺘﺪ‪ ،‬دو ﻧﻮع ﻣﺎﻧﻊ در ﺑﺮاﺑﺮ او ﻇﺎﻫﺮ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻧﻘﻄﻪﭼﻴﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻛﺸﺶ ﻋﺸﻖ و اﺷﺘﻬﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺧﻂ ﭘﺮﺗﻐﻴﻴﺮات ﺷﺪت ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ را ﻧﺸﺎن‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﺴﺎﺣﺖ ذﻳﻞ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻋﺸﻖ ’‪ A‬و ذﻳﻞ ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ‪ A‬اﺳﺖ‪.‬ﻣﺴﺎﺣﺖ ﻣﺪار در ﻣﺨﺘﺼﺎت‬ ‫ﺷﺪت و ﻣﺪت‪ ،‬ﻣﻌﺮف ﻣﻘﺪار ﻛﺎري اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺮاي وﺻﻮل ﺑﻪ ﻫﺪف ﻳﺎ ﻣﻌﺸﻮق‬ ‫ﺧﻮد اﻧﺠﺎم داده اﺳﺖ )ﺑﻨﺪ ‪.1 :‬ﻣﻤﺎﻧﻌﺖﻫﺎي داﺧﻠﻲ ‪ .(∆S‬‬ ‫)ﺷﻜﻞ ‪(8‬‬ ‫ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﻋﺸﻖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ در ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ‪ .‬ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﮕﺮ راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺪار ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.

‬درﻫﺮ ﺣﺎل از ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت و از ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ‬ ‫دروﻧﻲاش ﻛﺎﺳﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬از ﺑﻴﻦ ﺑﺮدن ﻳﺎ راﺿﻲ ﻛﺮدن آﻧﻬﺎ ﺧﻮد ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ و ﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫ﻛﻪ ﺣﻜﻢ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻓﺮﻋﻲ را دارد‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪395‬‬ ‫اﻣﺎ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ از ﻧﻮع ﻣﺸﻜﻼت و ﻣﻮاﻧﻌﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﻋﺎدﺗﺎً در ﺳﺮ راه‬ ‫اﻧﺴﺎن ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻛﺴﺮي ‪ A. A -‬را ﺷﺨﺺ ﻧﺎﭼﺎر اﺳﺖ از ذﺧﻴﺮهﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ ﻳﺎ داﺧﻠﻲ ﺧﻮد ﺟﺒﺮان‬ ‫ﻛﻨﺪ و ﻳﺎ ﺑﻪ درك ﻧﺎﻗﺺ ﻣﻄﻠﻮب ﻗﺎﻧﻊ ﺷﻮد‪ .S‬‬ ‫ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬‬ ‫‪A.‬‬ ‫‪) p‬ﻋﺸﻖ( > ‪) P‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ(‬ ‫ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺮاي ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺑﺮ ﻣﻮاﻧﻊ و ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﻫﺪﻓﻬﺎي ﻓﺮﻋﻲ ﻛﺎري ﺑﻴﺶ از ﻛﺎر ﻋﺸﻖ ﺧﺎﻟﺺ‬ ‫اﻧﺠﺎم دﻫﺪ‪:‬‬ ‫> ‪A.‬‬ ‫در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻳﻦ دو ﻧﻮع اﺷﻜﺎل‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ اﺳﺖ اوﻻً ﺷﺪت ﻋﻤﻞ و ﻓﺸﺎري ﺑﻴﺶ‬ ‫از اﺷﺘﻬﺎ و راﻧﺶ داﺧﻠﻲ اﺑﺮاز دارد‪. A . A‬‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ ﻣﺴﺎﺣﺖ دو ﻣﺪار ﻳﻌﻨﻲ ﺧﺎرج ﻗﺴﻤﺖ ﺣﺪاﻗﻞ ﻛﺎر ﺧﺎﻟﺺ ﻻزم ﺑﺮاي ﻃﻲ‬ ‫ﻣﺪار ﻋﺸﻖ ﺑﺮ ﻛﺎر اﻟﺰاﻣﻲ اﻧﺠﺎم ﻳﺎﻓﺘﻪ را راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺪار ﻣﻴﮕﻮﺋﻴﻢ ﻛﻪ اﻟﺒﺘﻪ از واﺣﺪ ﻛﻤﺘﺮ‬ ‫اﺳﺖ‪.‬در رواﺑﻂ ﺑﺎ ﻣﺮدم ﻧﻴﺰ روﻳﻪاي را اﺗﺨﺎذ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد ﻛﻪ از ﻧﺎﺣﻴﻪ‬ .‬‬ ‫ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ اﻳﻦ راﻧﺪﻣﺎن ﺣﺪاﻛﺜﺮ و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ ﺣﺪاﻗﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﺳﻌﻲ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد از اﺻﻄﻜﺎكﻫﺎي داﺧﻠﻲ و ﺧﺎرﺟﻲ و از اﺗﻼف اﻧﺮژي ﺑﻜﺎﻫﺪ‪ .‬‬ ‫‪A‬‬ ‫=‪r‬‬ ‫اﺗﻼف اﻧﺮژي ﻳﺎ اﺧﺘﻼف ‪ .A‬از ﻧﺎﻣﺴﺎوي‬ ‫) ‪dK f < −d (U − T .‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﺑﻪ وﺿﻊ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻏﺮﻳﺰي و ﺧﺎﻟﺺ ﻧﺰدﻳﻚ ﮔﺮدد‪ .‬اوﻻً‬ ‫دﺳﺘﮕﺎه وﺟﻮد ﺧﻮد را )ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ‪ ،‬ﻳﺎ ﺗﻦ و ﺟﺎن( ﻫﺮﭼﻪ‬ ‫ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ روﻏﻨﻜﺎري و ﻣﻨﻈﻢ ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲﻫﺎ و ﻣﻌﺎﻳﺐ و ﻣﻮاﻧﻊ را ﺑﺮﻃﺮف‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً در اﺟﺮاي‬ ‫ﻣﺪار ﻳﻌﻨﻲ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺧﺎرﺟﻲ‪ ،‬ﭼﺸﻢ و ﮔﻮش ﺧﻮد را ﺑﺎز ﻛﺮده ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺣﻮاس و ﺗﻤﺮﻛﺰ‬ ‫ﻗﻮا ﺳﻌﻲ دﻗﻴﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد ﻛﻪ اﻣﺘﺪاد ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ﺑﻪ ﻃﺮف ﻫﺪف را ﺑﮕﻴﺮد و از اﻧﺤﺮاف و‬ ‫اﻋﻮﺟﺎج ﺑﺮﻛﻨﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻫﻤﺎن ﻋﺪم ارﺗﺠﺎع و اﺛﺮ ﭘﺎرازﻳﺖﻫﺎ و اﺧﺘﻼﻓﺎت و‬ ‫اﺗﻼﻓﻬﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﺷﺨﺺ و در اﺟﺘﻤﺎع وﺟﻮد دارد‪.

‬از ﻣﺠﻤﻮع اﻳﻦ ﻣﺪارﻫﺎ اﻧﺴﺎن در ﻣﺪار‬ ‫ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺮﺳﺪ ﻳﺎ ﻧﺮﺳﺪ‪ .‫‪ 396‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫آﻧﻬﺎ ﺣﺪاﻗﻞ ﻣﺰاﺣﻤﺖ و اﺻﻄﻜﺎك ﻣﻨﺎﻓﻊ ﭘﻴﺶآﻣﺪه‪ ،‬ﻛﺎر ﺧﺎرﺟﻲ ﺣﺘﻲاﻟﻤﻘﺪور‬ ‫ﻣﻨﺤﺼﺮ ﺑﻪ آن ﻣﻘﺪاري ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﺘﺎً ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ ﮔﺮدد‪ .‬و اﻟﻲ آﺧﺮ‪ .‬وﻟﻲ ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ ﺣﺘﻲ ﻣﺜﻼً ﻣﻌﻴﺸﺖ روزاﻧﻪ‬ ‫ﺧﺎﻧﻮادﮔﻲ ﺑﺎ ﻳﻚ اﻗﺪام و دو اﻗﺪام ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ اﻗﺪاﻣﺎت ﻣﺘﻌﺪد و‬ ‫ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﻻزم دارد ﺗﺎ ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ اﮔﺮ راﻧﺪﻣﺎن ﻳﻚ ﻣﺪار ﺟﺰﻳﻲ رﻗﻢ ﺑﺴﻴﺎر درﺧﺸﺎن ‪ %70‬ﺑﺎﺷﺪ ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻃﻲ ﻛﺮدن ‪ 5‬ﻣﺪار را اﻳﺠﺎب ﻧﻤﺎﻳﺪ راﻧﺪﻣﺎن ﻛﻠﻲ‬ ‫‪R = 705 = 168‬‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ ‪ %16/8‬ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﺿﻌﻴﻒ اﺳﺖ‪.‬ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ در ﻳﻚ ﻣﺪار ﻣﺜﻼً ﻣﻼﻗﺎت ﻓﻼن ﺷﺨﺺ ﻳﺎ ﺗﻬﻴﻪ ﻓﻼن‬ ‫ﻣﺒﻠﻎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺣﺎﺻﻞ ﺷﺪ‪ ،‬ﻣﺤﺼﻮل اﻳﻦ ﻣﺪار را ﻣﻘﺪﻣﻪ و ﭘﺎﻳﻪ ﺑﺮاي ﻣﺪار ﺑﻌﺪي‬ ‫ﻗﺮار ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﺗﺸﺘﺖ و ﺗﺮدﻳﺪﻫﺎي‬ ‫داﺧﻠﻲ و ﻣﻘﺎوﻣﺘﻬﺎي ﺧﺎرﺟﻲ زﻳﺎد ﺷﺪ اﺻﻼً ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﮕﺮدﻳﺪه و ﻣﺪار ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق‬ ‫ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪.‬ﻣﺜﻼً ﺟﻨﺴﻲ ﻣﻴﺨﺮد و ﺑﻌﺪ آن ﺟﻨﺲ را در ﻣﺪار ﺳﻮم ﻛﻪ ﻋﺮﺿﻪﻛﺮدن‬ ‫ﺑﺮاي ﻓﺮوش اﺳﺖ ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲاﻧﺪازد‪ ..‬اﻣﺎ راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺪار ﻛﻠﻲ‪ ،‬ﭼﻮن ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻫﺮ‬ ‫ﻣﺪار ﺟﺰﻳﻲ ﻣﺒﻨﺎي ﻣﺪار ﺑﻌﺪي ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ ،‬ﻣﺴﺎوي ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب راﻧﺪﻣﺎن ﻣﺪارﻫﺎي‬ ‫ﺟﺰﻳﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﻋﺸﻖ و اﺣﺘﻴﺎج و ﻫﺪف‪ ،‬ﺷﺨﺺ و اﺟﺘﻤﺎع را ﻃﺒﻌﺎً وادار ﻣﻲﻛﻨﺪ در‬ ‫وﺿﻊ داﺧﻠﻪ ﺧﻮد و در رواﺑﻂ ﺑﺎ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ و ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ دﻗﺖ ﻧﻤﻮده‪ ،‬از ﻧﻮاﻗﺺ و ﻣﻌﺎﻳﺐ‬ ‫و ﻣﻮاﻧﻊ و اﻧﺤﺮاﻓﻬﺎ ﺑﻜﺎﻫﺪ و ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق و ﺧﺎرج را ﺑﺎ ﺧﻮد ﺣﺘﻲاﻟﻤﻘﺪور ﻣﻮاﻓﻖ‬ ‫و ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫از اﻳﻨﺠﺎ اﻫﻤﻴﺖ راﻧﺪﻣﺎن و ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﻮاﻧﻊ داﺧﻠﻲ و ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ زاﺋﻴﺪه ﻋﺪم ارﺗﺠﺎع‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺤﺮاف از ﻓﻄﺮت و ﻃﺒﻴﻌﺖ اﺳﺖ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﮔﺮدد‪....‬‬ ‫‪R = r1 × r2 × .‬داﺋﻤ ًﺎ در ﻓﻜﺮ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻮده از رو ﮔﺮداﻧﺪن و دورﺷﺪن ﻫﺮاﺳﻨﺎك‬ .‬‬ ‫اﻳﻦ راﻧﺪﻣﺎن ﺑﺮاي ﻣﺪارﻫﺎي ﻣﻔﺮد زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي ﻣﺨﺘﺼﺮ آﺳﺎﻧﻲ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﺎ‬ ‫ﻃﻲ ﻳﻚ ﻣﺪار ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻣﺪار ﻣﻮازي و‬ ‫ﻣﺘﻮاﻟﻲ اﻧﺠﺎم داد‪ .

: 29 /‬ﻛﺴﻰ ﻛﻪ از ﺧﺪا ﭘﺮﻫﻴﺰﻛﺎرى ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺮاى او ﻗﺪرت ﺗﻤﻴﺰ و‬ ‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻗﺮار داده ﻣﻴﺸﻮد‪....‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪397‬‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .3‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﻦ ﻳ‪‬ﺘﱠﻖِاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻳ‪‬ﺠ‪‬ﻌ‪‬ﻞْ ﻟَﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﺨْﺮَﺟﺎً )ﻃﻼق ‪ : 2 /‬و ﻫﺮﻛﺲ ﺗﻘﻮى ﭘﻴﺸﻪ ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺧﺪا ﺑﺮاى او راه ﺧﺮوج از‬ ‫ﻣﺸﻜﻼت و ﮔﺮﻓﺘﺎرﻳﻬﺎ را درﺳﺖ ﻣﻴﻜﻨﺪ(‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻋﺸﻖ ﺗﻘﻮي ﻣﻲآورد‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﻣﻮﺟﺐ ﺑﻴﺪاري و اﻋﺘﺪال ﻣﻲﺷﻮد‪ .. :3‬و آﻧﻜﺲ ﻛﻪ ﺗﻘﻮى ﭘﻴﺸﻪ‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﺮاى او راه ﺧﺮوج از ﮔﺮﻓﺘﺎرﻳﻬﺎ و ﻣﺸﻜﻼت را ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻴﺴﺎزد‪ ،‬و از ﺟﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﮔﻤﺎن ﻧﻤﻴﺒﺮده‬ ‫اﺳﺖ ﻛﻤﻚ و روزى ﺑﻪ او ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﻫﺮﻗﺪر ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺎﻻﺗﺮ و ﻧﻴﻞ ﺑﻪ آن ﻣﺸﻜﻞﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭼﻮن ﻣﻘﺪار ﻣﺪارﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ‬ ‫روﺑﻪ ﻓﺰوﻧﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﮔﺬاﺷﺖ ﻣﻮﺿﻮع راﻧﺪﻣﺎن و ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺗﻘﻮي اﻫﻤﻴﺖ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮي‬ ‫ﭘﻴﺪا ﻛﺮده‪ ،‬اﻏﺮاض و اﻧﺤﺮاف ﻛﻤﺘﺮ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺠﺎز ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﻘﻮي‬ ‫ﻛﻪ ﻣﻼزم ﺑﺎ ﺧﻠﻮص و ﺻﺎﻓﻲ و ﺗﻮﺟﻪ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻣﻲﺷﻮد ﺷﺨﺺ را روﺷﻦﺑﻴﻦ و‬ ‫ﺻﺎﺣﺐ ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮده‪ 2‬ﺑﺎﻻﺧﺮه از ﭘﻴﭻ و ﺧﻢ ﻣﺸﻜﻼت و ﻛﺸﻤﻜﺶ و اﺻﻄﻜﺎﻛﻬﺎ ﻣﻮﻓﻖ‬ ‫‪3‬‬ ‫ﺑﻴﺮون ﻣﻲآورد‪.‬‬ ‫ﺗﻘﻴﻪ ﻫﻢ ﻛﻪ از ﺗﻘﻮى ﻣﻴ‪Ĥ‬ﻳﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻣﺨﻔﻴﺎﻧﻪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺮاﻗﺒﺖ و ﺣﻔﺎﻇﺖ ﻛﺎﻣﻞ اﻧﺠﺎم ﮔﻴﺮد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪...‬‬ ‫‪ .‬اﻳﻦ ﻫﻤﺎن ﺗﻘﻮي اﺳﺖ )ﺗﻘﻮاي ﻓﺮدي و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ(‪ ..2‬ا‪‬نْ ﺗَﺘﱠﻘُﻮااﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻳ‪‬ﺠ‪‬ﻌ‪‬ﻞ ﻟَﻜُﻢ‪ ‬ﻓُﺮْﻗﺎﻧﺎً‪) .1‬ﻋﻤﻞ ﺗﺮﻣﺰ ﻛﺮدن را ﻛﻪ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻣﺮاﻗﺒﺖ ﺟﺎده و ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﺮﻛﻮب اﺳﺖ در ﻋﺮﺑﻰ وﻗﺎﻳﻪ ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ‪.4‬ﺑﺪون‬ ‫ﺗﻘﻮي ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻄﻠﻮب ﻣﻴﺴﺮ ﻧﻤﻲﮔﺮدد‪..‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺗﻘﻮي ﺳﻨﺨﻴﺖ ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق دارد‪ ..‬اﻧﻔﺎل ‪.‬‬ ‫‪ ..‬ﻣﺜﻼً در ﻫﺪﻓﻬﺎي ﻣﻠﻲ و‬ ‫ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ داﺧﻠﻲ‪ ،‬ﻣﺪار روي ﺷﺎﻧﻪ ﻣﻘﺪار ﻛﺜﻴﺮي اﻓﺮاد ﻣﻴﺎﻓﺘﺪ‬ ‫و از دﺳﺖﻫﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﮕﺬرد‪ ،‬و ﺑﻪﻟﺤﺎظ ﺧﺎرﺟﻲ و ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﺼﺎدف ﺑﺎ‬ ‫ﻣﺰاﺣﻤﺖﻫﺎ و دﺷﻤﻨﻲﻫﺎي ﺷﺪﻳﺪ ﺑﻮده‪ ،‬ﻣﺮاﺣﻞ ﻃﻮﻳﻠﻲ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻲ ﺷﻮد‪ . .‬‬ ‫‪ .4‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ﻳ‪‬ﺘﱠﻖِاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻳ‪‬ﺠ‪‬ﻌ‪‬ﻞْ ﻟَﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﺨْﺮَﺟ‪‬ﺎً و‪ ‬ﻳ‪‬ﺮْز‪‬ﻗْﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ﺣ‪‬ﻴ‪‬ﺚُ ﻻﻳ‪‬ﺤ‪‬ﺘَﺴ‪‬ﺐ‪) .‬ﻛﻠﻤﻪ ﺗﻘﻮي ﺷﺎﻣﻞ ﻫﻮﺷﻴﺎري‬ ‫‪1‬‬ ‫و ﺧﻮدداري ﻫﺮ دو ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺿﻌﻒ‬ ‫راﻧﺪﻣﺎن وﻗﺘﻲ در ﺗﻌﺪاد ﺑﻴﺸﻤﺎر ﻣﺪارﻫﺎ ﺿﺮب ﺷﻮد ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﻬﺎﻳﻲ را ﺑﻪ ﺻﻔﺮ ﻧﺰدﻳﻚ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ . ‬ﻃﻼق ‪2 /‬و‪ .‬اﻓﺮاد و‬ ‫اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﺑﺎ ﺗﻘﻮي راﻧﺪﻣﺎن ﻋﻤﻠﺸﺎن ﺧﻮب ﺑﻮده و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻣﻮﻓﻖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺷﺪ‪ ..‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ در ﻣﻮرد اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﺑﻴﺶ از اﻓﺮاد ﺑﺎﻳﺪ در ﺗﻘﻮي و ﺣﺴﻦ ﻧﻴﺖ و‬ ‫اﺳﺘﺤﻜﺎم دروﻧﻲ و درﺳﺘﻜﺎري ﻣﺘﺼﺪﻳﺎن ﺳﺨﺘﮕﻴﺮ ﺑﻮد‪ .(.‬ﻛﻤﻴﺖ و دﻗﺖ آن ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻣﻘﺎم‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق‪ ،‬ﻓﺎﺻﻠﻪ آن ﺑﺎ ﻋﺎﺷﻖ و ﺷﺪت ﻋﺸﻖ اﺳﺖ وﻟﻲ در ﻫﺮﺣﺎل ﻫﺮ ﻋﺸﻖ و ﻃﻠﺒﻲ‬ ‫ﺣﺪاﻗﻞ ﺳﻼﻣﺘﻲ‪ ،‬ﻣﺮاﻗﺒﺖ و اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ را ﻣﻲآورد‪ ،‬ﻛﻪ ﺧﻮد ﺑﺴﻴﺎر ذﻳﻘﻴﻤﺖ اﺳﺖ‪ .‬‬ ..‬ﻛﺴﺎﻧﻲ راه اﺻﻼح ﺟﻮاﻣﻊ را‬ ‫‪ ..(..

‬ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻳﻦ ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲ )ﻛﻪ در‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻮرد ﻧﺎﻣﺶ رﻳﺎ و ﺷﺮك ﻣﻲﺷﻮد( ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺠﺎز ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﻰ ﻏﻴﺮ از آﻧﺮا ﺑﺮاى‬ ‫ﻫﺮﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﻣﻰﺑﺨﺸﺪ و ﻫﺮﻛﺲ ﺑﻪ ﺧﺪا ﺷﺮك ﺑﻴﺎورد ﻣﺤﻘﻘﺎً در ﮔﻤﺮاﻫﻰ دورى ﮔﻤﺮاه ﺷﺪه‬ ‫اﺳﺖ(‪.‬ﺳﺎزﻣﺎن ﻫﻢ اﮔﺮ ﺣﺴﻦ ﻧﻴﺖ ﺑﺎﺷﺪ اﺻﻼحﭘﺬﻳﺮ و ﻗﺎﺑﻞ ﺟﺒﺮان اﺳﺖ‪.‬در‬ ‫اﻳﻨﺠﺎ ﺑﻨﺪه ﺳﺎﻟﻚ و ﻣﻮﺣﺪ ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﻛﻮﭼﻜﻰ و ﻛﻤﺒﻮد ﻣﺤﺼﻮل ﻣﺪارﻫﺎى ﻋﺒﺎدت ﺧﻮد را ﺑﺎ ﻓﺮاواﻧﻰ ﺧﺰاﻳﻦ‬ .‬و‪‬ﻟَﻮ‪ ‬اَﺷْﺮَﻛُﻮا ﻟَﺤ‪‬ﺒِﻂَ ﻋ‪‬ﻨْﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻣﺎ ﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻌ‪‬ﻤ‪‬ﻠُﻮنَ)اﻧﻌﺎم‪.‬واﻻ ﺷﺮك‬ ‫ﺑﺨﺸﺶﭘﺬﻳﺮ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬زﻳﺮا ﻛﻪ ﺗﺨﺼﺺ را ﻣﻲﺷﻮد ﺑﺎ ﻣﺸﻮرت و‬ ‫اﺳﺘﺨﺪام ﭼﺎره ﻛﺮد‪ .‬در ﺑﻌﻀﻰ آﻳﺎت ﻫﺮ ﺳﻪ ذﻛﺮ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬در ﺑﻴﺸﺘﺮ آﻳﺎت ﻧﺎم اﻳﻤﺎن و ﻋﻤﻞ ﺗﻮاﻣﺎً ﻣﻴ‪Ĥ‬ﻳﺪ‬ ‫و در آﻳﺎﺗﻰ ﻫﻢ ﻛﻪ ﺟﻨﺒﻪ ﻧﻔﻰ دارد ﻧﻘﺺ ﻫﺮﻳﻚ از آن ﺳﻪ را ﺑﺎﻃﻞﻛﻨﻨﺪه ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ و ﻣﺎﻧﻊ ﺗﻮﻓﻴﻖ ﺷﻤﺮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﻲ ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻌﺒﻮد ﺷﺪ ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺧﺪا ﺗﺎ ﺑﻨﺪه ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ اﺳﺖ‪ .‫‪ 398‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺻﺮﻓﺎً در ﻃﺮز ﺳﺎزﻣﺎنﻫﺎ و وﺿﻊ ﻣﻘﺮرات ﻣﻲﺑﻴﻨﻨﺪ و در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﺘﺼﺪﻳﺎن ﻋﻼﻗﻪﻣﻨﺪي‬ ‫زﺑﺎﻧﻲ ﻇﺎﻫﺮي و ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺻﻼﺣﻴﺖ ﻋﻠﻤﻲ و ﺗﺨﺼﺼﻲ را ﻛﺎﻓﻲ ﻣﻲداﻧﻨﺪ ﺳﺨﺖ در‬ ‫اﺷﺘﺒﺎﻫﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻄﻮرﻛﻠﻰ از اﺳﺘﺨﺮاج و ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻛﻠﻴﻪ آﻳﺎت و ﻣﻮاردﻳﻜﻪ در ﻗﺮآن ﻣﺠﻴﺪ وﻋﺪه ﺑﻬﺸﺖ داده ﺷﺪه اﺳﺖ )و‬ ‫ﺟﻤﻌﺎً در ﺣﺪود ‪ 127‬ﻣﻮرد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( ﺳﻪ ﺷﺮط اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﻴﺸﻮد ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻫﺮ ﺳﻪ ﻋﺎﻣﻞ ﺟﻤﻊ ﺑﺎﺷﺪ‪ :‬اﻳﻤﺎن ‪-‬‬ ‫ﻋﻤﻞ ﺻﺎﻟﺢ ‪ -‬ﺗﻘﻮى‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ ﺳﺴﺖ ﻋﻨﺼﺮي و ﻧﺎدرﺳﺘﻲ را ﻧﻤﻲﺗﻮان درﺳﺖ ﻛﺮد‪.‬ﺗﻌﺪاد ﻣﺪار ﻧﻴﺰ ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً‬ ‫ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺑﻮده‪ ،‬راﻧﺪﻣﺎن ﻫﺮ ﻣﺪار ﺟﺰﻳﻲ ﺑﺎﻳﺪ ‪ %100‬ﺑﺎﺷﺪ‪ ..‬ﺷﺮك ﻫﺮﻗﺪر ﺿﻌﻴﻒ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬راﻧﺪﻣﺎنﻫﺎ را ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﻛﻮﭼﻚ ﻛﺮده ﻗﺒﻞ از آﻧﻜﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺮﺳﺪ‬ ‫ﺻﻔﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ وﺳﻂ راه ﺑﺎزﮔﺸﺖ و ﺗﺼﻔﻴﻪاي ﺣﺎﺻﻞ ﺷﻮد‪ .‬‬ ‫در زﻣﻴﻨﻪ اﻣﻜﺎن ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ در ﺻﻮرت ﻋﺪم ﺷﺮك وﻟﻰ ﺑﺎ ﻛﻤﻚ ﻣﻐﻔﺮت ﭘﺮوردﮔﺎر‪ ،‬ﻋﺒﺎرت دﻋﺎﻳﻰ ﻛﻪ در‬ ‫ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻧﻤﺎز ﻇﻬﺮ ﺧﻮاﻧﺪه ﻣﻴﺸﻮد ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ اﺳﺖ‪ :‬اَﻟ‪‬ﻠّﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ا‪‬نْ ﻋ‪‬ﻈُﻤ‪‬ﺖ‪ ‬ذُﻧُﻮﺑﻰ ﻓَﺎَﻧْﺖ‪ ‬اَﻋ‪‬ﻈَﻢ‪ ‬و‪ ‬ا‪‬نْ ﻛَﺒ‪‬ﺮَ ﺗَﻔْﺮﻳﻄﻰ‬ ‫ﻓَﺎَﻧْﺖ‪‬اَﻛْﺒ‪‬ﺮُ و‪ ‬ا‪‬نْ دام‪ ‬ﺑ‪‬ﺨْﻠﻰ ﻓَﺎَﻧْﺖ‪ ‬اَﺟ‪‬ﻮ‪‬د‪ ‬اَﻟﱠﻠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬اﻏْﻔ‪‬ﺮْﻟﻰ ﻋ‪‬ﻈﻴﻢ‪ ‬ذُﻧُﻮﺑﻰ ﺑِﻌ‪‬ﻈﻴﻢِ ﻋ‪‬ﻔْﻮِك‪ ‬و‪ ‬ﻛَﺜﻴﺮَ ﺗَﻔْﺮﻳﻄﻰ ﺑِﻈﺎﻫ‪‬ﺮِ‬ ‫ﻛَﺮَﻣ‪‬ﻚ‪ ‬و‪ ‬اﻗْﻤ‪‬ﻊ‪ ‬ﺑ‪‬ﺨْﻠﻰ ﺑِﻔَﻀْﻞِ ﺟ‪‬ﻮد‪‬ك‪ ‬اَﻟّﻠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻣﺎﺑِﻨﺎ ﻣ‪‬ﻦْ ﻧ‪‬ﻌ‪‬ﻤ‪‬ﺔٍ ﻓَﻤ‪‬ﻨْﻚ‪ ‬ﻻا‪‬ﻟﻪ‪‬ا‪‬ﻻّ اَ ْﻧﺖ‪ ‬اَﺳ‪‬ﺘَﻐْﻔ‪‬ﺮُك‪ ‬و‪ ‬اَﺗُﻮب‪ ‬ا‪‬ﻟَﻴ‪‬ﻚ‪ ..1‬ا‪‬نّاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﻐْﻔ‪‬ﺮُاَنْ ﻳ‪‬ﺸْﺮَك‪ ‬ﺑِﻪ و‪ ‬ﻳ‪‬ﻐْﻔ‪‬ﺮُ ﻣﺎد‪‬ونَ ذﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦْ ﻳ‪‬ﺸ‪Ĥ‬ء‪ ‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ﻳ‪‬ﺸْﺮِك‪‬ﺑِﺎﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻓَﻘَﺪ‪ ‬ﺿَﻞﱠ ﺿَﻼﻻً ﺑ‪‬ﻌﻴﺪ‪‬ا )ﻧﺴﺎء ‪/‬‬ ‫‪ : 116‬ﻣﺴﻠﻢ ﺑﺪاﻧﻴﺪ ﻛﻪ ﺧﺪاوﻧﺪ اﮔﺮ ﺑﺮاى او ﺷﺮﻳﻚ ﻗﺎﻳﻞ ﺷﻮﻧﺪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﺨﺸﻴﺪ‪ ..‬اﺗﻔﺎﻗﺎً ﺗﻘﻮي در اﻳﻦ ﻣﻮرد ﺑﻴﺶ از‬ ‫ﺳﺎزﻣﺎن و ﺑﻴﺶ از ﺗﺨﺼﺺ اﻫﻤﻴﺖ دارد‪ ..:88/‬و اﮔﺮ ﺷﺮك ﺑﻴﺎورﻧﺪ آﻧﭽﻪ ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ ﺣﺘﻤﺎً از‬ ‫اﻳﺸﺎن ﺗﺒﺎه و ﻫﺪر رﻓﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ(‪.1‬‬ ‫‪ .‬وﻇﺎﻳﻒ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﺑﻪ ﻗﺪري ﻣﺸﻜﻞ و ﻣﺼﺎدف ﺑﺎ اﺻﻄﻜﺎك ﻣﻨﺎﻓﻊ و‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺖﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺗﻠﺒﻴﺲ و اﺷﺘﺒﺎﻫﻜﺎري ﺑﻪ ﻗﺪري آﺳﺎن اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫ﻓﻘﻂ ﺑﻪ اﻓﺮاد ﺻﺎﺣﺒﺪل ﺻﺎﺣﺐ ﺗﻘﻮي ﻣﻲﺗﻮان ﺳﭙﺮد‪ . .‬وﻟﻲ ﺧﻄﺎﻫﺎ و ﻟﻐﺰﺷﻬﺎي داﺧﻠﻲ ﻣﺪار‪ ،‬ﭼﻮن ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺪارﻫﺎﻳﻲ اﮔﺮ‬ ‫راﻧﺪﻣﺎن ﻛﺎﻓﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ اﺻﻮﻻً زاﻳﻨﺪه و ﭘﺎك ﻛﻨﻨﺪهاﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺑﺎ ﺗﻤﻨﺎي‬ ‫ﻋﺎﺷﻖ و ﺑﺎ دﺳﺘﮕﻴﺮي ﻣﻌﺸﻮق ﺟﺒﺮان ﺷﻮﻧﺪ‪.

‬در ﻳﻚ‬ ‫دل دو دﻟﺒﺮ ﺟﺎ ﻧﻤﻲﮔﻴﺮﻧﺪ‪ . Concentration‬‬ .‬ﺑﻌﺪ از ﻫﺮ ﺷﺒﺎﻧﻪروز ﺑﻪ ﻣﺪار ﺑﻪاو رو ﻣﻰآورد‪ ،‬ﮔﺬﺷﺘﻪ را اﺳﺘﻐﻔﺎر و اﺻﻼح‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺑﺎ راﻧﺪﻣﺎن ﺗﺎزهاى ﺑﻪ راه ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪.‬ﻳﻜﻄﺮف ﻛﻪ از ﺳﻮز ﻫﺠﺮ ﺑﻪ ﻟﺮزه درآﻳﺪ ﻫﻤﻪ ﺑﺎ او ﻫﻢ آواز و ﻫﻤﺴﺎز ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪،‬‬ ‫و ﻳﻜﺪﺳﺘﻪ ﻛﻪ ﺧﺎﻣﻮش ﺷﺪ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﻧﻴﺰ ﺳﺎﻛﺖ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻃﻮرﻳﻜﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﺣﺮارت‬ ‫ﻋﻮاﻃﻒ و ﺻﻔﺎي ﺿﻤﻴﺮ و ﺳﻮز ﻋﺸﻖ در ﺣﺎﻻت ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ و ﻣﻈﻠﻮﻣﻴﺖ ﺧﻴﻠﻲ ﺗﻴﺰﺗﺮ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد و ﺳﺮﺷﻚ ﻋﺒﺎدت در روزﻫﺎي ﺗﻨﮕﺪﺳﺘﻲ و درﻣﺎﻧﺪﮔﻲ ﺳﻴﻼن ﺑﻬﺘﺮي دارد‪.‬‬ ‫‪1.8‬ﻣﺪارﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ ﻏﻴﺮﻣﺴﺪود‬ ‫در اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﺎدي و ﻣﻌﺎﺷﻘﺎت ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﻨﺼﺮي‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﭘﺲ از وﺻﺎل ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﺪ و ﺣﺎﻟﺖ ﺳﻴﺮي ﻳﺎ اﻃﻔﺎء ﺷﻬﻮﺗﻲ ﻛﻪ در ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺑﺎﻻ ﺑﺮدن آﻧﺘﺮوﭘﻲ‪ ،‬اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﺣﻴﺎﺗﻲ ‪ W‬را ﺻﻔﺮ ﻛﺮده‬ ‫ﻣﺪﺗﻲ ﺣﺎﻟﺖ رﺧﻮت و رﻛﻮد دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﻣﺠﺪداً ﻣﻮﺟﺒﺎﺗﻲ ﺑﺮاي ‪ W‬ﻓﺮاﻫﻢ‬ ‫ﮔﺮدد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪399‬‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﻛﺎرﻫﺎي ﻓﻜﺮي و اﺟﺮاي ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي وﺳﻴﻊ زﻧﺪﮔﻲ ﺗﺎ ﺗﻤﺮﻛﺰ‬ ‫ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺣﺎﺻﻞ ﻧﻤﻲﺷﻮد و ﺣﻮاس اﻧﺴﺎن در آن واﺣﺪ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﭼﻨﺪﻳﻦ‬ ‫ﻋﻤﻞ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در ﻋﺸﻖ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﻲآﻳﺪ ﻛﻪ ﺗﻤﺮﻛﺰ و ﺧﻠﻮص ﺿﺮوري ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺮاي ﻣﺪار ﻣﺴﺪود ﻣﻘﺪار ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺷﺨﺺ و ﻣﺴﻴﺮي ﻛﻪ ﻃﻲ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﺤﺪود ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬ ‫‪ -7.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ در دل ﻋﺎﺷﻖ دو‬ ‫دﻟﺒﺮ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ ،‬دﻟﺒﺮ ﺳﻬﻞاﻟﻮﺻﻮل دل او را ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮد‪ .‬ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﺑﻨﺪ ‪ 4.‬اﻧﮕﺎر ﻛﻪ ﻣﺪار ﻋﺸﻖ روي آن ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ در دﺳﺘﺮسﺗﺮ و‬ ‫وﺻﻮل ﺑﻪ آن آﺳﺎﻧﺘﺮ اﺳﺖ ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﺑﻰﭘﺎﻳﺎن ﻣﻌﺒﻮد ﺟﺒﺮان ﻛﻨﺪ‪ .7‬دﻳﺪﻳﻢ ﺗﺎرﻫﺎي وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻫﻢآﻫﻨﮓ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ‬ ‫ﻧﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬دﻳﮕﺮ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬ ‫دﻟﺒﺮ ﭘﺮﻧﺎز واﻻﺗﺮ وﻓﺎدار ﺑﻤﺎﻧﺪ و ﺗﺤﻤﻞ ﻣﺸﻘﺎت راه ﭘﺮﺧﺎر دور و دراز را ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﻫﻤﻴﻦ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﻪ ﻟﺤﺎﻇﻲ رﺿﺎﻳﺖ و راﺣﺖ ﻳﺎﻓﺖ )اﻋﻢ از ﺳﻴﺮي ﺷﻜﻢ ﻳﺎ‬ ‫ﻓﺮاﻏﺖ ﺧﺎﻃﺮ ﻳﺎ اﻣﻨﻴﺖ ﺟﺎن ﻳﺎ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ در ﻣﻘﺎﺻﺪ( ﮔﻮﻳﻲ آﺑﻲ ﺑﺮروي ﺷﻌﻠﻪﻫﺎي‬ ‫ﻓﺮوزان ﻋﺸﻖ و ﺧﺎﻛﺴﺘﺮي ﺑﺮ ﺻﻔﺤﻪ درﺧﺸﺎن ﻓﻜﺮ ﭘﺎﺷﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در‬ ‫ﺻﻮرﺗﻴﻜﻪ ﺑﻪ ﺧﻴﺎل ﺧﻮد و ﺑﺎ ﺳﺮﮔﺮﻣﻲ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ ﺗﺼﻮر ﻣﻲﻛﻨﺪ در راه ﻣﻌﺸﻮق‬ ‫اﺻﻠﻲ اﺳﺖ ﺑﺪون آﻧﻜﻪ از اﻳﻦ اﺷﺘﺒﺎه ﺑﻴﺮون آﻣﺪه ﭘﻲ راه ﺻﺤﻴﺢ ﺑﺮود‪.

.‬ﺷﺎﻳﺪ ﻋﻤﺮ‬ ‫دوﺑﺎره در ﻣﺤﻴﻂ ﭘﺮﻣﺎﻳﻪاي ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ‪.‬وﻟﻲ ﺑﺮاي رﺳﻴﺪن‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﻣﻌﺒﻮد ﻧﺎﻣﺤﺪود ﻋﻤﺮ ﻧﻮح و ﺻﺒﺮ اﻳﻮب ﻫﻢ ﻛﻢ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺸﺎﻫﺪات‬ ‫و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژي و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژي ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻄﻠﻮﺑﻲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺧﻴﻠﻲ دﻳﺮ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺷﻮد ﻳﺎ اﺻﻼً ﺑﻪ ﺣﺪ اﻳﺪآل در ﻣﺪت ﻋﻤﺮ‬ ‫ﻛﻮﺗﺎه ﺷﺨﺺ دﺳﺖ ﻧﺪﻫﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﻋﻄﺶ ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ وﻃﻦ‬ ‫وﻗﺘﻲ ﺳﻴﺮاب ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ آنرا از ﭼﻨﮕﺎل اﺟﻨﺒﻲ و ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎ و ﺑﺪﺑﺨﺘﻲﻫﺎ ﺑﻪ رﻫﺎﻧﺪ‪.‬وﺻﺎل‬ ‫ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻣﺴﺘﻠﺰم ﻣﺪار ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ‪ ،‬و ﻛﺎر ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ و اﻛﺘﺴﺎب ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﺧﻮراك آنرا ذﺧﺎﻳﺮ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آﻏﻮﺷﻲ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﻣﺤﺒﺖ و ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻫﻢ ﻧﻮع ﺑﺎز‬ ‫ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﺗﺎ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﻫﻤﻨﻮﻋﺎن درﻣﺎﻧﺪه و ﺑﻴﭽﺎره و ﻣﺤﺘﺎج وﺟﻮد دارﻧﺪ ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺨﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺷﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﻣﻄﻠﻮب آﻧﻘﺪر دور و ﺑﺎﻻ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻴﭻﮔﺎه‬ ‫ﻣﺪار ﺑﺴﺘﻪ ﻧﺸﻮد و آﻧﭽﻪ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد ﻣﺪارﻫﺎي ﻣﻘﺪﻣﺎﺗﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻳﺎ ﻋﻠﻢ ﻛﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻧﺪارد ﻣﺪار ﻃﺎﻟﺐ آن ﭼﻪ ﻣﻮﻗﻊ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻧﻘﻄﻪ اﻧﺴﺪاد و اﺧﺘﺘﺎم‬ ‫ﺑﺮﺳﺪ؟‬ ‫در اﻳﻦ ﺻﻮرت ﺷﺨﺺ ﻃﺎﻟﺐ اﮔﺮ ﻓﻘﻂ ﻣﺪﻋﻲ ﻧﺒﻮده واﻗﻌﺎً ﺳﺎﻟﻚ وادي ﻋﺸﻖ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪﻃﻮر داﻳﻢ ﻣﺴﺎﻋﻲ ﺑﻪ ﺧﺮج داده ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﺪ و آنرا در ﭘﺎي‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق واﻻ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ .‬اﮔﺮ‬ ‫ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﺮﺳﺪ‪ ،‬آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﺳﻴﺮي ﻧﻴﺴﺖ ﭘﺲ ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﭘﻴﺮي ﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﺗﻦ اﻧﺴﺎن ﭘﻴﺮ ﻣﻲﺷﻮد و اﺷﺘﻬﺎ و ﺷﻬﻮات و ذوﻗﻴﺎﺗﺶ ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﺧﺎﻣﻮش‬ ‫ﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬اﻣﺎ ﻋﻮاﻃﻒ و ﻋﻘﺎﻳﺪ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت رواﻧﻲ او ﻛﻪ ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎي دور دﺳﺖ اﺷﺒﺎع‬ ‫ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺗﺨﻔﻴﻒ ﭘﻴﺪا ﻧﻤﻲﻛﻨﻨﺪ ﺑﻠﻜﻪ ﺗﺼﻔﻴﻪ و ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻫﻢ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‫‪ 400‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻣﺎ در ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻧﻔﺴﺎﻧﻲ و ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و اﺧﻼﻗﻲ و روﺣﻲ ﻣﻤﻜﻦ‬ ‫اﺳﺖ وﺻﺎل ﺧﻴﻠﻲ دﻳﺮ دﺳﺖ ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬ﺻﺮف ﻧﻈﺮ از آﺛﺎر ﻣﺜﺒﺘﻲ ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ در داﺧﻞ و ﺧﺎرج ﺷﺨﺺ‬ ‫اﺑﺮاز ﻣﻴﺪارد‪ ،‬ﻋﺪم وﺻﻞ ﻣﺎﻧﻊ ﺗﻘﺮب و اﻛﺘﺴﺎﺑﺎت ﺟﺰﻳﻲ و ﺗﺪرﻳﺠﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻧﺮﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق و ﺑﺎزﻣﺎﻧﺪن ﻣﺪار‪ ،‬دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺑﻴﻬﻮده ﺑﻮدن ﻋﻤﻞ و ﭘﻮچ ﺷﺪن‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺐ ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ..‬اﻳﻨﻜﻪ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﭘﻴﺮﻫﺎ ﺧﺮﻓﺖ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‬ ‫ﺣﻜﺎﻳﺖ از آن اﺳﺖ ﻛﻪ اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﻋﻘﺎﻳﺪﺷﺎن را ﺣﺎﺿﺮ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ ﺑﻪ آﺳﺎﻧﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮ دﻫﻨﺪ‪.‬اﻟﺒﺘﻪ ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﺎﻳﻪﻫﺎ و ﭘﺎﻳﻪﻫﺎي ﺟﺴﻤﺎﻧﻲ ﺳﺎﻟﻢ و ﻗﺎﺋﻢ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺣﺎل ﺗﻜﻠﻴﻒ ﻛﻬﻮﻟﺖ د اﻳﻦ ﻣﺪارﻫﺎي ﺑﻲاﻧﺘﻬﺎي اﺧﻼﻗﻲ ﭼﻪ ﻣﻲﺷﻮد؟‬ ‫ﺳﺎﺑﻘﺎً دﻳﺪﻳﻢ آﻧﺘﺮوﭘﻲ در ﻧﺘﻴﺠﻪ رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﻃﻌﻤﻪ و ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﺑﺮوز ﻣﻲﻛﺮد‪ .

.(v‬‬ ‫‪ .S. Monophase‬‬ .‬‬ ‫‪= J.9‬ﻣﺴﺄﻟﻪ ﭘﺎداش و ﻛﻴﻔﺮ‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪ 6-7‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﻣﺸﺘﻖﻫﺎي ﻧﺴﺒﻲ ﻣﺎﺳﻴﻮ و ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﻓﺮد اﻧﺴﺎن ﻳﻚ‬ ‫ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺗﻚ ﻋﻨﺼﺮي‪ 3‬و ﺗﻚ ﻓﺼﻞ‪ 4‬ﺑﻮده‪ ،‬ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي ﻛﻪ در ﻓﺼﻞ ‪ 6‬دﻳﺪﻳﻢ‬ ‫در ﺑﻴﻦ ﻧﻤﻲآﻳﺪ‪ .dT – AP.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪401‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻌﺪ از آﻧﻜﻪ اﻋﺼﺎب زﻧﮓ ﭘﻴﺮي ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬اﻓﺰاﻳﺶ آﻧﺘﺮوﭘﻲﻫﺎي ﻣﺎدي ﺳﻠﻮلﻫﺎي‬ ‫دل و دﻣﺎغ را ﺗﺤﺠﻴﺮ ﻛﺮد و ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪاي رﺳﻴﺪ ﻛﻪ داﻧﺴﺘﻪﻫﺎ را دﻳﮕﺮ ﻧﺪاﻧﺴﺖ‪،1‬‬ ‫آﻧﻮﻗﺖ ﻋﻮاﻃﻒ و ﻋﻘﺎﻳﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﻴﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻻﺑﻼي داﻧﻪﻫﺎي ﻣﻨﻌﻘﺪ ﺷﺪه ﮔﻴﺮ ﻣﻲﻛﻨﺪ از‬ ‫ﺟﺮﻳﺎن ﺧﻮاﻫﺪ اﻓﺘﺎد‪ .‬ﻧﺤﻞ ‪(70 /‬‬ ‫‪2.‬ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺑﺪاﻧﻴﻢ اﮔﺮ ﺑﻨﺎﺑﻪ ﺟﺒﺮان ﺑﺎﺷﺪ وزﻧﻪﻫﺎي ﺗﺮازوي‬ ‫ﻋﺪاﻟﺖ ﭼﻪ اﻧﺪازه و ﺑﻪ ﭼﻪ ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.. .dV dK t‬‬ ‫از اﻳﻦ ﻋﺒﺎرت ﻛﻪ ﻣﻘﺪﻣﻪ ﻋﻤﻞ اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ اﮔﺮ ﭘﺎداش )ﻳﺎﻛﻴﻔﺮ( را ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ‬ ‫ﻛﺎر و ﻛﻮﺷﺶ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ و ﻓﻌﻼً ﻧﺘﺎﻳﺞ و آﺛﺎر را ﻛﻨﺎر ﺑﮕﺬارﻳﻢ‪ ،‬ﻣﻲﺗﻮان ﻓﺮﻣﻮل ﭘﺎداش و‬ ‫ﻛﻴﻔﺮ را ﺑﺪﺳﺖ آورد‪ . Uni .‬وﻟﻲ ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﻣﻜﺘﺴﺒﻪ ﻛﻪ ﺑﻪﺻﻮرت ﺗﺸﻜﻴﻼت ﺳﻠﻮﻟﻲ ﺗﺎ اﻋﻤﺎق‬ ‫اﺗﻤﻲ و ﺷﺎﻳﺪ زﻳﺮ اﺗﻤﻲ‪ 2‬ﻧﻔﻮذ ﻛﺮده‪ ،‬ﺧﺎرج از دﺳﺘﺮس ﻋﻮاﻣﻞ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ‬ ‫زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎن ﻣﺄﻣﻦ ﮔﺰﻳﺪه اﺳﺖ و ﺑﻪﺣﺎل ﺧﻮد ﺑﺎﻗﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﻣﺎﻧﺪ‪.dV‬‬ ‫و از آﻧﺠﺎ دﻳﻔﺮاﻧﺴﻴﻞ ﻋﻤﻞ اﺧﻼﻗﻲ را ﭘﺲ از ﺿﺮب در ‪ J‬و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻋﻼﻣﺖ ﻇﺎﻫﺮ‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﻴﻢ‪.‬ﻋﺒﺎرت ﻛﺎﻣﻞ دﻳﻔﺮاﻧﺴﻴﻞ ﻧﻴﺮوي اﺧﻼﻗﻲ را ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻮﺷﺘﻴﻢ‪:‬‬ ‫‪dW = -S. Sub .1‬ﻟ‪‬ﻜَﻴ‪‬ﻼ ﻳ‪‬ﻌ‪‬ﻠَﻢ‪ ‬ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﺪ‪ ‬ﻋ‪‬ﻠْﻢٍ ﺷَﻴ‪‬ﺌﺎً‪) .‬‬ ‫در اﻳﻦ ﻋﺒﺎرت دﻳﻔﺮاﻧﺴﻴﻞ‪ ،‬ﻛﻪ ﻣﻘﺪﻣﻪ ﭘﺎداش )ﻳﺎ ﻛﻴﻔﺮ( اﺳﺖ ﭼﻬﺎر ﻋﺎﻣﻞ دﺧﺎﻟﺖ‬ ‫دارد‪ :‬ﻣﻘﺪار ﻣﺎﻳﻤﻠﻚ )‪ (S‬ﻛﻪ ﺑﻪﺻﻮرت ﺧﻴﺮات درآﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬درﺟﻪ دﻟﺒﺴﺘﮕﻲ ﻳﺎ ﻧﻴﺎز‬ ‫ﺧﻮد ﺷﺨﺺ ﺑﻪ آن )‪ ، (T‬ﻓﺸﺎر ﻋﺸﻖ و ﻋﻘﻴﺪه )‪ ، (p‬ﻣﺪت زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺻﺮف ﺧﺪﻣﺖ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد)‪.Constituant‬‬ ‫‪4.‬‬ ‫‪ -7..dT + P.atomique‬‬ ‫‪3..‬اﻟﺒﺘﻪ ﻛﺎر ﻧﺪارﻳﻢ ﻛﻲ و ﻛﺠﺎ و ﭼﮕﻮﻧﻪ اﻳﻦ ﭘﺎداش داده ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫و اﺻﻼً داده ﻣﻲﺷﻮد ﻳﺎ ﻧﻪ‪ .

‬و ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﻋﺎﺷﻖ ﻟﻬﻮ و ﻟﻌﺐ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫آﺛﺎري از ﻧﻮع ﻗﻤﺎرﺧﺎﻧﻪ‪ ،‬ﻣﻴﺨﺎﻧﻪ و ﻣﻄﺮب و ﻓﺎﺣﺸﻪ را ﺑﺎ اﻧﻔﺎﻗﺎت ﺧﻮد ﻧﮕﺎﻫﺪاري ﻳﺎ‬ ‫اﺑﺮاز ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺑﻪ ﻳﺎدﮔﺎر ﻣﻲﮔﺬارد‪ .‬اﻳﻦ آﺛﺎر در ﺟﺎي ﺧﻮد ﻣﺒﻨﺎ و ﻣﺒﺪاء آﺛﺎر دﻳﮕﺮي‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﻛﻪ ﻋﻤﻞ اوﻟﻴﻪ را ﺗﺎ ﻣﺪﺗﻬﺎ و ﺷﺎﻳﺪ ﺗﺎ اﺑﺪ اداﻣﻪ و ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺧﻮاﻫﺪ داد‪ .‬ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﮔﻔﺖ اﻳﻦ آﺛﺎر ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ‪ K‬ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺮژي اﺑﺮاز‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻮد آن ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ درﺟﻪ ﻋﺸﻖ و ﻋﻘﻴﺪه ﺑﻮده اﺳﺖ و ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮق ﻧﻮﻋﻴﺖ‬ ‫و ﺳﻨﺨﻴﺖ دارد‪ .‫‪ 402‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﮔﺮ ﻓﺮض ﻛﻨﻴﻢ ﺧﻴﺮاﺗﻲ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻣﻴﺰان ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻨﻈﻢ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺎ‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي روزاﻧﻪ ﺧﻮد ﻋﻮﺿﺶ را ﺗﺤﺼﻴﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻛﺸﺶ ﻋﺸﻘﻲ و اﻗﺘﺼﺎدي او ﻧﻴﺰ‬ ‫ﻛﻢ و زﻳﺎد ﻧﺸﻮد‪ ،‬در اﻳﻨﺼﻮرت اﻧﺘﮕﺮال ﻓﻮق آﺳﺎن ﺷﺪه ﺑﻪﺻﻮرت‪:‬‬ ‫‪K t = J.T‬درﻣﻮرد‬ ‫اﺷﺨﺎص ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﻓﻘﺮا ﻧﺒﺎﻳﺪ زﻳﺎد ﻏﺼﻪ ﺑﺨﻮرﻧﺪ ﻛﻪ از ﺟﻤﻠﻪ اول ﻣﺤﺮوماﻧﺪ‪ .‬ﻣﺜﻼً ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﻋﺎﺷﻖ ﻋﻠﻢ اﺳﺖ ﻃﺒﻌﺎً اﺛﺮ ﺧﺎرﺟﻲ اﻋﻤﺎل او از ﻧﻮع‬ ‫ﻛﺘﺎب و ﻛﺸﻒ و ﻣﺪرﺳﻪ و ﺷﺎﮔﺮد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬در ﻫﺮ دو‬ ‫ﻣﻮرد ﻣﻘﺪاري اﻧﺮژي ﺑﺎ ارزش ﻣﺤﺴﻮس ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ آﺛﺎري ﺑﺮ آن در ﺧﺎرج و‬ ‫داﺧﻞ ﻣﺘﺮﺗﺐ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺣﺎﺻﻠﻀﺮب ‪ S.‬اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫آﺛﺎري ﻛﻪ ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻗﺮار ﺧﻠﻘﺖ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪاي ﻛﻪ از آن ﻧﺎﺣﻴﻪ‬ ‫‪ .‬‬ ‫ﭘﺎداش ﭘﺎﻳﺎن ﻋﻤﺮ ﻳﺎ ﭘﺎﻳﺎن ﻳﻚ ﻣﺮﺣﻠﻪ از ﻣﺮاﺣﻞ ﺧﺪﻣﺖ ﻣﺴﺎوي اﺳﺖ ﺑﺎ ﻣﺠﻤﻮع ارزش‬ ‫ﺧﻴﺮات و اﻧﻔﺎﻗﻲ ﻛﻪ ﻛﺮده اﺳﺖ )ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه ﺑﻪ واﺣﺪ ﻛﺎر( ﺑﻌﻼوه ﻛﻞ ﻛﺎري ﻛﻪ‬ ‫ﺗﺤﺖ ﻛﻮﺷﺶ ﻳﺎ ﻋﺸﻖ )‪ (p‬و در ﻣﺪت )‪ (v‬اﻧﺠﺎم داده اﺳﺖ‪.‬ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﻣﺘﻤﻢ اﻃﻌﺎم ﻫﻤﺎن ﻧﻴﺎز و دوﺳﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻣﺎل دارد‪.S.T + PV + C te‬‬ ‫درﻣﻲآﻳﺪ‪ .1‬و‪ ‬ﻳ‪‬ﻄْﻌ‪‬ﻤ‪‬ﻮنَ اﻟﻄﱠﻌﺎم‪ ‬ﻋ‪‬ﻠﻰ ﺣ‪‬ﺒ‪‬ﻪ ﻣ‪‬ﺴ‪‬ﻜﻴﻨﺎً و‪ ‬ﻳ‪‬ﺘﻴﻤﺎً و‪ ‬اَﺳﻴﺮًا )دﻫﺮ )اﻧﺴﺎن( ‪ : 8 /‬و ﻣﺴﻜﻴﻦ و ﻳﺘﻴﻢ و اﺳﻴﺮ را ﺑﺎ وﺟﻮد‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج و ﻣﺤﺒﺘﻰ ﻛﻪ ﺧﻮد ﺑﻪ ﺷﺎﻣﺸﺎن دارﻧﺪ ﻃﻌﺎم ﻣﻴﺪﻫﻨﺪ(‬ .‬ﻋﻮاﻣﻞ ﭼﻬﺎرﮔﺎﻧﻪ ﻓﻮق ﺑﻪﻃﻮر ﻧﺴﺒﻲ و ﺧﻄﻲ دﺧﺎﻟﺖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ داﺷﺖ‪.‬آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﭘﺮدرآﻣﺪاﻧﺪ ‪ S‬زﻳﺎد دارﻧﺪ و‬ ‫ارزش واﺣﺪ ﻣﺎل ﻳﻌﻨﻲ ‪ T‬در ﻧﻈﺮﺷﺎن ﻛﻢ اﺳﺖ )اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﺜﻨﺎي ﻣﺮدم ﻟﺌﻴﻢ( و آﻧﻬﺎ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻴﻨﻮا و ﺑﻲﭼﻴﺰ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬اﮔﺮ )‪ (S‬ﻛﻢ دارﻧﺪ در ﻋﻮض اﺣﺘﻴﺎج ﺷﺨﺼﻲ آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﺎل زﻳﺎد‬ ‫و رﻗﻢ ‪ T‬ﺑﺮاﻳﺸﺎن ﺑﺰرگ اﺳﺖ‪ .‬ﻫﺮﻛﺲ‬ ‫ﻣﻨﻈﻮر و ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮدي دارد ﻛﻪ در راه آن ﻣﺴﺎﻋﻲ ﺑﻪ ﺧﺮج ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﻌﺎدﻻت ﻓﻮق ﻛﻠﻲ ﺑﻮده و در ﺟﻬﺖ ﺧﻴﺮ و ﺷﺮ ﻫﺮ دو ﺻﺤﻴﺢ اﺳﺖ‪ .

‬و ﭘﺎداش روي ﭘﺎداش‬ ‫ﻣﻲﺑﺮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪403‬‬ ‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ دوام و ﺑﻘﺎي ﺑﻴﺸﺘﺮي ﻣﻲﻳﺎﺑﻨﺪ‪ 1‬و ﺑﻪ اﻳﻨﺘﺮﺗﻴﺐ ﻋﻤﻞ ﺧﻮب اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬ ‫ﻣﻘﺪار اوﻟﻴﻪ ‪ K t‬ﻣﺴﺎوي ﺑﺎ ﻋﻤﻞ ﺑﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﺎداش آن ﭼﻨﺪﻳﻦ ﺑﺮاﺑﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ .‬‬ ‫‪ .2‬ﻣ‪‬ﻦْ ﺟﺎء‪ ‬ﺑِﺎﻟْﺤ‪‬ﺴ‪‬ﻨَﺔِ ﻓَﻠَﻪ‪ ‬ﻋ‪‬ﺸْﺮُ اَﻣ‪‬ﺜﺎﻟ‪‬ﻬﺎ و‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ﺟ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﺑِﺎﻟﺴ‪‬ﻴ‪‬ﺌَﺔِ ﻓَﻼﻳ‪‬ﺠ‪‬ﺰى ا‪‬ﻻﱠ ﻣ‪‬ﺜْﻠَﻬﺎ‪) ..‬اﮔﺮ در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻮاﻓﻖ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد ﻣﻮرد ﺗﺎﻳﻴﺪ و ﺗﺸﻮﻳﻖ و‬ ‫ﺗﻘﻮﻳﺖ واﻗﻊ ﻣﻲﺷﻮد‪ ...1‬ﺷﺎه ﻋﺒﺎس در اﺻﻔﻬﺎن ﺑﻴﺶ از ﺻﺪﻫﺎ ﻗﺼﺮ و ﺗﻔﺮﺟﮕﺎه ﺳﺎﺧﺖ و دو ﺳﻪ ﺑﺎب ﻣﺴﺠﺪ و ﻣﺪرﺳﻪ‪ .‬و اﮔﺮ در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺨﺎﻟﻒ وارد ﺷﻮد اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎ و ﺧﺼﺎل ﻣﻜﺘﺴﺒﻪ‬ ‫ﺻﺎﺣﺐ ﺧﻮد را ﺑﻪ زﺣﻤﺖ و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺧﻮاﻫﺪ اﻧﺪاﺧﺖ‪ .(.‬وﻟﻲ در ﻫﻤﺎن ﻣﺤﻴﻂ ﻳﻚ ﻓﺮد ﻟﺌﻴﻢ ﺣﺴﻮد ﻗﻬﺮاً از ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﻲﻫﺎ و‬ ‫ﻓﺮاواﻧﻲﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺮدم ﻣﺘﻤﺘﻊ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ رﻧﺞ ﺑﺮده و ﺑﺎ اﻗﺪاﻣﻲ ﻛﻪ ﺑﻨﺎﺑﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺧﺒﻴﺚ‬ ‫ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻜﻨﺪ داﺋﻤﺎً ﺗﻮﺳﺮي ﺧﻮاﻫﺪ ﺧﻮرد‪.‬وﻟﻰ ﻣﺴﺎﺟﺪ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آب اﻧﺒﺎرﻫﺎ و ﭘﻠﻬﺎ و ﻛﺎرواﻧﺴﺮاﻫﺎ‬ ‫ﭼﻮن ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺮاى ﻣﺮدم و ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ اﺣﺘﻴﺎج و ﻓﻄﺮت ﺑﻮد‪ ،‬در داﻣﻦ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻧﮕﺎﻫﺪارى و ﺑﺎرور ﺷﺪ‪..‬ﻣﺜﻼً ﻳﻚ ﻓﺮد ﺧﺪﻣﺘﮕﺬار ﺧَﻴ‪‬ﺮ‬ ‫ﻧﻮﻋﺪوﺳﺖ اﮔﺮ در اﺟﺘﻤﺎع ﻣﺮدم ﺻﺎﻟﺢ ﻗﺮار ﮔﻴﺮد‪ ،‬از ﻃﺮﻓﻴﻦ ﻣﺤﺒﺖ و ﮔﺮﻣﻲ اﺑﺮاز‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد و در ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻛﻪ او ﺑﻴﻨﺎ و آﺷﻨﺎ ﺑﻪ اﻓﻜﺎر و اوﺿﺎع اﺳﺖ و ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﺗﺠﺎﻧﺲ‬ ‫دارد ﻣﻴﺪان ﻋﻤﻞ و رﺷﺪ ﻓﻮقاﻟﻌﺎدهاي ﺑﺮاﻳﺶ ﺑﺎز ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬از آن‬ ‫ﻗﺼﺮﻫﺎى ﺑﺰرگ و ﻋﺸﺮﺗﮕﺎﻫﻬﺎى ﻣﺠﻠﻞ ﭼﻮن ﺟﻨﺒﻪ ﺷﺨﺼﻰ و ﺗﻨﺰلدﻫﻨﺪه ﺷﺨﺼﻴﺖ داﺷﺖ‪ ،‬ﻓﻘﻂ ﺑﻄﻮر‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪ ﻳﻚ ﺗﺎﻻر ﭼﻬﻞ ﺳﺘﻮن ﺑﺎﻗﻰ ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ .2‬‬ ‫آﺛﺎر داﺧﻠﻲ ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺷﺨﺼﻲ اﺳﺖ ﻧﻴﺰ ﺷﺒﺎﻫﺖ و ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮد را ﺑﺎ‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق ﺣﻔﻆ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬اﻧﻌﺎم ‪ : 160 /‬ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﻛﺎر ﻧﻴﻜﻰ‬ ‫ﺑﻴﺎورد ﺑﺮاى او ده ﻣﻘﺎﺑﻞ آﻧﺴﺖ‪ ،‬و ﻫﺮﻛﺲ ﺑﺪى ﺑﻴﺎورد ﭘﺎداﺷﺶ ﻣﻄﺎﺑﻖ آن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.

‫‪ 404‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ .

‬دﻳﺪ ﺑﺎ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻄﺒﻴﻖ و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﻫﻤﺎن ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎ و ﻧﺘﺎﻳﺞ‬ ‫ﺟﻮاب ﺑﻌﻀﻲ از ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺣﻴﺎﺗﻲ و اﺳﺎﺳﻲﺗﺮﻳﻦ آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ و ﺗﻜﺎﻣﻞ اﺳﺖ ﺑﻪﻃﻮر ﻛﻠﻲ‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﺮاي ﺣﺮﻛﺖ و ﻛﺎر در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻲﺟﺎن ﻣﻨﺒﻌﻲ و ﺟﻤﻠﻪاي ﺟﺰ اﻧﺮژي‬ ‫ﻣﺆﺛﺮ ﻧﻤﻲﺷﻨﺎﺧﺖ‪ .‬ﭘﻴﺮي ﻓﺮد و‬ ‫ﭘﻴﺮي اﺟﺘﻤﺎع‪.‬ﺳﭙﺲ ﺗﻤﺎم آﺛﺎر و ﺧﺼﻮﺻﻴﺎت آﻧﺘﺮوﭘﻲ را در ﭘﻴﺮي ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻛﺮد‪ .‬ﺑﺎ ﻣﺰاج ﮔﺮم او ﺳﺎزﮔﺎر ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﺷﺮط آﻧﻜﻪ ﺣﺮﻛﺖ و ﻛﺎر ﻫﻢ در ﻛﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪.‬اﻣﺎ ﻧﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﺧﺎﻣﻮش‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎ ﺟﻨﺐوﺟﻮش‪.‬او را ﺑﻪ‬ ‫ﭘﻴﺮي رﺳﺎﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﺮاه اﻧﺴﺎن از ﻟﺤﻈﻪ اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ ﺗﺎ ﺟﻮاﻧﻲ و ﺷﺎداﺑﻲ ﺳﺎﻳﻪ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﻪ آﻣﺪ‪ .‬از دور ﺑﺎ دورﺑﻴﻦ دو ﭼﺸﻤﻲ ﺧﻮد ﻧﮕﺎه ﻛﺮد و ﺗﺼﺎوﻳﺮي ﺑﺮداﺷﺖ‪.‬ﺑﺎ ﻓﺮد وارد اﺟﺘﻤﺎع ﺷﺪه و از ﺳﺮوﺻﺪاي اﺟﺘﻤﺎع ﻛﻪ ﺑﺮ ﻣﺤﻮر اﻗﺘﺼﺎدﻳﺎت‬ ‫ﻣﻲﭼﺮﺧﺪ ﻧﻬﺮاﺳﻴﺪ‪ .‬دﻳﺪ ﺻﺤﺒﺖ از ﺳﻮز و ﮔﺪاز‬ ‫اﺳﺖ‪ .‫‪8‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻌﺪ از ﺣﻴﺎت‬ ‫در ﻓﺼﻮل ﮔﺬﺷﺘﻪ ﭘﺎﺑﻪ ﭘﺎي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ راه آﻣﺪﻳﺪ‪ :‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻋﺸﻘﺶ ﻛﺸﻴﺪ‬ ‫ﻋﺎﺷﻖ ﺷﻮد‪ .S‬‬ ‫ﺧﻮب ﻗﺎﻟﺐﮔﻴﺮي ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻧﺴﻞ و اﺟﺘﻤﺎع ﻋﻼﻗﻪﻣﻨﺪ ﺷﺪه و اﺻﻮل ﺗﻜﺎﻣﻞ را ﻛﻪ ﻋﻠﻤﺎي‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻛﺸﻒ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻼك ﺗﺸﺨﻴﺺ ﺑﺮاي ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻫﺪف ﻳﺎ ﻻاﻗﻞ ﻣﺴﻴﺮ اﻧﺴﺎن ﻗﺮار‬ ‫داد‪ .‬‬ ‫راﺟﻊ ﺑﻪ ﻋﻤﺮ اﺟﺘﻤﺎع و ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ آن در اﻳﻦ ﺗﺼﻮﻳﺮ اﻃﻼﻋﺎﺗﻲ ﻳﺎﻓﺖ‪.‬درﻣﻨﻄﺒﻖ ﺧﻮد ﺣﻴﺎت را ﻣﻨﻄﻖ‬ ‫ﺑﺎ اﺣﺘﻴﺎج دﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﺣﺮﻛﺖ و ﻛﺎر را در زﻧﺪﮔﻲ و ﻧﺰد ﻋﺸﺎق دﻳﺪ‪ .‬ﺑﻪ ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻧﻜﺎت اﺧﻼﻗﻲ و ﻣﻨﻈﺮهﻫﺎي ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ ﻋﺸﻖ رﺳﻴﺪ‪ .‬ﭼﻮن زﺑﺎن ﻋﺸﻖ را ﺧﻮب ﻧﻤﻲﻓﻬﻤﻴﺪ‬ ‫ﺑﻪﺧﺪﻣﺖ زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﺎن رﻓﺖ‪ .‬ﻣﻌﻨﺎي زﻧﺪﮔﻲ را ﭘﺮﺳﻴﺪ‪ .‬ﻣﺪارﻫﺎي‬ .‬در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺎﻧﺪارﻧﻴﺰ دﻳﺪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﺣﻴﺎﺗﻲ در ﻋﺒﺎرت ‪W=U–T.‬رﻣﺎنﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ و اﺷﻌﺎر ﻋﺮﻓﺎ را ﺧﻮاﻧﺪ‪ .

‬در اﻳﻨﺠﺎ اﺻﻞ ﺑﺮ رﺷﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ درﺳﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻳﻜﻲ از‬ .‫‪ 406‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اوﻟﻴﻪ زﻧﺪﮔﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﺧﻮرد و ﺧﻮراك را ﺳﺎده و ﻣﺴﺪود ﻣﻲدﻳﺪ‪ .‬ﺧﻮاب اﺳﺖ‪ .‬و ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎت ﻳﻌﻨﻲ ﻋﺸﻖ و اﺣﺘﻴﺎج ﻣﻮﺟﻮد از ﻳﻚ ﻃﺮف و‬ ‫ﺧﻮراك و اﻣﺪاد ﻃﺒﻴﻌﺖ از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ او را داﺋﻤﺎً ﺑﻴﺪار و زﻧﺪه ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻲﺷﻨﻮد و ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻃﺒﻖ ﻗﺎﻧﻮن اﺣﺘﻤﺎﻻت ﺑﺎ ﺳﻄﺢ زﻣﻴﻦ ﻫﻤﻮار و در ﺻﺤﻨﻪ روزﮔﺎر ﮔﻤﻨﺎم‬ ‫ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﭘﺮوﻧﺪهﻫﺎي آﻧﻬﺎ‬ ‫ﺧﺎﺗﻤﻪ ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﺎﻃﻔﻲ و اﺧﻼﻗﻲ و اﻗﺘﺼﺎدي را اﻏﻠﺐ‬ ‫ﻧﺎﻣﺴﺪود دﻳﺪ‪ .‬‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺎﻧﺪار ﻛﻪ ﻗﺮار ﺑﺮ اﻧﺰوا و ﺣﺮﻣﺎن ﻧﻴﺴﺖ! در اﻳﻨﺠﺎ ﻫﺮﭼﻪ ﻫﺴﺖ اﺣﺘﻴﺎج‬ ‫اﺳﺖ و ﻃﻠﺐ‪ .‬از ﺧﻮد ﻣﻲﭘﺮﺳﺪ آﻳﺎ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﭘﺮوﻧﺪهاي را ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﻳﻚ ﻧﻄﻔﻪ ﺑﺎز‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و در ﻛﺸﺎﻛﺶ زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪ دﻗﺖ ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﺑﺎ در رﺳﻴﺪن ﻣﺮگ ﺑﺮاي اﺑﺪ‬ ‫ﻧﻴﻤﻪﻛﺎره ﺑﺎز ﻣﻴﮕﺬارد؟ ﺣﻴﺎت را ﺑﺮﻧﻤﻲﮔﺮداﻧﺪ؟ اﻳﻦ ﻣﺪارﻫﺎ ﻫﻴﭻﮔﺎه ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﻮد؟‬ ‫ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻣﺮگ آﻳﺎ ﻫﻤﻪ ﺣﺴﺎﺑﻬﺎ را ﺑﻪ ﻫﺮﺟﺎ و ﺑﻪ ﻫﺮ ﺣﺎل ﻛﻪ ﻫﺴﺖ ﻣﺘﻮﻗﻒ ﻣﻲﺳﺎزد؟‬ ‫ﻗﺒﻮل ﻣﺮگ و ﻓﻨﺎي ﻣﻄﻠﻖ ﺑﺮاي ﻫﺮﻛﺲ آﺳﺎن ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮاي ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻛﻪ‬ ‫رﻳﺸﻪاش ﺑﺮ اﺻﻞ ﺑﻘﺎ و ﺛﺒﺎت اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺸﻜﻞ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ؟‬ ‫درﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ اﺻﻞ دوم ﻓﺮﻳﺎد ﻓﻨﺎ و ﺷﻴﻮن ﻣﺮگ ﻣﻴﺰﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ اوﻻً ﻓﻨﺎي ﻣﻄﻠﻖ‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻠﻜﻪ اﻧﺤﻄﺎط و ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ اﺳﺖ‪ .‬در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻲﺟﺎن ﻛﻮهﻫﺎي ﻓﻠﻚآﺳﺎ ﺗﺤﺖﺗﺄﺛﻴﺮ ﺣﻮادث روزﮔﺎر‬ ‫ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ ﺳﺎﺋﻴﺪه و ﭘﺎﺷﻴﺪه ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و از اوج ﻋﻈﻤﺖ و اﻗﺘﺪار ﺳﺮﻓﺮود ﻣﻲآورﻧﺪ‪.‬ﺛﺎﻧﻴﺎً آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﺮاي اﺟﺴﺎم ﺑﻲﺟﺎن‬ ‫ﻛﻪ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻣﺤﺪود دارﻧﺪ اﮔﺮ ﻣﺠﺰي ﺷﻮﻧﺪ واز ﺧﺎرج ﻣﺤﺮوم ﺑﺎﺷﻨﺪ آﻧﻬﺎ را ﺑﻪﻣﺮگ‬ ‫ﺳﻮق ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﺑﺎد وﺣﺸﺘﻨﺎك آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺑﻴﺮﺣﻤﺎﻧﻪ ﺑﺮ ﭘﻬﻠﻮﻳﺸﺎن وزﻳﺪه‪ ،‬ﺑﺪونآﻧﻜﻪ‬ ‫ﭼﻴﺰي ﺑﺎﻗﻲ ﺑﮕﺬارد ﭘﻴﻜﺮ ﻋﻈﻴﻢ آﻧﻬﺎ را ﻗﻄﻌﻪ ﻗﻄﻌﻪ از ﺑﻴﻦ ﻣﻲﺑﺮد و ﭘﺨﺶ ﺑﺮ زﻣﻴﻦ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ!‬ ‫در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺎﻧﺪار ﺟﺮﻳﺎن ﻣﻌﻜﻮس اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ‬ ‫ﻫﻢ آﻧﺘﺮوﭘﻲ زﻫﺮ ﺧﻮد را ﻣﻴﺮﻳﺰد‪ ،‬وﻟﻲ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ روزي ﺻﺪﺑﺎر ﻫﻢ اﮔﺮ ﺻﻔﺮ ﺷﻮد ﺑﺎز‬ ‫ﺳﺮ ﺑﻠﻨﺪ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺷﺨﺼﻴﺖﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻋﻈﻤﺖ و ﻧﺎم و آﺛﺎرﺷﺎن در زﻣﺎن ﺣﻴﺎت‬ ‫و ﮔﺎﻫﻲ ﺣﺘﻲ ﺑﻌﺪ از ﺣﻴﺎت‪ ،‬دﻧﻴﺎ را ﺗﺤﺖ ﺳﻴﻄﺮه و روﺷﻨﺎﻳﻲ ﺧﻮد ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬از ﻧﻄﻔﻪ ﻧﺎﭼﻴﺰ ﺑﻲﻧﺎم‪ ،‬ﻧﺎﭘﻠﺌﻮنﻫﺎ و ﻧﻴﻮﺗﻮنﻫﺎ و‬ ‫ﻣﺤﻤﺪﻫﺎ ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ .‬از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﻮﺟﻮد ﺳﺮاﺳﺮ دﻋﺎ اﺳﺖ و از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﻌﺒﻮد اﺟﺎﺑﺖ! او ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫و ﻣﻲدود‪ .‬آﻧﻬﺎ از ﻗﺪم اول روﺑﻪ ﻣﺮگ ﻣﻲروﻧﺪ ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﺑﺎزﮔﺸﺖ و ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻣﺪاري‬ ‫در ﺗﺎرﻳﺨﺸﺎن ﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬ﻣﺎﻳﻞاﻧﺪ اﻃﻤﻴﻨﺎن ﺣﺎﺻﻞ ﻛﻨﻨﺪ‬ ‫ﻛﻪ آرزوي دروﻧﻲ آﻧﻬﺎ ﺟﺎﻣﻪ ﻋﻤﻞ ﺧﻮاﻫﺪ ﭘﻮﺷﻴﺪ ﻳﺎ ﻧﻪ‪ .‬ﺑﺎز ﻫﻢ ﺣﻴﺎت اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻧﻘﻄﻪ اﺳﺘﻔﻬﺎم ﻋﺠﻴﺒﻲ ﻗﺮار ﻣﻴﮕﻴﺮد‪ .‬ﻣﻌﺘﻘﺪ و‬ ‫ﻏﻴﺮﻣﻌﺘﻘﺪ ﻓﻄﺮﺗﺎً و ﺷﺪﻳﺪاً ﺧﻮاﻫﺎن آن ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ .‬دو ﺳﺌﻮال ﻣﻲﻛﻨﺪ‪:‬‬ ‫‪ -1‬ﺷﻤﺎ ﻛﻪ ﻣﺮگ را ﭘﺎﻳﺎن زﻧﺪﮔﻲ و ﺣﺎﻛﻲ از ﻣﺼﺮف ﺷﺪن ﺗﻤﺎم اﻧﺮژيﻫﺎي‬ ‫ﺷﺨﺺ ﻣﻲداﻧﻴﺪ‪ ،‬آﻳﺎ در ﻣﺪارﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻫﺮﭼﻪ داﺷﺘﻴﺪ ﺑﻪ ﺧﺎرج رﻳﺨﺘﻴﺪ و ﭼﻴﺰي‬ ‫ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻧﮕﺎه ﻧﺪاﺷﺘﻴﺪ؟‬ ‫‪ -2‬آﻳﺎ آﺧﺮﻳﻦ ﻗﻄﺮه ﭘﻴﻤﺎﻧﻪ ﻋﻤﺮ ﻳﻌﻨﻲ ذﺧﻴﺮهﻫﺎي اﻧﺮژي در دم ﻣﺮگ ﺑﻪ ﻣﺼﺮف‬ ‫رﺳﻴﺪه اﺳﺖ؟‬ .‬ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺮگ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و دﺷﻮاري و درد ﻫﻢ در آن ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ .‬اﻧﺴﺎن ﺑﻴﺶ از ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ از ﺗﻪ دل ﺧﻮاﻫﺎن ﺣﻴﺎت‬ ‫دﻳﮕﺮ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﻪ ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﺪاﻧﻨﺪ ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ ﭼﻪ ﺧﺒﺮ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﻳﺎ ﻫﺴﺖ و ﭘﺮدهدار ﻧﺸﺎﻧﻢ ﻧﻤﻲدﻫﺪ‬ ‫ﻣ‪‬ﺮدم در اﻳﻦ ﻓﺮاق و در آن ﭘﺮده راه ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﻄﻠﺐ را از ﺧﻮد ﻣﺮدم ﻣﻲﭘﺮﺳﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎن ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺧﻠﻘﺘﻲ ﻛﻪ ﺑﺸﺮ را وادار‬ ‫ﺑﻪ ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺣﻴﺎت و ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬در ﻣﻮاﻗﻌﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ اﺗﻔﺎﻗﺎً ﺑﻴﺶ از ﻫﻤﻪ وﻗﺖ‬ ‫آﺛﺎر ﺣﻴﺎت ﻳﻌﻨﻲ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻧﺸﺎط و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ در اﻧﺴﺎن ﺟﻠﻮهﮔﺮ ﻣﻲﺷﻮد و ﮔﻮﻳﻲ اواﻣﺮ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻪﻃﻮر ﺧﺎﻟﺺ ﻧﺎﻓﺬ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻛﻤﺎل ﻣﻴﻞ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺒﺎزي و اﺳﺘﻘﺒﺎل‬ ‫از ﻣﺮگ ﻣﻲﮔﺮدد! ﻣﮕﺮ دﺳﺘﮕﺎه ﺧﻠﻘﺖ و ﻃﺒﻴﻌﺖ دو زﺑﺎن دارد؟ اﮔﺮ ﻣﺎ ﻳﻚ ﻃﺒﻴﻌﺖ‬ ‫)ﻳﺎ ﻳﻚ ﺧﺎﻟﻖ( دارﻳﻢ‪ ،‬ﺗﺒﺪﻳﻞ و دوﮔﻮﻳﻲ در آن ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺴﺮاغ ﻏﻴﺐﮔﻮﻳﺎن ﻗﺮن ﺟﺪﻳﺪ‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ داﻧﺸﻤﻨﺪان ﻋﻠﻮم ﻣﺎدي ﻣﻲروﻧﺪ و آﻧﻬﺎ را ﺧﺸﻚ و ﺑﻴﺮوح ﻣﻲﺑﻴﻨﻨﺪ‪.‬ﭘﺲ‬ ‫ﺷﻬﺎدت در آﺳﺘﺎن ﻣﻌﺸﻮق ﻣﺮگ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬از ﻳﻚ ﻃﺮف اﺳﺘﻨﺒﺎط و‬ ‫اﻇﻬﺎرﻧﻈﺮ زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻧﻈﺮ آﻧﻬﺎ ﻣﺘﻜﻲ ﺑﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه رأياﻟﻌﻴﻦ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﻣﻜﺮر‬ ‫ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ و اﺣﻴﺎي اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻣﺸﺎﻫﺪه رأياﻟﻌﻴﻦ‬ ‫ﻣﺮگ‪.‬زﺑﺎﻧﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ در ﻧﻬﺎد‬ ‫ﺑﺸﺮ )و در ﻛﻼم ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن ﺑﺸﺮ( اﻣﺮ ﺑﻪ ﺷﻬﺎدت ﻣﻲدﻫﺪ ﻫﻤﺎن زﺑﺎن ﻓﻄﺮت اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﻫﻴﭻ ﻣﻮﺟﻮدي ﻧﻤﻲﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻤﻴﺮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪407‬‬ ‫ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﺴﺖﻫﺎي ﺑﻪﻧﺎم ﮔﻔﺘﻪ ﺑﻮد ﻛﻪ اﺻﻼً ﺣﻴﺎت ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ اﻓﻌﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺮگ‬ ‫ﺳﺘﻴﺰه ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.

‫‪ 408‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺟﻮاب اول در ﻓﺼﻮل ﮔﺬﺷﺘﻪ داده ﺷﺪ‪ ،‬دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ ﺧﻴﺮ‪ .‬‬ ‫ﺟﻮاب دوم در اوﻟﻴﻦ ﺑﻨﺪ ﻓﺼﻞ ﺣﺎﺿﺮ داده ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫وﺻﻒاﻟﻌﻴﺶ ﻧﺼﻒاﻟﻌﻴﺶ!‬ .‬اﻧﺴﺎن از ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﺸﻖ‬ ‫دﺳﺖ ﺧﺎﻟﻲ ﺑﺮﻧﻤﻲﮔﺮدد‪ .‬‬ ‫ﺑﺎ ﺟﻮاب اﻳﻦ دو ﺳﺆال و ﺗﺠﺮﺑﻪاي ﻛﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ از داﻣﻦ ﻛﻮدكﭘﺮور ﺧﻠﻘﺖ‬ ‫ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺳﻌﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ از ﭘﺸﺖ ﺳﺮ ﻛﺎروان ﻣﺮدﮔﺎن ﻛﻪ ﻫﺰاران ﻫﺰار ﺳﺎل اﺳﺖ ﺑﻪ‬ ‫وادي ﻣﺠﻬﻮل رﻫﺴﭙﺎر ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﺑﺎﻧﮓ ﺟﺮﺳﻲ را ﻛﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﺷﻨﻴﺪه ﺑﻮد ﺑﺸﻨﻮد و ﺑﻪ‬ ‫ﮔﻮش ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺑﺮﺳﺎﻧﺪ‪.‬ﺑﻠﻜﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﻲ ﻫﻤﺮاه ﻣﻲآورد‪ .‬و آن را ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻧﮕﺎه‬ ‫ﻣﻲدارد‪.

