P. 1
ÇATI

ÇATI

|Views: 968|Likes:
Published by enesakman

More info:

Published by: enesakman on Oct 23, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

12/10/2012

pdf

text

original

T.C.

MİLLİ EĞİTİM BAKANLIĞI

MEGEP
(MESLEKÎ EĞİTİM VE ÖĞRETİM SİSTEMİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ PROJESİ)

İNŞAAT TEKNOLOJİSİ

APLİKASYON VE OTURTMA ÇATI

ANKARA 2007

Milli Eğitim Bakanlığı tarafından geliştirilen modüller;
 Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığının 02.06.2006 tarih ve 269 sayılı Kararı ile onaylanan, Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında kademeli olarak yaygınlaştırılan 42 alan ve 192 dala ait çerçeve öğretim programlarında amaçlanan mesleki yeterlikleri kazandırmaya yönelik geliştirilmiş öğretim materyalleridir (Ders Notlarıdır). Modüller, bireylere mesleki yeterlik kazandırmak ve bireysel öğrenmeye rehberlik etmek amacıyla öğrenme materyali olarak hazırlanmış, denenmek ve geliştirilmek üzere Mesleki ve Teknik Eğitim Okul ve Kurumlarında uygulanmaya başlanmıştır. Modüller teknolojik gelişmelere paralel olarak, amaçlanan yeterliği kazandırmak koşulu ile eğitim öğretim sırasında geliştirilebilir ve yapılması önerilen değişiklikler Bakanlıkta ilgili birime bildirilir. Örgün ve yaygın eğitim kurumları, işletmeler ve kendi kendine mesleki yeterlik kazanmak isteyen bireyler modüllere internet üzerinden ulaşabilirler. Basılmış modüller, eğitim kurumlarında öğrencilere ücretsiz olarak dağıtılır. Modüller hiçbir şekilde ticari amaçla kullanılamaz ve ücret karşılığında satılamaz.

  

İÇİNDEKİLER
AÇIKLAMALAR ....................................................................................................................ii GİRİŞ ....................................................................................................................................... 1 ÖĞRENME FAALİYETİ -1 .................................................................................................... 3 1. ÇATI APLİKASYONU YAPMAK ..................................................................................... 3 1.1. Çatı ................................................................................................................................ 3 1.1.1. Tanımı .................................................................................................................... 3 1.1.2. Çeşitleri .................................................................................................................. 3 1.1.3. Çatı Tanzimi ........................................................................................................... 4 1.1.4. Özellikleri............................................................................................................. 17 1.1.5. Kullanıldığı Yerler ............................................................................................... 17 1.2. Çatı Aplikasyonu......................................................................................................... 17 1.2.1. Tanımı .................................................................................................................. 17 1.2.2. Önemi ................................................................................................................... 17 1.3. Çatı Aplikasyonu Yapma Araç ve Gereçleri ............................................................... 18 1.3.1. Tanımı .................................................................................................................. 18 1.3.2. Çeşitleri ................................................................................................................ 18 1.4. Çatı Aplikasyonu Yapma Kuralları ............................................................................. 20 1.5. Çatı Aplikasyonu Yapılması ....................................................................................... 21 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME..................................................................................... 28 ÖĞRENME FAALİYETİ -2 .................................................................................................. 30 2. OTURTMA ÇATI YAPMA .............................................................................................. 30 2.1. Oturtma Çatı................................................................................................................ 30 2.1.1. Tanımı .................................................................................................................. 30 2.1.2. Planı...................................................................................................................... 30 2.1.3. Özellikleri............................................................................................................. 32 2.1.4. Elemanları ............................................................................................................ 33 2.2. Oturtma Çatı Yapım Kuralları..................................................................................... 35 2.3. Oturtma Çatı Yapılması............................................................................................... 37 ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME..................................................................................... 54 MODÜL DEĞERLENDİRME .............................................................................................. 56 CEVAP ANAHTARLARI ..................................................................................................... 58 KAYNAKÇA ......................................................................................................................... 59

i

kağıt vb. oturtma çatı yapım kuralları ile yapımı hakkında bilgi. testere. Amaçlar 1. metre. Çatı aplikasyonunu doğru. Oturtma çatıyı doğru. ip. beceri. özellikleri ile elemanları. şakül. oturtma çatı tanımı planı. 40/32(+40/32 Uygulama tekrarı yapmalı) İnşaat Teknolojisi alan ortak modüllerini başarmak. çatı aplikasyonu yapma araç ve gereçleri. Genel Amaç Bu modülle gerekli ortam sağlandığında. eksiksiz ve işe uygun yapabileceksiniz. Modülde yer alan her bir öğrenme faaliyetini tamamladıktan sonra verilen ölçme araçları ile kazandığınız bilgi. EĞİTİM ÖĞRETİM ORTAMLARI VE DONANIMLARI eksiksiz ve işe uygun MODÜLÜN TANIMI SÜRE ÖNKOŞUL YETERLİK MODÜLÜN AMACI Yapım alanı.kalem. çatı aplikasyon yapım kuralları ile yapımı. ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ii .gönye. tavır ve tutum kazandıran öğrenme materyalidir. 2. çivi. öğretmeniniz tarafından hazırlanacak ölçme aracı ile değerlendirecektir. çatı aplikasyonu. Bina aplikasyonu yapmak. çatı projesi. çatı aplikasyonunu yaparak oturtma çatı yapabileceksiniz. normal hava koşulları. beceri ve tavırları değerlendireceksiniz. çeşitleri ve çatı tanzimi. Modül sonunda kazandığınız bilgi ve beceriler. ahşap çatı malzemesi ve elemanları. yapabileceksiniz. tebeşir.AÇIKLAMALAR AÇIKLAMALAR KOD ALAN DAL/MESLEK MODÜLÜN ADI 582YIM038 İnşaat Teknolojisi Betonarme Kalıpçılık ve Çatıcılık Aplikasyon ve Oturtma Çatı Ahşap çatı tanımı. keser.su terazisi.

Bu konum size maddi ve manevi kazanç anlamına gelir. Onun için sizler. Kalifiye eleman olmanın gereği budur. normlara. çatı planındaki bilgilere göre çatının yapılacağı alana çatı elemanlarının aplikasyonunu yapabilecek ve inşa şekli olarak oturtma çatıyı belki de ilk defa uygulama ile yapabileceksiniz. Her işten anlarım ve yaparım zihniyeti ile hareket eden kişilerin. İnşaat sektöründe iyi kalıp ve çatı yapan elemanlara her zaman ihtiyaç duyulmuştur. Bu modülde sizlere. başlangıçta projedeki bilgileri alarak hangi araç ve gereçleri kullanarak çatıyı uygulanacak alana nasıl oturtacağınız ve çatı inşa şekillerinden biri olan oturtma çatının nasıl yapılacağını anlatacağız.GİRİŞ GİRİŞ Sevgili Öğrenci. Bu modüle kadar almış olduğunuz bilgilere bu modülle yeni bilgiler ve beceriler katarak emin adımlarla sektörde hak ettiğiniz yere ilerliyorsunuz. Her şeyi bileceğinize bir şeyi çok ama çok iyi bilmeniz sizi sektörünüzde aranan kişi konumuna getirir. sektörler de başarılı olamadıklarını pek çok yerde görmekteyiz. standartlara uygun olsun. her şeyi bilmesi anlamına gelemez. kullanılacak malzemeleri. Bu modül sonunda çatının oturacağı alana göre çatı tanzimi yapabilecek. Gelişen inşaat sektörünün kalifiye iş gücü ihtiyacı her geçen gün artmaktadır. yapım için gerekli olan araçları ve yapım kurallarını ve proje okumayı çok iyi bilmesi gerekir ki yaptığı iş teknik kaide ve kuralara. İyi elemanlar. ahşap kalıp ve çatıcı olarak mesleğinizin gerektirdiği her türlü bilgi ve beceriye sahip olup inşaat sektörünün aradığı kalifiye elemanlar arasına katılmalısınız. 1 . Onun için bir kişinin çok şey bilmesi. yapıların koruyucusu ve estetik görünümünü sağlayan çatı inşaatına nasıl başlanacağı.

2 .