‬در‬ ‫اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻴﺰ ﻳﻚ ﻣﻘﺪار اﻧﺮژي و اﺳﺘﻌﺪاد دروﻧﻲ از ﺣﺎﻟﺖ ﻛﻤﻮن ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ در‬ ‫آﻣﺪه وارد ﺻﻒ ‪ W‬ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬‬ ‫در ﺣﻴﻮان ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻳﺪ اﻳﻦ وﺿﻊ ﭘﻴﺶ آﻳﺪ و ﻣﺼﺪاق آن ﻫﻤﺎن ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻣﻌﺮوف ﭘﺎوﻟﻮف‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و اﺷﺘﻬﺎ و ذوق را ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺧﺒﺮ ﺗﺎزه‪ ،‬ﻛﺎر ﺗﺎزه‪ ،‬ﻏﺬاي ﺗﺎزه‪ ،‬ﻣﻄﻠﻮب ﺗﺎزه‪.‬ﻗﺒﻼً ﻣﺎ در ﻣﺤﺎﺳﺒﺎت و اﺳﺘﺪﻻلﻫﺎي ﺧﻮد آن ﻣﻘﺪار از‬ ‫‪ U‬را دﺧﺎﻟﺖ ﻣﻲدادﻳﻢ ﻛﻪ زﻧﺪه و ﺑﻴﺪار و ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ‪ dK‬ﺑﺎﺷﺪ و از ﺗﻤﺎم ذﺧﻴﺮه‬ ‫ﺧﺰاﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد ﺧﺒﺮ ﻧﺪاﺷﺘﻴﻢ‪.‬‬ ‫اﻳﻦ ﺗﺮﻗﻲ ‪ W‬از ﻛﺠﺎ اﺳﺖ؟ ﻛﺪاﻣﻴﻚ از ﺟﻤﻠﻪﻫﺎي‬ ‫‪W = U – T.‬‬ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪه و ﺣﺘﻲ ﺧﻴﺎل ﺑﻌﻀﻲ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﻏﺪد ﻣﺠﺎري ﻫﺎﺿﻤﻪ را‬ ‫ﺑﻪ ﺗﺮﺷﺢ ﻛﺮدن واﻣﻴﺪارد و ﻳﺎ ﺗﻨﻮع ﺳﻔﺮه و ﻏﺬاﻫﺎي رﻧﮕﻴﻦ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺑﺮ اﺷﺘﻬﺎ و ﻣﻘﺪار‬ ‫ﺧﻮراك ﺷﺨﺺ ﻣﻲاﻓﺰاﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ ﻣﻜﺮرات ﻋﻤﺮ و ﻳﻜﻨﻮاﺧﺖ ﺑﻮدن و ﺧﺎﻟﻲ ﺑﻮدن زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﻛﺴﺎﻟﺖ آور ﺑﻮده و ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﺑﺮاي ﻣﻌﺎﻟﺠﻪ اﻣﺮاض و ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﺰاج ﻣﺴﺎﻋﺪ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬ ‫ﺧﺼﻠﺖ ﺗﺎزهﺟﻮﻳﻲ ﻧﻴﺰ واﻗﻌﻴﺖ ﻋﻤﻠﻲ داﺷﺘﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻨﺸﺎء ﻳﺎ ﻻاﻗﻞ ﻣﺆﻳﺪ ﺣﺲ ﻛﻨﺠﻜﺎوي‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻓﺴﺎﻧﻪ ﮔﺸﺖ و ﻛﻬﻦ ﺷﺪ ﺣﺪﻳﺚ اﺳﻜﻨﺪر‬ ‫ﺳﺨﻦ ﻧﻮ آر ﻛﻪ ﻧﻮ را ﺣﻼوﺗﻲ اﺳﺖ دﮔﺮ‬ ‫ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت ﺧﻮدﻣﺎن اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ )‪ (W‬در اﻧﺴﺎن ﻳﻜﺒﺎره ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮاﻧﻴﻢ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ‪∆U‬ﺗﺎزهاي ﻛﻪ ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ ﻛﻤﻮن در اﻧﺴﺎن ﺑﻮد‪ ،‬در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮ و‬ ‫ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻣﻌﺸﻮق ﻳﺎ ﻣﻮﺿﻮع ﺗﺎزه ﺑﻴﺪار ﺷﺪه ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺑﺎزﻳﮕﺮ ﮔﻤﻨﺎم ﺑﻲﻧﻘﺸﻲ ﻛﻪ در ﻧﺘﻴﺠﻪ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻳﺎ ﺗﻮﺳﻌﻪ ﺑﺮﻧﺎﻣﻪ ﻧﻤﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﭘﺸﺖ ﭘﺮده ﺑﻪ ﺣﺎﻟﺖ آﻣﺎده ﺑﺎش اﺣﻀﺎر ﻣﻲﺷﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪409‬‬ ‫‪ -8.‬‬ ‫اﺻﻞ اول اﺟﺎزه ﻧﻤﻲدﻫﺪ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ﻣﻘﺪاري از )‪ (U‬ﺧﻠﻖاﻟﺴﺎﻋﻪ اﻓﺰاﻳﺶ و ﻳﺎ ﺟﺰﻳﻲ از ‪S‬‬ ‫ﻧﺎﺑﻮد ﺷﺪه اﺳﺖ‪.1‬ﺗﺎزهﺟﻮﻳﻲ‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻃﺎﻟﺐ ﺗﺎزه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ او را ﺟﻮان ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﭘﻴﺮﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻛﻨﺠﻜﺎوي زﻳﺎد دارﻧﺪ ﺑﻪ ﺳﻼﻣﺖﺗﺮ ﻣﻲﻣﺎﻧﻨﺪ و ﻋﻤﺮ‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮي ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻫﺮ ﺗﺎزﮔﻲ و ﺗﻐﻴﻴﺮ در ﻫﺮ ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﺄﻧﻮﺳﻲ اﻧﺴﺎن را ﺑﻴﺪار و ﺑﺎ ﻧﺸﺎط ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .S‬‬ ‫در اﺛﺮ ﻣﻮاﺟﻬﻪ ﺑﺎ ﻣﻮﺿﻮع ﺗﺎزه ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ؟ اﻟﺒﺘﻪ از ﺧﺎرج ﭼﻴﺰي وارد ﻧﻤﻲﺷﻮد‪.

‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﺮگ ﻧﻴﺰ‬ ‫ﺟﻨﺒﻪ ﻗﻄﻌﻴﺖ و ﻣﻄﻠﻖ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﻣﻨﻄﺒﻖ ﺑﺎ ﭘﺎﻳﺎن ﻋﻤﺮ ﺑﺮاي ﺷﺨﺺ و رﺳﻴﺪن ﺗﺪرﻳﺠﻲ ‪ S‬ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻘﺪار ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻘﺪر و ﺑﻪ اﻧﺘﻬﺎ رﺳﻴﺪن اﻧﺮژي دروﻧﻲ ﻛﻠﻲ ‪ U‬ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ‬ ‫ﻳﻚ ﺟﺰء ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺎﭼﻴﺰي از اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم در ﻣﻮاد ﭘﻴﻜﺮ اﻧﺴﺎن در دوران زﻧﺪﮔﻲ او‬ ‫وارد ﻣﻴﺪان ﺷﺪه و اﺑﺮاز وﺟﻮد ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ذﺧﻴﺮه اﻧﺮژﺗﻴﻚ ﻣﺎده ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬ ‫اﻧﺮژﻳﻬﺎي ﺣﺮارﺗﻲ‪ ،‬ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ‪ ،‬اﻟﻜﺘﺮﻳﻜﻲ و ﻏﻴﺮه ﻛﻪ ﺿﻤﻦ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و‬ .‬ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﺎﺑﻴﻦ‬ ‫اﺟﺴﺎم ﻛﻪ اﻧﺮژي اﺗﺼﺎل ﻣﻌﺮف ﺗﻤﺎم ذﺧﻴﺮه اﻧﺮژﺗﻴﻚ ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎلﻛﻨﻨﺪه‬ ‫ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬و ﺗﺎزه ﻫﺴﺘﻪ اﺗﻢ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﺮﻛﺰ اﺻﻠﻲ ﺗﺠﻤﻊ ﻣﺎده )و ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ اﻧﺮژي( ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻣﺎﻫﻴﺖ و ﻗﺪرت ﺧﻮد را ﺑﺮوز‬ ‫ﻧﺪاده اﺳﺖ‪.‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪ ﺣﺴﺐ آﻧﻜﻪ ﻋﻨﺼﺮ ﻣﻮرد ﺑﺤﺚ ﺑﺎ ﭼﻪ ﻋﻨﺼﺮ دﻳﮕﺮي در آﻣﻴﺰد‪ ،‬اﻳﻦ‬ ‫ﺣﺮارت ﻓﻌﺎل و اﻧﻔﻌﺎل ﻛﻪ ﻣﺴﺎوي و ﺑﺎ ﻋﻼﻣﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ اﻧﺮژي اﺗﺼﺎل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺗﻐﻴﻴﺮ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬اﮔﺮ‬ ‫ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج ﺗﺎزﮔﻴﻬﺎ و ﻣﻄﻠﻮﺑﻬﺎ و ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺑﺮﺗﺮي را ﻧﺸﺎن ﻣﻴﺪاد ﭼﻪ ﺑﺴﺎ ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد زﻳﺎدﺗﺮ ﻋﻤﺮ ﻣﻲﻛﺮد‪ .‬‬ ‫از اﻳﻦ ﺑﺎﻻﺗﺮ‪ ،‬ﺑﻨﺎﺑﺮ آﻧﭽﻪ در ﻓﻴﺰﻳﻚ اﺗﻤﻲ ﺑﺤﺚ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬اﻧﺮژي اﺗﺼﺎل و ﻛﻠﻴﻪ‬ ‫اﻧﺮژيﻫﺎي ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺻﺮﻓﺎً ﻧﺎﺷﻲ از ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮ ﻧﻈﺎم اﻟﻜﺘﺮونﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ اﺗﻢﻫﺎ‬ ‫ﺑﻮده‪ ،‬اﻟﻜﺘﺮوﻧﻬﺎ ﺗﻤﺎم اﻧﺮژي ﻣﺤﻤﻮﻟﻪ ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻫﺪر ﻧﻤﻲدﻫﻨﺪ‪ .‬‬ ‫درﻣﻮرد ﻣﺮگ اﻧﺴﺎن ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﻛﻪ دﺳﺖ ﻣﺮگ ﺧﻴﻠﻲ ﻛﻮﺗﺎﻫﺘﺮ از آن‬ ‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺣﻴﺎﺗﻲ ﻣﻮﺟﻮد را ﺧﺎﻟﻲ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ! ﻣﻨﺎﺑﻊ و ذﺧﺎﻳﺮ اﻧﺮژي ﺣﻴﺎﺗﻲ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد ﻫﻨﮕﺎم رﺳﻴﺪن ﻣﺮگ ﻫﻨﻮز ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻧﺘﻬﺎ رﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ اﻋﺘﺒﺎر ﻣﺮگ ﺣﻴﻮان و اﻧﺴﺎن ﻫﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺮگ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻳﻚ‬ ‫ﻣﺮگ ﺧﺎرﺟﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻧﺎﺷﻲ از ﺧﺎﻟﻲ ﺷﺪن ﭘﻴﻤﺎﻧﻪ ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج اﺳﺖ ﻧﻪ داﺧﻞ‪ .‫‪ 410‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫از اﻳﻦ ﺗﺠﺮﺑﻪ و ﺗﻮﺟﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ‪ W‬ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺗﻨﺎوﺑﻲ دوري‬ ‫ﻛﻪ ﻃﻲ ﻣﺪارﻫﺎي ﻋﻨﺼﺮي زﻧﺪﮔﻲ و ﺿﻤﻦ ﺗﺒﺎدلﻫﺎي ﺑﺎ ﺧﺎرج ﺑﺮ آن ﻋﺎرض ﻣﻲﺷﻮد‪،‬‬ ‫اﺻﻮﻻً ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺒﻮده‪ ،‬ﺟﻤﻠﻪ اول آن ﺑﺎ ﺗﺤﺮﻳﻚﻫﺎ و ﺗﺨﺪﻳﺮﻫﺎ زﻳﺎد ﻳﺎ ﻛﻢ ﻣﻲﺷﻮد و‬ ‫ﺑﻪﻫﻤﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺘﻲ زاﺋﻴﺪه از ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻋﻤﺮ اﻓﺰوده ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬و ﻓﻘﻂ‬ ‫ﻳﻚ ﺟﺰء ﺑﺴﻴﺎر ﺿﻌﻴﻒ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻜﺘﻮﺑﺎت وﺟﻮد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻣﻌﺮض ﻛﺎﻫﺶ و‬ ‫زوال ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬و اﮔﺮ در ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗﻲ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺷﺮاﻳﻂ و ﻃﺮز‬ ‫اراﺋﻪ و ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﻮد‪DU ،‬ﻫﺎي دﻳﮕﺮي از ﻛﻨﻪ ذات ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﺻﺤﻨﻪ‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺸﮕﺎه ﺣﻴﺎت‪ ،‬ﺣﺎﺿﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .

‬ﻻﻣ‪‬ﻘْﻄُﻮﻋ‪‬ﺔٍ و‪ ‬ﻻﻣ‪‬ﻤ‪‬ﻨُﻮﻋ‪‬ﺔٍ‬ ‫)واﻗﻌﻪ‪ 32/‬و ‪ (33‬ﻳﻌﻨﻰ ﻳﻜﻨﻮع ﺟﺬب و ﺗﺤﻠﻴﻠﻰ ﻛﻪ ﺑﻼ اﻧﻘﻄﻼع و ﻏﻴﺮﻣﻀﺮ ﺑﺮاى ﺑﺪن )ﻋﺪم اﻓﺰاﻳﺶ‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻰ( ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻧﺒﺎﺗﺎت‪ .‬ﻣﺨﻠﺪ در آن ﺗﺎ زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ‬ ‫و زﻣﻴﻦ ﻫﺴﺖ ﻣﮕﺮ آﻧﭽﻪ ﻳﺎ آﻧﻘﺪر ﻛﻪ ﺧﺪا ﺑﺨﻮاﻫﺪ‪ .‬ﺧﺼﻮﺻﺎً اﮔﺮ درﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﺣﻴﻮان و اﻧﺴﺎن‬ ‫ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﺑﺎ ﺗﻐﺬﻳﻪ داﺋﻤﻲ و رﺷﺪ و ﺗﻌﻮﻳﺾ ﺳﻠﻮلﻫﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺟﻮان ﻣﺎﻧﺪه‬ ‫و ﺟﺒﺮان اﻧﺮژﻳﻬﺎي ﻣﺆﺛﺮ ﻓﻮت ﺷﺪه و اﻓﺰاﻳﺶ اﺻﻠﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ را ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬اﻧﺴﺎن‪(14/‬‬ .‬در ﺷﺮع آن زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻗﻮاي ﺟﻨﺴﻲ‬ ‫ﺑﻪ رﺳﻴﺪﮔﻲ و آﻣﺎدﮔﻲ آﻣﺪه‪ ،‬ﺗﺮﺷﺤﺎت ﻏﺪد ﺟﻨﺴﻲ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﻮد ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ در ﻧﻈﺮ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬و اﻳﻦ اﺛﻤﺎر و ارزاق در دﺳﺘﺮس اﻧﺴﺎن ﺑﻮده ﺧﻮدﺑﺨﻮد ﺑﺎو‬ ‫ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ :‬و‪ ‬اُزﻟ‪‬ﻔَﺖ‪ ‬اﻟْﺠ‪‬ﻨَﺔُ ﻟ‪‬ﻠْﻤ‪‬ﺘﱠﻘﻴﻦْ )ﺷﻌﺮا‪ (90 /‬ﻳﺎ و‪‬داﻧ‪‬ﻴ‪‬ﺔً ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻇ‪‬ﻼﻟُﻬﺎ و‪ ‬ذُ ﱢﻟﻠَﺖ‪ ‬ﻗُﻄُﻮﻓُﻬﺎ ﺗَﺬْﻟﻴﻼً‪).‬اﻳﻦ ﻧﻌﻤﺖ ﺧﻠﻮد در ﺑﻬﺸﺖ ﺑﺨﺸﺸﻰ اﺳﺖ ﺑﺪون ﻛﺎﻫﺶ‬ ‫و ﺑﺮﻳﺪﮔﻰ( ‪ -‬آﻳﺎت دﻳﮕﺮ در وﺻﻒ ﻏﺬاﻫﺎى ﺑﻬﺸﺖ ﻣﻲﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪" :‬و‪‬ﻓﺎﻛ‪‬ﻬ‪‬ﺔٍ ﻛَﺜﻴﺮَةٍ‪ .‬ﺑﺮاي اﻧﺴﺎن اﻟﺒﺘﻪ ﺳﻦ ﻗﻄﻌﻲ دﻗﻴﻘﻲ‬ ‫وﺟﻮد ﻧﺪارد ﻛﻪ ﺗﻤﺎم اﻋﻀﺎء و وﺳﺎﻳﻞ ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺷﺨﺺ در روز ﻣﻌﻴﻦ از ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻧﻘﺺ‬ ‫وارد ﻣﻨﻄﻘﻪ ﻛﻤﺎل ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ اﻣﺮي اﺳﺖ ﻧﺴﺒﻲ و ﺗﺪرﻳﺠﻲ و ﺑﻪ ﺣﺴﺐ‬ ‫اﺳﺘﻌﺪاد اﺷﺨﺎص و ﺷﺮاﻳﻂ زﻧﺪﮔﻲ ﻓﺮق ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬در اﻳﻨﻤﻮﻗﻊ اﻟﺒﺘﻪ ﺳﺎﻳﺮ اﻋﻀﺎء و اﻋﺼﺎب ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﺣﺪ ﻛﺎﻓﻲ رﺷﺪ ﻛﺮدهاﻧﺪ‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪ -8.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪411‬‬ ‫ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ اﺟﺴﺎم ﺑﺮوز و ﻇﻬﻮر ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻪﻗﺪري زﻳﺎد اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻜﻢ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ را دارد‪،‬‬ ‫ﻋﻤﺮ اﻧﺴﺎن )و ﻫﺮ ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺗﺠﺎﻧﺲ و ﺗﺠﺎذﺑﻲ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻄﻬﺎي ﺗﺎزه ﭘﻴﺪا‬ ‫ﻛﻨﺪ( ﻧﻴﺰ اﻣﻜﺎن ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺷﺪن را دارد‪ .‬ﻣﺜﻼً ﺑﺮاي ﻣﺮغ ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ ﺑﻌﺪ‬ ‫از ﻳﻜﻲ دو ﻣﺎﻫﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از ﺗﺨﻢ ﺑﻴﺮون آﻣﺪه ﻣﺎدر او را ﺑﻪ ﺣﺎل ﺧﻮد رﻫﺎ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬و‬ ‫دﻳﮕﺮ ﻣﺘﺤﻤﻞ داﻧﻪ ﺟﺴﺘﻦ و دﻓﺎع از او ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .2‬از ﻧﻄﻔﻪ ﺗﺎ ﺑﻠﻮغ‬ ‫ﻣﻘﺼﻮد ﻣﺎ از ﺑﻠﻮغ ﻣﻌﻨﺎي ﻛﻠﻲ و ﻧﺴﺒﻲ آن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﮔﺮ‬ ‫ﻣﺤﻴﻄﻲ و ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ ﭘﻴﺶ آﻳﺪ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﺎ ﺗﻄﺒﻴﻖ و ﺗﻮاﻓﻖ ﺑﺎ آن ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺗﺤﺼﻴﻞ ﺑﻼاﻧﻘﻄﺎع‬ ‫ﻣﻮاد و ﺗﺨﻠﻴﻪ ﻓﻀﻮﻻت را ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬آﻧﻮﻗﺖ ﺣﻴﺎت اﺑﺪي و ﺧﻠﻮد در ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻣﻴﺴﺮ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﺗﺎ وﻗﺘﻲ ﻛﻪ ﻣﻮاد و اﻧﺮژي در ﺧﺎرج او وﺟﻮد دارد و ذﺧﻴﺮه زﻣﻴﻦ و‬ ‫آﺳﻤﺎن ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻧﺮﺳﻴﺪه اﺳﺖ و در دﺳﺘﮕﺎه وﺟﻮد او ﻋﺪم ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻂ ﭘﻴﺶ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻧﻴﺎﻣﺪه ﻋﻤﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.‬ﺑﻠﻮغ آن ﺳﻦ و آن ﺣﺪي از ﻋﻤﺮ را‬ ‫ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ )ﻳﺎ ﺣﻴﻮان( داراي رﺷﺪ ﻛﺎﻓﻲ در اﻋﻀﺎء و اﻓﻜﺎر ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﺘﻮاﻧﺪ‬ ‫روي ﭘﺎي ﺧﻮد ﺑﻪ اﻳﺴﺘﺪ و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺧﻮد را ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻛﻨﺪ‪ .1‬و‪ ‬اَﻣ‪‬ﺎ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﺳ‪‬ﻌ‪‬ﺪ‪‬وا ﻓَﻔ‪‬ﻰ اﻟْﺠ‪‬ﻨﱠﺔِ ﺧﺎﻟ‪‬ﺪﻳﻦَ ﻓﻴﻬﺎ ﻣﺎداﻣ‪‬ﺖ‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﻤﻮات‪ ‬و‪ ‬اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬ا‪‬ﻻﱠ ﻣﺎﺷ‪Ĥ‬ء‪ ‬ر‪‬ﺑ‪‬ﻚ‪ ‬ﻋ‪‬ﻄ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻏَﻴ‪‬ﺮَﻣ‪‬ﺠ‪‬ﺬُوذ‪‬‬ ‫)ﻫﻮد‪ : 108/‬و اﻣﺎ ﻛﺴﺎﻧﻴﻜﻪ ﻧﻴﻚﺑﺨﺖ ﺷﺪهاﻧﺪ ﭘﺲ در ﺑﻬﺸﺖ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪ .

‬وﻟﻰ ﺗﺸﺨﻴﺺ دﻗﻴﻖ ﺷﺮع ﻣﺘﻜﻰ ﺑﻪ ﻳﻚ اﻣﺮ ﻃﺒﻴﻌﻰ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺤﻜﻢ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻚ و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﻜﻞ ‪ 9‬در‬ ‫ﺻﻔﺤﻪ ‪(383‬‬ ‫در ﻣﺤﻴﻂ رﺣﻢ وﺿﻊ ﺟﻨﻴﻦ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﺳﻠﻮلﻫﺎ و ﻧﺴﻮج ﺑﺪن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﻏﻮﻃﻪور در ﻣﺎﻳﻌﺎت ﺑﺪن‪ 3‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﻮن و ﺻﻔﺮا و ﻏﻴﺮه ﺑﻮده‪ ،‬وﻗﺘﻲ ﺗﻚﺗﻚ ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ‬ ‫در ﺗﻌﺎدل ﺣﺮارﺗﻲ و ﺗﺎ اﻧﺪازهاي در ﺗﻌﺎدل ﻣﻜﺎﻧﻴﻜﻲ ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج اﻃﺮاف ﺧﻮد‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬و ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺠﺎﻧﻲ و ﺑﺪون ﺗﻼش و ﻃﻠﺐ ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻣﻲرﺳﺪ‪ . Point d'inflexion‬‬ ‫‪3.‬در ﻫﺮ ﺣﺎل ﺑﺎ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﻋﺸﻖ وارد ﺟﺮﮔﻪ آدمﻫﺎ و ﺻﺎﺣﺐ‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪2.‬در ﭼﻬﻞ ﺳﺎﻟﮕﻰ ﻫﻢ اﻧﺴﺎن ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ‪ 45‬ﺳﺎﻟﮕﻰ ﺣﻜﻢ‬ ‫ﻧﺎﺑﺎﻟﻎ را دارد‪ .‬ﭘﺲ‬ ‫‪ .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺑﻠﻮغ ﻳﻚ ﻓﺼﻞ ﻣﺸﺘﺮك ﻳﺎ ﻧﻘﻄﻪ ﻋﻄﻔﻲ‪ 2‬اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﻨﺤﻨﻲ ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ‬ ‫)‪ (W‬و ﺳﺎﻳﺮ اﻣﻮر ﻣﺘﻔﺮﻋﻪ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪه و ﺣﺎﻳﺰ اﻫﻤﻴﺖ ﺧﺎص ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪) . Humeur‬‬ .‬‬ ‫ﺗﻮﺟﻬﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﺷﺪ از آن ﺟﻬﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﺒﻞ از ﺑﻠﻮغ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﻣﻮﺟﻮد‬ ‫را دﻳﮕﺮان ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و او را ﺑﻪ وﺻﺎل ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج و ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق )اﮔﺮ ﺑﺸﻮد‬ ‫در اﻳﻦ ﺳﻦﻫﺎ ﺻﺤﺒﺖ از ﻋﺸﻖ ﻛﺮد!( ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﻨﺪ‪ .‫‪ 412‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫و ﺷﺨﺺ اﻣﻜﺎن اﻳﻦ را دارد ﻛﻪ ﻛﻔﻴﻞ زﻧﺪﮔﻲ ﺧﻮﻳﺶ ﮔﺮدد‪ .‬ﻣﻮﺟﻮدات ﺑﺮاى ﺗﻮﻟﻴﺪﻣﺜﻞ ﺑﻪ دﻧﻴﺎ ﻣﻰآﻳﻨﺪ و ﻃﺒﻖ ﻧﻈﺮﻳﺎت ﻓﺮوﻳﺪ و ﺑﺴﻴﺎرى از داﻧﺸﻤﻨﺪان‪،‬‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎى ﺟﻨﺴﻰ اﺳﺎس رﺷﺪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﺳﺎﻳﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎى آﻧﻬﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و ﻣﻮاﺟﻪ ﺑﺎ ﺧﻄﺮات و ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺘﻬﺎ و ﺗﻜﺎﻟﻴﻒ‬ ‫ﺑﺰرگ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮ اﻳﻦ ﻃﺒﻴﻌﻰﺗﺮﻳﻦ ﺳﺮﺣﺪ ﺑﻴﻦ‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻧﺎرس و رﺳﻴﺪه‪ ،‬ﻫﻤﺎن زﻣﺎن ﺑﺮوز اﻋﻤﺎل ﺟﻨﺴﻰ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬در ﻗﺎﻧﻮن ﻣﺪﻧﻲ اﻳﺮان ﻧﻴﺰ ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺳﻦ دﺧﺎﻟﺖ و‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ در اﺟﺘﻤﺎع را در ﺑﻴﺴﺖ ﺳﺎﻟﮕﻲ ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ‪.1‬اﻟﺒﺘﻪ ﻫﻤﺎﻧﻄﻮر ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻣﻮﺿﻮع اﻣﺮى اﺳﺖ ﻧﺴﺒﻰ‪ .‬اﻣﺎ ﺑﻌﺪ از ﺑﻠﻮغ ﺷﺨﺼﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﻃﻠﺐ و‬ ‫ﺗﻜﺎﭘﻮ ﺑﭙﺮدازد‪.‬ﺑﻌﺪ از وﺿﻊ ﺣﻤﻞ‪ ،‬ﻛﻔﺎﻟﺖ و ﺣﻤﺎﻳﺖ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻪ اﻋﻀﺎء ﻗﻮي ﺷﺪه و ﻳﻜﻲ‬ ‫ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺿﻌﻴﻒ و ﺟﺰﻳﻲ ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺎ ﺑﻪ ﺻﻔﺮ ﻣﻲرﺳﺪ‪.‬‬ ‫از زﻣﺎن اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ ﺗﺎ وﺿﻊ ﺣﻤﻞ )ﻳﺎ ﺧﺮوج از ﺗﺨﻢ( اﻳﻦ ﻛﻔﺎﻟﺖ ‪ %100‬ﺑﻮده‪ ،‬ﻣﺎدر‬ ‫)ﻳﺎ ﻣﺤﻴﻂ داﺧﻠﻲ ﺗﺨﻢ( ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج رﺷﺪ ﻣﻮﺟﻮد را در ﻣﺤﻞ ﺑﻪ او‬ ‫ﻣﻴﺮﺳﺎﻧﺪ‪ .‬ﻧﺎن و آﺑﻲ درآورد و‬ ‫ﻋﺎﻳﻠﻪاي ﺗﺸﻜﻴﻞ دﻫﺪ‪ .‬ﺷﺮع اﺳﻼم از ﭘﺪر و ﻣﺎدر ﺧﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻰ ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻓﻜﺮى و ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت دﻳﻨﻰ اوﻻد‬ ‫ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻣﻮازات رﺷﺪ ﻃﺒﻴﻌﻰ آﻧﻬﺎ ﻃﻮرى ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ ﻛﻪ در آﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﻠﻮغ ﺟﻨﺴﻰ‪ ،‬آﺷﻨﺎ ﺑﻮﻇﺎﻳﻒ ﺧﻮد‬ ‫ﺷﺪه ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ اداره وﺟﺪاﻧﻰ ﻧﻔﺲ ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺎ راﻫﻨﻤﺎﻳﻰ اﺑﻮﻳﻦ ﺑﺪﺳﺖ ﮔﻴﺮﻧﺪ‪.‬از اﻳﻦ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺴﺮ و دﺧﺘﺮ وارد‬ ‫دﻧﻴﺎى ﺟﺪﻳﺪى ﺷﺪه و ﺑﻪ ﭼﺸﻢ دﻳﮕﺮ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ را ﻣﻰﺑﻴﻨﻨﺪ‪ .

S) = 0‬ﺑﺎﺷﺪ‪ .S‬از دو راه ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﺷﻮد‪:‬‬ ‫‪ U = Cte -1‬و ‪) S = Cte‬اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ و آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﻫﺮ دو ﺛﺎﺑﺖ(‪.‬‬ ‫در دوران ﺟﻨﻴﻨﻲ آﻧﭽﻪ ﻃﻔﻞ ﻏﺬا ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬ﺑﻪﺻﻮرت اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم ذﺧﻴﺮه ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﺛﺎﺑﺖ ﻣﺎﻧﺪن ‪ W = U – T.‬‬ ‫‪ -8.‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ از ﺳﺮﻣﺎ و‬ ‫ﮔﺮﻣﺎ رﻧﺞ ﻣﻲﺑﺮد و از ﻣﻄﺒﻮع و ﻣﻼﻳﻢ ﻧﻴﺰ ﻟﺬت ﻣﻲﺑﺮد‪ ،‬وﻟﻲ ﻋﻘﻠﺶ ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ‬ ‫ﺧﻮد را از ﺳﺮﻣﺎ و ﮔﺮﻣﺎ ﺣﻔﻆ ﻛﻨﺪ‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﮔﺮ از رﺣﻢ ﺑﻴﺮوﻧﺶ ﻧﻜﻨﻨﺪ )ﻳﺎ ﺑﻴﺮون‬ ‫ﻧﻴﺎﻳﺪ( ﺷﺎﻳﺪ اﻣﻜﺎن ﻋﻤﺮ اﺑﺪي را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ )اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪ ﺷﺮط اداﻣﻪ ﻣﺤﻴﻂ ﮔﺮم و ﻧﺮم(‪.‬‬ ‫اﺣﺴﺎس و اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ ﻧﺪارد ﻛﻪ اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ در او ﺑﻴﺪار ﺷﺪه اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ‪ ،‬و ﺑﺪﻧﺒﺎل‬ ‫آن ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ ﻇﺎﻫﺮ ﮔﺮدد‪ .‬‬ ‫ﺑﭽﻪ ﮔﺮﺳﻨﻪ و ﺗﺸﻨﻪ ﻣﻲﺷﻮد اﺣﺘﻴﺎج را ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬وﻗﺘﻲ ﺑﻪاو ﺷﻴﺮﻳﻨﻲ ﻳﺎ آب‬ ‫ﻣﻲدﻫﻨﺪ ﻟﺬت ﻫﻢ ﻣﻲﺑﺮد‪ ،‬وﻟﻲ ﺷﺨﺼﺎً ﺑﻪ ﺗﺤﺼﻴﻞ آﻧﻬﺎ ﻧﻤﻲرود‪ .‬‬ ‫ﺑﻌﺪاز زاﺋﻴﺪه ﺷﺪن ﺗﺎ ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻴﻢ دوران ﻛﻮدﻛﻲ ﻳﺎ دوران ﺑﺮزخ‬ ‫ﻣﺎﺑﻴﻦ دوران ﺟﻨﻴﻦ و ﺑﻠﻮغ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .3‬از ﺑﻠﻮغ ﺗﺎ ﻣﺮگ ‪ -‬ﻗﻠﻌﻪﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ‬ .‬‬ ‫ﻓﺮﻗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ دورهﻫﺎ ﺑﺎ ﻫﻢ دارﻧﺪ در اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ‪:‬‬ ‫در دوران ﺟﻨﻴﻨﻲ‪ :‬اﺣﺘﻴﺎج ﻫﺴﺖ‪ ،‬اﺣﺴﺎس اﺷﺘﻬﺎ و ﻟﺬت وﺻﺎل ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﻢ ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫‪ ،‬اﺣﺴﺎس اﺷﺘﻬﺎ و ﻃﻠﺐ و ﻟﺬت ﻫﺴﺖ‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ )ﺑﻪﻃﻮر ﻧﺴﺒﻲ( ﻧﻴﺴﺖ‬ ‫در دوران ﻛﻮدﻛﻲ‪:‬‬ ‫"‬ ‫"‬ ‫"‬ ‫‪،‬‬ ‫ﺑﻌﺪ از ﺑﻠﻮغ ‪:‬‬ ‫‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻫﻢ ﻫﺴﺖ‪.‬وﻟﻲ از ﺑﻌﻀﻲ ﺟﻬﺎت‬ ‫و ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﻛﻪ ﺣﺲ اﺣﺘﻴﺎج و ﻗﻮه ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ در او ﻧﻤﻮ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺗﺸﺮﻳﻚ ﻣﺴﺎﻋﻲ‬ ‫ﺷﺨﺼﻲ او ﻻزم ﻣﻲﺷﻮد‪.‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ ﻛﻪ از ﺑﻌﻀﻲ ﺟﻬﺎت اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺑﻪ‬ ‫ﻃﻔﻞ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﻣﺴﺎﻋﻲ اﺑﺮاز دارد و از او دﻓﺎع ﻣﻲﺷﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪413‬‬ ‫ﻗﺎﻋﺪﺗﺎً ﺑﺮاي ﺟﻨﻴﻦ ﺑﺎﻳﺪ ‪ dKf = −d(U − T.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﺷﺎﻳﺪ اﺣﺘﻤﺎل اول ﺻﺤﻴﺢﺗﺮ ﺑﻮده‪ ،‬آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺟﻨﻴﻦ ﺛﺎﺑﺖ‬ ‫ﺑﻤﺎﻧﺪ و ﻧﻮزاد ﺑﺎ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺷﺮوع ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﺴﺌﻠﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻴﻤﻲ ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻚ ﺟﻮاب‬ ‫آنرا ﺑﺪﻫﺪ‪.‬‬ ‫‪U = T.‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﺟﻨﻴﻦ در رﺣﻢ )ﻳﺎ در ﺗﺨﻢ( ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺸﺒﻴﻪ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻧﺒﺎت ﺑﻮده‪،‬‬ ‫ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج ﺑﻘﺎ و رﺷﺪ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺶ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ آن‬ ‫)ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎﺗﻲ( ﺛﺎﺑﺖ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ‪.S -2‬‬ ‫‪1‬‬ ‫‪T‬‬ ‫=‬ ‫‪∆S‬‬ ‫‪∆U‬‬ ‫)ﺗﺮﻗﻲ ﻛﻬﻮﻟﺖ و ﺗﺮﻗﻲ اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ(‪.

‬و ﺑﻌﺪ در ﺳﻨﻴﻦ ﭘﻴﺮي از ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻬﺎ ﻛﺎﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد و‬ ‫ﺗﺮﻗﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺧﻔﻴﻒ ﮔﺮدﻳﺪه‪ ،‬روﺑﻪ ﺧﻂ ﻣﺠﺎﻧﺐ ﻣﻲرود‪ .‬در ﻛﻮدﻛﻲ و ﺟﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﻧﻬﺎﻳﺖ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺗﺮﻗﻲ آن ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ از ﻫﻤﻪ وﻗﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪاً ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺿﻌﻴﻒ ﺷﺪه و ﺑﻪ ﺧﻂ‬ .(9‬‬ ‫در اﻳﺎم ﺑﻌﺪ از ﺑﻠﻮغ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺎ آزادي و اﺧﺘﻴﺎر و ﻗﺪرﺗﻲ ﻛﻪ دارد و اﻋﻀﺎء‬ ‫و وﺳﺎﻳﻠﻲ ﻛﻪ ﻣﺮاﺣﻞ رﺷﺪ و ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻃﺒﻴﻌﺖ در دﺳﺘﺮﺳﺶ ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﺄﻣﻴﻦ‬ ‫ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج و ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎر ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻲﭘﺮدازد‪ .‬ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻧﺤﻨﺎي ﻣﻨﺤﻨﻲ در‬ ‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ دو دوراﻧﻲ ﻛﻪ ‪ S‬ﺗﺮﻗﻲ ﺿﻌﻴﻒ دارد ﻧﻘﻄﻪ ﻋﻄﻒ ﺑﻠﻮغ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )ﺷﻜﻞ ‪.‬ﻫﺮﻛﺲ ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻗﻠﻌﻪاي و‬ ‫ﻗﺮاوﻟﻲ درﺳﺖ ﻛﺮده‬ ‫ﺷﻜﻞ ‪9‬‬ ‫ﻣﻨﺤﻨﻲ ﺗﻐﻴﻴﺮات آﻧﺘﺮوﭘﻲ از اﻧﻌﻘﺎد ﻧﻄﻔﻪ ﺗﺎ ﻣﺮگ‬ ‫در دوران ﺟﻨﻴﻨﻲ‪ S‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺛﺎﺑﺖ اﺳﺖ‪ .‫‪ 414‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﻌﺪ از ﺑﻠﻮغ ﻣﺪارﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪﻃﻮر ﻛﺎﻣﻞ ﻃﻲ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮ ﻃﺒﻖ اﺣﺘﻴﺎج و اﺣﺴﺎس و‬ ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺑﺮ ﻃﺒﻖ اراده و اﺧﺘﻴﺎر ﺷﺨﺺ و ﺑﺪون ﻛﻔﺎﻟﺖ و دﺧﺎﻟﺖ دﻳﮕﺮي‪ .‬‬ ‫از ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺗﺎ ﻣﺪﺗﻲ ﻛﻪ اﺣﺘﻴﺎج و ﻋﺸﻖ رو ﺑﻪ ﻓﺰوﻧﻲ ﻣﻴﮕﺬارد و ﻗﻮاي ﺑﺪﻧﻲ‬ ‫ﺑﻪ اﻧﺪازه ﻛﺎﻓﻲ وﺟﻮد دارد‪ ،‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي اﺧﺘﻴﺎري روﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺷﺪت ﮔﺬارده و ﺗﺮﻗﻲ‬ ‫آﻧﺘﺮوﭘﻲ از ﻫﻤﻪ وﻗﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬در ﻫﻤﻴﻦ‬ ‫دوره اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ارادي و ﻋﺎدات اﺧﺘﻴﺎري )ﺑﻨﺪ ‪ (5-5‬ﻛﻪ اﻳﺠﺎب ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي ﺷﺨﺺ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﺷﻮد‪.

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪415‬‬ ‫ﻣﺠﺎﻧﺐ ﻣﻴﻞ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻨﺘﺮﺗﻴﺐ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ اﺗﻜﺎي ﻗﻠﻌﻪ دﻓﺎﻋﻲ و ﺗﺠﻬﻴﺰاﺗﻲ ﻛﻪ دارد ﺑﻪ ﺧﻮد اﺟﺎزه ﻣﻲدﻫﺪ‬ ‫ﺑﻪ رﻳﺶ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺨﻨﺪد‪ ..‬‬ ‫و ﺑﺎ ﻫﻤﺴﺎﻳﮕﺎن ﻗﺮاردادﻫﺎﻳﻲ ﻣﻲﺑﻨﺪد‪ .‬ﺑﻪ ﺳﺮﻣﺎ و ﮔﺮﻣﺎ و ﺑﻪ ﻗﺤﻄﻲ و ﺧﺸﻜﻲ ﻃﻌﻨﻪ ﺑﺰﻧﺪ‪ .‬در ﺷﻬﻮات و ﻓﺴﺎد ﻓﺮو رود و ﺑﻌﺪ ﺑﺎ آﻣﭙﻮلﻫﺎ ﻳﺎ ﺑﺎ‬ ‫ﻟﺬاﻳﺬ و دﻟﺨﻮﺷﻲﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺧﻮد را راﺿﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺑﺎ ﭘﻮل و زور و ﻓﺮﻳﺐ و ﻏﻴﺮه‬ ‫ﻣﺪﻋﻴﺎن را دور ﻧﮕﺎه دارد‪ .‬ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻋﺪاﻟﺖ و ﺣﻘﻮق‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع را زﻳﺮﭘﺎ ﮔﺬارده ﻫﺮﭼﻪ ﺧﻮاﺳﺖ ﺑﺎ ﻣﺮدم ﺑﻜﻨﺪ‪ .‬و ﺑﻌﺪ از ﻗﺪرﺗﻬﺎي ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ در‬ .‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﻗﺮاردادﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﻪﺻﻮرت آداب و رواﺑﻂ‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﻘﺮرات اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ وﺿﻊ و اﺟﺮا ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺣﻤﺎﻳﺖﻫﺎ و ﺷﻔﺎﻋﺖﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺮاي ﺧﻮد در ﺑﺮاﺑﺮ ﻣﺸﻜﻼت ﻃﺒﻴﻌﺖ )ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻲﺟﺎن و ﺑﺎ ﺟﺎن ﺣﻴﻮاﻧﻲ و اﻧﺴﺎﻧﻲ(‬ ‫درﺳﺖ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪ .‬زﻳﺎدﺗﺮ از ﺣﺎﺟﺖ ﻣﻌﺪه ﻣﺸﺮوﺑﺎت و ﻣﺄﻛﻮﻻت ﻧﺎﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﻪﺧﻮرد و ﺑﻌﺪ‬ ‫ﺑﺎ دوا و درﻣﺎن رﻓﻊ و رﺟﻮع ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻟﺒﺎﺳﻲ ﻛﻪ ﻣﺎ ﻣﻲﭘﻮﺷﻴﻢ ﻗﻠﻌﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻠﻴﻪ‬ ‫ﺳﺮﻣﺎ درﺳﺖ ﻛﺮدهاﻳﻢ )ﺣﻴﻮاﻧﺎت از ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺠﺎﻧﺎً درﻳﺎﻓﺖ داﺷﺘﻪاﻧﺪ(‪ .‬دﻧﺒﺎل ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻛﺴﺐ ﻧﺮود و از ذﺧﺎﻳﺮ ﻣﻴﺮاﺛﻲ ﻳﺎ از‬ ‫ﻛﻤﻜﻬﺎي ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﻳﺎ ﺑﺎ اﺳﺘﺨﺪام و اﺳﺘﺜﻤﺎر آﻧﻬﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﭼﻨﻴﻦ ﻛﺎري را ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻜﻨﻨﺪ )ﻳﺎ اﮔﺮ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‬ ‫از ﺣﺪود ﻻﻧﻪ ﺧﺎﻛﻲ ﻳﺎ ﻋﻠﻔﻲ و ﻣﻮﻳﻲ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ( ﭼﻮن ﻋﻘﻞ درﺳﺘﻲ ﻧﺪارﻧﺪ‪.‬ﺧﺎﻧﻪاي ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻴﺴﺎزﻳﻢ و در آن اﻧﺒﺎرﻫﺎ و ﺗﺨﺘﺨﻮاب و داروﻫﺎ و ﺗﺠﻬﻴﺰاﺗﻲ ﻓﺮاﻫﻢ آوردهاﻳﻢ‪ ،‬و‬ ‫ﺧﺪﻣﺘﻜﺎر و درﺑﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﻳﻚ ﺳﺎﺧﻠﻮي ﻧﻈﺎﻣﻲ ﺑﺎ ﺗﺠﻬﻴﺰات و ﻧﻔﺮات ﻛﺎﻣﻞ‬ ‫ﻋﻠﻴﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ و‪ .‬‬ ‫اﻧﺴﺎن )ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚ ﺿﻤﻴﻤﻪ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ( ﭼﻮن ﻏﺮﻳﺰه اﺧﺘﻴﺎر را ﭘﻴﺪا ﻛﺮده‬ ‫ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻘﺎﻣﺎت رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪.‬ﭘﺮده اﺳﺘﺘﺎري ﻛﻪ روي ﻛﺮدار و ﭘﻨﺪارﻣﺎن‬ ‫ﻛﺸﻴﺪه و ﻗﻴﺎﻓﻪ ﺣﻖ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺒﻲ ﻛﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ اﻳﻨﻬﺎ ﻫﻢ ﭘﻨﺎﻫﮕﺎهﻫﺎ و ﻛﻤﻴﻨﮕﺎهﻫﺎﻳﻲ ﺑﺮاي‬ ‫دﻓﺎع و ﻣﺒﺎرزه در اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬از ﺧﻄﺮ دزد و دﺷﻤﻦ ﺧﻮد را در اﻣﺎن ﺑﺪاﻧﺪ‪ .‬ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﺣﺎل ﻗﻬﺮاً ﺗﻐﻴﻴﺮ اﻧﺤﻨﺎء و ﻧﻘﻄﻪ ﻋﻄﻔﻲ ﭘﻴﺶ ﻣﻲآﻳﺪ‬ ‫ﻛﻪ در ﻣﺤﻞ ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺳﺖ و ﻣﺎ آنرا ﻣﺼﺎدف ﺑﺎ ﺑﻠﻮغ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ‪.‬و ﻋﻠﻴﻪ ﻫﻤﻨﻮﻋﺎن ﻣﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ..‬ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﺑﺸﺮ ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﻣﻤﺘﺪ وﺳﺎﻳﻠﻲ ﺑﺮ ﻣﻴﺎﻧﮕﻴﺰد و اﺳﺒﺎﺑﻬﺎﻳﻲ‬ ‫ﻓﺮاﻫﻢ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در ﻣﺤﻴﻂ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻋﻠﻴﺮﻏﻢ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺮ ﻃﺒﻖ اﺣﺘﻴﺎج و ﻣﻴﻞ و‬ ‫اﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮد زﻧﺪﮔﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﺑﺎ ﻣﻘﺮرات و‬ ‫اﺻﻮل ﻃﺒﻴﻌﺖ و اﺟﺘﻤﺎع ﻫﻢ ﻛﻪ در ﺧﺎرج ﻗﻠﻌﻪ او ﺣﻜﻤﻔﺮﻣﺎ اﺳﺖ‪ ،‬اﮔﺮ دﻟﺶ ﺧﻮاﺳﺖ‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﻛﻨﺪ‪ .‬از ﻫﺠﻮم‬ ‫ﮔﺮگ و ﭘﻠﻨﮓ ﻧﺘﺮﺳﺪ‪ .

‬ﻗﺪرت و‬ ‫اﺧﺘﻴﺎر ﻧﺪاﺷﺖ و ﻣﻨﺤﺮف از ﺣﺪودي ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻳﺎ ﺧﺎﻧﻮاده ﺑﺮاﻳﺶ ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‬ ‫ﻧﻤﻲﺷﺪ‪ .‬ﻣﺮﻛﺐ ﺳﺮﻛﺶ ﻫﻮاي ﻧﻔﺲ را در‬ ‫ﻣﻴﺪان ﺳﺎﻛﺖ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺑﺮ ﭘﺸﺖ ﺧﻤﻴﺪه ﻣﻠﺖ ﺑﺘﺎزد‪.‬وﻟﻲ ﻣﺮگ ﻣﻲآﻳﺪ و ﺑﺴﺎﻃﺶ را ﺑﻪ ﻫﻢ ﻣﻲزﻧﺪ!‬ ‫‪ -8....‬در ﺻﺤﻨﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ‬ ‫ﮔﺴﺘﺮده ﻣﻲﺷﻮد وﻟﻲ از ﺑﻴﻦ ﻧﻤﻲرود‪ .‬آﻧﭽﻪ ﺑﻪآﻧﻬﺎ ﺑﺮﺳﺪ و ﺑﺒﻴﻨﻨﺪ ﺑﺎ ﺧﻄﻮط ﻛﻴﻨﻪ )ﻳﺎ ﺑﺎ ﺧﻄﻮط ﻣﺤﺒﺖ‬ ‫درﻣﻮرد اﻫﻞ ﺧﺪﻣﺖ( در ﺧﺎﻃﺮﻫﺎ ﺛﺒﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ و اﻧﺘﻈﺎر ﻣﻲﻛﺸﻨﺪ ﺷﺎﻳﺪ روزي‬ ‫ﻓﺮﺻﺖ اﻧﺘﻘﺎم ﺑﺮﺳﺪ‪.‬اوﻻً ﺑﻪزودي‬ ‫آﺛﺎر اﻧﺤﺮاف و ﻓﺴﺎد در وﺟﻮد ﺷﺨﺺ و در ﻧﺴﻞ و ﻗﻮم ﻇﺎﻫﺮ ﺷﺪه‪ ،‬اﻧﺤﻄﺎط ﻧﮋادي‬ ‫ﻛﻴﻔﺮ اﻋﻤﺎل را ﭘﺲ از ﭼﻨﺪي ﻧﺸﺎن ﺧﻮاﻫﺪ داد‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﻓﺮدي آﺛﺎر اﻋﻤﺎل‬ ‫ﺷﺨﺺ‪ ،‬اﮔﺮ ﺻﺎدرﻛﻨﻨﺪه او اﺳﺖ‪ ،‬درﻳﺎﻓﺖﻛﻨﻨﺪه ﺧﺎرج او اﺳﺖ‪ ...‬‬ ‫اﮔﺮ ﺧﻮاﺳﺖ ﻣﻨﺤﺮف ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫‪ .4‬دﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎي ﺛﺒﺖ و ﺿﺒﻂ‬ ‫ﻫﻤﻪ اﻳﻦ ﻛﺎرﻫﺎ را اﻧﺴﺎن آزاد اﺳﺖ و ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺗﺎ ﺣﺪودي ﻛﻪ اﺳﺘﺤﻜﺎﻣﺎت ﻗﻠﻌﻪ و‬ ‫ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺣﻤﻠﻪ ﺑﻪ او اﺟﺎزه ﻣﻲدﻫﺪ ﻣﺮﺗﻜﺐ ﺷﻮد‪ .‬ﺗﺎزه ﻫﻨﻮز‬ ‫وﺳﺎﻳﻞ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺗﻲ ﺑﺸﺮ ﻣﺠﻬﺰ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ از درون اﺗﻤﻬﺎ و ﻫﺴﺘﻪ اﺗﻤﻬﺎ ﺷﺎﻫﺪ ﺑﺨﻮاﻫﺪ‪.‬‬ ‫اﻣﺮوز اﮔﺮ ﭘﺎﻟﺌﻮﻧﺘﻮﻟﻮژي ﻣﻴﻜﺮوﺳﻜﻮﭘﻴﻚ ﻫﺴﺖ ﺑﻌﻴﺪ ﻧﻴﺴﺖ ﺑﻪزودي ﭘﺎﻟﺌﻮﻧﺘﻮﻟﻮژي‬ ‫اﺗﻤﻴﻚ و ﭘﺎﻟﺌﻮﻧﺘﻮﻟﻮژي ﻧﻮﻛﻠﺌﻮﻧﻴﻚ ﻧﻴﺰ درﺳﺖ ﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﻣﺮدم ﻧﻈﺎره ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‫‪ 416‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻗﻠﻌﻪ ﻳﺎ از زد و ﺑﻨﺪﻫﺎ و ﺣﻤﺎﻳﺘﻬﺎي ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ )ﻧﺼﺮت و ﺷﻔﺎﻋﺖ( اﺳﺘﻤﺪاد ﺑﺠﻮﻳﺪ‪ .‬‬ ‫در دوران ﺟﻨﻴﻨﻲ و ﻛﻮدﻛﻲ‪ ،‬دﻳﮕﺮان اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت او را ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻫﻢ ﻣﺜﻞ ﻣﺎ و ﺑﻬﺘﺮ از ﻣﺎ ﻓﻮﻧﻮﮔﺮاف و ﻓﻴﻠﻢ و ﺑﺎﻧﺪ دارد‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﻲ اﺳﺖ ﭼﺮا ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﺻﻞ اول ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ اﺛﺮ ﻫﻴﭻ ﻋﻤﻠﻲ ﻣﻌﺪوم ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬وﻗﺲ‬ ‫ﻋﻠﻴﻬﺬا‪.‬ﺣﺎﻻ ﻗﺪرت و اﺧﺘﻴﺎر دارد‪ ،‬ﭘﺲ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ دارد‪..‬‬ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ ﻫﻢ ﻧﺪاﺷﺖ‪ .‬ﺑﺮاي ﺧﻮد ﻃﺒﻴﻌﺘﻲ و ﻣﺪﻧﻴﺘﻲ و ﻗﻮاﻧﻴﻨﻲ وﺿﻊ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي زﻳﺎدي از ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ و ﻗﺪرت‬ ‫ﺛﺒﺖ و ﺿﺒﻂ ﺧﻮد ﻧﺸﺎن داده‪ ،‬آﺛﺎر ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن را از ﻫﺰاران و ﻣﻴﻠﻴﻮنﻫﺎ ﺳﺎل ﺑﺮ ﻛﻒ و‬ ‫در دل ﺳﻨﮕﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎسﻫﺎي ﻣﺎﻛﺮوﺳﻜﻮﭘﻴﻚ و ﻣﻴﻜﺮوﺳﻜﻮﭘﻴﻚ ﺣﺠﺎري و ﻧﻘﺎﺷﻲ‬ ‫ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮ ﻣﺴﻨﺪ ﻛﺒﺮﻳﺎﻳﻲ ﻇﻠﻢ و ﻏﺮور ﺗﻜﻴﻪ ﻣﻴﺰﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻫﻢ ﻧﻈﺎره ﻧﻜﻨﺪ و در ﺑﺎﻃﻦ ﻛﻮر و ﻛﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬‬ ‫)ﻛﻬﻒ ‪..‬و آﻧﭽﻪ اﻧﺠﺎم داده ﺑﻮدﻧﺪ ﺣﺎﺿﺮ ﻣﻴﻴﺎﺑﻨﺪ‪(.4‬و‪ ‬ﻳ‪‬ﻘُﻮ‪‬ﻟُﻮنَ ﻳﺎ و‪‬ﻳ‪‬ﻠَﺘَﻨﺎ ﻣﺎلِ ﻫﺬَااﻟْﻜ‪‬ﺘﺎبِ ﻻﻳ‪‬ﻐﺎد‪‬ر‪ ‬ﺻ‪‬ﻐﻴﺮَةً و‪ ‬ﻻ ﻛَﺒﻴﺮَةً ا‪‬ﻻﱠاَﺣ‪‬ﺼﻬﺎ و‪ ‬و‪‬ﺟ‪‬ﺪ‪‬وا ﻣﺎ ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻠُﻮا ﺣﺎﺿ‪‬ﺮاً‪.. ...2‬ﺷَﻬِﺪ‪ ‬ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﺳ‪‬ﻤ‪‬ﻌ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪ ‬و‪ ‬اَﺑ‪‬ﺼﺎر‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬و‪ ‬ﺟ‪‬ﻠُﻮ‪‬د‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻌ‪‬ﻤ‪‬ﻠُﻮنَ‪ .‬ا‪‬ﻗْﺮَاء ﻛ‪‬ﺘﺎﺑ‪‬ﻚ‪ ‬ﻛَﻔﻰ ﺑِﻨَﻔْﺴ‪‬ﻚ‪‬‬ ‫اﻟْﻴ‪‬ﻮم‪ ‬ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻚ‪ ‬ﺣ‪‬ﺴﻴﺒﺎً )اﺳﺮى ‪ 13 /‬و ‪ : 14‬و ﻫﺮ اﻧﺴﺎن‪ ،‬اﻋﻤﺎل او را ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻃﻮق ﮔﺮدن ﻣﻼزم و ﻫﻤﺮاﻫﺶ‬ ‫ﻣﻴﻨﻤﺎﺋﻴﻢ و روز ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻛﺘﺎﺑﻰ ﺟﻬﺖ او ﺑﻴﺮون ﻣﻰآورﻳﻢ ﻛﻪ ﮔﺸﻮده ﺷﺪه ﺗﻠﻘﻰ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.‬در ﺑﺤﺚﻫﺎي‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﻫﻴﭻ ﻋﻤﻠﻲ از اﻧﺴﺎن ﺳﺮﻧﻤﻲزﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ ﻧﺸﻮد‪ ..‬ﺑِﺎَنﱠ ر‪‬ﺑ‪‬ﻚ‪‬‬ ‫اَو‪‬ﺣﻰ ﻟَﻬﺎ )زﻟﺰال ‪ 1 /‬ﺗﺎ ‪ : 5‬زﻣﺎﻧﻴﻜﻪ زﻣﻴﻦ ﺑﻪ ﻟﺮزه ﺧﻮد درآﻳﺪ و زﻣﻴﻦ ﺳﻨﮕﻴﻨﻰﻫﺎى ﺧﻮد را ﺧﺎرج ﺳﺎزد و‬ ‫اﻧﺴﺎن ﺑﭙﺮﺳﺪ زﻣﻴﻦ را ﭼﻪ ﻣﻴﺸﻮد؟ در آﻧﺮوز زﻣﻴﻦ اﻃﻼﻋﺎت ﺧﻮد را ﺣﻜﺎﻳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد ﺑﻪ آﻧﭽﻪ )ﻳﺎ آﻧﻄﻮر‬ ‫ﻛﻪ( ﭘﺮوردﮔﺎرش ﺑﺮاى آن وﺣﻰ ﻛﺮده اﺳﺖ‪(.‬و‪ ‬اَﺧْﺮَﺟ‪‬ﺖ‪ ‬اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬اَﺛْﻘﺎﻟَﻬﺎ‪ .4‬اﻟﺒﺘﻪ اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ﺑﺮاي ﻛﺴﻲ‬ ‫‪ .‬و‪ ‬ﻗﺎﻟُﻮاﻟ‪‬ﺠ‪‬ﻠُﻮد‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻟ‪‬ﻢ‪ ‬ﺷَﻬِﺪ‪‬ﺗُﻢ‪ ‬ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻨﺎ ﻗﺎﻟُﻮا اَﻧْﻄَﻘَﻨَﺎ‬ ‫اﻟﻠﱠﻪ‪‬اﻟﱠﺬى اَﻧْﻄَﻖَ ﻛُﻞﱠ ﺷَﻴﺌﻰٍ‪) .‬و‪ ‬ﻗﺎلَ اﻟْﺎ‪‬ﻧْﺴﺎنُ ﻣﺎﻟَﻬﺎ‪ ..‬‬ ‫ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ دﻳﮕﺮ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﺣﺴﺎﺳﺘﺮ و ﺑﻴﺸﺘﺮ در ﺟﺮﻳﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﺧﻮد ﺷﺨﺺ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ...‬و اﻳﻦ‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﭘﺮده ﺑﻪﭘﺮده در ﺳﺮاﺳﺮ وﺟﻮد ﺷﺨﺺ و در اﻋﻤﺎق ﺳﻠﻮلﻫﺎ‪ ،‬ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺪﺳﺖ‬ ‫اﺗﻤﻬﺎ و اﻟﻜﺘﺮونﻫﺎ و ﻧﻮﺗﺮونﻫﺎ در ﻧﻘﺎﻃﻲ ﺑﺎﻳﮕﺎﻧﻲ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ از دﺳﺘﺒﺮد ﺑﺎد و ﺑﺎران و‬ ‫ﻋﻮاﻣﻞ ﻓﻴﺰﻳﻜﻲ و ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺤﻔﻮظ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﺨﻮان ﻛﺘﺎﺑﺖ را اﻣﺮوز ﻧﻔﺲ ﺧﻮدت ﺑﺮاى ﺣﺴﺎب ﻛﺸﻴﺪن از ﺗﻮ ﻛﺎﻓﻰ اﺳﺖ(‪.‬ﭼﻪ ﺷﺎﻫﺪي ﺑﻬﺘﺮ از ﺧﻮد آدم و ﭼﻪ ﺷﻬﺎدﺗﻲ ﺑﻬﺘﺮ از اﻗﺮار‪ ..‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪417‬‬ ‫اﻳﻦ ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺛﺒﺖ و ﺿﺒﻂ ﻳﺎ ﭘﺮوﻧﺪه ﺧﺎرﺟﻲ اﻋﻤﺎل ﺷﺨﺺ ﺑﻮد‪ . :49 /‬و ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ واى ﺑﺮ ﻣﺎ ﭼﻪ ﻛﺘﺎﺑﻰ اﺳﺖ اﻳﻨﻜﻪ ﭼﻴﺰى از ﻛﺎرﻫﺎى ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﺰرگ ﻓﺮو ﮔﺬار‬ ‫ﻧﻜﺮده‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺗﻤﺎم را ﺑﻪ ﺷﻤﺎره ﺛﺒﺖ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .2‬ﭘﺮوﻧﺪه داﺧﻠﻲ و ﻛﺘﺎﺑﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﻮد آدم ﻳﺎ ﺑﻪ ﮔﺮدن او آوﻳﺨﺘﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ 3‬از ﺣﺎﻓﻈﻪ او ﻫﻢ ﻗﻮﻳﺘﺮ و درﺳﺖﺗﺮ ﺑﻮده‪،‬‬ ‫ﻛﻠﻲ و ﺟﺰﻳﻲ را ﺑﺎ ﺷﻤﺎره و اﻧﺪازه آﻣﺎرﮔﻴﺮي ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻓﺼﻠﺖ ‪ 20 /‬و ‪ : 21‬ﮔﻮش و ﭼﺸﻤﺎن و ﭘﻮﺳﺘﻬﺎى آﻧﻬﺎ ﻋﻠﻴﻪ آﻧﻬﺎ از اﻋﻤﺎﻟﺸﺎن‬ ‫ﮔﻮاﻫﻰ دﻫﻨﺪ‪ .3‬و‪ ‬ﻛُﻞﱠ ا‪‬ﻧْﺴﺎنٍ اَﻟْﺰَﻣ‪‬ﻨﺎه‪ ‬ﻃ‪Ĥ‬ﺋ‪‬ﺮَه‪ ‬ﻓﻰﻋ‪‬ﻨُﻘ‪‬ﻪ و‪ ‬ﻧُﺨْﺮِج‪ ‬ﻟَﻪ‪ ‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬اﻟْﻘ‪‬ﻴﺎﻣ‪‬ﺔِ ﻛ‪‬ﺘﺎﺑﺎً ﻳ‪‬ﻠْﻘﻴﻪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻨْﺸُﻮر‪‬ا‪ .‬‬ ‫‪ .1‬ا‪‬ذا ز‪‬ﻟْﺰِﻟَﺖ‪ ‬اﻟْﺎَرض‪ ‬زِﻟْﺰاﻟَﻬﺎ‪ .‬‬ .‬ﻫﺮ وﻗﺖ زﻣﻴﻦ‬ ‫ﺑﻪ ﻛﻠﻲ ﻣﺘﻼﺷﻲ ﺷﺪه ﺳﻨﮕﻴﻨﻲﻫﺎ و ﻳﺎدﮔﺎرﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ و اﻧﺪرون ﺧﻮد را ﺧﺎﻟﻲ ﻛﺮد‪،‬‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺣﻜﺎﻳﺖ از آﻧﻬﺎ ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد‪.‬‬ ‫‪ ..‬و ﺑﻪ ﭘﻮﺳﺘﻬﺎى ﺧﻮد ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻳﺎ ﭼﺮا ﺑﻪ زﻳﺎن ﻣﺎ ﮔﻮاﻫﻰ ﻣﻴﺪﻫﻴﺪ؟ ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ ﻣﺎ را ﻫﻤﺎن‬ ‫ﺧﺪاﻳﻰ ﻛﻪ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ را ﺑﻪ زﺑﺎن آورده اﺳﺖ ﮔﻮﻳﺎ ﻧﻤﻮد‪(..‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬ﻣ‪‬ﺌ‪‬ﺬ‪ ‬ﺗُﺤ‪‬ﺪ‪‬ثُ اَﺧْﺒﺎر‪‬ﻫﺎ‪ .‬‬ ‫اَﻟْﻴ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﻧَﺨْﺘ‪‬ﻢ‪ ‬ﻋ‪‬ﻠﻰ اَﻓْﻮاﻫ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬و‪ ‬ﺗُﻜَﻠﱢﻤ‪‬ﻨﺎ اَﻳ‪‬ﺪﻳﻬِﻢ‪ ‬و‪ ‬ﺗَﺸْﻬ‪‬ﺪ‪ ‬اَر‪‬ﺟ‪‬ﻠُﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﺑِﻤﺎ ﻛﺎﻧُﻮا ﻳ‪‬ﻜْﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮنَ )ﻳﺲ ‪ : 65 /‬اﻣﺮوز ﻣﻬﺮ ﻣﻴﺰﻧﻴﻢ‬ ‫ﺑﺮ دﻫﻨﻬﺎى اﻳﺸﺎن‪ ،‬در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ دﺳﺘﻬﺎى آﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻣﺎ ﺳﺨﻦ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ و ﭘﺎﻫﺎى اﻳﺸﺎن ﺷﻬﺎدت ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ‬ ‫ﻛﺮدﻧﺪ ﻣﻴﺪﻫﺪ(‪.‬‬ ‫‪ ..‬اﻳﻦ دﺳﺘﮕﺎه ﺛﺒﺖ و ﺿﺒﻂ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم‬ ‫اﻋﻀﺎء و ﺟﻮارح اﻧﺴﺎن ﺷﺎﻫﺪ ﮔﻮﻳﺎي آن اﺳﺖ‪ .

‬آﻣﺪهاﻧﺪ ﺣﺠﻢ‬ ‫ﻛﺮهاي را ﻛﻪ ﻻزم اﺳﺖ داﺧﻞ آنرا ﭘﺮ از ذرات ﻛﺮده ﺑﻪ ﻫﻢ ﺑﺰﻧﻨﺪ ﺗﺎ از آن اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﺑﻲﺷﻤﺎر ﻳﻚ ﻣﻮﻟﻜﻮل ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ درﺳﺖ ﺷﻮد ﺣﺴﺎب ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬دﻳﺪهاﻧﺪ ﻗﻄﺮ ﻛﺮه‬ ‫ﺑﻘﺪري اﺳﺖ ﻛﻪ ﻧﻮر ﺑﻪ اﻧﺪازه ‪ 1082‬ﺳﺎل ﺑﺮاي ﻃﻲ ﻛﺮدن آن ﺻﺮف ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﻤﻮد!‪.‬اﮔﺮ ﺧﺎﻃﺮهﻫﺎ ﻓﺮاﻣﻮش‬ ‫ﺷﻮد آﺛﺎر ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻌﺪاد دﻓﻌﺎﺗﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻻزم اﺳﺖ ذرات ﭘﻴﺶ ﻫﻢ آﻣﺪه ﺑﻪ ﻃﺮق و وﺟﻮه ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﺮد ﻫﻢ ﺟﻤﻊ ﺷﻮﻧﺪ ﺗﺎ از‬ ‫آن ﻣﻴﺎن اﺗﻔﺎﻗﺎً ﻳﻜﻤﺮﺗﺒﻪ ﻳﻚ ﻣﻮﻟﻜﻮل ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ درﺳﺖ ﺷﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﺗﻌﺪاد دﻓﻌﺎت را اﮔﺮ‬ ‫ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬ﻳﻚ رﻗﻢ ‪ 1‬ﮔﺬارده ﺟﻠﻮي آن ‪ 321‬ﺻﻔﺮ ﺑﻨﻮﻳﺴﻴﺪ و ﺑﻪﺑﻴﻨﻴﺪ ﭼﻪ ﻋﺪدي‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد! )ﻳﺎدﺗﺎن ﻧﺮود ﻛﻪ ‪ 6‬ﺻﻔﺮ وﻗﺘﻲ ﮔﺬاﺷﺘﻴﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮن ﻣﻲﺷﻮد(‪ .‬وﻟﻲ ﺣﺴﺎب اﺣﺘﻤﺎﻻت ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺣﻴﺎت ﻫﻢ ﺟﻮاب‬ ‫ﻣﺜﺒﺖ ﻧﺪاده و ﻳﻚ دﺧﺎﻟﺖ و اراده ﺧﺎرﺟﻲ را ﻻزم داﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ . Paris 1947.1‬ﻟَﻘَﺪ‪ ‬ﻛُﻨْﺖ‪ ‬ﻓﻰ ﻏَﻔْﻠَﺔٍ ﻣ‪‬ﻦْ ﻫﺬا ﻓَﻜَﺸَﻔْﻨﺎ ﻋ‪‬ﻨْﻚ‪ ‬ﻏ‪‬ﻄ‪Ĥ‬ﺋَﻚ‪ ‬ﻓَﺒ‪‬ﺼ‪‬ﺮُك‪ ‬اﻟْﻴ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﺣ‪‬ﺪﻳﺪ‪) ‬ق ‪ : 22 /‬از اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ ﻛﺎﻣﻼ در‬ ‫ﻏﻔﻠﺖ ﺑﻮدى‪ .1‬‬ ‫‪ -8.‬ﺧﺎك ﺟﺴﺪ را ﻣﺘﻼﺷﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ازﻧﻈﺮ ﻋﻠﻤﻲ ﺷﺎﻳﺪ ﺧﺒﺮي ﻫﻢ ﻧﺸﻮد و ﭼﻨﻴﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ و ﺗﺮﻛﻴﺒﻲ ﻛﻪ ﻣﺪﺗﻲ ﻧﺎم و ﻧﺸﺎن‬ ‫ﺧﺎص او را داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺠﺪداً ﺟﻤﻊ ﻧﺸﻮد‪ .‫‪ 418‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﺪ زﺑﺎن ﺳﻠﻮلﻫﺎ و اﺗﻤﻬﺎ را ﺑﻔﻬﻤﺪ و ﭼﺸﻢ ﭼﻮن ﺗﻴﻐﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﭘﺮدهﻫﺎ را‬ ‫ﭘﺲ ﺑﺰﻧﺪ‪ ،‬ﻫﺮ زﻣﺎن ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺮاﺋﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.. P.‬‬ ‫وﻟﻲ اﻟﺒﺘﻪ از ﺧﻮد او دﻳﮕﺮ ﺧﺒﺮي ﻧﻴﺴﺖ‪.. 45‬‬ .‬‬ ‫‪ . Rouviere – Vie et Finalite.‬ﺑﻪ ﻃﻮرﻳﻜﻪ ﺣﺴﺎب‬ ‫ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ 2‬ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﻳﻚ ﻣﻮﻟﻜﻮل ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦﻛﻪ ﺳﺎدهﺗﺮﻳﻦ ﻋﻨﺼﺮ ﺗﺸﻜﻴﻼﺗﻲ‬ ‫ﭘﺮوﺗﻮﭘﻼﺳﻢ ﺳﻠﻮلﻫﺎي زﻧﺪه ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺧﻮدﺑﺨﻮد و روي اﺗﻔﺎق و ﺑﺮﺧﻮرد ذرات روي‬ ‫زﻣﻴﻦ درﺳﺖ ﺷﻮد درﺟﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﻣﺴﺎوي ‪ 1 / 9 × 10 −321‬درﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬‬ ‫‪2.‬ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ ﻣﺸﻜﻞ و روي ﺣﺴﺎب‬ ‫اﺣﺘﻤﺎﻻت ﻣﺤﺎل ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﺤﻮﻻت و ﺗﻜﻤﻴﻞ و ﺗﻮﺳﻌﻪاي ﻛﻪ ﺑﺪﺳﺖ اﺳﻼف روي آن‬ ‫اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﺗﻐﺬﻳﻪ و ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﺜﻞ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺑﺪﻋﺘﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﮔﺬارده‪،‬‬ ‫دﺳﺘﮕﺎﻫﻬﺎي ﻇﻠﻤﻲ ﻛﻪ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﻧﻤﻮده ﻳﺎ اﻣﺜﺎل ﻗﻨﻮات و ﻣﺪارس و ﺑﻴﻤﺎرﺳﺘﺎﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ و ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺧﺪﻣﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻌﺪ از او دﻧﺒﺎﻟﻪ ﻋﻤﻠﻴﺎﺗﺶ را اداﻣﻪ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ داد‪.‬ﭘﺮدهات را از ﺟﻠﻮﻳﺖ ﭘﺲ زدﻳﻢ اﻣﺮوز دﻳﮕﺮ ﭼﺸﻤﺖ ﺗﻴﺰﺑﻴﻦ و ﺑﻴﻨﺎ اﺳﺖ(‪.5‬ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ‬ ‫ﻣﺮگ ﺷﺨﺺ را ﻣﻲﻣﻴﺮاﻧﺪ‪ . H.

‬اﻣﺮ ﻣﺴﻠﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ درﺳﺖ ﻛﺮدن ﻫﺮ ﭼﻴﺰ ﺑﺮاي‬ ‫دﻓﻌﻪ دوم ﺧﻴﻠﻲ آﺳﺎﻧﺘﺮ از دﻓﻌﻪ اول اﺳﺖ‪ .‬ﻣﮕﺮ ﻓﺮق ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ ﺑﺎ ﺟﻤﺎدات در اﻳﻦ ﻧﺒﻮد ﻛﻪ ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ‬ ‫ﻃﻮري ﺗﺸﻜﻴﻞ و ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺤﺾ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻦ در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺧﻮد‪،‬‬ ‫ﺧﻮد را ﻣﻲﺳﺎزد و ﺷﺮوع ﺑﻪ ﺗﻮﺳﻌﻪ و ﺗﻜﺜﻴﺮ و رﺷﺪ ﺑﺮﻃﺒﻖ وﺿﻊ ﻗﺒﻠﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ؟ اﻋﻢ از‬ ‫آﻧﻜﻪ در آن ﻣﻴﺎن ﻗﺎﻳﻞ ﺑﻪ وﺟﻮد روح ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻳﺎ ﻧﺒﺎﺷﻴﻢ‪ .‬‬ ‫ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺑﺪن ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﻫﻢ ﻛﻪ اﺣﺘﻤﺎﻻً و اﺻﻮﻻً داراي اﻣﻜﺎن ﻋﻤﺮ اﺑﺪي‬ ‫ﻫﺴﺘﻨﺪ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺎﻛﺸﻴﺮ ﺧﺸﻜﻴﺪه و ﻳﺎ ﺣﺸﺮات ﺧﻮاب رﻓﺘﻪ در زﻣﺴﺘﺎن ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ از ﻧﻮ‬ ‫ﺑﻪ ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش درآﻳﻨﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪419‬‬ ‫اﻳﻦ ﺗﺎزه ﻳﻚ ﻣﻮﻟﻜﻮل از ﻣﻮﻟﻜﻮلﻫﺎي ﻛﺜﻴﺮ داﺧﻞ ﻳﻚ ﺳﻠﻮل از ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ‬ ‫ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه اﺳﺖ!‬ ‫ﭘﺲ ﻋﻠﻢ اﮔﺮ ﻧﺘﻮاﻧﺪ ﻓﻌﻼً اﻣﻜﺎن اﺣﻴﺎي ﻣﺮدهﻫﺎ را ﺛﺎﺑﺖ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻳﻦ وﺳﻴﻠﻪاي‬ ‫ﻫﻢ ﺑﺮاي اﺛﺒﺎت ﺧﻼف آن ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﻌﻀﻲ از وﻳﺮوسﻫﺎ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ وﻟﻲ ﺑﺎﻛﺘﺮﻳﻮﻓﺎژﻫﺎ ﻛﻪ‬ ‫دﺷﻤﻦ ﺑﺎﻛﺘﺮيﻫﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻫﻨﻮز زﻳﺮ ﻣﻴﻜﺮوﺳﻜﭗ اﻟﻜﺘﺮوﻧﻴﻚ ﻫﻢ ﻧﻴﺎﻣﺪهاﻧﺪ‪ ،‬و ﭘﺲ از‬ ‫آن ﻣﻌﻠﻮم ﻧﻴﺴﺖ دﺳﺘﮕﺎه ﺧﻠﻘﺖ ﭼﻪ ﻋﺮوﺳﻜﻬﺎي دﻳﮕﺮي در ﭘﺲ ﭘﺮده داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ!‬ ‫ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر در ﺑﺎره ﻛﺮوﻣﻮزﻣﻬﺎ و ژنﻫﺎ ﻛﻪ وارث و ﺟﺎﻣﻊ ﺻﻔﺎت اﺑﻮﻳﻦ و اﺟﺪاد‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻛﺴﻲ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ اﺑﻌﺎد و ﺗﺤﺪﻳﺪ ﺣﺪود ﻧﻤﺎﻳﺪ! و ﻣﻊذﻟﻚ ﺣﻴﺎت از‬ .‬و اﻳﻦ ﺧﺎﺻﻴﺖ اﺧﺘﺼﺎص‬ ‫ﺑﻪ ﻧﻄﻔﻪ و ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ ﻧﺪارد‪.‬ﻫﻤﺎن ﺟﺮﻳﺎن )ارادي ﺧﺎﻟﻖ ﻳﺎ اﺗﻔﺎﻗﻲ ﻃﺒﻴﻌﺖ(‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺎ وﺟﻮد ﻫﻤﻪ ﻋﺪم اﺣﺘﻤﺎل و اﻣﻜﺎن ﺧﻮدﺑﺨﻮد‪ ،‬ﺣﻴﺎت را ﭘﻴﺶ آورد و ﺷﺮاﻳﻂ‬ ‫ﺣﺎﺿﺮ را در ﻛﺮه زﻣﻴﻦ ﺑﺮﭘﺎ ﻛﺮد‪ ،‬ﭼﻪ اﺷﻜﺎل دارد روزي ﺑﻪ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﺣﻴﺎت ﻫﻢ ﺑﺮﺳﺪ؟‬ ‫ﺧﺼﻮﺻﺎً ﻛﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ رﺷﺪ ژﻧﻬﺎي ﺳﻠﻮلﻫﺎي ﺗﻨﺎﺳﻠﻲ )ﮔﺎﻣﺖﻫﺎ( و ﻧﻄﻔﻪ در رﺣﻢ و‬ ‫ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻪ اﺣﻴﺎي رﻳﺸﻪ و ﺳﺎﻗﻪ و داﻧﻪ ﻧﺒﺎﺗﺎت در ﻓﺼﻞ ﺑﻬﺎر دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ وﻗﺘﻲ‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺑﺎﺷﺪ اﺛﺮ ﻧﺎﭼﻴﺰ و ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه ﺑﺴﻴﺎر ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه‪ ،‬ﻫﺮ ﻗﺪر ﻫﻢ‬ ‫ﺑﻴﺤﺲ و ﺑﻴﺠﺎن ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺣﻴﺎت ﮔﺬﺷﺘﻪ را از ﺳﺮ ﺑﮕﻴﺮد و ﭘﻠﻪﭘﻠﻪ ﺑﻪ ﻣﺮاﺣﻞ‬ ‫ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺮﺳﺪ و از آن ﺑﮕﺬرد‪ .‬اﺗﻔﺎﻗﺎً در آﻧﺠﺎﻫﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻗﺪرت ﻧﺴﺒﻲ ﺣﻴﺎت ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺑﺎﻻﻫﺎ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﺸﺮ ﺑﻌﺪ از ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺑﺴﻴﺎر رﻳﺰ و ﻛﻠﻨﻲ ﻗﺎرچﻫﺎ ﺑﻪ ﻣﻴﻜﺮبﻫﺎ رﺳﻴﺪ‪ .‬ﻣﺎ اﮔﺮ ﺗﻮﻗﻒ و ﺣﺪودي در اﻓﺮاد ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه در ﺟﻬﺖ‬ ‫ﺗﻮﺳﻌﻪ و اﻓﺰاﻳﺶ وزن و اﺑﻌﺎد دﻳﺪهاﻳﻢ‪ ،‬وﻟﻲ در ﺟﻬﺖ ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺑﺸﺮ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ‬ ‫ﻫﺮﻗﺪر ﺣﻴﺎت را ﺑﻪ ﻋﻮاﻟﻢ ﻛﻮﭼﻚ و ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻛﻮﭼﻚ ﺗﻘﺴﻴﻢ و ﺗﻌﻘﻴﺐ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻪ‬ ‫اﻧﺘﻬﺎ ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬ﻣﻴﻜﺮوبﻫﺎ از‬ ‫وﻳﺮوﺳﻬﺎ ﭘﺪﻳﺪ ﻣﻲآﻣﺪﻧﺪ‪ .

‬‬ ‫ﺷﺎﺧﻪ ﮔﻨﺪم را ﻳﻚ روز ﻛﻪ ﺷﻤﺎ در ﮔﻠﺪان ﻧﮕﺎﻫﺪارﻳﺪ ﭘﮋﻣﺮده ﻣﻲﺷﻮد وﻟﻲ ﻧﻄﻔﻪ‬ ‫ﮔﻨﺪم را ﭘﺲ از ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻫﺰار ﺳﺎل ﻛﻪ از اﻫﺮام ﻣﺼﺮ ﺑﻴﺮون ﻣﻲآورﻧﺪ و ﻣﻴﻜﺎرﻧﺪ ﺳﺒﺰ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺑﻌﻀﻲ از آﻧﻬﺎ دوراﻧﻬﺎي ﻛﻮﺗﺎه ﻣﺜﻼً ‪ 24‬ﺳﺎﻋﺘﻪ داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺑﻴﺪاري ﺑﻌﺪ از‬ ‫ﺧﻮاب را ﻛﻪ ﺧﻮد ﻣﺮگ ﺧﻔﻴﻔﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﭘﻴﺶ ﻣﻲآورد‪ .‫‪ 420‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻫﻤﻴﻦ ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺴﻴﺎر ﭘﺴﺖ ﻣﻴﻜﺮوﺳﻜﻮﭘﻴﻚ ﺳﺮدر ﻣﻲآورد! ﻣﺮاﺣﻠﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺣﺪود‬ ‫اﺗﻢ و ﺑﻠﻜﻪ ﻫﺴﺘﻪ اﺗﻢ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﺣﻴﺎت ﺗﻮاﻧﺴﺖ در ﭼﻨﻴﻦ ﺳﻮراﺧﻬﺎي ﻧﺎﭘﻴﺪا و دور از‬ ‫ﭼﺸﻢ ﻫﺮ ﻧﺎﻣﺤﺮم و ﺧﺎرج از ﭼﻨﮕﺎل ﻫﺮ دﺷﻤﻦ زﻣﻴﻨﻲ و آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻣﺄﻣﻦ ﮔﺰﻳﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻪ‬ ‫ﻧﮕﺮاﻧﻲ و اﺷﻜﺎﻟﻲ ﺑﺮاي ﻣﺎ در ﺧﺮوج ﻣﺠﺪد آن از ﺳﻮراخ ﻣﺮگ ﺑﺎﻗﻲ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ؟ در‬ ‫ﻣﺸﺎﻫﺪات روزﻣﺮه ﻧﻈﺎﻳﺮ اﻳﻦ ﺗﺮدﺳﺘﻲ و ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲﻫﺎ را از ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎ ﺗﺪﺑﻴﺮ زﻳﺎد دﻳﺪهاﻳﻢ‪.‬دوراﻧﻬﺎﻳﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ‬ ‫ﺗﻨﺎوب آﻧﻬﺎ از ﺣﺪود ﮔﺮدش وﺿﻌﻲ و ﮔﺮدش اﻧﺘﻘﺎﻟﻲ زﻣﻴﻦ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﻮده و ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ‬ ‫ﮔﺮدش ﺧﻮرﺷﻴﺪ ﻳﺎ ﻛﻬﻜﺸﺎن و اﻣﺜﺎل آﻧﻬﺎ ﺷﻮد‪ ،‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ در ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ‬ ‫ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺧﻴﻠﻲ ﻋﻤﻴﻖﺗﺮ و ﻛﻠﻲﺗﺮ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻧﺒﺎﺗﺎت و ﺣﺸﺮات را زﻧﺪه ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت‬ ‫ﻋﺎﻟﻲ و اﻧﺴﺎن را ﻫﻢ ﺑﺎ ﻫﻤﻪ ﺗﻼش و ﺗﻔﺮﻗﻪ ﻇﺎﻫﺮي و ﺗﺒﺪﻳﻠﻲ ﻛﻪ ﻣﻮادآﻟﻲ ﺑﻪ ﻣﻮاد‬ ‫‪ .‬‬ ‫در ﻫﺮ ﺣﺎل اﮔﺮ ﻣﺎ اﺣﻴﺎي اﺟﺪادﻣﺎن را ﻧﺪﻳﺪهاﻳﻢ‪ ،‬در داﻣﻦ ﭘﺮﭼﻴﻦ و ﺧﻢ ﻃﺒﻴﻌﺖ و‬ ‫در ﮔﺮدﺷﻬﺎي ﻣﻜﺮر زﻣﺎن‪ ،‬ﺧﻮاب و ﺑﻴﺪارﻳﻬﺎي ﺷﺐ و روز و ﻣﺮگ و ﺣﻴﺎت اﻣﺮي‬ ‫اﺳﺖ ﻋﺎدي‪ .‬ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﺪ ﺣﺸﺮات ﺗﺨﻢ ﺧﻮد را ﭼﮕﻮﻧﻪ در زﻣﻴﻦﻫﺎي ﺳﺨﺖ ﻳﺎ در زﻳﺮ ﭘﻮﺳﺖ‬ ‫درﺧﺘﺎن و ﺣﺘﻲ در داﺧﻞ ﻣﻴﻮهﻫﺎ و ﺑﺪن ﺣﻴﻮاﻧﺎت در ﻣﺤﻴﻂﻫﺎي ﻣﻄﻤﺌﻦ و ﻣﻨﺎﺳﺐ‬ ‫ﻣﻴﻜﺎرﻧﺪ! ﻃﺒﻴﻌﺖ )و ﺻﺎﺣﺐ ﻃﺒﻴﻌﺖ( ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺶ از ﺧﻮد ﻣﺎ ﺑﻪ ﻓﺮزﻧﺪان ﻣﺎ )و ﺑﻪ ﺧﻮد‬ ‫ﻣﺎ( ﻋﻼﻗﻪ دارد و ﻓﻜﺮ زﻧﺪه ﺷﺪن ﻧﺴﻞﻫﺎ را ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻪ اﺻﺮاري اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺎ او را‬ ‫)اﻋﻢ از آﻧﻜﻪ ﺑﺎﺷﻌﻮر ﻳﺎ ﺑﻴﺸﻌﻮر ﺑﺎﺷﺪ( از ﻧﮕﺎﻫﺪاري ﺧﻮد و زﻧﺪه ﻛﺮدﻧﻤﺎن ﻋﺎﺟﺰ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺑﺪاﻧﻴﻢ؟ اﻳﺠﺎد و اﻧﺸﺎء اول ﻣﺎ ﻛﻪ ﻣﺸﻜﻠﺘﺮ ﺑﻮد‪.‬‬ .‬در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ او ﺑﻬﺮﮔﻮﻧﻪ ﺧﻠﻘﺘﻰ ﺑﺴﻴﺎر داﻧﺎ اﺳﺖ(‪.‬و ﺑﻌﻀﻲ دوراﻧﻬﺎ ‪ 12‬ﻣﺎﻫﻪ‬ ‫ﺑﻮده ﺗﻐﻴﻴﺮات ﺑﺎرزﺗﺮي در زﻣﻴﻨﻬﺎي ﻣﺮده زﻣﺴﺘﺎﻧﻲ ﻇﺎﻫﺮ ﻣﻲﺳﺎزد‪ .1‬ﻗُﻞْ ﻳ‪‬ﺤﻴﻴﻬ‪‬ﺎ اﻟﱠﺬى اَﻧْﺸَﺎَﻫ‪ Ĥ‬اَو‪‬لَ ﻣ‪‬ﺮﱠةٍ و‪ ‬ﻫ‪‬ﻮ‪ ‬ﺑِﻜُﻞﱢ ﺧَﻠْﻖٍ ﻋ‪‬ﻠﻴﻢ‪) ‬ﻳﺲ ‪ : 79 /‬ﺑﮕﻮ ﻫﻤﺎن ﻛﺴﻰ او را زﻧﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‬ ‫ﻛﻪ اول دﻓﻌﻪ ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ داد‪ .

‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪ ..‬اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻴﻠﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﻲ و ﻧﺎﻗﺺ‪ ،‬ﺑﻪﺻﻮرت ﺷﺒﺢ و‬ ‫ﺣﺪس‪ .‬دو ﻣﺮﺣﻠﻪ از اﻳﻦ ﺳﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺟﻠﻮى‬ ‫ﭼﺸﻢ ﻣﺎ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻴﭻ ﻛﺠﺎى ﻗﺮآن ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ ﻣﺘﻜﻰ ﺑﺮ وﺟﻮد و ﺑﺎزﮔﺸﺖ روح ﻧﺸﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬ﻗﺎﻧﻮن اﺣﺘﻤﺎﻻت ﻫﻢ از ﻗﺪﻳﻢ ﮔﻔﺘﻪ اﺳﺖ ﻫﻴﭻ دوﻳﻰ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺳﻪ ﻧﺸﻮد‪.‬دﻟﺘﺎن ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻪ روح ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻳﺎ‬ ‫ﻧﺒﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬ﻣﻌﺎد اﻣﺮﻳﺴﺖ ﺟﺴﻤﺎﻧﻰ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ اﻣﺮي ﺑﺎ ﻛﺪام ﺳﺎﺑﻘﻪ ﺗﺠﺮﺑﻲ و ﺑﺎ ﻛﺪام‬ ‫ﻓﺮﺿﻴﻪ ﻋﻠﻤﻲ ﻣﺒﻪاﻳﻨﺖ اﺻﻮﻟﻲ دارد؟ ﺳﻬﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻣﻜﺎن وﻗﻮع آن ﻧﻴﺰ ﺧﻴﻠﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ‬ ‫‪2‬‬ ‫ﺑﻨﻈﺮ ﻣﻲآﻳﺪ‪.‬‬ .‬‬ ‫‪ .‬ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻪ ﻗﺪرى ﺧﺎرج از وﻫﻢ و ﻋﻘﻞ و دور از دﺳﺘﺮس ﺑﺸﺮ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ اﮔﺮ ﻛﺴﻰ ﺣﻜﺎﻳﺘﻰ از آن ﻧﻤﻮده ﺑﺎﺷﺪ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻳﺎ ﺻﺪدرﺻﺪ ﭘﻮچ و ﻧﺎﻣﺮﺑﻮط درآﻳﺪ و ﻳﺎ اﮔﺮ‬ ‫در ﻗﺴﻤﺖﻫﺎﻳﻰ از آن ﻗﺮاﻳﻦ و آﻣﺎرى دﻳﺪه ﺷﺪ ﻣﺠﻤﻮﻋﺎً ﻗﺎﺑﻞ ﺗﻮﺟﻪ و ﺟﺪى ﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﻮد‪..‬در‬ ‫ﺧﺎك ﺷﻤﺎ را ﺑﺮﻣﻴﮕﺮداﻧﻴﻢ و از ﺧﺎك ﺑﺎر دﻳﮕﺮ ﺷﻤﺎ را ﺧﺎرج ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ(‪ .‬ﻗﺒﻮل ﭘﺪﻳﺪه ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺣﺘﻰ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ ﺧﺪا را ﻫﻢ ﻻزم ﻧﺪارد و ﻓﻘﻂ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ ﻧﻈﺎم و‬ ‫ﺗﺤﻮل دﻧﻴﺎ ﻛﺎﻓﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﻤﺎ اﻟﺤﻤﺪاﻟﻠﱠﻪ دارﻳﺪ‪.‬ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻠﻮم ﺷﺎﻳﺪ راﺟﻊ ﺑﻪ‬ ‫وﻗﻮع و ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ زﻣﺎن وﻗﻮع آن ﻧﺘﻮاﻧﻨﺪ ﻓﻌﻼً اﻇﻬﺎرﻧﻈﺮي ﺑﻨﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .2‬ﻣﺎدﻳﻮن اﺗﻔﺎﻗﻴﻮن آﻳﺎ دﻟﻴﻞ دارﻧﺪ ﻛﻪ ﺣﺘﻤﺎً ﭼﻨﻴﻦ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ؟ اﮔﺮ آﻧﺮوزى ﻛﻪ ﻫﻨﻮز آدﻣﻴﺰاد ﭘﻴﺪا ﻧﺸﺪه ﺑﻮد‬ ‫ﺑﻪ ﺷﻤﺎ ﺷﻤﺎﻳﻞ آدم را وﺻﻒ ﻣﻴﻜﺮدﻧﺪ و ﻣﻴﮕﻔﺘﻨﺪ «اﺗﻔﺎق» ﭼﻨﻴﻦ اﻋﺠﻮﺑﻪاى را ﻳﻜﺮوز درﺳﺖ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪،‬‬ ‫ﻗﺒﻮل ﻣﻴﻜﺮدﻳﺪ ﻳﺎ اﻧﻜﺎر؟ ﭘﺲ ﺣﺎﻻ ﻫﻢ اﺻﺮار در اﻧﻜﺎر ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ .4‬اﻳﻦ ﺧﻮد وﺳﻴﻠﻪاى اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﻢ ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ اﻧﺒﻴﺎ از آن دﻧﻴﺎ دادهاﻧﺪ ﺑﻪ ﻓﺮض وﻗﻮع ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪازه ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫ﻗﺒﻮل ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻗﻴﺎﻣﺘﻰ ﻫﻢ ﻛﻪ ﻗﺮآن ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ و در ﻗﺒﺎل ﻳﻚ اﻧﻘﻼب وﺳﻴﻊ ﺟﻬﺎﻧﻰ ﺗﻮأم ﺑﺎ ﻓﻮران اﻧﺮژﻳﻬﺎى ﻋﻈﻴﻢ‬ ‫اﻓﻼك ﻳﻌﻨﻰ ﺧﺎﻣﻮش ﺷﺪن ﺑﻌﻀﻰ ﻛﺮات و ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻦ و ﻣﺘﻼﺷﻰ ﺷﺪن ﺑﻌﻀﻰ دﻳﮕﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﻣﺜﻞ اﻳﻦ‬ ‫دﻧﻴﺎ ﻣﺎدى و ﻃﺒﻴﻌﻰ اﺳﺖ‪ .1‬ﻣ‪‬ﻨْﻬﺎ ﺧَﻠَﻘْﻨﺎ ﻛُﻢ‪ ‬و‪ ‬ﻓﻴﻬﺎ ﻧُﻌﻴﺪ‪‬ﻛُﻢ‪ ‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﻨْﻬﺎ ﻧُﺨْﺮِﺟ‪‬ﻜُﻢ‪ ‬ﺗﺎر‪‬ةً اُﺧْﺮى )ﻃﻪ ‪ : 55 /‬از ﺧﺎك ﺷﻤﺎ را ﺧﻠﻖ ﻛﺮدﻳﻢ‪ .3‬وﻟﻲ ﻳﻚ ﻛﺎر را‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻜﻨﺪ‪ .‬ﺑﺪون آﻧﻜﻪ‬ ‫ﺧﻮدﺷﺎن ﻫﻴﭻ وﺳﻴﻠﻪ و دﻟﻴﻠﻰ ﺑﺮاى دﻳﺪن و ﺛﺎﺑﺖ ﻛﺮدن آن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﻳﻨﻜﻪ ﺑﮕﻮﻳﺪ اﮔﺮ آﻣﺪ و ﻗﺮار ﺷﺪ ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ و دﻧﻴﺎﻳﻲ درﺳﺖ ﺷﻮد زﻧﺪه‬ ‫‪4‬‬ ‫ﺷﺪن و زﻧﺪﮔﻲ ﻛﺮدن در آن دﻧﻴﺎ اﺟﻤﺎﻻً ﺑﺮ ﭼﻪ اﺳﺎس و ﻣﻨﻮال ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬زﻧﺪﮔﻰ و ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت و‬ ‫ﻓﺪاﻛﺎرﻳﻬﺎ و آﺛﺎر آﻧﻬﺎ ﻋﺎﻟﻴﺘﺮﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎى ﺳﻼﻣﺖ ﻣﺰاج و اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ ﻓﻜﺮ و ﺻﺪق ﻧﻴﺖ و ﺻﺤﺖ ﮔﻔﺘﺎر ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﻧﻪ ﻣﺮدم ﺧﻴﺎﻟﺒﺎف‬ ‫ﻣﺎﻟﻴﺨﻮﻟﻴﺎﻳﻰ ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﻧﻪ اﻓﺮاد ﺷﻴﺎد ﻛﻪ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ از ﭘﻰ ﺧﻮد اﺧﺘﺮاع ﻛﺮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺧﺒﺮﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ راﺟﻊ ﺑﻪ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ و ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻢ داده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ‬ ‫ﻣﺮﺗﺒﻂ ﻣﻌﻘﻮﻟﻰ درآﻣﺪ و ﻋﻠﻢ اﻣﺮوز ﻧﻴﺰ ﺗﺎ اﻧﺪازهاى ﺷﻬﺎدت ﺑﺮ ﻣﻨﻄﻘﻰ ﺑﻮدن آﻧﻬﺎ داد‪ ،‬ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻴﺸﻮد اﺳﺎس‬ ‫آن ﻧﻴﺰ واﻫﻰ و روى ﺧﻴﺎل ﻧﺒﻮده اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ از اﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﺎ ﺧﻴﻠﻲ دورﻳﻢ‪ .‬اﻇﻬﺎر ﻣﻴﻜﺮدﻧﺪ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺎﻟﻖ ﭼﻨﻴﻦ ﺧﺒﺮى ﺑﻪ آﻧﻬﺎ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ‪.3‬در دﻧﻴﺎ ﻓﻘﻂ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮﻫﺎ ﺑﻮدﻧﺪ ﻛﻪ از آﺧﺮت و ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻄﻮر ﻣﻨﺠﺰ و ﻳﻘﻴﻦ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪421‬‬ ‫ﻣﻌﺪﻧﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده اﺳﺖ )و ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺳﻄﺤﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( از اﻳﻦ ﻣﻨﻈﺮ و ﻣﻘﺒﺮه ﺧﺎﻛﻲ‬ ‫ﺑﻴﺮون ﺑﻴﺎورد‪ 1.

‬‬ ‫ﻫﺮﭼﻪ ﻗﻮت و ﻗﺪرت ﻫﺴﺖ در ﺧﺎرج آﻧﻬﺎ اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﻲ از ﻓﻮاﺻﻞ ﻣﻜﺎﻧﻲ ﻣﻴﻠﻴﻮﻧﻬﺎ ﺳﺎل ﻧﻮري ﺧﺒﺮ‬ ‫ﻣﻲآورد‪ ،‬ﭼﺮا در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻓﻮاﺻﻞ زﻣﺎﻧﻲ اﻇﻬﺎر ﻋﺠﺰ ﻧﻤﺎﻳﺪ؟ ﺣﺎل اﮔﺮ ﻧﮕﺎرﻧﺪه ﻓﺎﻗﺪ‬ ‫ﺻﻼﺣﻴﺖ و ﻋﻠﻢ ﻻزم )ﻳﺎ اﺻﻼً ﻋﻠﻢ ﺑﻪﻃﻮر ﺧﻴﻠﻲ ﺳﺎده( ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺳﻠﺐ ﺻﻼﺣﻴﺖ و‬ ‫ﻗﺪرت از ﻧﻔﺲ ﻋﻠﻢ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪...1‬اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم ﺑﻪ ﺣﺪ ﻧﺎﭼﻴﺰﺗﺮ از‬ ‫ﻧﺎﭼﻴﺰ ﺗﻘﻠﻴﻞ ﻳﺎﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺣﺲ و ﺷﻌﻮري ﻫﻢ ﻧﺪارﻧﺪ ﻛﻪ درك اﺣﺘﻴﺎج و ﻣﻴﻞ ﺑﻪ ﻟﺬت ﻧﻤﻮده‪،‬‬ ‫اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻇﺎﻫﺮ ﺳﺎزﻧﺪ و ﻋﻤﻠﻲ ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد اﻧﺠﺎم دﻫﻨﺪ‪ .‬‬ ‫در ﻫﺮ ﺣﺎل ﭼﻮن ﺑﺎ ﻗﻴﺪ اﺣﺘﻴﺎط اﺳﺖ آزﻣﺎﻳﺸﻲ ﺑﻜﻨﻴﻢ‪.‬رﺷﺪ ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺗﻤﺎم ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج ﺑﺎﻳﺪ از رﺣﻢ ﺑﻪ او ﺑﺮﺳﺪ‪.‫‪ 422‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻋﻠﻢ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻛﺎرﻫﺎ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ ﻫﻴﭻ ذﺧﻴﺮه و وﺳﻴﻠﻪاي ﻧﻪ از ﺧﻮد و‬ ‫ﻧﻪ در ﺧﺎرج ﺧﻮد ﻧﺪاﺷﺘﻪ‪ ،‬ارﺗﺒﺎﻃﺸﺎن از ﻫﺮ ﮔﻮﻧﻪ وﺳﻴﻠﻪ و اﺳﺒﺎﺑﻲ ﺑﺮﻳﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪.‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت‬ ‫ﻏﺮﻳﺰي و ارادي‪.‬‬ ‫ﺣﺘﻤﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺤﻴﻂ ﺧﺎرج زﻳﺮ ﺑﻐﻠﺸﺎن را ﺑﮕﻴﺮد‪ .‬‬ ‫در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻄﻲ ﻣﻮﺟﻮد ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺣﺎﻟﺘﻲ ﺟﺰ ﺣﺎﻟﺖ ﻧﻄﻔﻪ در رﺣﻢ ﻳﺎ در ﺗﺨﻢ و‬ ‫داﻧﻪ در ﺧﺎك را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻓﺮض ﻛﺮدﻳﻢ ﻣﺤﻴﻂ ﻣﺴﺎﻋﺪ و رﺣﻢ زاﻳﻨﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻗﻮت و ﻗُﻮ‪‬ت ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬و اﺳﺒﺎب و وﺳﻴﻠﻪ از آﻧﻬﺎ ﺑﺮﻳﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ(‪...‬ﻓﻘﻂ ﻳﻚ اﺛﺮ و ﻳﺎدﮔﺎر ﺑﻲﺣﺮﻛﺘﻲ از دوران زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺣﻔﻆ ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .1‬و‪ ‬ﻟَﻮ‪ ‬ﻳ‪‬ﺮَى اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻇَﻠَﻤ‪‬ﻮا ا‪‬ذْﻳ‪‬ﺮَو‪‬نَ اﻟْﻌ‪‬ﺬاب‪ ‬اَنﱠ اﻟْﻘُﻮ‪‬ةَﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﺟ‪‬ﻤﻴﻌﺎً ‪ ..‬‬ ‫‪ -8.‬و‪ ‬ﺗَﻘَﻄﱠﻌ‪‬ﺖ‪ ‬ﺑِﻬِﻢ‪ ‬اﻟْﺎَﺳ‪‬ﺒﺎب‪) ‬ﺑﻘﺮه ‪ù165: 166 /‬‬ ‫زﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻇﺎﻟﻤﻴﻦ ﻣﻴﺒﻴﻨﻨﺪ ﻗﻮت ﻫﺮﭼﻪ ﻫﺴﺖ از آن ﺧﺪاﺳﺖ ‪ .‬ﻳﻚ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻛﻮﭼﻚ‬ ‫ﻋﺎﺟﺰ ﺑﻴﺶ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪.‬از ﻛﺠﺎ؟ از‬ ‫ﻋﻤﻴﻘﺘﺮﻳﻦ ﻋﻤﻖ ذرات و از ﻫﻤﺎن ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ داﺷﺖ‪ .‬ذﺧﺎﻳﺮ اﻧﺒﺎرﻫﺎ و‬ ‫ﺗﺠﻬﻴﺰات دوران دﻧﻴﺎﻳﻲ ﻣﺮدم )اﮔﺮﭼﻪ ﻣﺼﺮيﻫﺎ در زﻳﺮ اﻫﺮام ﻣﻮﻣﻴﺎﻳﻲ ﭘﻴﭻ ﻛﺮده‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ( ﭘﻮﺳﻴﺪه و ﻣﺘﻼﺷﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻪ داﺷﺖ؟ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت‪ . .‬‬ ‫‪.‬‬ ....6‬ﻧﺸﺮ و ﺣﺸﺮ‬ ‫در آن دﻧﻴﺎ )اﻟﺒﺘﻪ دﻧﻴﺎي ﻓﺮﺿﻲ ﻛﻪ ﺷﻤﺎ ﻣﺠﺒﻮر ﻧﻴﺴﺘﻴﺪ ﺑﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﺎﺷﻴﺪ( ﭼﻮن‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدات )ﺑﻌﺪ از اﻳﻦ اﺷﺎره ﺑﻪ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ( ﺻﺪ ﻛﻔﻦ ﻫﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﭘﻮﺳﺎﻧﺪه‪ ،‬ﻓﺎﻗﺪ دﺳﺖ‬ ‫و ﭘﺎ و ﮔﻮﺷﺖ و اﺳﺘﺨﻮان و ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻨﻴﻦ ﻋﺮﺿﻪ و ادﻋﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺘﻮاﻧﻨﺪ‬ ‫ﺑﺮﺧﻴﺰﻧﺪ و راه ﺑﻴﻔﺘﻨﺪ ﻧﺪارﻧﺪ‪.

‬‬ ‫‪ .1‬و‪ ‬و‪‬ﻓﱢﻴ‪‬ﺖ‪ ‬ﻛُﻞﱡ ﻧَﻔْﺲٍ ﻣﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺖ‪ ‬و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﻈْﻠَﻤ‪‬ﻮنَ )آل ﻋﻤﺮان ‪.5‬‬ ‫‪ ...3‬‬ ‫ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺳﺮ درﻣﻲآورد؟ اﻟﺒﺘﻪ ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .5‬ﺳﻮره ﺷﺮﻳﻔﻪ اﻧﺒﻴﺎء ﺑﺎ اﻳﻦ آﻳﺎت ﺷﺮوع ﻣﻴﺸﻮد‪ :‬ﺑِﺴ‪‬ﻢِاﻟﻠﱠﻪ اﻟﺮَﺣ‪‬ﻤﻦِ اﻟﺮَﺣﻴﻢ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪423‬‬ ‫ﻣﻮﺟﻮد ﺑﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت دوران ﻋﻤﺮ ﻗﺪﻳﻢ ﭘﺎ ﺑﻪ دﻧﻴﺎي ﺟﺪﻳﺪ ﻣﻴﮕﺬارد‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﺑﻄﻮر ﻧﻤﻮﻧﻪ ﭼﻨﺪ آﻳﻪ ذﻛﺮ ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ‪:‬‬ ‫و‪ ‬اﻟﱠﺬى ﻧَﺰﱠلَ ﻣ‪‬ﻦَ اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻣ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﺑِﻘَﺪ‪‬رٍ ﻓَﺎَﻧْﺸَﺮْﻧﺎ ﺑِﻪ ﺑ‪‬ﻠْﺪ‪‬ةً ﻣ‪‬ﻴ‪‬ﺘَﺎً ﻛَﺬﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﺗُﺨْﺮَﺟ‪‬ﻮنَ )زﺧﺮف ‪ : 11 /‬و آن ﻛﺴﻰ ﻛﻪ از‬ ‫آﺳﻤﺎن ﺑﻪ اﻧﺪازه و ﻣﻴﺰان ﻣﻌﻴﻦ آب ﻓﺮود آورد‪ ،‬ﭘﺲ ﺑﺎ آن زﻣﻴﻦ ﻣﺮده را ﺑﻪ ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش درآوردﻳﻢ‪ .‬آدم ﻣﺜﻞ ﮔﻴﺎه ﻛﻪ ﺳﺮ از ﺧﺎك‬ ‫ﻣﺮﻃﻮب درﻣﻲآورد از زﻣﻴﻨﻪ وﺟﻮدي ﮔﺬﺷﺘﻪاش ﺑﻴﺮون ﻣﻲآﻳﺪ‪. : 57 /‬ﭘﺲ ﺑﻪ آن ﻣﺤﻞ آب ﺑﺎراﻧﻰ رﻳﺨﺘﻴﻢ‪ ..‬ﻣﺎﻳ‪‬ﺄْﺗﻴﻬِﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ذ‪‬ﻛْﺮٍ ﻣ‪‬ﻦْ ر‪‬ﺑ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﺤ‪‬ﺪ‪‬ث‪ ‬ا‪‬ﻻﱠ اﺳ‪‬ﺘَﻤ‪‬ﻌ‪‬ﻮه‪ ‬و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻠْﻌ‪‬ﺒ‪‬ﻮنَ )اﻧﺒﻴﺎء ‪1 /‬و‪ : 2‬ﺑﺴﻢاﻟﻠﱠﻪ اﻟﺮﺣﻤﻦ‬ .‬ﺧﻮد‬ ‫وارث ﻧﻔﺲ و ﺣﺎﻣﻞ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻲﺷﻮد! ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﻲ ﻛﻪ در ﺻﻨﺪوﻗﭽﻪ ﺳﺤﺮاﻧﮕﻴﺰ‬ ‫رﻳﺰﺗﺮ از اﺗﻢ اﻣﺎﻧﺖداري ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺪون ﻛﻢ و زﻳﺎد ﺑﻪ او ﺗﺤﻮﻳﻞ داده ﻣﻲﺷﻮد‪ 1.‬ﻓﻘﻂ‬ ‫آﻧﭽﻪ ﺧﻮد ﺑﺎ ﻣﺴﺎﻋﻲ و زﺣﻤﺎت ﺷﺨﺼﻲ ﺑﺪﺳﺖ آورده اﺳﺖ ﭘﺎداش او ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪. : 25 /‬ﺑﻪ ﻫﺮ ﻧﻔﺴﻰ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ‬ ‫ﺗﻤﺎم و ﻛﻤﺎل ﻛﺎرﺳﺎزى ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﻇﻠﻢ و ﻛﻢ و زﻳﺎد در ﻛﺎر ﺑﺎﺷﺪ(‪ ...2‬‬ ‫رﺷﺪ ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد‪ . ..‬ﭘﺲ ﺑﺎ آن آب از اﻧﻮاع ﻣﻴﻮهﻫﺎ و‬ ‫ﻣﺤﺼﻮﻟﻬﺎ ﺑﻴﺮون آوردﻳﻢ‪ ..4‬‬ ‫ﺳﺮدرﻣﻲآورد و اول دﻓﻌﻪ ﺧﻮد و آﺛﺎر ﺧﻮد را ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺧﻮد ﺑﻪ ﺣﺴﺎب‬ ‫ﺧﻮﻳﺶ ﻣﻲرﺳﺪ‪.‬ا‪‬ﻗْ َﺘﺮَب‪ ‬ﻟ‪‬ﻠﻨﱠﺎسِ ﺣ‪‬ﺴﺎﺑ‪‬ﻬ‪‬ﻢ‪ ‬و‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻓﻰ ﻏَﻔْﻠَﺔٍ‬ ‫ﻣ‪‬ﻌ‪‬ﺮِﺿُﻮنَ‪ ..‬وﻛﻞ اﻣﺮﺋﻰ ﺑﻤﺎ ﻛﺴﺐ‬ ‫رﻫﻴﻦ )و ﻫﺮ ﺷﺨﺼﻰ در ﮔﺮوى آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮده اﺳﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ‪ -‬ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻫﺮﻛﺲ در دوران ﺑﺮزخ در‬ ‫ﮔﺮوى ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻧﮕﺎه داﺷﺘﻪ ﺷﺪه ﺑﻮد و ﺣﺎﻻ در ﺑﺮاﺑﺮ آن آزاد ﻣﻴﺸﻮد(‪..‬ﻓَﺎَﻧْﺰَﻟْﻨﺎ ﺑِﻪ‪ ‬اﻟْﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻓَﺎَﺧْﺮَﺟ‪‬ﻨﺎ ﺑِﻪ ﻣ‪‬ﻦْ ﻛُﻞﱢ اﻟﺜﱠﻤ‪‬ﺮات‪ ‬ﻛَﺬﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻧُﺨْﺮِج‪ ‬اﻟْﻤ‪‬ﻮ‪‬ﺗﻰ‬ ‫ﻟَﻌ‪‬ﻠَﻜُﻢ‪ ‬ﺗَﺬَﻛﱠﺮُونَ )اﻋﺮاف ‪ .‬ﺳﭙﺲ ﺑﺮاى آﺑﻴﺎرى ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ﻣﺮده آﻧﺮا رواﻧﻪ ﻛﺮدﻳﻢ و زﻣﻴﻦ را ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ ﺑﺎ آن زﻧﺪه‬ ‫ﻛﺮدﻳﻢ‪ ،‬ﻧﺸﻮر ﻫﻢ ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر اﺳﺖ‪.‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﺟﻨﻴﻦ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ در‬ ‫رﺣﻢ رﺷﺪ ﻧﻜﻨﺪ و ﺗﺨﻢ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ از زﻣﻴﻦ ﺳﺮ درﻧﻴﺎورد‪ .‬‬ ‫‪ ..‬اﻋﺮاف ‪ : 58 /‬و ﺷﻬﺮ ﻳﺎ زﻣﻴﻦ ﭘﺎﻛﻴﺰه‪،‬‬ ‫روﺋﻴﺪﻧﻰ ﺧﻮد را ﻃﺒﻖ ﻗﺮار و ﻧﺎﻣﻮس ﺧﻠﻘﺖ ‪ -‬ﺑﻪ اذن ﺧﺪا ‪ -‬ﻣﻰآورد و آﻧﻜﻪ ﺧﺒﻴﺚ و ﺧﺮاب اﺳﺖ ﺑﻴﺮون‬ ‫ﻧﻤﻲدﻫﺪ ﻣﮕﺮ ﺑﺪ و ﻛﻢ‪.‬ﻣﺮده را ﻫﻢ اﻳﻨﻄﻮر ﺧﺎرج ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ‪ ..‬اﻳﻦ رﺷﺪ ﻧﻴﺰ در ﭼﻨﺎن ﻣﺤﻴﻂ‬ ‫ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺑﺎ ﺳﺮﻋﺖ و ﻗﻮت ﺗﻤﺎم ﺑﻪ ﺛﻤﺮ ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﻴﺪ‪ .‬ﺧﻮب ﺑﻮده اﺳﺖ ﺧﻮب‪ ،‬ﺑﺪ‬ ‫ﺑﻮده اﺳﺖ ﺑﺪ‪.4‬و‪‬اﻟْﺒ‪‬ﻠَﺪ‪‬اﻟﻄﱠﻴ‪‬ﺐ‪ ‬ﻳ‪‬ﺨْﺮُج‪ ‬ﻧَﺒﺎﺗُﻪ‪ ‬ﺑِﺎ‪‬ذْنِ ر‪‬ﺑ‪‬ﻪ و‪ ‬اﻟﱠﺬى ﺧَﺒ‪‬ﺚَ ﻻﻳ‪‬ﺨْﺮُج‪ ‬ا‪‬ﻻﱠﻧَﻜ‪‬ﺪ‪‬ا‪) . .(.‬‬ ‫‪ ..‬ﺷﻤﺎ‬ ‫ﻫﻢ ﻫﻤﻴﻨﻄﻮر ﺧﺎرج ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﺷﺪ( ‪ -‬و‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟﱠﺬى اَر‪‬ﺳ‪‬ﻞَ اﻟﺮﱢﻳﺎح‪ ‬ﻓَﺘُﺜﻴﺮُ ﺳ‪‬ﺤﺎﺑﺎً ﻓَﺴ‪‬ﻘْﻨﺎه‪ ‬ا‪‬ﻟﻰ ﺑ‪‬ﻠَﺪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻴ‪‬ﺖ‪ ‬ﻓَﺎَﺣ‪‬ﻴ‪‬ﻴ‪‬ﻨﺎ ﺑِﻪ‪‬‬ ‫اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﺪ‪ ‬ﻣ‪‬ﻮ‪‬ﺗ‪‬ﻬﺎ ﻛَﺬﻟ‪‬ﻚ‪ ‬اﻟﻨﱡﺸُﻮ‪‬ر‪) ‬ﻓﺎﻃﺮ ‪ : 9 /‬و آن ﺧﺪاﻳﻰ ﻛﻪ ﺑﺎدﻫﺎ را ﻓﺮﺳﺘﺎد ﭘﺲ ﺑﻪ ﺻﻮرت اﺑﺮﻫﺎ‬ ‫ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻪ ﺷﺪ‪ ..‬ﺷﺎﻳﺪ ﺷﻤﺎ ﻳﺎدآورى ﺑﺸﻮﻳﺪ(‪.(.2‬ﻟ‪‬ﺘُﺠ‪‬ﺰى ﻛُﻞﱡ ﻧَﻔْﺲٍ ﺑِﻤﺎ ﺗَﺴ‪‬ﻌﻰ )ﻃﻪ ‪ : 15 /‬ﺗﺎ آﻧﻜﻪ ﻫﺮ ﻧﻔﺲ ﭘﺎداﺷﻰ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﺳﻌﻰ ﻛﺮده اﺳﺖ درﻳﺎﻓﺖ‬ ‫دارد(‪..‬ﭘﺎﻳﻪ از اﻧﺴﺎن‪ ،‬ﻣﺎﻳﻪ از ﻣﺤﻴﻂ‪ .3‬اﻳﻦ ﺗﺸﺒﻴﻪ و ﺗﻤﺜﻴﻞ در ﻗﺮآن ﺑﺎ اﺻﺮار و ﺗﻜﺮار زﻳﺎد آﻣﺪه اﺳﺖ‪ . .

6‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﻳ‪‬ﻨْﻈُﺮُ اﻟْﻤ‪‬ﺮْء‪ ‬ﻣﺎﻗَﺪ‪‬ﻣ‪‬ﺖ‪ ‬و ﻳ‪‬ﺪاه‪ ‬و‪ ‬ﻳ‪‬ﻘُﻮلُ اﻟْﻜﺎﻓ‪‬ﺮُ ﻳﺎﻟَﻴ‪‬ﺘَﻨﻰ ﻛُﻨْﺖ‪ ‬ﺗُﺮاﺑﺎً )ﻧﺒﺎء ‪ ..‬ﺿﺎﺣ‪‬ﻜَﺔٌ ﻣ‪‬ﺴ‪‬ﺘَﺒ‪‬ﺸ‪‬ﺮَةٌ )ﻋﺒﺲ ‪ 38 /‬و ‪ : 39‬ﺻﻮرﺗﻬﺎﻳﻰ در آﻧﺮوز روﺷﻦ اﺳﺖ‪ .‬ﺗَﺮْﻫ‪‬ﻘُﻬﺎ ﻗَﺘَﺮَةٌ‪ .‬ﻃﺮز رﺷﺪ و ﺳﻴﺮ آﻧﻬﺎ در ﻫﻤﺎن ﺟﻬﺘﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺗﺒﻌﻴﺖ‬ ‫اﻟﺮﺣﻴﻢ‪ .2‬و‪ ‬‬ ‫ﺧﻮش ﺧﺒﺮ(‪.‬از ﻫﻢ اﻛﻨﻮن آﺗﺶ ﺣﺴﺮت ﺑﺮ آﻧﻬﺎ ﻣﺴﺘﻮﻟﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬روز ﺣﺴﺎب ﻣﺮدم ﻧﺰدﻳﻚ ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺷﺮﻣﻨﺪه رﻫﺮوي ﻛﻪ ﻋﻤﻞ ﺑﺮ ﻣﺠﺎز ﻛﺮد‬ ‫ﻓﺮدا ﻛﻪ ﭘﻴﺸﮕﺎه ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺷﻮد ﭘﺪﻳﺪ‬ ‫‪5‬‬ ‫ﺑﺮ ﭼﻬﺮه آﻧﻬﺎ ﻏﺒﺎر وﺣﺸﺖ و ﻣﺮگ ﭘﺎﺷﻴﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ ‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﻣﺠﺪداً ﺑﻪ ﻣﻬﻤﺎﻧﻲ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻣﺤﻴﻂ ﭘﺮ ﺑﺮﻛﺖ‬ ‫ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪه ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ .‬ﻫﻴﭻ ﺗﺬﻛﺮ و ﭘﻨﺪ‬ ‫ﺗﺎزهاى ﺑﺮ اﻳﻦ ﻣﺮدم از ﺟﺎﻧﺐ ﭘﺮوردﮔﺎرﺷﺎن ﻧﻴﺎﻣﺪ ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﻣﻴﺸﻨﻴﺪﻧﺪ و ﺑﻪ ﺑﺎزى ﺧﻮد ﻣﺸﻐﻮل ﺑﻮدﻧﺪ! ‪(.‬در ﺣﺎﻟﻴﻜﻪ اﻳﺸﺎن در ﺣﺎﻟﺖ ﻏﻔﻠﺖ رو ﺑﺮﻣﻴﮕﺮداﻧﻨﺪ‪ ..‬ﻓَﻬ‪‬ﻮ‪ ‬ﻓﻰ ﻋﻴﺸَﺔٍ راﺿ‪‬ﻴ‪‬ﺔٍ )ﻗﺎرﻋﻪ ‪ 6 /‬و ‪ : 7‬ﭘﺲ اﻣﺎ آﻧﻜﺲ ﻛﻪ وزﻧﻪﻫﺎﻳﺶ ﺳﻨﮕﻴﻦ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬ ‫ﭘﺲ او در ﻳﻚ زﻧﺪﮔﻰ راﺿﻰ اﺳﺖ(‪.‬ﺗﺎرﻳﻜﻰ و ﺳﻴﺎﻫﻰ آﻧﻬﺎ را ﻓﺮا ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .. : 40 /‬روزى ﻛﻪ ﻣﺮد ﺑﻪ آﻧﭽﻪ‬ ‫ﺑﺎ دو دﺳﺘﺶ ﭘﻴﺶ ﻓﺮﺳﺘﺎده اﺳﺖ ﻧﻈﺮ ﻣﻰاﻧﺪازد و ﻛﺎﻓﺮ ﻣﻴﮕﻮﻳﺪ اﻳﻜﺎش ﺧﺎك ﻣﻴﺒﻮدم(‪.‬ﺗﺮﻣﺰ‬ ‫ﻋﻔﺎف و درﺳﺘﻜﺎري را در زﻧﺪﮔﻲ از دﺳﺖ ﻧﺪادهاﻧﺪ‪ ..‬‬ ‫‪ .1‬‬ ‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﭼﻨﻴﻦ اﺣﺼﺎﺋﻴﻪ و ﻣﻨﻈﺮهاي ﺑﻌﻀﻲ از آﻧﻬﺎ روﺳﻔﻴﺪ و ﺧﻨﺪان ﺑﻮده‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﻮد‬ ‫ﻣﮋده ﭘﻴﺶآﻣﺪﻫﺎي ﺧﻮب را ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ .5‬و‪ ‬و‪‬ﺟ‪‬ﻮه‪ ‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬ﻣ‪‬ﺌ‪‬ﺬ‪ ‬ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬﺎ ﻏَﺒ‪‬ﺮَةٌ‪ .‬و‪ ‬اَﻟْﻌﺎﻗ‪‬ﺒ‪‬ﺔُ ﻟ‪‬ﻠْﻤ‪‬ﺘَﻘﻴﻦَ‬ ‫)اﻋﺮاف‪ .‬‬ ‫‪ ...6‬‬ ‫اوﻟﻲﻫﺎ از ﺧﻮد و از آﻳﻨﺪه ﻣﻄﻤﺌﻦاﻧﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﺧﻨﺪان و‬ ‫‪ .4‬ﻓَﺎَﻣ‪‬ﺎ ﻣ‪‬ﻦْ ﺛَﻘُﻠَﺖ‪ ‬ﻣ‪‬ﻮازﻳﻨُﻪ‪ .‬اُوﻟﺌﻚ‪ ‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬اﻟْﻜَﻔَﺮَةُ اﻟْﻔَﺠ‪‬ﺮَةُ )ﻋﺒﺲ ‪ 40 /‬ﺗﺎ ‪ : 42‬و روﻳﻬﺎﻳﻰ در آﻧﺮوز‬ ‫ﮔﺮد ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‫‪ 424‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺳﺎﺑﻘﺎً در ﻣﺤﻴﻂ آزاد و زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺨﺘﺎر دﻧﻴﺎ ﻋﻤﻞ ﺑﻮد و ﺣﺴﺎب ﻧﺒﻮد‪ .‬‬ ‫ﺑﻪﻗﺪري از ﻣﻨﻈﺮه زﺷﺖ اﻋﻤﺎل ﺧﻮد ﺑﻴﺰار ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﻛﻪ آرزو ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻫﺰاران ﻓﺮﺳﺦ‬ ‫ﻓﺎﺻﻠﻪ داﺷﺘﻪ و اﻳﻜﺎش از روز اول ﺧﺎك ﺑﻮدﻧﺪ و آدم ﻧﻤﻲﺷﺪﻧﺪ‪.4‬ﻛﺴﺎن دﻳﮕﺮي روﺳﻴﺎه ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﻮد‪..3‬ا‪‬ﻻﱠ ﻣ‪‬ﻦْ اَﺗَﻰاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﺑِﻘَﻠْﺐٍ ﺳ‪‬ﻠﻴﻢٍ )ﺷﻌﺮاء ‪ : 89 /‬ﻣﮕﺮ ﻛﺴﻰ ﻛﻪ ﺑﺎ دل ﺳﻠﻴﻢ ﺑﻪﺳﻮي ﺧﺪا ﺑﻴﺎﻳﺪ( و‪ .‬‬ ‫‪ .1‬ﺣﺪﻳﺚ ﻧﺒﻮى اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺟﻮ‪‬ه‪ ‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬ﻣ‪‬ﺌ‪‬ﺬ‪ ‬ﻣ‪‬ﺴ‪‬ﻔ‪‬ﺮَةٌ‪ .‬وزﻧﻪ اﻋﻤﺎل آﻧﻬﺎ در‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺳﺒﻚ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .. : 128/‬وﺳﺮاﻧﺠﺎم ﺑﺮاى ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺗﻘﻮى اﺳﺖ(‪.‬ﺣﺎﻻ ﺣﺴﺎب‬ ‫ﻫﺴﺖ و دﻳﮕﺮ ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺴﺖ‪..3‬وزﻧﻪ اﻋﻤﺎﻟﺸﺎن درﮔﺬﺷﺘﻪ‬ ‫ﺳﻨﮕﻴﻦ اﺳﺖ‪ .2‬اﻳﻨﻬﺎ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ وﻓﻖ ﺟﺮﻳﺎن ﺻﺤﻴﺢ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻗﺮار ﺧﻠﻘﺖ ﻋﻤﻞ ﻛﺮده‪ ،‬ﺟﺴﻢ و ﺟﺎن ﺧﻮد را ﺳﺎﻟﻢ ﻧﮕﺎﻫﺪاﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ . ..‬‬ .‬اﻳﻨﻬﺎ ﮔﺮوه ﻛﺎﻓﺮان و ﺑﺪﻛﺎراناﻧﺪ(‪.

1‬‬ ‫اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن اﻣﻜﺎﻧﻲ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ و ﺣﺸﺮ و ﻧﺸﺮ و ﺣﺴﺎب اﻓﺮاد ﺑﻮد ﺑﺮاي زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎص ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺟﻬﺖ رﺷﺪ ﻣﺠﺪد ذرات ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد‪ .‬و‪ ‬ا‪‬ذَا اﻟْﺒِﺤﺎر‪ ‬ﻓُﺠ‪‬ﺮَت‪ .2‬ﻣﻨﺘﻬﺎ ﻋﻼوه ﺑﺮ درﺧﺖ‬ ‫ﭼﻮن اﻳﻨﻬﺎ ﺣﺎﻓﻈﻪ و ﺣﺲ ﻫﻢ ﻗﺒﻼً داﺷﺘﻪاﻧﺪ ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ را درك ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻛﺮد و ﻟﺬت ﻳﺎ‬ ‫رﻧﺞ ﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺑﺮد‪.‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ رﺷﺪي ﻛﻪ در ﺣﻮاس و ﺧﻮاص اﻓﺮاد ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت و ﻣﺮاﺣﻞ ﻗﺒﻠﻲ‬ ‫ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد ﺧﻴﻠﻲ ﺳﺮﻳﻌﺘﺮ و ﭘﻴﺸﺮﻓﺘﻪﺗﺮ ﺑﻮده‪ ،‬ﭘﺮدهﻫﺎ از ﺟﻠﻮي ﭼﺸﻤﻬﺎ و ﻣﻮاﻧﻊ از‬ ‫دﺳﺖ و ﭘﺎﻫﺎ ﺑﺮداﺷﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.2‬ﭘﺎورﻗﻰ ﺷﻤﺎره ‪ 4‬ﺻﻔﺤﻪ ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪425‬‬ ‫ﻛﻨﻨﺪﮔﺎن اﺻﻮل ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺣﻘﻴﺖ داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬و‪ ‬ا‪‬ذَاﻟْﻜَﻮاﻛ‪‬ﺐ‪ ‬اﻧْﺘَﺜَﺮَت‪ .‬ﻓَﺎد‪‬ﺧُﻠﻰ ﻓﻰ ﻋ‪‬ﺒﺎدى‪ .‬وﻟﻲ اﮔﺮ در آن ﺗﺠﺪﻳﺪ روزﮔﺎر ﭘﺲ از اﻧﻘﻼب ﻛﻠﻲ‬ ‫ﺟﻬﺎن و ﺷﻜﺎف و ﺷﻜﺴﺖ ﻋﻈﻴﻤﻲ ﻛﻪ در ﺷﺎﻟﻮده اﻓﻼك ﭘﻴﺶ آﻣﺪه ﻣﻴﺎن زﻣﻴﻦ و‬ ‫ﻛﺮات دﻳﮕﺮ اﺗﺼﺎل و ارﺗﺒﺎﻃﻲ روي داده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،3‬ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻛﻪ ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ‬ ‫ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ وﺟﻮد ﻣﻮاد و اﻧﺮژﻳﻬﺎ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻏﻨﻲﺗﺮ و ﻗﻮﻳﺘﺮ از ﻣﺤﻴﻂ ﻧﺎﭼﻴﺰ ﻓﻌﻠﻲ زﻣﻴﻦ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .3‬ا‪‬ذَا اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬اﻧْﻔَﻄَﺮَت‪ .‬و‪ ‬ا‪‬ذَا اﻟْﻘُﺒ‪‬ﻮر‪ ‬ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﺜ‪‬ﺮَت‪ .‬ﺧﻴﻠﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﺑﺎرﻳﺪن‬ ‫ﺑﺎران ﺑﺮ زﻣﻴﻦ ﻣﺮده و ﺳﺮ در آوردن ﺑﺮگﻫﺎ و ﻋﻠﻒﻫﺎ و ﮔﻠﻬﺎ از ﺳﺎﻗﻪﻫﺎ و رﻳﺸﻪﻫﺎ و‬ ‫ﺷﺎﺧﻪﻫﺎ‪ ،‬ﺑﻪ ﻫﻤﺎن ﻫﻴﺌﺖ و ﺻﻔﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻬﺎر ﮔﺬﺷﺘﻪ داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .7‬در ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻢ‬ ‫ﺑﺎز ﻫﻢ ﺗﻜﺮار ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎﻧﻲ ﻛﻪ دﻟﺸﺎن ﻧﺨﻮاﺳﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﻣﺠﺒﻮر ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‬ ‫ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﭼﻨﺎن ﻣﺤﻴﻂ و ﭘﻴﺶآﻣﺪ ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻢ را ﺑﻪﻋﻨﻮان اﻣﻮر ﻗﻄﻌﻲ ﺗﻠﻘﻲ ﻛﻨﻨﺪ‪.‬‬ ‫‪ -8.391‬‬ ‫‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮ ﺗﺠﺎﻧﺲ ﺑﻬﻢ ﻧﺰدﻳﻚ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ و ﺟﺎﻳﮕﺎه‬ ‫ﻣﻨﺎﺳﺐ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪.‬و‪ ‬اد‪‬ﺧُﻠﻰ ﺟ‪‬ﻨﱠﺘﻰ )ﻓﺠﺮ ‪ 27 /‬ﺗﺎ‬ ‫‪ :30‬اى ﻧﻔﺲ آرام و ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺑﺮﮔﺮد ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﭘﺮوردﮔﺎر ﺧﻮد ﻛﻪ ﻫﻢ راﺿﻰ ﺑﺎﺷﻰ و ﻫﻢ از ﺗﻮ راﺿﻰ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.1‬ﻳ‪ Ĥ‬اَﻳ‪‬ﺘُﻬ‪‬ﺎ اﻟﻨﱠﻔْﺲ‪ ‬اﻟْﻤ‪‬ﻄْﻤ‪‬ﺌ‪‬ﻨﱠﺔُ‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻮن در ﺑﻬﺎر ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻂ ﺳﺎل ﻗﺒﻞ ﺗﻜﺮار ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺣﺪود رﺷﺪ ﻧﺒﺎﺗﺎت از‬ ‫وﺿﻊ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﺠﺎوز ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ا‪‬ر‪‬ﺟِﻌﻰ ا‪‬ﻟﻰ ر‪‬ﺑ‪‬ﻚ‪ ‬راﺿ‪‬ﻴ‪‬ﺔً ﻣ‪‬ﺮْﺿ‪‬ﻴ‪‬ﺔً‪ .‬‬ ‫ﻓﻘﻂ ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ اﮔﺮ ﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺴﺎﻋﺪي ﻓﺮاﻫﻢ ﺷﻮد ﻛﻪ ذرات ﺧﻔﺘﻪ ﻣﺮده‬ ‫‪ .‬ﻋ‪‬ﻠ‪‬ﻤ‪‬ﺖ‪ ‬ﻧَﻔْﺲ‪ ‬ﻣﺎ ﻗَﺪ‪‬ﻣ‪‬ﺖ‪ ‬و‪‬‬ ‫اَﺧﱠﺮَت‪) ‬اﻧﻔﻄﺎر ‪ 1 /‬ﺗﺎ ‪ : 5‬زﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ آﺳﻤﺎن ﺷﻜﺎﻓﺘﻪ ﺷﻮد و زﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﺳﺘﺎرهﻫﺎ ﻓﺮو رﻳﺰﻧﺪ و زﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ درﻳﺎﻫﺎ‬ ‫ﺷﻜﺎﻓﺘﻪ ﺷﻮﻧﺪ و زﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﻗﺒﺮﻫﺎ زﻳﺮورو ﮔﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﻫﺮﻛﺲ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﭘﻴﺶ ﻓﺮﺳﺘﺎده اﺳﺖ و آﻧﭽﻪ در ﭘﺸﺖ‬ ‫ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ آﮔﺎه ﺷﻮد(‬ .‬‬ ‫ﭘﺲ در ﮔﺮوه ﺑﻨﺪﮔﺎن ﻣﻦ ﺷﻮ و داﺧﻞ ﺷﻮ ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺖ ﻣﻦ(‪.

1‬ﻟ‪‬ﻤ‪‬ﻦِ اﻟْﻤ‪‬ﻠْﻚ‪ ‬اﻟْﻴ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟْﻮاﺣ‪‬ﺪ‪ ‬اﻟْﻘَﻬ‪‬ﺎرِ )ﻣﺆﻣﻦ‪.‬ﺷﺮاﻳﻂ داﺧﻠﻲ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﺮاي اﻓﺮاد ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻣﺘﻔﺎوت و ﻣﺘﻌﺪد اﺳﺖ‪ .2‬ﺑﺎ ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ و ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ‬ ‫ﺳﺮﻋﺖ ﻏﻴﺮﻗﺎﺑﻞ ﺗﺼﻮري از درﺟﻪ و ﻣﺮﺗﺒﻪاي ﺑﻪ درﺟﺎت ﺑﺎﻻﺗﺮ رﺷﺪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ..‬از ﻣﻨﺒﻊ واﺣﺪ و ﺑﻪﺻﻮرت ﻓﻮقاﻟﻌﺎده واﻓﺮ و ﻗﺎﻫﺮ‪ . : 22 /‬ﺑﺮاى آﻧﻬﺎ ﻧﺰد ﭘﺮوردﮔﺎرﺷﺎن ﻫﺮﭼﻪ‬ ‫ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ ﻫﺴﺖ‪ ..‬وﻟﻲ‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎرﺟﻲ ﻳﻜﻲ اﺳﺖ‪ .‬اﻧﺮژي ﻛﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﻫﺮ ﺻﻮرت و ﻣﻨﻈﻮري ﺑﺮﻃﺒﻖ دﻟﺨﻮاه درﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﻫﻤﺎن ﻓﻀﻞ ﺑﺰرگ( ‪... : 16/‬ﻣﻠﻚ و ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ از آن ﻛﻴﺴﺖ؟ از آن ﺧﺪاى واﺣﺪ‬ ‫ﻗﻬﺎر!(‪ . -‬ﻓﻴﻬﺎ ﻣﺎ ﺗَﺸْﺘَﻬﻴﻪ‪ ‬اﻟْﺎَﻧَﻔْﺲ‪ ‬و‪ ‬ﺗَﻠَﺬﱡ اﻟْﺎَﻋ‪‬ﻴ‪‬ﻦُ‪).‬‬ ‫و ﺑﻪﻃﻮر ارﺗﺠﺎﻋﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﺟﺬب ﻏﺬا و ﺗﻮﻟﻴﺪ اﻧﺮژي ﻣﺆﺛﺮ ﻣﻔﻴﺪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ . .‬‬ .4‬و‪ ‬ﺳﺎرِﻋ‪‬ﻮآ ا‪‬ﻟﻰ ﻣ‪‬ﻐْﻔ‪‬ﺮَةٍ ﻣ‪‬ﻦْ ر‪‬ﺑ‪‬ﻜُﻢ‪ ‬و‪ ‬ﺟ‪‬ﻨﱠﺔٍ ﻋ‪‬ﺮْﺿُﻬﺎ اﻟﺴ‪‬ﻤﻮات‪ ‬و‪ ‬اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬اُﻋ‪‬ﺪ‪‬ت‪ ‬ﻟ‪‬ﻠْﻤ‪‬ﺘﱠﻘﻴﻦَ )آل ﻋﻤﺮان ‪ : 133 /‬و‬ ‫ﭘﻴﺸﺪﺳﺘﻰ ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ در ﺟﻬﺖ آﻣﺮزش ﭘﺮوردﮔﺎرﺗﺎن ﺑﺮاى رﺳﻴﺪن ﺑﻪ ﺑﻬﺸﺘﻰ ﻛﻪ ﻋﺮض آن ﻣﻄﺎﺑﻖ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و‬ ‫زﻣﻴﻦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺑﺮاى ﭘﺮﻫﻴﺰﻛﺎران آﻣﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ(‪....‬‬ ‫اﻳﺎم ﺣﺸﺮ و ﻧﺸﺮ ﺗﻤﺎم ﺷﺪ‪ . ..‬ﻫﺮﻛﺲ ﺗﻜﻠﻴﻒ ﺧﻮد را ﻓﻬﻤﻴﺪ و در ﺟﻬﺘﻲ ﺑﺮاه اﻓﺘﺎد‪.3‬و‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ﻳ‪‬ﺎْﺗ‪‬ﻪ ﻣ‪‬ﺆﻣ‪‬ﻨﺎً ﻗَﺪ‪ ‬ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻞَ اﻟﺼ‪‬ﺎﻟ‪‬ﺤﺎت‪ ‬ﻓَﺎو‪‬ﻟﺌﻚ‪َ ‬ﻟﻬ‪‬ﻢ‪ ‬اﻟﺪ‪‬ر‪‬ﺟﺎت‪ ‬اﻟْﻌ‪‬ﻠﻰ )ﻃﻪ ‪ : 75 /‬ﺑﺪرﺳﺘﻰ ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺲ ﺑﺎ اﻳﻤﺎن‬ ‫ﺑﻴﺎﻳﺪ و ﻛﺎرﻫﺎى ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﭘﺲ ﺑﺮاى ﭼﻨﻴﻦ ﻛﺴﺎن درﺟﺎت ﺑﺎﻻ ﻣﺮﺗﺒﻪ اﺳﺖ(‪.‬در ﻳﻚ دﻧﻴﺎي ﻓﺮﺿﻲ‬ ‫روي ﺗﺨﻴﻼت ﻋﻠﻤﻲ ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ ﭘﺮواز ﻛﻨﻴﻢ‪..‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﻻﺗَﻤ‪‬ﻠ‪‬ﻚ‪ ‬ﻧَﻔْﺲ‪ ‬ﻟ‪‬ﻨَﻔْﺲٍ ﺷَﻴ‪‬ﺌﺎً و‪‬اﻟْﺎَﻣ‪‬ﺮُ ﻳ‪‬ﻮ‪‬ﻣ‪‬ﺌ‪‬ﺬ‪‬ﻟﻠﱠﻪ‪) ‬اﻧﻔﻄﺎر ‪ : 19 /‬روزى ﻛﻪ ﻫﻴﭽﻜﺲ ﺑﺮاى ﻧﻔﺴﻰ ﻣﺎﻟﻚ‬ ‫ﭼﻴﺰى ﻧﻴﺴﺖ و در آﻧﺮوز اﻣﺮ و اداره ازآن ﺧﺪا اﺳﺖ!(‬ ‫‪ .2‬ﻟَﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻣﺎﻳ‪‬ﺸ‪Ĥ‬ؤنَ ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪ ‬ر‪‬ﺑ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ذﻟ‪‬ﻚ‪ ‬ﻫ‪‬ﻮ‪‬اﻟْﻔَﻀْﻞُ اﻟْﻜَﺒﻴﺮُ )ﺷﻮرى ‪...3‬و در‬ ‫ﺻﺤﻨﻪ ﭘﻬﻨﺎور ﺟﻬﺎن ﻻﻳﺘﻨﺎﻫﻲ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ و ﺻﻌﻮد درﻣﻲآﻳﻨﺪ‪.‬زﺧﺮف ‪ : 71 /‬در‬ ‫ﺑﻬﺸﺖ آﻧﭽﻪ ﻃﺒﺎﻳﻊ و ﻧﻔﺲﻫﺎ اﺷﺘﻬﺎ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ و ﭼﺸﻤﻬﺎ ﻟﺬت ﺑﺒﺮﻧﺪ وﺟﻮد دارد‪.4‬‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ در اﻳﻦ ﻣﺤﻴﻂ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ﺧﻮراك و ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج از ﺧﺎرج ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﻴﺎس ﺑﺎ‬ ‫دوران رﺣﻢ و ﻳﺎ زﻧﺪﮔﻲ ﻧﺒﺎﺗﺎت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در آن ﻣﺎﻳﺤﺘﺎج در دﺳﺘﺮس ﻣﻮﺟﻮد و‬ ‫‪ ..‬ﺗﻮاﻓﻖ و ﺗﻌﺎدل‬ ‫ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎ ﺑﺮ ﻗﺮار ﺑﻮده ﮔﻮﻳﻲ در ﻣﺤﻴﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﻄﺒﻮع ﺧﻮدﺷﺎن ﻧﺸﻮ و ﻧﻤﺎ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫آﻧﺎﻧﻜﻪ ﻗﺒﻼً ﺑﺎ دﺳﺘﮕﺎه وﺟﻮد‪ ،‬اﺣﺮاز ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻛﺮده ﻣﺆﻣﻦ ﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ‪ ،‬ﻣﻄﻴﻊ ﻣﻘﺮرات‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ‪ ،‬ﻋﺎﺷﻖ دﺳﺘﮕﺎه ﺧﻠﻘﺖ و ﺧﺪﻣﺘﮕﺰار ﺧﻠﻖ ﺑﻮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﺗﺸﻜﻴﻼت ﻣﺎﺷﻴﻦ وﺟﻮدﺷﺎن‬ ‫ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻛﻮﭼﻜﻲ ﺗﺸﻜﻴﻼت ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻋﻈﻴﻢ وﺟﻮد را ﺗﻜﺮار ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‫‪ 426‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫اﻧﺴﺎنﻫﺎ ﺑﻪ ﺟﻨﺐ و ﺟﻮش درآﻳﻨﺪ‪ ،‬اوﺿﺎع ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫ﻫﺮﻛﺲ ﺑﻨﺎﺑﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت و ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻳﻚ ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺷﺮاﻳﻂ داﺧﻠﻲ ﺑﺮاي ﺧﻮد‬ ‫اﺣﺮاز ﻛﺮده اﺳﺖ‪ ...(.1‬ﻫﺮﻛﺲ‬ ‫در ﻣﻨﺘﺠﻪ ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﺮاﻳﻂ داﺧﻠﻲ ﺑﺎ ﺷﺮاﻳﻂ ﺧﺎرﺟﻲ ﭘﻴﺶ ﺧﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪.

‬ﺧﻠﻮد در‬ ‫ﺳﻼﻣﺖ و در ﻧﻌﻤﺖ‪...‬‬ ‫ﺧﻮراك آن داﺋﻤﻰ اﺳﺖ و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺳﺎﻳﻪاش ‪ -.‬آﻳﻪ دﻳﮕﺮى در ﻫﻤﻴﻦ زﻣﻴﻨﻪﻫﺎ‪ :‬ﻣ‪‬ﺜَﻞُ اﻟْﺠ‪‬ﻨﱠﺔِ اﻟﱠﺘﻰ و‪‬ﻋ‪‬ﺪ‪ ‬اﻟْﻤ‪‬ﺘﱠﻘُﻮنَ ﺗَﺠ‪‬ﺮى ﻣ‪‬ﻦْ ﺗَﺤ‪‬ﺘ‪‬ﻬ‪‬ﺎ اﻟْﺎَﻧْﻬﺎر‪ ‬اُﻛُﻠُﻬﺎ دآﺋ‪‬ﻢ‪‬‬ ‫و‪ ‬ﻇ‪‬ﻠﱡﻬﺎ‪) .‬‬ ‫ﺧﻼﺻﻪ آﻧﻜﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﺘﻤﻜﻦ ﻣﺘﻤﺘﻊ در ﭼﻨﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ و ﻻزﻣﻪ ﺧﻠﻮد ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در‬ ‫ﻣﺒﺎﺣﺚ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺗﻮﺟﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻳﻜﻨﻮع زﻧﺪﮔﻲ ﺷﺒﻴﻪ ﺑﻪ ﻧﺒﺎﺗﺎت )ﻣﻨﺘﻬﺎ ﺗﻮأم ﺑﺎ ﺣﺲ و ﺣﺮﻛﺖ‬ ‫و ادراك و ﻟﺬت و ﺳﺮﻋﺖ ﺗﻜﺎﻣﻞ( ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ﻛﻪ در ﭘﺎي آﻧﻬﺎ داﺋﻤﺎً آب ﻓﺮاوان‬ ‫راﻳﮕﺎن )ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺎده ﻏﺬاﻳﻲ و ﺣﻴﺎﺗﻲ رﺷﺪ( ﺟﺎري ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ..‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫اﻣﺎ آﻧﻄﺮف‪ ..‬ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻧﺸﻮﻧﺪ‪.‬رﻋﺪ ‪ : 35 /‬ﻣﺜﻞ ﺑﻬﺸﺘﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﺮﻫﻴﺰﮔﺎران وﻋﺪه ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬از زﻳﺮ آن ﻧﻬﺮﻫﺎ ﺟﺎرى ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.2‬ﻳﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ دوران ﻛﻮدﻛﻲ ﻛﻪ‬ ‫اﺣﺘﻴﺎج و رﺷﺪ ﻫﺴﺖ ﻛﻴﻒ و ﻟﺬت ﻫﻢ ﻫﺴﺖ وﻟﻲ زﺣﻤﺖ ﻧﻴﺴﺖ‪.‬‬ ‫ﺧﻮﺷﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ در آن دﻧﻴﺎ ﭼﻨﻴﻦ روزﮔﺎري دارﻧﺪ!‬ ‫و ﺧﻮﺷﺎ ﺑﻪ ﺣﺎل ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ در اﻳﻦ دﻧﻴﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﻋﻘﻴﺪه و اﻣﻴﺪي دارﻧﺪ!‪ .1‬ا‪‬نﱠ ﻟَﻚ‪ ‬اَﻻﱠ ﺗَﺠ‪‬ﻮع‪ ‬ﻓﻴﻬﺎ و‪ ‬ﻻﺗَﻌ‪‬ﺮى‪ .2‬و‪ ‬اﻟﱠﺬﻳﻦَ آﻣ‪‬ﻨُﻮا و‪ ‬ﻋ‪‬ﻤ‪‬ﻠُﻮا اﻟﺼ‪‬ﺎﻟ‪‬ﺤﺎت‪ ‬ﻟَﻨُﺒ‪‬ﻮِﺋَﻨﱠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦَ اﻟْﺠ‪‬ﻨﱠﺔِ ﻏُﺮَﻓﺎً ﺗَﺠ‪‬ﺮى ﻣ‪‬ﻦْ ﺗَﺤ‪‬ﺘ‪‬ﻬ‪‬ﺎ اﻟْﺎَﻧْﻬ‪‬ﺎر‪ ‬ﺧﺎﻟ‪‬ﺪﻳﻦَ ﻓﻴﻬﺎ ﻧ‪‬ﻌ‪‬ﻢ‪‬‬ ‫اَﺟ‪‬ﺮُاﻟْﻌﺎﻣ‪‬ﻠﻴﻦَ )ﻋﻨﻜﺒﻮت ‪ : 58 /‬ﺑﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ اﻳﻤﺎن آوردﻧﺪ و اﻋﻤﺎل ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺑﻪ ﺟﺎ آوردﻧﺪ در ﺑﺎﻏﺎﺗﻰ‬ ‫داﺧﻞ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ ﻛﻪ از ﻛﻒ آن ﻧﻬﺮﻫﺎﻳﻰ ﺟﺎرى اﺳﺖ و ﻣﺨﻠﺪ در آن ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ .‬‬ ‫‪ ..‬ﺷﺎﻳﺪ ﺳﺮّ اﻳﻨﻜﻪ ﻫﻤﻪ ﺟﺎ در ﻗﺮآن از ﺳﺮاﻧﺠﺎم ﻧﻴﻜﻮﻛﺎران ﺑﺎ ﺗﻜﺮار و اﺻﺮار زﻳﺎد ﺑﻌﻨﻮان ﺑﺎﻏﺎﺗﻰ‬ ‫ﻛﻪ در زﻳﺮ آن اﻧﻬﺎر )ﺣﺘﻰ اﻧﻬﺎر از ﻋﺴﻞ ﺻﺎف و ﺷﻴﺮى ﻛﻪ ﻓﺎﺳﺪ ﻧﺸﻮد( ﺟﺎرى اﺳﺖ و ﻣﺨﻠﺪاﻧﺪ ﻫﻤﻴﻦ وﺟﻪ‬ ‫ﻗﻴﺎس ﺑﺎﺷﺪ‪ ...‬‬ ‫وﻟﻲ ﭼﻮن ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت و ﺳﺎزﻣﺎن وﺟﻮدي آﻧﻬﺎ از ﻫﺮ ﺟﻬﺖ ﺑﺮﺧﻼف روال ﻃﺒﻴﻌﺖ و‬ ‫ﻗﺮار ﺧﻠﻘﺖ درﺳﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺷﺮاﻳﻂ داﺧﻠﻲ و ﺧﺎرﺟﻲ آﻧﻬﺎ ﭘﺎراﻣﺘﺮﻫﺎي ﻣﺘﻀﺎد‬ ‫‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻪ ﺳﻴﺮي وﺟﻮد دارد و ﻧﻪ ﭘﻴﺮي‪ ،1‬ﺧﻠﻮد اﺳﺖ‪ .‬و ﭼﻪ ﺧﻮب اﺳﺖ ﭘﺎداش‬ ‫ﻣﺮدﻣﺎن ﻋﻤﻞ(‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ آﻧﻬﺎ ﻫﻢ در ﻣﺤﻴﻂ واﻓﺮ ﻗﺎﻫﺮ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪427‬‬ ‫ﺗﻐﺬﻳﻪ داﺋﻤﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ در ﺧﺎك ﺗﺨﻢ ﻻﻟﻪ و ﺗﺨﻢ ﻋﻠﻒ ﻫﺮزه ﻫﺮ دو آب ﻣﻴﺨﻮرﻧﺪ و ﻣﻴﺮوﻳﻨﺪ‪.‬اﻳﻦ آﻳﻪ ﺧﻄﺎب ﺑﻪ آدم راﺟﻊ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻰ در ﺑﻬﺸﺖ اﺳﺖ‪.‬ﻣﺮاد از داﻳﻤﻰ ﺑﻮدن ﺳﺎﻳﻪ ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻼﻳﻢ و ﻣﻄﺒﻮع ﺑﻮدن‬ ‫ﻣﺤﻴﻂ و ﻋﺪم ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺣﺮارت ﺣﺎﺻﻠﻪ از ﻧﺎراﺣﺘﻰﻫﺎ و زﺣﻤﺎت ﺷﺨﺼﻰ و ﺷﺪاﺋﺪ ﻣﺤﻴﻂ ﺑﺎﺷﺪ(‪..‬و‪ ‬اَﻧﱠﻚ‪ ‬ﻻﺗَﻈْﻤ‪‬ﺆُا ﻓﻴﻬﺎ و‪ ‬ﻻﺗَﻀْﺤﻰ )ﻃﻪ ‪ 118 /‬و‪ :119‬ﺑﺮاى ﺗﻮاﺳﺖ ﻛﻪ در‬ ‫آﻧﺠﺎ ﻧﻪ ﮔﺮﺳﻨﻪ ﺷﻮى و ﻧﻪ ﻋﺮﻳﺎن ﻳﻌﻨﻰ ﻣﺤﺘﺎج ﻟﺒﺎس‪ ،‬و اﻳﻨﻜﻪ ﺗﻮ ﻧﻪ ﺗﺸﻨﻪ ﺧﻮاﻫﻰ ﺷﺪ در آﻧﺠﺎ و ﻧﻪ ﮔﺮﻣﺎ‬ ‫ﺧﻮاﻫﻰ دﻳﺪ(‪ .‬ﻋﻘﻴﺪه و اﻣﻴﺪ‬ ‫ﻫﻢ ﺧﻮد ﻧﻌﻤﺘﻲ اﺳﺖ و ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﺗﻨﻬﺎ ﺳﺮﻣﺎﻳﻪ زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﻨﺒﻊ ﻧﺸﺎط و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‬ ‫و ﺗﺮﻗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.

‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫اﻋﻤﺎل و زﺣﻤﺎﺗﻲ ﻛﻪ اﻳﻦ اﺷﺨﺎص در دﻧﻴﺎ ﻛﺸﻴﺪه و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﺪﺳﺖ‬ ‫آوردهاﻧﺪ ﭼﻪ ﻣﻲﺷﻮد؟ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎي آﻧﻬﺎ ﻳﺎ ﺑﻪ دﻧﺒﺎل ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻣﻮﻫﻮم ﺑﻮده ﭘﺲ‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺐ واﻗﻌﻲ ﻣﻔﻴﺪ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ ﻫﺪر رﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺣﺮارﺗﻲ ﻛﻪ داﺋﻤﺎً آﻧﻬﺎ را ﻣﻲﺳﻮزاﻧﺪ‪ .‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪ .‫‪ 428‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﺮﻗﺮار اﺳﺖ‪ .‬ﻟﺬا ﺑﺎ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻗﺎدر ﺑﻪ ﭼﻴﺰي ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪...2‬در آﺗﺶ رﻧﺞ ﺣﺴﺮت‬ ‫ﻣﺨﻠﺪ ﻣﻴﻤﺎﻧﻨﺪ!‪..1‬ﭼﻮن ﻃﺮز ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﻃﺮز ﻛﺎر آﻧﻬﺎ ﺑﻨﺎﺑﻪ ﻣﻴﺮاث ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﮔﺬﺷﺘﻪ‬ ‫ﻏﻴﺮارﺗﺠﺎﻋﻲ و ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺷﺮاﻳﻂ ﻣﺤﻴﻂ اﺳﺖ‪ ،‬اﻧﺮژﻳﻬﺎ و ﺗﻼﺷﻲ ﻛﻪ اﺑﺮاز ﻣﻴﺪارﻧﺪ ﺑﺠﺎﻳﻲ‬ ‫ﻧﻤﻴﺮﺳﺪ و ﺑﻪ ﻣﻮﺟﺐ اﺻﻞ دوم ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺻﺪدرﺻﺪ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺣﺮارت ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫‪ .1‬ﻛُﻠﱠﻤﺎ اَراد‪‬وا اَنْ ﻳ‪‬ﺨْﺮُﺟ‪‬ﻮا ﻣ‪‬ﻨْﻬﺎ ﻣ‪‬ﻦْ ﻏَﻢ‪ ‬اُﻋﻴﺪ‪‬وا ﻓﻴﻬﺎ و‪ ‬ذُوﻗُﻮا ﻋ‪‬ﺬاب‪ ‬اﻟْﺤ‪‬ﺮﻳﻖِ )ﺣﺞ ‪ : 22 /‬ﻫﺮ زﻣﺎن ﻛﻪ از ﻓﺮط‬ ‫ﻏﻢ ﻗﺼﺪ ﺧﺮوج از آن را ﻣﻴﻜﻨﻨﺪ ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪه ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ در آن و ﺑﻪ آﻧﺎن ﮔﻔﺘﻪ ﻣﻴﺸﻮد ﻛﻪ ﺑﭽﺸﻴﺪ درد آﺗﺶ را(‪.2‬ﺛُﻢ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﻤ‪‬ﻮت‪ ‬ﻓﻴﻬﺎ و‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﺤ‪‬ﻴﻰ )اﻋﻠﻰ ‪ : 13 /‬ﺳﭙﺲ در آﻧﺠﺎ ﻧﻪ ﻣﻴﻤﻴﺮﻧﺪ و ﻧﻪ زﻧﺪه ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ(‪.3‬ﻓَﺤ‪‬ﺒِﻄَﺖ‪ ‬اَﻋ‪‬ﻤﺎﻟُﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻓَﻼ ﻧُﻘﻴﻢ‪ ‬ﻟَﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬اﻟْﻘ‪‬ﻴﻤ‪‬ﺔِ و‪‬ز‪‬ﻧﺎً )ﻛﻬﻒ ‪ : 105 /‬ﭘﺲ ﻫﺪر رﻓﺖ و ﺿﺎﻳﻊ ﺷﺪ اﻋﻤﺎل آﻧﻬﺎ و‬ ‫روز ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﺮاى آﻧﻬﺎ وزﻧﻰ ﺑﭙﺎ ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد ‪ -‬از آﻳﻪ ‪ 103‬ﺗﺎ ‪ 110‬ﺳﻮره ﻛﻬﻒ دﻗﺖ ﺷﻮد(‪..‬آﻧﭽﻪ ﺗﻐﺬﻳﻪ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﻳﺎ آﻧﭽﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﻓﺮاﺧﻮر ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن ﺧﻮد از‬ ‫ﻣﺤﻴﻂ ﺟﺬب ﻛﻨﻨﺪ ﺑﻪ ﻛﺎم آﻧﻬﺎ از ﭼﺮك و ﺧﻮن ﻧﺎﺳﺎزﮔﺎرﺗﺮ و از زﻫﺮ ﺗﻠﺦﺗﺮ ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺑﻮد‪ .‬ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ ﻓﺮار ﻛﻨﻨﺪ ﺗﻼش ﺑﺴﻴﺎر ﻫﻢ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﺟﺎي ﻓﺮار ﻧﺪارﻧﺪ و ﺑﻬﻤﺎن‬ ‫ﺟﺎ ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ‪ .5‬رﺟﻮع ﺑﻪ ﺻﻔﺤﺎت ﺑﻌﺪ ﺑﺸﻮد‪... : 18 /‬ﺑﺎ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻗﺎدر ﺑﺮ ﭼﻴﺰى ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ(‪..‬ﻧﻪ ﻣﻴﻤﻴﺮﻧﺪ‬ ‫)ﭼﻮن ﻣﺤﻴﻂ‪ ،‬ﻣﺤﻴﻂ وﻓﻮر و ﺣﻴﺎت اﺳﺖ( و ﻧﻪ زﻧﺪه ﻫﺴﺘﻨﺪ‪ . .‬‬ ‫‪ .‬رﺷﺪي ﻧﻤﻲﻛﻨﻨﺪ و ﺑﻬﺮهاي ﻧﻤﻴﺒﺮﻧﺪ‪ .3‬ﻳﺎ در ﺟﻬﺖ ﺧﻼف‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻮده ﺗﻜﻴﻪﮔﺎه ﻃﺒﻴﻌﻲ ورﻳﺸﻪ ﺻﺤﻴﺢ ﻧﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ و آﻧﻬﺎ را ﻣﺘﻀﺎد ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ‬ ‫ﺧﻠﻘﺖ ﺑﺎر آورده اﺳﺖ‪ ..‬‬ . ..4‬‬ ‫ﺑﺪا ﺑﻪﺣﺎل ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻋﻘﻴﺪه و رﻋﺎﻳﺘﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ اﺻﻮل ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺧﻠﻘﺖ ﻧﺪارﻧﺪ‪،‬‬ ‫‪5‬‬ ‫اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ روزي »اﺗﻔﺎﻗﺎً« ﭘﻴﺶ آﻳﺪ و ﺣﺮف اﻧﺒﻴﺎء درﺳﺖ درآﻳﺪ! ‪..4‬ﻻﻳ‪‬ﻘْﺪ‪‬ر‪‬ونَ ﻣ‪‬ﻤ‪‬ﺎ ﻛَﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻮا ﻋ‪‬ﻠﻰ ﺷَﻴﺌﻰٍ )اﺑﺮاﻫﻴﻢ ‪.

‬ﺳﺌﻮال دﻳﮕﺮ ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ‪:‬‬ ‫اﻧﺒﻴﺎء در زﻣﺎﻧﻲ و در ﺟﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻋﻠﻢ و ﻋﻤﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻘﺐ اﻓﺘﺎده ﺑﻮد ادﻋﺎي ﻋﺠﻴﺒﻲ‬ ‫ﻛﺮدﻧﺪ و ﺧﺒﺮ ﻋﻈﻴﻤﻲ ﺑﺎ وﺟﻮد ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ و اﻧﻜﺎر و ﺗﻌﺠﺐ ﺷﺪﻳﺪ ﻣﺮدم دادﻧﺪ‪ :‬ﺧﺒﺮ‬ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﻪ اﻳﻦ اﻣﻴﺪ ﻛﻪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ‬ ‫ﻧﻈﺮﺷﺎن ﺗﺎﺑﺤﺎل ﻓﻘﻂ ﺑﻪ ﻣﺘﻦ ﺑﻮده اﺳﺖ اﻳﻦ ﻳﻜﻲ را ﺑﺨﻮاﻧﻨﺪ‪.‬‬ ‫وﻟﻲ ﺑﻴﺎﺋﻴﻢ ﻛﻼﻫﻤﺎن را ﻗﺎﺿﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬اوﻻً ﭼﻮن‬ ‫ﻃﻮﻻﻧﻲ اﺳﺖ و در ذﻳﻞ ﺻﻔﺤﺎت ﺟﺎ ﻧﻤﻲﮔﺮﻓﺖ‪ .‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ در ﻣﺘﻦ ﻛﺘﺎب اﺻﺮاري ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ ﺣﺘﻤﺎً ﻗﻴﺎﻣﺖ وﻗﻮع ﺧﻮاﻫﺪ ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﻧﺸﺪه و‬ ‫ﻓﺸﺎري ﺑﻪ ﻛﺴﻲ ﻧﻴﺎﻣﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﻘﻴﺪهﻣﻨﺪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﻢ ارﺗﺒﺎﻃﻲ ﻛﻪ ﻛﻤﺎﺑﻴﺶ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻣﻜﺎﻧﺎت و‬ ‫ﺷﺮاﻳﻂ رﺳﺘﺎﺧﻴﺰ از ﻳﻜﻄﺮف و ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮاﻛﻨﺪه ﻗﺮآن از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ دﻳﺪه ﺷﺪ و اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫ﻧﻪ ﺧﻮد ﻗﺮآن رﺑﻂ ﻣﺎﺑﻴﻦ اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﺐ و ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺻﻐﺮي و ﻛﺒﺮي را اﻳﺠﺎد ﻛﺮده اﺳﺖ و‬ ‫ﻧﻪ زﻣﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﻣﻌﻠﻮﻣﺎت ﺑﺸﺮي ﺑﺠﺎﻳﻲ رﺳﻴﺪه ﺑﻮد ﻛﻪ ﻛﻤﺘﺮﻳﻦ اﻃﻼﻋﻲ و ﺻﺤﺒﺘﻲ‬ ‫راﺟﻊ ﺑﻪ زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ و ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻣﺎده و اﻧﺮژي ﺑﺎﺷﺪ‪ .‫ﺻﻔﺤﺎت ﻣﻌﺘﺮﺿﻪ‬ ‫اﻳﻦ ﭘﺎورﻗﻲ را ﺑﻪﻋﻨﻮان »ﺻﻔﺤﺎت ﻣﻌﺘﺮﺿﻪ« در ﻣﺤﻞ ﻣﺘﻦ وارد ﻛﺮدﻳﻢ‪ .‬آﻳﺎ ﺑﺎ وﺟﻮد ﻫﻤﻪ ﺗﻘﺮﻳﺐ و اﺟﻤﺎل‬ ‫ﺣﻜﺎﻳﺖ از اﻳﻦ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺧﻴﻠﻲ ﻫﻢ اﻳﻦ ﺧﺒﺮﻫﺎ ﺗﻮﺧﺎﻟﻲ و ﺑﻲاﺳﺎس ﻧﺒﻮده اﺳﺖ؟‬ ‫ﺑﺮاي ﻣﻨﻜﺮﻳﻦ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﻻاﻗﻞ ﻳﻚ ﻣﺨﺘﺼﺮ ﺗﺄﻣﻞ و ﺗﺮدﻳﺪ در اﻧﻜﺎر ﻗﻄﻌﻲ آﺧﺮت و ﺧﻂ‬ ‫ﺑﻄﻼن ﻛﺸﻴﺪن روي ﻗﻴﺎﻣﺖ و ﻣﺴﺌﻠﻪ ﭘﺎداش و ﻛﻴﻔﺮ دﺳﺖ ﺑﺪﻫﺪ؟ اﺣﺘﻤﺎل آن ﻧﻴﺰ ﻣﻨﺘﻔﻲ‬ ‫اﺳﺖ؟‬ ‫ﻓﺮض ﻛﻨﻴﻢ اﻳﻦ ارﺗﺒﺎط و ﻗﺮاﺋﻦ ﻧﻴﺰ ﺑﺮاﺳﺎس ﻓﺮﻣﻮﻟﻬﺎي ﺧﻴﺎﻟﻲ و ﺗﻌﻤﻴﻢﻫﺎي‬ ‫ﻏﻴﺮﻣﻘﺒﻮل ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺷﺪه و ﻗﻄﻌﻴﺖ ﻋﻠﻤﻲ ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .

‬ﺳﻬﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ دﻳﺪه ﺗﺤﻘﻴﺮ و اﺣﺘﺮاز ﺑﻪ آن‬ ‫ﻧﻈﺮ ﻣﻲﺷﺪ‪ .‬زور و زر ﻣﻘﺎم ﺷﺎﻣﺦ در اﻧﻈﺎر داﺷﺖ‪ .‬ﺷﺮاﻓﺖ ﺑﻪ ﺣﺴﺐ و ﻧﺴﺐ ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫ﺧﻮدﺗ‪Ĥ‬نرا از ﻗﺮن ﺑﻴﺴﺘﻢ ﻛﻪ ﻗﺮن ﺻﻨﻌﺖ اﺳﺖ و اﺟﺘﻤﺎع و ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﺑﺮ ﭘﺸﺖ ﻛﺎر‬ ‫و ﻛﺎرﮔﺮ ﻣﻴﮕﺮدد ﺧﺎرج ﻛﻨﻴﺪ‪..‬ﻫﻤﻪﭼﻴﺰ ﻋﻨﻮان داﺷﺖ ﺟﺰ ﻛﺎر‪ .‬‬ ‫ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻛﻪ در زﻣﺎن ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ ﺧﺎﺗﻢ و ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻖ اوﻟﻲ در زﻣﺎن ﻣﻮﺳﻲ و ﻋﻴﺴﻲ و‬ ‫ﻗﺒﻞ از آﻧﻬﺎ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻓﻴﺰﻳﻚ و زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ و ﻣﺒﺎﺣﺚ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ اﻧﺮژي و ارﮔﺎﻧﻴﺴﻢ‬ ‫ﻣﻄﺮح ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ در ﻣﺸﺎﻫﺪات و اﺷﺘﻐﺎﻻت و ﺗﺠﺮﺑﻴﺎت روزﻣﺮه ﺑﺸﺮ ﻧﻴﺰ ﭼﻴﺰي ﻛﻪ در‬ ‫دﻧﻴﺎ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻧﻤﻲآﻣﺪ ﻛﺎر و ﻋﻤﻞ ﺑﻮد‪ .‬ﺳﺎﻳﻪ ﺑﺰرﮔﺎن و‬ ‫ارﺗﺒﺎط و اﻧﺘﺴﺎب ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﻋﺎﻣﻞ ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺆﺛﺮ در ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ ﺑﻮد‪ .‬ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ و ﮔﺎو و ﺷﺘﺮ و زﻣﻴﻦ ﻣﻮرد ﺗﻮﺟﻪ‬ ‫ﺑﻮد‪ .‬آﻳﺎ ﭘﺲ از ﭼﻨﻴﻦ ﻣﺸﺎﻫﺪه‪ ،‬ﺗﺮدﻳﺪ ﻣﺎ درﻣﻮرد ﻗﺒﻮل دﻋﻮي ﻣﻌﻤﺎر ﻣﺜﻞ روز اول‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ ،‬ﻳﺎ ﻻاﻗﻞ اﺣﺘﻤﺎل ﺗﻨﺎﺳﺐ و ﺗﻌﻘﻞ در ﻛﺎرش ﻣﻴﺪﻫﻴﻢ؟ ﺑﺒﻴﻨﻴﺪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان )و‬ ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻗﺮآن ﻛﻪ روﺷﻦﺗﺮﻳﻦ و ﺑﺎ ﺗﻔﺼﻴﻞﺗﺮﻳﻦ ﻛﺘﺐ اﻧﺒﻴﺎ و ﺗﻨﻬﺎ ﺳﻨﺪ دﺳﺖ ﻧﺨﻮرده‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( ﻛﺎخ ﻋﻈﻴﻢ ﭘﺎداش و ﻛﻴﻔﺮ ﻗﻴﺎﻣﺖ را ﺑﺎ ﭼﻪ ﻣﺼﺎﻟﺤﻲ و روي ﭼﻪ ﭘﺎﻳﻪاي‬ ‫ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ :‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت اﻧﺴﺎن و ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻋﻤﻞ‪.‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ در ﻃﺒﻴﻌﺖ‬ ‫ﻫﺰاران ﻋﺎﻣﻞ از ﺟﻦ و ﭘﺮي‪ ،‬رﺑﺔاﻟﻨﻮع و رباﻟﻨﻮع‪ ،‬ارواح ﻣﺮدﮔﺎن‪ ،‬ﺷﻬﻮت و ﻏﻀﺐ‬ ‫ﺧﺪاﻳﺎن‪ ،‬ﻃﻠﺴﻢ و ﺟﺎدو‪ ،‬ﺗﻔﺄل و ﺗﻄﻴﺮ و ﻏﻴﺮه را ﻣﺆﺛﺮ در ﮔﺮدش اﻣﻮر و ﭘﻴﺪاﻳﺶ زﻣﻴﻦ‬ ‫و آﺳﻤﺎن ﻣﻲداﻧﺴﺘﻨﺪ ﺟﺰ اﻧﺮژي را‪ ..‬در ﻃﺒﻴﻌﺖ و در ﺻﻨﻌﺖ‪.‫‪ 430‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﺎ ﻫﻤﻪ ﻋﻈﻤﺖ و ﻫﻴﺒﺖ آن! ﻣﻌﻤﺎري ﻣﻲآﻳﺪ داﻧﺸﻨﺎﻣﻪ و ﺳﺎﺑﻘﻪ ﻧﺎﻣﻪاي در دﺳﺖ‬ ‫ﻧﺪارد‪ ،‬وﻟﻲ ادﻋﺎ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻨﺎي ﺑﺴﻴﺎر ﺑﺰرگ ﺑﻠﻨﺪي وﺳﻴﻌﺘﺮ و ﻋﻈﻴﻤﺘﺮ از آﻧﭽﻪ ﻣﺎ‬ ‫دﻳﺪه و ﺷﻨﻴﺪهاﻳﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺳﺎﺧﺖ‪ .‬درﻣﻮرد اﺷﺨﺎص وﺳﺎﻳﻞ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺑﻮد‪:‬‬ ‫ﺧﺎﻧﻮاده‪ ،‬ارﺷﺪﻳﺖ‪ ،‬ارث‪ ،‬ﺷﻜﻞ‪ ،‬ﻫﻴﻜﻞ و ﻗﺎﻣﺖ‪ ،‬ﻣﺎل‪ ،‬ﻋﻨﻮان‪ ،‬ارﺗﺒﺎﻃﻬﺎي ﻗﺒﻴﻠﻪﮔﻲ‪،‬‬ ‫ﺧﻮن‪ ،‬دﻋﺎ و ﻃﻠﺴﻢ و ﺟﺎدو‪ ،‬ﺗﻮﺳﻞ و ﺷﻔﺎﻋﺖ و ﺳﺎﻳﺮ ﭼﻴﺰﻫﺎ‪ .‬ﺑﺮاي دﻓﻊ ﺷﺮ و ﺟﻠﺐ ﻧﻈﺮ‬ .‬ﭘﻲرﻳﺰي ﻧﻴﺰ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﻋﻤﻴﻖ و ﻣﺤﻜﻢ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ ﻧﻮع ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻏﻴﺮ از‬ ‫ﻣﺼﺎﻟﺢ ﻣﻌﻤﻮﻟﻲ و ﺧﻴﻠﻲ اﺳﺎﺳﻲﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺎ او را ﺑﻪ ﻣﺴﺨﺮه ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢ وﻟﻲ او دﺳﺖ ﺑﻜﺎر‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻓﺼﺎﺣﺖ و‬ ‫ﻗﺪرت ﺑﻴﺎن ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ارزش و دﺧﺎﻟﺖ در زﻧﺪﮔﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫آﻳﺎ ﺷﻤﺎ در دﻧﻴﺎ ﻣﺼﺎﻟﺤﻲ از ﻋﻤﻞ و اﻧﺮژي ﺑﺮﻗﺮارﺗﺮ و اﺳﺎﺳﻲﺗﺮ ﺳﺮاغ دارﻳﺪ و در‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه ﭘﺎﻳﻪاي ﻣﺤﻜﻤﺘﺮ و ﭘﺎﻳﺪارﺗﺮ از ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻣﻴﺸﻨﺎﺳﻴﺪ؟ در ﻓﺮد و در‬ ‫اﺟﺘﻤﺎع و در ﻧﺴﻞ‪ .‬ﻣﺼﺎﻟﺤﻲ ﺟﻤﻊآوري ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﭘﻲ ﻣﻴﺮﻳﺰد‪ .

(48/‬‬ ‫از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻃﺮز اراﺋﻪ »واﻗﻌﻪ« ﻗﻴﺎﻣﺖ در ﻗﺮآن ﺧﻮد ﻣﻄﻠﺐ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﺠﻴﺐ ﻗﺎﺑﻞ‬ ‫ﻣﻄﺎﻟﻌﻪاي ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﻣﺒﻪاﻳﻨﺖ ﺑﺎ اﻣﻜﺎﻧﺎت و ﺳﻮاﺑﻖ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻧﺪارد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ از ﺧﻼل‬ ‫ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺟﺴﺘﻪ و ﮔﺮﻳﺨﺘﻪ داده ﺷﺪه اﺳﺖ ﺷﺒﺎﻫﺖﻫﺎي ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ اﻧﻘﻼﺑﺎت‬ ‫ﺑﺰرگ ﺟﻬﺎﻧﻲ دارد و راﻫﻨﻤﺎﺋﻴﻬﺎي ﺗﺎزه در آن دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﺳﺮاﺳﺮ ﺧﻠﻘﺖ و ﺟﻬﺎن را ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺪار وﺳﻴﻊ ﻋﻈﻴﻤﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﺮﺟﻊ و ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﻫﻤﻪ ﻛﺲ و ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺑﻪﺳﻮي ﻣﺒﺪأ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﺧﺪا ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻲداﻧﺪ‪:‬‬ ‫»‪....‬ﻛﺴﻲ ﻛﻪ رﻳﺎﺿﻲ ﻧﺨﻮاﻧﺪه و‬ ‫ﺧﻂ ﻣﺠﺎﻧﺐ ﻧﻜﺸﻴﺪه دم از ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﻣﻴﺰﻧﺪ واﻟﻲ رﺑﻚ ﻣﻨﺘﻬﻴﻬﺎ )ﻧﻬﺎﻳﺖ آن ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ‬ ‫ﭘﺮوردﮔﺎرت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( ﻣﻲﻓﺮﻣﺎﻳﺪ!‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺮاي دﻧﻴﺎ و ﭼﻪ ﺑﺮاي آﺧﺮت‪.‬‬ ‫وﻟﻲ ﻗﺮآن ﺑﻪ وﺣﻲ ﺧﺪا و ﺑﻪ ﻧﻘﻞ از ﻛﺘﺐ اﺑﺮاﻫﻴﻢ و ﻣﻮﺳﻲ ﺻﺮﻳﺤﺎً ﻣﻲﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪» :‬ﹶﺍﻻﱠ‬ ‫ﻑ ﻳ‪‬ﺮﯼ‪ .‬‬ ‫آن زﻣﺎﻧﻲ ﻛﻪ اﻣﻮر زﻧﺪﮔﻲ و اﺷﻴﺎء دﻧﻴﺎ ﻣﻨﻔﺼﻞ و ﻣﺴﺘﻘﻞ از ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﺪ و‬ ‫ﺣﻮادث ﺑﻪﻃﻮر راﻛﺪ و ﺛﺎﺑﺖ درﻧﻈﺮ ﻛﻮﺗﻪﺑﻴﻦ ﻣﺮدم ﺟﻠﻮه ﻣﻲﻛﺮد‪ ،‬ﻗﺮآن ﻫﻤﻪ ﺟﺎ و ﻫﻤﻪ‬ ‫ﭼﻴﺰ را ﺗﺤﺖ ﻧﻈﺎم واﺣﺪ و در ﺣﺮﻛﺖ ﺑﻪﺳﻮي ﻣﻘﺼﺪ ﻣﻌﻴﻦ داﻧﺴﺘﻪ ﻛُﻞٌ ﻳ‪‬ﺠ‪‬ﺮي ﻟ‪‬ﺎَﺟ‪‬ﻞٍ‬ ‫ﻣ‪‬ﺴ‪‬ﻤ‪‬ﻲ )رﻋﺪ‪ :2/‬ﺗﻤﺎﻣﺎً در ﺟﺮﻳﺎن ﺑﺮاي اﺟﻞ ﻧﺎﻣﺒﺮده ﻣﻌﻴﻦ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ( ﻣﻴﮕﻔﺖ و اﻳﻦ اﺻﻞ‬ ‫و ﻣﺴﻴﺮ را رأي ﻳﻜﺴﺎل و ﻫﺰار ﺳﺎل و ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻫﺪﻓﻲ از ﻫﺪﻓﻬﺎي ﻛﻮﭼﻚ زﻧﺪﮔﻲ و‬ ‫ﻣﺸﻬﻮدات ﻳﺎ ﺧﻴﺎﻻت ﺧﻮدﺑﻴﻨﺎﻧﻪ ﻣﺮدم ﻋﺎدي ﻧﻤﻲداﻧﺴﺖ‪ ..‬ﺣﺘﻲ ﺑﻪ وﻋﺪه و وﻋﻴﺪ و ﺧﺪﻋﻪ و ﻓﺮﻳﺐ ﻣﺘﻮﺳﻞ ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ‪.‬ﹸﺛﻢ‪‬‬ ‫ﺲ ‪‬ﻟ ﹾﻠ‪‬ﺎﻧ‪‬ﺴﺎ ‪‬ﻥ ‪‬ﺍﻻﱠ ﻣﺎﺳ‪‬ﻌﯽ‪ .‬‬ ‫ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب و ﻓﻜﺮ ﻧﻤﻲآﻣﺪ اﻳﻨﻜﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻣﺴﺎﻋﻲ ﺧﻮد آﻧﭽﻪ‬ ‫ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺴﺐ ﻛﻨﺪ‪ .‬وﻛُﻞﱞ ا‪‬ﻟَﻴ‪‬ﻨﺎ راﺟِﻌ‪‬ﻮنَ« )اﻧﺒﻴﺎء‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪431‬‬ ‫ﺧﺪاﻳﺎن‪ ،‬ﮔﻮﺳﻔﻨﺪ ﺑﺮاي ﺧﻮراﻧﺪن آﻧﻬﺎ از آﺗﺶ ﻣﻴﮕﺬراﻧﺪﻧﺪ و روي ﻗﺒﺮ ﻳﺎ ﭘﺎي ﻣﺠﺴﻤﻪ‬ ‫آﻧﻬﺎ ﺷﺮاب ﻣﻲﻓﺸﺎﻧﺪﻧﺪ‪ .» -(35/‬و‪‬ا‪‬ﻟَﻲ اﻟْﻤ‪‬ﺼﻴﺮُ«‬ ‫)ﺣﺞ‪.‬ﻗﺮآن ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ را ﺑﻪﺻﻮرت ﻳﻚ ﻗﻀﻴﻪ ﺧﻴﺎﻟﻲ ﻳﺎ ﺣﺎدﺛﻪ‬ ‫ﺟﺰﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ اراده ﻫﻮساﻧﮕﻴﺰي ﻣﺎﻧﻨﺪ اﻓﺴﺎﻧﻪﻫﺎي ﻗﺪﻳﻢ ﺑﻪ دﺳﺖ ﺟﻦ و ﭘﺮيﻫﺎ‬ .‬ﻣﻘﺪﻣﺎت و ﻗﺮاﻳﻦ ﻛﻪ‬ ‫ﻻزﻣﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺎدﺛﻪ ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺳﺖ در ﻛﺎر ﻋﻠﻮم اﻣﺮوزي ﻗﺎﺑﻞ درك ﺑﻮده و ﻏﻴﺮ از آن‬ ‫ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .....» -(93/‬و‪ ‬ا‪‬ﻟَﻴ‪‬ﻨﺎ ﺗُﺮْﺟ‪‬ﻌ‪‬ﻮنَ« )اﻧﺒﻴﺎء‪.‬ﻭ ﹶﺍﻥﱠ ‪‬ﺳ ‪‬ﻌﻴ‪‬ﻪ ‪‬ﺳ ‪‬ﻮ ‪‬‬ ‫‪‬ﺗ ﹺﺰﺭ‪ ‬ﻭﺍ ﹺﺯ ‪‬ﺭ ﹲﺓ ﹺﻭ ‪‬ﺯ ‪‬ﺭ ﹸﺍﺧ‪‬ﺮﯼ‪ ...‬ﻭ ﹶﺍ ﹾﻥ ﹶﻟ‪‬ﻴ ‪‬‬ ‫‪‬ﻳﺠ‪‬ﺰﻳ ‪‬ﻪ ﺍﹾﻟﺠ‪‬ﺰﺁ َﺀ ﺍﹾﻟﹶﺎﻭ‪‬ﻓﯽ« )ﻧﺠﻢ‪38 /‬ﺗﺎ‪ :41‬آﮔﺎه ﺑﺎﺷﻴﺪ ﻛﻪ ﻫﻴﭻ ﻋﻤﻞ ﻛﻨﻨﺪهاي ﺑﺎر دﻳﮕﺮي‬ ‫را ﺑﺮﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ ،‬و اﻳﻨﻜﻪ ﺑﺮاي اﻧﺴﺎن ﻫﻴﭻ ﭼﻴﺰ ﻳﺎ ﻫﻴﭻ ﺣﻘﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﺟﺰ آﻧﭽﻪ‬ ‫ﻛﻮﺷﺶ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬و اﻳﻨﻜﻪ ﻛﻮﺷﺶ او ﺑﻪزودي دﻳﺪه ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺳﭙﺲ ﭘﺎداش آنرا‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮد‪ ،‬ﭘﺎداش ﻛﺎﻣﻞ و ﺗﻤﺎم(‪.

(4‬در ﻗﻮه ﺟﺎذﺑﻪ‬ ‫ﻛﻪ رﻳﺴﻤﺎن و ﺳﺘﻮن ﺧﻴﻤﻪ آﺳﻤﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﺷﻜﺎف و اﻧﻔﻜﺎك ﭘﺪﻳﺪار ﮔﺸﺘﻪ و اﺳﺎس‬ ‫آﺳﻤﺎن ﺳﺴﺖ ﻣﻲﮔﺮدد )»و‪‬ﺣ‪‬ﻤ‪‬ﻠَﺖ‪ ‬اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬و‪ ‬ا ْﻟﺠِﺒﺎلُ ﻓَﺪ‪‬ﻛﱠﺘﺎد‪‬ﻛﱠﺔً واﺣ‪‬ﺪ‪‬ةً‪ .‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ارﻛﺎن زﻣﻴﻦ و‬ ‫آﺳﻤﺎن ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ ﮔﺮدﻳﺪه و ﻫﻤﻪﭼﻴﺰ درﻫﻢ رﻳﺨﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد )»و‪ ‬ا‪‬ذَا اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬اﻧْﻔَﻄَﺮَت‪ .‬و‪ ‬ﺟ‪‬ﻤ‪‬ﻊ‪ ‬اﻟﺸﱠﻤ‪‬ﺲ‪ ‬و‪‬اﻟْﻘَﻤ‪‬ﺮُ«‪ -‬ﻗﻴﺎﻣﺔ ‪/‬‬ ‫‪7‬و‪.‬و‪ ‬اَذ‪‬ا اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬ﻣ‪‬ﺪ‪‬ت‪ .‬‬ ‫از ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﺑﻌﻀﻲ آﻳﺎت ﻗﺮآن ﻧﻴﺰ ﭼﻨﻴﻦ اﺳﺘﻨﺒﺎط ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﭘﺲ از آن ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ ﻳﻚ‬ ‫ﺧﺮاﺑﻲ ﻛﻠﻲ ﺑﺎ دﻣﻴﺪن ﻧﻔﺨﻪ ﺻﻮر ﺑﻪ وﻗﻮع ﻣﻲﭘﻴﻮﻧﺪد‪ .(2‬‬ ‫آﻧﻮﻗﺖ ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ارﺗﺤﺎل دوراﻧﻬﺎي ﺑﺰرگ ژﺋﻮﻟﻮژﻳﻚ ﺗﻮأم ﺑﺎ اﻧﻘﻼﺑﺎت ﻛﻠﻲ‬ ‫زﻣﻴﻦ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ،‬و ﺣﺘﻲ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﻮﺟﻮدات و ﭘﻴﺪاﻳﺶ اﻧﻮاع ﺗﺎزه ﻫﻤﻴﺸﻪ در اﺛﺮ‬ ‫ﻇﻬﻮرﻫﺎي ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ )‪ (Mutation‬ﭘﻴﺶآﻣﺪه اﺳﺖ و در ﻛﻬﻜﺸﺎنﻫﺎي آﺳﻤﺎن ﻧﻴﺰ داﺋﻤﺎً‬ ‫ﻧﻈﺎﻳﺮ ﻓﺮاواﻧﻲ از درﻫﻢ رﻳﺨﺘﮕﻴﻬﺎ و اﺷﺘﻌﺎﻟﻬﺎي ﻣﺘﻮاﻟﻲ در ‪ nova‬ﻫﺎ و ‪ nain‬ﻫﺎ و ‪geant‬‬ ‫ﻫﺎ دﻳﺪه ﺷﺪه‪ ،‬ﭘﺲ از ﺳﻴﺮ ﺑﻪ ﺳﻮي ﻣﺮگ و ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ و ﺗﺮاﻛﻢ‪ ،‬ﻣﺠﺪداً از درون اﺗﻤﻬﺎ و‬ ‫ﻓﻌﻞ و اﻧﻔﻌﺎل و ﺗﺤﻮل ذرات‪ ،‬ﻓﻮرانﻫﺎي اﻧﺮژي ﻣﻜﺘﻮم ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﺣﻴﺎت ﻣﻲﺷﻮد‪.(16‬ﻣﺪارﻫﺎ ﺑﻬﻢ‬ ‫ﻣﻲﺧﻮرﻧﺪ و ﻛﺮات ﺑﻬﻢ ﻣﻲرﺳﻨﺪ )»ﻓَﺎ‪‬ذا ﺑ‪‬ﺮِقَ اﻟْﺒ‪‬ﺼ‪‬ﺮُ‪ .‬ﻻﺗَﺮي ﻓﻴﻬﺎ ﻋ‪‬ﻮ‪‬ﺟﺎً و‪ ‬ﻻاَﻣ‪‬ﺘﺎً« ‪ -‬ﻃﻪ‬ ‫‪ 105 /‬و ‪ 106‬و ‪ (107‬و ﺧﻮرﺷﻴﺪ و ﺳﺘﺎرﮔﺎن ﺧﺎﻣﻮش ﮔﺮدﻳﺪه ﺑﺎﺷﻨﺪ )»ا‪‬ذَا اﻟﺸﱠﻤ‪‬ﺲ‪‬‬ ‫ﻛُﻮ‪‬ر‪‬ت‪ .‬و‪ ‬ا‪‬ذَا اﻟﻨﱡﺠ‪‬ﻮم‪ ‬اﻧْﻜَﺪ‪‬ر‪‬ت‪ .‬و‪ ‬ﻧَﺮﻳﻪ‪ ‬ﻗَﺮﻳﺒﺎً« ‪ -‬ﻣﻌﺎرج‪6/‬و‪ ،(7‬ﻇﺎﻫﺮاً‬ ‫ﻣﺘﻌﺎﻗﺐ زﻣﺎﻧﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ آﻧﺘﺮوﭘﻲ زﻣﻴﻦ و ﻣﻨﻈﻮﻣﻪ ﺷﻤﺴﻲ ﺑﻪ ﺣﺪاﻛﺜﺮ رﺳﻴﺪه و دﻧﻴﺎي ﻣﺎ‬ ‫ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ اﻧﺮژﻳﻬﺎي ﻣﺆﺛﺮ و اﺧﺘﻼف ﺳﻄﺤﻬﺎ ﺑﻪ ﻣﺮگ ﻃﺒﻴﻌﻲ و آﺧﺮﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ ﻣﺤﺘﻤﻞ‬ ‫ﺑﺮ ﻃﺒﻖ اﺻﻞ دوم رﺳﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻓَﻴ‪‬ﺬَر‪‬ﻫﺎ ﻗﺎﻋﺎً ﺻ‪‬ﻔْﺼ‪‬ﻔﺎً‪ .‬و‪ ‬اﻧْﺸَﻘﱠﺖ‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻓَﻬِﻲ ﻳ‪‬ﻮ‪‬ﻣ‪‬ﺌ‪‬ﺬ‪ ‬واﻫ‪‬ﻴ‪‬ﺔٌ« ‪ -‬ﺣﺎﻗﺔ ‪ 14 /‬و ‪ 15‬و ‪ .«‬اﻧﺸﻘﺎق ‪1 /‬و‪3‬و‪ .«‬ﺗﻜﻮﻳﺮ ‪ 1 /‬و‪.‬و‪ ‬ا‪‬ذَا‬ ‫اﻟْﻜَﻮاﻛ‪‬ﺐ‪ ‬اﻧْﺘَﺜَﺮَت‪ .(2‬زﻣﻴﻦ ﻣﺘﺰﻟﺰل و ﻣﺘﻼﺷﻲ ﻣﻲﮔﺮدد )»و ا‪‬ذَا اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪‬‬ ‫اﻧْﺸَﻘﱠﺖ‪ .«‬اﻧﻔﻄﺎر ‪1 /‬و‪ .‬و‪‬اَﻟْﻘَﺖ‪ ‬ﻣﺎﻓﻴﻬﺎ و‪ ‬ﺗَﺨَﻠﱠﺖ‪ .‬ﭘﺴﺘﻲ و ﺑﻠﻨﺪﻳﻬﺎي زﻣﻴﻦ ﻫﻤﻮار ﮔﺮدﻳﺪه )»و‪ ‬ﻳ‪‬ﺴ‪‬ﺌَﻠُﻮﻧَﻚ‪‬‬ ‫ﻋ‪‬ﻦِ اﻟْﺠِﺒﺎلِ ﻓَﻘُﻞْ ﻳ‪‬ﻨْﺴ‪‬ﻔُﻬﺎ ر‪‬ﺑ‪‬ﻲ ﻧَﺴ‪‬ﻔﺎً‪.‫‪ 432‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺷﻌﺒﺪهوار درﺳﺖ ﺷﻮد ﺑﻴﺎن ﻧﻜﺮده‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ در ﻗﺎﻟﺐ وﺳﻴﻊ ﻣﻜﺎن ﻧﺎﻣﺤﺪود و ﺑﻪ ﻗﺎﻣﺖ‬ ‫ﻃﻮﻳﻞ زﻣﺎن ﻻﻳﺰال ﻫﻤﺮاه ﺑﺎ ﻗﺪرت و ﻗﻮت ﺧﺎرقاﻟﻌﺎدهاي ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻲﻓﺮﻣﺎﻳﺪ‪:‬‬ ‫وﻗﻮع ﻗﻴﺎﻣﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻋﻤﺮﻫﺎي ﻣﺎ ﺧﻴﻠﻲ دور وﻟﻲ ﺑﻪ ﻗﻴﺎس ﻛﺎرﻫﺎي ﺧﺪا )ﻛﻪ‬ ‫داراي ﻣﺪارج ﻳﻌﻨﻲ درﺟﺎت و ﻣﺮاﺣﻞ رﻓﻴﻊ ﺑﻮده و ﺻﻌﻮد و ﻧﺰول ﻣﻼﺋﻜﻪ و ﻗﻮاي‬ ‫ﻣﺘﺼﺮﻓﻪ آن ﺑﺮاي ﻳﻚ دﺳﺘﻮر ﮔﺮﻓﺘﻦ در ﻣﺜﻞ ﺣﻜﻢ ﭘﻨﺠﺎه ﻫﺰار ﺳﺎل ﻣﺎ را دارد ‪ -‬ﺳﻮره‬ ‫ﻣﻌﺎرج( ﺑﺴﻴﺎر ﻧﺰدﻳﻚ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ )»ا‪‬ﻧﱠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﺮَو‪‬ﻧَﻪ‪ ‬ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﻴﺪاً‪ .‬ﻓَﻴ‪‬ﻮ‪‬ﻣ‪‬ﺌ‪‬ﺬ‪ ‬و‪‬ﻗَﻌ‪‬ﺖ‪‬‬ ‫اﻟْﻮاﻗ‪‬ﻌ‪‬ﺔُ‪ .(9‬‬ .

‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ‪ ....(8 /‬اﺟﺮام ﺳﻨﮕﻲ ﻛﺮات ﻣﺜﻞ ﭘﺸﻢ ﺣﻼﺟﻲ ﺷﺪه ﺑﻪ رﻧﮕﻬﺎي‬ ‫ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﺮاﻛﻨﺪه ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ )»و‪ ‬ﺗَﻜُﻮنُ اﻟْﺠِﺒﺎلُ ﻛَﺎﻟْﻌ‪‬ﻬ‪‬ﻦِ اﻟْﻤ‪‬ﻨْﻔُﻮش«‪ -‬ﻗﺎرﻋﺔ ‪ ..‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﺪﻳﺚ و ﺣﻜﺎﻳﺘﻲ‬ ‫را ﻛﻪ زﺑﺎن ﺣﺎل زﻣﻴﻦ از ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺧﻮد در روز ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻪ اﻧﺴﺎن ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ وﺣﻲ ﺧﺪاﻳﻲ‬ ‫ﻣﻴﺪاﻧﺪ(‪ .‬اﻧﺒﻴﺎء ‪ ....‬ﺣﺎل وﻗﺘﻲ ﭘﺪﻳﺪه ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺎدي آﻣﺪ و ﻏﺮﻳﺰه ﺑﺸﺮي و ﻧﺒﻮغ اﻧﺴﺎﻧﻲ را ﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ‬ ‫رﺳﺎﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺪون دﺳﺘﺮﺳﻲ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ و آزﻣﺎﻳﺶ )زﻣﺎن ﻋﻴﺴﻲ و ﻣﻮﺳﻲ و ﺣﺘﻲ اﺑﺮاﻫﻴﻢ را‬ ‫ﺑﻴﺎد آورﻳﺪ( ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﺣﻘﺎﻳﻖ واﻗﻌﻲ اﺳﺎﺳﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻫﺰاران ﻧﻜﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ‬ ‫اﻣﺮوز ﻣﻮرد ﻗﺒﻮل و ﻋﻤﻞ ﻣﺮدم ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﭼﻪ اﺻﺮار دارﻳﻢ ﻛﻪ ﺑﺎز اﻧﻜﺎر ﻛﻨﻴﻢ و‬ .(29 /‬زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻏﻴﺮ از زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎن ﻓﻌﻠﻲ درﺳﺖ ﻣﻲﺷﻮد )»ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﺗُﺒ‪‬ﺪ‪‬لُ‬ ‫اﻟْﺎَر‪‬ض‪ ‬ﻏَﻴ‪‬ﺮَاﻟْﺎَر‪‬ضِ و‪ ‬اﻟﺴ‪‬ﻤﻮات‪ ..«‬‬ ‫ﺗﻜﻮﻳﺮ ‪ 12 /‬و ‪.(13‬‬ ‫آﻧﮕﺎه ﭘﺲ از ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ و ﺧﺮاﺑﻲ و ﭘﺮاﻛﻨﺪﮔﻲ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻃﻮﻣﺎر دﻧﻴﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﺮاي‬ ‫اﺑﺪ ﭘﻴﭽﻴﺪه ﺷﺪه )»ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﻧَﻄْﻮِي اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻛَﻄَﻲ اﻟﺴ‪‬ﺠِﻞﱢ ﻟ‪‬ﻠْﻜُﺘُﺐ‪ -«. ! (48 /‬‬ ‫ﺣﻘﻴﻘﺘﺎً ﺟﺎي ﺗﺄﻣﻞ و اﻧﺼﺎف ﻧﻴﺴﺖ؟ اﻧﺘﺨﺎب ﭼﻨﺎن ﻣﺼﺎﻟﺢ‪ ،‬اﻳﺠﺎد ﭼﻨﺎن ﭘﻲ‬ ‫رﻳﺴﻤﺎنﻛﺸﻲ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﭼﻨﻴﻦ ﺳﻤﺖ و ﺗﺪارك ﭼﻨﺎن ﻣﻘﺪﻣﺎت آﻳﺎ ﺑﺎز ﻣﺎ را ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ‬ ‫ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ و اﺳﺘﺎدي و ﻧﺒﻮغ ﻣﻌﻤﺎر ﻣﺸﻜﻮك ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد؟ آﻳﺎ اﺳﺘﺎد اﻳﻦ ﻣﻌﻤﺎر ﺑﺸﺮ ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ؟ آن ﻫﻢ ﺑﺸﺮ ﺑﻴﺎﺑﺎﻧﻲ ﺑﻴﺴﻮاد در ﻣﻴﺎن ﻳﻚ ﻣﺸﺖ ﻋﺮب آﻟﻮده ﺑﻪ ﻛﺜﺎﻓﺎت و‬ ‫ﺧﺮاﻓﺎت؟!‬ ‫اﮔﺮ ﺑﻪ ﻓﺮض ﻛﺎر ﺑﺸﺮ و ﻓﻜﺮ ﺑﺸﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ و ﻣﺴﺌﻠﻪ وﺣﻲ را ﺷﻤﺎ ﻳﻚ ﭘﺪﻳﺪه‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻣﺎدي ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺪﻳﺪهﻫﺎي ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻏﺮﻳﺰهﻫﺎي ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﺑﺪاﻧﻴﺪ‪ ،‬ﺧﻮب ﻣﮕﺮ‬ ‫ﺳﺎﻳﺮ ﭘﺪﻳﺪهﻫﺎ و ﻏﺮﻳﺰهﻫﺎ ﻛﻪ دﻧﻴﺎي ﺑﻴﺠﺎن و ﺑﺎ ﺟﺎن را اداره ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ دروغ اﺳﺖ‪ ،‬ﻛﻪ‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ اﻳﻦ ﻳﻜﻲ را ﻫﻢ دروغ داﻧﺴﺖ؟ )اﺗﻔﺎﻗﺎً ﻗﺮآن ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ اﻟﻬﺎم ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮ اﻛﺮم را‬ ‫وﺣﻲ ﻣﻲﻧﺎﻣﺪ درﻣﻮرد ﻋﻤﻠﻴﺎت ﻏﺮﻳﺰي زﻧﺒﻮر ﻋﺴﻞ و ﺧﺎﻃﺮهاي ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﺎدر ﺣﻀﺮت‬ ‫ﻣﻮﺳﻲ ﺧﻄﻮر ﻛﺮده ﺑﻮد ﻧﻴﺰ ﻛﻠﻤﻪ وﺣﻲ را ﺑﻪ ﻛﺎر ﻣﻲﺑﺮد‪ .‬و‪ ‬ا‪‬ذا اﻟْﺠ‪‬ﺤﻴﻢ‪ ‬ﺳ‪‬ﻌ‪‬ﺮَت‪.«.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪433‬‬ ‫در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﭘﺮاﻛﻨﺪﮔﻲ و ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ ﻛﻪ ﻗﻬﺮاً ﺗﻮام ﺑﺎ ﺗﺨﻠﻴﻪ و ﺗﻈﺎﻫﺮ اﻧﺮژيﻫﺎي‬ ‫ﻛﺜﻴﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬آﺳﻤﺎن ﻳﻜﭙﺎرﭼﻪ ﭼﻮن ﻣﺲ ﮔﺪاﺧﺘﻪ اﺛﻴﺮ آﺗﺶ ﻣﻲﺷﻮد )»ﻳ‪‬ﻮ‪‬م‪ ‬ﺗَﻜُﻮنُ‬ ‫اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻛَﺎﻟْﻤ‪‬ﻬ‪‬ﻞِ« ‪ -‬ﻣﻌﺎرج ‪ .‬و َﺑ‪‬ﺮَز‪‬وا ﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اﻟْﻮاﺣ‪‬ﺪ‪ ‬اﻟْﻘَﻬ‪‬ﺎرِ« ‪-‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ‪.(48 /‬و ﻣﺮدم ﺑﻪ ﭘﻴﺸﮕﺎه ﻳﻜﺘﺎي ﻗﻬﺎر اﺑﺮاز‬ ‫ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪.») .(5 /‬آﺳﻤﺎن‬ ‫ﺑﺮ ﻛﻨﺪه و ﺟﻬﻨﻢﻫﺎ اﻓﺮوﺧﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ )»و‪ ‬ا‪‬ذَا اﻟﺴ‪‬ﻤ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻛُﺸ‪‬ﻄَﺖ‪ ...(104 /‬دﻧﻴﺎي‬ ‫ﻧﻮﻳﻨﻲ از ﺧﺎﻛﺴﺘﺮ دﻧﻴﺎي ﻛﻬﻦ ﻣﺎﻧﻨﺪ روز اول ﺧﻠﻖ ﻣﻲﮔﺮدد )»ﻛَﻤﺎ ﺑ‪‬ﺪ‪‬اَﻛُﻢ‪ ‬ﺗَﻌ‪‬ﻮد‪‬ونَ«‪-‬‬ ‫اﻋﺮاف ‪ .

‬و از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﺷﺒﺎﻫﺘﻲ ﻣﺜﻼً ﻣﺎ ﺑﻴﻦ آﻳﺎت ﻗﺮآن‬ ‫و ﻛﺘﺎبﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬وﻟﻲ اﻧﺒﻴﺎي ﺑﺮﺣﻖ‪ ،‬زﻧﺪﮔﻲ ﺧﺼﻮﺻﻲ و زﻣﺎن و ﻣﻜﺎن ﻧﺰدﻳﻚ را در‬ ‫ﻛﺎدر ﻋﻤﻮﻣﻲ اﺑﺪي دﻳﺪه و ﻗﺪم از ﺣﺎل ﺧﻴﻠﻲ ﻓﺮاﺗﺮ ﻧﻬﺎده‪ ،‬ﻣﺒﺪاء و ﻣﻌﺎد را ﻛﻪ اﺻﻮﻻً و‬ ‫ﻋﺎدﺗﺎً ﺑﺸﺮ ﺑﺪﻧﺒﺎل آﻧﻬﺎ ﻧﻤﻲرود ﻣﻄﺮح ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .‬در ﺣﺎﻟﻲ ﻛﻪ ﻣﺮدم وﻗﺘﻲ ﺑﻪ ﺣﺎل ﺧﻮد واﮔﺬارده ﺷﻮﻧﺪ ﻃﺒﻌﺎً ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎي‬ ‫روز را درﻧﻈﺮ ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ )»ﺑ‪‬ﻞْ ﺗُﺆْﺛ‪‬ﺮُونَ اﻟْﺤ‪‬ﻴﻮةَ اﻟﺪ‪‬ﻧْﻴﺎ« ‪ -‬اﻋﻠﻲ ‪ .‬‬ .‬‬ ‫اﺻﻼً ﻣﻨﺸﺎء ﻧﻈﺮ و ﻣﺒﺪاء ﻋﺰﻳﻤﺖ آﻧﻬﺎ و ﻣﻘﺼﺪﺷﺎن ﺑﻪﻛﻠﻲ ﻣﺘﻤﺎﻳﺰ و ﻣﻐﺎﻳﺮ ﺑﺎ ﻧﻈﺮﻳﺎت‬ ‫ﻣﺮدم و ﻣﻘﺼﻮدﻫﺎي ﺑﺸﺮي ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .(16 /‬ﺷﻤﺎ ﻓﻘﻂ زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫دﻧﻴﺎ را ﻣﻘﺪم ﻣﻲﺷﻤﺎرﻳﺪ و در ﭘﻲ آن ﻫﺴﺘﻴﺪ(‪ .‬زﻳﺮا‬ ‫ﻛﻪ ﻓﻜﺮ ﺑﺸﺮ ﻫﻤﻴﺸﻪ از ﺟﺎي دﻳﮕﺮ راه ﻣﻲاﻓﺘﺪ و ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻣﻨﻈﻮر دﻳﮕﺮي ﻣﻲرود‪ .‬‬ ‫ﺳﻌﺎدت ﻓﺮد را در ﺳﺎﻳﻪ ﺳﻌﺎدت اﺟﺘﻤﺎع و ﺳﻌﺎدت دﻧﻴﺎ را در ﺿﻤﻦ ﺳﻌﺎدت اﺑﺪي‬ ‫ﻳﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬ﻓﻘﻂ ﺧﺪا و ﻛﺴﺎﻧﻲﻛﻪ ﺑﻪﻫﺪاﻳﺖ‬ ‫و اﻋﺎﻧﺖ ﺧﺪا راه ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ اﻳﻨﮕﻮﻧﻪ ﺳﺨﻦ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪.‬از ﻣﺸﺘﻐﻼت و ﻣﺸﺘﻬﻴﺎت ﻣﺮدم ﺧﺎرج‬ ‫ﺷﺪه ﺗﻮﺟﻪ را ﺑﻪ ﺳﻤﺖ دﺳﺘﮕﺎه ﻋﻈﻴﻢ ﺧﻠﻘﺖ و ﺑﻪﺳﻮي ﺧﺪا ﺳﻮق داده‪ ،‬ﺳﺮﻧﻮﺷﺖ‬ ‫آﻳﻨﺪه را در اﻛﺘﺴﺎب ﺣﺎل ﻛﻪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﮔﺬﺷﺘﻪ و اﻋﻤﺎل ﺷﺨﺺ اﺳﺖ ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻛﺮدهاﻧﺪ‪.‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫اﺷﺘﺒﺎه ﻧﺸﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﻧﻮع دﻳﻨﺪاري و ﺧﺪاﭘﺮﺳﺘﻲ ﻏﻴﺮ از آن اﺳﺖ ﻛﻪ روﺣﺎﻧﻴﻮن و‬ ‫ﺻﺎﺣﺒﺎن ﺧﺮاﻓﺎت ﺑﺎﻗﻴﻤﺎﻧﺪه از ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﺖﭘﺮﺳﺘﻲ ﺗﺒﻠﻎ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻃﻮر‬ ‫دﻳﮕﺮ ﻓﻜﺮ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮ ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ و ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ‪ .‫‪ 434‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻧﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﻣﻦاﻟﻮﺟﻮه وﻟﻮ ﻣﻦ ﺑﺎب اﺣﺘﻴﺎط ﺑﻪ اﻧﺪازه ﺳﺮ ﺳﻮزﻧﻲ ﻓﺮﺿﻴﻪ اﻣﻜﺎن‬ ‫آﺧﺮت را در ﺣﺴﺎب اﻋﻤﺎل و اﻓﻜﺎرﻣﺎن وارد ﺳﺎزﻳﻢ؟ ﺧﺼﻮﺻﺎً ﻛﻪ ﺗﺪارﻛﺎﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﺑﺮاي آﺧﺮت ﺳﻔﺎرش ﻛﺮدهاﻧﺪ ﻣﻔﻴﺪ ﺑﻪ ﺣﺎل دﻧﻴﺎ و ﺿﺎﻣﻦ ﺳﻼﻣﺘﻲ و ﺻﻼح‬ ‫ﻓﺮد و اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬و ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﺗﻤﺎم اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﻫﻢ ﻛﻪ‬ ‫دﺳﺖ ﺑﺪﺳﺖ ﻫﻢ ﺑﺪﻫﻨﺪ ﺗﺎ ﺑﺤﺎل ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ و ﻧﺨﻮاﻫﻨﺪ ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻧﻈﻴﺮ ﻗﺮآن ﺑﻴﺎورﻧﺪ‪ .‬آﻧﺠﺎ زﻣﺎن ﺣﺎﺿﺮ و‬ ‫اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت و ﻫﻮﺳﻬﺎي روزاﻧﻪ ﻣﺮدم ﻣﻄﺮح ﺷﺪه‪ ،‬ﺑﺮاي دﻓﻊ ﺷﺮ و ﺟﻠﺐ روزي و ﺗﺴﻠﻂ‬ ‫ﺑﺮ دﺷﻤﻦ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﺮاي ﺗﺄﻣﻴﻦ دﻧﻴﺎي ﻛﻮﭼﻚ ﭘﺴﺖ ﻣﺘﻮﺳﻞ ﺑﻪ ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ و ﻧﺬر و دﻋﺎ و‬ ‫ﻋﺒﺎدت ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﻧﻈﺮ آﻧﻬﺎ ﺑﺴﻴﺎر وﺳﻴﻊ و اﻓﻖ دﻳﺪﺷﺎن ﺑﺴﻴﺎر‬ ‫ﺑﺎز ﺑﻮده‪ ،‬ﻣﻨﺎﻇﺮ و اﻧﻮاري ﻏﻴﺮ از آﻧﭽﻪ ﭼﺸﻢ و دل ﺑﺸﺮ را ﺧﻴﺮه و ﻣﺸﻐﻮل ﻣﻲﻛﻨﺪ در‬ ‫ﭘﻴﺸﺸﺎن ﺟﻠﻮهﮔﺮي داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.

‬ﻏﺎﻟﺐ ﻣﺮدم ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت‬ ‫ﻣﻴﺨﻮرﻧﺪ و ﻣﻴﺨﺮاﻣﻨﺪ ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﻣﺴﺘﺸﻌﺮ ﺑﻪ ارزش آﻧﭽﻪ دارﻧﺪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬ ‫دﻧﻴﺎ را ﻣﺰرﻋﻪ آﺧﺮت و ﻣﻘﺪﻣﻪ ﺑﺮاي آﻣﺎده ﺷﺪن زﻧﺪﮔﻲ ﺟﺎوﻳﺪان‪ ،‬و ﻣﻴﺪان ﺗﺮﺑﻴﺖ‬ ‫ﺟﻬﺖ ارﺗﻘﺎء ﺑﻪ ﻣﻘﺎﻣﺎت اﻋﻼ ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.«.‬و ﻃﻮري ﺑﻪ ﺑﺎزﻳﻬﺎ و آراﻳﺸﻬﺎي دﻧﻴﺎ ﺧﻮ ﮔﺮﻓﺘﻪ و آرزوﻫﺎ و اﻣﻴﺪﻫﺎي روز در‬ ‫ﺧﺎﻃﺮﻣﺎن ﺷﻴﺮﻳﻦ آﻣﺪه ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺑﺘﺮﺳﻴﻢ ﺑﺎ روآوردن ﺑﻪ ﺧﺪا و آﺧﺮت از آﻧﻬﺎ ﻣﺤﺮوم‬ ‫ﺷﻮﻳﻢ‪.‬‬ ‫ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ دل ﻣﺎ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺣﺮف ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان را ﮔﻮش دﻫﻴﻢ و ﺑﻨﺪﮔﻲ ﺧﺪا را‬ ‫ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ‬ .‬‬ ‫ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺜﻞ ﺑﭽﻪ دﻫﺎﺗﻲﻫﺎي ﺑﻴﺎﺑﺎن ﻛﻪ اﮔﺮ ﺻﺤﺒﺖ ﻟﺒﺎس و ﺧﺎﻧﻪ و اﺗﻮﻣﺒﻴﻞ و زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﺷﻬﺮي را ﺑﺎ او ﺑﻜﻨﻨﺪ و ﺑﺨﻮاﻫﻨﺪ او را ﻫﻤﺮاه ﺧﻮد ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ﺑﺒﺮﻧﺪ‪ ،‬روي ﺑﺪﮔﻤﺎﻧﻲ‬ ‫دﻫﺎﺗﻴﮕﺮي و ﻧﮕﺮاﻧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ از دﺳﺖ دادن ﺳﺮﮔﺮﻣﻲﻫﺎي ﺑﻴﺎﺑﺎﻧﻲ دارد ﭘﺎ ﺑﻪ ﻓﺮار ﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫ﮔﺬاﺷﺖ‪.‬‬ ‫ﻣﺜﻼً ﻣﻼﺣﻈﻪ ﻧﻤﺎﺋﻴﺪ در ﻳﻚ ﻣﻮﺿﻮع ﺳﺎده ذﻳﻞ‪ ،‬ﭼﻨﺪ ﻣﺮﺣﻠﻪ آﻧﻬﺎ از ﻧﻮع ﻣﺎ ﺟﻠﻮﺗﺮ‬ ‫رﻓﺘﻪاﻧﺪ‪:‬‬ ‫ﻣﺮﺣﻠﻪ اول ‪ -‬ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻳﻨﻜﻪ آﻧﭽﻪ ﻣﺎ دارﻳﻢ ﻳﻌﻨﻲ ﭼﺸﻢ و ﻋﻘﻞ و دﺳﺖ و ﻣﺎل و زن‬ ‫و ﺧﻮاب و ﺣﺮﻛﺖ و ﻣﺤﺒﺖ و ﻏﻴﺮه‪ ،‬اﻳﻨﻬﺎ ﻧﻌﻤﺖﻫﺎي ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﺑﺎ ارزﺷﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﺧﻮد ﻣﻄﻠﺒﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻛﻤﺘﺮ ﻛﺴﻲ ﺑﻪ آن ﻋﻨﺎﻳﺖ ﻣﻲورزد‪ .‬‬ ‫)»ﻻا‪‬ﻛﺮاه‪ ‬ﻓ‪‬ﻲاﻟْﺪ‪‬ﻳﻦِ‪ .‬ﺑﻘﺮه ‪ .‬وﻟﻲ ﻋﻘﻞ ﻣﺎ دﻳﮕﺮ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ و ﺣﻖ ﻧﺪارد ﻣﻨﻜﺮ‬ ‫ﻣﺴﻠﻤﺎت ﺷﻮد و ﺑﺮﺗﺮي ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان را ﺑﺮ ﺧﻮدﻣﺎن ﻗﺒﻮل ﻧﻜﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﺮﺣﻠﻪ دوم ‪ -‬ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺑﺮ اﻳﻨﻜﻪ اﻳﻦ ﻧﻌﻤﺖﻫﺎ از ﻛﺠﺎ و از ﻛﻲ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ،‬ﺑﺎز‬ ‫ﻓﻜﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻓﻘﻂ از ﻣﺨﻴﻠﻪ اﺷﺨﺎص ﻛﻨﺠﻜﺎو و از اﺣﺴﺎﺳﺎت دﻗﻴﻖ ﺳﺮﻣﻲزﻧﺪ‪.(256 /‬اﻳﻤﺎن ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ اﺟﺒﺎري و ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻓﻜﺮي ﺑﺎﺷﺪ‪.‬در ﺻﻮرﺗﻲ ﻛﻪ‬ ‫در ﻣﻨﻄﻖ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان و اﻣﺎﻣﺎن اﺳﺎس و ﺣﻴﺎت آﻧﺠﺎ ﺑﻮده و اﻳﻦ دﻧﻴﺎ ﻓﺮع و وﺳﻴﻠﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪..‬ﺧﻴﺮﺧﻮاﻫﺎن و ﻣﺼﻠﺤﻴﻦ‪ ،‬آﺧﺮت را ﻣﺤﻞ ﭘﺎداش ﻧﻴﻚ و ﺑﺪ اﻋﻤﺎل‬ ‫ﻣﺮدم‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر اﺻﻼح اﺟﺘﻤﺎع و اوﺿﺎع دﻧﻴﺎ درﻧﻈﺮ ﻣﻲآورﻧﺪ‪ .‬‬ ‫از اﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﻫﺮﻛﺲ ﻣﺨﺘﺎر اﺳﺖ ﺗﻮﺟﻪ و ﻋﻼﻗﻪاي ﺑﻪ دﻋﻮت ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﻧﺸﺎن ﻧﺪﻫﺪ‪.‬‬ ‫ﻫﺰاران ﺳﺎل ﻣﻴﻠﻴﻮنﻫﺎ ﻧﻔﺮ از ﻣﺮدم در ﻛﻨﺎر رودﺧﺎﻧﻪاي از ﺑﺮﻛﺖ آن زﻧﺪﮔﻲ‬ ‫ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻛﺴﻲ ﺑﻪ ﺻﺮاﻓﺖ ﻧﻤﻲاﻓﺘﺎد ﺑﺮود ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ رودﺧﺎﻧﻪ را ﺑﻴﺎﺑﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪435‬‬ ‫ﺗﺎزه‪ ،‬ﺧﻮﺑﻬﺎ و ﻓﻬﻤﻴﺪهﻫﺎي ﻣﺆﻣﻨﻴﻦ ﻧﻴﺰ اﮔﺮ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﻪ آﺧﺮت ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ آﻧﺠﺎ را ﻓﺮع‬ ‫ﺑﺮ اﻳﻨﺠﺎ ﻣﻴﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .‬‬ ‫دل و دﻣﺎغ ﺑﺎﻳﺪ ﺧﻮاﻫﺎن و آﻣﺎده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ..

‬و ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ‬ .‬ﻛﺪام ﺑﺸﺮ اﻳﻦ اﻧﺪازه ﺑﻲﻧﻈﺮ )‪ (Desinteresse‬ﻳﻌﻨﻲ در‬ ‫واﻗﻊ ﺑﻠﻨﺪ ﻧﻈﺮ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻋﻴﻦ ﺳﺨﺘﻲﻫﺎ و ﻣﺮارتﻫﺎي ﺷﺨﺼﻲ‪ ،‬ﻧﻌﻤﺖﻫﺎي ﺧﺎرج و‬ ‫دور از ﺧﻮد را ﻧﻴﺰ ﻗﺪرداﻧﻲ و از وﺟﻮد آﻧﻬﺎ اﻇﻬﺎر ﻣﺴﺮت ﻧﻤﺎﻳﺪ؟ ﺻﺎﺣﺐ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻈﺮي‬ ‫آﻳﺎ وﺟﻮدش ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس وﺟﻮد ﻣﺎ اﺳﺖ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻣﻘﻴﺎس ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد؟ ﭘﺲ ﭼﻘﺪر ﭘﻴﻐﻤﺒﺮﻫﺎ از‬ ‫ﺣﺪ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ و ﺧﻮدﺑﻴﻨﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺗﺼﺪﻳﻖ ﻫﻤﻪ ﻛﺲ ﺑﺰرگﺗﺮﻳﻦ ﻋﻴﺐ و ﻋﻠﺖ‬ ‫ﺑﺪﺑﺨﺘﻲ ﺑﺸﺮﻳﺖ اﺳﺖ دور ﺷﺪهاﻧﺪ؟‬ ‫ﻣﺮﺣﻠﻪ ﭘﻨﺠﻢ ‪ -‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺑﺎﻻﺗﺮ ‪ -‬ﺷﻜﺮ ﻧﻌﻤﺖ و ﺗﺴﺒﻴﺢ دﻗﺖ و ﺗﺠﻠﻴﻞ ﻋﻈﻤﺖ ﻋﺎﻟﻢ را‬ ‫ﻧﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻟﺤﺎظ ﻛﻪ ﻣﻔﻴﺪ و ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ او ﻳﺎ وﻇﻴﻔﻪ او اﺳﺖ ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ از اﻳﻦ ﻧﻈﺮ ﻛﻠﻲ‬ ‫و ﻣﻄﻠﻖ ﻛﻪ ﺧﻮد دﺳﺘﮕﺎه ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﺗﺴﺒﻴﺢ و ﺗﺠﻠﻴﻞ و ﺗﻌﺠﺐ اﺳﺖ و ﮔﺮداﻧﻨﺪه آن‬ ‫ﺳﺰاوار ﺳﭙﺎس و ﺳﺘﺎﻳﺶ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ و ﺑﮕﻮﻳﺪ‪» :‬ﺳ‪‬ﺒ‪‬ﺤﺎنَاﷲ ﻛُﻠﱠﻤﺎ ﺳ‪‬ﺒ‪‬ﺢ‪ ‬اﷲ ﺷَﻴﺌﻲ و‪‬‬ ‫ﻛَﻤﺎ ‪‬ﻳﺤ‪‬ﺐ‪‬اﷲ اَنْ ﻳ‪‬ﺴ‪‬ﺒ‪‬ﺢ‪ ‬و‪ ‬ﻛَﻤﺎ ﻫ‪‬ﻮ‪ ‬اَﻫ‪‬ﻠُﻪ‪ ‬و‪ ‬ﻛَﻤﺎ ﻳ‪‬ﻨْﺒ‪‬ﻐ‪‬ﻲ ﻟ‪‬ﻜَﺮَمِ و‪‬ﺟ‪‬ﻬِﻪ‪ ‬و‪ ‬ﻋ‪‬ﺰﱢ ﺟ‪‬ﻼﻟ‪‬ﻪ‪) «!‬ﻣﻨﺰه‬ ‫اﺳﺖ ﺧﺪا ﺑﻪ ﻫﺮ درﺟﻪ و ﻫﺮ ﻣﺮﺗﺒﻪ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم اﺷﻴﺎء او را ﺗﺴﺒﻴﺢ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﺮﺣﻠﻪ ﭼﻬﺎرم ‪ -‬ﺗﺸﻜﺮ و ﺗﻘﺪﻳﺮ از ﻧﻌﻤﺖﻫﺎ‪ ،‬اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ آﻧﭽﻪ در اﻃﺮاف ﺷﺨﺺ‬ ‫ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده و ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺮاي او اﺳﺖ ﻧﺒﻮده‪ ،‬ﻧﻈﺮ ﺑﻪ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺨﻠﻮﻗﺎت و ﺗﻤﺎم ﺣﺮﻛﺎت و‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدات زﻣﻴﻦ و آﺳﻤﺎن اﻧﺪاﺧﺘﻪ‪ ،‬ﺧﺪا را از ﻳﻦ ﺑﺎﺑﺖ ﻛﻪ ﭘﺮورشدﻫﻨﺪه ﺗﻤﺎم ﺟﻬﺎنﻫﺎ‬ ‫اﺳﺖ ﺑﺴﺘﺎﻳﺪ و از اﻳﻦ ﻛﻪ ﺷﺐ و روز را ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻛﺮده و اﻓﻼك را ﺑﻪ ﻗﺪرت ﺧﻮد‬ ‫ﻧﮕﺎﻫﺪاﺷﺘﻪ اﺳﺖ ﺗﺸﻜﺮ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﺮﺣﻠﻪ ﺳﻮم ‪ -‬آﻧﻬﺎ ﮔﻔﺘﻪاﻧﺪ ﻣﺎ وﻇﻴﻔﻪ دارﻳﻢ ﺷﻜﺮ اﻳﻦ ﻧﻌﻤﺘﻬﺎ را ﺑﺠﺎ آورﻳﻢ‪ .‬ﭼﻪ ﭘﺎﻳﻪ‬ ‫اﺧﻼﻗﻲ ﺑﺰرﮔﻲ! آﻳﺎ ﻣﺎ در زﻧﺪﮔﻲ ﻋﺎدي ﺑﺮاي ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﺣﻘﺸﻨﺎس ﺑﺎﺷﻨﺪ ﺑﺮﺗﺮي ﻗﺎﺋﻞ‬ ‫ﻧﻴﺴﺘﻴﻢ؟ ﺧﺼﻮﺻﺎً وﻗﺘﻲ ﺗﺸﻜﺮ را ﺑﻌﺪ از اﺗﻤﺎم ﺧﺪﻣﺖ و ﺑﺪون ﻃﻤﻊ ﻣﻨﻔﻌﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان )ﺑﻔﺮض اﻳﻨﻜﻪ آﻧﻬﺎ‬ ‫را ﻣﻨﺒﻌﺚ از اﻣﻴﺎل و اﻓﻜﺎر ﺧﻮد ﺑﺪاﻧﻴﻢ( ﺑﻪ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ اﻓﺘﺎدﻧﺪ و ﭼﻨﻴﻦ ﺣﺲ ﻟﻄﻴﻔﻲ اﺑﺮاز‬ ‫داﺷﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﭘﻲ ﻣﻨﻌﻢ اﺻﻠﻲ و ﺧﺎﻟﻖ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﺑﺮوﻳﻢ‪.‫‪ 436‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻋﻠﻢ ﺟﻐﺮاﻓﻴﺎ ﭼﻘﺪر اﻫﻤﻴﺖ و اﺣﺘﺮام ﺑﺮاي ﭼﻨﺪ ﻧﻔﺮ ﺳﻴﺎح ﻣﻌﺪود ﻛﻪ ﺑﻪ ﻛﺸﻒ‬ ‫ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ ﻧﻴﻞ ﻳﺎ آﻣﺎزون و ﮔﻨﮓ ﭘﺮداﺧﺘﻨﺪ ﻗﺎﻳﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ‬ ‫اوﻻً ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺑﻬﺮهﺑﺮداري را ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺮ و ﻣﻘﺼﻮد دﻫﻨﺪه آن ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﻢ )اﻳﻦ ﺧﻮد ﺧﻴﻠﻲ‬ ‫ﻣﻬﻢ اﺳﺖ و در ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﺻﻨﻌﺘﻲ دﻧﻴﺎ ﺑﻪ ﻛﺴﻲ ﻛﻪ اﺳﺘﻔﺎده ﺟﺪﻳﺪ از ﺷﻴﺌﻲ ﻗﺪﻳﻤﻲ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ ﺣﻖ اﺧﺘﺮاع و اﻣﺘﻴﺎز ﻣﻲدﻫﻨﺪ( و ﺛﺎﻧﻴﺎً از دﻫﻨﺪه آن ﺑﺎ آﻧﻜﻪ ﺑﻲﻧﻴﺎز از ﻣﺎ اﺳﺖ و‬ ‫اﺣﺴﺎن ﺧﻮد را ﻣﺸﺮوط و ﻣﻮﻛﻮل ﺑﻪ آن ﻧﻜﺮده و ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﺗﺸﻜﺮ ﻛﻨﻴﻢ‪ .

‬ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﺬر ﻋﺪم اﻃﻼع و ﻋﺪم ﻳﻘﻴﻦ ﺑﻪ اﺛﺮات ﻣﻴﻜﺮب‬ ‫ﺟﻠﻮي ﺿﺮرﻫﺎي ﻣﻴﻜﺮب و ﻣﺮض ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺬر ﻋﺪم ﻳﻘﻴﻦ ﺑﻪ وﻗﻮع ﺳﻴﻞ و‬ .‬آن وﻗﺖ ﺑﻪ ﺑﻴﻨﻴﺪ ﺗﻔﺎوت‬ ‫ﻣﺬﻫﺒﻲ ﻛﻪ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ وﻫﻢ و ﻋﻘﻞ ﺧﻮد و ﺑﺮاﺳﺎس ﭘﺮﺳﺘﺶ ارواح ﭘﺪران و ﻣﻈﺎﻫﺮ ﻃﺒﻴﻌﺖ‬ ‫ﻣﻲﺳﺎزد ﺑﺎ ﻣﺬاﻫﺐ وﺣﻲ ﺷﺪه از زﻣﻴﻦ ﺗﺎ آﺳﻤﺎن ﻫﺴﺖ ﻳﺎ ﻧﻪ؟ )ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻪ ﻛﺘﺎب ﺗﻤﺪن‬ ‫ﻗﺪﻳﻢ ‪ -‬ﺗﺄﻟﻴﻒ ﻓﻮﺳﺘﻞ دو ﻛﻮﻻﻧﮋ ‪ -‬ﺗﺮﺟﻤﻪ ﻧﺼﺮاﷲ ﻓﻠﺴﻔﻲ ‪ -‬ﺗﻬﺮان – ‪(1309‬‬ ‫ﺑﻪﺑﻴﻨﻴﺪ ﭼﻘﺪر ﻣﻨﺰﻟﺖ و ﻋﻈﻤﺖ ﻓﻜﺮي ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮﺗﺮ از ﺷﻴﺎدان ﺑﻠﻜﻪ ﻛﻠﻴﻪ‬ ‫ﻣﺼﻠﺤﻴﻦ و ﻓﻼﺳﻔﻪ و داﻧﺸﻤﻨﺪاﻧﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ ﭼﺸﻢﻫﺎي ﻣﻮرﭼﻪ ﺻﻔﺖ ﻫﻤﻴﺸﻪ‬ ‫ﻗﻀﺎﻳﺎي ﻧﺰدﻳﻚ و ﻋﻮاﻣﻞ روز )ﻳﺎ ﻣﻨﺘﻬﺎي ﻣﺮاﺗﺐ‪ ،‬ﻋﻮاﻣﻞ ﻗﺮن( را درﻧﻈﺮ ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ و‬ ‫دﻧﻴﺎ را ﺑﻪﻗﻴﺎس دﻳﺪﮔﺎن ﺗﻨﮓ و ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻧﺎﭼﻴﺰ ﺧﻮد اﻳﻨﻘﺪر ﻛﻮﭼﻚ ﻣﻲﺷﻤﺎرﻧﺪ!‬ ‫ﻻاﻗﻞ ﺑﻪ ﻫﻤﻴﻦ دﻟﻴﻞ ﻫﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺟﺎ دارد در ﺑﺮاﺑﺮ ﻋﻈﻤﺖ ﻓﻜﺮ و ﺟﻼﻟﺖ ﻧﻈﺮ‬ ‫ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان ﺳﺮ ﺗﻌﻈﻴﻢ ﻓﺮود آورده‪ ،‬آﻧﻬﺎ را ﺑﺮﺗﺮ از ﻫﺮ داﻧﺸﻤﻨﺪ و ﺣﻜﻴﻢ و ﻣﺼﻠﺢ‬ ‫ﺑﺸﻨﺎﺳﻴﻢ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪437‬‬ ‫ﺧﺪا دوﺳﺖ دارد ﻛﻪ ﺗﺴﺒﻴﺢ ﺷﻮد و ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ او اﻫﻞ و ﺳﺰاوار ﺗﺴﺒﻴﺢ اﺳﺖ و‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﺑﺰرﮔﻲ ﻣﻘﺎم و ﺟﻼل و ﺑﺰرﮔﻮاري روي او ﺷﺎﻳﺴﺘﮕﻲ اﻳﻦ را دارد!(‬ ‫آﻳﺎ رﺳﻴﺪن و ﮔﺬﺷﺘﻦ از اﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ ﻛﺎر ﺳﺎدهاي ﺑﻮده و دﻻﻟﺖ ﺑﺮ ﺑﺮﺗﺮي و‬ ‫ﭘﻴﺸﺮﻓﺖﻫﺎي ﻓﻮقاﻟﻌﺎده در ﻧﺮدﺑﺎن ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻓﻜﺮي و اﺧﻼﻗﻲ و روﺣﻲ ﻧﺪارد؟‬ ‫ﻣﻊذﻟﻚ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ در ﻳﻚ ﻋﺒﺎرت دﻋﺎ و در ﻳﻚ آﻳﻪ ﻛﻮﭼﻚ ﻛﻪ ورد زﺑﺎن‬ ‫ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ و ﻧﻔﻬﻤﻴﺪه رد ﻣﻴﺸﻮﻳﻢ‪ ،‬ﺟﻤﻊ اﺳﺖ! ‪..‬‬ ‫ﲔ«‪..‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫ﺑﺮﮔﺮدﻳﻢ ﺑﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ‪:‬‬ ‫اﻳﻦ ﻋﺬر ﻛﻪ ﭼﻮن ﺑﺮاي ﻣﺎ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻪدﻟﻴﻞ ﻋﻠﻤﻲ ﻗﻄﻌﻲ ﺣﺴﻲ ﺛﺎﺑﺖ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‬ ‫ﭘﺲ ﻛﺎري ﺑﻪ آن ﻧﺪارﻳﻢ‪ ،‬و ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺣﺮف ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ اﺻﻼً ﭼﺮا ﺑﻪ ﺧﻮد‬ ‫دردﺳﺮ ﺑﺪﻫﻴﻢ و وارد ﺑﺤﺚﻫﺎي ﻧﺎراﺣﺖﻛﻨﻨﺪه و ﻧﮕﺮاﻧﻲآور ﺑﺸﻮﻳﻢ‪ ،‬ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ‬ ‫ﭘﺴﻨﺪﻳﺪه و ﻣﻘﺒﻮل ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺏﺍﻟﹾﻌﺎﻟﹶﻤ ‪‬‬ ‫ﺤ ‪‬ﻤﺪ‪‬ﻟﱠﻠ ‪‬ﻪ ‪‬ﺭ ﹺ‬ ‫ﲔ ‪‬ﻭ ﺍﹾﻟ ‪‬‬ ‫»ﹶﻓﺴ‪‬ﻼ ‪‬ﻡ ‪‬ﻋﹶﻠﯽ ﺍﹾﻟ ‪‬ﻤ ‪‬ﺮﺳ‪‬ﻠ ‪‬‬ ‫ﻧﻈﺮي ﺑﻪ ﻣﺬاﻫﺐ ﺑﺖﭘﺮﺳﺘﺎن ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .‬ﻣﻘﺎﻳﺴﻪاي ﻣﺎﺑﻴﻦ ﻣﻌﺘﻘﺪات ﺑﺎﻫﻮشﺗﺮﻳﻦ و ﺑﺎ‬ ‫اﺳﺘﻌﺪادﺗﺮﻳﻦ ﻣﻠﻞ دﻧﻴﺎ ﻛﻪ در ﺣﻘﻴﻘﺖ ﭘﺪران ﻋﻠﻮم و ﺗﻤﺪن اروﭘﺎ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻳﻌﻨﻲ ﻳﻮﻧﺎﻧﻴﺎن‬ ‫و روﻣﻴﺎن ﺑﺎ ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت ﻛﺘﺐ ﻣﻮﺳﻮم ﺑﻪﻛﺘﺐ آﺳﻤﺎﻧﻲ ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﺪ‪ .

‫‪ 438‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫زﻟﺰﻟﻪ ﻳﺎ ﻋﺪم ﺗﻤﺎﻳﻞ و ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آن وﻗﺘﻲ ﺳﻴﻞ و زﻟﺰﻟﻪ آﻣﺪ ﻧﮕﺎه ﺑﻪ ﺣﺮف ﻣﺎ ﻧﻜﺮده ﺧﺎﻧﻪ‬ ‫را ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮد‪ ،‬آدم ﻋﺎﻗﻞ آن اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻣﺴﻴﺮ ﺳﻴﻞ )وﻟﻮ در ﻣﺴﻴﺮ ﺳﻴﻞ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ( ﺧﺎﻧﻪ‬ ‫ﻧﺴﺎزد‪ .‬‬ ‫اﺗﻔﺎﻗﺎً ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ‪.‬ﺣﺎدﺛﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ را ﻫﻢ ﻣﺜﻞ ﺣﻮادث دﻧﻴﺎ ﺣﺎدﺛﻪ ﻛﻮر و ﻛﺮ و ﺑﻲاﻋﺘﻨﺎ ﺑﻪ ﻋﻘﺎﻳﺪ و‬ ‫دﻻﻳﻞ و ﺑﻬﺎﻧﻪﻫﺎي ﺧﻮد ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ‪ .‬ﻫﺮ ﻗﺪر در اﻳﻦ زﻣﻴﻨﻪ در ﻧﺰد ﻣﻌﺘﻘﺪﻳﻦ و ﻣﺮددﻳﻦ ﺗﻜﻴﻪ ﺷﻮد ﻛﻢ ﺷﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪.‬ﺧﺪاوﻧﺪ ﺣﺠﺖ ﺧﻮد را ﺗﻤﺎم ﻧﻤﻮده و ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ‬ ‫اﻧﺒﻴﺎ اﺧﻄﺎرﻫﺎي ﻣﻜﺮر ﺑﺮاي رﻓﻊ ﻋﺬر و ﺑﻬﺎﻧﻪ ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ آﺧﺮت‪ ،‬ﺻﺮﻓﻨﻈﺮ از ﺻﺤﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ آن اﺻﻮﻻً ﺿﺮورت ﻋﻤﻠﻲ دﻧﻴﺎي‬ ‫اﻣﺮوز ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻗﺒﻮل ﻳﺎ ﻋﺪم ﻗﺒﻮل ﻳﺎ ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ و ﺗﻘﺼﻴﺮ ﻣﺎ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻫﺰار‬ ‫دﻟﻴﻞ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺷﺎﻧﻪ از آن ﺧﺎﻟﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﭼﻪ ﺗﺄﺛﻴﺮي روي ﺣﻮادث دارد؟ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻛﻪ از‬ ‫ﺗﻤﺎﻳﻼت و ﻧﻈﺮﻳﺎت ﻣﺎ ﺗﺒﻌﻴﺖ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ‪ .‬اﻣﺎ اﺧﺘﻴﺎر ﻫﺴﺖ و ﺑﺸﺮ ﭼﻬﺎر دﻳﻮاري‬ ‫اﺧﺘﻴﺎر را ﺑﻪﺻﻮرت ﻗﻠﻌﻪ ﻣﺴﺘﺤﻜﻤﻲ درآورده و در داﺧﻞ آن ﺑﻪ دﻧﻴﺎ و ﻣﺎﻓﻴﻬﺎ ﻣﻴﺨﻨﺪد‪.‬اﻣﺎ اﮔﺮ ﺑﻨﺎ ﺷﺪ ﻋﻮاﻃﻒ ﻧﺪاﺷﺘﻪ و اﺣﺴﺎﺳﺎت در او ﺿﻌﻴﻒ ﺑﺎﺷﺪ‪،‬‬ ‫ﺑﺎ ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﺗﻠﻘﻴﻦ ﻫﻢ ﻧﺸﻮد ﺑﻪ ﻃﻮر ﻣﺼﻨﻮﻋﻲ ﻋﺸﻖ و ﻓﺪاﻛﺎري در ﺟﻬﺖ ﻣﻮاﻓﻖ ﺑﺎ ﺳﻴﺮ‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ اﻧﺴﺎن اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮد‪ ،‬ﭼﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺮد؟‬ .‬‬ ‫اﮔﺮ ﻋﺎﺷﻖ ﻛﻤﺎل و ﺣﻖ ﺑﺎﺷﺪ راه درﺳﺘﻲ ﻣﻴﺮود و ﺟﺎﻣﻌﻪ را از ﭘﺮﺗﻮ وﺟﻮد ﺧﻮد‬ ‫ﺳﻌﺎدﺗﻤﻨﺪ ﻣﻲﺳﺎزد‪ .‬ﻣﺎ ﺑﺎﻳﺪ آنرا درﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﻳﻘﻴﻦ اﺳﺖ‬ ‫از روي ﻳﻘﻴﻦ و آﻧﺠﺎ ﻫﻢ ﻛﻪ اﺣﺘﻤﺎل و اﺣﺘﻴﺎط اﺳﺖ از روي ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ‪ ،‬ﺧﻮد را‬ ‫ﺳﺎزﮔﺎر ﺑﺎ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﻢ‪.‬‬ ‫در ﻗﻴﺎﻣﺖ ﺑﻪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻧﺨﻮاﺳﺘﻪاﻧﺪ ﻗﺒﻼً آنرا درﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ و زﻧﺪﮔﻲ و اﻋﻤﺎﻟﺸﺎن‬ ‫را ﺑﺮ اﺳﺎس آن ﺗﻄﺒﻴﻖ دﻫﻨﺪ اﺑﻘﺎء ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ..‬ﺷﻤﺎ آزادﻳﺪ ﻓﻜﺮ آنرا ﺑﻜﻨﻴﺪ ﻳﺎ ﻧﻜﻨﻴﺪ‪،‬‬ ‫وﻟﻲ او ﻫﻢ ﻛﺎر ﺧﻮد را ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ اﮔﺮ ﺑﺸﺮ ﻣﺜﻞ ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺗﺤﺖﺗﺄﺛﻴﺮ ﻏﺮاﻳﺰ ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲﻛﺮد و ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﻴﺎر و‬ ‫ﻗﺪرت اﻧﺤﺮاف ﻧﺒﻮد اﻳﻦ ﺣﺮفﻫﺎ ﭘﻴﺶ ﻧﻤﻲآﻣﺪ‪ ..‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻌﻀﻲﻫﺎ از اﻳﻦ اﺻﺮار در ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻗﻴﺎﻣﺖ و ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ آﺧﺮت ﺗﻌﺠﺐ ﻧﻤﻮده و‬ ‫ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻢ را ﻓﻘﻂ ﺑﻴﻢ و اﻣﻴﺪي ﻣﻔﻴﺪ ﺑﺮاي ﻃﺒﻘﺎت ﻋﻮام و ﻣﺨﺼﻮص دورهﻫﺎي‬ ‫ﻗﺪﻳﻢ ﺑﺪاﻧﻨﺪ‪.

‬ﺑﺴﻴﺎر راه ﺣﻞ‪ .‬ﺷﺨﺺ ﻣﻲﻓﻬﻤﺪ‬ ‫و ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﻛﻪ دزدي و ﺧﻴﺎﻧﺖ ﺑﺪ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﺮا؟ ﺑﺮاي اﻳﻨﻜﻪ از زﺣﻤﺖ او‬ ‫ﻛﺎﺳﺘﻪ و ﺑﺮ ﻧﻔﻌﺶ اﻓﺰوده ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﮔﻔﺖ ﺗﺮﺗﻴﺒﺎﺗﻲ درﺳﺖ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ اﮔﺮ ﺑﺪﻫﺎ را ﻧﻤﻲﺷﻮد ﺗﻨﺒﻴﻪ ﻛﺮد‪،‬‬ ‫ﺧﻮبﻫﺎ را ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬واﻻ ﺑﺎ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻛﻪ ﻗﺎﺿﻲ و وﻛﻴﻞ و وزﻳﺮ و ﭘﺎﺳﺒﺎن و ﻛﺎرﻣﻨﺪ و‬ ‫ﺑﺎزرس و ﺑﺎزﭘﺮس ﺧﺮاب ﺑﻮد‪ ،‬ﺷﺮﻳﻚ دزد و رﻓﻴﻖ ﻗﺎﻓﻠﻪ ﺷﺪ‪ ،‬ﻳﺎ ﺑﻲﺷﺨﺼﻴﺖ و‬ ‫ﺑﻲﻣﻘﺎوﻣﺖ درآﻣﺪ ﭼﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﺪ ﺑﻜﻨﻴﺪ؟‪.‬اﺟﺘﻤﺎع ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﺟﻤﻊ و ﻣﻨﺘﺠﻪ ﻣﺘﻮﺳﻂ اﻓﺮاد اﺳﺖ‪ .‬اﻓﺮادﺷﺎن ﺧﻮباﻧﺪ‪ ،‬ﺧﻮب ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ و ﺧﻮب ﻋﻤﻞ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ اﺟﺘﻤﺎع اﻳﻦﻃﻮر درﻣﻲآﻳﺪ و ﺟﻠﻮي اﻗﻠﻴﺖﻫﺎ و ﺑﻌﻀﻲ اﻓﺮاد ﻣﻨﺤﺮف‬ ‫اﺳﺘﺜﻨﺎﻳﻲ را ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ ..‬ﺑﺎ رﺷﺪ ﻧﻴﺮوي ﻋﻘﻞ و ﺗﻮﺳﻌﻪ اﻓﻜﺎر و ﻋﻘﺎﻳﺪ‪ ،‬رﻳﺸﻪ ﻋﻮاﻃﻒ ﺳﺴﺖ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪439‬‬ ‫ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﻗﺮن ﺑﻪ ﻗﺮن ﻏﺮاﻳﺰ و ﻋﻮاﻃﻒ در اﺟﺘﻤﺎع ﻣﺘﻤﺪن ﺑﻪﻃﻮر ﻣﺘﻮﺳﻂ روﺑﻪ‬ ‫ﺿﻌﻒ ﻣﻴﺮود‪ .‬اﻣﺎ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻗﺎﻧﻮن و ﻣﻘﺮرات ﺧﻮب ﻧﻮﺷﺘﻦ ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺸﻜﻞ ﻧﻴﺴﺖ‪ ..‬‬ ‫اﮔﺮ ﻏﻴﺮ از اﻳﻦﻫﺎ ﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮاي اﻓﺮاد ﺑﻲﻋﺸﻖ و ﺑﻲﻋﻘﻴﺪه‪ ،‬ارزش و اﺛﺮ ﺟﻠﺐﻛﻨﻨﺪه‬ ‫ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .‬آﺳﺎن ﻫﻢ ﻫﺴﺖ‪ .‬ﺑﻪ ﻓﺮض ﻫﻢ ﻛﻪ اﻓﺮاد واﻗﻌﺎً ﺧﻮب‪ ،‬ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﻣﺰاﻳﺎ ﻧﺪاﺷﺘﻪ‬ .‬‬ ‫ﺑﺴﻴﺎر ﺧﻮب‪ .‬ﻋﻘﻞ و ﻋﻠﻢ ﻧﻴﺰ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻣﺤﺮك ﺑﻪ ﺧﻴﺮ و ﻣﺎﻧﻊ ﺷﺮ ﺷﻮﻧﺪ‪ ..‬اﻣﺎ ﺻﻮرت‬ ‫ﺳﺎزيو ﺑﺎ ﻗﺎﻧﻮن ﺑﺎزي ﻛﺮدن از آن آﺳﺎﻧﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﭘﺎداش ﭼﻪ ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟ ﻻﺑﺪ از ﻧﻮع ﺣﻘﻮق و ﻣﻘﺎم و ﻣﺪال‬ ‫اﻓﺘﺨﺎر و ﻣﺮﺧﺼﻲ و ﭘﻮل و ﻣﻌﺎﻓﻴﺖ از وﻇﺎﻳﻒ و از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ اﻣﺘﻴﺎزات ﻣﺎدي ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺑﺒﺨﺸﻴﺪ‪ ،‬ﻛﻮدﻛﺎﻧﻪاي اﺳﺖ! در‬ ‫آﻧﺠﺎﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ اﺟﺘﻤﺎع اﻳﻦ ﻛﺎر را ﻣﻲﻛﻨﺪ اﺟﺘﻤﺎع ﻳﻚ ﻣﺨﻠﻮق آﺳﻤﺎﻧﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ از‬ ‫ﺧﺎرج ﺑﻪ ﻣﻮﻫﺒﺖ و رﺣﻤﺖ ﺑﺮ ﻛﺸﻮرﺷﺎن ﺳﺮازﻳﺮ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪ اﻓﺮاد ﺳﺎﻟﻢ ﺻﺎﻟﺢ ﺧﺪﻣﺘﮕﺰار و ﻓﺪاﻛﺎر ﭘﺎداشﻫﺎي‬ ‫ﺷﻴﺮﻳﻦ ﻣﻲدﻫﻴﻢ ﺗﺎ ﺑﺮاي ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﺳﺮﻣﺸﻖ ﺷﺪه‪ ،‬ﺟﻮاﻧﺎن از اﺑﺘﺪا روي ﺳﻮد ﺑﻪ ﻃﺮف‬ ‫ﺧﻮﺑﻲ ﺳﻮق داده ﺷﻮﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺧﻮاﻫﻴﺪ ﮔﻔﺖ ﺳﺎزﻣﺎن اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻮري ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺟﻠﻮي ﻓﺴﺎد را ﺑﮕﻴﺮد و‬ ‫ﺧﺪﻣﺖ و ﺗﺮﻗﻲ را ﻋﻤﻼً ﺗﺸﻮﻳﻖ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺳﻮدﺟﻮﻳﻲ از ﻓﻄﺮيﺗﺮﻳﻦ ﻏﺮﻳﺰهﻫﺎ و ﺿﺮورﻳﺎت‬ ‫ﺣﻴﺎت اﺳﺖ و ﺑﺎ رﺷﺪ ﻋﻘﻞ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻓﺎﻳﺪه و اﺛﺮ ﻗﺎﻧﻮن در اﺟﺮاي آن‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬و اﺟﺮا ﺑﺪﺳﺖ ﻣﺠﺮﻳﺎن اﺳﺖ‪..‬ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ دﻳﮕﺮان دزدي ﻧﻜﻨﻨﺪ‪ ،‬ﭘﻲ ﻓﺤﺸﺎء‬ ‫و ﻓﺴﺎد ﻧﺮوﻧﺪ وﻟﻲ ﻣﻦ ﺑﺮوم‪.