ÇATI APLİKASYONU YAPMAK 1. 1. Çeşitleri Çatılar. soğuk ve rüzgar gibi dış tesirlere karşı koruyan.1. nasıl başlanıldığını ve çalışma şartlarını araştırınız ve gözlemlerinizi rapor haline getirerek hazırladığınız raporu sınıfta arkadaşlarınızla tartışınız.1.2. gerekli ortam sağlandığında çatı tanzimi yapıp ip iskelesi kurarak çatı aplikasyonunu kurallarına uygun yapabileceksiniz. Çatı 1. sıcak. Yüzey Eğimlerine Göre Çatı Çeşitleri    Düz (Teras) çatılar Orta eğimli çatılar Dik çatılar 3 . yapıyı kar. 1. çatıların tanzimine göre oluşan çatı eğimine. sahiplerinden ve inşaatın yapımından sorumlu teknik elamanlardan çatı inşasına hangi işlemlerle. Tanımı Yapıların en üstüne inşa edilen. lüzumu halinde çatıdan bina içinin ışık alması için yapılan ve binaya mimari bakımdan estetik kazandıran yapı elemanına “Çatı” denir.2.1.1. çatı yüzey şekline ve çatının taşıyıcı sisteminin özelliğine göre çeşitlilik gösterir. ARAŞTIRMA  Çevrenizde çatı yapımına başlanan binaların.ÖĞRENME FAALİYETİ–1 ÖĞRENME FAALİYETİ -1 AMAÇ Bu faaliyette verilen bilgiler ve uygulamalar doğrultusunda. 1.1. Çatı çeşitleri ile ilgili geniş bilgi. Sizlere bu modülde sadece çatı çeşitlerinin başlıklarını hatırlatalım. yağmur.1. “Çatıya Hazırlık modülü” nde verilmiştir.

Saçak Durumuna Göre Çatı Çeşitleri       Düz saçaklı çatılar Sarkan saçaklı çatılar Korniş saçaklı çatılar Saçaksız çatılar Parapet duvarlı çatılar Gizli çatılar 1. Yüzey Şekillerine Göre Çatı Çeşitleri           Sundurma çatı Beşik çatı Kırma çatı Birleşik çatı Mansart çatı Fenerli çatı Şet çatı Kombine çatı Kule çatı Kubbe çatı 1.1).3.1.1. tepe ve düşük mahyalar) yerlerinin çatı planı üzerinde belirlenmesi işlemine ÇATI TANZİMİ denir.2. Çatı Tanzimi Çatıyı meydana getiren eğik yüzeyler ile bu yüzeyleri birbirinden ayıran mahyaların (Eğik. Çatı yüzeyini ayıran hatların isimleri aşağıdaki şekilde gösterilmiştir (Şekil 1.1. İnşa Şekli ve Taşıyıcı Sistemine Göre Çatı Çeşitleri   Oturtma çatılar Asma çatılar 1.2.1. 4 .2.1.3. dere.2.4.

bina oturum planının dikdörtgen ve kare oluşu veya çok çıkıntılı. T. saçaklı çatı yapılacaksa hangi saçak durumu seçileceği veya saçak yapmadan uygulanabilecek saçak şekilleri etüt edilir ve bir karara varılır (Şekil 1.Şekil 1: Çatı yüzeyini birbirinden ayıran hatlar ve isimleri Çatı şeklinin tespitinde mimari görüşler. H veya başka şekillerde bu oturum alanının düzenlenmesi. yaygın. mahalli iklim ve özellikler. Mimari görüşlerden kasıt. Bir taraftan açıklık ve mesnet durumuna göre çatıya verilecek makas şekli (OturtmaAsma) düşünülürken öte yandan çatının kaç adet meyilli yüzeyle ve ne kadar eğimle düzenlenmesi gerektiği düşünülerek değerlendirilir.2). Çatı şekli tayin edilirken bina görünüşüne etki eden saçak durumu da değerlendirilir. L. U. çatı katının kullanımı gibi özellikler düşünülerek bir karara varılır. Yukarıda anlatılan bütün durumlar düşünülür ve bina çatısının bünyesi ile şekline karar verilir. farklı seviyelerin oluşması. Binanın cephe görünüşleri ile beraber çatı şekli etüt edilir. Şekil 2: Çatılarda saçak şekilleri 5 . blok ebatlarının yer yer değişmesi durumunda bütün binayı en uygun ve güzel görünümlü bir çatı altında toplamak için gerekli mimari ve inşaat uygulamaları kastedilmiştir.