‫‪ 440‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﭼﻮن ﻧﻈﺮ ﺑﺮ ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﺗﻮﺟﻪ و ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻋﺎﻣﻪ و ﺑﺮﮔﺮداﻧﺪن اﻓﺮاد ﺑﻲﻣﺎﻳﻪ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه ﭘﺎداشﻫﺎ ﺑﺎﻳﺪ از ﻧﻮع اﻣﺘﻴﺎزات ﭘﺴﺖ ﻣﺎدي ﺑﺎﺷﺪ‪..‬وﻗﺘﻲ ﻋﺸﻖ و ﻋﻘﻴﺪه ﻧﺒﻮد‪ ،‬ﺟﺰ ﻋﻘﻞ و ﺳﻮد ﭼﻴﺰي ﺣﻜﻮﻣﺖ‬ ‫ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪.‬ﺑﺮدارﻳﺪ ﻛﺘﺐ‬ ‫دﻟﺴﻮﺧﺘﮕﺎن از داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ اروﭘﺎ و اﻣﺮﻳﻜﺎ را ﺑﺨﻮاﻧﻴﺪ‪ .‬و ﻋﻘﺐ‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﻓﻀﺎﻳﻞ اﺧﻼﻗﻲ و ﺗﻘﻮي و ﻫﺪاﻳﺖ دﻳﻨﻲ ﻣﻴﺮوﻧﺪ! ﻣﺴﻠﻜﻬﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و‬ ‫ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﻓﻠﺴﻔﻲ ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﻛﻮس ﺑﻲاﺛﺮي و رﺳﻮاﻳﻲ ﺧﻮد را زدهاﻧﺪ‪ .‬از اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺮدم ﺑﺪاﻧﻨﺪ‬ ‫و ﺑﻔﻬﻤﻨﺪ ﻛﻪ ﻗﺮار ﻧﺎﻣﻮس ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺮﺗﻜﺎﻣﻞ اﺳﺖ و ﻓﻄﺮت اﻧﺴﺎن ﺗﻨﺎﺳﺐ و ﺳﻨﺨﻴﺖ ﺑﺎ‬ ‫ﻋﺪاﻟﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ دارد و اﺗﺨﺎذ ﻃﺮﻳﻖ ﺣﻖ ﻣﻮﺟﺐ ﺗﺮﻗﻲ و ﺳﻌﺎدت اﺟﺘﻤﺎع ﻣﻲﺷﻮد‪،‬‬ ‫ﺑﺎز ﻫﻢ ﭼﻪ ﺳﻮد؟ ﻫﺮ ﻓﺮد در ﻫﺮ ﻋﻤﻞ ﺣﺴﺎب ﺳﻮد و زﻳﺎن ﺧﻮد را ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ‬ ‫ﻋﻘﺎﻳﺪ و اﻓﻜﺎر رﻧﮕﺎرﻧﮓ و ﺗﺸﺒﺚﻫﺎ و ﺗﻼﻃﻤﻲ ﻛﻪ در روﺣﻴﺎت و ﻧﻈﺮﻳﺎت ﻣﻐﺮب‬ .‬‬ ‫ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺷﺪ ﻫﺮﻛﺲ در ﻗﻠﻌﻪ دﻓﺎﻋﻲ ﻛﻪ ﺑﺮاي ﺧﻮد درﺳﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ )و‬ ‫ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻧﺸﺎن داده اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺨﺼﺺ و ﺗﺠﻬﻴﺰات زﻳﺎد ﻻزم ﻧﺪارد( ﺑﻪ رﻳﺶ اﺟﺘﻤﺎع و‬ ‫ﺑﻪ رﻳﺶ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻲﺧﻨﺪد‪ .‬ﺑﻪﺑﻴﻨﻴﺪ ﺑﺎ ﭼﻪ ﻧﮕﺮاﻧﻲ‬ ‫و اﺿﻄﺮاﺑﻲ ﻣﻌﺘﺮف و ﻧﺎﻇﺮ ﺑﺮ ﺳﻘﻮط ﻧﮋاد ﺧﻮد و اﻧﻬﺪام ﺗﻤﺪن ﻣﻐﺮب ﺑﻮده‪ ،‬داد از‬ ‫اﻧﺤﻄﺎط ﺟﻮاﻧﻬﺎ و ﻓﺴﺎد اﺟﺘﻤﺎع و اﺷﺎﻋﻪ ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ و ﺳﻮدﺟﻮﻳﻲ ﻣﻴﺰﻧﻨﺪ‪ .‬و‬ ‫ﺛﺎﻧﻴﺎً در ﻫﻨﮕﺎم ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻧﺼﻴﺐ ﻫﻤﺎنﻫﺎ ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﻮﺑﻴﺦ و ﻃﺮد ﺷﻮﻧﺪ‪.‬ﻳﻚ ﺻﺪم آن را ﺑﻪ ﻣﺄﻣﻮر ﻣﺎﻟﻴﺎت ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬ﻫﺮ دو‬ ‫راﺿﻲ و ﺧﺮﺳﻨﺪ ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ! آن ﻛﺲ ﻛﻪ اﻳﻦ ﻓﻜﺮ و اﻳﻦ ﻛﺎر را ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ ﻫﻨﻮز ﺗﺤﺖ‬ ‫ﻧﻔﻮذ ﺑﻘﺎﻳﺎي ﺗﺄﺛﻴﺮات دﻳﻨﻲ ﻳﺎ ﻋﻮاﻃﻒ و اﺣﺴﺎﺳﺎت اﺧﻼﻗﻲ ﻏﺮﻳﺰي اﺳﺖ‪ ،‬و اﻳﻦ ﻫﺮ دو‬ ‫ﻋﺎﻣﻞ روﺑﻪ ﺿﻌﻒ و زوال ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬ﭘﻴﺶ ﺧﻮد‬ ‫ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ ﭼﻪ دﻳﻮاﻧﮕﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺻﺪﻫﺰار ﺗﻮﻣﺎن ﻣﺎﻟﻴﺎت ﺑﺪﻫﻢ ﺗﺎ ﺻﺪ دﻳﻨﺎر آن ﭘﺲ از‬ ‫ﮔﺴﺘﺮش در اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻪ ﻣﻦ ﺑﺮﮔﺮدد‪ .‬‬ ‫ﻣﻊذﻟﻚ ﻓﺮض ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ ﺧﻴﻠﻲ ﭼﺮب و ﻧﺮم ﺑﻮده و ﺑﻪ اﻫﻠﺶ ﭘﺨﺶ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ‬ ‫ﻣﻮﺟﻮدي و ﺗﻤﻜﻦ اﻓﺮاد ﺧﻮب ﻳﻌﻨﻲ آﻧﺘﺮوﭘﻲ آﻧﻬﺎ را ﺷﻤﺎ ﺑﺎﻻ آورده از ﻣﻴﺰان اﺣﺘﻴﺎج و‬ ‫ﺣﺠﻢ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و اﻛﺘﺴﺎب ﻋﻨﺎﺻﺮ ﻣﻔﻴﺪ ﻛﺎﺳﺘﻪ و اﻓﺮاد زﺑﺪه اﺳﺘﺜﻨﺎﻳﻲ را ﻫﻢ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺑﻪ ﺑﺪﻫﺎ‬ ‫ﻛﺮدهاﻳﺪ! ‪.‬‬ ‫ﻣﻲداﻧﻴﺪ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﭼﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ؟ اوﻻً ﭘﺎداﺷﻬﺎي ﺷﻤﺎ ﭼﻴﺰ ﻗﺎﺑﻠﻲ در ﻧﺨﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ اﺧﻄﺎرﻫﺎ را ﻳﻚ ﻧﻔﺮ اﻳﺮاﻧﻲ ﻣﺴﻠﻤﺎن ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ اﻇﻬﺎر ﻣﻲدارد‪ ..‬ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺗﺒﻠﻴﻐﺎت ﻫﻢ ﻓﺎﻳﺪه ﻧﺪارد‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ اﻳﻦ ﺗﺪاﺑﻴﺮ ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻧﺪارد‪ .

‬دﻳﮕﺮ ﺣﺲ زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ و ﻋﺎﻃﻔﻪ و ﻣﺤﺒﺖ و ﺟﺎذﺑﻪ ﺣﻘﻴﻘﺖ و ﻏﻴﺮه ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ‬ ‫ﻣﺮدم را ﻣﺤﺮك ﺑﻪ ﺧﻴﺮ و ﻣﺎﻧﻊ از ﺷﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﺎ ﺗﻘﺪﻳﻢ ﻣﻌﺬرت ﺑﻪ آﺧﺮﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﻛﺘﺎب ﻣﻲﭘﺮدازﻳﻢ‪.‬آن روزﮔﺎري ﻛﻪ ﻋﺮﻓﺎ از دﺳﺖ ﻋﻘﻞ ﮔﻠﻪ‬ ‫داﺷﺘﻨﺪ ﺗﺎزه اول ﺟﻨﮓ ﺑﻮد‪ .‬ﻳﻮﻧﺲ ‪(9 /‬‬ ‫ﺠﻨ‪‬ﺎ ‪‬‬ ‫ﺤ‪‬ﺘ ﹺﻬﻢ‪ ‬ﺍﹾﻟﹶﺎﻧ‪‬ﻬﺎ ‪‬ﺭ ﻓی ‪‬‬ ‫‪‬ﺗ ‪‬‬ .‬ﺗﺎ ﭼﻪ اﻧﺪازه راه ﺻﺤﻴﺢ رﻓﺘﻪ و اﺛﺮ‬ ‫ﻗﺒﻮل ﻳﺎ ﻻاﻗﻞ ﻋﻨﺎﻳﺘﻲ درﺧﻮاﻧﻨﺪه ﺑﻪ ﺟﺎ ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﺧﺪا ﻣﻲداﻧﺪ‪.‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫»‪‬ﺍﻥﱠ ﺍﻟﱠﺬﻳ ‪‬ﻦ ﻻ‪‬ﻳ ‪‬ﺮﺟ‪‬ﻮ ﹶﻥ ﻟ‪‬ﻘﺂﺋﹶﻨﺎ ‪‬ﻭ ‪‬ﺭﺿ‪‬ﻮﺍ ﺑﹺﺎﹾﻟﺤ‪‬ﻴﻮ ‪‬ﺓ ﺍﻟ ﱡﺪﻧ‪‬ﻴﺎ ‪‬ﻭ ﺍ ﹾﻃ ‪‬ﻤﹶﺎﻧﱡﻮﺍﹺﺑﻬﺎ‬ ‫ﻭ‪‬ﺍﻟﱠﺬﻳ ‪‬ﻦ ‪‬ﻫ ‪‬ﻢ ‪‬ﻋ ‪‬ﻦ ﺁﻳﺎﺗ‪‬ﻨﺎ ﻏﺎ‪‬ﻓﻠﹸﻮ ﹶﻥ«‪.‬ﻳﻮﻧﺲ ‪7 /‬و‪(8‬‬ ‫ﻚ ‪‬ﻣﺎﹾﻭﻳﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﺍﻟﻨ‪‬ﺎ ‪‬ﺭ ﺑﹺﻤﺎ ﻛﺎﻧ‪‬ﻮﺍ ‪‬ﻳ ﹾﻜ ِ‬ ‫»ﺍﹸﻭﻟ‪‬ﺌ ‪‬‬ ‫ﻛﺴﺎﻧﻲﻛﻪ آرزوي دﻳﺪار ﻣﺎ را ﻧﺪارﻧﺪ و ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ دﻧﻴﺎ دﻟﺨﻮش و ﺑﻪ‬ ‫آن ﻣﻄﻤﺌﻦ ﺷﺪهاﻧﺪ و ﻛﺴﺎﻧﻲﻛﻪ از ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎي ﻣﺎ ﻏﺎﻓﻞاﻧﺪ‪.‬‬ ‫اﻳﻦ اﺷﺨﺎص ﺟﺎﻳﮕﺎﻫﺸﺎن ﺑﻨﺎ ﺑﻪ آﻧﭽﻪ ﻛﺴﺐ ﻣﻲﻛﺮدهاﻧﺪ ﻣﺤﻘﻘﺎً در آﺗﺶ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫دﻧﻴﺎي ﻣﺘﻤﺪن ﻣﺘﺮﻗﻲ ﻣﻨﻮر آزاد ﺷﺪه‪ ،‬اﻣﺮوز ﺧﻴﻠﻲ ﺑﻴﺸﺘﺮ از دﻧﻴﺎي ﺗﺎرﻳﻚ ﻣﻘﻴﺪ‬ ‫ﮔﺬﺷﺘﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻪ ﺧﺪا و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺑﻪ آﺧﺮت دارد‪.‬‬ ‫ﺕ ‪‬ﻳﻬ‪‬ﺪﻳ ﹺﻬ ‪‬ﻢ ‪‬ﺭﱡﺑ ‪‬ﻬ ‪‬ﻢ ﺑﹺﺎﳝﺎﹺﻧ ﹺﻬ ‪‬ﻢ ‪‬ﺗﺠ‪‬ﺮﯼ ‪‬ﻣ ‪‬ﻦ‬ ‫»‪‬ﺍ ﹼﻥ ﺍﻟﱠﺬﻳ ‪‬ﻦ ﺍ ‪‬ﻣﻨ‪‬ﻮﺍ ‪‬ﻭ ‪‬ﻋ ‪‬ﻤﻠﹸﻮﺍﺍﻟﺼ‪‬ﺎﻟ‪‬ﺤﺎ ‪‬‬ ‫ﺕ ﺍﻟﻨ‪‬ﻌﻴ ﹺﻢ«‪) .‬‬ ‫ﻋﻠﺖ ﭘﺮﮔﻮﻳﻲ و اﺻﺮار ﻣﺎ از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫ﺗﺎ ﺗﺮس از آﺧﺮت و اﻣﻴﺪ ﺑﻪ آن ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺣﺴﺎﺑﻬﺎي ﻣﺮدم ﻫﻴﭻوﻗﺖ ﺑﻪ ﺳﻮد اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫ﺗﻨﻈﻴﻢ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪441‬‬ ‫زﻣﻴﻦ ﭘﻴﺪا ﺷﺪه اﺳﺖ و اﺧﺘﻼﻓﺎت و ﺟﻨﮓﻫﺎي ﭘﻲدرﭘﻲ ﻛﻪ از ﻫﺮ ﻃﺮف‬ ‫ﺳﺮدرﻣﻲآورد ﺧﻮد ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺷﺎﻫﺪ ﻋﺪم ﺗﻌﺎدل و ﺳﺮﮔﺮداﻧﻲ اﺳﺖ‪.‬ﺧﻮاه ﻧﺎﺧﻮاه ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ آن ﻛﻨﺎر ﺑﻴﺎﻳﺪ و‬ ‫دﺳﺖ در دﺳﺖ ﻫﻢ‪ ،‬اﻧﺴﺎن را ﭘﻴﺶ ﺑﺒﺮﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﺴﺒ‪‬ﻮ ﹶﻥ«‪) .‬ﺗﺎ اﻳﻤﺎن و ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺧﺪا ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻫﻴﻬﺎت اﺳﺖ ﺳﺎﻳﺮ ﻋﻘﺎﻳﺪ و ﻋﺸﻖﻫﺎ‬ ‫ﺟﻠﻮي ﺳﻘﻮط ﻛﺎروان ﺑﺸﺮﻳﺖ را ﻛﻪ در ﺳﺮاﺷﻴﺒﻲ ﺳﻮد و ﻓﺴﺎد و ﻛﻴﻨﻪﺟﻮﻳﻲ و‬ ‫ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻲ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﮕﻴﺮد!‬ ‫ﻋﺸﻖ از دﺳﺖ ﻋﻘﻞ ﺧﻴﻠﻲ در ﻋﺬاب اﺳﺖ‪ .‬ﺣﺎﻻ ﻛﺎر ﺗﻜﺎﻣﻞ و رﻫﺎﻳﻲ ﺑﺸﺮﻳﺖ از ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﻲ ﻏﺮاﻳﺰ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺠﺎﻳﻲ رﺳﻴﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻌﺪ از ﻛﻔﺎﻟﺖ ﻏﺬا و ﻟﺒﺎس و دﻓﺎع از ﺟﺎن‪ ،‬ﭼﺮاغ ﻋﺸﻖ‬ ‫را ﻫﻢ ﺧﻮد اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻳﺪ روﺷﻦ ﻛﻨﺪ و ﻋﻮاﻃﻒ و اﺣﺴﺎﺳﺎت را ﻋﻘﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﻲ‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .

‬‬ .‫‪ 442‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫)اﻣﺎ( ﻛﺴﺎﻧﻲﻛﻪ اﻳﻤﺎن آوردﻧﺪ و ﻛﺎرﻫﺎي ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻛﺮدﻧﺪ‪،‬‬ ‫ﭘﺮوردﮔﺎرﺷﺎن آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﺳﺒﺐ )ﻳﺎ ﺑﻪوﺳﻴﻠﻪ( اﻳﻤﺎﻧﺸﺎن ﺣﺘﻤﺎً ﺑﻪ ﺟﺎﻳﻲ‬ ‫راﻫﻨﻤﺎﻳﻲ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ از زﻳﺮ ﭘﺎي آﻧﻬﺎ در ﺑﺎﻏﺎت ﭘﺮﻧﻌﻤﺘﻲ‪ ،‬ﻧﻬﺮﻫﺎ‬ ‫ﺟﺎري ﺑﺎﺷﺪ‪.

‫‪9‬‬ ‫ﭘـﺮﺳﺘﺶ‬ ‫از ﻣﺮگ و دﻧﻴﺎي ﺑﻌﺪ از ﻣﺮگ ﻛﻪ ﻫﻨﻮز ﺑﻪ آن ﻧﺮﺳﻴﺪهاﻳﻢ و ﺷﺎﻳﺪ ﻣﻴﻞ ﻫﻢ ﻧﺪاﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﻴﺪ ﺑﺮﺳﻴﻢ و ﺻﺤﺒﺘﻲ از آن ﺑﻜﻨﻴﻢ‪ ،‬ﺑﮕﺬرﻳﻢ‪ .‬ﻣﺎ ﭼﺎرهاى ﺟﺰ ﺗﻤﺴﻚ‬ ‫و ﺗﺒﻌﻴﺖ از آﻧﻬﺎ ﻧﺪارﻳﻢ‪ .‬‬ .1‬اﺗﻔﺎﻗﺎً ﻧﻈﺮ ﺣﺎﻓﻆ درﺳﺖ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺸﻖ اﮔﺮ ﺻﺎف ﺑﺎﺷﺪ آﺋﻴﻨﻪ ﺟﻬﺎن ﻧﻤﺎ اﺳﺖ‪.‬ﺗﻨﻬﺎ راه اﺧﺒﺎر اﻳﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﻪ ﺑﺸﺮ از ﻃﺮﻳﻖ وﺣﻰ ﺧﺪا ﺑﻪ ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان‬ ‫ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ را ﻫﻢ ﻛﻪ دﻳﮕﺮ از آن ﺧﺴﺘﻪ ﺷﺪهاﻳﺪ ﻛﻨﺎر ﺑﮕﺬارﻳﻢ‪.‬ﻣﻨﺘﻬﻰ ﭼﻮن ﺧﻮدﺷﺎن‬ ‫ﺗﻮﺻﻴﻪ ﻛﺮدهاﻧﺪ ﺗﺪﺑﺮ و ﺗﻌﻘﻞ در ﻛﻼﻣﺸﺎن ﺑﻨﻤﺎﺋﻴﻢ‪ ،‬ﮔﻔﺘﻪﻫﺎى آﻧﻬﺎ را ﺑﺎ ﻓﻬﻤﻴﺪهﻫﺎ و دﻳﺪهﻫﺎى ﺧﻮدﻣﺎن‬ ‫ﻣﻴﺴﻨﺠﻴﻢ ﺗﺎ ﺑﻬﺘﺮ درك و ﻋﻤﻞ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬از راه ﺣﻜﻤﺖ و ﻋﻠﻢ و ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻫﻴﭻ ﺑﺸﺮى ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ و ﻧﺒﺎﻳﺪ ﭼﻨﻴﻦ ﺗﻮﻗﻊ‬ ‫داﺷﺖ ﻛﻪ ﺑﺸﺮ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﻣﻌﻤﺎى راز دﻫﺮ را ﺣﻞ ﻛﻨﺪ‪ .‬و ﺑﺮ ﻳﻘﻴﻦ و اﻳﻤﺎﻧﻤﺎن اﻓﺰوده ﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﺣﺪﻳﺚ از ﻣﻄﺮب و ﻣﻲ ﮔﻮ و راز دﻫﺮ ﻛﻤﺘﺮ ﺟﻮ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻛﻪ ﻛﺲ ﻧﮕﺸﻮد و ﻧﮕﺸﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﻜﻤﺖ اﻳﻦ ﻣﻌﻤﺎ را‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ از ﻋﺸﻖ ﺑﻜﻨﻴﻢ‪ .‬‬ ‫آﻧﭽﻪ ﺧﻮد داﺷﺖ ز ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ ﺗﻤﻨﺎ‬ ‫ﺳﺎلﻫﺎ دل ﻃﻠﺐ ﺟﺎم ﺟﻢ از ﻣﺎ ﻣﻲﻛﺮد‬ ‫ﻣﻲﻛﺮد‬ ‫‪ .‬ﺑﺮﮔﺮدﻳﻢ ﺑﻪ دﻧﻴﺎي ﺧﻮدﻣﺎن‪.‬آﻧﻜﻪ ﺧﺎﻟﻖ ازل و ﺑﺎﻗﻰ اﺑﺪ اﺳﺖ و ﻋﺎﻟﻢ اول ﺗﺎ آﺧﺮ‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻓﻘﻂ آﮔﺎه ﺑﺮ اﻳﻦ ﺳﺮّ اﺳﺖ‪ .‬از آﻧﻬﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﻳﻘﻴﻦ ﺑﺮ ﺳﻼﻣﺖ و ﺻﺪاﻗﺘﺸﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬ﻣﻮارد و ﻣﻄﺎﻟﺒﻰ ﻫﺴﺖ ﻛﻪ در آﻧﺠﺎ اﻋﺘﻤﺎد و ﺗﻮﻛﻞ ﺗﻨﻬﺎ راه ﺣﻞ اﺳﺖ‪ .

‬‬ ‫وﻟﻲ ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺧﻮدي ﺧﻮد ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺸﺮ ﻣﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻌﺪاً ﺑﻌﻀﻲ از ﻣﺮدم از ﺧﺪاي ﭘﻴﻐﻤﺒﺮان اﻋﺮاض ﻛﺮده‪ ،‬ﺧﻮد ﺧﺪاﻳﻲ و‬ ‫ﻣﺴﻠﻜﻲ و ﺑﻬﺸﺖ و ﺟﻬﻨﻤﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪاﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﺻﺤﺒﺖ از ﻋﺸﻖ ﺑﻜﻨﻴﻢ و ﺑﻪ ﺟﺴﺘﺠﻮي ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺮوﻳﻢ ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻲﻋﺸﻖ رﻧﮓ و‬ ‫ﮔﺮﻣﻲ ﻧﺪارد‪ .‬ﺑﺎﺑﺎ‬ ‫ﻃﺎﻫﺮ راﺳﺖ ﮔﻔﺖ ﻛﻪ‪:‬‬ ‫ﻫﺮﻛﻪ دردي ﻧﺪاره ﻣﺮدن اوﻟﻲ‬ ‫دل ﺑﻲﻋﺸﻖ را اﻓﺴﺮدن اوﻟﻲ‬ ‫ذرهذره ﺑﻪ آﺗﺶ ﺳﻮ ﺗﻦ اوﻟﻲ‬ ‫ﺗﻨﻲ ﻛﻪ ﻧﻴﺴﺖ ﺛﺎﺑﺖ در ره ﻋﺸﻖ‬ ‫ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﺑﺎ ﺑﺖﭘﺮﺳﺘﻲ ﺷﺮوع ﺷﺪه‪ ،‬ﺧﺪاﭘﺮﺳﺘﻲ آنرا ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﻣﻌﺒﻮد و اﺣﺪ‬ ‫ﺳﻮق داد‪ .‬ﻗﺎﻓﻠﻪ ﺳﺎﻻر را ﺑﺸﻨﺎﺳﻴﻢ و ﻫﻤﺮاه ﻗﺎﻓﻠﻪ ﺑﻪ راه ﺑﻴﻔﺘﻴﻢ‪ .‬وﻟﻲ درﻣﻴﺎن اﻫﻞ دل ﻛﺴﻲ ﺑﻲﺧﺪا ﻧﺒﻮده و ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﭼﻨﻴﻦ ﻛﺮدﻳﻢ او ﻣﺎ را‬ ‫ﺑﻲدﻏﺪﻏﻪ و ﺧﻴﺎل ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ ﻣﻨﺰﻟﮕﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﺧﻮاﻫﺪ رﺳﺎﻧﺪ‪.‬ا‪‬ﻟﻰ ر‪‬ﺑ‪‬ﻚ‪ ‬ﻣ‪‬ﻨْﺘَﻬﻴﻬﺎ‪).‬ﺣﻜﺎﻳﺘﻲ از ﭘﺴﺮ و دﺧﺘﺮ‪ ،‬ﺳﺮﮔﺬﺷﺘﻲ از دﻟﺒﺮ و دﻟﺪاده ﻳﺎ ﭘﻴﺶآﻣﺪي‬ ‫‪ .‬ﻓﻴﻢ‪ ‬اَﻧْﺖ‪ ‬ﻣ‪‬ﻦْ ذ‪‬ﻛْﺮﻳﻬﺎ‪ .‬ﺗﻮ در ﻛﺠﺎ ﻫﺴﺘﻰ ﻛﻪ ذﻛﺮ آﻧﺮا ﺑﺘﻮاﻧﻰ ﺑﻜﻨﻰ! ﻋﻠﻢ و ﻧﻬﺎﻳﺖ‬ ‫آن ﺑﻪﺳﻮي ﭘﺮوردﮔﺎرت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‪.‬ﺑﺎ ﺑﻲدﻟﻲ و ﺑﻲدﻳﻨﻲ ﻛﺎر ﻓﺮد و ﻛﺎر ﺟﻤﻊ ﺳﺮوﺳﺎﻣﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻳﺎﻓﺖ‪ .‬ﺟﻤﺎل و ﺷﻬﻮت و ﻛﻤﺎل ﺑﻬﺎﻧﻪاي و‬ ‫ﺑﻨﺪي ﺑﻴﺶ ﻧﺒﻮده اﺳﺖ‪.‬وﻋﺪه زﻳﺎدي ﺑﻲﻃﺮﻓﻲ و ﺑﻲﻫﺪﻓﻲ اﺧﺘﻴﺎر‬ ‫ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ .‬دﻧﻴﺎ ﺧﻠﻮﺗﮕﺎه راز و ﻧﻴﺎز‬ ‫ﺧﻮدﻫﺎ ﺑﺎ ﺧﺪاﻫﺎ اﺳﺖ‪.‬‬ .1‬ﻳ‪‬ﺴ‪‬ﺌَﻠُﻮﻧَﻚ‪ ‬ﻋ‪‬ﻦِ اﻟﺴ‪‬ﺎﻋ‪‬ﺔِ اَﻳ‪‬ﺎنَ ﻣ‪‬ﺮْﺳﻴﻬﺎ‪ .‫‪ 444‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫از ﻣﺴﻴﺮي ﻛﻪ ﺳﺮ ﻣﻨﺰل آن درﮔﺎه اﺣﺪﻳﺖ اﺳﺖ ﭼﻪ ﻛﺴﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ درﺳﺘﻲ‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺳﺮدر آورد؟‬ ‫ﻛﺲ ﻧﺪاﻧﺴﺖ ﻛﻪ ﻣﻨﺰﻟﮕﻪ ﻣﻘﺼﻮد ﻛﺠﺎ اﺳﺖ‬ ‫اﻳﻨﻘﺪر ﻫﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﺎﻧﮓ ﺟﺮﺳﻲ ﻣﻲآﻳﺪ‬ ‫ﻓﻌﻼً ﺳﻌﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﺧﻮد را وارد ﻛﺎروان ﻋﺸﻖ ﻛﺮده‪ ،‬ﻓﻦ ﺳﻮاري ﺑﺮ ﻣﺮﻛﺐ ﻧﻔﺲ را‬ ‫ﺑﻴﺎﻣﻮزﻳﻢ‪ .‬‬ ‫ﻧﻮﻳﺴﻨﺪﮔﺎن اروﭘﺎﻳﻲ را ﻛﻪ آدم ﻣﻲﺧﻮاﻧﺪ ﺧﻮب ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻋﻘﺐ اﻳﻦ‬ ‫ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ ﺗﺎ ﻣﻮﺿﻮﻋﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬اﮔﺮ ﺷﺪ واﻗﻌﻲ واﻻ ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ ﻛﻪ از آن ﺷﺮارهﻫﺎي‬ ‫ﻋﺸﻖ زﺑﺎﻧﻪ ﺑﻜﺸﺪ‪ .‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫راﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮد ﺗﺎ اﻧﺪازهاي از ﻣﻴﺎن ﻣﺮدم ﻣﺘﻤﺪن ﮔﻢ ﮔﺸﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬ﻧﺎزﻋﺎت‪42 /‬ﺗﺎ‪ :44‬از ﺗﻮ راﺟﻊ ﺑﻪ‬ ‫ﺳﺎﻋﺖ ﻣﻴﭙﺮﺳﻨﺪ ﻛﻪ ﺟﺮﻳﺎن آن ﭼﻪ وﻗﺖ اﺳﺖ‪ .

‬ﻫﻤﻴﻦ ﻛﻪ ﺑﻪ او ﻣﻲرﺳﻨﺪ رﻫﺎ ﻛﺮده ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻣﺘﺮس و ﻣﻌﺸﻮق دﻳﮕﺮ‬ ‫ﻣﻴﺮوﻧﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪445‬‬ ‫ﺑﻪ ﭼﻨﮓ آورﻧﺪ ﻛﻪ در آن رﻗﺎﺑﺖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‪ ،‬ﻣﺸﻜﻼت و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ‪ .‬آﻧﺠﺎ ﻣﻴﺮﺳﺪ ﻛﻪ ﻋﺎرف ﻣﻲﻓﻬﻤﺪ ﻋﺎﺷﻖ ﻋﺸﻖ اﺳﺖ ﻧﻪ در ﭘﻲ‬ ‫ﻧﻔﺲ ﻣﺤﺒﻮب‪.‬‬ ‫ﻫﺰاران دل ﺑﻪ ﻗﻴﺪ ﻛﺎﻛﻠﺖ ﺑﻲ‬ ‫زﻣﺸﻚ ﭼﻴﻦ ﺳﻴﻪﺗﺮ ﺳﻨﺒﻠﺖ ﺑﻲ‬ ‫زﺧﺎرا ﺳﺨﺖ ﺗﺮ ﮔﻮﻳﺎ دﻟﺖ ﺑﻲ‬ ‫ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻧﺎﻟﻪام را در دﻟﺖ راه‬ ‫ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﻛﻪ ﻣﻴﺎن اﻳﻦ ﻋﺎﺷﻖ و آن ﻣﻌﺸﻮق ﻳﻜﺮﻧﮕﻲ و ﻳﻜﺪﻟﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﺳﻮز و آه از ﻋﺎﺷﻖ‪ ،‬ﺑﻲوﻓﺎﻳﻲ و‬ ‫ﺑﻲاﻋﺘﻨﺎﻳﻲ از ﻣﻌﺸﻮق‪ .‬ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺪﺳﺎز‬ ‫و ﺑﺪﺧﻮي اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫درﻳﭽﻪ و دل ﻣﺠﻨﻮن ﺑﻪ او اﻳﻨﻬﻤﻪ ﻟﻄﻒ و ﺻﻔﺎ ﻣﻲداد‪ .‬ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﺧﻮب وﺻﻒ‬ ‫رﺧﺴﺎر و زﻟﻔﺎن ﻳﺎر را ﻛﺮدﻧﺪ و از ﻟﺒﺎن آﺑﺪارش ﺑﻮﺳﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺟﻮاب ﺣﺮارت و‬ ‫ﺗﻤﻨﺎي اﻳﻨﻄﺮف‪ ،‬ﻫﻤﻴﺸﻪ از آﻧﻄﺮف ﻧﺎز و ﻧﺨﻮت اﺳﺖ‪ .‬ﻟﻴﻠﻲ ﭼﻨﺪان دﻟﺮﺑﺎ و زﻳﺒﺎ ﻧﺒﻮد‪.‬آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﺑﻪدﻧﺒﺎل زن ﻧﻤﻲروﻧﺪ‪ ،‬در‬ ‫ﻻﺑﺮاﺗﻮارﻫﺎ و ﻣﻴﺪاﻧﻬﺎ و اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﻋﺸﻖورزي ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﻣﺮﻏﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ در ﭘﺲ ﺻﻴﺎد ﻣﻲﭘﺮﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﻟﻄﻴﻔﻪاي اﺳﺖ ﻧﻬﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻋﺸﻖ از آن ﺧﻴﺰد‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺎم آن ﻧﻪ ﻟﺐ ﻟﻌﻞ و ﺧﻂ زﻧﮕﺎري اﺳﺖ‬ ‫ﻣﺤﺒﻮب ﻣﻮﺻﻮف ﺑﺮاي او ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ و از او ﻓﺮاري اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ دﻟﺶ ﻧﻤﻲآﻳﺪ ﻧﻔﺮﻳﻦ ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﻟﺬا در ﺧﻮد ﻣﻴﺴﻮزد‪:‬‬ ‫ﻛﺠﺎ رﺣﻤﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺧﻮﻧﻴﻦ ﺟﮕﺮ ﺑﻲ‬ ‫دل ﺗﻮ ﻛﻲ ز ﺣﺎﻟﻢ ﺑﺎ ﺧﺒﺮ ﺑﻲ‬ ‫ﻛﻲ از ﺧﻮﻧﻴﻦ ﺟﮕﺮﻫﺎ ﺑﺎ ﺧﺒﺮ ﺑﻲ‬ ‫ﺗﻮ ﻛﻪ ﺧﻮﻧﻴﻦ ﺟﮕﺮ ﻫﺮﮔﺰ ﻧﺒﻮدي‬ ‫در وادي رﻫﺮوان ﻋﺸﻖ‪ ،‬رﻣﺎنﻧﻮﻳﺴﺎن ﻛﻪ ﺳﺮﮔﺬﺷﺖ ﻋﺎﺷﻖ و ﻣﻌﺸﻮق را ﺑﻪ رﺷﺘﻪ‬ ‫ﺗﺤﺮﻳﺮ درﻣﻲآورﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻌﺪ از ﺟﻮاﻧﺎن ﻋﺎﺷﻖ ﭘﻴﺸﻪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪاﻧﺪ و ﻋﺮﻓﺎ ﻛﻪ درك‬ ‫ﺑﻲوﻓﺎﻳﻲ و ﻧﺎرﺳﺎﻳﻲ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي دﻧﻴﺎﻳﻲ را ﻧﻤﻮده و در ﺣﺴﺮت ﻋﺸﻖ ﻣﻴﺴﻮزﻧﺪ و راه‬ .‬ﭼﺮا؟ ﺑﺮاي آﻧﻜﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﭼﻴﺰي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻌﻨﻲ و واﻗﻌﻴﺖ‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ‪ ..‬‬ ‫وﻗﺘﻲ ﺷﺎﻋﺮ و ﻋﺎرف ﺷﺮﻗﻲ را ﻧﮕﺎه ﻣﻲﻛﻨﻴﺪ ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﺪ ﻣﻴﺨﻮاﺳﺘﻪ اﺳﺖ ﺟﻤﺎﻟﻲ ﭘﻴﺪا‬ ‫ﻛﻨﺪ‪ ،‬ﮔﺎﻫﻲ واﻗﻌﻲ و ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺧﻴﺎﻟﻲ ﺗﺎ ﻣﺤﻮ آن ﺟﻤﺎل ﺷﻮد‪ .‬ﻫﺮﻗﺪر زﻧﺪهﺗﺮ و ﻓﻌﺎﻟﺘﺮ ﻋﺎﺷﻖﺗﺮ‪.‬دل ﺳﻨﮓ دارد‪.‬و ﺳﻮز و ﮔﺪاز‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺟﻮاﻧﺎن اروﭘﺎﻳﻲ ﻣﻲﺧﻮاﻫﻨﺪ ﺗﻜﻴﻪﮔﺎﻫﻲ و داﻣﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﻨﺪ ﻛﻪ ﺧﻮد را ﻋﺎﺷﻖ و‬ ‫ﺳﺮﮔﺮم آن ﺳﺎزﻧﺪ‪ .‬ﻋﺸﻖ و ﻋﺎﺷﻘﻲ ﻓﻲﻧﻔﺴﻪ‬ ‫ﻣﻄﻠﻮﺑﺸﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻋﺎﺷﻖ در ﻏﻢ ﻋﺸﻖ اﺷﻚ ﻣﻴﺮﻳﺰد و ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﻃﻌﻨﻪ و ﺷﻜﻮه‬ ‫ﻣﻴﻔﺮﺳﺘﺪ‪ .‬اﻧﺴﺎن ﻣﺤﺘﺎج ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﺮا؟ ﺑﺮاي اﻳﻨﻜﻪ ﻣﻲداﻧﻨﺪ ﻣﺮدم و ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺗﺸﻨﻪ ﻋﺸﻖاﻧﺪ‪..

‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫اﻣﺮوز ﻣﺎ ﺗﻌﺠﺐ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ و ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن را ﺗﻤﺴﺨﺮ ﻣﻲﻧﻤﺎﺋﻴﻢ ﻛﻪ ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد از‬ ‫ﺳﻨﮓ و ﭼﻮب ﺑﺖ ﻣﻲﺗﺮاﺷﻴﺪﻧﺪ و ﺑﻪ آﻧﻬﺎ ﺳﺠﺪه ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﺸﺮ اﮔﺮ دﺳﺘﺶ ﺑﻪ داﻣﻦ ﻣﻌﺸﻮق ﻻﻳﻖ ﻧﺮﺳﻴﺪ و ﻣﻌﺒﻮد ﺷﺎﻳﺴﺘﻪ ﻋﺒﺎدت ﻧﺪﻳﺪ‪ ،‬ﻋﻴﻨﺎً‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﻮدﻛﺎن ﻛﻪ ﺑﺎ ﭼﻮب و ﻛﻬﻨﻪ و ﻧﺦ‪ ،‬ﻋﺮوﺳﻚ و اﺳﺐ ﻣﻴﺴﺎزﻧﺪ و ﺑﺎ آن ﺳﺮﮔﺮم‬ ‫ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻨﺎﺑﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﺪﺳﺖ و ﻓﻜﺮ ﺧﻮد ﻣﻌﺒﻮد ﻣﻲﺳﺎزد‪ ،‬ﺑﻪآن اﻳﻤﺎن ﻣﻲآورد و‬ ‫ﺑﻨﺪﮔﻲ آنرا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﻊذﻟﻚ آنرا‬ ‫ﻧﮕﻬﺒﺎن و ﭘﺸﺘﻴﺒﺎن ﺧﺎﻧﻪ و ﺧﺎﻧﻮاده و ﻣﺪﻳﻨﻪ ﻣﻲﺷﻨﺎﺧﺘﻨﺪ و ﻗﺮﺑﺎﻧﻲﻫﺎ ﻧﺜﺎرش ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ!‬ ‫راﻗﻲﺗﺮﻳﻦ ﻣﻠﻞ دﻧﻴﺎ ﻳﻌﻨﻲ ﻳﻮﻧﺎن و روم اﻳﻦ ﻛﺎرﻫﺎ را ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‪ .‬ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻬﺘﺮ از ﺧﻮدي ﻛﻪ‬ ‫ﺻﻔﺎت ﻣﻨﻈﻮرش در او ﺟﻤﻊ ﺑﺎﺷﺪ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ‪ .‬آﺗﺶ در آﺗﺸﮕﺎه ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد ﺑﺎ ﺑﻮﺗﻪ و ﭼﻮب‬ ‫ﻣﻲاﻓﺮوﺧﺘﻨﺪ و ﺑﺎ دم ﺧﻮد ﻗﻮ‪‬ت و ﻣﺪد ﻣﻲرﺳﺎﻧﺪﻧﺪ ﻛﻪ ﺧﺎﻣﻮش ﻧﺸﻮد‪ .‬‬ ‫ﻧﺮﺳﻴﺪه ﺑﻪ اﻧﺒﻴﺎء‪ ،‬ﺑﺸﺮ ﺳﺎﻟﻢ ﻛﺎﻣﻞ ﻃﺎﻟﺐ ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻮد را ﺑﻪ آن ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻛﻤﺎل ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻴﻞ ﻓﻄﺮي ﺑﺸﺮ‬ ‫اﺳﺖ‪.‫‪ 446‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﻪﺟﺎﻳﻲ ﻧﻤﻲﺑﺮﻧﺪ‪ ،‬ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺷﻌﺮا )ﻛﻪ وﺻﻒ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي اﻳﺪآل را ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ( و‬ ‫اﻧﺒﻴﺎء را اﺷﻐﺎل ﻛﺮدهاﻧﺪ‪.‬ﻳﺎ ﭘﺪران را ﻛﻪ ﺑﻪ ﭼﺸﻢ‬ ‫دﻳﺪه ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪ ﻓﺮﺗﻮﺗﻲ و ﻧﺎﺗﻮاﻧﻲ ﻣﺮگ رﺳﻴﺪهاﻧﺪ و ﺑﺪﺳﺖ ﺧﻮد در زﻣﻴﻦ ﺧﻮاﺑﺎﻧﺪه‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻪ ﺧﻴﺎل ﺧﻮد روح را ﺳﺮاﻏﺸﺎن ﻓﺮﺳﺘﺎده آﻧﻬﺎ را زﻧﺪه و ﻣﺆﺛﺮ و ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪ و ﺣﺎﻣﻲ‬ ‫ﺧﻮد ﻣﻴﺸﻨﺎﺧﺘﻨﺪ‪ ،‬ﺗﺎ ﻧﻴﺎﻳﺶ ﻛﻨﻨﺪ‪ .‬‬ ‫وﻟﻲ ﺧﻮد اروﭘﺎﺋﻲﻫﺎ و اﻣﺮﻳﻜﺎﺋﻲﻫﺎ )ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺘﺄﺳﻔﺎﻧﻪ ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن ﻣﺎ( ﻫﻢ ﻓﻬﻤﻴﺪهاﻧﺪ ﻛﻪ‬ ‫اﻳﻦ ﺑﺎزيﻫﺎ آﻧﻬﺎ را دﻳﮕﺮ ﺑﺎزي ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .‬آﮔﺎه ﺑﻪ ﻣﺸﻜﻼت و ﺑﺪﺑﺨﺘﻲﻫﺎي ﺧﻮد‬ .‬ﺣﺎل از اﻳﻦ ﺑﻨﺪﮔﻲ ﺑﻪ ﺑﻴﭽﺎرﮔﻲ ﻳﺎ ﺑﻪ ﺧﻮﺷﺒﺨﺘﻲ ﺑﺮﺳﺪ ﻣﻄﻠﺒﻲ‬ ‫اﺳﺖ ﺟﺪاﮔﺎﻧﻪ‪.‬اﻣﺮوز ﻫﻢ ﺷﺎﮔﺮدان‬ ‫آﻧﻬﺎ ﻛﻪ اروﭘﺎﺋﻴﺎن و اﻣﺮﻳﻜﺎﺋﻴﺎن ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎ و ﺑﺖﻫﺎي دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﻗﻠﻢ و ﺑﺎ ﻓﻜﺮ ﺧﻮد‬ ‫ﻣﻴﺴﺎزﻧﺪ و ﺑﺮ ﻣﺤﻮرش ﭘﻮلﻫﺎ و ﺧﻮنﻫﺎ ﻣﻴﺮﻳﺰﻧﺪ!‬ ‫اﻳﻦ ﻫﻤﺎن آﺗﺶ دروﻧﻲ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻋﺸﻖ اﺳﺖ‪.‬دل‬ ‫و وﻗﺖ و ﻓﻜﺮ و ﺳﺮاﺳﺮ وﺟﻮدش را وﻗﻒ او ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ ‫آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﻋﺎﺷﻖ و ﻃﺎﻟﺐ ﻧﺸﺪهاﻧﺪ و ﺣﺘﻲ در ﻋﺸﻖ ﻫﻢ زﻧﺪﮔﻲ ﻃﻔﻴﻠﻲ داﺷﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫درك ﻧﻤﻲﻛﻨﻨﺪ‪.

‬و ﺑﺎ ﻗﺪم ﻣﺤﻜﻢ آﻣﺎده ﺑﺮاي راه ﻣﺸﻜﻞ ﻃﻮﻻﻧﻲ وﻟﻲ‬ ‫واﻗﻌﻲ ﮔﺮدﻳﺪ‪.‬‬ ‫در زﻣﺎن ﻛﺎرﻧﻮ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﺨﺎر ﻗﺒﻼً اﺧﺘﺮاع ﺷﺪه و ﺑﻜﺎر اﻓﺘﺎده ﺑﻮد‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪447‬‬ ‫ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫در آﺧﺮﻳﻦ ﻓﺼﻞ ﺳﻌﻲ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ از اﻳﻦ ﺳﻔﺮ ﺑﻲﺑﺎر ﺑﺮﻧﮕﺮدﻳﻢ‪ . Sadi Carnot‬‬ .‬اﻳﻦ اﺧﺘﺮاع ﺟﺎﻟﺐ‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺮ ﭼﻴﺰ ﺗﺎزهاي دﻳﮓ آرزو و ﻃﻤﻊ ﺧﻴﻠﻲﻫﺎ را ﺑﻪ ﺟﻮش آورده و از ﻫﺮ ﻃﺮف‬ ‫ﻣﺨﺘﺮﻋﻴﻨﻲ ﺳﺮدر ﻣﻲآوردﻧﺪ )ﻫﻨﻮز ﻫﻢ ﺳﺮدر ﻣﻲآورﻧﺪ(‪ .‬و ﻣﺪﻋﻲ ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﻬﺘﺮ و‬ ‫‪1.‬‬ ‫‪1‬‬ ‫‪ -9.‬‬ ‫‪2‬‬ ‫ﺳﺪي ﻛﺎرﻧﻮ واﺿﻊ ﻋﻠﻢ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻫﻢ )ﻛﻪ اﻟﺒﺘﻪ ﺑﻲاﻧﺼﺎﻓﻲ اﺳﺖ اﻳﻦ ﻛﺘﺎب‬ ‫ﺗﻤﺎم ﺷﻮد و ﻧﺎﻣﻲ از او ﻧﺒﺮده ﺑﺎﺷﻴﻢ( در اﻳﺠﺎد اﻳﻦ ﻋﻠﻢ وﺳﻴﻊ و وﺿﻊ ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻣﺤﻜﻢ‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺣﺮارﺗﻲ‪ ،‬از ﻳﻚ ﻧﻈﺮﻳﻪ ﻣﻨﻔﻲ ﺑﻪﻣﻨﻈﻮر ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ ﻣﺪﻋﻴﺎن ﺧﺎم ﻃﻤﻊ و ﺑﺮﻳﺪن‬ ‫رﻳﺸﻪ اﻣﻴﺪواريﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻗﻬﺮاً ﺑﻪ ﮔﻤﺮاﻫﻲ و ﻧﺎﺑﻮدي ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻣﻲﮔﺮدﻳﺪ ﺑﻪراه اﻓﺘﺎد‪ .‬ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮدي‬ ‫ﺑﻴﺎﺑﻴﻢ ﻛﻪ ﺧﻮد ﺑﭙﺴﻨﺪﻳﻢ و از ﺻﻤﻴﻢ ﻗﻠﺐ ﻋﺎﺷﻘﺶ ﺷﻮﻳﻢ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ‬ ‫ﻻزم ﻣﻲﺷﻮد ﻗﺒﻞ از ﻋﺰﻳﻤﺖ‪ ،‬رﻳﺸﻪﻫﺎي وﺳﻮﺳﻪ و ﺧﻴﺎلﻫﺎي واﻫﻲ را ﻛﻪ ﻣﻮﺟﺐ‬ ‫ﺗﺮدﻳﺪ و ﺗﺰﻟﺰل ﻣﻲﺷﻮد ﺑﺮﻳﺪ‪ .‬ﺧﺼﻮﺻﺎً ﻛﻪ ﻣﻲﺑﻴﻨﻨﺪ ﺑﻨﺪﻫﺎي ﻗﺪﻳﻢ ﻛﻪ‬ ‫آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻣﻲداد و اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﺮﻳﺖ را ﻣﺮﺗﺒﻂ و ﻣﺘﺤﺪ‬ ‫ﻣﻲﻛﺮد‪ ،‬ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﮔﺴﻴﺨﺘﻪ ﺷﺪه و ﻫﻤﺎن آﺳﺎﻳﺶ و اﻣﻨﻴﺖ ﺟﺴﻤﻲ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﻧﻴﺰ در ﺗﺰﻟﺰل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻣﺎ ﻧﻴﺰ‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ‪.‬اﻟﺒﺘﻪ رﻫﺒﺮﻣﺎن ﻏﻴﺮ از ﻓﻄﺮت‬ ‫اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺟﻬﺎﻧﻲ ﭼﻴﺰ دﻳﮕﺮي ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.1‬ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﻢ ﻳﺎ ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي‬ ‫ﻋﻬﺪ ﻛﺮده ﺑﻮدﻳﻢ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ را ﻛﻨﺎر ﺑﮕﺬارﻳﻢ و ﭘﻲ ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮد ﺑﺮوﻳﻢ‪ .‬وﻟﻲ‬ ‫ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﺑﺎ ﻣﺜﺒﺖ ﮔﻔﺘﻦ ﺗﻨﻬﺎ‪ ،‬ﻛﺎرﻫﺎي اﺳﺎﺳﻲ درﺳﺖ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .‬اﮔﺮ در ﺳﺎﻳﻪ ﺗﻤﺪن و ﻋﻠﻢ آﺳﺎﻳﺶ و اﻣﻨﻴﺖ ﺟﺴﻤﻲ ﭘﻴﺪا ﻛﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﻟﻴﻜﻦ از ﻧﻈﺮ‬ ‫روﺣﻲ ﺳﺨﺖ در اﺿﻄﺮاب و ﻓﻘﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﭼﻮن در ﺣﺎﺷﻴﻪ و‬ ‫ﻛﻨﺎر ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﻨﻔﻲﺑﺎفﻫﺎ و ﺷﺒﻬﻪ اﻧﺪازﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﻨﺎ را از ﭘﻲ ﺳﺴﺖ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ . Mouvement perpetuel‬‬ ‫‪2.

‬از ﺑﻴﻦ ﺑﺮﻧﺪه ﻫﻢ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺎﺷﻴﻢ(‪ .‬وﻟﻲ ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن ﺑﻪﻃﻮر اﺟﻤﺎل و ﺑﺎ ﺑﻪ ﻛﺎر‬ ‫اﻧﺪاﺧﺘﻦ ﻋﻘﻞ ﺳﻠﻴﻢ و اﺧﻼق ﺻﺤﻴﺢ ﻣﺤﺎل ﺑﻮدن ﻣﺪﻋﻲ را »ﺣﺲ« ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬رﻳﺸﻪ و ﭘﺎﻳﻪ و ﻣﻨﺸﺎء ﻫﺮﭼﻴﺰ و ﻫﺮﻛﺲ ﺑﺎﻳﺪ از ﺧﻮان ﻛﺮم ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻪ از اﻳﻦ ﺑﻬﺘﺮ!‬ ‫اﻳﻦ ﻓﻜﺮ ﻛﻪ ﺑﺼﻮر ﻣﺨﺘﻠﻒ و ﺑﺎ ﻇﻮاﻫﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﻋﻠﻤﻲ و آراﺳﺘﻪ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲﺷﺪ‬ ‫ﺗﺤﺖ ﻋﻨﻮان ﻛﻠﻲ »رﻛﺖ اﺑﺪي« ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪ .‫‪ 448‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﻴﺸﺘﺮ از ﺟﻴﻤﺰ وات‪ 1‬و ﺳﺎزﻧﺪه ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﺑﺨﺎر آن ﻋﺼﺮ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﻋﻤﻞ ﻛﺮده و‬ ‫ﻣﺎﺷﻴﻨﻲ ﺑﺴﺎزﻧﺪ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺨﺘﺼﺮ زﻏﺎل ﻳﺎ ﺳﻮﺧﺖ اﺑﺘﺪاﻳﻲ ﺑﺮاه اﻓﺘﺎده‪ ،‬اﻧﺮژي ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻛﻨﺪ و‬ ‫ﺑﻌﺪ ﺑﺎ ﻣﺼﺮف ﻛﺮدن ﻗﺴﻤﺘﻲ از اﻧﺮژي ﺗﻮﻟﻴﺪي ﭼﺮخ ﺧﻮد را در ﮔﺮدش ﻧﮕﺎﻫﺪاﺷﺘﻪ‪،‬‬ ‫ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﺑﺪون آﻧﻜﻪ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ ﺳﻮﺧﺖ ﺟﺪﻳﺪي از ﺧﺎرج داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻣﺎزادي ﻫﻢ‬ ‫ﺑﻪﻃﻮر داﺋﻢ ﺑﻪ ﻣﺎ ﺑﺪﻫﺪ‪ .‬ﻣﻴﮕﻮﺋﻴﻢ ﻋﺸﻖ )ﻳﺎ اﻳﻤﺎن( ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﻨﺒﻊ ﺣﻴﺎت و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖﻫﺎ اﺳﺖ )و‬ ‫‪1.‬دﻳﮕﺮ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ را ﻛﻨﺎر ﮔﺬاﺷﺘﻪ ﻫﻤﻴﻦ ﺣﻘﻴﻘﺖ را در زﺑﺎن‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺑﻴﺎن ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر از آن ﻳﻚ ﻣﺎﺷﻴﻦ ﺑﻲﺧﺮج ﻳﺎ‬ ‫دﺳﺘﮕﺎه ﻗﺎﺋﻢ ﺑﺎ ﻟﺬاﺗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻮﻟﺪ ﻫﻢ ﺑﺎﺷﺪ‪. James Watt‬‬ .‬‬ ‫در اﻳﻨﺠﺎ اﻟﺒﺘﻪ ﻣﺤﻞ و ﻣﻮردي ﺑﺮاي ﺑﺤﺚ در اﻃﺮاف ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي و ﻣﺎﺷﻴﻦ اﻳﺪآل‬ ‫ﻛﺎرﻧﻮ )ﻛﻪ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي ﻧﺪارد‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ از آﻧﭽﻪ ﻫﻢ ﻛﻪ از ﺧﺎرج ﻣﻲﮔﻴﺮد ﻓﻘﻂ‬ ‫ﻗﺴﻤﺖ ﻛﻮﭼﻜﻲ را )ﭘﺲ ﻣﻲدﻫﺪ( ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﺣﺮﻓﻬﺎ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﺑﻮد )ﻳﻌﻨﻲ اﺳﺎس ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﻛﻠﻴﻪ دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎي ﻣﻮﻟﺪ‬ ‫ﻧﻴﺮوي ﺻﻨﻌﺖ اﻣﺮوز(‪ .‬ﻣﺎﻳﻪ اوﻟﻲ را ﻛﻪ از ﺧﺎرج‬ ‫ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﻫﻴﭻ‪ ،‬ﻣﺼﺎرف ﺑﻌﺪي را ﻫﻢ ﺑﺎﻳﺪ داﺋﻤﺎً از ﻫﻤﺎن ﻛﺲ و از ﻫﻤﺎن ﺟﺎ ﻛﻪ اوﻟﻲ‬ ‫را داده و ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ‪.‬دﻧﻴﺎ‬ ‫اﻳﻨﻘﺪرﻫﺎ ﺑﻲﺻﺎﺣﺐ و ﺑﻲاﺳﺎس ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﻫﺮﻛﺲ ﺑﺘﻮاﻧﺪ ﺑﻲﻣﺎﻳﻪ و ﺑﻲﻣﺼﺮف ﭼﻴﺰي‬ ‫ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ ﻗﻀﻴﻪ ﻣﻌﺮوف ﺧﻮد را ﻛﻪ راﺟﻊ ﺑﻪ ﻣﺎﺷﻴﻦ‬ ‫ﭘﻴﺸﻨﻬﺎدي اﻳﺪآل ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﻴﺎن ﻛﺮد‪.‬‬ ‫ﻧﻈﺮ اوﻟﻴﻪ ﻛﺎرﻧﻮ ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ اﻓﻜﺎر »ﻣﻔﺘﺨﻮري« و ﻣﻔﺖﻃﻠﺒﻲ و رد ﻛﻠﻲ و‬ ‫ﻗﻄﻌﻲ ﻫﺮﮔﻮﻧﻪ ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي ﺑﻮد‪ .‬ﻣﺎ و ﻫﻴﭻ ﻣﻮﺟﻮد دﻳﮕﺮي ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ‬ ‫ﺳﺎزﻧﺪه و ﺧﺎﻟﻖ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪) .‬و‬ ‫ﭼﻮن ﻫﻤﻴﺸﻪ در ﻫﺮﺟﺎ و در ﻫﺮﻋﻤﻞ آﻧﺘﺮوﭘﻲ ﺣﺎﺿﺮ و ﻧﺎﻇﺮ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﻘﺪاري از آﻧﭽﻪ‬ ‫را ﻛﻪ ﻣﺎ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﻣﺎﻳﻪ از ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻲﮔﻴﺮﻳﻢ ﺗﻠﻒ و ﺗﻔﺮﻳﻂ ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﻧﻤﻲﮔﺬارد ﺣﺘﻲ ﺑﻬﺮه‬ ‫ﺻﺪ درﺻﺪ ﺑﺒﺮﻳﻢ‪ .‬اﺳﻢ ﺧﺎرج را‬ ‫ﺷﻤﺎ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻳﺎ ﺧﺪا ﻳﺎ ﻫﺮﭼﻪ ﻣﻲﺧﻮاﻫﻴﺪ ﺑﮕﺬارﻳﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ در ﻫﺮ ﻛﺎر و ﺗﺎ اﺑﺪ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻪ »ﺧﺎرج« دارﻳﻢ‪ .

‬وﻟﻰ اﻳﻦ رﻳﺸﻪ ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﺗﻔﻜﺮ و ﺗﺤﻘﻴﻖ از‬ ‫ﻳﻜﻄﺮف و ﺗﺬﻛﺮ و ﺗﻠﻘﻴﻦ ﻛﻪ ﺑﺎ دﻋﺎ اﻧﺠﺎم ﻣﻲﺷﻮد از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﻗﻮت و ﻋﻤﻖ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻪاﻳﻦ اﻋﺘﺒﺎر ﻛﻪ اﺳﺎﺳﺎً ﺳﺎﺧﺘﻪ و‬ ‫ﭘﺮداﺧﺘﻪ و اﻟﻬﺎم ﮔﺮﻓﺘﻪ از ﺧﺎرج ﻳﻌﻨﻲ از ﺳﺎزﻧﺪه ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬داﺧﻠﻲ ﺑﻪ اﻳﻦ اﻋﺘﺒﺎر ﻛﻪ از درون اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻳﺪ ﺳﺮﭼﺸﻤﻪ‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺷﺨﺺ ﻗﻠﺒﺎً ﺧﻮاﻫﺎن آن ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ .1‬ﺑﻨﺎﺑﻪ ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت اﻧﺠﻴﻞ و آﻳﺎت ﻗﺮآن ﻧﻴﺰ رﻳﺸﻪ اﻳﻤﺎن ﺑﺎﻳﺪ ذاﺗﻰ و ﻗﻠﺒﻰ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻋﺒﺎرت دﻳﻨﻰ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﺧﺪا ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و از ﻃﺮﻳﻖ ﻋﺸﻖ دروﻧﻲ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ ﻋﻠﻮم اﻣﺮوزى ﻧﻴﺰ ﻛﺎرى ﺟﺰ رﻫﺒﺮى اﻧﺴﺎن در ﻃﺮﻳﻖ اﻛﺘﺸﺎﻓﺎت ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺗﺸﺨﻴﺺ واﻗﻌﻴﺖﻫﺎ‬ ‫ﻧﻤﻰﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.1‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫ﭼﻨﺎﻧﭽﻪ ﺑﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺑﺪون ﺗﻨﺎﺳﺐ ﻓﻄﺮت و ﺗﻤﺎﻳﻞ ﻃﺒﻊ‪ ،‬ﻋﺸﻖ و ﻋﻘﻴﺪهاي را از راه ﻓﻜﺮ‬ ‫ﻳﺎ زور ﻳﺎ ﺗﻄﻤﻴﻊ و ﺗﻬﺪﻳﺪ در دل ﻣﺮدم اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮده و ﺗﻮﻗﻊ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﺑﺎ ﺣﺮﻛﺖ‬ ‫اوﻟﻴﻪاي ﻛﻪ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺑﻪاﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﻴﺪﻫﻴﻢ ﺷﺨﺼﻴﺖ و اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻄﺎﺑﻖ ﻧﻈﺮ ﺧﻮد‬ ‫ﺑﺴﺎزﻳﻢ و ﺑﻌﺪ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺣﺎﺻﻠﻪ از ﺣﺮﻛﺖ اوﻟﻴﻪ ﺳﺒﺐ دوام و ﻗﻴﺎم اﻳﻦ ﻳﺎ اﺟﺘﻤﺎع ﺷﻮد‪ ،‬و‬ ‫ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً آنرا ﺑﻪ ﺟﻠﻮ ﺑﺮده ﻣﺼﻨﻮع ﻣﺎ ﺗﺮﻗﻲ ﻫﻢ ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺜﻞ آﻧﺴﺖ ﻛﻪ ﺧﻮاﺳﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﻴﻢ ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي درﺳﺖ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬در‬ ‫ﻓﺼﻮل ﮔﺬﺷﺘﻪ دﻳﺪﻳﻢ ﻛﻪ ﻣﺎﻳﻪ رﺷﺪ ﺣﻴﻮاﻧﺎت و ﻫﺮ اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ ﻛﻪ ﻣﻮﺟﻮد زﻧﺪه ﺑﻨﻤﺎﻳﺪ از‬ ‫ﺧﺎرج ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻋﺸﻖ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺎﻳﺪ از‬ ‫ﻧﻬﺎد ﻣﻮﺟﻮد و از ﻻﺑﻼي ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﻓﻴﺰﻳﻮﻟﻮژﻳﻚ و ﭘﺴﻴﻜﻮﻟﻮژﻳﻚ او ﻃﺒﻖ ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺳﺎزﻧﺪه و ﺗﺮﺑﻴﺖﻛﻨﻨﺪه ﻃﺮح ﻧﻤﻮده اﺳﺖ زﺑﺎﻧﻪ ﺑﻜﺸﺪ! ﻣﻨﺸﺎء ﻋﺸﻖ ﻣﻨﺸﺄﻳﻲ اﺳﺖ در‬ ‫ﻋﻴﻦ ﺣﺎل داﺧﻠﻲ و ﺧﺎرﺟﻲ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﺗﻔﻜﺮ و‬ ‫ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎ ﺗﺠﺮﺑﻪ و ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺗﻮأم ﺑﺎﺷﺪ و ﺗﺨﻴﻞﻫﺎى ﻣﻮﻫﻮم و ﺗﻤﻨﺎﻫﺎى ﻣﺴﻤﻮم را ﻛﻪ ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺑﻪ ﺟﺎى‬ ‫ﻋﺸﻖﻫﺎى ﻓﻄﺮى ﺳﻼﻣﺖ ﺑﺨﺶ ﻣﻰﻧﺸﻴﻨﺪ ﺗﺼﻔﻴﻪ ﻧﻤﻮده‪ ،‬اﻧﺴﺎن را در ﻃﺮﻳﻖ ﺧﺎﻟﺺ ﺣﻖ راﻫﻨﻤﺎﻳﻰ ﻛﻨﺪ‪.‬و‪‬ﻻﺗُﺰِغْ ﻗُﻠُﻮﺑ‪‬ﻨﺎ ﺑ‪‬ﻌ‪‬ﺪ‪ ‬ا‪‬ذْ ﻫ‪‬ﺪ‪‬ﻳ‪‬ﺘَﻨﺎ ‪ -‬و‪‬اﺷْﻐَﻞْ ﻗُﻠﻮﺑ‪‬ﻨﺎ ﺑِﺬ‪‬ﻛْﺮِك‪ ‬ﻋ‪‬ﻦْ ﻛُﻞﱢ ذ‪‬ﻛْﺮٍ‪ (.‬اﺳﺘﺪﻻلﻫﺎي ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﻪﺻﻮرت ﺗﺒﻠﻴﻎ و‬ ‫ﺗﺬﻛﺮ ﺑﺎﺷﺪ ﻓﻘﻂ ﺑﻪ اﻳﻦ اﻧﺪازه ﻗﺎﺑﻞ ﻗﺒﻮل و ﻣﻔﻴﺪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺣﻜﻢ ﻣﻮاﺟﻬﻪ و اراﺋﻪ ﻣﻌﺸﻮق‬ ‫را داﺷﺘﻪ‪ ،‬ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ آن ﻋﺸﻖﻫﺎي دروﻧﻲ را ﻛﻪ در ﺷﺨﺺ ﺑﻪﺣﺎﻟﺖ ﻣﻜﺘﻮم اﺳﺖ ﺑﻴﺪار‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪449‬‬ ‫ﻣﺎدﻳﻮن ﺑﺮاي آن ﻣﺒﺪأ ﻣﺎدي ﻗﺎﺋﻞاﻧﺪ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ آن را ﺗﺎﺑﻊ ﻗﻮاﻧﻴﻦ‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻧﺪاﻧﻨﺪ( ﺑﺎﻳﺪ از ﺧﺎرج دﻣﻴﺪه ﺷﻮد‪...‬ﻳﻚ ﻣﻨﻈﻮر از‬ ‫دﻋﺎﻫﺎ ﻫﻤﻴﻦ ﺗﺠﺪﻳﺪ ﺧﺎﻃﺮ و ﺗﻤﺮﻳﻦ و ﺗﻘﻮﻳﺖ ﺗﻤﺎﻳﻼت ﻗﻠﺒﻰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ داﺋﻤﺎً روﺑﻪ ﺧﺪا ﺗﻮﺟﻪ ﻛﻨﺪ‬ ‫و از او ﻫﺪاﻳﺖ ﺑﻴﺸﺘﺮ و ﺣﺮاﺳﺖ اﻳﻤﺎن و ﻛﺸﺶ ﺑﻪ ﺳﻤﺖ ﻣﻌﺒﻮد را ﺑﻄﻠﺒﺪ )ا‪‬ﻫ‪‬ﺪ‪‬ﻧَﺎ اﻟﺼ‪‬ﺮاط اﻟﻤ‪‬ﺴﺘَﻘﻴﻢ ‪ -‬ﺛَﺒ‪‬ﺖ‪‬‬ ‫ﻗَﻠﺒﻰ ﻋ‪‬ﻠﻰ دﻳﻨ‪‬ﻚ‪ .‬‬ ‫در وﺟﻮد اﻧﺴﺎن ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎي ﻣﻮﻟﺪ ﻧﻴﺮو ﻻزم اﺳﺖ از ﻫﻤﺎن ﻃﺮﻳﻖ و ﺗﺮﺗﻴﺒﻲ‬ ‫ﻛﻪ ﻃﺮحﻛﻨﻨﺪه ﻣﺎﺷﻴﻦ‪ ،‬ﺳﻮﺧﺖ اوﻟﻴﻪ را رﺳﺎﻧﺪه اﺳﺖ‪ ،‬داﺋﻤﺎً ﻣﺎﻳﻪﻫﺎي ﺑﻌﺪي ﺑﺮﺳﺪ‪ .‬از‬ ‫راه ﺧﻮاﻫﺶ ﻳﺎ ﻣﺤﺎﺟﻪ و ﻣﺠﺎدﻟﻪ و اﻛﺮاه درﺳﺖ ﻧﻤﻲﺷﻮد‪ .

1‬اﺳﺘﻔﺎده از ﻛﺘﺎب »ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﺰرگﺗﺮﻳﻦ ﻋﻠﻤﺎى اﻗﺘﺼﺎد« ﺗﺄﻟﻴﻒ ﺟﺮج ﺳﺎﺋﻮل ﺗﺮﺟﻤﻪ آﻗﺎى دﻛﺘﺮ ﭘﻴﺮﻧﻴﺎ‪.‬وﻟﻲ ﻫﻤﻴﻦ ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻃﺒﻴﻌﻲ اﻣﻮر ﻃﺒﻖ دﻟﺨﻮاه ﺑﺸﺮ ﺑﺤﺮانﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي و‬ ‫ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎي اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ و ﺑﺪﺑﺨﺘﻴﻬﺎي ﻋﻤﻮﻣﻲ زﻳﺎدي ﺑﻪ ﺑﺎر آورده ﺑﻮد‪ ،‬ﻛﻪ ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ‬ ‫دﻟﺴﻮﺧﺘﻪ را ﺑﻪ ﻓﻜﺮ ﭼﺎرهﺟﻮﻳﻲ اﻧﺪاﺧﺖ‪ .‬در ﻓﺮاﻧﺴﻪ و ﻛﻤﻲ ﺑﻌﺪ از آن در اﻧﮕﻠﻴﺲ و‬ ‫ﺑﺎﻻﺧﺮه در آﻟﻤﺎن ﻋﻮاﻃﻒ و اﻓﻜﺎر و اﻋﻤﺎﻟﻲ ﺑﻪﻫﻴﺠﺎن درآﻣﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﺎم ﻣﻜﺎﺗﺐ‬ ‫ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖ ﻧﺎﻣﻴﺪه ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ‪.‬وﻟﻲ ﻣﻨﺎزﻋﺎت داﺧﻠﻲ ﺑﻪزودي ﻛﺸﻮر‬ ‫ﺑﺮادري و ﺑﺮاﺑﺮي را از ﻫﻢ ﭘﺎﺷﺎﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﻲداﻧﻴﻢ ﻛﻪ ﻓﻜﺮ ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﻢ ﺗﺎ آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﻋﺪاﻟﺖ و ﺗﺴﺎوي ﺑﻴﻦ اﻓﺮاد و‬ ‫ﺗﺄﻣﻴﻦ زﻧﺪﮔﻲ ﻓﻌﺎل و ﻣﺮﻓﻪ ﺑﺮاي ﻋﻤﻮم و ﺟﻠﻮﮔﻴﺮي از ﻇﻠﻢ و ﻓﻘﺮ و ﺑﺪﺑﺨﺘﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‬ ‫ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻤﺪوح ﺑﻮده‪ ،‬از ﻗﺪﻳﻢ ﻃﺮﻓﺪار داﺷﺘﻪ و ﻳﻜﻲ از ﻫﺪفﻫﺎي ﻋﻤﻠﻲ‬ ‫ﻣﺬاﻫﺐ ﺑﺮﺣﻖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ ﺷﺎﻫﺪ ﻣﺜﺎل ﻣﺴﺎﻋﻲ ﻣﻤﺘﺪ ﻣﻜﺮري اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻴﺶ از ﻣﺪت ﻳﻚ ﻗﺮن در زﻣﻴﻨﻪ‬ ‫ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﻢ ﺑﻪﻛﺎر ﺑﺮده ﺷﺪه و ﺑﻪ ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪.‬وي اﻓﻜﺎر ﺧﻮد را‬ ‫در ﻛﺘﺎب »ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ ﻧﻮﻳﻦ« ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮد‪ .‬ﻃﺮح ﻣﺪﻳﻨﻪاي ﺷﺒﻴﻪ و ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻬﺘﺮ و ﻋﻠﻤﻲﺗﺮ از‬ ‫‪ .‬در اواﺧﺮ ﻗﺮن ‪ 18‬ﻃﻠﻴﻌﻪ ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﻢ در آﺳﻤﺎن ﺗﻤﺪن اﻓﻖ‬ ‫وﺳﻴﻌﻲ را روﺷﻦ ﻛﺮد و در اﺑﺘﺪاي ﻗﺮن ‪ 19‬ﺑﻪ ﺳﺮﻋﺖ اوج ﮔﺮﻓﺖ‪ .1‬‬ ‫اول دﻓﻌﻪ ﻣﺤﺮك ﻋﻠﻤﺎ ﻋﻮاﻃﻒ و اﺣﺴﺎﺳﺖ ﺑﺸﺮ دوﺳﺘﺎﻧﻪ ﺑﻮد‪ .‫‪ 450‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي ﭼﻪ در ﻣﺎﺷﻴﻦﻫﺎ و ﭼﻪ در اﻧﺴﺎن و اﺟﺘﻤﺎع ﺑﻨﺎﺑﻪ ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻚ و ﺑﻨﺎﺑﻪ‬ ‫ﻋﻘﻞ و اﻧﺼﺎف ﻣﺤﺎل اﺳﺖ‪ . (Icaria‬‬ ‫‪3.‬اﻣﻴﻞ ﺑﺎﺑﻮف‪ 2‬از ﻳﻚ‬ ‫ﻣﺴﺎﻓﺮت ﺧﻴﺎﻟﻲ ﺑﻪ ﻛﺸﻮر اﻳﻜﺎرﻳﺎ‪ ،‬ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻣﻠﻲ اﺷﺘﺮاﻛﻲ را ﻛﻪ ﻣﺴﺎوات در ﺗﻤﺘﻊ از‬ ‫ﻛﻠﻴﻪ ﻧﻌﻤﺖﻫﺎ ﺑﺮﻗﺮار ﺑﻮده و ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ ﺧﺼﻮﺻﻲ و ﻣﻴﺮاث وﺟﻮد ﻧﺪاﺷﺖ‪ ،‬ارﻣﻐﺎن آورد‪.‬‬ ‫)‪2.‬‬ ‫اﻣﻴﻞ ﺑﺎﺑﻮف در ﻓﺮاﻧﺴﻪ زﻳﺮ ﮔﻴﻮﺗﻴﻦ رﻓﺖ و ﻓﻜﺮش ﺑﻪﻃﻮر ﻧﻤﻮﻧﻪ در اﻣﺮﻳﻜﺎ در ﻳﻚ‬ ‫ﺟﻤﻌﻴﺖ ‪ 1500‬ﻧﻔﺮي ﻣﻮرد آزﻣﺎﻳﺶ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪ .Simon‬‬ . Conte Henri de Saint .‬در آن زﻣﺎن اﮔﺮﭼﻪ‬ ‫ﺗﺎرﻳﻜﻴﻬﺎ و ﺑﻨﺪﮔﻴﻬﺎي ﻗﺮون وﺳﻄﻲ ﻣﺪتﻫﺎ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺳﭙﺮي ﺷﺪه و رﻧﺴﺎﻧﺲ ذوﻗﻴﺎت و‬ ‫اﻓﻜﺎر و ﻋﻠﻮم را اﺣﻴﺎ ﻧﻤﻮده ﺑﻮد و ﺻﻨﺎﻳﻊ و ﻧﻈﺎﻣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻃﺒﻖ آرزوي ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ‬ ‫ﻗﺮن ‪ 18‬ﺑﺮاﺳﺎس واﮔﺬاري اﻣﻮر ﺑﻪ ﺟﺮﻳﺎن ﻃﺒﻴﻌﺖ‪ ،‬ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻓﻮقاﻟﻌﺎدهاي در اروﭘﺎ‬ ‫ﻛﺮده ﺑﻮد‪ .‬ﺗﺠﺮﺑﻪ ﻫﻢ ﻧﺸﺎن داده اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺪﻧﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪. Emile Babeuf.‬ﻛﻨﺖ ﻫﺎﻧﺮي ﺳﻦﺳﻴﻤﻮن‪ 3‬ﻓﻴﻠﺴﻮف ﻣﻌﺮوف ﻣﺤﺒﻮب‬ ‫از اﻣﻴﻞ ﺑﺎﺑﻮف ﺧﻮشﺑﻴﻦﺗﺮ و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﻋﻤﻠﻲﺗﺮ و ﻓﺪاﻛﺎرﺗﺮ ﺑﻮد‪ .

‬راﺑﺮت آون‪ 6‬ﻛﻪ ﺧﻮد ﻛﺎرﻓﺮﻣﺎي‬ ‫ﺧﻴﺮﺧﻮاﻫﻲ ﺑﻮد‪ ،‬در ﻛﺎرﺧﺎﻧﺠﺎت ﺷﺨﺼﻲ ﺧﺪﻣﺎت و ﻛﻤﻚﻫﺎي ﻓﺮاواﻧﻲ ﺑﻪ ﻛﺎرﮔﺮان‬ ‫ﻧﻤﻮد و در ﺷﻬﺮي ﻛﻪ ﻣﻲزﻳﺴﺖ ﻓﻘﺮ و ﻣﺮض را ﺗﻘﻠﻴﻞ داد‪ . Jeremy Bentham‬‬ ‫‪6.‬روي ﻃﺮح او در‬ ‫اﻣﺮﻳﻜﺎ »اداره ﻃﺮحﻫﺎي ﻛﺎر« درﺳﺖ ﺷﺪ‪ ،‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ در ﺧﻮد ﻓﺮاﻧﺴﻪ‪ .‬وﻟﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎي ﺗﻌﺎوﻧﻲ ﻛﻪ در اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن و در‬ ‫اﻣﺮﻳﻜﺎ ﺑﺮاﺳﺎس اﻓﻜﺎر ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺘﻲ ﺗﺄﺳﻴﺲ ﻧﻤﻮد ﺧﻮب ﻛﺎر ﻧﻜﺮد و »ﻣﺮﻛﺰ ﻣﺒﺎدﻟﻪ‬ ‫‪1.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪451‬‬ ‫ﻣﺪﻳﻨﻪ ﻓﺎﺿﻠﻪ اﻓﻼﻃﻮن رﻳﺨﺖ‪ :‬ﺻﻨﺎﻳﻊ در ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ دوﻟﺖ‪ ،‬درآﻣﺪﻫﺎ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ ﺧﺪﻣﺖ‪،‬‬ ‫ﻣﺎﻟﻜﻴﺖ ﺧﺼﻮﺻﻲ ﻓﻘﻂ ﺑﺮاي اﺷﻴﺎء ﻣﺼﺮﻓﻲ‪ ،‬ﻣﺰدﻫﺎ ﺑﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻣﺄﻣﻮرﻳﻦ ﻋﺎﻗﻞ و ﻋﺎدل‬ ‫دوﻟﺖ‪ ،‬ﺑﻴﻜﺎري ﻣﻤﻨﻮع‪ .‬وﻟﻲ در ﻫﺮ دو‬ ‫ﻣﻮرد ﺑﻪﺟﺎﻳﻲ ﻧﺮﺳﻴﺪ‪ . Charles Fourier‬‬ ‫‪2.‬‬ ‫ﺷﺎرل ﻓﻮرﻳﻪ‪ 1‬ﺑﺎ اراﺋﻪ ﻣﺜﺎل‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮر ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺟﻮاﻣﻊ ﺗﻌﺎوﻧﻲ‪ 2‬را ﻓﻜﺮ ﻛﺮده و اﻳﺠﺎد ﺷﻬﺮ‬ ‫زﻳﺒﺎي ﺑﻬﺸﺖ آﺳﺎﻳﻲ را ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻧﻤﻮد ﻛﻪ ﻫﻤﮕﻲ در ﺧﺎﻧﻪ ﻣﺸﺘﺮك زﻧﺪﮔﻲ ﻛﺮده و‬ ‫ﻛﺎرﻫﺎي ﻻزم ﺑﺮاي ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻣﻌﺎش‪ ،‬ﺑﺮﺣﺴﺐ ﺳﻠﻴﻘﻪ و ﻣﻴﻞ ﻫﺮﻛﺲ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﻮد‪ . Louis Blane‬‬ ‫‪4..J..‬اﺻﻼﺣﺎت اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﭼﻨﺪي در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻓﻜﺎر او در اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﻋﻤﻠﻲ‬ ‫ﺷﺪ وﻟﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﻛﻪ ﺗﺼﻮر ﻣﻲﻧﻤﻮد ﺳﺎﺧﺘﻪ ﻧﺸﺪ‪ .‬و ﺑﻌﺪ از‬ ‫‪ 28‬ﺳﺎﻟﮕﻲ وﻇﻴﻔﻪ اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻫﺮﻛﺲ اﻧﺠﺎم ﻳﺎﻓﺘﻪ و ﺑﺎزﻧﺸﺴﺘﻪ ﺷﻮد‪ .‬اﻓﻜﺎرش ﻃﺮﻓﺪاران‬ ‫ﻓﺮاوان و ﺑﺮﺟﺴﺘﻪاي ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬وﻟﻲ روي ﻛﺎﻏﺬ و در ﺧﻴﺎل ﻣﺎﻧﺪ‪..‬ﺗﺎ اﻳﻨﺠﺎ ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط و‬ ‫ﻣﺤﺪود ﺑﻪ ﺷﺨﺺ او ﺑﻮد ﻋﻤﻠﻲ ﺷﺪ‪ . phalanxes‬‬ ‫‪3.Proudhon‬‬ ‫‪5.‬ﭘﺮودون‪ 4‬ﻛﻪ ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖ ﺳﺮﺳﺨﺖ دﻳﮕﺮي ﺑﻮد‪ ،‬اﻋﺘﻤﺎد ﺑﻪ‬ ‫ﻋﻮاﻃﻒ و ﺣﺴﻦ ﻫﻤﻜﺎري ﻣﺮدم را ﺑﻪﺟﺎﻳﻲ رﺳﺎﻧﺪ ﻛﻪ آﻧﺎرﺷﻴﺴﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺨﺎﻟﻒ وﺟﻮد‬ ‫دوﻟﺖ ﮔﺮدﻳﺪ‪.‬ﻛﺘﺎب او ﺧﻮاﻧﻨﺪﮔﺎن زﻳﺎدي ﭘﻴﺪا ﻛﺮد‪ .‬‬ ‫‪5‬‬ ‫در اﻧﮕﻠﺴﺘﺎن ﻓﻴﻠﺴﻮف اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻣﻌﺮوف‪ ،‬ﺟﺮﻣﻲ ﺑﻨﺘﻬﺎم دﻧﺒﺎل ﺷﻌﺎر اﺧﻼﻗﻲ‬ ‫»ﺣﺪاﻛﺜﺮ ﺧﻴﺮ ﺑﺮاي ﺣﺪاﻛﺜﺮ اﻓﺮاد« را ﮔﺮﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺧﻴﺮ را در ﻟﺬت و ﻣﻌﻴﺎر ﻟﺬت را در‬ ‫ﺛﺮوت ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻧﻤﻮد‪ . Robert Owen‬‬ .. P.‬در ﻓﺮاﻧﺴﻪ و در‬ ‫اﻣﺮﻳﻜﺎ ﮔﺮوﻫﻬﺎي ﺗﻌﺎوﻧﻲ ﭼﻨﺪي ﺗﺄﺳﻴﺲ ﻳﺎﻓﺖ وﻟﻲ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ دوام ﻧﻴﺎورد و وﺳﻴﻠﻪ‬ ‫ﺗﻤﺴﺨﺮ ﺷﺪ‪ .‬ﻟﻮﻳﻲ ﺑﻼن‪ 3‬ﺷﻌﺎر ﻣﻌﺮوف »از ﻫﺮﻛﺲ ﺑﻪ اﻧﺪازه ﺗﻮاﻧﺎﻳﻲ او و ﺑﻪ ﻫﺮﻛﺲ ﺑﻪ‬ ‫اﻧﺪازه اﺣﺘﻴﺎج او« را رواج داده و »ﺳﺎزﻣﺎن ﻛﺎر« را اﺑﺪاع ﻛﺮد‪ .

‬‬ ‫دﻧﻴﺎ ﻓﻬﻤﻴﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺻﺮف اﻳﻨﻜﻪ ﻋﺪاﻟﺖ و ﻣﺴﺎوات ﺧﻮب ﭼﻴﺰي اﺳﺖ و رﻓﺎه دﻟﭙﺴﻨﺪ‬ ‫و ﻻزم ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ اﻋﺘﻤﺎد ﻋﻮاﻃﻒ و اﺧﻼق ﻣﺮدم‪ ،‬ﻧﻪ ﺟﻠﻮي اﻏﺮاض و ﺗﻀﺎد ﮔﺮﻓﺘﻪ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد و ﻧﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻓﺪاﻛﺎري ﺑﺮاه ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪ .‬در‬ ‫ﺟﺎﻣﻌﻪﻫﺎي ﺧﻴﻠﻲ روﺷﻦﺗﺮ و ﭘﺎكﺗﺮ و ﺑﺎ ﻋﺎﻃﻔﻪﺗﺮ از ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﺎ ﻧﻴﺰ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎﻳﻲ‬ ‫ﻋﻤﻠﻲ ﻧﺸﺪ‪.‫‪ 452‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻋﺎدﻻﻧﻪ ﻧﻴﺮوي ﻛﺎر« ﻛﻪ آﺧﺮﻳﻦ اﻗﺪام او ﺑﻮد‪ ،‬ﺣﺘﻲ ﻣﻮرد اﺳﺘﻘﺒﺎل اﺳﺘﻔﺎدهﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻧﻴﺰ‬ ‫ﻗﺮار ﻧﮕﺮﻓﺖ‪. F.‬اﻣﺮوز دﻳﮕﺮ ﻣﺮدم ﺑﻪﻃﻮر‬ ‫ﺟﺪي از آﻧﻬﺎ ﺻﺤﺒﺖ ﻧﻤﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻛﺎرل ﻣﺎرﻛﺲ‪ 2‬و اﻧﮕﻠﺲ‪ 3‬و ﻟﻨﻴﻦ و ﭘﻴﺸﻮاﻳﺎن اوﻟﻴﻪ ﻛﻤﻮﻧﻴﺴﻢ ﺑﺮاي‬ ‫ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ در ﻗﻠﻮب ﻣﺮدم‪ ،‬ﺑﺎ وﺟﻮد اﻧﻜﺎر و ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ ﺑﺎ ﻣﺬاﻫﺐ‪ ،‬در ﻃﺮز ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت و‬ ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ ﭘﻴﺮوان ﺧﻮد ﻫﻤﺎن روﻳﻪ ﻣﺬاﻫﺐ و ﺣﺘﻲ ﺧﺮاﻓﺎت ﻣﺬاﻫﺐ را ﻛﻪ ﺗﻌﺼﺐ‬ ‫ﻛﻮرﻛﻮراﻧﻪ اﺳﺖ اﺗﺨﺎذ ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪.‬ﺑﻬﺸﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺎ واﻗﻌﻴﺖ ﻣﻮاﻓﻘﺖ‬ ‫ﻧﺪارد‪ .‬‬ ‫از اﻳﻦ ﻧﻈﺮﻳﺎت ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺘﻲ ﻛﻪ ﻫﺪف آﻧﻬﺎ ﺗﺄﻣﻴﻦ ﻋﺪاﻟﺖ و ﻣﺴﺎوات و رﻓﺎه در ﺑﻴﻦ‬ ‫ﻣﺮدم و ﺗﻜﻴﻪﮔﺎه آﻧﻬﺎ ﻋﺎﻃﻔﻪ ﻳﺎ اﻧﺘﻔﺎع ﺑﻮد‪ ،‬ﺑﻪ ﺗﻌﺪاد و ﺻﻮرتﻫﺎي ﻣﺘﻨﻮع در اروﭘﺎي‬ ‫ﻏﺮﺑﻲ و ﻣﺮﻛﺰي و در اﻣﺮﻳﻜﺎ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد و آزﻣﺎﻳﺶ ﺷﺪ و ﻣﺪﺗﻲ دﻧﻴﺎ را ﺑﻪ ﺧﻮد ﺳﺮﮔﺮم‬ ‫ﻛﺮد‪ .‬وﻟﻲ ﺑﻌﺪاً ﻫﻤﮕﻲ ﭘﻮچ درآﻣﺪ و ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ دوام ﺑﻴﺎورد‪ ..‬‬ ‫‪1.‬ﺳﺮآﻣﺪ آﻧﻬﺎ ﻛﺎرل ﻣﺎرﻛﺲ‪ ،‬ﻳﻬﻮدي ﻣﺴﻴﺤﻲ ﺷﺪه از دﻳﻦ ﺑﺮﮔﺸﺘﻪ‬ ‫آﻟﻤﺎﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ . Les utopistes‬‬ ‫‪2.‬ﻛﺴﺎﻧﻲﻛﻪ ﻣﻐﺮور ﺑﻪ ﻇﻮاﻫﺮ اﺧﻼﻗﻲ و اﻣﺎﻧﺖ و ﺷﺮاﻓﺖ ﻋﺎدي ﺧﻮد ﺑﻮده و آنرا‬ ‫ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﻛﺲ و ﺑﻪ ﻫﻤﻪ ﺣﺎل ﺗﻌﻤﻴﻢ ﻣﻲدﻫﻨﺪ و ﺗﺼﻮر ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ ﻣﻲﺷﻮد ﺟﺎﻣﻌﻪاي را ﺑﺮ‬ ‫اﺳﺎس آن اﺳﺘﻮار ﺳﺎﺧﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاي ﻫﻤﻴﺸﻪ اﻳﻦ ﭘﻨﺒﻪ را از ﮔﻮش ﺧﻮد ﺧﺎرج ﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ آﻧﻬﺎ را ﺑﺎ آﻧﻜﻪ اﺷﺨﺎص ﻣﺒﺮز ﻣﺤﺘﺮﻣﻲ‬ ‫ﺑﻮدﻧﺪ ﺑﻪﻧﺎم ﺳﺎزﻧﺪﮔﺎن ﺑﻬﺸﺖ ﺧﻴﺎﻟﻲ‪ 1‬ﻧﺎم ﻣﻲﺑﺮﻧﺪ‪.‬‬ ‫وﻗﺘﻲ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖﻫﺎي ﺧﻮشﺑﻴﻦ و ﺧﻴﺎلاﻧﺪﻳﺶ ﻣﻌﻨﻮي ﻧﻘﺶ ﺑﺮآب ﺷﺪ‬ ‫ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻦ ﺧﻴﺮﺧﻮاﻫﻲ درﺻﺪد اﺟﺮاي ﻫﻤﺎن ﻧﻘﺸﻪ وﻟﻲ ﺑﺮ اﺳﺎس ﻣﻮازﻳﻦ ﺑﻪ ﻗﻮل‬ ‫ﺧﻮدﺷﺎن ﻋﻠﻤﻲ و ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪﻫﺎي ﻓﻠﺴﻔﻪ ﻣﺎدي ﺑﺎ ﺣﺮﺑﻪﻫﺎي ﺿﺪاﺧﻼﻗﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻣﺒﺎرزات‬ ‫ﻃﺒﻘﺎﺗﻲ ﺑﺮآﻣﺪﻧﺪ‪ .Enqels‬‬ .. Karl Marx‬‬ ‫‪3.

‬ﻣﺎديﻫﺎ از اول ﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ ﻣﺎﻳﻪ و ﻣﺤﺼﻮل را ﻳﻜﺴﺮه‬ ‫از ﺧﻮد ﻣﺎﺷﻴﻦ ﻳﻌﻨﻲ از داﻧﺶ و ﻓﻜﺮ اﻧﺴﺎن و اﻣﻴﺪ ﺑﻪ ﻧﻔﻊ ﻣﺎدي ﺑﻌﺪي ﻛﻪ ﺣﺎﺻﻞ‬ ‫ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ ﺑﮕﻴﺮﻧﺪ‪ .1‬ﺳﺮّ دﻋﺎ و ﺣﻞ ﻳﻜﻰ از ﻣﺴﺎﺋﻞ ﻣﺬاﻫﺐ ﺗﺎ اﻧﺪازهاى از اﻳﻨﺠﺎ روﺷﻦ ﻣﻴﺸﻮد‪ .‬‬ ‫وﻟﻰ ﺣﺮﻛﺖ و ﻋﻤﻞ ﻧﻴﺰ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﻣﺨﻠﻮق ﺿﺮورى ﺑﻮده اﺟﺎﺑﺖ ﺧﺪا ﻧﻔﻰ اﻃﺎﻋﺖ و رﻓﻊ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﻨﺪه را‬ ‫ﻧﻤﻰﻛﻨﺪ‪.‬ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﺎﻳﺪ‬ ‫ﻫﻤﻴﺸﻪ ﺧﻮاﻫﺎن ﺧﺪا ﺑﺎﺷﺪ و ﻧﻌﻤﺖ و ﺧﻴﺮ را در ﺳﻔﺮه رﺣﻤﺖ او ﺟﺴﺘﺠﻮ )اﺑﺘﻐﺎء( ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬وﻟﻰ ﺿﻠﻊ ﺳﻮم‬ ‫ﻣﺪار را ﻛﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺳﺖ ﺧﻮد ﻃﻰ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬دﻋﺎ ﻻزم و ﺑﻠﻜﻪ واﺟﺐ اﺳﺖ و ﺑﺪون دﻋﺎ و اﺳﺘﻤﺪاد از اﻓﺎﺿﺎت‬ ‫ﺧﺎﻟﻖ‪ ،‬ﺷﻌﻠﻪ ﺿﻌﻴﻒ اﻳﻤﺎن ﺷﺨﺼﻰ ﻛﻔﺎف ﻣﺼﺎرف ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺗﺮﻗﻴﺎت و ﺟﻮاب ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت را ﻧﺨﻮاﻫﺪ داد‪.‬ﺑﺮاي ﺑﺸﺮ ﻧﺎﮔﺰﻳﺮ ﺑﺎﻳﺪ ﻃﻠﺐ از درون ﺳﺮ‬ ‫ﭼﺸﻤﻪ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﺒﻮد ﺧﺎرﺟﻲ ﻛﻪ او را ﺑﺎﻻ ﺑﻜﺸﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ..‬ﺧﻮدﺷﺎن ﻧﻴﺰ ﺑﻪ اﻳﻦ‬ ‫ﻧﻜﺘﻪ اﻗﺮار دارﻧﺪ وﻟﻲ ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ اﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﻘﺪﻣﺎﺗﻲ ﻓﻌﻼً ﻻزم اﺳﺖ ﺗﺎ ﺗﻌﺎدل ﺟﺪﻳﺪ‬ ‫ﺑﺮﻗﺮار ﺷﻮد!( اﻓﺮادي ﺑﺎ ﻳﻚ وﻟﻊ و ﺣﺮارﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺮﻳﺾ درﻣﺎﻧﺪه را ﺑﻪ ﻧﺰد ﻃﺒﻴﺐ و‬ ‫دارو ﻣﻲﻛﺸﺎﻧﺪ رو ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺴﻠﻚ ﻣﻲآورﻧﺪ و آﻧﭽﻪ دارﻧﺪ در ﻃﺒﻖ اﺧﻼص ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻮش ﻛﻪ در ﺗﻠﻪ ﻣﻲاﻓﺘﺪ راه ﺑﺎزﮔﺸﺖ ﺑﻪ دﻧﻴﺎي آزاد ﺑﻪ روﻳﺸﺎن‬ ‫ﺑﺴﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬اﻟﺒﺘﻪ ﻣﻮﻓﻖ ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ ﻧﻪ ﺑﻪآن ﭼﻴﺰي ﻛﻪ وﻋﺪه ﻣﻲدادﻧﺪ‪ .‬ﺑﻬﺘﺮﻳﻦ‬ ‫آزﻣﺎﻳﺶ ﺑﻪ ﻋﻤﻞ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻌﺪ از ﮔﺬﺷﺖ ﻗﺮﻳﺐ ‪ 40‬ﺳﺎل و ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﺴﻠﻂ‬ ‫اﻧﺤﺼﺎري ﺑﺮ ﻛﻠﻴﻪ ﻣﻨﺎﺑﻊ و وﺳﺎﻳﻞ ﻳﻚ ﻛﺸﻮر ﭘﻬﻨﺎور‪ ،‬ﺑﺠﺎي ﺑﻬﺸﺖ ﻋﺪاﻟﺖ و رﻓﺎه‪،‬‬ ‫ﻳﻚ ﺟﻬﻨﻢ دﻳﻜﺘﺎﺗﻮري ﻳﻚﻃﺮﻓﻪ و اﻧﻈﺒﺎط ﺷﺪﻳﺪ ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻛﻪ ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ ﺳﻠﺐ ﻛﺎﻣﻞ‬ ‫آزادي و ﺗﻮأم ﺑﺎ زﺣﻤﺖ و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺑﺮﻗﺮار ﻛﺮدهاﻧﺪ‪) .‬‬ ‫اﻳﻦ دو آزﻣﺎﻳﺶ ﻫﻴﭻ ﻳﻚ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﻧﮕﺮدﻳﺪ‪ ،‬زﻳﺮا ﻫﺮ دو ﻃﺎﻟﺐ ﺣﺮﻛﺖ‬ ‫اﺑﺪي و ﻓﺎﻗﺪ ﭘﺎﻳﻪ داﺧﻠﻲ و ﻣﺎﻳﻪ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻧﻪ آﻧﻜﻪ از‬ ‫ﺧﻮد ﻳﻌﻨﻲ از ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻣﺎدي و ﺗﻮﻟﻴﺪات ﻓﻜﺮي ﺷﺨﺼﻲ ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﺳﻮﺧﺘﮕﻴﺮي‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬اﻳﻦ دو ﻣﻄﻠﺐ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻛﺎﻣﻼً ﻣﺘﻀﺎد و ﻣﻨﺎﻓﻰ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻰآﻳﺪ‪ .‬ﻗﺮآن در ﻋﻴﻦ آﻧﻜﻪ ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ‪:‬‬ ‫‪.1‬ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﺧﻮد را ﺑﺴﻮزاﻧﺪ و ﻓﺪاﻛﺎريﻫﺎ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺑﺎ ﺧﺮج ﻛﺮدن ذﺧﺎﻳﺮ ﻗﺪﻳﻢ‬ ‫‪ .‬ﻟَﻴ‪‬ﺲ‪ ‬ﻟ‪‬ﻠْﺎ‪‬ﻧْﺴﺎنِ ا‪‬ﻻﱠﻣﺎﺳ‪‬ﻌﻰ )ﻧﺠﻢ ‪ (39 /‬اﻣﺮ ﺑﻪ دﻋﺎ و درﺧﻮاﺳﺖ از ﺧﺪا ﻣﻴﻨﻤﺎﻳﺪ و وﻋﺪه ادﻋﻮﻧﻰ اﺳﺘﺠﺐ ﻟﻜﻢ‬ ‫ﻣﻴﺪﻫﺪ‪ ..‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪453‬‬ ‫ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ ﻣﻲﺧﻮاﺳﺘﻨﺪ »ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي« اﺟﺘﻤﺎع را ﺑﺎ ﻳﻚ ﻣﻘﺪﻣﻪ و‬ ‫ﭘﺎﻳﻪ ﻣﻌﻨﻮي ﻛﻪ در اﺑﺘﺪا از ﻃﺒﻊ و ﻓﻄﺮت ﺑﺸﺮ )ﻳﻌﻨﻲ از ﺧﺎرج ﻣﺎﺷﻴﻦ( ﮔﺮﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫ﺑﺮاه اﻧﺪازﻧﺪ و ﺑﻌﺪ آنرا ﻧﮕﺎه دارﻧﺪ‪ .‬‬ .

‬اﺧﺘﻼف اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ در آﻧﺠﺎ ﻣﻄﻠﺐ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﺸﻚ ﻓﻠﺴﻔﻰ و ﺑﺎ‬ ‫ﭼﻬﺮه ﺗﻀﺎد ﺟﻨﮕﻰ ﺑﻴﺎن ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬وﺿﻊ آﻧﻬﺎ را )ﺧﺼﻮﺻﺎً وﺿﻊ ﻣﻤﺎﻟﻚ اروﭘﺎي ﺷﻤﺎﻟﻲ را( وﻗﺘﻲ ﺑﺎ ﺧﻮدﻣﺎن‬ ‫ﻣﻘﺎﻳﺴﻪ ﻣﻲﻧﻤﺎﺋﻴﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻳﻚ دﻫﺎﺗﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﻬﺮ ﻣﻲآﻳﺪ و ﺑﺎ دﻳﺪن ﻣﻐﺎزهﻫﺎ و ﻋﻤﺎرات و‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ ﺷﻬﺮي ﺗﺼﻮر ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﺮدم ﺷﻬﺮ ﻫﻴﭻﮔﻮﻧﻪ درد و ﻏﻢ ﻧﺒﺎﻳﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻣﺎ ﻫﻢ‬ ‫ﭼﻮن ﻣﺸﻜﻼت و ﺑﻴﭽﺎرﮔﻲﻫﺎي ﺧﻮد را در ﻣﻤﺎﻟﻚ ﻣﺘﻤﺪن اروﭘﺎﻳﻲ ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺣﻞ ﺷﺪه و‬ ‫آرزوﻫﺎﻳﻤﺎن را در آﻧﺠﺎ ﺑﺮآورده ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻓﻮري ﺣﻜﻢ ﻣﻲﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ آﻧﻬﺎ در ﺑﻬﺸﺖ‬ ‫ﺑﺮﻳﻦ زﻧﺪﮔﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‫‪ 454‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﺪت ﻛﻮﺗﺎﻫﻲ ﮔﺮﻣﺎ و ﺟﻨﺒﺶ ﻇﺎﻫﺮ ﺳﺎزد‪ ،‬وﻟﻲ ﺟﻠﻮﺗﺮ از ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻫﻼﻛﺖ ﺧﻮد و‬ ‫اﻃﺮاﻓﻴﺎن ﻧﺨﻮاﻫﺪ رﻓﺖ‪..‬‬ ‫اﻳﻦ ﻣﻜﺘﺐﻫﺎي ﻓﻜﺮي ﻛﻪ در زﻣﻴﻨﻪﻫﺎي ﻓﻠﺴﻔﻪ و اﻗﺘﺼﺎد و ﺳﻴﺎﺳﺖ و ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﻏﻴﺮه‬ ‫ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي ﭘﻴﺶ آﻣﺪه و ﻫﺮﻳﻚ در زﻣﺎن ﺧﻮد ﺟﺎﻟﺐ و ﺗﺎ اﻧﺪازهاي ﻣﻨﻄﻘﻲ و‬ ‫ﻣﻔﻴﺪ واﻗﻊ ﺷﺪه و ﺟﻮاب ﻗﺴﻤﺘﻲ از ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎي روز را داده اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﻪزودي‬ ‫ﻣﺨﺪوش و ﻣﺘﺮوك ﮔﺮدﻳﺪه و ﺟﺎي ﺧﻮد را ﺑﻪ ﻛﻔﺮ ﺟﺪﻳﺪي داده اﺳﺖ و ﺷﺎﻫﺪ‬ ‫‪2‬‬ ‫ﺻﺎدﻗﻲ از ﺳﻠﺴﻠﻪ ﺑﻲاﻧﺘﻬﺎي ﺗﺤﻮﻻت ﺗﻤﺪن و ﺗﻮاﻟﻲ داﺋﻤﻲ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺑﺸﺮي ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.(..‬ﻳ‪‬ﻜﺎد‪‬‬ ‫اﻟﺒ‪‬ﺮْقُ ﻳ‪‬ﺨْﻄَﻒ‪ ‬اَﺑ‪‬ﺼﺎر‪‬ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬ﻛُﻠﱠﻤ‪ Ĥ‬اَﺿ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻟَﻬ‪‬ﻢ ﻣ‪‬ﺸَﻮ‪‬اﻓﻴﻪ‪ ‬و‪ ‬ا‪‬ذااَ ْﻇﻠَﻢ‪ ‬ﻋ‪‬ﻠَﻴ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻗﺎﻣ‪‬ﻮا و‪‬ﻟَﻮ‪‬ﺷ‪Ĥ‬ء‪ ‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻟَﺬَﻫ‪‬ﺐ‪ ‬ﺑِﺴ‪‬ﻤ‪‬ﻌ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬و‬ ‫اَﺑ‪‬ﺼﺎرِﻫ‪‬ﻢ‪) .‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪ .‬ﻫﺮ زﻣﺎن ﻛﻪ روﺷﻨﺸﺎن ﻣﻴﻜﻨﺪ در آن روﺷﻨﺎﻳﻰ راه ﻣﻴﺮوﻧﺪ و ﭼﻮن ﺗﺎرﻳﻚ‬ ‫ﻣﻴﺸﻮد ﻣﻰاﻳﺴﺘﻨﺪ و اﮔﺮ ﺧﺪا ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﮔﻮش و ﭼﺸﻢ آﻧﻬﺎ را ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﺮد‪.1‬ﻣ‪‬ﺜَﻠُﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻛَﻤ‪‬ﺜَﻞِ اﻟﱠﺬ‪‬ى اﺳ‪‬ﺘَﻮ‪‬ﻗَﺪ‪‬ﻧﺎراً ﻓَﻠَﻤ‪‬ﺎ اَﺿﺎء‪‬ت‪ ‬ﻣﺎﺣ‪‬ﻮ‪‬ﻟَﻪ‪ ‬ذَﻫ‪‬ﺐ‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﺑِﻨُﻮرِﻫ‪‬ﻢ‪ ‬و‪ ‬ﺗَﺮَﻛَﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﻓﻰ ﻇُﻠُﻤﺎت‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﺒ‪‬ﺼ‪‬ﺮُونَ‪ .‬ﺿﻤﻨﺎً ﺑﺠﺎى ﺗﺤﻮل ﺟﺒﺮى ﻣﺎدى‬ .‬اﮔﺮ ﻣﺎ‬ ‫ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي آﻧﻬﺎ ﻧﻘﺶ ﺑﺮ آب ﺷﺪ از اﻳﻦ ﺟﻬﺖ اﺳﺖ‪ ،‬واﻻ در ﻫﺮ دو ﻣﻜﺘﺐ‬ ‫راه ﺣﻞﻫﺎ و ﭘﻴﺸﺮﻓﺖﻫﺎﻳﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ و اﻣﺮوزه دوﻟﺖﻫﺎي ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖ زﻳﺎدي در دﻧﻴﺎ‬ ‫وﺟﻮد دارﻧﺪ‪ .‬ﻫﻤﻴﻨﻜﻪ اﻃﺮاف‬ ‫ﺧﻮد را روﺷﻦ ﻧﻤﻮدﻧﺪ ﺧﺪاوﻧﺪ روﺷﻨﺎﻳﻰ آﻧﺮا ﻣﻴﺒﺮد و آﻧﻬﺎ را در ﺗﺎرﻳﻜﻰ ﻧﺎﺑﻴﻨﺎﻳﻰ واﻣﻴﮕﺬارد‪ .‬ﻏﺎﻓﻞ از آﻧﻜﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﺳﺮاﺳﺮ اﺣﺘﻴﺎج ﺑﻮده ﻫﺮ ﻣﻜﺘﺴﺒﻲ ﺑﻪ‬ ‫دﻧﺒﺎل ﺧﻮد ﻣﺸﻜﻞ ﺟﺪﻳﺪي ﭘﻴﺶ ﻣﻲآورد‪...‬وﻟﻰ ﻧﻈﺮﻳﻪ اﻳﻦ ﻛﺘﺎب ﺑﺮ ﭘﺎﻳﻪ واﻗﻌﻴﺎت ﺑﻴﻮﻟﻮژﻳﻜﻰ و روى ﻗﻴﺎﺳﻬﺎى‬ ‫ﺗﺮﻣﻮدﻳﻨﺎﻣﻴﻜﻰ و در ﻟﺒﺎس ﻓﻄﺮى اﺣﺘﻴﺎج و ﻋﺸﻖ اﺗﺨﺎذ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .2‬اﺗﻔﺎﻗﺎً ﻣﻨﻄﻖ ﻣﺎﺗﺮﻳﺎﻟﻴﺴﻢ دﻳﺎﻟﻜﺘﻴﻚ ﻛﻪ ﻣﺒﺘﻨﻰ ﺑﺮ ﭘﻴﺪاﻳﺶ آﻧﺘﻰﺗﺰ در ﻫﺮ ﺗﺰى ﺑﻮده و ﻧﺘﻴﺠﻪ ﺗﻀﺎد آﻧﻬﺎ را در‬ ‫ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺳﻨﺘﺰى ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﻛﻪ درﻣﻮرد اﻧﺴﺎن در رواﺑﻂ ﺑﺎ ﻣﺎدﻳﺎت ﺣﺎﺻﻞ ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﻧﻤﻴﺘﻮاﻧﺪ ﻧﻈﺮﻳﻪ اﻛﺘﺴﺎب راﻛﻪ‬ ‫ﻣﺤﺼﻮل ﻣﺪارﻫﺎى زﻧﺪﮔﻰ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﺘﻮاﻟﻴﺎً در ﻧﺘﻴﺠﻪ ﻃﻠﺐ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﺪﺳﺖ آﻣﺪه و ﺧﻮد ﻣﺒﻨﺎى اﺣﺘﻴﺎج و‬ ‫اﻛﺘﺴﺎب ﺟﺪﻳﺪى ﻣﻴﺸﻮد‪ ،‬ﻗﺒﻮل ﻧﻨﻤﺎﻳﺪ‪ .1‬‬ ‫ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﺖﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ و ﻣﺎدي ﻧﻘﺸﻪﻫﺎي ﺧﻮد را ﺑﻪﻋﻨﻮان آﺧﺮﻳﻦ ﻋﻼج دردﻫﺎي‬ ‫ﺑﺸﺮﻳﺖ ﻃﺮح ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ و ﺑﺎ اﺟﺮاي آن وﻋﺪه ﺑﻬﺸﺖ ﻧﻬﺎﻳﻲ ﺗﻤﺪن را ﻣﻲدادﻧﺪ‪ .‬ﺑﻘﺮه ‪ 17 /‬و ‪) (20‬ﺣﻜﺎﻳﺖ آﻧﻬﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﺴﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ آﺗﺸﻰ ﺑﺮاﻓﺮوﺧﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬ﻧﺰدﻳﻚ اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﺮق ﭼﺸﻤﻬﺎى آﻧﻬﺎ را ﺑﺰﻧﺪ‪ .

‬ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺑﺪون آﻧﻜﻪ ﺗﻮﺟﻪ و‬ ‫آﮔﺎﻫﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻣﺎﻟﻚ ﻫﺮ دو ﺑﻮده و ﺑﻪ ﺣﻜﻢ ﻏﺮﻳﺰه ﻋﻤﺮي در ﺳﻼﻣﺘﻲ و ﻧﺸﺎط‬ ‫ﺑﻪ ﭘﺎﻳﺎن ﻣﻲرﺳﺎﻧﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ آن اﺿﺎﻓﻪ و ارﻣﻐﺎن ﺧﻮد‬ ‫ﻣﺸﻜﻞﻫﺎ و اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺗﺎزهاي ﺑﻪ ﺑﺎر آورده اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﻰﻫﺪف‪ ،‬ﻳﻚ ﺳﻴﺮ ﻃﺒﻴﻌﻰ اﺧﺘﻴﺎرى را ﻛﻪ داراى ﻳﻚ ﻃﺮف ﻧﺰوﻟﻰ ﻫﻼك و ﻳﻚ ﻃﺮف ﺻﻌﻮدى ﻛﻤﺎل‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ و ﻣﻨﺘﻬﻰ ﺑﻪ ﺳﻌﺎدت اﻧﺴﺎن ﻣﻲﮔﺮدد ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﺣﺮﻛﺖ اﺑﺪي ﺑﺪون اﺳﺘﻤﺪاد داﻳﻤﻲ از‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻳﺎ ﺧﻠﻘﺖ ﻣﺤﺎل اﺳﺖ‪.‬ﻛﺎر ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎ‬ ‫ﻓﺮزﻧﺪان ﺧﻮد ﭘﻴﻮﺳﺘﻪ ﺑﺎزي دادن ﺑﻮد‪ ..‬ارﺑﺎب و ﻣﻌﺒﻮد ﻳﻌﻨﻲ ﻛﺴﻲ را ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﭙﺮﺳﺘﺪ و از او ﺑﺘﺮﺳﺪ‬ ‫و ﺑﺨﻮاﻫﺪ ﻧﻴﺰ ﺑﻪ ﭘﺎي ﺧﻮﻳﺶ و ﺑﻪﭼﺸﻢ ﺧﻮﻳﺶ ﺑﻴﺎﺑﺪ!‪.‬‬ ‫‪ -9.‬و ﻫﻨﻮز ﻫﻢ ﻛﻪ ﻫﻨﻮز اﺳﺖ در ﻛﺸﻤﻜﺶ ﺑﺎ ﺑﺪﺑﺨﺘﻲﻫﺎ و در ﺟﺴﺘﺠﻮي‬ ‫ﺳﻌﺎدت دﻧﻴﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ‪.‬‬ ‫ﻣﻘﺼﻮد از اﻳﻦ ﺑﺤﺚ اﻳﻦ ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﺸﺮ ﻧﺘﻮاﻧﺴﺖ )و ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺗﻮاﻧﺴﺖ( ﺟﺎﻣﻌﻪ اﻳﺪآل‬ ‫زﻧﺪهاي روي ﭘﺎﻳﻪﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ ﺑﻲﭘﺎﻳﻪ و ﻳﺎ روي ﻣﻨﺎﻓﻊ و اﻧﺘﻈﺎرت ﻣﺎدي ﺑﻪ وﺟﻮد آورد‬ ‫و ﺧﻮد را از ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮد ﺑﻲﻧﻴﺎز ﺑﺪاﻧﺪ‪ .‬‬ .2‬در ﺟﺴﺘﺠﻮي ﻣﻌﺒﻮد‬ ‫از اﺑﺘﺪا دﻳﺪﻳﻢ زﻧﺪﮔﻲ و ﻋﺸﻖ دو رو از ﺳﻜﻪ واﺣﺪي ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ در ﺿﺮاﺑﺨﺎﻧﻪ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻪ اﻧﺪازهﻫﺎ و اﺷﻜﺎل ﻣﺨﺘﻠﻒ زده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺗﺎ ﺑﺤﺎل اﮔﺮ ﺻﺤﺒﺖ ﻣﻌﺸﻮق ﺑﻮد از اﻳﻦ ﭘﺲ ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻣﻌﺒﻮد ﻣﻴﺮوﻳﻢ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪455‬‬ ‫ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ ﻣﺎ ﺷﻬﺮيﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪدﻫﺎﺗﻲﻫﺎ راﺣﺖﺗﺮ و ﺑﻲﺧﻴﺎلﺗﺮ ﻧﻴﺴﺘﻴﻢ‪ ،‬اروﭘﺎﺋﻲﻫﺎ‬ ‫ﻫﻢ ﮔﺮﻓﺘﺎريﻫﺎ و ﺑﺤﺮانﻫﺎ و ﻧﮕﺮاﻧﻲﻫﺎي ﻣﺨﺼﻮص ﺑﻪ ﺧﻮد را دارﻧﺪ ﻛﻪ از ﻫﻤﻪ‬ ‫ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ‪ ،‬ﺑﺤﺮانﻫﺎي اﻗﺘﺼﺎدي و ﺗﺰﻟﺰلﻫﺎي ﺳﻴﺎﺳﻲ اﻳﺎم ﺻﻠﺢ و ﺟﻨﮓﻫﺎي ﻋﻤﻮﻣﻲ‬ ‫ﻣﺨﻮف ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻣﺮﺗﺒﻪ‬ ‫ﻣﻲﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻓﺮﻳﺐ ﻃﺒﻴﻌﺖ را ﻧﺨﻮرده‪ ،‬ﺗﺸﻨﻪ از ﻟﺐ ﺟﻮي ﺑﺮﻧﮕﺮدﻳﻢ‪ .‬وﻟﻲ اﻧﺴﺎن ﺑﺪﺑﺨﺖ )ﻳﺎ ﺧﻮﺷﺒﺨﺖ( ﺑﺎﻳﺪ ﻛﻔﻴﻞ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ ﺧﻮد ﺣﺘﻲ‬ ‫اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﺸﻮق ﻧﻴﺰ ﺑﺸﻮد‪ .‬اﻳﻦ ﻣﻌﻤﺎر زﺑﺮدﺳﺖ )ﻳﺎ ﺑﻪ ﻗﻮل ﺑﻌﻀﻲﻫﺎ‬ ‫ﺑﻲﺷﻌﻮر( ﺳﻨﮓ اول ﺣﻴﺎت را از روز اول ﻃﻮري ﻛﺞ ﮔﺬاﺷﺖ و ﻣﻮﺟﻮدات زﻧﺪه را‬ ‫ﻧﺎﻗﺺ و ﻣﺤﺘﺎج آﻓﺮﻳﺪ ﻛﻪ ﻫﺮﭼﻪ ﻫﻢ ﺑﻨﺎ ﺑﻌﺪاً ﺑﺎﻻ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻳﻚ ﻃﺮف ﺧﺎﻧﻪ‬ ‫ﻛﺞ و ﻳﻚ ﻛُﻤﻴﺖ ﻛﺎر ﻟﻨﮓ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻮﺟﻮد در ﭘﻲ رﻓﻊ ﻧﻘﺺ ﺧﻮد رﻓﺘﻪ و ﻣﻮﻓﻖ‬ ‫ﺷﺪه‪ ،‬ﺣﺘﻲ ﭼﻴﺰي ﻫﻢ اﺿﺎﻓﻪ ﺑﺪﺳﺖ آورده اﺳﺖ‪ ..

‫‪ 456‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻛﻪ ﻋﺸﻖ آﺳﺎن ﻧﻤﻮد اول وﻟﻲ اﻓﺘﺎد ﻣﺸﻜﻞﻫﺎ‬ ‫اﻻ ﻳﺎ اﻳﻬﺎ اﻟﺴﺎﻗﻲ ادرﻛﺎﺳﺎً و ﻧﺎوﻟﻬﺎ‬ ‫ﺑﺸﺮ ﻋﺎﺷﻖ ﭘﻴﺸﻪ در دﻳﺎر ﻋﺸﻖ ﺑﻪ دﻳﺪارﻫﺎﻳﻲ رﺳﻴﺪه و ﺑﻪ ﻣﻮﻓﻘﻴﺖﻫﺎﻳﻲ ﻧﺎﻳﻞ ﺷﺪه اﻣﺎ‬ ‫ﻫﻨﻮز از ﺷﺮﺑﺖ وﺻﺎل اﻳﻦ دﻟﺒﺮ ﻛﺎم ﻧﮕﺮﻓﺘﻪ در دام دﻳﮕﺮي ﮔﺮﻓﺘﺎر آﻣﺪه‪ ،‬ﻫﺮ دم دﭼﺎر‬ ‫ﻧﺎﻛﺎﻣﻲ و ﺳﺮﮔﺮداﻧﻲ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﻧﻤﻴﺪاﻧﺪ ﭼﻪ ﻛﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻧﺪاﻧﺴﺘﻢ ﻛﻪ اﻓﺘﺎدم ﺑﻪﭼﺎﻫﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﻧﺎداﻧﻲ ﮔﺮﻓﺘﻢ ﻛـﻮره راﻫﻲ‬ ‫ﻧـﺪاﻧﺴﺘﻢ رﻓـﻴﻖ ﻧﻴﻤﻪ راﻫـﻲ‬ ‫ﺑﻪ دل ﮔﻔﺘﻢ رﻓﻴﻘﻲ ﺗﺎ ﺑﻪ ﻣﻨﺰل‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﭼﺎرهاي ﺟﺰ ﺟﺴﺘﺠﻮي ﻣﻌﺒﻮد ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ .‬ﭼﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﻛﻪ ﺗﻦ ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﺮﮔﺮﻣﻲ ﺑﺪﻫﻴﻢ‪ .‬ﺑﺎ ﻛﺪام ﻳﺎر وﻓﺎدار و در ﭼﻪ‬ ‫ﻣﺴﻠﻜﻲ رﻫﺴﭙﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﭼﻪ ﺑﻬﺘﺮ ﻣﺎ آنﻃﻮر زﻧﺪﮔﻲ ﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺳﺎﺧﺘﻪ ﺷﺪه و ﺑﺮاي آن ﻣﺠﻬﺰ ﻣﻴﺒﺎﺷﻴﻢ‪ .‬در‬ ‫اﻳﻦ ﻃﺮﻳﻘﻪ اﻟﺒﺘﻪ اﻣﻜﺎن اﺷﺘﺒﺎه و زﻳﺎن از ﻫﺮ ﻃﺮﻳﻘﻲ ﻛﻤﺘﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬ﻫﺮ درﺳﻲ ﻛﻪ ﺗﺠﺮﺑﻪ و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻪ ﻣﺎ داده ﺑﺎﺷﺪ ﻫﻤﺎن را اﺧﺘﻴﺎر ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪.‬دﺳﺖ از داﻣﻦ ﭘﺪر ﺑﺮﻧﺪاﺷﺘﻪ‬ ‫در ﺳﺎﻳﻪ ﺣﻤﺎﻳﺖ و ﻫﺪاﻳﺖ او ﺑﻪ اﺳﺘﺮاﺣﺘﮕﺎه ﺧﺎﻣﻮﺷﻲ و ﻣﺮگ ﻧﺮوﻳﻢ و از ﭘﻴﺶ ﺧﻮد‬ ‫راﻫﻲ ﻧﮕﻴﺮﻳﻢ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﺮﺗﮕﺎه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﭼﻪ ﻣﺸﻐﻮﻟﻴﺖ و ﭼﻪ ﻓﻌﺎﻟﻴﺘﻲ ﺑﻬﺘﺮ از‬ ‫اﻳﻦ!‬ ‫در ﺑﻨﺪ ‪ 7 .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬ ‫ﻧﻤﻲﮔﻮﺋﻴﻢ ﻫﺪف ﺣﻴﺎت ﭼﻴﺴﺖ‪ .‬در ﻛﺪام ﻃﺮف‬ ‫اﻧﺮژيﻫﺎي دروﻧﻲ و اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ذاﺗﻲ اﻧﺴﺎن ﺑﻬﺘﺮ و ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺑﻪ ﺟﻠﻮه و ﻓﻌﻞ در آﻣﺪه‬ ‫اﺳﺖ‪ .3‬اﻳﻦ ﺳﺌﻮال ﭘﻴﺶ آﻣﺪ‪ ،‬ﺣﺎل ﻛﻪ ﻣﺎدﻳﺎت ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺣﺮارت اﺳﺖ و ﻫﺪف‬ ‫ﺣﻴﺎت ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﭘﺲ ﻫﺪف ﺣﻴﺎت ﭼﻴﺴﺖ؟ ﺷﺎﻳﺪ ﺑﻌﻀﻲﻫﺎ اﺻﻼً ﻣﻌﺘﻘﺪ ﺑﻪ ﻫﺪف ﻧﺒﻮده‬ ‫اﺻﻞ »ﻫﺪف ﻃﺒﻴﻌﻲ« )‪ (finalisme‬را در ﻋﻠﻢ اﻟﺤﻴﺎت ﻗﺒﻮل ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻳﮕﺎﻧﻪ ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ در آن ﺷﻚ ﻛﻨﻴﻢ ﻧﻔﺲ ﺧﻮد و ﭘﺲ از آن ﻣﺤﻴﻂ ﺧﻮدﻣﺎن‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬اﺻﻼً ﻧﺮد ﻋﺸﻖ ﺑﺎ ﻛﺴﻲ ﺑﺒﺎزد و ﺳﺮ ﺑﻪ آﺳﺘﺎن ﻣﻌﺒﻮدي ﺑﮕﺬارد ﻳﺎ‬ ‫آزاد وار ﺧﻮد را از ﻫﺮ ﻋﺸﻖ و ﻗﻴﺪي ﺑﺮﻫﺎﻧﺪ؟‬ ‫دﻳﺪﻳﻢ و داﻧﺴﺘﻴﻢ ﻛﻪ ﺑﺎزي ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎ ﻣﺎ‪ ،‬ﺑﺎزي ﭘﺪر ﺑﺎ ﻓﺮزﻧﺪ از راه ﻣﺤﺒﺖ و ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر‬ ‫ﺗﺮﺑﻴﺖ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻲﭘﺮﺳﻴﻢ ﻣﺴﻴﺮ ﺣﻴﺎت ﺑﻪ ﻛﺠﺎ اﺳﺖ؟ ﻣﺮاﺣﻞ ﺑﻌﺪي‬ ‫ﭼﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد؟‬ ‫راﻫﻨﻤﺎي ﻣﺎ ﻧﺎﭼﺎر ﺑﺎﻳﺪ ﻣﺸﺎﻫﺪات ﻃﺒﻴﻌﻲ و ﻣﺮاﺣﻞ ﻗﺒﻠﻲ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﺒﻴﻨﻴﻢ در ﻣﺮاﺣﻞ ﻗﺒﻠﻲ‬ ‫ﺗﺮﺗﻴﺐ و ﺗﻮاﻟﻲ ﭼﮕﻮﻧﻪ ﺑﻮده‪ ،‬ﭘﻴﻜﺮ و روان ﻣﺎ )روان ﻣﺠﺮد ﻳﺎ روان ﻣﺎدي( ﺑﻪ ﭼﻪ ﻧﻮع‬ ‫ﻋﺸﻖﻫﺎﻳﻲ ﺗﻦ در داده و ﺑﺮاي ﭼﻪ ﻋﺸﻖﻫﺎﻳﻲ آﻣﺎده ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .

‬‬ ‫ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﻣﺮاﺣﻞ و ﻣﺴﻴﺮﻫﺎي ﺑﻦﺑﺴﺖ آﻧﺠﺎﻫﺎﻳﻲ را ﺧﻮاﻫﻴﻢ داﻧﺴﺖ ﻛﻪ ﻧﻴﺮوي ﺣﻴﺎت‬ ‫)‪ (W‬ﺻﻔﺮ ﺷﺪه و ﻣﺮﻛﺐ ﺳﻔﺮ ﭘﻲ ﺷﻮد‪ .‬در اﻳﻨﺠﺎ ﻧﻈﺮ‪ ،‬ﺑﻴﺸﺘﺮ دﻳﻨﺎﻣﻴﻚ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺤﺮك اﺳﺖ ﺗﺎ اﺳﺘﺎﺗﻴﻚ ﻳﺎ ﺳﻜﻮن‪.‬ﻳﻌﻨﻲ ﺻﻔﺮ‪.‬‬ ‫ﭼﻮن ﻧﻈﺮ ﺑﺮ ﻋﺸﻖ و ارﺗﺒﺎط ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﺧﺎرج ﺷﺨﺺ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﺮاﺣﻞ ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ اﻧﺴﺎن‬ ‫را ﻛﻪ ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪ ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و ﺗﺠﻬﻴﺰات ﺧﻮد او ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﺗﻜﺮار ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .2‬آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﻋﻘﺐ ﻣﻌﻴﺎر ﻣﺜﺒﺖ ﻣﺤﺴﻮس ﺑﺮاي ﺧﻮﺑﻲ‬ ‫و ﺑﺪي ﻣﻲﮔﺸﺘﻴﻢ ﺻﺤﺒﺖ ﺷﺪ‪ .3‬ﭘﻞﻫﺎي ﻋﺸﻖ‬ ‫‪1.‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ آن ﻋﺸﻘﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺑﻦﺑﺴﺖ ﻧﻴﻔﺘﺪ‪ ،‬ﻋﺸﻘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﻏﻴﺮ ﺧﻮد و ﺧﺎرج‬ ‫ﺧﻮد ﻣﻌﻄﻮف ﮔﺮدد‪ .‬در ﻫﺮﺣﺎل ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ‬ ‫اﻧﺘﻈﺎر ﺗﻮﻗﻒ و اﺳﺘﺮاﺣﺖ و ﺗﻌﻄﻴﻞ را داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬‬ .‬‬ ‫ﭼﻮ از ﺧﻮد ﺑﺮون ﺷﺪ ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺎن رﺳﻴﺪ‬ ‫ﻛﻪ ﺣﺎﻓﻆ ﻛﻪ در ﻋﺎﻟﻢ ﺟﺎن رﺳﻴﺪ‬ ‫‪ -9.2‬ﻳ‪ Ĥ‬اَﻳ‪‬ﻬ‪‬ﺎ اﻟْﺎ‪‬ﻧْﺴﺎنُ ا‪‬ﻧﱠﻚ‪ ‬ﻛﺎد‪‬ح‪ ‬ا‪‬ﻟﻰ ر‪‬ﺑ‪‬ﻚ‪ ‬ﻛَﺪ‪‬ﺣﺎً ﻓَﻤ‪‬ﻼﻗﻴﻪ‪) ‬اﻧﺸﻘﺎق ‪ : 6 /‬اى اﻧﺴﺎن ﺑﺪاﻧﻜﻪ در راه وﺻﻮل‬ ‫ﭘﺮوردﮔﺎرت در ﺗﻌﺐ و زﺣﻤﺖ ﻣﺨﺼﻮص ﻫﺴﺘﻰ و ﺑﺎﻻﺧﺮه او را ﻣﻼﻗﺎت ﺧﻮاﻫﻰ ﻛﺮد(‪.‬واﻻ ﻋﺸﻖﻫﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﭼﻬﺮه رﻳﺎﻛﺎراﻧﻪ و ﺑﺎﻃﻦ ﺷﻬﻮتاﻧﮕﻴﺰ‬ ‫ﺑﺮﮔﺸﺖ ﺑﻪ ﺧﻮد داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ ﻋﺸﻖ ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﺗﺮﻛﻴﺐ ﻧﻔﺲ ﺑﺎ ﻧﻔﺲ اﺳﺖ‪ .‬ﺣﻴﺎت و ﻣﻮﻓﻘﻴﺖ ﺑﺪون ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و‬ ‫‪2‬‬ ‫ﻣﺮارت ﺗﻌﺒﻴﻪ‪ 1‬ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪.‬‬ ‫از اﻳﻦ ﻣﻘﻮﻟﻪ ﺷﻤﻪاي در ﺑﻨﺪ ‪ 7 .‬وﺻﺎﻟﻲ دﺳﺖ ﻧﺪﻫﺪ ﻳﺎ اﮔﺮ ﺑﺪﻫﺪ ﻃﻮري ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫ﻛﻪ ﻣﺠﺪداً ﻋﺸﻖ ﻗﻮي و ﻣﻌﺸﻮق دﻟﺮﺑﺎﺗﺮي ﺟﻠﻮه ﻧﻜﻨﺪ‪ .‬ﭘﻠﻬﺎﻳﻲ را ﻛﻪ‬ ‫ﺗﺪرﻳﺠﺎً از ﺳﺎﺣﻞ وﺟﻮد ﺧﻮد ﺑﻪ ﺳﺎﺣﻞ ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻳﻌﻨﻲ ﺑﻪ ﺧﺎرج ﻣﻴﺰﻧﺪ درﻧﻈﺮ ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢ و ﺑﻪ‬ ‫ﺗﻜﻴﻪﮔﺎه و ﭘﺎﻳﻪﻫﺎي اﻳﻦ ﭘﻠﻬﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪.‬‬ ‫ﺷﺮط اﺳﺎﺳﻲ ﺗﻜﺎﻣﻞ‪ ،‬ﺧﺮوج از ﻧﻔﺲ و ﺗﻮﺟﻪ و اﺳﺘﻔﺎده از ﺧﺎرج ﻧﺎﻣﺤﺪود‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .2‬و ﺟﺎي دﻳﮕﺮ ﻧﻴﺰ ﻣﺮاﺗﺒﻲ از ﻣﺮاﺣﻞ ﻋﺸﻖ را‬ ‫ﺑﺮﺷﻤﺮدﻳﻢ‪ .‬‬ ‫ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ ﺗﻮاﻟﻲ ﻣﺮاﺣﻞ ﻋﺸﻖ و ﺟﻬﺖ ﺗﻌﺎﻟﻲ آنرا ﺑﻴﺎﺑﻴﻢ‪.‬‬ ‫در دو ﺟﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ ﺑﺮ ﺳﺮ راه ﻛﺎروان ﻋﺸﻖ ﻧﺸﺴﺘﻪ و ﻣﺪارج آنرا ﺗﻤﺎﺷﺎ ﻛﻨﻴﻢ‪:‬‬ ‫‪ -1‬ﺟﺮﻳﺎن رﺷﺪ ﻛﻮدك اﻣﺮوزي را درﻧﻈﺮ ﺑﮕﻴﺮﻳﻢ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪457‬‬ ‫ﻣﺮاﺣﻞ ﺻﺤﻴﺢ و ﻗﺎﺑﻞ اﻧﺘﺨﺎب ﻋﺸﻖ‪ ،‬آن ﻣﻨﺎزﻟﻲ را ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﺷﻨﺎﺧﺖ ﻛﻪ در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬ ‫دروازه ورودي‪ ،‬دروازهاي ﻫﻢ ﺑﺮاي ﺧﺮوج ﺑﻪ ﻃﺮف ﺷﺎﻫﺮاه ﺗﻜﺎﻣﻞ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬در ﺑﻨﺪ ‪ 2 . Conception‬‬ ‫‪ .‬‬ ‫‪ -2‬در ﺳﺮ راه ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﺳﺮاغ آن ﺑﺮوﻳﻢ‪.

‬ﭘﻞ اﻧﺲ و ﻣﺤﺒﺖ‪ .‫‪ 458‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻛﻮدك ﻋﺰﻳﺰ ﭘﺲ از اﻧﺪك آﺷﻨﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻣﺎدر و ﻧﺰدﻳﻜﺎن ﻳﺎﻓﺖ‪ ،‬ﺑﺎ ﻧﮕﺎهﻫﺎي درﺧﺸﺎن‬ ‫و ﻟﺒﺨﻨﺪﻫﺎي ﺷﻴﺮﻳﻨﻲ ﻛﻪ ﺑﺮ ﭼﻬﺮه ﻣﻌﺼﻮﻣﺶ ﻧﻘﺶ ﻣﻲﺑﻨﺪد‪ ،‬ﺧﺒﺮ از ﻧﺰول ﻓﺮﺷﺘﻪ اﻧﺲ و‬ ‫ﻃﻠﻮع ﻣﻠﻜﻪ ﻋﺎﻃﻔﻪ در ﻗﻠﺐ ﺻﺎﻓﺶ ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﺣﺴﻲ ﻛﻪ ﺑﻌﺪاً ﻏﺮﻳﺰه ﺟﻨﺴﻲ و‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﺟﻨﺲ ﻣﻘﺎﺑﻞ را رﻧﮓ و ﻟﻌﺎب ﻣﻴﺒﺨﺸﺪ‪ .‬آﻧﺠﺎ ﻛﻪ ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ‪:‬‬ ‫ﻛﻪ در آﻓﺮﻳﻨﺶ زﻳﻚ ﮔﻮﻫﺮاﻧﺪ‬ ‫ﺑﻨـﻲآدم اﻋــﻀـﺎي ﻳﻜـﺪﻳﮕـﺮاﻧـﺪ‬ ‫دﮔــﺮ ﻋﻀـﻮﻫﺎ را ﻧـﻤﺎﻧـﺪ ﻗــﺮار‬ ‫ﭼﻮ ﻋﻀﻮي ﺑﻪ درد آورد روزﮔﺎر‬ ‫ﻧﺸﺎﻳﺪ ﻛــﻪ ﻧـﺎﻣـﺖ ﻧـﻬﻨـﺪ آدﻣﻲ‬ ‫ﺗـﻮ ﻛـﺰ ﻣﺤـﻨﺖ دﻳـﮕﺮان ﺑﻲﻏﻤﻲ‬ ‫اﻳﻦ ﻫﻤﺪردي ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﭘﺎﻳﻪ واﻗﻌﻲ و ﻋﻠﻤﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ در‬ ‫وﺟﻮد ﻋﺎﺷﻖ ﭼﻴﺰي از ﻣﻌﺸﻮق ﻫﺴﺖ‪ .‬ﭘﻞ اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ‪.‬‬ ‫اﻳﻦ ﭘﻞ اول ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺲ از آن ﺑﺎ ﻣﻘﺎﻳﺴﻪاي ﻛﻪ ﻣﻴﺎن ﺧﻮد و‬ ‫ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺟﺴﺘﺠﻮﻳﻲ ﻛﻪ از زﻳﺒﺎﻳﻲ و ﭘﺎﻛﻲ و درﺳﺘﻲ در ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ و در ﺧﻮد‬ .‬‬ ‫ﺧﻴﻠﻲﻫﺎ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﻣﻲداﻧﻨﺪ از ﻧﺎﺣﻴﻪ ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﭼﻪ ﻓﻮاﻳﺪي ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ‪ ،‬ﻣﻊذﻟﻚ‬ ‫ﻛﻮﭼﻜﺘﺮﻳﻦ ﻣﺤﺒﺖ و ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻣﻴﺎن ﺧﻮد و دﻳﮕﺮان ﺣﺲ ﻧﻤﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬ﻳﺎ در ﻣﻌﺸﻮق ﭼﻴﺰي ﻫﺴﺖ ﻛﻪ در ﻋﺎﺷﻖ ﻛﺴﺮ و‬ ‫ﻣﻮرد اﺣﺘﻴﺎج اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ ﺗﺎرﻫﺎي آﻻت ﻣﻮﺳﻴﻘﻲ ﺳﻨﻜﺮون‪.‬‬ ‫ﻗﺒﻞ از آﻧﻜﻪ ﻃﻔﻞ ﺑﻪ ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ ﺑﺮﺳﺪ ﺑﺎ ﻧﻈﺮي ﻛﻪ از وراء ﻣﺎدر و ﭘﺪر ﺑﻪ ﺻﺤﻨﻪ وﺳﻴﻊ‬ ‫و زﻳﺒﺎي ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻲاﻧﺪازد و آﺷﻨﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﺮدم ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺣﺲ زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ و‬ ‫ﺟﻤﺎل دوﺳﺘﻲ و ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺟﻮﻳﻲ در او ﭘﺪﻳﺪار ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در ﺣﻴﻮاﻧﺎت‬ ‫ﭘﻴﻮﺳﺘﮕﻲ و واﺑﺴﺘﮕﻲ دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد وﻟﻲ ﺑﻪﻧﻈﺮ ﻧﻤﻲآﻳﺪ اﻧﺲ و ﻋﺎﻃﻔﻪاي وﺟﻮد داﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ و در ﻏﻢ و ﺷﺎدي ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﺷﺮﻛﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬اﮔﺮ اﻳﻨﻄﻮر ﺷﺪ‬ ‫) و اﻳﻨﻄﻮر ﻫﻢ ﻣﻲﺷﻮد( آﻧﻮﻗﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﻨﺎي ﻣﺎدي و واﻗﻌﻲ ﻛﻠﻤﻪ‪ ،‬ﺷﻌﺮ ﺳﻌﺪي درﺳﺖ در‬ ‫ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬اﺷﺨﺎص ﻧﻮﻋﺪوﺳﺖ ﺣﺘﻤﺎً و ﻳﻘﻴﻨﺎً ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ و ﻫﻤﻨﻮﻋﻲ ﺑﺎ اﺟﺘﻤﺎع‬ ‫دارﻧﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ از وﺟﻮد ﻳﻚ ﻓﺮد در ﻓﺮد دﻳﮕﺮ‬ ‫رﺷﺘﻪ و اﺛﺮي ﺑﺮﻗﺮار ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﮔﻮ اﻳﻨﻜﻪ ﻣﺒﺪاء و ﻣﻨﺸﺎء اﻳﻦ اﻧﺲ و ﻋﺎﻃﻔﻪ ﻳﻘﻴﻨﺎً ﺣﺎﻓﻈﻪ ﺧﺪﻣﺖ و ﻧﻔﻌﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از‬ ‫ﻣﺎدر ﺑﻪ او رﺳﻴﺪه اﺳﺖ و اﺣﺘﻴﺎﺟﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﺴﺘﺎن ﻣﺤﺒﺖ و ﺣﻤﺎﻳﺖ او دارد‪ ،‬وﻟﻲ‬ ‫اوﻟﻴﻦ ﭘﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ از دﻧﻴﺎي »ﺧﻮد« ﻳﻌﻨﻲ ﺧﻮدﺑﻴﻨﻲ ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ »ﻏﻴﺮﺧﻮد« ﻳﺎ ﻏﻴﺮﺷﻨﺎﺳﻲ و‬ ‫ﻧﻮع ﺧﻮاﻫﻲ ﻣﻲزﻧﺪ‪.‬ﻣﺎ وﻗﺘﻲ ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻛﺴﻲ ﻋﺎﻃﻔﻪ و ﻣﺤﺒﺖ واﻗﻌﻲ‬ ‫دارﻳﻢ ﻛﻪ اﮔﺮ رﻧﺞ و ﻣﻼﻟﻲ ﺑﻪ او دﺳﺖ دﻫﺪ ﺣﻘﻴﻘﺘﺎً ﻣﺎ ﻫﻢ درد ﺑﻜﺸﻴﻢ‪ .

‬‬ ‫ﻋﺸﻖ ﺟﻨﺴﻲ و ﻋﺸﻖ ﻣﺎدري ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﻛﻪ ﺑﻪﺧﺎرج دارد در ﻓﺼﻞ ﻣﺸﺘﺮك‬ ‫ﻋﺸﻖﻫﺎي ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺑﻪ ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ اﺳﺖ و ﻋﺸﻖﻫﺎي اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﺧﺎرج ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻗﺮار دارد‪ .‬در اﻋﻤﺎل ﺧﻮد ﻧﻪ ﺑﻪ اﻳﻦ‬ ‫ﻟﺤﺎظ ﻛﻪ ﻣﺴﺘﻮﺟﺐ اﻳﺮاد و ﺗﻮﺑﻴﺦ ﻳﺎ ﺗﻤﺠﻴﺪ و ﺗﺸﻮﻳﻖ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ دروﻧﻲ‬ ‫ﺑﻪ ﻣﻔﻬﻮم زﺷﺘﻲ و زﻳﺒﺎﻳﻲ اﺧﻼﻗﻲ و اﻧﺰﺟﺎري ﻛﻪ ﻃﺒﻌﺎً از ﺿﻌﻒ ﻳﺎ از ﺧﻄﺎي ﺧﻮد‬ ‫ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻣﻴﻠﻲ ﻛﻪ ﻃﺒﻌﺎً او را ﺑﻪ ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻴﺮ و ﺧﻮﺑﻲ ﻣﻴﻜﺸﺎﻧﺪ ﻋﻼﻗﻪﻣﻨﺪ ﻣﻲﺷﻮد‪.‬اﻳﻦ ﺣﺲ‪ ،‬ﺣﺲ اﺧﻼﻗﻲ و‬ ‫ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺣﺲ زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ و ﺣﺲ اﺧﻼﻗﻲ‪ ،‬دو ﭘﻴﻮﻧﺪ ﻳﺎ ﭘﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ از ﻃﺮﻓﻲ ﺑﺎ‬ ‫ﻇﻮاﻫﺮ و ﺻﻮر و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺑﺎ اﻓﻌﺎل و ﻣﻌﺎﻧﻲ ﺧﺎرج ﺧﻮد زده و درﺻﺪد ﺗﻮﺟﻪ و‬ ‫ﺗﻨﺎﺳﺐ و ﺗﺒﻌﻴﺖ ﺑﺎ آﻧﻬﺎ ﺑﺮﻣﻲآﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﻴﻮﻧﺪ ﺑﺎ ﺻﻮرتﻫﺎ و ﻇﻮاﻫﺮ ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ ﮔﻔﺘﻴﻢ ﭘﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻏﺮﻳﺰه ﺟﻨﺴﻲ ﻗﺪم اول‬ ‫ﺧﻮد را از روي آن ﺑﺮﻣﻴﺪارد‪.‬ﺣﻴﻮاﻧﺎت از اﻳﻦ ﺣﺪ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﻧﻴﺎﻣﺪهاﻧﺪ‪) .‬‬ ‫اﻣﺎ ﭘﺮوردﮔﺎر ﻣﻬﺮﺑﺎن زن را ﻫﻢ ﺑﻲﻧﺼﻴﺐ از رﺣﻤﺖ ﺧﻮد ﻧﮕﺬارده اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫رﺷﺘﻪﻫﺎ و ﺑﺎزوﻫﺎي اﻳﻦ ﭘﻞ ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺤﻜﻢﺗﺮ از ﭘﻞ ﻣﺤﺒﺖ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﺮﺗﺮي ﻣﺮد ﺑﺮ زن از اﻳﻨﺠﺎ ﭘﻴﺪا ﺷﺪ ﻛﻪ آن ﻋﺎﺷﻖ ﺷﺪ و اﻳﻦ ﻣﻌﺸﻮق‪ .‬اﻳﻦ ﭘﻞ ﭘﺎﻳﻪﻫﺎي ﻣﺘﻘﻦ‬ ‫ﻗﺪﻳﻤﻲ از اوﻟﻴﻦ دورانﻫﺎي ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﻧﺴﺎن دارد‪ :‬ﻣﺮد ﻋﺎﺷﻖ ﻣﻲﺷﻮد و زن ﻣﻌﺸﻮق‪.‬اﻳﻦ ﺣﺲ ﺑﺪﻧﺒﺎل ﻋﺎﻃﻔﻪ و ﺑﺎ اﺣﺴﺎﺳﻲ ﻛﻪ در رواﺑﻂ ﺑﺎ اﺷﺨﺎص‬ ‫از ﻧﻔﻊ و ﺿﺮر و از ﺑﺪ و ﺧﻮب درك ﻣﻲﻛﻨﺪ ﺗﻘﻮﻳﺖ ﻣﻴﻴﺎﺑﺪ‪ .‬ﻋﺸﻖ‬ ‫ﻣﺎدري را ﺑﻪ او ﻋﻄﺎ ﻛﺮد ﺗﺎ در زﻣﻴﻨﻪ ﻓﺮزﻧﺪ ﻓﺪاﻛﺎري ﻛﻨﺪ و اﻓﺘﺨﺎر ﻳﺎﻓﺘﻪ در ﺳﺎﺧﺘﻤﺎن و‬ ‫ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ ﻧﺴﻞ‪ ،‬ﺷﺮﻳﻚ ﻣﺮد ﮔﺮدد‪.‬ﻣﺮد در ﻣﻜﺘﺐ‬ ‫ﻋﺸﻖ درس از ﺧﻮدﮔﺬﺷﺘﮕﻲ آﻣﻮﺧﺘﻪ‪ ،‬در ﻃﻠﺐ وﺻﺎل درآﻣﺪه و ﭘﺲ از آن ﺑﺮاي‬ ‫راﺣﺘﻲ زن ﺑﻪ ﺗﻜﺎﭘﻮ اﻓﺘﺎده ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ دوﻣﻴﻦ ﭘﻠﻲ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺧﻮد و ﺧﺎرج ﻣﻲزﻧﺪ‪ ،‬ﭘﻞ اﻳﺠﺎد ﻧﺴﻞ اﺳﺖ‪.‬ﺣﺲ دﻳﮕﺮي ﻛﻪ ﻣﺸﺎﺑﻪ ﺑﺎ ﺣﺲ زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ اﺳﺖ وﻟﻲ از ﺻﻮرت ﺑﻪ ﻣﻌﻨﻲ و از‬ ‫ﺳﻄﺢ ﺑﻪ ﻋﻤﻖ ﻣﺘﻤﺎﻳﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬در او ﺑﻴﺪار ﻣﻲﮔﺮدد‪ .‬ﺟﺰ ﺑﻌﻀﻲ ﺣﺸﺮات‬ ‫ﻛﻪ ﻏﺮﻳﺰه اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ آﻧﻬﺎ را ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ(‪ .‬‬ .‬دروازهاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﻃﺒﻴﻌﺖ در ﻣﺴﻴﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ از ﺷﻬﺮ ﻣﺎدي ﺑﻪ‬ ‫ﺷﻬﺮ ﻣﻌﻨﻮي ﺑﺎز ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ اﻧﺴﺎن در اﻳﻦ ﻣﻜﺘﺐ درس‬ ‫ﻋﺸﻖ ﻛﻠﻲ و ﻣﻌﻨﻮي را آﻣﻮﺧﺘﻪ و ﭘﺎ ﻓﺮاﺗﺮ ﻣﻲﻧﻬﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪459‬‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .

‬‬ ‫ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﺷﺨﺺ از ﺳﻦ ﺑﻠﻮغ ﮔﺬﺷﺖ و ﺗﻮاﻧﺴﺖ ﻣﺼﺪر ﻋﻤﻞ و ﻣﻨﺸﺎء اﺛﺮ‬ ‫ﺑﺸﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﭘﻞ ﻣﺴﻴﺮ رواﺑﻂ و ﻣﺒﺎدﻻت او ﺑﺎ اﺟﺘﻤﺎع و ﺧﺪﻣﺎت ﻳﺎ ﺧﻴﺎﻧﺖﻫﺎ ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬اﻳﻨﻘﺪر ﻋﻤﻮﻣﻲ و ﻃﺒﻴﻌﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ و ﻣﻨﺸﺎء ﻗﺪﻳﻢ دارﻧﺪ‪ .‬ﭘﺎﻳﻪ ﺷﺨﺼﻴﺖ در آن روز ﮔﺬارده‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪.‬آﻧﻬﺎ ﻛﻢ و ﺑﻴﺶ ﻋﺸﻖﻫﺎي اﺟﺒﺎري ﺑﺸﺮ اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺑﻪ ﻣﻴﺮاث و ﻏﺮﻳﺰه درﻳﺎﻓﺖ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .4‬از اﺟﺒﺎر ﺗﺎ اﺧﺘﻴﺎر‬ ‫ﭘﻞ ﻫﺎي ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ ﻣﺎﺑﻴﻦ ﺷﺨﺺ از ﻳﻚ ﻃﺮف و اﺷﺨﺎص و اﺷﻴﺎء ﻣﺤﺴﻮس از ﻃﺮف‬ ‫دﻳﮕﺮ ﺑﻮد‪ .‬‬ ‫اﻳﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ ﻇﺎﻫﺮ ﻋﺎﻟﻤﻲ اﺳﺖ ﺑﻲﭘﺎﻳﻪ و ﺳﺴﺖ‪ .‬‬ ‫در ﺑﺎره ﻋﺸﻖﻫﺎي ﻋﺎﻃﻔﻪاي و ﺟﻨﺴﻲ و زﻳﺒﺎﻳﻲ اﺧﺘﻼف ﻧﻈﺮ و ﺗﺮدﻳﺪ ﻛﻤﺘﺮ وﺟﻮد‬ ‫دارد‪ .‬اﻣﺎ ﻋﻼﻗﻪ ﺑﻪ اﻓﻜﺎر و ﻋﺸﻖ ﺑﻪ ﻋﻘﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻋﺸﻖ‬ .‬ﻏﻴﺮﻣﺤﺴﻮس و‬ ‫ﻣﺘﻐﻴﺮ‪ .‬از‬ ‫ﻣﺤﺴﻮﺳﺎت ﺑﻪﻣﻌﺎﻧﻲ و ﺑﻪاﻧﺪﻳﺸﻪﻫﺎي ﻛﻠﻲ راه ﭘﻴﺪا ﻛﺮده و از ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﻣﺸﺎﻫﺪات و‬ ‫ﻣﺴﻤﻮﻋﺎت و ﺗﺼﻮرات و اﻓﻜﺎر ﺧﻮد »ﻣﻌﺘﻘﺪاﺗﻲ« اﺧﺘﻴﺎر و اﺣﺮاز ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‫‪ 460‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﭘﻞ ﺳﻮم ﻳﻌﻨﻲ ﭘﻞ اﺧﻼق و ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ‪ ،‬در ﻃﺮف ﺷﺨﺺ‪ ،‬ﭘﺎﻳﻪ آن ﺑﺮﭼﻴﺰي اﺳﺖ ﻛﻪ‬ ‫آن را ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻣﻲﮔﻮﺋﻴﻢ‪ .‬ﺗﺎﺑﻊ ﻫﻮس و ﻧﻈﺮ‪ .‬وﻟﻲ ﺗﺼﺎدﻓﺎً ﭘﻴﻮﻧﺪي ﻛﻪ ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺧﻮد ﻣﻴﺰﻧﺪ‬ ‫)اﻋﻢ از ﺑﺎﻃﻞ ﻳﺎ درﺳﺖ( ﻏﺎﻟﺒﺎً ﺧﻴﻠﻲ ﻣﺤﻜﻤﺘﺮ از ﻋﻼﻗﻪاي اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪﻧﺰدﻳﻚﺗﺮﻳﻦ اﻓﺮاد‬ ‫و اﺷﻴﺎء داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬وﻗﺘﻲ از او ﻣﻲﭘﺮﺳﻨﺪ ﻣﺜﻼً اﻳﻦ ﺷﻴﺮﻳﻨﻲ را ﺑﻪ ﻛﻲ‬ ‫ﺑﺪﻫﻴﻢ ﻳﺎ اﻳﻦ ﻋﺮوﺳﻚ ﻣﺎل ﻛﻲ اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ »ﻣﻦ«‪ .‬وﻟﻲ در ﺑﺎره ﻋﺸﻖﻫﺎي اﻋﺘﻘﺎدي ﺑﺤﺚ زﻳﺎد اﺳﺖ‪ .‬ادراك ذﻫﻨﻲ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪﺧﻮد ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ اﻧﺴﺎن ﻓﻘﻂ ﺑﺎ ﻣﺸﻬﻮدات ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺑﺎ اﻓﺮاد ﺟﻤﻌﻴﺖ ﺳﺮوﻛﺎر ﻧﺪارد‪ .‬ﭘﺎﻳﻪ اﻳﻦ ﭘﻞ ﻧﻴﺰ روي ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﺖ‪ ،‬وﻟﻲ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻣﺘﻔﻜﺮ و‬ ‫ﻣﺠﻬﺰ ﺑﻪ داﻧﺶ‪.‬اول دﻓﻌﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺧﻮد را‬ ‫ﻣﻲﺷﻨﺎﺳﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -9.‬ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﻛﻮدك ﻧﺎمﻫﺎي ﻣﺨﺼﻮص ﭘﺴﺘﺎن و ﻣﺎدر و ﭘﺪر و ﻏﺬا و ﻏﻴﺮه را‬ ‫ﺗﻤﺮﻳﻦ ﻛﺮد ﻛﻠﻤﻪاي ﺑﻪزﺑﺎن ﻣﻲآورد ﻛﻪ ﻋﻼوه ﺑﺮ ﻣﺤﺒﺖ و ﻟﺬت اﻳﺠﺎد ﻳﻚ ﻧﻮع‬ ‫اﺣﺘﺮام و ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺑﺮاي او ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻣﻮﻫﻮم و ﺑﻲاﺛﺮ‪ .‬ﺗﺎ آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ از اﺻﻞ ﻣﻮرد‬ ‫اﻧﻜﺎر ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد‪ .‬اﻳﻦ ﭘﺎﻳﻪ در ﻣﺎهﻫﺎي اوﻟﻲ ﻛﻪ ﻃﻔﻞ زﺑﺎن ﺑﺎز ﻣﻲﻛﻨﺪ رﻳﺨﺘﻪ‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﻌﺪ‬ ‫از اﻓﺮاد و اﺷﻴﺎء ﺳﻮﻣﻴﻦ ﻋﺎﻟﻢ ﺧﺎرج ﺷﺨﺺ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬ﻋﻠﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﺸﻘﻬﺎي ﻓﻮقاﻟﺬﻛﺮ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﻋﻼﻗﻪﻫﺎي‬ ‫ﻣﺤﺴﻮس و ﻣﺎدي ﺑﻮده و ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻋﻤﻮﻣﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .

‬ﭘﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺷﺨﺺ از ﺟﺎﻧﺐ ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ ﺧﺎرج و آﻧﻬﻢ ﻋﺎﻟﻢ‬ ‫ﺑﺴﻴﺎر وﺳﻴﻊ ﻏﻴﺮﻣﺎدي ﺣﻘﻴﻘﺖ دوﺳﺘﻲ و ﺣﻖﻃﻠﺒﻲ زده اﺳﺖ‪.‬ﺑﺸﺮ ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ‬ ‫در اﻧﺘﺨﺎب ﻣﻌﺒﻮد ﻧﻴﺰ ﻣﺎﻟﻚ و ﻣﺨﺘﺎر ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻳﻌﻨﻲ اﻛﺘﺴﺎﺑﻲ‬ ‫اﺳﺖ و داﻣﻨﻪ رﺷﺪ آن ﻧﺎﻣﺤﺪود‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺗﻠﻘﻴﻦ ﺗﻮﻟﻴﺪ ﺷﻮد و ﺑﺎ ﺗﻔﻜﺮ و ﻣﺠﺎﻫﺪه ﺗﻘﻮﻳﺖ‬ ‫ﮔﺮدد‪ .‬ﻗﺎﺑﻞ ﻛﺎرﻛﺮدن و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ اﮔﺮ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ ﺧﻮد ﻣﻮﺿﻮع ﺑﺎﺷﺪ‬ ‫ﻋﺸﻖ اﺳﺖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ‪ .‬ﺳﻬﻞ اﺳﺖ ﻛﻪ واﺑﺴﺘﮕﻲ آنﻫﺎ‬ ‫ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﺘﻘﺪات دﻳﻨﻲ ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﺷﺪﻳﺪﺗﺮ از اﻣﺮوز ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﻋﺸﻖ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﻓﺮق اﺳﺖ ﻣﻴﺎن‬ ‫ﻣﻌﺘﻘﺪاﺗﻲ ﻛﻪ در اﺛﺮ ﺗﻠﻘﻴﻦ ﺧﺎرج ﻳﺎ ﺗﺮس و ﺗﺨﻴﻞ ﺑﺮ اﻧﺴﺎن ﺗﺤﻤﻴﻞ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﺪ و ﺑﻪ‬ ‫ﻟﺤﺎظ ﺿﻌﻒ ﻧﻔﺲ‪ ،‬اﻧﺴﺎن از آﻧﻬﺎ ﺗﺒﻌﻴﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﺎ ﻣﻌﺘﻘﺪاﺗﻲ ﻛﻪ در اﺛﺮ ﺗﻔﻜﺮ و ﺗﺤﻘﻴﻖ‬ ‫ﻣﻜﺘﺴﺐ و ﻣﻌﺸﻮق ﺷﺨﺺ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺗﺬﻛﺮ و ﺗﻤﺮﻳﻦ ﻫﺮ ﺻﺒﺢ و ﺷﺎم ﺗﺠﺪﻳﺪ ﺷﻮد‪ .‬‬ ‫ﺑﺮﺧﻼف ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻛﻪ ﻣﻮﻫﺒﺘﻲ و ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﺧﺘﺼﺎﺻﻲ ﺑﻪ اﻓﺮاد و ﺣﺎﻻت‬ ‫ﺧﺎص ﺑﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﻳﻜﻲ ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺟﻨﺒﻪ ﻋﻤﻮﻣﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و ﻫﻤﻪ ﻛﺲ‬ ‫را در ﭘﺮﺳﺘﺸﮕﺎه آن راه ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫رﻳﺸﻪﻫﺎي ﻋﻘﻴﺪه ﭼﻮن ﻫﻢ در ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺎدي و ﺣﻴﺎﺗﻲ ﺷﺨﺺ وارد ﻣﻲﺷﻮد و ﻫﻢ ﺳﺮ‬ ‫و ﻛﺎر ﺑﺎ ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﺣﻴﺜﻴﺖ او ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻫﻢ ﺑﺎ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﺧﺎرج او ﻣﺮﺑﻮط‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻧﻔﻮذ و اﺳﺘﺤﻜﺎﻣﻲ ﻋﺠﻴﺐ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻋﻼﻗﻪ و ﻓﺪاﻛﺎري ﻛﻪ در راه ﻋﻘﻴﺪه ﺑﻪ‬ ‫ﻟﺤﺎظ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺎدي ﻳﺎ ﺑﻪﻟﺤﺎظ ﻣﺤﺼﻮل ﻧﻔﺲ ﺑﻮدن اﺑﺮاز ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﺗﻌﺼﺐ اﺳﺖ‪،‬‬ ‫ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ و ﺧﺮﻓﺘﻲ و رﻛﻮد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻫﻤﻪ ﻛﺲ داراي آن ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻛﺴﻲ ﻛﻪ ﻓﻜﺮ و ﻋﻘﻴﺪهاي اﺧﺘﻴﺎر ﻧﻜﺮده ﺑﺎﺷﺪ ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ آﺳﺎﻧﻲ اﺻﻞ آنرا‬ ‫اﻧﻜﺎر ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪461‬‬ ‫اﺧﺘﻴﺎري ﺑﺸﺮ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫در ﻫﺮ ﺣﺎل ﻣﺤﺼﻮل آﺧﺮﻳﻦ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮي و ﻃﺮﻳﻖ ﻧﻬﺎﻳﻲ ﻣﺪارج ﻋﺸﻖ اﻧﺴﺎن ﻫﻤﻴﻦ‬ ‫ﻋﺸﻖ اﺧﺘﻴﺎري‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺟﺴﺘﺠﻮي ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎ و ﻣﻌﺒﻮدﻫﺎي اﻋﺘﻘﺎدي اﺳﺖ‪ .‬دل ﺧﻮاﻫﺎن و ﻋﻘﻞ راﻫﻨﻤﺎ و دﺳﺖ و ﭘﺎ رﻫﺒﺮ ﺷﺪه‪ ،‬ﻣﺘﻮاﻟﻴﺎً ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ‬ .‬ﻋﺸﻘﻲ اﺳﺖ ﺳﺰاوار و ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻣﺨﺘﺎر‪ .‬ﻣﻨﻈﻮر ﻣﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻧﻮع اﺧﻴﺮ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﮔﻮ اﻳﻨﻜﻪ اﻧﺴﺎن از ﻗﺪﻳﻤﻲﺗﺮﻳﻦ روزﻫﺎي ﺗﺎرﻳﺦ ﺧﻮد ﻛﻪ ﺻﺎﺣﺐ آﺛﺎر و ﺧﻂ ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ ﻧﻤﻮﻧﻪاي از ﺑﻲﻋﻘﻴﺪﮔﻲ و ﺑﻲدﻳﻨﻲ ﻧﺸﺎن ﻧﻤﻲدﻫﺪ‪ .‬دل و ﻋﻘﻞ و دﺳﺖ در اﻳﻨﺠﺎ ﺗﺸﺮﻳﻚ ﻣﺴﺎﻋﻲ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬آﻧﻬﺎ ﻫﻢ ﻛﻪ دارﻧﺪ ﻳﻜﺴﺎن ﻧﺪارﻧﺪ‪.

‬‬ ‫‪ . Citoyen‬‬ ..‬ﻋﻨﻜﺒﻮت ‪ : 69 /‬آﻧﺎن ﻛﻪ در ﻣﺎ ﻛﻮﺷﺶ و ﻣﺠﺎﻫﺪه ﻛﺮدﻧﺪ آﻧﻬﺎ را ﺑﻪ‬ ‫راﻫﻬﺎى ﺧﻮدﻣﺎن ﻫﺪاﻳﺖ ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪.‬ﻧﻴﻞ ﺑﻪ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻣﺪﻧﻲ و ﻗﺒﻮل ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖﻫﺎي ﻟﺸﮕﺮي و ﺳﻴﺎﺳﻲ‬ ‫ﻣﺮﺑﻮﻃﻪ‪ ،‬ﻣﻌﺸﻮق آن روز ﺑﺸﺮ ﻣﺘﻤﺪن ﮔﺮدﻳﺪ‪..‬ﻳﮕﺎﻧﻪ ﻣﺮﻛﺰ و ﻣﺼﺪر ﻗﻮاﻧﻴﻦ و وﺳﻴﻠﻪ اﺣﺮاز ﺣﻖ و اﻣﻨﻴﺖ ﻫﻤﻴﻦ‬ ‫ﻋﻀﻮﻳﺖ ﺷﻬﺮ روم ﺑﻮد‪ .‫‪ 462‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻛﻤﻚ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ..‬‬ ‫‪2.‬‬ ‫در ﻗﺮون ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ﻣﻴﻼد ﻣﺴﻴﺢ ﻛﻪ ﻣﺪﻳﻨﻪﻫﺎي ﻳﻮﻧﺎن و اﻳﺘﺎﻟﻴﺎ ﭘﺮﺳﺘﺶ ﻧﻴﺎﻛﺎن و‬ ‫ﻗﻮاﻧﻴﻦ ﻧﺎﺷﻲ ﺷﺪه از آن را ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ رﻫﺎ ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ و از ﺗﻌﺼﺐﻫﺎي ﺧﻮدﺑﻴﻨﺎﻧﻪ‬ ‫ﺧﺎﻧﻮادﮔﻲ ﺑﻴﺮون آﻣﺪه آﻣﺪه و دﺳﺖ ارﺗﺒﺎط و اﺗﺤﺎد ﺑﻪ ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﻲدادﻧﺪ و رﻓﺘﻪرﻓﺘﻪ‬ ‫دوﻟﺖ واﺣﺪي ﺑﺮ ﻣﺤﻮر ﺷﻬﺮ روم ﺗﺸﻜﻴﻞ ﮔﺮدﻳﺪ‪ ،‬ﻳﻜﻨﻮع اﺣﺮاز ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﻋﻨﻮان‬ ‫ﻣﺪﻧﻴﺖ‪ 2‬ﻳﺎ روﻣﻲ ودن )اﻫﻞ ﻣﺪﻳﻨﻪ روم ﺑﻮدن( ﻣﺎﺑﻪ اﻻﻣﺘﻴﺎز آزاد ﻣﺮدان و ﺗﻮاﻧﮕﺮان و‬ ‫اﺷﺮاف ﮔﺮدﻳﺪ‪ .1‬و‪ ‬اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﺟﺎﻫ‪‬ﺪ‪‬وا ﻓﻴﻨﺎﻟَﻨَﻬ‪‬ﺪ‪‬ﻳ‪‬ﻨﱠﻬ‪‬ﻢ‪ ‬ﺳ‪‬ﺒ‪‬ﻠَﻨﺎ‪) .2‬ذﻛﺮ ﻧﻤﻮدﻳﻢ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺧﻮاﻫﻴﻢ ﻛﺮد‪:‬‬ ‫ﺣﺲ ﻋﺎﻃﻔﻪ و اﻧﺲ ﻣﻼزم ﺑﺎ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺧﺎﻧﻮاده و ﻣﺤﺘﺎجاﻟﻴﻪ‪ ،‬ﺻﻔﺖ ﻣﻤﺘﺎزه اﻓﺮاد‬ ‫ﺗﺸﻜﻴﻞدﻫﻨﺪه اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت اوﻟﻴﻪ ﺗﻤﺪن ﺑﺸﺮ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻣﺠﺎﻫﺪه و ﻛﻮﺷﺶ راﻫﻬﺎي آن ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي در ﺟﻠﻮي‬ ‫‪1‬‬ ‫ﺷﺨﺺ ﺷﻜﺎﻓﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‬ ‫‪ -9.‬در روزﮔﺎري ﻛﻪ ﻫﻨﻮز ﻓﻜﺮ ﻋﻠﻢ و اﺧﻼق و‬ ‫ﻋﻘﻴﺪه ﻇﻬﻮر ﻧﻜﺮده ﺑﻮد‪ ،‬اﺷﻌﺎر ﺟﺎﻫﻠﻴﺖ را ﺧﻮراك داده اﺳﺖ و ﺑﻌﺪﻫﺎ در ﻗﺮون‬ ‫وﺳﻄﻲ ﻛﻪ اروﭘﺎ ﺑﻪ ﻣﻠﻮك اﻟﻄﻮاﻳﻔﻲ ﺑﺮﮔﺸﺖ‪ ،‬در ﺷﻮاﻟﻴﻪﻫﺎي آﻧﺠﺎ ﻣﺠﺪداً ﺳﻨﺖ ﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ از آن ﺣﺲ ﺣﻤﺎﺳﻲ و ﺣﻤﻴﺖ و ﻏﻴﺮت ﻛﻪ دﻓﺎع از ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ در‬ ‫دوران ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻗﺒﻴﻠﻪﻫﺎ و ﺧﺎﻧﻮادهﻫﺎي ﺑﺰرگ )ژﻧﺲ و ﻛﻮرﻳﺎ( در ﻗﺮﻳﻪﻫﺎ و ﻣﺪﻳﻨﻪﻫﺎ‬ ‫ﻗﺪرت ﻳﺎﻗﺘﻪ و ﻻزم آن زﻣﺎن ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ از ﻃﻠﻮع و ﮔﺴﺘﺮش ﻣﺬاﻫﺐ ﺗﻮﺣﻴﺪي و ﺗﻐﻴﻴﺮ ﺷﻜﻠﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻓﺮاﺧﻮر اﺣﻮال و‬ ‫اﻓﻜﺎر زﻣﺎن ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﻮد‪ ،‬ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻗﺮن ﻓﻀﺎﻳﻞ و ﻓﺪاﻛﺎريﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ »ﻣﺪ« ﻣﻲﺷﻮد‪.5‬ﺳﻴﺮ ﺗﺎرﻳﺨﻲ‬ ‫در ﺳﺮ راه ﻗﺎﻓﻠﻪ ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸﺮ ﻛﻪ ﺑﻨﺸﻴﻨﻴﻢ و ﻛﺎروان ﺣﺠﻠﻪﻫﺎي ﻋﺸﻖ را ﺗﻤﺎﺷﺎ ﻛﻨﻴﻢ‪ ،‬ﻧﻈﻴﺮ‬ ‫ﺟﺮﻳﺎﻧﻲ را ﻛﻪ ﻃﻲ رﺷﺪ ﻛﻮدك در ﺑﻨﺪ ‪ 9 .(..‬ﻣﺤﺒﺖ و اﻃﺎﻋﺖ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﭘﺪر ﺑﻪ‬ ‫ﻣﻌﻨﺎي واﻗﻌﻲ ﻛﻠﻤﻪ ﺑﻪ ﺳﺮﺣﺪ ﭘﺮﺳﺘﺶ رﺳﻴﺪه و ﺣﻤﺎﻳﺖ از ﻓﺮزﻧﺪ و اﻓﺮاد ﺧﺎﻧﻮاده ﺟﺰو‬ ‫ﻓﺮاﻳﺾ ﺣﺘﻤﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ‪.