Şekil 3  Binada küçük bir çıkıntı var ise çatı bu kısma doğru aynı meyilde devam ettirilir (Şekil 4). Şekil 4  Taşıyıcı iç bölme duvarı bina genişliğine göre ortada değil ise mahya bu bölme duvarının üstüne gelecek şekilde kaydırılabilir (Şekil 5).PLANA BEŞİK ÇATI TANZİMİ  Bina basit bir dikdörtgen plana sahip ise genişliğin tam ortasından geçen bir çizgi ile beşik çatının mahyası oluşturulur (Şekil 3). Şekil 5  Çıkıntılı bina dar ve uzun ise ve bu bina için tek meyilli çatı yapmakta sakınca yok ise esas kısım tek meyilli yapılıp çıkıntı üzerine beşik çatının diğer yüzü getirilir (Şekil 6). Şekil 6 6 .

bu kısımda çatıya kırma çatı görünümü verir. Eğer plan çıkıntısı fazla ise bir çatı yüzünün eğimini o kısmın üzerinde devam ettirmek. Esas bina ile çıkıntı bina birleşim yerinden alınan açıortayı ab dere mahyasını verir  (Şekil 10). Burada Tb mahyasının yapılması. Plan çıkıntı köşelerinden 45° açı ile doğrular çizilir. iki beşik çatı yüzünün arakesiti olur ki buralar çatının deresidir (Şekil 7). Şekil 8  Yukarıda gösterilen çatının kırma çatı gibi yapılmayıp esas bina çatısının o taraftaki yan cepheden de beşik çatı gibi görünmesi istenirse mahya devam ettirilir ve dış cepheye doğru yine Ta dere mahyası yapılır (Şekil 9). bu iki kısım mahyasındaki yükseklik farkı Ta düşük mahyası ile temin edilir. çıkıntı kısmının yüksekliğini kaybettireceğinden. Şekil 7  Bina planı L şeklinde ise ve çıkıntı kısmı da esas bina ile aynı genişlikte ise her iki beşik çatının ara kesiti köşeden geçen 45° lik açıortay üzerindedir. Şekil 9  Eğer. bunu önlemek için o kısmın üzerine bir beşik çatı daha yerleştirilir. Şekil 10 7 . Burada Ta kısmı dere mahya ve Tb kısmı ise eğik mahya olur (Şekil 8). L planının çıkıntı kolunun genişliği esas bina genişliğinden az ise bu halde çıkıntı üzerine yapılacak çatının yüksekliği esas bina çatısından az olacağından.

müşterek eğimli yüzeylerden dolayı farklı yüksekliklerde olur. Bu yüzden çatının diğer yüzleri ayrı ayrı seviyelerde olur (Şekil 12. çıkıntı kısmının beşik çatısı esas kısma Ta dereleri ile saplanarak iki ayrı beşik çatı görünümü kazandırılabilir (Şekil 11).a Şekil 12 8 .a) veya her iki dikdörtgenin kendi ortalarından geçirilen mahyalar. Şekil 9 da açıklanan çatının yine bir köşesi kırma çatı gibi görünür. yan cepheden de görünecek şekilde mahya devam ettirilirse. Şekil 11  Eğer beşik çatı olarak tanzim edeceğimiz çatı planı düz bir dikdörtgen değil de Şekil 11' de görüldüğü gibi cepheleri hareketli ise ya her iki dikdörtgen kısmına uygun gelecek şekilde bir mahya geçirilerek eğimli yüzeyler tayin edilir (Şekil 12. Şekil 12.b). Esas çatının üzerindeki beşik çatı.