‬‬ ‫رﻧﺴﺎﻧﺲ اروﭘﺎ دوران ﺷﻜﻔﺘﮕﻲ ﺣﺲﻫﺎي زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻲ و ﻫﻨﺮدوﺳﺘﻲ و ﺗﻨﺎﺳﺐﺟﻮﻳﻲ‬ ‫ﺑﺎ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻛﻪ ﺑﻌﺪﻫﺎ در ادﺑﻴﺎت ﺑﻪ رﻣﺎﻧﺘﻴﺴﻢ ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬اﻳﻦ داﻋﻴﻪ ﻋﻠﻤﻲ‬ ‫ﺑﻮدن ﺻﺤﻴﺢ ﻳﺎ ﻏﻠﻂ ﺑﺎﺷﺪ و ﻓﻠﺴﻔﻪ آﻧﻬﺎ ﺑﻴﺶ از ﻓﻠﺴﻔﻪﻫﺎي دﻳﮕﺮ اﻋﺘﺒﺎر و دوام داﺷﺘﻪ‬ ‫‪ .‬ﺑﺸﺮ از ﭘﻞ ﺳﻮم ﻛﻪ ﭘﻞ ﻧﻮﻋﺪوﺳﺘﻲ اﺳﺖ ﻋﺒﻮر ﻛﺮده ﻗﺼﺪ ﺧﺪﻣﺖ و اﺷﺎﻋﻪ‬ ‫ﻋﺪاﻟﺖ را داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ از آﻧﻬﺎ ﻣﺼﻠﺤﻴﻦ و ﻣﺘﻔﻜﺮﻳﻨﻲ ﭘﻴﺪا ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ ﻛﻪ ﺗﻤﺪن اﻓﻜﺎر اﺟﺘﻤﺎﻋﻲ ﻗﺮون‬ ‫ﻣﻌﺎﺻﺮ را ﭘﺎﻳﻪﮔﺬاري ﻧﻤﻮدﻧﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪463‬‬ ‫ﻓﻀﺎﻳﻞ و ﺳﺠﺎﻳﺎﻳﻲ ﻛﻪ در ﺣﺪ اﻓﺮاط ﺑﻪ رﻫﺒﺎﻧﻴﺖ و رﻳﺎﺿﺖ ﻛﺸﻴﺪه‪ ،‬زﻫﺎد و ﻋﺒﺎد و‬ ‫ﻣﺘﺼﻮﻓﻴﻦ را ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﻳﻌﻨﻲ ﻋﻘﻴﺪه اﺳﺖ ﻧﻪ ﺧﻴﺎل و اﺣﺴﺎﺳﺎت‪ .‬‬ .‬‬ ‫در ﺗﻤﺎم اﻳﻦ اﻓﻜﺎر ﺗﻮﺟﻪ زﻳﺎدي ﺑﻪﻓﻀﺎﻳﻞ اﺧﻼﻗﻲ و اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎي ﻛﻤﺎﻟﻲ اﻧﺴﺎن ﺑﻮده‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫داﻋﻴﻪ آﻧﻬﺎ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺴﻠﻚ آﻧﻬﺎ ﺗﻨﻬﺎ دﻛﺘﺮﻳﻦ ﻣﺘﻜﻲ ﺑﺮ ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻋﻠﻤﻲ و دﻻﻳﻞ‬ ‫ﺻﺪدرﺻﺪ ﻋﻘﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺗﺤﺖﺗﺄﺛﻴﺮ و ﺗﺤﺮﻳﻚ ﻋﻮاﻃﻒ ﻋﺎﻟﻴﻪ اﻧﺴﺎﻧﻲ و‬ ‫ﺗﺮﺑﻴﺖﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﺣﺲ اﺧﻼﻗﻲ و ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖﺷﻨﺎﺳﻲ ﺑﻮدهاﻧﺪ‪ .‬در ﻧﻮﺷﺘﻪﻫﺎي آﻧﻬﺎ اﻟﺒﺘﻪ‬ ‫ﻣﻨﻄﻖ و دﻟﻴﻞ وارد ﻣﻲﺷﺪ وﻟﻲ ﻗﻠﻢ ﺑﻴﺸﺘﺮ در دﺳﺖ اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺗﺠﻠﻴﻞ و‬ ‫ﺗﻌﻠﻴﻢ ﻛﻤﺎﻻت ﺑﺸﺮي ﺑﻮد‪ .‬و در ﻓﻦ ﺗﺮﺑﻴﺖ‪،‬‬ ‫اﻓﻜﺎر ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻧﻈﻴﺮ ژانژاك روﺳﻮ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺤﻠﻴﻞ در ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺗﺒﻌﻴﺖ از آنرا ﺑﻴﺮون‬ ‫ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬ﻛﻼم آﻧﻬﺎ ﻧﻔﻮذ و ﻗﺪرت ﺧﻮد را در ﻫﺠﻮ ﻛﺮدن ﻳﺎ در‬ ‫وﺻﻒ ﻛﺮدن ﻗﻬﺮﻣﺎنﻫﺎي ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ از ﻃﺮﻳﻖ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺨﺘﻦ ﻏﺮﻳﺰهﻫﺎي ﻋﺎﻟﻲ اﺧﻼﻗﻲ‬ ‫ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻣﻲﻧﻤﻮد و اﺣﻴﺎﻧﺎً ﻛﻤﻚ ﻋﻠﻨﻲ ﻳﺎ ﺿﻤﻨﻲ از ﺗﻌﻠﻴﻤﺎت ﻳﺎ ﺗﺄﺛﻴﺮات ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ‬ ‫ﻣﻲﮔﺮﻓﺖ‪.1‬‬ ‫دﻣﻮﻛﺮاﺳﻲ و ﻟﻴﺒﺮاﻟﻴﺴﻢ و ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﻢ ﻛﻪ ﺑﻼﻓﺎﺻﻠﻪ ﭘﺪﻳﺪار ﺷﺪﻧﺪ‪ ،‬ﺑﺎز ﺑﺮ اﺳﺎس‬ ‫ﻧﻮﻋﺪوﺳﺘﻲ و دﻓﺎع از ﺑﺸﺮﻳﺖ ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪﻣﻘﺎم اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ و ﺑﺮاي ﭘﺮورش او ﺑﻪﻣﻴﺎن آﻣﺪﻧﺪ‪.‬‬ ‫ﺑﻪزودي ﺣﺲ اﺧﻼﻗﻲ و ﻋﻮاﻃﻒ اﻧﺴﺎن دوﺳﺘﻲ ﺟﻠﻮه و ﺟﻼل ﺧﻮد را از دﺳﺖ‬ ‫داده‪ ،‬ﻣﺎرﻛﺲ و اﻧﮕﻠﺲ ﺑﺮ ﺳﻮﺳﻴﺎﻟﻴﺴﻢ‪ ،‬ﺟﻨﺒﻪﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ و آرزوﻳﻲ ﻳﺎ ﺑﻪ ﻗﻮل‬ ‫ﺧﻮدﺷﺎن ﺧﻴﺎﻟﺒﺎﻓﻲ آنرا اﻳﺮاد ﻣﻲﮔﻴﺮﻧﺪ و ﺷﺎﻟﻮده ﻣﺎﺗﺮﻳﺎﻟﻴﺴﻢ دﻳﺎﻟﻜﺘﻴﻚ را ﻣﻲرﻳﺰﻧﺪ‪.1‬ﺑﺮوز ﻓﻀﺎﻳﻞ و ﻓﺪاﻛﺎرﻳﻬﺎى اﺧﻼﻗﻰ ﻛﻪ در دو ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻗﺒﻞ ﻣﻘﺎرن ﺑﺎ ﻗﺮون وﺳﻄﻰ دﻳﺪﻳﻢ و ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺳﻴﺮ‬ ‫ﻋﻮاﻟﻢ ﻛﻮدك ﺣﺎﻟﺖ ﭘﻴﺶ اﻓﺘﺎدﮔﻰ )‪ (anticipation‬داﺷﺖ‪ ،‬ﻫﻤﺎن اﺛﺮ ﻓﻮرى ادﻳﺎن ﺗﻮﺣﻴﺪى ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ‬ ‫ﺣﺲ اﺧﻼﻗﻰ را ﺑﻪ ﺻﻮرت ﻣﺤﺼﻮل ﭘﻴﺸﺮس ﻣﻮﻗﺖ از ﺣﺲ زﻳﺒﺎﺷﻨﺎﺳﻰ رﻧﺴﺎﻧﺲ ﺟﻠﻮ اﻧﺪاﺧﺖ‪.

1‬ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺟﻨﮓﻫﺎى اﺳﺘﻘﻼل ﻳﻮﻧﺎن و ﺟﻨﮕﻬﺎى اﺳﺘﻘﻼل اﻳﺎﻻت ﻣﺘﺤﺪه اﻣﺮﻳﻜﺎ‪.‬در‬ ‫ﺗﻤﺎم اروﭘﺎ ﻧﻈﺎم وﻇﻴﻔﻪ ﻛﻪ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﺣﺲ وﻃﻨﭙﺮﺳﺘﻲ اﻓﺮاد و ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ اﺧﻼﻗﻲ آﻧﻬﺎ در‬ ‫دﻓﺎع از ﻣﻠﻴﺖ و ﻫﻤﻨﻮﻋﺎن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ رواج ﮔﺮﻓﺖ‪ .‬ﻣﺮدم دﻳﮕﺮ ﻧﻪ ﺑﺮاي ﺣﺴﺎﺑﻬﺎي ﺷﺨﺼﻲ ﺟﻨﮓ‬ ‫‪ .‬‬ .‬در‬ ‫واﻗﻊ ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻄﺎﻟﺐ و ﻋﻮاﻣﻞ در زﻳﺮ ﺳﺎﻳﻪ ﻋﻘﺎﻳﺪ ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ و دﻧﻴﺎ ﺑﻪ دو ﺟﺒﻬﻪ و ﺑﻠﻮك ﺑﺎ‬ ‫دو ﻣﺴﻠﻚ ﻣﺨﺘﻠﻒ ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‫‪ 464‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﻳﺎ ﻧﻪ‪،‬ﻛﺎري ﻧﺪارﻳﻢ‪ .‬ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ ﻓﺎرق از ﻏﺮاﻳﺰ و ﻋﻮاﻃﻒ و ﺻﺮﻓﺎً ﻣﺘﻜﻲ‬ ‫ﺑﺮ ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﻮد‪.‬ﭼﻨﺪي ﻧﻴﺰ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻗﻮﻣﻲ و ﻣﺎدي ﺑﻪ اﻧﻘﻼﺑﺎت ﺳﻴﺎﺳﻲ آﻣﻴﺨﺘﻪ ﺷﺪ و دﻧﻴﺎ ﺷﺎﻫﺪ‬ ‫ﻃﺮﻓﺪارﻳﻬﺎي ﻧﻈﺮي و ﺣﺘﻲ ﻋﻤﻠﻲ ﻣﻠﻞ ﻣﺨﺘﻠﻒ در ﻧﺠﺎت ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ از زﻳﺮ ﻳﻮغ اﺳﺘﺒﺪاد‬ ‫ﻳﺎ اﺳﺘﻌﻤﺎر ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬در ﺟﻨﮓ ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻞ ﮔﺬﺷﺘﻪ )ﺟﻨﮓ‬ ‫ﺟﻬﺎﻧﻲ اول( ﻋﻼوه ﺑﺮ ﺷﺮاﻓﺖ ﻣﻠﻲ و دﻓﺎع از وﻃﻦ‪ ،‬ﺻﺤﺒﺖ دﻓﺎع از آزادي و ﺣﻘﻮق‬ ‫ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ ﺑﻪ ﻣﻴﺎن آﻣﺪ و اﻳﻦ ﻣﻄﻠﺐ در ﺟﻨﮓ اﺧﻴﺮ )ﺟﻨﮓ ﺟﻬﺎﻧﻲ دوم( رﻧﮓ ﺑﺴﻴﺎر‬ ‫ﺗﻨﺪﺗﺮي ﺑﻪ ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺳﺮﺑﺎزان ﺑﻪﻧﺎمﻫﺎي دﻓﺎع از وﻃﻦ و دﻓﺎع از ﺣﻘﻮق ﺑﺸﺮ و دﻓﺎع‬ ‫از ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺟﺒﻬﻪﻫﺎ ﺳﻮق داده ﻣﻲﺷﺪﻧﺪ‪ .‬اﻣﺮ ﻣﺴﻠﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺘﺎع ﺟﺪﻳﺪي در اواﺧﺮ ﻗﺮن ‪ 19‬ﺑﻪ‬ ‫ﺑﺎزار دﻧﻴﺎ آﻣﺪ ﻛﻪ ﺧﺮﻳﺪاران ﻓﺮاواﻧﻲ ﺧﺼﻮﺻﺎً ﻣﻴﺎن ﺟﻮاﻧﺎن داﺷﺖ‪ .‬ﺑﻪ اﺻﻄﻼح ﻣﺎ ﻧﻮع‬ ‫ﺗﺎزهاي از ﻣﻌﺸﻮق ﺟﻠﻮهﮔﺮ ﺷﺪ‪ .‬‬ ‫‪ -9.6‬راه ﻃﻲ ﺷﺪه در ﻋﺸﻖ‬ ‫ﻣﻠﻞ دﻧﻴﺎ در ﻗﺮون ﺧﻴﻠﻲ ﮔﺬﺷﺘﻪ اﮔﺮ ﺑﺮاي ﺗﺠﺎوزﻫﺎ و دﺷﻤﻨﻲﻫﺎي ﻫﻤﺴﺎﻳﮕﻲ و ﺗﻌﺼﺐ‬ ‫ﻧﮋادي روي ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻴﻬﺎي ﺷﺨﺼﻲ ﺳﺮﻛﺮدﮔﺎن و ﭘﺎدﺷﺎﻫﺎن ﺟﻨﮓ ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻌﺪ از‬ ‫ﻗﺮون وﺳﻄﻲ ﺑﻪ ﺗﺪرﻳﺞ ﺣﺴﺎب ﻣﻨﺎﻓﻊ ﻣﺎدي و ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ ﻣﻨﺎﺑﻊ ﺗﺠﺎرﺗﻲ و ﺻﻨﻌﺘﻲ در ﻛﺎر‬ ‫آﻣﺪ‪ .1‬ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺲﻫﺎي اﺧﻼﻗﻲ ﻗﺪم در ﻣﻴﺪان ﺟﻨﮓﻫﺎي ﻣﻠﻲ ﮔﺬارد‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ ﺻﺮفﻧﻈﺮ از ﺣﻜﻮﻣﺖﻫﺎي اﺳﺘﺒﺪادي و ﺧﻮدﺧﻮاﻫﻲ ﻛﻪ ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ ﺣﺲ‬ ‫ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ و ﺧﻮدﭘﺮﺳﺘﻲ و ﺟﻠﺐ ﻣﺎدﻳﺎت ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺣﺘﻲ در ﻣﻮرد اﻓﺮاد‬ ‫ﻋﺎدي ﻧﻴﺰ ﺳﻠﻄﻪ ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻧﺪاده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮرﻛﻠﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ اﺟﺘﻤﺎﻋﺎت ﺑﺸﺮي و‬ ‫ﺗﺤﻮل اﻓﻜﺎر و آﻣﺎل در ﺟﺴﺘﺠﻮي ﻣﻌﺸﻮق‪ ،‬ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻫﻤﺎن ﻣﺪارﺟﻲ را ﻃﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ ﺿﻤﻦ رﺷﺪ ﻛﻮدك دﻳﺪﻳﻢ‪.‬ﺷﺎﻳﺪ ﺑﺘﻮان ﮔﻔﺖ ﻛﻪ ﺟﻨﮓﻫﺎي اﻣﺮوز و‬ ‫ﺟﺪاﻟﻬﺎ و ﺗﺪارﻛﺎت زﻣﺎن ﺻﻠﺢ ﻳﻌﻨﻲ ﺗﻤﺎم اﻳﻦ ﺟﻨﮓ ﺳﺮدي ﻛﻪ ﻃﻮﻓﺎن آن ﺗﻤﺎم ﻗﺎرهﻫﺎ‬ ‫را ﺗﻴﺮه و ﻣﺘﺰﻟﺰل ﻛﺮده اﺳﺖ‪ ،‬ﻛﻤﺘﺮ ﺟﻨﮓ وﻃﻨﻲ و ﻣﻠﻲ اﺳﺖ ﺗﺎ ﺟﻨﮓ ﻣﺴﻠﻜﻲ‪ .

‬در ﺑﻴﺎﺑﺎن ﺑﻰآب و ﻋﻠﻔﻰ ﻣﺴﻜﻦ ﮔﺰﻳﺪ و ﺧﺎﻧﻪ ﻛﻌﺒﻪ را ﺑﺮاى رواج ﻋﻘﻴﺪه ﺗﻮﺣﻴﺪ در ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻨﺎ ﻧﻬﺎد‪. (8/‬و‪‬ﻻﺗَﻨْﺴ‪‬ﻮ‪‬وا اﻟْﻔَﻀْﻞَ ﺑ‪‬ﻴ‪‬ﻨَﻜُﻢ‪)..‬ﺑﻘﺮه‪ (195/‬ﻛﻮﺷﺶ و ﻣﺴﺎﻋﻰ ﻫﻢ ﺻﺮﻓﺎً ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺮاى ﻋﻘﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪...‬دﻳﻦ ﻣﻮﺳﻰ )ﻋﻠﻴﻪ اﻟﺴﻼم( ﺑﻴﺸﺘﺮ ﻣﺘﻮﺟﻪ ﺑﻪ‬ ‫اﻧﺘﻈﺎم ﻗﻮﻣﻰ و اﺻﻼح اﻣﺮ دﻧﻴﺎ ﺑﻮده اﺳﺖ‪ ..‬ﺑﻘﺮه ‪ (190‬ﺑﺎ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺟﻨﮓ و ﻛﺸﺘﻦ ﺷﻤﺎ ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪاﻧﺪ‪ .:‬و‪‬ﻻﺗَﻌ‪‬ﺘَﺪ‪‬وا ا‪‬نّاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻻﻳ‪‬ﺤ‪‬ﺐ‪ ‬اﻟْﻤ‪‬ﻌ‪‬ﺘَﺪﻳﻦَ )ﻣﺎﺋﺪه ‪ -(87‬ا‪‬ﻋ‪‬ﺪ‪‬ﻟُﻮا ‪‬ﻫﻮ‪‬اَﻗْﺮَب‪ ‬ﻟ‪‬ﻠﺘﱠﻘْﻮى‬ ‫)ﻣﺎﺋﺪه‪..‬‬ ‫)ﻗﺎﺗ‪‬ﻠﻮ‪‬ا ﻓﻰﺳ‪‬ﺒﻴﻞِ اﻟﻠﱠﻪ‪) ..‬ﺑﺎ ﭼﻪ ﻛﺴﺎﻧﻰ ﺟﻨﮓ‬ ‫ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺮد؟( )‪..‬ﻓﻘﻂ اﺟﺎزه و دﺳﺘﻮر ﻳﻚ ﺟﻨﮓ را ﻣﻴﺪﻫﺪ‪ :‬ﺟﻨﮓ در راه دﻓﺎع از ﻋﻘﻴﺪه‪.‬ﺣﻀﺮت ﻋﻴﺴﻰ ﻋﻠﻴﻪ ﺷﻘﺎوت ﺟﺒﺎران و ﻧﺨﻮت ﺟﺎﻫﻼن‬ ‫ﻗﻴﺎم ﻓﺮﻣﻮده‪ ،‬در ﻣﻘﺎﺑﻞ زور و زر و ﻏﺮور‪ ،‬ﻣﺘﺎع اﻳﻤﺎن و ﻣﺤﺒﺖ و اﻣﻴﺪ را در دﻧﻴﺎ ﭘﺮاﻛﻨﺪه ﻛﺮد‪ .‬ﺑﻘﺮه‪ (237/‬ﻫﻤﭽﻨﻴﻦ ﺧﺮج ﻛﺮدن ﻓﻘﻂ در راه ﻋﻘﻴﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ :‬و‪ ‬اَﻧْﻔ‪‬ﻘُﻮا‬ ‫ﻓﻰﺳ‪‬ﺒﻴﻞِاﻟﻠﱠﻪ‪) .‬در‬ ‫ﻋﻴﻦ آﻧﻜﻪ ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺑﻪﺳﻮي ﺧﺎﻟﻖ ﻳﻜﺘﺎ و ﺗﺪاركﻛﻨﻨﺪه ﺧﺎﻧﻪ آﺧﺮت ﻣﻴﺒﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻃﺮز ﺑﻴﺎن و ﺗﻜﻴﻪ ﺗﻌﻠﻴﻢ و ﺗﺮﺑﻴﺖ‬ ‫آﻧﻬﺎ ﻧﺎﭼﺎر ﺗﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ اﻓﻜﺎر و اﺣﻮال زﻣﺎن و ﻣﻜﺎن داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬دﻳﻦ ﻋﻴﺴﻰ )ﻋﻠﻴﻪاﻟﺴﻼم( ﺑﻪ ﻋﻮاﻃﻒ و اﺻﻼﺣﺎت و ﺗﺮﺑﻴﺖﻫﺎى‬ ‫روﺣﻰ ﺑﻴﺸﺘﺮ ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪ ..‬اﻋﻤﺎل ﻣﺆﻣﻨﻴﻦ را‬ ‫ﻳﻜﺴﺮه ﺑﻨﺎم ﺧﺪا‪ ،‬ﺑﻪ اﺗﻜﺎى ﺧﺪا و در راه ﺧﺪا ﺳﻮق داد‪ .‬‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺮاي ﻋﻘﻴﺪه ﺧﺮج و ﺟﻨﮓ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ و ﺑﺮاي ﻋﻘﻴﺪه ﺣﺎﺿﺮ ﺑﻪ ﻓﺪاﻛﺎري ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ‪..‬اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻳ‪‬ﻘﺎﺗ‪‬ﻠﻮ‪‬ﻧَﻜُﻢ‪) .‬اﺳﻼم ﺑﺎ‬ ‫اﻋﻼم ﺻﺮﻳﺢ ﻗُﻮ‪‬ﻟُﻮا ﻻا‪‬ﻟﻪا‪‬ﻻاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﺗُﻔْﻠ‪‬ﺤ‪‬ﻮا وا‪‬نﱠ اَﻛْﺮَﻣ‪‬ﻜُﻢ‪ ‬ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اَﺗْﻘﻴﻜُﻢ‪) ‬اﻟﺤﺠﺮات ‪ (13 /‬ﭘﺎ ﺑﺮ ﺗﻤﺎم ﺳﺮ ﺣﺪات‬ ‫ﻗﻮﻣﻰ و ﻧﮋادى و ﺳﻴﺎﺳﻰ و اﺧﻼﻗﻰ ﮔﺬارده‪ ،‬ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ را ﺑﻪ زﻳﺮ ﺳﺎﻳﻪ ﻋﻘﻴﺪه و ﺗﻘﻮى آورد‪ .‬ﻗﺮآن اﮔﺮ ﺻﺤﺒﺖ از ﺟﻨﮓ ﻣﻴﻜﻨﺪ از ﻛﻠﻴﻪ‬ ‫ﺟﻨﮓﻫﺎ و ﻣﺨﺎﺻﻤﻪﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﺑﺮ ﺳﺮ ﻋﺪاوت و ﻛﻴﻨﻪ و اﻧﺘﻘﺎم و ﻣﺘﺎع دﻧﻴﺎ و ﺑﺮﺗﺮىﺟﻮﻳﻰ اﺳﺖ ﺷﺪﻳﺪاً ﻣﻨﻊ‬ ‫ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ )آﻳﺎت ﺑﺴﻴﺎر اﺳﺖ(‪ .‬‬ .‬ﺑﻘﺮه‪ 190 /‬و ‪ (244‬ﺻﺪدرﺻﺪ در راه ﺧﺪا و ﺑﺮاى ﺧﺎﻃﺮ ﺣﻖ‪ .‬وﻟﻰ ادﻳﺎن اﻟﻬﻰ از‬ ‫ﭼﻨﺪﻳﻦ ﻫﺰارﺳﺎل ﻗﺒﻞ ﻫﻤﻴﻦ راه را ﺟﻠﻮى ﭘﺎى ﺑﺸﺮ ﮔﺬارده‪ ،‬ﻣﺮدم را ﺑﻪ زﻳﺮ ﻟﻮاى ﻋﻘﻴﺪه دﻋﻮت ﻧﻤﻮدﻧﺪ و‬ ‫اﻣﻮر ﺑﺸﺮ را ﺑﺮ ﻣﺪار ﻋﻘﻴﺪه و ﻣﺬﻫﺐ ﻗﺮار دادﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﺣﻀﺮت ﻣﻮﺳﻰ ﺑﻨﺎم ﺣﻖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﺑﺎ ﻓﺮﻋﻮن دراﻓﺘﺎد‪ ....‬ﻳﻜﻰ ﻣﺴﺌﻠﻪ‬ ‫ﻗﻴﺎﻣﺖ و آﺧﺮت و دﻳﮕﺮى ﺗﺤﻜﻴﻢ ﻣﺒﺎﻧﻰ اﻋﺘﻘﺎدى و اﺻﻮﻟﻰ از ﻃﺮﻳﻖ اﺳﺘﻤﺪاد ﻣﻜﺮر از ﺗﻔﻜﺮ و ﺗﻌﻘﻞ و ﻋﻠﻢ‪.. :‬و‪ ‬ﺟﺎﻫ‪‬ﺪ‪‬وا ﻓﻰﺳ‪‬ﺒﻴﻞِاﻟﻠﱠﻪ‪‬‬ ‫‪)...‬دﻳﻦ ﺧﺎﺗﻢ اﻧﺒﻴﺎء ﺣﻀﺮت ﻣﺤﻤﺪﺑﻦﻋﺒﺪاﻟﻠﱠﻪ )ﺻﻠﻰاﻟﻠﱠﻪ ﻋﻠﻴﻪ و آﻟﻪ( ﺑﺎ ﺣﻔﻆ و‬ ‫ﺗﻜﻤﻴﻞ ﺟﻨﺒﻪﻫﺎى ﻣﻌﺎﺷﻰ و اﺧﻼﻗﻰ روى دو ﻣﻮﺿﻮع ﻓﻮقاﻟﻌﺎده ﺗﺄﻛﻴﺪ و ﺗﻔﺼﻴﻞ داده اﺳﺖ‪ .‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ﺑﺮ ﺳﺮ اﺧﺘﻼف ﻋﻘﻴﺪه ﺗﺮك ﭘﺪر و ﻗﻮم و وﻃﻦ‬ ‫ﻛﺮد‪ .‬ﺑﺪون‬ ‫اﻧﺪك اﻧﺤﺮاف و ﺗﺠﺎوز‪.1‬‬ ‫اﺗﻔﺎﻗﺎً آﻧﻬﺎ ﻛﻪ اﺻﺮار ﺑﺮ اﻧﻜﺎر ﻣﻌﻨﻮﻳﺎت و ﻣﺤﺮكﻫﺎي رواﻧﻲ دارﻧﺪ و ﻣﺪارات‬ ‫زﻧﺪﮔﻲ را ﺗﻨﻬﺎ در ﺟﻬﺖ ﻣﺎدﻳﺎت و ﻣﺴﺌﻠﻪ اﻓﺰار ﺗﻮﻟﻴﺪ ﻣﻲداﻧﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻴﺶ از ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ ﺳﻨﮓ‬ ‫ﻣﺮام و ﻋﻘﻴﺪه ﺑﻪ ﺳﻴﻨﻪ ﻣﻲزﻧﻨﺪ و ﺑﻴﺶ از ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ از ﭘﻴﺮوان ﺧﻮد اﻧﺘﻈﺎر دارﻧﺪ ﻛﻪ راﺣﺘﻲ‬ ‫‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪465‬‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﻧﻪ ﺑﺮاي ﺗﺎج و ﺗﺨﺖ ﺳﻼﻃﻴﻦ و ﻧﻪ ﺑﺮاي ﻏﺮور ﻣﻠﻲ و ﻋﻮاﻃﻒ ﺑﺸﺮ دوﺳﺘﺎﻧﻪ‪..‬ﺑﻘﺮه‪(218/‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﺗﻌﺎﻗﺐ و ﺗﻮاﻟﻰ ادﻳﺎن اﻟﻬﻰ ﻧﻴﺰ ﺧﻮد ﺳﻴﺮى و ﺟﺮﻳﺎﻧﻰ ﺑﻪ ﻣﻮازات ﺟﺮﻳﺎن ﺗﺤﻮﻻت ﺑﺸﺮ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ ﭘﻴﺶ درآﻣﺪ‬ ‫و ﭘﻴﺶآﻫﻨﮓ ﺟﻨﮓﻫﺎ و رﻗﺎﺑﺖﻫﺎ روزﺑﺮوز ﺑﺮ ﻣﺪار ﻣﺴﻠﻚﻫﺎي ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﻋﻘﺎﻳﺪ‬ ‫ﻣﺮاﻣﻲ و ﻓﻜﺮي ﻣﺘﻮﺟﻪ و ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ ﻣﻲﺷﻮد‪.1‬اﻳﻦ ﺟﺮﻳﺎن‪ ،‬ﺟﺮﻳﺎن آﻏﺸﺘﻪ و آﻫﺴﺘﻪاى ﺑﻮد ﻛﻪ ﺑﺸﺮ ﺑﻪﭘﺎى ﺧﻮد ﻃﻰ ﻛﺮده و ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ..‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻫﻨﻮز ﻋﻮاﻣﻞ اﻗﺘﺼﺎدي و ﻗﺪرتﻃﻠﺒﻲﻫﺎي ﻣﻠﻲ ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﭘﺎي ﺧﻮد را از ﻛﻨﺎر ﻣﻴﺰ‬ ‫ﻛﻨﻔﺮاﻧﺲﻫﺎي دﻳﭙﻠﻤﺎﺗﻴﻚ و از ﺻﺤﻨﻪﻫﺎي ﺟﻨﮓ ﻛﻨﺎر ﻧﻜﺸﻴﺪه اﺳﺖ‪ ..

‬ﺣﺰب اﮔﺮ ﻛﺘﺎﺑﻲ را ﺗﺤﺮﻳﻢ ﻛﻨﺪ ﻧﻤﻴﺨﻮاﻧﻨﺪ‪،‬‬ ‫ﻣﺜﻞ اﻳﻨﻜﻪ ﺑﻪ ﻛﺴﻲ ﺑﮕﻮﻳﻨﺪ ﭼﺸﻤﺖ را ﺑﺒﻨﺪ و ﮔﻮﺷﺖ را ﺑﮕﻴﺮ و ﻧﻔﻬﻢ‪ ،‬آﻧﻬﺎ ﻫﻢ‬ ‫ﻧﻤﻴﻔﻬﻤﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ ﺣﺰب ﭼﻮن اﻳﺪه ﻣﺠﺮد‬ ‫واﻗﻌﻲ ﺟﻠﻮهﮔﺮ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺘﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ اواﻣﺮ آنرا ﻛﻮرﻛﻮراﻧﻪ و ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﻪ اﻃﺎﻋﺖ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬واﻻ ﺑﺪون ﻋﻘﻴﺪه‪،‬‬ ‫ﻣﺜﻞ ﻛﺴﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﻫﻮا ﺑﻲﭘﻨﺎه و ﺑﻲﺑﻨﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻣﺮام و‬ ‫ﺳﺮﻟﻮﺣﻪ ﺣﺰﺑﻲ ﻣﻌﻴﺎر و ﺣﻖ و ﺑﺎﻃﻞ و ﺧﻮب و ﺑﺪ ﺳﺎﻳﺮ ﭼﻴﺰﻫﺎ اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻨﮓ ﺑﻪرﻳﺴﻤﺎن زدن ﻫﻤﻴﻦ‬ ‫اﺳﺖ )و‪‬اﻋ‪‬ﺘَﺼ‪‬ﻤ‪‬ﻮا ﺑِﺤ‪‬ﺒ‪‬ﻞاﻟﻪ‪ ‬ﺟ‪‬ﻤﻴﻌﺎً و‪‬ﻻ ﺗَﻔَﺮَﻗُﻮا( ‪ -‬اﺗﻔﺎﻗﺎً در ﻣﻴﺎن ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ داﻋﻴﻪ اﻧﻬﺪام‬ ‫ﺗﻌﺼﺐﻫﺎ و اوﻫﺎم را دارﻧﺪ و ﺑﺎ ﻣﺬاﻫﺐ ﻣﺒﺎرزه ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ ،‬ﺣﺰب ﺟﺎﻧﺸﻴﻦ ﺷﺪه ﺑﻪ اﻓﺮاد‬ ‫آن ﺑﺎ ﻧﻈﺮ ﺑﺪﺑﻴﻨﻲ و ﺑﻲاﻋﺘﻤﺎدي ﻧﮕﺎه ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﺣﺎﻟﺖ و‬ ‫ﻋﻄﺶ ﺧﺼﻮﺻﺎً در ﻣﻮاﻗﻌﻲ ﻛﻪ ﺗﺰﻟﺰل در ارﻛﺎن اﺟﺘﻤﺎع و اوﺿﺎع ﺷﺨﺺ ﺣﺎدث ﺷﺪه‬ ‫و ﺗﺤﻮﻻﺗﻲ ﻗﺮار اﺳﺖ رخ دﻫﺪ و ﺛﺎﺑﺖﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ ﺗﻜﺎن ﻣﻴﺨﻮرد و اﻧﺴﺎن ﻋﻘﺐ‬ ‫ﺗﻜﻴﻪﮔﺎﻫﻲ ﺑﺮاي ﺟﺎي ﭘﺎي ﺧﻮد و دﺳﺖآوﻳﺰي ﺑﺮاي دﺳﺖ ﺧﻮد ﻣﻴﮕﺮدد‪ ،‬ﭘﻴﺶ‬ ‫ﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬وﻗﺘﻲ روﺑﺮو ﺑﺎ ﺧﻄﺮ ﻧﺸﺪه اﺳﺖ و در ﻣﻮاﻗﻊ ﻋﺎدي ﻫﻤﻪ ﻛﺲ ﻳﺎ ﺑﻲﻋﻘﻴﺪه‬ ‫اﺳﺖ ﻳﺎ ﻋﻘﻴﺪه ﻣﺤﻜﻢ ﻣﺴﻠﻢ دارد‪ .‫‪ 466‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫و داراﻳﻲ و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻣﺎدي و ﺣﺘﻲ ﺟﺎن ﺧﻮد را ﻓﺪاي ﻣﺴﻠﻚ و ﭘﻴﺮوزي ﺣﺰب‬ ‫ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ!‬ ‫اﻧﺴﺎن ﻣﻲﺧﻮاﻫﺪ ﺗﻜﻴﻪ ﺑﺮ ﻋﻘﻴﺪه و اﻳﻤﺎﻧﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و در ﺳﺎﻳﻪ آن ﭼﻮن ﻣﺮﻏﻲ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻪ ﻻﻧﻪ ﻣﻴﺮود ﻳﺎ ﭼﻮن ﺧﻮد ﺷﺨﺺ ﻛﻪ در ﺧﺎﻧﻪ ﻣﺄﻣﻦ ﻣﻲﮔﺰﻳﻨﺪ‪ ،‬روﺣﺎً و ﻓﻜﺮاً اﻣﻨﻴﺖ و‬ ‫اﻃﻤﻴﻨﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﺻﻮﻻً ﻣﺮدم دو دﺳﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻲﻋﻘﻴﺪهﻫﺎي ﺑﻲﺧﻴﺎل و‬ ‫ﺑﺎ ﻋﻘﻴﺪهﻫﺎي ﺑﻲﺷﻚ‪ .‬ﺑﻪ ﭼﻴﺰي ﺧﻮد را ﺑﻨﺪ ﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﻮاﻗﻌﻲ ﻛﻪ از اﻧﺴﺎن وﻇﺎﻳﻒ و ﻓﺪاﻛﺎريﻫﺎﻳﻲ ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬آدم ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ‬ ‫ﻋﻘﺎﻳﺪش را درﺳﺖ ﺑﺴﻨﺠﺪ و ﺑﻪ ﺑﻴﻨﺪ ﺑﺎﻃﻨﺎً ﺗﺎ ﭼﻪ ﺣﺪ ﺣﺎﺿﺮ ﺑﺮاي ﻓﺪاﻛﺎري و ﻗﺒﻮل‬ ‫رﻧﺞ اﺳﺖ‪ .‬ﻋﻘﺎﻳﺪي ﻛﻪ اﺻﻮل آن ﺑﺮاي او ﺟﻮاب ﻣﻌﻤﺎﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ را ﺑﺪﻫﺪ‬ ‫و ﺧﻴﺎﻟﺶ را از ﺗﺮدﻳﺪ و ﺗﺸﺘﺖ آزاد ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺣﺰب و ﻣﺮام ﺑﺮاي آﻧﻬﺎ ﻗﺎﺑﻞ ﺗﺮدﻳﺪ و اﻧﺘﻘﺎد و ﺗﻔﻜﺮ و ﺑﺤﺚ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬وﻟﻲ آﻧﻜﻪ اﻳﻦ ﺗﺼﻤﻴﻤﺎت ﺑﻪ وﺳﻴﻠﻪ ﻫﻤﺎن اﻓﺮادي ﻛﻪ ﺗﻚﺗﻜﺸﺎن ﻣﻈﻨﻮن و‬ ‫ﻣﺸﻜﻮك ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ و ﺑﻪوﺳﻴﻠﻪ راﺑﻄﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺷﺨﺺ او ﻃﺒﻖ اﺻﻮل ﻣﺮاﻣﻲ ﺑﺪﮔﻤﺎن‬ ‫ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ اﺑﻼغ ﺷﻮد و ﺑﻌﺪ ﻫﻤﻴﻦ اﻓﺮاد ﻣﻄﺮود و ﻣﻘﺘﻮل ﻣﻴﮕﺮدﻧﺪ اﺷﻜﺎﻟﻲ ﻧﺪارد‪ ،‬وﻟﻲ‬ ‫ﺣﺰب درﻧﻈﺮ آﻧﻬﺎ ﻣﺼﻮن از ﺧﻄﺎ اﺳﺖ‪ .‬اﻣﺎ ﺗﺎ ﺧﻄﺮي روي ﻣﻲدﻫﺪ ﻳﻜﻤﺮﺗﺒﻪ ﺗﻔﺮﻗﻪ و ﺗﻔﺎوتﻫﺎ ﻇﺎﻫﺮ‬ .‬ﻋﻘﻴﺪه و اﻳﻤﺎن ﺑﺮاي ﺷﺨﺺ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬ ‫ﻣﻌﻨﻮي ﻋﻴﻨﺎً ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﺎﻧﻪ و ﺷﻐﻞ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺟﺴﻤﻲ اﺳﺖ‪ .

‬ﺣﺎﻻ رواﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﺎ ﺑﻴﺎﺋﻴﻢ ﺑﻪ ﻛﺎﺧﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ ﻓﻜﺮ ﻣﻴﺴﺎزﻳﻢ‬ ‫ﺗﻌﻈﻴﻢ ﻧﻤﺎﺋﻴﻢ؟ ﻣﻌﺒﻮد ﺑﺎﻳﺪ ﻣﻮﺟﻮدي ﺑﺎﺷﺪ ﻗﺎﺋﻢ ﺑﻪ ذات‪ .‬‬ ‫اﮔﺮ ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ‪ ،‬آﻧﻬﺎ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن را در ﺗﻨﮕﻨﺎي ﺑﻦﺑﺴﺖ و در ﭘﺮﺗﮕﺎه اﻧﺤﺮاف‬ ‫ﻧﺒﺮد‪ ،‬و ﺑﻠﻜﻪ ﻣﻮﺟﺐ اداﻣﻪ و ﺗﺴﺮﻳﻊ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﮔﺸﺖ و ﺑﺎ ﻃﺒﻊ و ﻓﻄﺮت ﺑﺸﺮ ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ‬ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪467‬‬ ‫ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬در ﻣﻮاﻗﻊ ﺧﻄﺮ ﻓﻜﺮي و ﺣﺘﻲ ﺟﺎﻧﻲ‪ ،‬ﺷﺨﺺ در ﭘﻨﺎه ﻋﻘﻴﺪه ﻣﻴﺨﺰد‪ ،‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر‬ ‫ﻛﻪ ﻛﻮدك ﺑﻪ آﻏﻮش ﻣﺎدر ﻣﻴﺮود‪.‬اﻧﺴﺎن ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺧﻮد را ﮔﻮل ﺑﺰﻧﺪ‪ .‬ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻻزم اﺳﺖ ﺧﻴﻠﻲ ﺑﺮﺗﺮ از اﻳﻨﻬﺎ ﻛﻪ‬ ‫ﺧﻮد ﻋﺎﺷﻖ و ﻣﺤﺘﺎج ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫آﻳﺎ ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﭘﺎي ﺧﻮد و ﺑﻪﭼﺸﻢ ﺧﻮد ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻌﺒﻮدي را )ﻛﻪ ﻛﺴﻲ ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ در اﻳﺪال‬ ‫و ﻣﻄﻠﻮب ﺑﻮدن آن ﺣﺮﻓﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ( ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﭘﻴﺪا ﻛﻨﺪ؟ آﻳﺎ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻌﺒﻮدي وﺟﻮد‬ ‫دارد ﻳﺎ ﻧﺎﭼﺎر ﻣﺨﻠﻮق ذﻫﻦ ﺧﻮد ﻣﺎ ﺑﺎﻳﺪ ﺑﺎﺷﺪ؟‬ ‫ﻣﺴﺌﻠﻪ اﺳﺎﺳﻲ ﻫﻤﻴﻦ ﺟﺎ اﺳﺖ‪.‬او ﻫﻢ ﻣﺎ را ﺑﻄﻠﺒﺪ و ﺑﭙﺬﻳﺮد! ﻏﻴﺮ از ﻣﺎ‪ ،‬وﻟﻲ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ از ﻣﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ زﻳﺮا ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻴﮕﺎﻧﻪ را ﺑﺎ ﻣﺎ ﻛﺎري ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻫﺮ ﭼﻪ ﺑﺪوﻳﻢ و ﺑﺎﻻ ﺑﺮوﻳﻢ ﺑﺎز ﻫﻢ ﺗﺮﻗﻲ و ﺗﻜﺎﻣﻞ‪ ،‬ﻣﺤﻞ ﺑﺮاي ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ داﺷﺘﻪ‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪.‬راﺣﺘﻲ ﺧﺎﻧﻮاده و‬ ‫ﻧﺠﺎت و رﻓﺎه ﻫﻤﻨﻮع و ﺳﺎﻳﺮ ﻣﻄﻠﻮبﻫﺎي ﻣﺎدي ﻣﺴﺎﻳﻞ ﺣﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ و ﺗﺎزه ﻣﺤﺪود‬ ‫ﺑﻬﻪﻣﺎن ﺣﺪود ﺧﻮد او ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬از ﻧﻮع اﻳﺪهﻫﺎ و اﺻﻮل ﻋﻘﻠﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﻌﺎﻧﻲ و ﺑﻴﺎن ﺣﻘﺎﻳﻖ‬ ‫اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻋﻘﻴﺪه ﻣﺎ ﺑﻪﻳﻘﻴﻦ ﺑﻪ او اﻳﻤﺎن داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ و دل ﻣﺎ از ﺻﻤﻴﻢ ﻗﻠﺐ او‬ ‫را دوﺳﺖ ﺑﺪارد‪ .‬ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻧﻮع و دﻓﺎع از ﺣﻖ ﻫﻢ از اﻳﻦ ﭘﺲ وﻇﻴﻔﻪ‬ ‫اﺳﺖ و ﺗﻜﻠﻴﻒ ﻋﺎدي ﺑﺸﺮﻳﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻗﺪرت‬ ‫و ﻃﺒﻊ ﺑﺸﺮ آﻧﻘﺪر ﺑﺎﻻ آﻣﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻃﻠﺐ ﻃﻌﻤﻪ و ﻋﺸﻖ ﺧﺎﻧﻮادﮔﻲ و ﻋﺎﻃﻔﻪ ﻫﻤﻨﻮع و‬ ‫دﻓﺎع وﻃﻦ ﺑﺮاي او ﻣﻌﺸﻮﻗﻬﺎي ﻛﻮﭼﻜﻲ اﺳﺖ‪ ،‬در درﺟﺎت ﻣﺎدون ﻳﺎ ﻫﻤﺴﻄﺢ ﺧﻮد او‪.‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫ﺑﺸﺮ دﻳﮕﺮ ﻣﺪارج ﻋﺸﻖ را ﻳﻜﻲ ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي آزﻣﺎﻳﺶ و ﻃﻲ ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ ﻣﺎ ﻳﮕﺎﻧﻪ و ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﺎﺷﺪ وﻟﻲ آﻧﻘﺪر ﺑﺮﺗﺮ و ﻋﺎﻟﻴﺘﺮ و ﺑﻪ‬ ‫ﻓﺎﺻﻠﻪ ﺑﻴﻨﻬﺎﻳﺖ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﻃﻠﺐ او ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﻌﺸﻮقﻫﺎي ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺑﻪ ﺑﻦﺑﺴﺖ و ﺑﻪ ﺳﻘﻒ‬ ‫ﻧﺨﻮرﻳﻢ‪ .‬ﻓﻜﺮ ﻣﺎ او را‬ ‫ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻛﺮده ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن ﺑﺮ آﻧﭽﻪ ﺑﺎ دﺳﺖ‬ ‫ﻣﻴﺴﺎﺧﺘﻨﺪ ﺳﺠﺪه ﻣﻲﻛﺮدﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﺳﻘﻒ اﻳﻦ ﻣﺮاﺗﺐ را ﻟﻤﺲ ﻛﺮده و ﻣﻲداﻧﺪ ﻣﺤﺪود و ﻣﺴﺪود اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮﺗﺮ از ﻫﻤﻪ و ﺷﺎﻣﻞ ﻫﻤﻪ‪ .‬ﺑﺎ دل‬ ‫و ﻓﻜﺮ و ﻋﻘﻴﺪه ﺧﻮد ﺑﻪ او ﺑﺮﺳﻴﻢ‪ ،‬وﻟﻲ دل و ﻓﻜﺮ و ﻋﻘﻴﺪه ﺧﻮد ﻣﺎ ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ .

‫‪ 468‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫داﺷﺖ ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ و دروﻏﻲ ﺑﻮد‪ ،‬اﻳﻦ ﻣﻌﺒﻮد ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﺴﻠﻤﺎً و اﻧﺤﺼﺎراً ﺿﺎﻣﻦ ﺗﻜﺎﻣﻞ‬
‫اﻧﺴﺎن ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد و ﺑﺎ ﺧﻮاﺳﺘﻪ و ﺳﺎﺧﺘﻪ اﻧﺴﺎن ﺗﻮاﻓﻖ ﻛﺎﻣﻞ دارد‪ ،‬دروغ درﺧﻮاﻫﺪ آﻣﺪ‪.‬‬
‫در ﻫﺮﺣﺎل ﺑﺸﺮ ﺑﺎ ﻫﻤﻪ اﻋﻮﺟﺎجﻫﺎ و اﺧﺘﻼفﻫﺎ ﺑﺎﻻﺧﺮه در ﺟﺎده ﭘﺮﭘﻴﭻ و ﺧﻢ و دور‬
‫و دراز ﺗﻜﺎﻣﻞ از دور ﭼﺸﻤﺶ ﺑﻪ ﺳﺮ ﺑﺎﻻﻳﻲ ﺟﺎﻧﺐ ﺧﺎﻧﻪ دوﺳﺖ اﻓﺘﺎده اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﺧﻮد‬
‫دوﺳﺖ را ﻧﺸﻨﺎﺧﺘﻪ و ﻧﺪﻳﺪه‪ ،‬ﻣﻴﺪاﻧﺪ ﻛﻪ ﺳﺮاي او ﺳﺮاي ﻋﻘﻴﺪه و اﻳﻤﺎن اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻳﻦ آﺧﺮﻳﻦ ﻣﻜﺘﺴﺐ ﻃﺮﻳﻖ ﻋﺸﻖ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ .‬وﻟﻲ آﺧﺮﻳﻦ ﻣﺸﻜﻞ و آﺧﺮﻳﻦ ﻣﺪار‬
‫ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﻣﺸﻜﻼت ﻋﻤﺪه از اﻳﻦ ﺑﻪ ﺑﻌﺪ ﺷﺮوع ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﻋﻘﻴﺪه ﭼﻪ ﻋﻘﻴﺪه‬
‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻦﺑﺴﺘﻬﺎ و ﭘﺮﺗﮕﺎهﻫﺎ در اﻳﻦ ﺑﺎﻗﻲﻣﺎﻧﺪه راه ﻛﻪ از داﻣﻨﻪ ﺑﻪ ﮔﺮدﻧﻪ ﻣﻲرود زﻳﺎدﺗﺮ و‬
‫ﺧﻄﺮﻧﺎﻛﺘﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﺳﺎﺑﻘﺎً ﻏﺮاﻳﺰ ﺟﺎده را ﻛﻤﺎﺑﻴﺶ ﻫﻤﻮار ﻧﻤﻮده و ﻃﺒﻴﻌﺖ راﻫﻨﻤﺎي ﻣﺆﺛﺮي‬
‫ﺑﻮد‪ .‬ﺣﺎﻻ ﺧﻮد زﻣﺎﻣﺪار و ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﻴﺎر اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮرﻛﻪ ﺗﻜﺒﺮ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻲ ﺗﺼﻮر‬
‫ﺑﻲﻧﻴﺎزي و ﺑﻲاﻋﺘﻨﺎﻳﻲ ﺑﻪﺧﺎرج‪ ،‬ﺑﺪﺗﺮﻳﻦ ﮔﻨﺎه اﺧﻼﻗﻲ و ﺑﺰرگﺗﺮﻳﻦ ﺳﻨﮓ راه ﺗﻜﺎﻣﻞ‬
‫ﺑﻮد‪ ،‬در ﻣﺮاﺣﻞ ﻋﺸﻘﻬﺎي اﻋﺘﻘﺎدي ﻧﻴﺰ ﻏﺮور ﺑﻪ ﻋﻘﻞ و ﻋﻠﻢ و ﺗﺼﻮر اﻳﻨﻜﻪ اﻧﺴﺎن ﺑﺪون‬
‫ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ ﻓﻄﺮت و ﺑﺪون ﺗﺒﻌﻴﺖ از ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﺎ ﭼﺮاغ دﺳﺘﻲ داﻧﺶ ﻧﺎﻗﺺ ﺧﻮد و ﺑﻪ اﺗﻜﺎي‬
‫ﻣﻨﻄﻖ ﻣﺎدي و ﻣﻌﺎدﻻت ﻣﻄﻠﻖ ﻏﻴﺮاﻧﺴﺎﻧﻲ ﺑﺎ ﭘﺸﺖ ﭘﺎ زدن ﺑﻪ ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﻣﺮاﺣﻞ ﻗﺒﻠﻲ‬
‫ﻋﺸﻖ ﺑﺘﻮاﻧﺪ در اﻳﻦ راه ﻛﻮﻫﺴﺘﺎﻧﻲ ﺗﺎرﻳﻚ ﺑﺪون ﺑﻠﺪ ﺑﻪ ﻗﻠﻪ ﻋﺒﺎدت و اﻣﻨﻴﺖ ﺑﺮﺳﺪ ذﻧﺐ‬
‫ﻻﻳﻐﻔﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫در اﻳﻦ ﺷﺐ ﺳﻴﺎﻫﻢ ﮔﻢ ﮔﺸﺖ راه ﻣﻘﺼﻮد‬
‫از ﮔﻮﺷﻪاي ﺑﺮون آي اي ﻛﻮﻛﺐ ﻫﺪاﻳﺖ‬
‫اﻳﻦ راه را ﻧﻬﺎﻳﺖ ﺻﻮرت ﻛﺠﺎ ﺗﻮان ﺑﺴﺖ‬
‫ﻛﺶ ﺻﺪﻫﺰار ﻣﻨﺰل ﺑﻴﺶ از در ﺑﺪاﻳﺖ‬
‫در زﻟﻒ ﭼﻮن ﻛﻤﻨﺪش اي دل ﻣﭙﻴﭻ ﻛﺎﻧﺠﺎ‬
‫ﺳﺮﻫﺎ ﺑﺮﻳﺪه ﺑﻴﻨﻲ ﺑﻲ ﺣﺰم و ﺑﻲﺟﻨﺎﻳﺖ‬
‫از ﻫﺮ ﻃﺮف ﻛﻪ رﻓﺘﻢ ﺟﺰ ﺣﻴﺮﺗﻢ ﻧﻴﻔﺰود‬
‫زﻧﻬﺎر از اﻳﻦ ﺑﻴﺎﺑﺎن وﻳﻦ راه ﺑﻲﻧﻬﺎﻳﺖ!‬
‫ﻣﺴﻠﻢ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ در رﻫﺮوان ﮔﺬﺷﺘﻪ و ﻣﺸﻘﺎت و ﻣﻜﺎﺷﻔﺎت آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﻋﺎﺷﻘﺎﻧﻪ رﻓﺘﻪ و‬
‫راﺿﻲ و ﻣﻮﻓﻖ ﺑﺮﮔﺸﺘﻪاﻧﺪ‪ ،‬و ﻧﻈﺮ در ﺗﻮﺷﻪاي ﻛﻪ ﻫﻤﺮاه داﺷﺘﻪاﻧﺪ ﺑﻲﻓﺎﻳﺪه ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ از رﻫﺮوان ﮔﺬﺷﺘﻪ ﻣﺎ ﺗﺎ آﻧﺠﺎ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻴﻢ اﻃﻼع ﺑﺮ ﺑﺼﻴﺮت و راﻫﺸﻨﺎﺳﻲﺷﺎن‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ ﻛﻪ ﺧﻮد ﭘﻴﻤﻮدهاﻳﻢ‪ .‬اﮔﺮ آﻧﻬﺎ اﻳﻦ ﻗﺴﻤﺖ را ﺧﻴﻠﻲ زودﺗﺮ و ﭼﺎﺑﻚﺗﺮ از‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪469‬‬

‫ﻛﺎروان ﺑﺸﺮﻳﺖ ﭘﻴﻤﻮده ﺑﺎﺷﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺗﻮان ﮔﻔﺖ راهﭘﻴﻤﺎ و راﻫﺸﻨﺎﺳﺘﺮ از ﻣﺎ ﺑﻮده در ﻣﺴﻴﺮ‬
‫ﺑﻌﺪي ﺑﻪ اﺣﺘﻤﺎل ﻗﻮي ﻻﻳﻖ رﻫﺒﺮي ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫‪ -9.7‬اﻧﻤﺎاﻟﺤﻴﻮة ﻋﻘﻴﺪة و ﺟﻬﺎد‬
‫ﺑﻪ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻋﺸﻖ در ﻋﻘﻴﺪه ﻛﻪ رﺳﻴﺪﻳﻢ ﻛﻼم ﺣﺴﻴﻦﺑﻦﻋﻠﻲ ﺳﻴﺪاﻟﺸﻬﺪاء در ﮔﻮش ﺻﺪا‬
‫ﻛﺮد‪ .‬ﺣﻴﻒ اﺳﺖ ﺗﻮﺟﻬﻲ ﺑﻪ آن و ﺗﻮﻗﻔﻲ در اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ از ﻋﺸﻖ ﻧﻨﻤﺎﺋﻴﻢ‪ .‬ﮔﺮﻳﺰي اﺳﺖ‬
‫ﻛﻪ ﻣﺎ را ﺑﻪ ﻫﻴﭽﻮﺟﻪ از وادي ﺑﺤﺚ ﺧﻮدﻣﺎن ﺧﺎرج ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬ﻛﺎري ﻧﺪارﻳﻢ ﻛﻪ‬
‫ﺣﺴﻴﻦﺑﻦﻋﻠﻲ ﭘﻴﺸﻮاي ﺑﺮ ﺣﻖ ﻳﺎ اﺻﻼً ﭘﻴﺸﻮا ﺑﻮد ﻳﺎ ﻧﺒﻮد‪ .‬اﻣﺮ ﻣﺴﻠﻢ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ‬
‫ﺷﺪﻳﺪﺗﺮﻳﻦ ﻣﺠﺎﻫﺪه را در ﺗﺎرﻳﺦ ﺑﺸﺮﻳﺖ اﻧﺠﺎم داد‪ .‬ﻣﺠﺎﻫﺪهاي ﻛﻪ از ﺟﻬﺖ ﻓﺪاﻛﺎري‬
‫و ﻃﻲ ﻣﺪارج ﻗﺒﻠﻲ ﻋﺸﻖ ﻛﺎﻣﻞ و ﻋﺎري از ﻫﺮ ﺷﺎﺋﺒﻪ ﻃﻤﻊ رﻳﺎﺳﺖ و ﻋﺼﺒﻴﺖ ﻳﻌﻨﻲ‬
‫ﺧﺎرج از ﻫﺮ ﺑﻦﺑﺴﺖ ﺑﻮده و درﺳﺖ در ﺧﻄﺎﻟﺮأس ﺷﺎﻫﺮاه ﺷﻬﺎدت و ﺗﻜﺎﻣﻞ اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ‬
‫ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺟﻬﺎدي ﺑﻮده اﺳﺖ در راه ﻋﻘﻴﺪه‪ .‬ﻣﺒﺎرزهاي ﺑﻮده اﺳﺖ در ﻣﻘﺎﺑﻞ‬
‫ﻓﺴﺎد و ﻇﻠﻢ‪ ،‬ﺑﺎ اﻋﻼم ﺷﺮاﻓﺖ و ﻋﺰت ﻧﻔﺲ‪ .‬ﺑﺎ ﺷﺠﺎﻋﺖ ﺗﻤﺎم ﺟﻨﮕﻴﺪ و ﺑﺎ ﻓﺪاﻛﺮدن‬
‫ﺧﻮد‪ ،‬اوﻻد‪ ،‬ﺑﺮادران‪ ،‬ﺧﻮﻳﺸﺎن و دوﺳﺘﺎن ﺷﺮﺑﺖ ﺷﻬﺎدت ﻧﻮﺷﻴﺪ و ﺑﺎ اﺳﺎرت دادن‬
‫آﺧﺮﻳﻦ ﻛﺴﺎن ﺧﻮد ﺳﺎﻳﻪ روﺷﻦ اﻳﻦ ﺗﺎﺑﻠﻮي ﺷﺎﻫﻜﺎر ﻋﺸﻖ را ﺑﻪ ﺳﺮﺣﺪ ﻛﻤﺎل رﺳﺎﻧﻴﺪ و‬
‫ﺑﻪ ﺣﻖ ﻟﻘﺐ ﺳﻴﺪاﻟﺸﻬﺪاء ﻳﺎﻓﺖ‪.‬‬
‫ﺣﺴﻴﻦﺑﻦﻋﻠﻲ ﺑﺎ ﭘﻴﺶﺑﻴﻨﻲ ﻣﺸﻜﻼت و ﺧﻄﺮاﺗﻲ ﻛﻪ در ﭘﻴﺶ داﺷﺖ‪ ،‬در ﻣﻮﻗﻊ‬
‫ﻋﺰﻳﻤﺖ از ﻣﻜﻪ ﺑﻪ ﻛﺮﺑﻼ ﺿﻤﻦ ﺧﻄﺒﻪ ﻏﺮاﻳﻲ ﺑﻪ دوﺳﺖ و دﺷﻤﻦ اﻋﻼم ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ :‬آﮔﺎه‬
‫ﺑﺎﺷﻴﺪ‪ ،‬اﻳﻦ اﺳﺖ و ﻏﻴﺮ از اﻳﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ »زﻧﺪﮔﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻋﻘﻴﺪه و ﺟﻬﺎد«! ا‪‬ﻧﱠﻤ‪‬ﺎ اﻟﺤ‪‬ﻴﻮةَ‬
‫ﻋ‪‬ﻘﻴﺪ‪‬ةٌ و‪ ‬ﺟ‪‬ﻬﺎد‪!‬‬
‫آﻳﺎ ﻏﻴﺮ از اﻳﻦ اﺳﺖ؟‬
‫در اﻳﻦ ﺟﻤﻠﻪ ﻛﻮﺗﺎه‪ ،‬ﺳﻴﺪاﻟﺸﻬﺪاء ارﻣﻐﺎن ﺳﻔﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮﻳﺖ و ﭼﻜﻴﺪه ﻣﺠﺎﻫﺪات‬
‫و ﻣﻜﺎﺷﻔﺎت اﻧﺴﺎﻧﻴﺖ را ﭼﻮن ﭼﺮاﻏﻲ ﻓﺮوزان از ﻋﻘﺐ ﮔﻤﮕﺸﺘﮕﺎن و واﻣﺎﻧﺪﮔﺎن و‬
‫ﭘﻮﻳﻨﺪﮔﺎن‪ ،‬ﻓﺮا راه ﻋﺸﻖ داﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬‬
‫آﻳﺎ ﻣﺎدﻳﻮن‪ ،‬آﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﺪار ﺳﻴﺎﺳﺖ و اﻗﺘﺼﺎد و داﻧﺶ زﻧﺪﮔﻲ و ﻫﻤﻪﭼﻴﺰ را ﺑﺮ‬
‫ﻣﺤﻮر ﻣﺮام ﻗﺮارداده‪ ،‬ﻫﺰاران ﻗﺮﺑﺎﻧﻲ در اﻳﻦ درﮔﺎه داده و ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ ،‬ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ذرهاي از‬
‫ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳﻦ ﻛﻼم و ﻋﻈﻤﺖ ﺻﺎﺣﺐ آنرا اﻧﻜﺎر ﻛﻨﻨﺪ؟‬

‫‪ 470‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫در اﻳﻦ اﻋﻼﻣﻴﻪ ﺳﻴﺪاﻟﺸﻬﺪاء از ﺳﻪ رأس ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ‪ ،‬ﻣﻌﺸﻮق را در ﻋﻘﻴﺪه‪ ،‬و‬
‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ را در ﺟﻬﺎد ﺑﻴﺎن ﻛﺮده‪ ،‬آﻧﭽﻪ وﻇﻴﻔﻪ و ﻣﺮﺑﻮط ﺑﻪﺷﺨﺺ اﺳﺖ در ﺟﻤﻠﻪ‬
‫ا‪‬ﻧﱠﻤ‪‬ﺎاﻟﺤ‪‬ﻴﻮة ﻋ‪‬ﻘﻴﺪةٌ و‪ ‬ﺟ‪‬ﻬﺎد‪ ‬ﺧﻼﺻﻪ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻣﻜﺘﺴﺐ ﻣﺪار را ﭼﻮن ﻣﺤﺼﻮل ﻃﺒﻴﻌﻲ و‬
‫اﻟﺰاﻣﻲ آن دو ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻣﺴﻜﻮت ﮔﺬارده‪ ،‬در ﻛﻠﻤﺎت دﻳﮕﺮش ﺣﻮاﻟﻪ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮق ﻳﻌﻨﻲ‬
‫ﺑﻪ ﺧﺪا ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬
‫اﻟﺒﺘﻪ ﻛﺴﺎﻧﻲ ﻛﻪ در دﻧﻴﺎ ﻋﺸﻖ ﻧﻮرزﻳﺪه و ﺑﻪدرك ﻋﻘﻴﺪهاي ﻧﺎﻳﻞ ﻧﺸﺪهاﻧﺪ ﻣﻌﻨﻲ اﻳﻦ‬
‫ﺳﺨﻦ را ﻧﻤﻴﻔﻬﻤﻨﺪ‪ .‬وﻟﻲ ﻣﻲﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪ ﺳﺮﮔﺬﺷﺖ ﮔﺬﺷﺘﮕﺎن و ﻣﺒﺎرزهﻫﺎي ﻣﻌﺎﺻﺮﻳﻦ‬
‫رﺟﻮع ﻛﺮده و ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻓﺮاواﻧﻲ از ﻗﺪرت ﻋﻘﻴﺪه و ﺗﺴﻠﻂ ﻣﺼﻨﻮع ﺑﺮ ﺻﺎﻧﻊ ﻳﺎ‬
‫ﻣﻜﺸﻮف ﺑﺮ ﻛﺎﺷﻒ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪.‬‬
‫ﺑﺸﺮ ﺟﺎﻫﻞ ﭘﺎي ﻋﻘﻴﺪه ﺗﻌﺼﺐ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬و ﺑﺸﺮ ﻋﺎﻗﻞ ﻛﻪ از ﻃﺮﻳﻖ ﻣﺠﺎﻫﺪه و‬
‫ﺗﻔﻜﺮ و ﺗﺤﻘﻴﻖ و ﺷﻬﻮد ﺑﻪﻣﺮﺣﻠﻪ ﻳﻘﻴﻦ در ﻋﻘﻴﺪه رﺳﻴﺪه و ﺑﻪزﻳﺎرت ﺟﻤﺎل ﻣﺤﺒﻮب‬
‫ﻣﺸﺮف ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻴﺶ از ﻫﺮﻛﺴﻲ ﻗﺪر آﺧﺮﻳﻦ ﺛﻤﺮه اﻛﺘﺴﺎب دوران ﺗﻜﺎﻣﻞ و‬
‫ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ را ﻛﻪ ﺑﺸﺮ از ﻗﺪم اول ﺣﻴﺎت در ﻋﻘﺒﺶ ﻣﻲﮔﺸﺘﻪ و اﻳﻨﻚ ﺑﻪ ﭼﻨﮓ آورده‬
‫اﺳﺖ ﻣﻴﺪاﻧﺪ‪ .‬اﻟﺒﺘﻪ ﺳﺨﺖ در آﻏﻮش ﻣﻲﻓﺸﺎرد و ﺟﺎﻧﺎﻧﻪ از آن دﻓﺎع ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ‬
‫ﺣﻴﺎت ﺑﺮاي اﻳﻦ ﺑﻮده‪ ،‬ﺟﻬﺎد ﻫﻢ ﺑﺮاي اﻳﻦ ﺑﺎﻳﺪ ﻛﺮد‪.‬‬
‫‪ -9.8‬در ﮔﺮداب ﻋﻘﺎﻳﺪ‬
‫ﺷﺎﻳﺪ ﻻزم ﺑﺎﺷﺪ از ﺧﻄﺮات اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ و ﺑﻦﺑﺴﺖﻫﺎي در ﻋﻘﻴﺪه ﺑﻴﺸﺘﺮ ﺻﺤﺒﺖ ﻛﻨﻴﻢ و‬
‫ﻋﻘﻴﺪهﻫﺎي ﺑﺎﻃﻞ را ﺑﺴﻨﺠﻴﻢ و ﺑﺮاي ﻧﺠﺎت از اﻳﻦ ﻃﻮﻓﺎن ﻋﻘﺎﻳﺪ ﻛﻪ اﻧﺴﺎن را ﭼﻮن‬
‫ﭘﺮﻛﺎﻫﻲ ﺑﺎ ﺧﻮد ﻣﻴﺒﺮد‪ ،‬راﻫﻲ ﺑﻴﺎﺑﻴﻢ‪.‬‬
‫ﻧﻌﻮذﺑﺎﷲ اﮔﺮ ره ﺑﻪ ﻏﺎﻳﺘﻲ ﻧﺒﺮي‬
‫ﻃﺮﻳﻖ ﻋﺸﻖ ﻃﺮﻳﻘﻲ ﻋﺠﺐ ﺧﻄﺮﻧﺎك اﺳﺖ‬
‫ﻋﻘﻴﺪهﻫﺎي ﺑﺎﻃﻞ آﻧﻬﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺑﻦﺑﺴﺖ ﺑﺮﺳﺪ ﻳﺎ ﺑﺮﺧﻼف ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺗﻜﺎﻣﻞ‬
‫ﺑﺎﺷﺪ و ﻳﺎ ﻣﻮﺟﺐ ﻧﺘﺎﻳﺠﻲ از اﻳﻦ ﻗﺒﻴﻞ ﮔﺮدد و ﺗﻜﻴﻪاي ﻣﺤﻜﻢ ﺑﺮ ﻣﺮاﺣﻞ ﻣﻜﺘﺴﺐ‬
‫ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮي ﻛﻪ ﺳﻼﻣﺖ و اﺳﺘﺤﻜﺎم ﺟﺴﻢ‪ ،‬وﺳﻌﺖ ﺻﺪر‪ ،‬ﺻﻔﺎ و ﻣﺤﺒﺖ دل‪ ،‬ﺗﻘﻮاي‬
‫اﺧﻼﻗﻲ‪ ،‬اﺳﺘﻘﺎﻣﺖ و اﺳﺘﻌﺪاد‪ ،‬ﺷﺨﺼﻴﺖ‪ ،‬روﺷﻨﻲ ﻓﻜﺮ و ﺳﺎﻳﺮ ﻛﻤﺎﻻت آزﻣﻮده اﻧﺴﺎﻧﻲ‬
‫اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺪاﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺳﻴﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻫﻴﭻﮔﺎه ﺳﻴﺮ ﻗﻬﻘﺮاﻳﻲ ﻧﺒﻮده و ﻧﻔﻲ ﮔﺬﺷﺘﻪ را ﻧﻜﺮده‬
‫اﺳﺖ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﺟﻨﻴﻦ و ﻛﻮدك اﻧﺴﺎن ﭘﺲ از ﻃﻲ و اﺣﺮاز ﻣﺮاﺣﻞ ﻗﺒﻠﻲ ﺑﻪ ﺑﻠﻮغ و‬
‫ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻣﻴﺮﺳﺪ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ اﻓﻜﺎري ﻛﻪ از دل ﻣﺮﻳﺾ و از دﻣﺎغ ﺿﻌﻴﻒ ﺳﺮﺑﺰﻧﺪ و‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪471‬‬

‫ﮔﺮﻓﺘﺎر ﻋﻮارﺿﻲ از ﻗﺒﻴﻞ ﻧﻴﺮﻧﮓ و دروغ‪ ،‬ﺣﺴﺎدت‪ ،‬ﻛﻴﻨﻪﺗﻮزي‪ ،‬اﻧﺘﻘﺎﻣﺠﻮﻳﻲ‪ ،‬ﺑﻲرﺣﻤﻲ‬
‫و ﺷﻘﺎوت‪ ،‬ﺟﺎهﻃﻠﺒﻲ‪ ،‬ﺷﻬﺮتﺟﻮﻳﻲ‪ ،‬ﺗﻜﺒﺮ‪ ،‬ﺳﺮﻛﺸﻲ‪ ،‬ﻏﺮور ﻧﻔﺲ‪ ،‬ﺷﻬﻮتاﻧﮕﻴﺰي و‬
‫ﻏﻴﺮه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﻪ ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺣﻖ و زﻧﺪهﻛﻨﻨﺪه ﻣﻨﺘﻬﻲ ﺷﻮد‪ .‬ﻣﻌﺘﻘﺪاﺗﻲ ﻛﻪ ﻣﺘﺮادف ﺑﺎ‬
‫اﻧﻜﺎر ﻓﻄﺮت و ﺷﺮاﻓﺖ اﻧﺴﺎﻧﻲ و ﻣﺨﺮب ﻋﻮاﻃﻒ و اﺧﻼﻗﻴﺎت و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﻣﻨﺎﻓﻲ‬
‫اﺧﺘﻴﺎر و ﻣﺴﺌﻮﻟﻴﺖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ‪ ،‬ﻛﻪ ﻋﻮاﻣﻞ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮﻳﺖاﻧﺪ در آﻳﺪ و ﺷﺨﺼﻴﺖ را ﻛﻪ‬
‫ﭘﺎﻳﻪ ارﺗﻘﺎء و ﺗﻌﺎﻟﻲ اﻧﺴﺎن اﺳﺖ‪ ،‬ﻧﺎﺑﻮد ﺳﺎزد ﻳﺎ ﺟﻠﻮي ﻋﻘﻴﺪه و آزادي ﻓﻜﺮ را ﻛﻪ وﺳﻴﻠﻪ‬
‫ﺗﻜﺎﻣﻞ اﺳﺖ ﺑﮕﻴﺮد‪ ،‬ﺣﺘﻤﺎً ﺑﻴﺮاﻫﻪ و ﺑﻦﺑﺴﺖ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ ﻏﺮور و ﮔﻤﺎﻧﻲ اﺳﺖ داراي‬
‫ﻇﺎﻫﺮ آراﺳﺘﻪ و ﺑﺎﻃﻦ ﺧﺎﻟﻲ ﺑﺴﻴﺎر ﺧﻄﺮﻧﺎك‪.‬‬
‫‪ -9.9‬ﺷﻬﺎدت‬
‫اﻧﺼﺎف دﻫﻴﻢ درك اﻳﻦ ﻣﻌﻨﻲ ﻛﻪ زﻧﺪﮔﻲ ﻳﻌﻨﻲ ﻋﻘﻴﺪه و ﺟﻬﺎد ﺑﺴﻴﺎر ﻣﺸﻜﻞ اﺳﺖ‪ .‬از‬
‫آن ﺳﺨﺖﺗﺮ ﺗﻦ ﺑﻪآن دادن در روز اﻣﺘﺤﺎن اﺳﺖ‪ .‬آﻧﺠﺎﻳﻲ ﻛﻪ ﻣﻨﺎﻓﻊ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺣﻴﺎت‬
‫ﺷﺨﺺ در ﺑﻴﻦ ﻣﻲآﻳﺪ!‬
‫ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻲﮔﻮﻳﺪ ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻋﻘﻴﺪه دﺳﺖ از داراﻳﻲ و راﺣﺘﻲام ﺑﺮدارم؟ ﺟﺎن و‬
‫ﻋﻤﺮم را ﻫﻢ اﮔﺮ ﻻزم ﺷﺪ ﺑﺪﻫﻢ؟ ﻋﻘﻴﺪه ﺧﻮب اﺳﺖ ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ زﻧﺪﮔﻲ و ﺑﺮاي رﻓﺎه و‬
‫ﺷﻬﺮت و ﺳﻌﺎدت ﻋﻤﺮ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﻋﻤﺮ ﻧﺒﺎﺷﺪ ﻋﻘﻴﺪه ﺑﺮود ﭘﻲ ﻛﺎر ﺧﻮد! ﻋﻘﻴﺪه ﻳﻚ اﻣﺮ‬
‫ﻓﺮﻋﻲ و اﻧﺪﻳﺸﻪ اﻧﺘﺰاﻋﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاي ﺧﺎﻃﺮ ﻓﺮع ﻛﻪ ﻛﺴﻲ ﻧﻤﻲآﻳﺪ اﺻﻞ را ﻓﺪا ﻛﻨﺪ! ‪...‬‬
‫ﺷﻬﺎدت ﺧﻴﻠﻲ ﻋﺠﻴﺐ و ﻣﻌﻤﺎي ﻻﻳﻨﺤﻠﻲ اﺳﺖ! ﺑﻪ اﻋﺘﺒﺎر دﻳﮕﺮ ﺑﺴﻴﺎر ﺑﭽﮕﺎﻧﻪ و رد‬
‫آن ﺑﺪﻳﻬﻲ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﻊذﻟﻚ ﺑﺎز ﺗﻜﺮار ﻣﻴﻜﻨﻴﻢ ﺧﻴﻠﻲ اﻓﺮاد ﺑﻪ اﻳﻦ ﺳﺌﻮال ﺟﻮاب ﻣﺜﺒﺖ داده و ﺑﺪون‬
‫ﺗﻌﺠﺐ و ﺗﺮدﻳﺪ ﻋﻘﻴﺪه را ﺑﺮ ﻣﻨﺎﻓﻊ ﺗﺮﺟﻴﺢ دادهاﻧﺪ‪ .‬ﺧﺼﻮﺻﺎً آﻧﻬﺎﻳﻲ ﻛﻪ در وراي‬
‫ﻋﻘﻴﺪه‪ ،‬ﺗﻮﻓﻴﻖ و دﻧﻴﺎﻳﻲ ﻫﻢ دﻳﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻧﻴﺰ‪) ،‬ﻫﻤﺎن ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻛﻪ ﻣﺎ را ﺳﺎﺧﺘﻪ و‬
‫ﭘﺮداﺧﺘﻪ اﺳﺖ( ﺟﻮاب ﻣﺜﺒﺖ داده‪ ،‬ﺑﻪﻃﻮر ﻓﺮاوان و راﻳﮕﺎن اﺳﺘﻌﺪادﻫﺎ و ﻗﻮاي ﻃﺒﻴﻌﻲ را‬
‫در اﺧﺘﻴﺎر ﻋﺸﺎق ﻋﻘﻴﺪه ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﻃﻮري ﺳﺨﺘﻲ و رﻧﺞ را از ﻧﻈﺮﺷﺎن ﻣﺤﻮ ﻛﺮده و‬
‫در ﻣﻘﺎﺑﻞ‪ ،‬ﺟﻮارح و اﺣﺴﺎﺳﺎت و اراده و ﻣﺸﺎﻋﺮ آﻧﻬﺎ را در ﺻﺤﻨﻪﻫﺎي ﺟﻬﺎد ﺑﻪ ﻫﻴﺠﺎن‬
‫و ﻓﻮران آورده‪ ،‬ﻛﻪ ﻳﻚ ﺗﻨﻪ ﺑﺮ ﺻﺪﭘﻬﻠﻮان ﭼﻴﺮه ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﻃﻮري ﻛﻪ ﺷﻨﻮﻧﺪه اﻧﻜﺎر‬
‫ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﺑﻴﻨﻨﺪه ﺣﻤﻞ ﺑﺮ اﻋﺠﺎز ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬

‫‪ 472‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﺮاﺟﻌﻪ ﺑﻪﻣﺠﺎﻫﺪات ﭘﻴﺮوان اوﻟﻴﻪ ﻣﺴﻴﺤﻴﺖ و اﺳﻼم و ﺳﺎﻳﺮ اوﻟﻴﺎء و ﺷﻬﺪاء‪،‬‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺑﺮﺟﺴﺘﻪ ﻓﺮاواﻧﻲ ﺑﺪﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪ ..‬ﭼﻪ ﻣﻲﻣﺎﻧﺪ؟ ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﺑﻘﺎء و ﺣﻴﺎت ﻣﺎ ﺟﺰ اﻳﻨﻜﻪ ﺑﻪ‬ ‫ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺳﺖ؟ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺟﺰ اﻳﻨﻜﻪ از راه ﻋﺸﻖ و اﺣﺘﻴﺎج اﺳﺖ؟ ﭘﺲ اﺻﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ اﺳﺖ‬ ‫و اﺻﻞ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ‪ ،‬ﻣﺒﺪأ آن ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻤﺎن ﻣﻌﺸﻮق اﺳﺖ‪ .‬ﺗﺎزه ﺟﺎي دوري ﻧﺮﻓﺘﻪ و ﻣﻌﺪوم ﻧﺸﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺎ ﻓﺮع ﻫﺴﺘﻴﻢ‪ .‬‬ .1‬ﻣ‪‬ﻦْ ذَااﻟﱠﺬى ﻳ‪‬ﻘْﺮِض‪‬اﻟﻠﱠﻪ‪ ‬ﻗَﺮْﺿﺎً ﺣ‪‬ﺴ‪‬ﻨﺎً‪) .2‬ﺷﻌﺮ از ﻣﺮﺣﻮم اﻗﺒﺎل ﺷﺎﻋﺮ ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺎﻳﻪ ﭘﺎﻛﺴﺘﺎﻧﻰ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫ﺣﻘﻴﻘﺖ اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻣﻈﺎﻫﺮ و ﻣﻄﺎﻣﻊ دﻧﻴﺎ زﻳﺎد ﭼﺸﻢ و ﮔﻮش ﻣﺎ را ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﺸﻐﻮل‬ ‫ﻛﺮده اﺳﺖ‪ .‬اﻋﻢ از آﻧﻜﻪ ﺧﻮد‬ ‫را ﻓﺪاي ﺣﻘﺎﻳﻖ و ﻋﻘﺎﻳﺪ ﺑﻜﻨﻴﻢ ﻳﺎ ﺑﻲﺣﺎﺻﻞ ﺑﺮوﻳﻢ‪ ..‬اﮔﺮ ﻫﺴﺖ ﻫﻤﺎن آﻧﺘﺮوﭘﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﻪﺻﻮرت‬ ‫‪ .‬ﻧﻈﺮﻳﺎت ﻣﺎ در ﺑﺎره زﻧﺪﮔﻲ و اﺻﺎﻟﺖ و واﻗﻌﻴﺖ اﻧﺤﺼﺎري ﻣﺤﺴﻮﺳﺎت‪،‬‬ ‫ﻣﺒﺎﻟﻐﻪآﻣﻴﺰ و دور از ﻣﺒﺎﻧﻲ ﻋﻠﻤﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺿﻌﻴﻒﺗﺮ آن در ﭘﺎرهاي از‬ ‫داﻧﺸﻤﻨﺪان و ﻣﺒﺎرزﻳﻦ ﻣﺴﻠﻚﻫﺎي ﺳﻴﺎﺳﻲ و ﺣﺘﻲ در ﺑﻴﻦ ﮔﺮوﻧﺪﮔﺎن ادﻳﺎن ﺑﺎﻃﻞ ﻧﻴﺰ‬ ‫دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪.‬اﻧﺴﺎن‬ ‫ﻫﺮﭼﻪ زودﺗﺮ و ﺑﻴﺸﺘﺮ داراﺋﻴﻬﺎي اﻧﺪوﺧﺘﻪ ﺧﻮد را ﺑﺪﻫﺪ‪ ،‬ﺳﺮﻣﺎﻳﻪﻫﺎي ﻣﻜﺘﻮم ﻣﺘﻤﺮﻛﺰ در‬ ‫ﺟﺴﻢ ﺧﻮد را ﻛﺎﻣﻞﺗﺮ ﺑﻪ اﻧﺮژي ﭘﺘﺎﻧﺴﻴﻞ ﺗﺒﺪﻳﻞ ﻧﻤﻮده و از ﻣﺎده ﺑﻪ ﻗﻮه و از ﻗﻮه ﺑﻪ ﻓﻌﻞ‬ ‫درآورده اﺳﺖ‪ .‬ﭼﻄﻮر ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ اﻧﺴﺎن از وﺟﻮد‬ ‫ﺑﻲﻣﻘﺪار ﺧﻮد ﺑﻪ ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻗﺮض ﺑﺪﻫﺪ و ﻋﺎﻟﻢ وﺟﻮد ﻛﻪ ﻣﺎ را ﭘﺪﻳﺪه آورده و‬ ‫‪1‬‬ ‫ﻣﻴﮕﺮداﻧﺪ ﺑﺪﺣﺴﺎﺑﻲ ﺑﻜﻨﺪ؟‬ ‫ﺑﺮاي ﻳﻚ ﻟﺤﻈﻪ از اﻳﻦ ﺣﻴﺎت ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ را ﺑﮕﻴﺮﻳﺪ‪ .‬ﺑﻘﺮه ‪(245 /‬‬ ‫‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺮﻛﺖ ﻧﻜﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻓﻜﺮ ﻧﻜﻨﻴﺪ‪،‬‬ ‫ﻧﺒﻴﻨﻴﺪ‪ ،‬ﻧﺸﻨﻮﻳﺪ‪ ،‬ﺣﺲ ﻧﻜﻨﻴﺪ‪ .‬‬ ‫آه ﻧﻪ ﻣﻌﻠﻮم ﺷﺪ ﻫﻴﭻ ﻛﻪ ﻣﻦ ﭼﻴﺴﺘﻢ‬ ‫ﺳﺎﺣﻞ اﻓﺘﺎده ﮔﻔﺖ ﮔﺮﭼﻪ ﺑﺴﻲ زﻳﺴﺘﻢ‬ ‫‪2‬‬ ‫ﻫﺴﺘﻢ اﮔﺮ ﻣﻲروم ﮔﺮ ﻧﺮوم ﻧﻴﺴﺘﻢ‬ ‫ﻣﻮج زﺧﻮد رﻓﺘﻪاي ﺗﻴﺰ ﺧﺮاﻣﻴﺪ و ﮔﻔﺖ‬ ‫ﺧﺎرج از ﻃﻠﺐ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﭼﻴﺰي ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬ﭼﻪ دﻟﻴﻞ دارد ﻛﻪ ﻣﺎ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰ دﻧﻴﺎي ﺑﻪ اﻳﻦ‬ ‫ﻋﻈﻤﺖ از ازل ﺗﺎ اﺑﺪ را ﭘﻮچ و ﺑﻴﻬﻮده و ﻓﺎﻧﻲ داﻧﺴﺘﻪ‪ ،‬وﺟﻮد ﻧﺎﭼﻴﺰ و ﻧﺎﺗﻮان ﺧﻮد را ﻛﻪ‬ ‫ﻣﻮﻗﺘﺎً در اﻳﻦ ﻫﻴﻜﻞ ﻛﺜﻴﻒ ﻣﺤﺘﺎج ﻣﺘﺸﻜﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﻄﺐ ﻋﺎﻟﻢ اﻣﻜﺎن و ﺑﺎﻗﻲ و ﺑﺎ‬ ‫ارزش ﺑﺸﻤﺎرﻳﻢ؟ در ﺣﺎﻟﻲﻛﻪ ﻣﺮگ ﻣﺎ ﻣﺴﻠﻢ و رﻓﺘﻦ ﻣﺎ ﺣﺘﻤﻲ اﺳﺖ‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و‬ ‫ﻓﺪاﻛﺎري ﻧﻜﺮدن ﭘﻴﺸﺎﭘﻴﺶ ﺑﻪ اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻣﺮگ رﻓﺘﻦ و ﻋﻴﻦ ﻣﺮگ اﺳﺖ‪.