saçak köşelerinden açıortaylar çizilerek eğik.PLANA KIRMA ÇATI TANZİMİ Plana kırma çatı düzenlenmesi iki metotla yapılır:  Planı dikdörtgenlere bölerek Plan önce en geniş alandan başlanarak dikdörtgenlere bölünür. En içteki düz çizgiler ise düz mahyaları meydana getirirler (Şekil 14). bunların birleşim noktaları birleştirilerek de düz. eğik. Buna açı ortay yöntemi de denir (Şekil 13). düşük ve dere mahyalar oluşur. Şekil 14 Her iki usulde de kırma çatı tanzimin de aşağıdaki hususlara dikkat edilmelidir:  Üzerine kırma çatı kurulmak istenen dikdörtgen şeklinde bir binanın planında köşe noktalarından çizilen açıortaylar. düşük ve dere mahyalar çizilir. açıortayların kesişme noktalarını birleştiren doğru da çatı 9 . Sonra gene en büyük dikdörtgenden başlanarak. 1-SAÇAK 2-EĞİK MAHYA 3-DÜZ MAHYA 4-DÜŞÜK MAHYA 5-DERE MAHYA Şekil 13  Saçak kenarlarına paraleller çizerek Eşit aralıklarla ve plan dolduruluncaya kadar saçak kenarlarına paraleller çizilir. Paralellerin köşe yaptığı noktalar birleştirildiğinde. bu bina üzerine kurulacak çatının eğik mahyalarını.

17). Tb kısmı eğik mahya olacaktır (Şekil 1. Şekil 16  Kolları eşit genişlikte L şeklindeki bir planda L köşesinden çizilen açıortayın Ta kısmı dere mahya. 10 . çatı bir noktada birleştirilerek çatı tertiplenir (Şekil16).mahyasını verir. Şekil 15  Mahya çok küçük kalacak olursa bu mahyanın yapılmasından vazgeçilip. Şekil yamuk veya herhangi bir dikdörtgen olsa da yapılacak çizim şekli aynı olacaktır (Şekil 15). Şekil 17  Planda kollar arasında genişlik farkı var ise mahya seviyeleri arasındaki farkı düşük mahya yapılarak kapatmak gerekir (Şekil 18).

Şekil 20 11 .Şekil 18  Kollar arasındaki genişlik farkı az ise düşük mahya boyu kısa olacağından. bu durumda inşa zorluğunu gidermek için bir miktar meyil değişikliği yapılarak iki düz mahya bir noktada (T) birleştirilip Ta dere ve Tb eğik mahyaları oluşturulabilir (Şekil 1. Bu esaslara göre hazırlanmış hareketli planlar üzerine tanzim edilen değişik birleşik kırma çatı şekilleri aşağıda verilmiştir.19). Şekil 19  Birçok çıkıntıları olan hareketli planlarda kırma çatı yaparken yukarıdaki esaslara dikkat etmek gerekir. Noktalı hatlar düşük mahyaların bulunmasında yardımcı olarak kullanılmıştır. (Şekil 20-21-22-23-24-25).

12 .Şekil 21 Şekil 22 Şekil 23 Şekil 24 Şekil 25  Aşağıdaki şekilde örnek bir bileşik kırma çatının dikdörtgenlere bölerek (Açıortay yöntemi) çatı tanziminin işlem basamakları gösterilmiştir (Şekil 26).

13 .26 da örnek verilen bileşik kırma çatının saçak kenarlarına paraleller çizerek tanziminin yapılışı aşağıda verilmiştir (Şekil 1.27).Şekil 26: Dikdörtgenlere bölerek bir bileşik kırma çatı tanzimi işlem basamakları Şekil 1.

Şekil 27: Saçak kenarlarına paraleller çizerek bir bileşik kırma çatı tanzimi işlem basamakları 14 .

Şekil 28: Açı ortay yöntemi ile bir bileşik kırma çatı tanziminin işlem basamakları 15 .Aşağıdaki şekilde başka bir örnek bileşik kırma çatının dikdörtgenlere bölerek (açıortay yöntemi) çatı tanziminin işlem basamakları gösterilmiştir (Şekil 28).

Şekil 29:Saçak kenarlarına paraleller çizerek bir bileşik kırma çatı tanzimi işlem basamakları 16 .Şekil 28’ de örnek verilen bileşik kırma çatının saçak kenarlarına paraleller çizerek tanziminin yapılışı aşağıda verilmiştir (Şekil 29).

Her yapı elemanının uygulamasında olduğu gibi çatılarda da çatı projesinden alınan çatının taşıyıcı elemanlarının yerlerinin (Çatı makası yeri. Bunun içinde buraya kadar edinilen her türlü bilginin kullanılması gerekir. Öyleyse çatılar üstten gelecek iklim şartlarından korunma ve yeteri aydınlatma amacı taşıyan bütün yapıların üstüne yapılır. Bu yüzden her yapının kullanım amacına uygun olarak üstüne çatı inşa edilerek yapıların korunması gerekir. çatının uygulanacağı alan üzerinde ip iskelesi kurarak işaretlenmesine “Çatı Aplikasyonu” denir. İşte projeden ne kadar çok bilgi alınıp kullanılırsa o yapı istenen vasıflarda yapılmış sayılır. eski çağlardan beri özellikle insanların barındığı yerlerin üstleri kapalı yerlerdir. Bunun için yapı malzeme cinsine bağlı olarak önem ve önceliklerine göre bu yapıların üstüne çatı inşa edilerek bu yapılar korunmaya çalışılır. Bunun içinde bu bilgilerin projelerden alınıp ana unsurların yerleri inşaat alanında işaretlenmelidir (Aplike edilmelidir).2. damlalık aşık yerleri) çatı inşasına başlamadan işaretlenip yerlerinin belirlenmesi gerekir. dikme.1.4. projelerden aldıkları bu bilgiler doğrultusunda yapı elemanlarını inşa eder.) projesindeki ölçülerde yerlerinin. projeye uygun olarak imalatlara yansımaz ise yapılan imalatlar hatalı olur. Çatı Aplikasyonu 1.5. temel kazı yeri. 1.2.1. Yapılan çatının şekli ve özelliği ne olursa olsun amacı yapıyı korumak veya yapıyı kullananlara fayda sağlamak amacıyla yapılmıştır. temel pabuç yeri. 1. Kullanıldığı Yerler Çatı tanımı içinde bahsedildiği üzere. Köyden kente her yere baktığımızda. yapıları üstten gelecek her türlü iklim şartlarından korumak ve yapı içlerinin gerektiğinde aydınlık olmasını sağlamak amacıyla yapılan yapı elemanlarına çatı denir. Bunun için çatılar ihtiyaç gerektiren her yerde kullanılır. Bunun içinde proje okuma dediğimiz gerekli proje bilgilerini alarak istenen ölçü ve teknik kaidelere uygun işlerini yaparlar. Özellikleri Çatılar planlamadan yapıma kadar her aşamada çatı konusunda bir takım bilgilerin bilinmesi gerekir.1. Unutmayalım ki çatının planlanması ve uygulanmasına kadar çatı hakkında her türlü bilgi ve beceri kullanılarak yapıların korunması için en uygun çatı şekline ve uygulamasına karar verilir. uygulama yapacak kişilere uygulama için gereken bilgileri vermektir. Önemi Yapı projelerinin hazırlanmasının amacı.2. Uygulayıcılar.1.2. Çatılar konusu içinde bahsedilen bütün çatı çeşitleri ve uygulama şekilleri çatı konusu ile ilgili modüllerde verilmiştir. 1. Nasıl ki bir bina inşaatına başlarken ip iskelesi kurarak arsa sınırlarını. kolan aks yerlerini tespit edip ona 17 . dikme yerleri. Tanımı Çatı projelerinde gösterilen çatı elemanlarının (çatı makası. Proje okuyarak alınan bu bilgiler. Bütün yapılar iklim şartlarından etkilenir. aşıklar vb.