‬اﻧﺴﺎن ﻛﺎرﺧﺎﻧﻪاي ﺷﺪه اﺳﺖ‬ ‫ﻛﻪ از ﻣﺎده ﺧﺎﻛﻲ ﭘﺴﺖ اﻳﺪه ﻓﻜﺮي ﻋﺎﻟﻲ ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ‪.‬ﺷﻬﺎدت ﺑﺮاي ﺻﺎﺣﺐ آن ﺣﻘﻲ اﻳﺠﺎد ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺮ ﮔﺮدن ﺗﻤﺎم اﻓﺮاد ﺑﺸﺮ ﻛﻪ‬ ‫ﺑﻌﺪﻫﺎ ﺑﻴﺎﻳﻨﺪ و ﺑﺮﺧﻮردار از آن ﺛﻤﺮه ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺷﻮﻧﺪ آوﻳﺨﺘﻪ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬درﺧﺖ ﻫﻴﭻ ﻋﻘﻴﺪه و ﻣﺮاﻣﻲ در دﻧﻴﺎ ﺳﺮ ﺑﻪ‬ ‫آﺳﻤﺎن ﻧﻜﺸﻴﺪه و ﺑﺎرور ﻧﺸﺪه اﺳﺖ ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ رﻳﺸﻪاش ﺑﺎ ﺧﻮن ﻗﺮﺑﺎﻧﻲﻫﺎ آﺑﻴﺎري ﺷﺪه‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬روزي ﻛﻪ ﺧﺒﺮ‬ ‫ﻣﻈﻠﻮﻣﻴﺖ و ﻣﺮگ ﺻﺎﺣﺐ ﻋﻘﻴﺪه ﻣﻨﺘﺸﺮ ﻣﻲﺷﻮد ﺗﺎزه ﻣﺮدم ﭼﺸﻢ و ﮔﻮش ﺧﻮد را ﺑﻪ‬ ‫ﺳﻤﺖ او ﺑﺎز ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ .‬و از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺑﺎ ﻓﺪاﺷﺪن ﺑﺮاي ﻣﻌﺸﻮق وﺟﺪاﻧﺶ را ﺗﺴﻠﻲ و ﻧﺸﺎط ﻣﻲدﻫﺪ‪.‬‬ ‫ﻳﺎ ﻋﻤﻞ ﻟﻐﻮي را ﻗﺒﻮل ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﻛﻪ ﺑﻬﺘﺮ اﺳﺖ از آن ﺻﺮفﻧﻈﺮ و ﺟﺎن ﺧﻮد را‬ ‫ﺻﺮﻓﻪﺟﻮﻳﻲ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬در دﻧﻴﺎ‬ ‫ﺧﻴﻠﻲ ﺣﺮفزده ﺷﺪه و ﻣﺮدم اﻇﻬﺎرﻧﻈﺮﻫﺎ و اﺑﺮاز ﻋﻘﻴﺪهﻫﺎ زﻳﺎد ﻛﺮدهاﻧﺪ وﻟﻲ ﺑﺎد ﻫﻮا‬ ‫ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺗﺼﻮر ﻛﺮد آن ﻛﺲ ﻛﻪ در راه ﻋﻘﻴﺪهاي ﻓﺪا ﻣﻲﺷﻮد ﻓﻨﺎ ﻣﻲﺷﻮد‪.‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪473‬‬ ‫ارزﻧﺪهﺗﺮﻳﻦ اﻛﺘﺴﺎب ذﺧﻴﺮه ﺣﻴﺎت ﻣﺠﺪد او ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﻠﻜﻪ ﺟﺰﻳﻲ و ﻗﻄﻌﻪاي از اﻗﻮال و اﻓﻌﺎل دوران آزادي و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﺎﻳﺪ داﻧﺴﺖ‪ .‬ﻣﺘﻤﻢ آﻧﻬﺎ‬ ‫و ﺑﻪ ﻣﻨﺰﻟﻪ اﻣﻀﺎء و ﻣﻬﺮي اﺳﺖ ﻛﻪ ﭘﺎيﻧﺎﻣﻪ ﮔﺬارده ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﭼﻮن ﻣﻌﻠﻮم ﻧﺒﻮد ﻣﻨﺸﺎء ﻣﺤﻜﻢ و اﺳﺎﺳﻲ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬زﺟﺮ ﻛﺸﻴﺪنﻫﺎ و ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖﻫﺎ و ﺣﺘﻲ اﻋﺪامﻫﺎﻳﻲ را ﻛﻪ ﺑﺮﺳﺮ‬ ‫ﻣﺠﺎﻫﺪﻳﻦ راه ﻋﻘﻴﺪه وارد ﺷﺪه و ﻣﻲﺷﻮد ﻧﺒﺎﻳﺪ ﺑﻪ ﺣﺴﺎب ﻟﺤﻈﺎت آﺧﺮ ﻋﻤﺮ ﮔﺬاﺷﺖ‪.‬ﺗﺎ ﮔﺬارده ﻧﺸﻮد ﺻﻔﺤﻪ‬ ‫را ارزش و اﻋﺘﺒﺎري ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﭘﺲ ﺷﻬﺎدت ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ ﺻﺎﺣﺐ آن اﺧﺘﺘﺎمﻧﺎﻣﻪ اﺳﺖ وﻟﻲ ﺑﻪ ﻟﺤﺎظ‬ ‫ﻧﺸﺮ ﻋﻘﻴﺪه و ﻣﺮام‪ ،‬ﻣﻄﻠﻊ ﻛﺘﺎب ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﺛﺒﺖ اﺳﺖ در ﺟﺮﻳﺪه ﻋﺎﻟﻢ دوام ﻣﺎ‬ ‫ﻫﺮﮔﺰ ﻧﻤﻴﺮد آﻧﻜﻪ دﻟﺶ زﻧﺪه ﺷﺪ ﺑﻪ ﻋﺸﻖ‬ ‫ﻋﺎﺷﻖ دﻟﺒﺎﺧﺘﻪ از ﺷﻬﺎدت اﺳﺘﻘﺒﺎل ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬ﺑﺮاي اﻳﻨﻜﻪ از ﻳﻚﻃﺮف از ﻧﻨﮓ و‬ ‫ﻧﻜﺒﺖ ﻣﺤﻴﻄﻲ ﻛﻪ او را ﺑﻪ ﺳﺨﺘﻲ آزار ﻣﻲدﻫﺪ ﻣﻴﺮود و از زﻧﺪﮔﻲ ﺑﺎ ﻣﺬﻟﺖ ﻧﺠﺎت‬ ‫ﻣﻲﻳﺎﺑﺪ‪ .‬ﺿﺎﻣﻦ و ﺣﺎﻓﻆ‬ .‬ﭘﺲ از آﻧﻜﻪ ﺷﺨﺺ ﻗﺒﻮل ﻣﺤﺮوﻣﻴﺖ و ﺷﻜﻨﺠﻪ و‬ ‫ﻣﺮگ را ﻛﺮد‪ ،‬ﺗﺎزه ﻣﻌﻠﻮم ﻣﻲﺷﻮد ﺣﺮﻓﺶ از روي اﻳﻤﺎن و اﻋﺘﻘﺎد ﺑﻮده اﺳﺖ‪ .

‫‪ 474‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫ﻧﺎم و ﻓﻜﺮ ﺷﻬﺪاء‪ ،‬دﺳﺘﮕﺎه ﻃﺒﻴﻌﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ دم اﻓﻜﺎر و آﺛﺎر آﻧﻬﺎ را ﺧﻮراك و‬
‫ﭘﺮورش ﻣﻲدﻫﺪ‪.1‬‬
‫ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﻫﺮﻛﺴﻲ و ﻫﺮ ﻣﻠﺘﻲ ﻛﻪ ﺣﻴﺜﻴﺖ ﺷﺨﺼﻲ و ﺷﺮاﻓﺖ و اﺳﺘﻘﻼل ﻣﻠﻲ را ﺑﻪ‬
‫ﺑﻬﺎﻧﻪ زﻧﺪه ﻣﺎﻧﺪن ﺑﻪ ﺑﻬﺎي ﻧﺎن و ﺟﺎن ﺑﻔﺮوﺷﺪ و راﺿﻲ ﺑﻪ ﻧﻨﮓ ذﻟﺖ و ﻋﺎر ﺣﻤﺎﻳﺖ‬
‫ﺷﻮد‪ ،‬دﻳﮕﺮ ﻛﻤﺮ راﺳﺖ ﻧﻜﺮده و ﺑﺮاي اﺑﺪ )ﻋﻠﻲرﻏﻢ ﻫﺮ ادﻋﺎ و ﺳﺮﺧﻲ ﻛﻪ ﺑﻪ ﺿﺮب‬
‫ﺳﻴﻠﻲ ﺑﻪ ﺻﻮرت ﺧﻮد اﻳﺠﺎد ﻛﻨﺪ( ﺣﻴﺜﻴﺖ و ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﺷﺮاﻓﺖ و ﻋﺎﻗﺒﺖ را از دﺳﺖ‬
‫داده اﺳﺖ‪ .‬در ﺳﻴﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻧﻪ ﺗﻨﻬﺎ دروازه ﭘﻴﺸﺮﻓﺖ را ﺑﻪ روي ﺧﻮد ﺑﺴﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ ﺑﺎ‬
‫ﻳﻜﻘﺪم ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻘﺐ ﺑﺮﮔﺸﺘﻪ ﺑﺎ از دﺳﺖ دادن ﻋﺰت ﻧﻔﺲ‪ ،‬اﺣﺘﺮام ﺧﻮد را ﻧﻴﺰ ﭘﻴﺶ ﺧﻮد‬
‫ﺑﺮده‪ ،‬ﻣﺄﻳﻮس از ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬آﻧﻮﻗﺖ ﭼﻨﻴﻦ ﻣﻠﺘﻲ ﺑﺮاي ﺟﺒﺮان اﻳﻦ‬
‫ﺣﺴﺮت و ﭘﻮﺷﺎﻧﺪن درد ﺣﺎﺻﻞ از آن ﻧﺎﭼﺎر ﻣﻲﺷﻮد اوﻻً ﻋﻘﻞ و ﻣﻨﻄﻖ ﺧﻮد را )ﻛﻪ‬
‫وﺳﻴﻠﻪ ﺻﻴﺎﻧﺖ و ﺗﻜﺎﻣﻞ اﺳﺖ( ﺑﺎ ﺗﻠﻘﻴﻨﺎت دروﻏﻴﻦ و اﺳﺘﺪﻻﻟﻬﺎي ﺳﺎﺧﺘﮕﻲ و ﺑﺎ ﺗﺬﻛﺎر‬
‫اﻓﺘﺨﺎرات ﻧﻴﺎﻛﺎن ﻳﺎ ﮔﺬﺷﺘﻪ ﺿﺎﻳﻊ و راﻛﺪ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺛﺎﻧﻴﺎً اﺣﺴﺎﺳﺎت ﺧﻮﻳﺶ را )اﻓﺰار دﻳﮕﺮ‬
‫ﻛﻤﺎل و ﺣﻔﻆ( ﺑﺎ ﺳﺮﮔﺮﻣﻲ ﺑﻪ ﺗﻔﺮﻳﺤﺎت ﺗﺨﺪﻳﺮﻛﻨﻨﺪه و اﺷﺘﻐﺎﻟﻬﺎي ﻣﻨﺼﺮفﻛﻨﻨﺪه‪،‬‬
‫ﺗﻌﻄﻴﻞ و ﺗﻀﻌﻴﻒ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﺑﺎﻟﻨﺘﻴﺠﻪ ﻳﻚ ﻗﺪﻣﻲ ﻛﻪ در ﺟﺎده ﺳﺮ ﺑﺎﻻي ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﻋﻘﺐ‬
‫ﮔﺬاﺷﺘﻪ اﺳﺖ‪ ،‬ﻗﺪم ﺑﻪ ﻗﺪم در ﺳﺮازﻳﺮي اﻧﺤﻄﺎط ﭘﺲ رﻓﺘﻪ و ﺑﺎﻻﺧﺮه در اﻧﻘﺮاض‪،‬‬
‫ﺳﻘﻮط ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻣﮕﺮ آﻧﻜﻪ ﺑﺎ ﻳﻚ ﺟﻬﺶ و واﻛﻨﺸﻲ ﻛﻪ در ﻫﺮ ﻟﺤﻈﻪ از ﻣﺴﻴﺮ اﻳﻦ‬
‫ﺳﻘﻮط در ﻣﻘﺎﺑﻞ دﺷﻤﻦ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻫﻤﺎﻧﺠﺎ ﺣﻴﺜﻴﺖ و ﺷﺮاﻓﺖ را ﺑﺎز ﺧﺮﻳﺪه و ﺗﻜﺎﻣﻞ را از‬
‫ﺳﺮ ﺑﮕﻴﺮد‪ .‬ﺑﻪﻃﻮريﻛﻪ در ﻣﺒﺤﺚﻫﺎي ﻣﺪار زﻧﺪﮔﻲ دﻳﺪﻳﻢ اﻛﺘﺴﺎب ﻫﻴﭻ ﻛﻤﺎﻟﻲ ﺑﺪون‬
‫اﺑﺮاز ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﻓﺪاﻛﺎري ﻣﻴﺴﺮ ﻧﺨﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪.‬‬
‫‪2‬‬
‫ﺑﻌﺪ از ﻣﻘﻬﻮر ﺷﺪن و ﻧﻨﮓ ذﻟﺖ ﺧﺮﻳﺪن دﻳﮕﺮ زﻧﺪﮔﻲ زﻧﺪﮔﻲ‪ ،‬ﻧﻴﺴﺖ ‪ .‬زﻳﺮا ﻛﻪ‬
‫ﺷﺨﺺ ﺑﺎ ﻗﺒﻮل ﺣﻜﻮﻣﺖ دﺷﻤﻦ‪ ،‬اﺑﺘﻜﺎر و اداره ﺣﻴﺎت ﺧﻮد را از دﺳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ‪ .‬ﺑﺎ‬
‫ﻗﺒﻮل ﺣﻤﺎﻳﺖ‪ ،‬او ﻣﺤﻜﻮم ﺑﻪ ﻋﺪم ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻳﺎ ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﺑﺮاي دﺷﻤﻦ ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ‬
‫ﻣﻜﺘﺴﺒﺎﺗﻲ ﻧﺨﻮاﻫﺪ داﺷﺖ‪ .‬ﭼﻨﻴﻦ زﻧﺪﮔﻲ از ﻣﺮگ ﻫﻢ ﭘﺴﺖﺗﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت ﺧﻮد را‬

‫‪ .1‬و‪ ‬ﻻﺗَﺤ‪‬ﺴ‪‬ﺒ‪‬ﻦﱠ اﻟﱠﺬﻳﻦَ ﻗُﺘ‪‬ﻠُﻮا ﻓﻰﺳ‪‬ﺒﻴﻞِاﻟﻠﱠﻪ‪ ‬اَﻣ‪‬ﻮاﺗﺎً ﺑ‪‬ﻞْ اَﺣ‪‬ﻴ‪Ĥ‬ء‪ ‬ﻋ‪‬ﻨْﺪ‪ ‬ر‪‬ﺑ‪‬ﻬِﻢ‪ ‬ﻳ‪‬ﺮْز‪‬ﻗُﻮنَ )آل ﻋﻤﺮان ‪ : 169 /‬و ﮔﻤﺎن ﻧﺒﺮﻳﺪ‬
‫ﻛﺴﺎﻧﻰ ﻛﻪ در راه ﺧﺪا ﻛﺸﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ ﻣﺮدهاﻧﺪ‪ ،‬ﺑﻠﻜﻪ زﻧﺪﮔﺎﻧﻰ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﻧﺰد ﭘﺮوردﮔﺎرﺷﺎن روزى داده‬
‫ﻣﻴﺸﻮﻧﺪ(‪.‬‬
‫‪ .2‬اَﻟْﻤ‪‬ﻮت‪ ‬ﻓﻰ ﺣ‪‬ﻴﻮﺗ‪‬ﻜﻢ ﻣ‪‬ﻘﻬ‪‬ﻮرﻳﻦَ و‪ ‬اﻟﺤ‪‬ﻴﻮةُ ﻓﻰ ﻣﻮﺗ‪‬ﻜُﻢ ﻗﺎﻫ‪‬ﺮﻳﻦَ )از ﻋﻠﻰﺑﻦ اﺑﻴﻄﺎﻟﺐ ﻋﻠﻴﻪاﻟﺴﻼم اﺳﺖ ‪ -‬ﻣﺮگ در‬
‫زﻧﺪه ﻣﺎﻧﺪن ﻣﻘﻬﻮر ﺷﻤﺎ اﺳﺖ و ﺣﻴﺎت در ﻣﺮﮔﻰ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻗﺎﻫﺮ ﺷﺪه ﺑﺎﺷﻴﺪ(‪.‬‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪475‬‬

‫ﻫﻢ اﮔﺮ ﺑﻪ زﺣﻤﺖ ﭼﻴﺰي ﺑﺪﺳﺖ ﺑﻴﺎورد ﺑﺎﻳﺪ در ﻃﺒﻖ اﺧﻼص ﺗﻘﺪﻳﻢ ﺣﺮﻳﻒ ﻣﺎﻫﺮ‬
‫ﻧﻤﻮده‪ ،‬در ﻣﺴﻴﺮ ﺣﻴﺎت ﺳﻤﺖ ﻣﻨﻔﻲ را ﺑﮕﻴﺮد‪ .‬ﺑﺎﻟﻌﻜﺲ ﻛﺴﻲ ﻛﻪ اﻳﺴﺘﺎدﮔﻲ ﻛﺮده ﺟﺎن‬
‫را ﻓﺪاي ﺷﺮاﻓﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻇﺎﻟﻢ ﻣﺘﺠﺎوزي را ﻛﻼً ﻳﺎ ﺟﺰﺋﺎً از ﺑﻴﻦ ﺑﺒﺮد‪ ،‬ﺣﻤﺎﻳﺖ و ﺣﻔﺎﻇﺖ‬
‫از ﺧﺎﻧﻮاده ﻳﺎ وﻃﻦ ﺧﻮد ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪ .‬اﮔﺮ ﻣﻮﻓﻖ ﺑﻪ ﻛﺸﺘﻦ دﺷﻤﻦ و دﻓﺎع از دوﺳﺖ‬
‫ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬در ﻫﺮ ﺣﺎل اﻧﺪﻳﺸﻪ ﺷﺮاﻓﺖ و ﺣﻖ ﺣﻴﺎت را ﺑﻪ ﺳﻬﻢ ﺧﻮد ﻧﺠﺎت داده اﺳﺖ‬
‫و روي ﻣﺮدم و ﺣﺘﻲ روي ﻗﺎﺗﻞ ﺧﻮد اﺛﺮ ﺟﺎودان ﮔﺬارده اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺣﺘﻤﺎً در ﻏﻠﻴﺎن ﺧﻮن و در ﻛﻴﻔﻴﺖ ﺟﺮﻳﺎن اﻋﺼﺎب ﻣﺮد ﻣﺠﺎﻫﺪي ﻛﻪ در راه اﺛﺒﺎت‬
‫ﺣﻖ ﺗﺎ ﭘﺎي ﺟﺎن آﻣﺪه و ﺟﺎم ﺷﻬﺎدت ﺑﻪ ﻟﺐ ﻣﻲرﺳﺎﻧﺪ‪ ،‬ﭼﻴﺰي ﻫﺴﺖ و در وﺟﻮد او‬
‫ﺣﺎﻟﺘﻲ ﻫﺴﺖ ﻛﻪ ﺣﻜﺎﻳﺖ از اﻧﻘﻼب ﻋﻈﻴﻢ و اﻛﺘﺴﺎب ﺑﺪﻳﻊ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﭼﻪ اﻧﻘﻼﺑﻲ ﺑﺎﻻﺗﺮ‬
‫از اﻳﻦ و ﭼﻪ ﻗﺪرت و ﺣﻘﻴﻘﺘﻲ واﻗﻌﻲﺗﺮ از ﭼﻴﺰي ﻛﻪ ﺑﺮ ﺣﺲ ﺻﻴﺎﻧﺖ ﻧﻔﺲ ﻓﺎﻳﻖ آﻣﺪه‬
‫و آن را در ﭼﻨﮓ ﺧﻮد ﻧﺮم و ﻣﻄﻴﻊ ﻣﻲﺳﺎزد‪ .‬اﮔﺮ آن ﺣﺲ ﻛﻪ ﻣﻐﻠﻮب ﻣﻲﺷﻮد راﺳﺖ‬
‫اﺳﺖ و واﻗﻌﻴﺖ دارد‪ ،‬ﺑﻪ ﻃﺮﻳﻖ اوﻟﻲ ﺣﺴﻲ ﻛﻪ ﻏﺎﻟﺐ و ﻣﺎﻟﻚ ﻣﻲﺷﻮد ﻧﻴﺰ راﺳﺖ اﺳﺖ‬
‫و ﭘﺸﺖ ﺑﻪ ﺟﺎي ﻣﺤﻜﻢ و ﻣﺤﻞ در ﻗﺮارﮔﺎه ﻣﺴﻠﻢ دارد‪.‬‬
‫ﻛﻮﭼﻚﺗﺮﻳﻦ وﻓﺎداري و اﻣﺎﻧﺘﺪاري و اﻋﺘﻤﺎد آﻳﺎ ﺣﻜﻢ ﻧﻤﻲﻛﻨﺪ ﻣﺎ ﻛﻪ ﻫﻤﻪ ﭼﻴﺰﻣﺎن‬
‫از ﺧﻠﻘﺖ آﻣﺪه اﺳﺖ‪ ،‬ﻫﺮﻃﻮر ﻛﻪ ﺧﻠﻘﺖ و ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺎ را ﺧﻮاﺳﺘﻪ ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻋﻤﻞ ﻛﻨﻴﻢ‬
‫و ﺧﻮد را ﺑﻪ او ﺑﺮﮔﺮداﻧﻴﻢ‪ .1‬ﻃﺒﻴﻌﺖ درﺳﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻇﺎﻫﺮاً ﺑﻪ ﻣﺎ اﺟﺎزه و اﺧﺘﻴﺎر و‬
‫آزادي ﻋﻤﻞ داده‪ ،‬وﻟﻲ ﻫﺮوﻗﺖ ﻣﻨﺤﺮف ﺷﺪهاﻳﻢ دﻳﺮ ﻳﺎ زود ﺗﻮ دﻫﻨﻲ ﺧﻮردهاﻳﻢ‪ .‬و ﻫﺮ‬
‫وﻗﺖ ﺑﺮ وﻓﻖ ﺧﻮاﺳﺘﻪ و ﺟﺮﻳﺎن او رﻓﺘﻪاﻳﻢ ﺧﻴﺮ و ﺗﺮﻗﻲ دﻳﺪهاﻳﻢ‪ .‬ﻃﺒﻴﻌﺖ ﻣﺎ را ﻃﻮري‬
‫ﻧﺴﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﺮ ﻋﻠﻴﻪ او ﺳﺮﻛﺸﻲ ﻛﻨﻴﻢ‪ .‬ﺑﺮاي اﻳﻦ ﻛﺎر دوام و آﻣﺎدﮔﻲ و ﺗﺠﻬﻴﺰات‬
‫ﻧﺪارﻳﻢ‪ .‬ﻃﻮري ﺳﺎﺧﺘﻪ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﺒﻌﻴﺖ و ﺑﻨﺪﮔﻲ او را ﺑﻜﻨﻴﻢ‪ .2‬ﻣﮕﺮ در آﻓﺮﻳﺪن و‬
‫آﻣﺪن ﻣﺎ ﺧﻮدﻣﺎن دﺳﺖ و ﻧﻈﺮي داﺷﺘﻪاﻳﻢ ﻛﻪ ﺣﺎل ﻣﻴﺨﻮاﻫﻴﻢ در ﻃﺮز ﺑﺮﮔﺸﺘﻦ رأﻳﻲ‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻴﻢ؟ ﭼﺮا ﺑﻪ ﻧﺪاي وﺟﺪان ﮔﻮش ﻧﺪﻫﻴﻢ و ﺧﻮد را ﺑﻨﺪه و ﻓﺪا ﻧﻜﻨﻴﻢ؟ ﺑﻪ ﻫﺮ‬
‫ﺣﺴﺎﺑﻲ ﻛﻪ ﺣﺴﺎب ﻛﻨﻴﻢ ﻋﻘﻼً ﺗﻤﺎﻳﻞ ﺑﻪ اﻳﻨﻄﺮف اﺳﺖ‪.‬‬

‫‪ .1‬ﻳﻌﻨﻰ ﺑﮕﻮﺋﻴﻢ ا‪‬ﻧﱠﺎﻟﻠﱠﻪ‪ ‬و‪ ‬ا‪‬ﻧﱠﺎا‪‬ﻟَﻴ‪‬ﻪ‪ ‬راﺟِﻌ‪‬ﻮنَ )ﺑﻘﺮه ‪ : 156 /‬ﻣﺎ ﺑﺮاى ﺧﺪا و ﻣﺎل ﺧﺪا ﻫﺴﺘﻴﻢ و ﻣﺎ ﺑﻪﺳﻮي او‬
‫ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدﻳﻢ(‪.‬‬
‫‪ .2‬و‪ ‬ﻣﺎﺧَﻠَﻘْﺖ‪ ‬اﻟْﺠِﻦﱠ و‪ ‬اﻟْﺎ‪‬ﻧْﺲ‪ ‬ا‪‬ﻻﱠﻟ‪‬ﻴ‪‬ﻌ‪‬ﺒ‪‬ﺪ‪‬ونِ)ذارﻳﺎت ‪ : 56 /‬ﺟﻦ و اﻧﺲ را ﻧﻴﺎﻓﺮﻳﺪهام ﻣﮕﺮ ﺑﺮاى اﻳﻨﻜﻪ ﺑﻨﺪﮔﻰ ﻣﺮا‬
‫ﺑﻜﻨﻨﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻰ آﻧﻬﺎ را ﻓﻘﻂ ﻣﻨﺎﺳﺐ و ﻣﺴﺎﻋﺪ ﺑﺮاى ﺑﻨﺪﮔﻰ ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﭘﺮداﺧﺘﻪام‪(.‬‬

‫‪ 476‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬

‫آرزو ﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ ﺻﺎﺣﺐ ﺷﺨﺼﻴﺖ و ﻋﻘﻴﺪه ﺑﺎﺷﻴﻢ‪ .‬اﮔﺮ راه ﺑﻪ درﮔﺎه ﻣﻌﺒﻮد ﻳﺎﻓﺘﻴﻢ‬
‫ﺷﻬﺎدت ﺑﺮاي ﻣﺎ روز وﺻﺎل و ﺷﺐ زﻓﺎف ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﺧﺎرج او و ﻏﻴﺮ او از ﻫﻤﻴﻦ دﻧﻴﺎ‬
‫ﺑﺮاﻳﻤﺎن ﻋﺎرﻳﺘﻲ و ﻧﺎراﺣﺘﻲ اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﻣﺎ ﭼﻮن در ﻣﺮاﺣﻞ ﭘﺴﺖ ﻋﺸﻖ ﻫﺴﺘﻴﻢ از ﺧﻮدﺑﻴﻨﻲ و ﻛﻮﺗﻪﻧﻈﺮي ﺑﺎﻻ ﻧﻴﺎﻣﺪه‪ ،‬دو‬
‫دﺳﺘﻲ ﺑﻪ ﻧﺎن و ﻧﻔﺲ دﻧﻴﺎ ﭼﺴﺒﻴﺪهاﻳﻢ‪ .‬آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﺗﻌﺎﻟﻲ و ﻣﺤﺒﻮﺑﻬﺎﻳﻲ ﻳﺎﻓﺘﻪاﻧﺪ داﺋﻤﺎً ﭼﻮن‬
‫ﻣﺮغ در ﻗﻔﺲ روﺑﻪ ﭘﺮوازﻧﺪ‪ .‬ﺷﻴﺮﻳﻨﻲﻫﺎي زﻧﺪﮔﻲ در ﻛﺎﻣﺸﺎن ﺗﻠﺨﻲ و ﺑﺎر ﺳﻨﮕﻴﻨﻲ‬
‫اﺳﺖ‪ .‬آﻧﻬﺎ ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪:‬‬
‫ﮔﺬارت ﺑﺮ ﺳﺮ ﭼﺮخ و ﻓﻠﻚ ﺑﻲ‬
‫دﻻ راﻫﺖ ﭘﺮ از ﺧﺎر و ﺧﺴﻚ ﺑﻲ‬
‫ﺑﺮآور ﺗﺎ ﻛﻪ ﺑﺎرت ﻛﻤﺘﺮك ﺑﻲ‬
‫ﮔﺮ از دﺳﺘﺖ ﺑﺮآﻳﺪ ﭘﻮﺳﺖ از ﻣﻦ‬
‫‪ -9.10‬ﺷﺨﺼﻴﺖ‬
‫ﮔﻔﺘﻴﻢ آن روزي ﻛﻪ ﻃﻔﻞ ﺑﻪ ﺻﺪاي اﺳﻢ ﺧﻮد ﺟﻮاب ﻣﻲدﻫﺪ و ﻛﻠﻤﻪ »ﻣﻦ« را ادا‬
‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ،‬در آن روز ﭼﻴﺰ ﺗﺎزهاي از ﻧﻬﺎد اﻳﻦ ﺷﺨﺺ ﻃﻠﻮع ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﭼﻴﺰي ﻛﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫ﺧﻮد او ﻗﺪ ﻋﻠﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد و ﻣﺪﻋﻲ ﺷﻤﺎره ﻳﻚ او ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﭼﻴﺰ »ﺷﺨﺼﻴﺖ«‬
‫اﺳﺖ‪.‬‬
‫ﺣﻴﻮاﻧﺎت ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﻳﻌﻨﻲ از ﻳﻜﺪﻳﮕﺮ ﻣﺸﺨﺺ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ .‬در ﻣﻘﺎﺑﻞ ﻃﺒﻴﻌﺖ و‬
‫ﻣﺤﻴﻂ ﻫﻤﻴﺸﻪ ﻣﻌﻠﻮم اﺳﺖ ﭼﻪ واﻛﻨﺸﻲ دارﻧﺪ‪ .‬ﺣﺎﻟﺖ ﺷﺎﺧﺼﻲ ﻧﺪارﻧﺪ‪ .‬ﺟﺮﻳﺎنﻫﺎي‬
‫ﻃﺒﻴﻌﺖ آﻧﻬﺎ را ﮔﻠﻪوار ﺑﻪ اﻳﻨﻄﺮف و آﻧﻄﺮف ﻣﻴﻜﺸﺪ‪ .‬زﻳﺮ ﺷﻼق آدﻣﻴﺰاد ﻳﺎ ﺑﻪ ﭘﺎي ﺧﻮد‬
‫ﺑﻪ ﺑﺎرﻛﺸﻲ و ﺑﻪ ﻗﺮﺑﺎﻧﮕﺎه ﻣﻲروﻧﺪ‪ .‬ﺗﺸﺨﻴﺺ و اﺧﺘﻴﺎري از ﺧﻮد ﻧﺪارﻧﺪ ﺗﺎ ﺷﺨﺼﻴﺖ‬
‫داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﻨﺪ‪.‬‬
‫ﻃﻔﻞ ﻫﻢ در اﺑﺘﺪاي ﻛﻮدﻛﻲ ﺗﻘﺮﻳﺒﺎً ﻣﻄﻴﻊ ﺑﻼ اراده ﻣﺤﻴﻂ و ﺧﺎﻧﻮاده اﺳﺖ‪ .‬ﻛﺴﻲ‬
‫ﺑﺮاي او ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻗﺎﻳﻞ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬وﻟﻲ ﺑﻪﺗﺪرﻳﺞ ﺑﺰرگ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ ﻣﻴﺒﻴﻨﺪ‪.‬‬
‫ﭼﻴﺰﻫﺎﻳﻲ »ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ«‪ .‬ﺑﻪ ﻃﻠﺐ و ﺗﻜﺎﭘﻮ ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪ .‬ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ ﺟﻮارح و ﻏﺮاﻳﺰ و ﻗﻮاي او‬
‫ﺑﻌﻀﻲ اﻃﺎﻋﺖ ﻣﻲﻛﻨﻨﺪ‪ ،‬ﺑﻌﻀﻲ ﻣﺨﺎﻟﻔﺖ‪ .‬در ﻃﻠﺐ ﺑﻪ ﻣﻄﻠﻮب ﻧﻤﻲرﺳﺪ‪ .‬در ﻣﺒﺎرزه ﺑﺎ‬
‫رﻗﻴﺐ و ﻣﺪﻋﻲ ﺷﻜﺴﺖ ﻣﻲﺧﻮرد و ﺳﺮاﻓﻜﻨﺪه ﺑﺮﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬وﻟﻲ ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ او ﻫﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ‬
‫رﻗﻴﺐ دﺳﺖ و ﭘﺎ و زﺑﺎن و ﻓﻜﺮ دارد‪ .‬ﭘﺲ ﭼﺮا ﺷﻜﺴﺖ ﺧﻮرده اﺳﺖ؟ ﻳﺎ در ﻧﻤﺎﻳﺶ‬
‫اﺟﺘﻤﺎع ﻣﺎﻧﻨﺪ او ﻧﺘﻮاﻧﺴﺘﻪ اﺳﺖ ﺟﻠﻮه ﻧﻤﺎﻳﺪ؟ ﺑﻪزودي درك ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻛﻪ ﻋﻠﺖ ﺷﻜﺴﺖ‬
‫از ﺧﺎرج ﻧﻴﺴﺖ‪ .‬اﻣﻜﺎن ﭘﻴﺮوزي را در داﺧﻞ ﺑﺎﻳﺪ ﺟﺴﺘﺠﻮ ﻛﺮد‪ .‬ﺗﺼﻤﻴﻢ ﻣﻴﮕﻴﺮد ﻛﻪ‬

‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪477‬‬

‫دﻓﻌﻪ ﺑﻌﺪ از ﻋﺴﺎﻛﺮ وﺟﻮدي ﺧﻮد ﺑﻬﺘﺮ و ﺑﻴﺸﺘﺮ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻻزم اﺳﺖ آﻧﻬﺎ را‬
‫ﺟﻤﻊآوري ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﻣﺨﺼﻮﺻﺎً ﺗﺤﺖ اﻧﻀﺒﺎط و ﻧﻈﻢ واﺣﺪي درآورد‪.‬‬
‫ﺷﺨﺺ اﺣﺴﺎس ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻳﻚ ﻧﺎﻇﻢ و ﻣﺪﻳﺮي ﻛﻪ وﺟﻮد او را اداره ﻧﻤﺎﻳﺪ‬
‫»اﺣﺘﻴﺎج« دارد‪ .‬ﻛﺸﻮري اﺳﺖ ﻛﻪ از زﻳﺮ ﺳﺮﭘﺮﺳﺘﻲ ﻳﺎ ﺳﻠﻄﻪ ﻏﺮاﻳﺰ ﺧﺎرج ﺷﺪه و ﺑﺠﺎي‬
‫آن آزادي و اﺧﺘﻴﺎر آﻣﺪه‪ .‬اﻳﻦ اﺳﺖ ﻛﻪ ﻫﺮ ﻗﺴﻤﺖ ﺑﻪ ﺧﻴﺎل ﺧﻮد رﻓﺘﻪ ﻣﻠﻮكاﻟﻄﻮاﻳﻔﻲ‬
‫ﭘﻴﺪا ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬ﻧﺒﺎﻳﺪ آزادي و اﺧﺘﻴﺎر در اﺛﺮ ﻫﺮج و ﻣﺮج اﻣﻮر و اﺧﺘﻼﻓﺎت ﻣﻀﺮ واﻗﻊ‬
‫ﺷﺪه‪ ،‬ﺟﺴﻢ ﺑﺪن و ﻋﻮاﻃﻒ و ﻋﻘﻞ ﻫﺪر ﺑﺮود‪ .‬ﺟﻨﺒﺸﻲ ﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻲدﻫﺪ و ﺑﻪ ﻗﺼﺪ‬
‫ﺗﺼﺮف ﻣﻠﻚ وﺟﻮد و ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ ﺗﻤﺎم ﻗﻮا و ذﺧﺎﻳﺮ ﺟﺴﻢ و ﺟﺎن ﺑﻪ ﺣﺮﻛﺖ درﻣﻲآﻳﺪ ﺗﺎ‬
‫ﺷﺨﺺ ﺧﻮد را ﺗﺤﺖ »اﺧﺘﻴﺎر« ﺑﮕﻴﺮد‪.‬‬
‫ﻣﺪاري ﺑﻪ اﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻣﺪارﻫﺎي دﻳﮕﺮ زﻧﺪﮔﻲ ﺑﻪراه ﻣﻲاﻓﺘﺪ‪ .‬ﻣﻨﺘﻬﻲ ﻣﺪاري‬
‫اﺳﺖ داﺧﻠﻲ‪ .‬ﻣﻄﻠﻮب و ﻣﻌﺸﻮق اﻧﺘﺨﺎب ﻳﻚ ﻣﺪﻳﺮ ﻣﻘﺘﺪر داﺧﻠﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ ﻧﻴﺰ‬
‫دروﻧﻲ ﺑﻮده و ﻳﻚ ﺟﻨﮓ ﻃﻮﻻﻧﻲ ﺑﻴﻦ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺷﺨﺺ و »ﺷﺨﺼﻴﺖ« ﺑﺮﻗﺮار ﻣﻲﺷﻮد و‬
‫اﮔﺮ ﻓﺮد‪ ،‬ﻓﺮد ﺳﺎﻟﻤﻲ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ در ﺟﺎده ﺗﻜﺎﻣﻞ ﭘﺎ از ﻣﺮاﺣﻞ ﺣﻴﻮاﻧﻲ ﺑﺎﻻﺗﺮ ﮔﺬارده و‬
‫ﻣﻮﻫﺒﺖ اﺧﺘﻴﺎر را ﺑﻪ ﺧﻮﺑﻲ ﭘﺬﻳﺮﻓﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪ ،‬ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺟﻨﮓ ﺑﻪ ﭘﻴﺮوزي ﻳﻜﻄﺮف و ﺗﺮﻛﻴﺐ‬
‫ﻳﺎﻓﺘﻦ ﻣﻜﺘﺴﺐ ﺟﺪﻳﺪي ﻛﻪ ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﺖ ﺧﺘﻢ ﺧﻮاﻫﺪ ﺷﺪ‪ .‬وﻗﺘﻲ ﻃﻔﻞ ﺑﻪ ﺻﻮرت‬
‫ﺟﻮان رﻋﻨﺎﻳﻲ در ﻣﻲآﻳﺪ‪ ،‬دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد دوﻟﺘﻲ در دوﻟﺖ وﺟﻮد او ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‬
‫ﻛﻪ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﺪﻳﺮ واﺣﺪ و ﻣﺴﺌﻮل ﻛﺎﻣﻞ در ﺧﺎرج ﺧﻮد را ﻣﻌﺮﻓﻲ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬دوﻟﺖ‬
‫ﺷﺨﺼﻴﺖ‪ ،‬دﺳﺘﮕﺎه ﻣﺘﻔﺮق و ﺑﻲاﻧﻀﺒﺎط وﺟﻮد را از دﺳﺖ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺗﺤﻮﻳﻞ ﮔﺮﻓﺘﻪ و ﺑﻪ‬
‫ﻣﻴﻞ ﺧﻮد دﺳﺘﮕﺎه ﻳﺎ ﺳﺎزﻣﺎﻧﻲ ﺑﻪوﺟﻮد آورده اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﻳﺠﺎد ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺑﻪ ﮔﻔﺘﻪ ﺑﺮﮔﺴﻮن ﻧﻈﻴﺮ ﺧﻠﻘﺖ ﺧﻮد ﺑﻪوﺳﻴﻠﻪ ﺧﻮد اﺳﺖ‪.‬‬
‫اﺣﺮاز ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺑﺮاي ﺑﺸﺮ ﻣﺎﻧﻨﺪ اﺣﺮاز اﺳﺘﻘﻼل و ﺣﻴﺜﻴﺖ ﺣﻘﻮق ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ در‬
‫ﻣﻮرد ﻛﺸﻮرﻫﺎ اﺳﺖ‪ .‬آدم ﺑﻲﺷﺨﺼﻴﺖ ﭘﺎﻳﻪاي ﻧﺪارد ﻛﻪ ﺑﺮ او ﭼﻴﺰي اﺳﺘﻮار و آﻳﻨﺪهاي‬
‫ﺑﺮﻗﺮار ﺷﻮد‪.‬‬
‫ﻣﺆﺳﺲ اﻳﻦ دوﻟﺖ ﻫﻤﺎن »اﺧﺘﻴﺎر« اﺳﺖ ﻛﻪ اﺧﺘﺼﺎص ﺑﻪ اﻧﺴﺎن دارد و ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﻧﻈﺮ‬
‫ﺧﻮﻳﺶ را ﺑﺮ ﻧﻔﺲ ﺗﺤﻤﻴﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬ﻗﻠﻌﻪاي دارد ﺑﻪﻧﺎم »ﺻﺒﺮ« ﻛﻪ در ﺣﻤﺎﻳﺖ آن در ﺑﺮاﺑﺮ‬
‫ﺗﻬﺎﺟﻢﻫﺎ و ﻓﺸﺎرﻫﺎي ﺧﺎرج ﻣﻘﺎوﻣﺖ ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬و اﺳﻠﺤﻪاي دارد ﺑﻪﻧﺎم »اراده« ﻛﻪ ﺑﺎ آن‬
‫ﺣﻤﻠﻪ و ﺣﺮﻛﺖ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻟﺸﮕﺮﻳﺎﻧﺶ ﻫﻤﺎن دﺳﺘﮕﺎه وﺟﻮد ﻳﻌﻨﻲ ﻧﻔﺲ و »ﺷﺨﺺ« اﺳﺖ‬

‬ﺑﺪون آﻧﻜﻪ در ﺑﺮاﺑﺮ ﭘﻴﺶآﻣﺪﻫﺎ اﻇﻬﺎر ﻋﻘﻴﺪه ﻳﺎ‬ ‫ﺳﻠﻴﻘﻪ و اﺑﺮاز ﻣﻘﺎوﻣﺖ و اﺣﺮاز ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪ .‬ﻫﻤﺎنﻫﺎ ﻛﻪ دﻳﮕﺮان را ﺗﺤﺖ‬ ‫ﺳﻠﻄﻪ و ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺧﻮد ﻗﺮار داده‪ ،‬ﺑﻪﺻﻮرت ﺳﺮدار ‪ -‬زﻣﺎﻣﺪار ‪ -‬اﻧﻘﻼﺑﻲ ﻣﺜﺒﺖ ﻣﺒﺘﻜﺮ ‪-‬‬ ‫رﺋﻴﺲ ‪ -‬رﻫﺒﺮ ‪ -‬ﻣﺆﺳﺲ ‪ -‬ﭘﻴﺸﻮا و ﻏﻴﺮه‪ ،‬اراده و ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺧﻮد را ﺑﺮ دﻳﮕﺮان ﺗﺤﻤﻴﻞ‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﻨﺪ‪..‬‬ ‫ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻫﺮ ﺳﻴﺮ ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ‪ ،‬ﻣﺮاﺗﺐ در ﻣﻴﺎن اﻓﺮاد از ﺻﻔﺮ ﺗﺎ ‪ 100‬ﺑﻪ ﺗﻔﺎوت دﻳﺪه ﻣﻲﺷﻮد‪. :179/‬اوﻟﺌ‪‬ﻚ‪ ‬ﻛَﺎْﻻَﻧْﻌﺎمِ ﺑ‪‬ﻞْ ﻫ‪‬ﻢ‪ ‬اَﺿَﻞْ‪ .‬‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ در دو ﺣﺪ ﺧﻮد ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻣﺎﻻﻣﺎل ﻏﺮور و ﻏﻀﺐ و ﻃﻐﻴﺎن و ﺷﻬﻮات‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﻫﻴﻮﻻي ﺑﺪن و اﺣﺴﺎﺳﺎت و ﻋﻮاﻃﻒ و ﻋﻘﻞ را در اﺳﺘﺨﺪام ﺧﻮد ﮔﺮﻓﺘﻪ‪،‬‬ ‫ﭼﻮن درﻧﺪهاي ﻗﻮي ﭘﻨﺠﻪ و ﻣﺒﺘﻜﺮي ﻗﻮياراده و ﺑﺎ ﺗﺪﺑﻴﺮ‪ ،‬دﻳﻜﺘﺎﺗﻮري ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬رﻫﺎ ﺷﺪه ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻣﺮﺧﺺ ﺷﺪه‬ ‫ﻛﺸﻮر ﻏﺮاﻳﺰاﻧﺪ‪ ،‬وﻟﻲ اداره ﺷﺪه اﺧﺘﻴﺎر و اﻋﺘﻘﺎد و ﺗﺴﻠﻂ ﻳﺎﻓﺘﻪ ﺑﺮ ﻧﻔﺲ ﻧﻴﺰ ﻧﻴﺴﺘﻨﺪ‪ .‬‬ ‫ﻫﻤﻴﻦ ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻜﻴﻪﮔﺎه ﺗﺮﺑﻴﺖ و ﻛﺴﺐ اﺧﻼق و ﺻﻔﺎت را ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ و‬ ‫ﻋﻘﻞ و دل را در اﺳﺘﺤﻜﺎم ﻣﻴﮕﻴﺮد‪.‬ﺗﻨﻬﺎ‬ ‫ﻣﺤﺮﻛﺸﺎن ﺧﻮراك و ﻟﺬاﻳﺬ و ﭘﺴﺖﺗﺮﻳﻦ ﻣﺮاﺣﻞ اﺣﺘﻴﺎﺟﺎت ﺣﻴﻮاﻧﻲ اﺳﺖ‬ ‫)اﻋﺮاف‪..‬ﭼﻪ ﺑﺴﺎ‬ ‫اﻓﺮادي ﻛﻪ ﺗﺎ آﺧﺮ ﻋﻤﺮ در ﺗﺮدﻳﺪ و ﺗﺸﻮﻳﻖ و ﺗﺸﺘﺖ ﺑﺴﺮ ﻣﻴﺒﺮﻧﺪ‪ ..‬و ﻳﺎ ﻣﻈﻬﺮ‬ ‫ﺻﺪاﻗﺖ و ﺷﺮاﻓﺖ و ﺧﺪﻣﺖ و ﺷﺠﺎﻋﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ ﮔﺮدﻳﺪه ﺑﺎ وﺟﻮد ﺗﻤﺎم ﻣﺸﻜﻼت و‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻔﺘﻬﺎ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻛﺸﺘﻲ ﻛﻮه ﭘﻴﻜﺮي در درﻳﺎي ﺧﺮوﺷﺎن اﻣﻮاج زﻣﺎﻧﻪ و اﺟﺘﻤﺎع ﭘﻴﺶ رود‬ ‫و وﺳﻴﻠﻪ ﺗﻤﺴﻚ و ﻧﺠﺎت ﻏﺮقﺷﻮﻧﺪﮔﺎن ﮔﺮدد‪.‬اﻳﻨﻬﺎ وازدهﻫﺎي ﻏﺮﺑﺎل‬ ‫ﺗﻜﺎﻣﻞاﻧﺪ‪ .‬زﻣﺎم ﺧﻮد را ﺑﺪﺳﺖ ﻫﺮ زﻣﺎﻣﺪاري‬ ‫ﻛﻪ ﻧﺎن و آب در دام ﺑﺮﻳﺰد و ﻟﺒﻪ ﺗﻴﺰ ﺗﻴﻐﻲ ﻧﺸﺎن دﻫﺪ ﻣﻴﺴﭙﺎرﻧﺪ‪ .‬‬ ‫ﻓﻘﻂ ﺗﻌﺪاد ﻣﺤﺪودي ﺻﺎﺣﺐ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻛﺎﻣﻞ ﻣﻲﮔﺮدﻧﺪ‪ .‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﻫﺮ ﻓﺮدي رﺷﻴﺪ از آب درﻧﻤﻲآﻳﺪ و اﺣﺮاز ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .1‬ﭘﻴﺪاﻳﺶ ﺷﺨﺼﻴﺖ در اﻧﺴﺎن و ﻇﻬﻮر ﻣﻠﻜﻪ ﻛﻪ ﻣﻴﺨﻮاﻫﺪ ﻛﺎرى در ﺧﺎرج ﺑﻜﻨﺪ‪ ،‬ﻳﻌﻨﻰ از ﺧﻮد ﻣﻨﺸﺎء ﺗﻐﻴﻴﺮ و‬ ‫اﻳﺠﺎد ﺧﻠﻖ ﺷﻮد و ﺑﺮ اﻃﺮاﻓﻴﺎن اﻋﻢ از ﺑﻰﺟﺎن و ﺑﺎﺟﺎن ﺣﻜﻮﻣﺖ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬و اﻳﻦ ﺗﺴﻠﻂ را از وﺟﻮد ﺧﻮد ﺷﺮوع‬ ‫ﻣﻰﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﺑﻰﺷﺒﺎﻫﺖ ﺑﻪ ﻣﺴﺌﻠﻪ ﻧﻔﺨﻪ روح ﺧﺪاوﻧﺪى در ﻣﻮﺟﻮد »ﺗﺴﻮﻳﻪ ﺷﺪه« آﻣﺎده ﺷﺪه ﻛﻪ در ﻗﺮآن آﻣﺪه‬ .‫‪ 478‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻛﻪ از ﺳﻪ ﻋﻨﺼﺮ ﺟﺴﻢ و دل و دﻣﺎغ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .(.1‬‬ ‫‪ .‬ﻣﻘﺮراﺗﺶ ﺑﻪﻧﺎم ﺗﻘﻮي و‬ ‫ﺑﺮﻧﺎﻣﻪاش اﻗﺪام و اﻳﺠﺎد ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﺑﺎري ﺳﻨﮕﻴﻦ و ﻟﻜﻪاي ﻧﻨﮕﻴﻦ ﺑﺮاي ﺟﺎﻣﻌﻪاي ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﻋﻔﻮﻧﺖ ﻓﺴﺎد‬ ‫و ﻧﻔﺎق و ﻋﻮاﻗﺐ اﻧﺤﻄﺎﻃﺸﺎن را ﺗﺤﻤﻞ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬ﺑﺎد ﺣﻮادث آﻧﻬﺎ را‬ ‫ﭼﻮن ﻫﻌﺞ رﻋﺎء ﺑﻪ ﻫﺮ ﻃﺮف ﻣﻲراﻧﺪ‪ ..

‬ﻫﻤﺎنﻃﻮر ﻛﻪ ﮔﻔﺘﻴﻢ‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻳﻌﻨﻲ ﺣﺴﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ و ﺗﺮﺗﻴﺐ اﻧﺴﺎن ﺑﺮ وﻓﻖ ﺟﺮﻳﺎن ﺻﺤﻴﺢ و ﻣﺘﻌﺎدل ﺗﻜﺎﻣﻞ‪.‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﭼﻨﻴﻦ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ اوﻻً ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺟﻮﻫﺮي ﺳﻮاي ﺷﺨﺺ و در ﺧﺎرج ﺑﺪن او‬ ‫ﺑﺎﺷﺪ‪ .‬ﺑﻪﻫﻴﭻوﺟﻪ‬ ‫ﻋﺎﻣﻞ ﺑﻴﮕﺎﻧﻪاي دﺧﺎﻟﺖ ﻧﺪارد‪ .‬ﮔﺎﻫﻲ ﻧﻴﺰ ﺳﻴﻄﺮه ﻋﻘﻞ و اﺳﺘﺪﻻل آن دو ﻣﻠﻜﻪ دﻳﮕﺮ را ﺗﺤﺖاﻟﺸﻌﺎع‬ ‫ﻗﺮار داده و ﻣﻘﺎﺑﻞ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻣﻨﻄﻘﻲ ﻋﻠﻤﻲ وﻟﻲ ﺧﺸﻚ و دور از ﻃﺒﻊ اﻧﺴﺎﻧﻲ ﻗﺮار‬ ‫اﺳﺖ ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻣﻊذﻟﻚ ﺑﺎ اﻧﻀﺒﺎط و ﺗﺸﺮﻳﻚ ﻣﺴﺎﻋﻲ ﻛﺎﻣﻞ ﺑﻪ ﻣﻮرد اﺟﺮا ﮔﺬارده ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬ﻓﻘﻂ‬ ‫ﺷﻴﻄﺎن ﺳﺮﻛﺸﻰ ﻣﻴﻜﻨﺪ )ﺷﻴﻄﺎﻧﻰ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻋﻮاﻣﻞ و ﻗﻮاى دروﻧﻰ ﺑﻪ ﺗﻌﺒﻴﺮ ﺣﻀﺮت ﺳﺠﺎد در ﺳﻴﻨﻪ ﻣﺎ و در ﺧﻮن‬ ‫ﻣﺎ ﺟﺎىﮔﻴﺮ و ﺟﺎرى اﺳﺖ( ﺗﺎ ﺑﺎ ﭘﺮواﻧﻪ اﺧﺘﻴﺎر ﻛﻪ از ﺧﺪا درﻳﺎﻓﺖ ﻛﺮده اﺳﺖ‪ ،‬ﺑﺪﻧﺒﺎل او در راﻫﻰ ﻏﻴﺮ از‬ ‫ﺟﺎده ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺧﻠﻘﺖ رﻓﺘﻪ و در ﺑﻦﺑﺴﺖ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻃﺎﻏﻰ ﺑﺮ ﻃﺒﻴﻌﺖ ﮔﻴﺮ ﻛﻨﺪ‪.‬اﺷﻘﻴﺎ ﻫﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺷﻬﺪاء ﺗﺤﻤﻞ رﻳﺎﺿﺖ و ﺳﺨﺘﻲﻫﺎ‬ ‫را ﻧﻤﻮده و ﺗﺴﻠﻂ ﺑﺮ ﻧﻔﺲ و ﺗﻤﻠﻚ ﺻﺒﺮ دارﻧﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ آﻧﻬﺎ ﻛﻪ ﻣﻰﺑﻴﻨﻨﺪ‬ ‫آدم ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ ﭼﻴﺰ ﻳﺎد ﺑﮕﻴﺮد و ﺑﻴﺶ از آﻧﻬﺎ ﻋﺎﻟﻢ ﺑﻪ رﻣﻮز ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺷﻮد‪ ،‬ﺳﺠﺪه ﺗﻤﻜﻴﻦ ﺑﺠﺎ ﻣﻰآورﻧﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪479‬‬ ‫اﻟﺒﺘﻪ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﻧﻮع اول ﻛﻪ وارد ﺷﺎﺧﻪ ﺑﻦﺑﺴﺖ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ﻣﺮﺗﺒﻪاي از رﺷﺪ و‬ ‫ﺷﺎﻫﺪي از اراده و ﻗﺪرت ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬و ﺛﺎﻧﻴﺎً ﺑﺮ وﺟﻮد او ﻳﻚ ﺣﻜﻮﻣﺖ ﺧﺎرﺟﻲ ﺑﺮﻗﺮار ﺳﺎزد‪ .‬‬ ‫ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ از ﻛﺎروان ﺗﻜﺎﻣﻞ و ﻋﺸﻖ ﺑﺮﻛﻨﺎر اﻓﺘﺎدهاﻧﺪ‪.‬آﻧﻜﻪ از ﺧﺎك ﻳﻌﻨﻰ از ﻣﺎده‬ ‫ﻣﻌﺪﻧﻰ درﺳﺖ ﺷﺪه اﺳﺖ ﭼﻄﻮر ﺷﺎﻳﺴﺘﮕﻰ ﻓﺮﻣﺎﻧﺮواﻳﻰ ﺑﺮ ﻗﻮاى ﻃﺒﻴﻌﺖ )ﻛﻪ از آﺗﺶ ﻳﺎ اﻧﺮژى ﺣﺮارﺗﻰ‬ ‫آﻓﺮﻳﺪه ﺷﺪهاﻧﺪ( ﻣﻴﺘﻮاﻧﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ؟ ﺧﺪا ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﺳﺘﻌﺪاد و ﻣﻤﻜﻨﺎﺗﻰ ﻛﻪ در وﺟﻮد آدم ﻧﻬﻔﺘﻪ اﺳﺖ و‬ ‫آﺛﺎرى ﻛﻪ آزادى و اﺧﺘﻴﺎر ﺑﺎﻻﺧﺮه ﺑﻪ ﺑﺎر ﺧﻮﻫﺪ آورد ﻣﻴﻔﺮﻣﺎﻳﺪ اﻧﻰ اﻋﻠﻢ ﻣﺎﻻ ﺗﻌﻠﻤﻮن‪ .‬‬ ‫ﺑﻪ ﻃﻮرﻳﻜﻪ ﻫﻢآﻫﻨﮕﻲ و ﻫﻤﻜﺎري ﻳﻌﻨﻲ ﻧﻈﻢ و اﻧﻈﺒﺎط ﻛﺎﻣﻞ در ﻧﻬﺎد ﺷﺨﺺ ﺑﻪوﺟﻮد‬ ‫آﻣﺪه‪ ،‬ﺗﻤﺎم اﻋﻀﺎ و ﻗﻮاي ﺑﺪن ﻣﺎﻧﻨﺪ ﻃﺒﻘﺎت ﻛﺸﻮر رﺷﻴﺪي ﻛﻪ ﺿﺮورت و ﻣﺰﻳﺖ ﻗﺒﻮل‬ ‫اﻃﺎﻋﺖ از ﻣﺼﺎﻟﺢ و ﺗﺼﻤﻴﻤﻬﺎي ﻋﻤﻮﻣﻲ را ﺣﺲ ﻣﻲﻛﻨﺪ و ﻣﻴﭙﺬﻳﺮد و ﺣﻜﻮﻣﺖ‬ ‫ﭘﺎرﻟﻤﺎﻧﻲ ﺻﺤﻴﺤﻲ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﻣﻲدﻫﺪ‪ ،‬در ﺟﻬﺖ ﻣﻌﻴﻦ ﭘﻴﺶ ﺑﺮود‪ .‬‬ ‫ﺧﺪاوﻧﺪ ﺑﻪ ﻣﻼﻳﻚ دﺳﺘﻮر ﻣﻴﺪﻫﺪ ﺑﻪ اﻃﺎﻋﺖ و اﺳﺘﺨﺪام اﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد در آﻳﻨﺪ‪ .‬اﻳﻨﻬﺎ ﺛﻤﺮه ﻣﻜﺘﺴﺐ ﺗﻜﺎﻣﻞ را ﻛﻪ‬ ‫ﺷﺨﺼﻴﺖ اﺳﺖ ﺑﻪ ﺷﺨﺺ ﺧﻮد رﺟﻮع داده و ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮدي اﺧﺘﻴﺎر ﻧﻨﻤﻮدهاﻧﺪ‪.‬ﮔﺎه ﻋﻮاﻃﻒ ﺣﺎﻛﻢ ﺑﺮ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﺷﺪه‪ ،‬ﺳﺮﺷﺎر از ﻧﻮﻋﺪوﺳﺘﻲ و رﻗﺖ ﻗﻠﺐ و‬ ‫اﺣﺴﺎﺳﺎت ﻣﻴﮕﺮدد‪.‬اﻳﻦ ﺗﺼﻤﻴﻢ اﮔﺮﭼﻪ ﺑﻪ اﺗﻔﺎق آراء ﺗﺼﻮﻳﺐ ﻧﺸﺪه ﺑﺎﺷﺪ‪.‬در اﻳﻦ ﻛﺸﻮر ﭘﺎرﻟﻤﺎﻧﻲ‬ ‫وﺟﻮد ﻧﻤﺎﻳﻨﺪﮔﺎن ﻋﻮاﻃﻒ ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﻣﻲدﻫﻨﺪ‪ ،‬اﻋﻀﺎء و ﺟﻮارح درﺟﻪ اﻣﻜﺎﻧﺎت ﻣﺎدي‬ ‫ﺧﻮﻳﺶ را ﻣﻲﮔﻮﻳﻨﺪ‪ ،‬ﻋﻘﻞ ﻫﻢ ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﻧﻤﻮده‪ ،‬ﭘﺲ از ﻣﺬاﻛﺮات ﻣﻮاﻓﻖ و‬ ‫ﻣﺨﺎﻟﻒ ﺗﺼﻤﻴﻤﻲ اﺗﺨﺎذ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬آﻧﻬﺎ ﻣﻴﮕﻮﻳﻨﺪ آدم )ﺑﺎ آزادى و‬ ‫اﺧﺘﻴﺎرى ﻛﻪ درﻳﺎﻓﺖ ﻛﺮده اﺳﺖ( در زﻣﻴﻦ ﻓﺴﺎد و ﺧﻮﻧﺮﻳﺰى ﺧﻮاﻫﺪ ﻛﺮد‪ .‬روح ﺧﺪاوﻧﺪى ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ ﻗﺎﺑﻞ ﻗﻴﺎس ﺑﻪ روح اﻧﺸﺎء و ﺧﻠﻖ و اراده ﻛﻦ ﻓﻴﻜﻮن ﺑﺎﺷﺪ‪.‬ﻣﻨﺘﻬﻲ ﮔﺎه رأي ﺟﺴﻢ اﺳﺖ ﻛﻪ در ﭘﺎرﻟﻤﺎن ﺷﺨﺼﻴﺖ‬ ‫ﻣﻲﭼﺮﺑﺪ و ﺷﺨﺺ‪ ،‬ﻣﻮﺟﻮد ﺗﻮاﻧﺎي ﺑﺎ اراده وﻟﻲ دﻧﻴﺎﭘﺮﺳﺖ و ﺗﻨﮓﻧﻈﺮ و ﻧﺰدﻳﻚﺑﻴﻦ‬ ‫درﻣﻲآﻳﺪ‪ .‬‬ .

‬ﻣﺮد ﻋﻤﻞ و اﺛﺮ اﺳﺖ‪ .‬ﻣﺤﺒﻮﺑﻲ ﻫﻢ ﻛﻪ از ﻧﻮع‬ ‫اوﻻد و ﻫﻤﺴﺎﻳﻪ و ﻫﻤﻮﻃﻦ ﻫﻤﺴﻄﺢ او ﺑﻮده‪ ،‬ﺑﺎ ﺣﺪت و ﻗﺪرﺗﻲ ﻛﻪ در اراده ﺧﻮد دارد‪،‬‬ ‫ﺑﻪزودي ﺳﻴﺮاب و ﺳﺮﺷﺎرﺷﺎن ﻧﻤﺎﻳﺪ و ﺳﺎﻛﺖ و راﻛﺪ ﺑﻨﺸﻴﻨﺪ ﻛﺎﻓﻲ و ﺟﺎﻟﺐ ﻧﺨﻮاﻫﺪ‬ ‫ﺑﻮد‪ ..11‬راه ﻳﺎﻓﺘﻪ‬ ‫ﻓﺮزﻧﺪ رﺷﻴﺪ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺛﻤﺮه ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﺑﻪ اﻳﻦ ﻣﺮﺣﻠﻪ ﻣﻲرﺳﺪ ﻛﻪ ﺷﺨﺼﻴﺖ ﭘﻴﺪا‬ ‫ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .‬ﻧﻔﺴﻲ ﻛﻪ وﻗﺘﻲ درﺳﺖ ﻧﮕﺎه ﻣﻲﻛﻨﺪ ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ‬ ‫ﻣﺎﻟﻚ ﻫﻴﭻ ﺳﻮد و زﻳﺎن ﺧﻮد و ﺻﺎﺣﺐ اﺧﺘﻴﺎر ﻣﺮگ و ﺣﻴﺎت ﻧﻤﻲﺑﺎﺷﺪ‪ .‬‬ ‫ﻗﻔﺲ ﻧﻔﺲ ﺑﺮاي او ﺑﺴﻴﺎر ﺗﻨﮓ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺑﺮاي او دﻳﮕﺮ ﻣﻌﺸﻮق ﻛﺎﻓﻲ ﻧﻴﺴﺖ‪ .‫‪ 480‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻣﻴﮕﻴﺮﻳﻢ‪ .‬‬ ‫ﭘﺲ ﻋﻘﺐ ﻣﻌﺸﻮق ﻣﻴﮕﺮدد‪ .‬ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ ﻻﻳﻖ رﺷﺪ او ﺑﻮده‪ ،‬آﺳﺘﺎﻧﺶ ﭼﻨﺎن رﻓﻴﻊ و دﺳﺘﮕﺎﻫﺶ ﭼﻨﺎن‬ ‫وﺳﻴﻊ ﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ ﺧﺪﻣﺖ ﺷﺐ و روز او را ﺑﮕﻴﺮد و او را ﺑﻪ »ﺑﻨﺪﮔﻲ« ﺑﭙﺬﻳﺮد‪.‬ﺑﺎﻻﺧﺮه ﻣﻮاﻗﻌﻲ ﻫﻢ اﺳﺘﺜﻨﺎﺋﺎً ﺗﻈﺎﻫﺮ ﺗﻤﺎم ﻣﻠﻜﺎت و ﻣﻜﺘﺴﺒﺎت و ﺗﺴﻠﻂ ﻋﺎدﻻﻧﻪ‬ ‫آﻧﻬﺎ ﺷﺨﺼﻴﺖﻫﺎﻳﻲ را ﺗﺤﻮﻳﻞ ﺟﺎﻣﻌﻪ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺟﻬﺶﻫﺎ و ﻧﺨﺒﻪﻫﺎي‬ ‫ﺗﻤﺎم ﻋﻴﺎر ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ‪ .‬از ﻓﺮداي‬ ‫ﺧﻮد ﺧﺒﺮ ﻧﺪارد‪ .‬ﻋﺎﺷﻖ دروﻳﺶ ﻣﺴﻠﻜﻲ ﻧﻴﺴﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻧﻈﺎره و‬ ‫ﺧﻤﻴﺎزه اﻛﺘﻔﺎ ﻧﻤﺎﻳﺪ‪ .‬‬ .‬ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ آرام ﺑﻨﺸﻴﻨﺪ‪ ..‬ﭼﮕﻮﻧﻪ ﻧﻔﺲ ﻣﻤﻜﻦ اﺳﺖ رﻫﺒﺮ و ﻣﻌﺸﻮق او ﺷﻮد؟‬ ‫آنﻛﺲﻛﻪ آﺗﺶ ﻋﺸﻖ دارد‪ ،‬از رﺧﻮت و رﻛﻮد ﮔﺮﻳﺰان اﺳﺖ‪ .‬اﺟﺘﻤﺎع ﺑﺸﺮي و ﻗﺒﻴﻠﻪ و وﻃﻦ ﻫﻢ ﻛﻪ ﻣﻤﻠﻮ از ﻧﻘﺺ و ﻇﻠﻢ و ﺗﺎرﻳﻜﻲ اﺳﺖ‪ ،‬ﻋﻄﺶ‬ ‫ﻋﺸﻘﺶ را ﺑﻪزودي ﻓﺮو ﺧﻮاﻫﺪ ﻧﺸﺎﻧﺪ‪.‬و رﻫﺮويﻛﻪ ﺳﺮﻋﺖ‬ ‫ﻋﻤﻞ و ﺣﺮﻛﺖ دارد‪ ،‬ﺑﻴﺶ از واﻣﺎﻧﺪﮔﺎن ﻟﻨﮓ از ﺑﻴﺮاﻫﻪ و ﺳﻘﻮط ﻧﮕﺮان ﻣﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫او ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﺑﺎﻻﺗﺮ و ﺑﺮﺗﺮ ﻣﻲﻃﻠﺒﺪ‪ .‬ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ ﺧﻮد ﻋﺎﺷﻖ و ﻣﺤﺘﺎج و ﻣﺎﻧﻨﺪ او در‬ ‫ﻃﻠﺐ ﻣﻌﺸﻮق دﻳﮕﺮي ﺣﻴﺮان ﻧﺒﺎﺷﺪ‪ .‬ﺷﺨﺼﻴﺘﻲ ﻛﻪ دﺳﺖﭘﺮورده ﻃﺒﻴﻌﺖ ﺑﻮده و در ﻋﻴﻦ ﺣﺎل ﺑﺎ‬ ‫وﺟﻮد آزادي و اﺧﺘﻴﺎر‪ ،‬روﻧﺪه در ﻃﺮﻳﻖ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﭘﻮﻳﻨﺪه ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ ﻛﻪ وﺟﻮد‬ ‫آﻣﺎده ﻣﺠﻬﺰ ﺧﻮد را در ﻃﻠﺐ او ﺑﻪﻣﺮاﺣﻞ و ﻣﺪارج ﻋﺎﻟﻴﺘﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﭘﺮواز دﻫﺪ‪.‬ﺑﺮﻃﺒﻖ ﺗﺮﺑﻴﺖ و‬ ‫رﺷﺪ ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻧﻈﻢ ارادي ﻛﻪ ﭘﻴﺪا ﻛﺮده‪ ،‬وﺟﻮدي اﺳﺖ ﺳﺮﺷﺎر از ﻋﺸﻖ و ﻟﺒﺮﻳﺰ از‬ ‫ﺣﺮﻛﺖ و ﻧﻴﺮو‪ .‬اراده ﺧﻼﻗﻪ از ﻧﻬﺎدش زﺑﺎﻧﻪ ﻣﻲﻛﺸﺪ‪.‬ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ ﺑﺎ وﺻﻞ ﻳﻚ ﺷﺒﻪ آﺗﺶ ﻫﺠﺮاﻧﺶ‬ ‫ﺧﺎﻣﻮش ﺷﻮد و ﻣﺪار ﻋﺸﻘﺶ ﻣﺴﺪود ﮔﺮدد‪ ،‬ﺑﺪرد او ﻧﻤﻴﺨﻮرد‪ .‬ﭼﻪ ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ؟ ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﻛﻪ ﺗﻤﺎم ﻋﺸﻖ و ﻧﻴﺮوي او را‬ ‫ﻣﺸﻐﻮل ﻛﻨﺪ‪ .‬ﺷﺸﺪاﻧﮓ اﻗﻠﻴﻢ وﺟﻮد ﺧﻮﻳﺶ را در ﻗﺒﻀﻪ ﺗﺼﺮف درآورده‪ ،‬ﺑﺮ رأس ﻟﺸﮕﺮ‬ ‫ﻧﻴﺮوﻣﻨﺪي ﻛﻪ دارد آﻣﺎده ﺑﺮاي ﺧﺪﻣﺖ ﺑﻪ ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ ﮔﺮدﻳﺪه اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫‪ -9.‬ﻧﻤﻲﺧﻮاﻫﺪ در ﺗﺴﻠﺴﻞ ﮔﻤﺮاﻫﻲ ﺑﻴﻔﺘﺪ‪.

‬‬ ‫ﻧﮕﺮان و ﺳﺮﮔﺮدان روﺑﻪ ﺧﻮد ﻣﻲآورد‪ .‬ﺑﺮﺧﻲ از ﻣﺮدم را ﺑﻨﺪه ﻛﻤﺮ ﺑﺴﺘﻪ ﭘﺎدﺷﺎﻫﺎن زر و زور و ﺗﻮاﺿﻊﻛﻨﻨﺪﮔﺎن ﻫﻤﻨﻮع‬ ‫ﺧﻮد ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ‪ .‫ﻋﺸﻖ و ﭘﺮﺳﺘﺶ ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ‪481‬‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﺟﻮان ﺑﺮوﻣﻨﺪ ﺧﺎﻧﺪان ﺗﻜﺎﻣﻞ از ﻣﻌﺸﻮق ﺑﺎﻻﺗﺮ‪ ،‬ﻋﻘﺐ ﻣﻌﺒﻮد ﻣﻲﮔﺮدد‪.‬اﻳﻦ ﺑﺖﻫﺎ را ﺑﺎﻳﺪ ﺷﻜﺴﺖ و دور‬ ‫رﻳﺨﺖ‪ .‬ﻫﻤﺎن دﺳﺘﮕﺎه‬ ‫ﺧﻠﻘﺖ‪ .‬ﻫﻤﺎن ﻛﺴﻲ ﻛﻪ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و زﻣﻴﻦ را ﺳﺮﺷﺘﻪ اﺳﺖ!‬ ‫ﻓﺮﻳﺎد ﺑﺮﻣﻲآورد‪:‬‬ ‫ﺽ ﺣ‪‬ﻨﻴﻔﹰﺎ ‪‬ﻭ ﻣﺎ ﹶﺍﻧ‪‬ﺎ ‪‬ﻣ ‪‬ﻦ‬ ‫ﺕ ‪‬ﻭﺍﹾﻟﹶﺎ ‪‬ﺭ ‪‬‬ ‫ﺖ ‪‬ﻭ ‪‬ﺟ ﹺﻬﯽ ‪‬ﻟﻠﱠﺬﯼ ﹶﻓ ﹶﻄ ‪‬ﺮﺍﻟﺴ‪‬ﻤﻮﺍ ‪‬‬ ‫»‪‬ﺍ‪‬ﻧﯽ ‪‬ﻭﺟ‪ ‬ﻬ ‪‬‬ ‫ﲔ«‪) .‬ﺳﺘﺎره و ﻣﺎه و ﺧﻮرﺷﻴﺪ را‬ ‫ﭼﻮن در اﻓﻮل و زوال ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ ﻻﻳﻖ ﺑﻨﺪﮔﻲ ﻧﻤﻲﺷﻨﺎﺳﺪ‪ .‬ﻣﻲﺑﻴﻨﻴﺪ در ﺷﺎﻫﺮاه ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺣﻴﺎت ﭼﻪ راه‬ ‫دوري ﭘﻴﻤﻮده اﺳﺖ‪ :‬ﺗﺎ ﺑﻪﺣﺎل ﺑﻪ او ﻏﺬا رﺳﻴﺪه‪ ،‬آب رﺳﻴﺪه‪ ،‬اﮔﺮ ﺑﻴﻤﺎر ﺷﺪه ﺷﻔﺎ ﻳﺎﻓﺘﻪ‬ ‫اﺳﺖ‪ .‬آﻧﻬﺎ را ﻫﻢ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﺧﻮد‪ ،‬ﺑﻨﺪه‬ ‫ﮔﺮدﻧﺪه ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ و ﻳﻜﻲ را ﺑﻌﺪ از دﻳﮕﺮي رﻫﺎ ﻣﻲﻛﻨﺪ‪.‬ﺣﺘﻤ ًﺎ ﻛﺴﻲ و دﺳﺘﮕﺎﻫﻲ ﺑﻮده اﺳﺖ ﻛﻪ او و ﺳﺎﻳﺮﻳﻦ را ﺑﻪاﻳﻨﺠﺎ رﺳﺎﻧﺪه و در او‬ ‫ﭼﻨﻴﻦ ﻋﺸﻖ و ﺷﻮري اﻳﺠﺎد ﻧﻤﻮده اﺳﺖ‪. Mutation‬‬ .‬زﻫﻲ ﭘﺴﺘﻲ! زﻫﻲ ﺑﻴﭽﺎرﮔﻲ!‬ ‫آدم از ﺑﻲ ﺑﺼﺮي ﺑﻨﺪﮔﻲ آدم ﻛﺮد‬ ‫ﮔﻮﻫﺮي داﺷﺖ وﻟﻲ ﻧﺬر ﻗﺒﺎد و ﺟﻢ ﻛﺮد‬ ‫ﻳﻌﻨﻲ از ﺧﻮي ﻏﻼﻣﻲ ز ﺳﮕﺎن ﭘﺴﺖﺗﺮ اﺳﺖ‬ ‫ﻣﻦ ﻧﺪﻳﺪمﻛﻪ ﺳﮕﻲ ﭘﻴﺶ ﺳﮕﻲ ﺳﺮﺧﻢﻛﺮد!‬ ‫ﺑﺮاي ﭘﺮ و ﺑﺎل ﺑﻠﻨﺪ ﭘﺮواز ﺷﺎﻫﺒﺎز ﺷﺨﺼﻴﺖ او‪ ،‬روي زﻣﻴﻦ ﻣﻌﺒﻮد ﭘﻴﺪا ﻧﻤﻲﺷﻮد‪.‬‬ ‫ﻣﺮدم را ﺟﺒﻴﻦ در آﺳﺘﺎن ﺑﺖﻫﺎﻳﻲ ﻣﻲﺑﻴﻨﺪ‪ .‬در ﻗﺒﺎل ﻋﻈﻤﺖ‬ ‫‪1.‬‬ ‫ﻧﻤﻮﻧﻪاي ﺑﺮﺧﺎﺳﺘﻪ از ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﻇﻬﻮر ﻧﺎﮔﻬﺎﻧﻲ‪ 1‬ﺗﻜﺎﻣﻠﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻌﺎدل ﺑﺎ ﻣﺤﻴﻂ و‬ ‫ﺳﺎزش ﺑﺎ اﻓﻜﺎر و ﻋﺎدات ﻣﺮدم ﻧﻤﻲﺗﻮاﻧﺪ داﺷﺘﻪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬‬ ‫ﻧﻈﺮ ﺑﻪ آﺳﻤﺎﻧﻬﺎ و ﻛﻮاﻛﺐ درﺧﺸﺎن آﻧﺠﺎ ﻣﻲاﻧﺪازد‪ .‬ﺑﻌﻀﻲ ﺳﻨﮕﻲ و ﭼﻮﺑﻲ ﻫﺴﺘﻨﺪ ﻛﻪ ﺑﺪﺳﺖ‬ ‫ﺧﻮد ﻣﺮدم ﺳﺎﺧﺘﻪ و ﺑﺎ ﺧﻴﺎل آﻧﻬﺎ ﭘﺮداﺧﺘﻪ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ ..‬اﻧﻌﺎم ‪(79 /‬‬ ‫ﺸﺮﹺﻛ ‪‬‬ ‫ﺍﹾﻟ ‪‬ﻤ ‪‬‬ ‫از روي ﻣﻴﻞ و ﺷﻮق ﭼﻮن ﻓﺮزﻧﺪ ﮔﻤﮕﺸﺘﻪاي ﻛﻪ ﺧﻮد را ﭘﺮﺗﺎب در آﻏﻮش ﻣﺎدر‬ ‫ﻣﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪ ،‬ﻛﺸﻮر وﺟﻮد ﺧﻮﻳﺶ را دو دﺳﺘﻲ ﺗﺴﻠﻴﻢ »او« ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ ..‬ﻫﻤﺎن ﻣﻮﺟﺪ و ﻣﺪﻳﺮ ﺗﻜﺎﻣﻞ‪ .‬ﻫﻤﺎن ﻃﺒﻴﻌﺖ‪ .‬‬ ‫ﻣﻌﺸﻮق ﮔﻤﺸﺪه و ﻣﻌﺒﻮد ﻧﻬﺎﻳﻲ را ﭘﻴﺪا ﻣﻲﻛﻨﺪ‪ .

‫‪ 482‬ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ ﻣﺠﻤﻮﻋﻪ آﺛﺎر )‪» ، (1‬ﻣﺒﺎﺣﺚ ﺑﻨﻴﺎدﻳﻦ«‬ ‫ﻳﻜﺘﺎي او ﻛﻪ ﻣﻘﺎﺑﻞ و ﺑﺎﻻي ﺗﻤﺎم ﻣﻮﺟﻮدات اﺳﺖ‪ ،‬ﻣﻌﺸﻮق و ﻣﻌﺒﻮد دﻳﮕﺮي را ﺗﻌﻈﻴﻢ‬ ‫ﻧﻤﻲﻧﻤﺎﻳﺪ‪.‬‬ ‫ﭘﺲ دﻳﮕﺮ ﺑﻪﻛﺠﺎ و ﺑﻪ ﭼﻪ ﭼﻴﺰ ﺑﺮﻣﻲﮔﺮدﻳﺪ؟‬ .(163‬‬ ‫ﻧﻤﺎز و ذﻛﺮ ﻣﻦ و راه و روش ﻣﻦ و زﻧﺪﮔﻲ و ﻣﺮگ ﻣﻦ ﺗﻤﺎﻣﺎً ﺑﺮاي ﺧﺪاي‬ ‫ﭘﺮوردﮔﺎر ﺟﻬﺎنﻫﺎ اﺳﺖ‪ .‬‬ ‫ﺏ ﺍﻟﹾﻌﺎﻟﹶﻤ ‪‬‬ ‫»ﹸﻗ ﹾﻞ ‪‬ﺍﻥﱠ ﺻ‪‬ﻼﺗﯽ ‪‬ﻭ ‪‬ﻧﺴ‪‬ﻜﯽ ‪‬ﻭ ‪‬ﻣﺤ‪‬ﻴﺎﯼ ‪‬ﻭ ‪‬ﻣﻤ‪‬ﺎﺗﯽ ﻟﻠﱠ ‪‬ﻪ ‪‬ﺭ ‪‬‬ ‫ﺴﻠ‪‬ﻤ ‪‬‬ ‫ﻚ ﺍﹸ ‪‬ﻣ ‪‬ﺮﺕ‪ ‬ﻭ ﹶﺍﻧ‪‬ﺎ ﹶﺍﻭ‪ ‬ﹸﻝ ﺍﹾﻟ ‪‬ﻤ ‪‬‬ ‫ﻚ ﹶﻟﻪ‪ ‬ﻭ ﺑﹺﺬ‪‬ﻟ ‪‬‬ ‫ﻻﺷ‪‬ﺮﻳ ‪‬‬ ‫ﲔ«‪).‬ﻳﻮﻧﺲ ‪(32 /‬‬ ‫ﺤ ‪‬ﻖ ‪‬ﺍﻻﱠﺍﻟﻀ‪‬ﻼ ﹸﻝ ﹶﻓﺎﹶﻧﯽ ‪‬ﺗ ‪‬‬ ‫»ﻓﹶﻤﺎﺫﺍ ‪‬ﺑ ‪‬ﻌ ‪‬ﺪ ﺍﹾﻟ ‪‬‬ ‫ﭘﺲ اﻳﻦ اﺳﺖ آن ﺧﺪاي ﭘﺮورش دﻫﻨﺪه ﺷﻤﺎ ﻛﻪ ﺣﻖ اﺳﺖ‪.‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫ﺼ ﹺﺮﻓﹸﻮ ﹶﻥ«‪) .‬‬ ‫اﻳﻦ ﺷﺨﺺ ﭘﻴﺸﺮسﺗﺮﻳﻦ ﻧﻮﺑﺮ ﺷﻴﺮﻳﻦ درﺧﺖ ﺗﻜﺎﻣﻞ ﺑﺸﺮﻳﺖ و اﻧﺴﺎن ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ‬ ‫ﻃﺒﻴﻌﺖ و ﺧﻠﻘﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﭘﺎي ﺧﻮد ﻫﺰاران ﺳﺎل ﻗﺒﻞ‪ ،‬از ﺑﺎﻻي درهﻫﺎي ﻋﺸﻖ و ﺑﺮ ﻗﻠﻞ‬ ‫ﺷﺎﻣﺦ ﺗﺮﻗﻴﺎت ﺑﺸﺮ ﺑﻪ ﭘﺮواز درآﻣﺪه‪ ،‬درك ﻋﻘﻴﺪه و اﻋﻼم ﺗﻮﺣﻴﺪ ﻧﻤﻮد‪ ،‬اﺑﺮاﻫﻴﻢ ﺧﻠﻴﻞ‬ ‫ﺑﻮد!‬ ‫ﭘﻴﺮوان او ﺧﻮرﺷﻴﺪﻫﺎي آﺳﻤﺎن ﺗﻜﺎﻣﻞ ﻣﺎدي و ﻣﻌﻨﻮي ﺑﺸﺮﻳﺖ‪ :‬ﻣﻮﺳﻲ و ﻋﻴﺴﻲ و‬ ‫ﻣﺤﻤﺪ‪ ،‬رﺣﻤﺖ ﺧﺪا ﺑﺮ ﻫﻤﮕﻲ ﺑﺎد!‬ ‫∗∗∗‬ ‫ﲔ‪.‬‬ ‫∗ ∗ ∗‬ ‫آﻳﺎ ﺑﻬﺘﺮ ﻧﻴﺴﺖ ﻣﺎ ﭼﻨﻴﻦ اﻓﺮادي را ﭘﻴﺸﻮاي ﺧﻮد ﻗﺮار دﻫﻴﻢ؟ ﭘﻴﺪاﻳﺶ و اﻋﻤﺎل و‬ ‫آﺛﺎر آﻧﻬﺎ ﺧﻮد ﺳﻨﺪي ﻣﺤﻜﻢ ﺑﺮ ﺣﻘﺎﻧﻴﺖ دﻋﻮﺗﺸﺎن ﻧﻴﺴﺖ؟‬ ‫ﻣﻌﺸﻮﻗﻲ را ﻗﺒﻠﻪﮔﺎه اﺧﺘﻴﺎر ﻛﻨﻴﻢ ﻛﻪ در ذﻳﻞ ﻋﻨﺎﻳﺘﺶ ﻋﺸﻖ و ﻓﻌﺎﻟﻴﺖ و ﺣﻘﻴﻘﺖ و‬ ‫ﺳﻌﺎدت را ﺑﻴﺎﺑﻴﻢ! در دﻧﻴﺎ و آﺧﺮت‪.‬ﺷﺮﻳﻜﻲ ﺑﺮاي او ﻧﻴﺴﺖ‪ ،‬ﻣﺄﻣﻮر ﺑﻪ اﻳﻦ اﻣﺮ ﺷﺪم و ﻣﻦ ﻧﺨﺴﺘﻴﻦ‬ ‫ﻣﺴﻠﻤﺎﻧﻢ‪.‬‬ ‫ﺑﻌﺪ از ﺣﻖ و ﻏﻴﺮ از ﺣﻖ آﻳﺎ ﺟﺰ ﮔﻤﺮاﻫﻲ ﭼﻴﺰي ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺑﺎﺷﺪ‪.‬اﻧﻌﺎم ‪ 162 /‬و‬ ‫‪.