1.2. ahşabın boyunun ve en kesitinden kesme yapma işlerinde kullanılır (Resim 1). Yanlış aplikasyon sonucu çatının istenen nitelikte çalışması ve dayanımı sağlaması mümkün olmaz. kolon veya döşeme) çatı makas yerleri işaretlenerek dolayısıyla dikme yerleri ile aşık yerleri ve saçak durumuna göre damlalık aşık yerleri işaretlenerek çatı inşa şekline ve mesnet durumuna göre çatı inşaatına başlanır. Çeşitleri 1.2.3. çatı yapımında da taşıyıcı mesnet durumuna göre (Duvar. Tanımı İnşa edilecek çatının projesindeki bilgileri çatı yapım alanında işaretleyebilmek (Çatı aplikasyonu yapabilmek) için kullanılan her türlü elektrikli veya elektriksiz el aletleri ve makineleri ile bu işlem için gerekli olan malzemelere çatı aplikasyonu yapma araç ve gereçleri denir. 1.  Testere Çatı aplikasyonunda kullanılan ahşap malzemelerin ve ahşap çatı elemanlarının ölçüsüne getirilebilmesi için. 18 .  Şakul (Çekül) Bir noktanın düşey izdüşümünün bulunmasında veya çatı elemanlarının düşey duruma getirilmesinde kullanılan.  Çatı Projesi Çatı planı ve detay resimlerinden oluşan ölçekli çizilmiş mimari resimlerdir.göre kazı ve kalıp çalışmasına başlanıyorsa. Çatı inşaatlarında bu aplikasyon (İşaretleme) yapılmaz ise istenen özelliklere uygun çatı inşa etmek mümkün olamaz. Biz burada sadece isim ve aplikasyonda kullanım amacına değineceğiz. 1. Çatı Aplikasyonu Yapma Araçları Çatı aplikasyonu yapma araç ve gereçleri hakkında bilgilerin çoğu çatıya hazırlık ve diğer modüllerde geniş bir şekilde açıklanmıştır. ucuna ağırlık bağlanmış bir ipten oluşan ölçme aletidir (Resim 2).3.3. direk. Projelerin doğru ve eksiksiz olarak uygulamaya aktarılmasını sağlar.1. Bu işlem birbirini izleyen işlem basamaklarının birlikteliğini sağlar ve çatının özellikle statik mukavemeti bakımından çatı eleman yerlerinin değişmemesi gerekir.3. Çatı Aplikasyonu Yapma Araç ve Gereçleri 1. Çatı aplikasyonunda projedeki istekler dahilinde yapılabilmesi için gerekli çatı elemanlarının ara ölçü ve bilgileri projelerden alınır.

Çatı Aplikasyonu Yapma Gereçleri  Çatı Uygulama Alanı Çatı aplikasyonunun ve çatı uygulamasının yapılacağı alan.2. Çatı aplikasyonunda çatı elemanlarının ara mesafelerinin ölçülmesinde kullanılır.3. keser ve tokmak 1.  Metre Uzunluk ölçme işlerinde kullanılan aletlere metre denir. sökme ve ahşabı yontma işlerinde kullanılır (Resim 4). yer (Döşeme vb.Resim 1: Testereler Resim 2: Şakul (Çekül)  Su Terazisi (Kabarcıklı düzeç) Ahşap çatı aplikasyonuna ve çatı yapımında çatı elemanlarının dikliğini ve yataylığını kontrol etmede kullanılır (Resim.2.3)  Keser Ahşap malzemeye işin amacına uygun olarak çivi çakma. mesnetlerin üzeri). Resim 3: Su terazisi Resim 4: Metre. 19 . (Resim 4).

İşaretlemelerde. Bütün iş sırasında azami dikkat yapılacak işte toplanmalı. İp iskelesi latalarının üzerine çivi çakılarak karşılıklı ipler gerdirilmeli ve çivi yerlerinin kaybolmaması için gerekli ise lata veya telörelere çentik açılmalıdır. Çatı aplikasyonuna ip iskelesi kurmak için saçak kenarlarına paralel olacak şekilde yardımcı ahşap lataları monte ederek (İp iskelesi oluşturarak) başlanmalıdır. iplerden mutlaka şakül sarkıtılarak ip izdüşüm noktaları tespit edilmeli ve tebeşir ile işaretlenmelidir. kaza riskleri unutulmamalıdır. İki ucundan gerdirilerek kullanılır. 5x10 cm gibi olup boyları da 200 ~ 400 cm arasındadır. uygulanacak çatı hakkında her türlü bilgi not alınmalıdır. Çatı aplikasyonu yapılacak çatı projeleri iyice incelenmeli. Toz veya yağlı tebeşir kullanılmalıdır.  Çivi Ahşap parçaların birbirlerine tutturulması. çatı elemanlarının yerlerinin işaretlenmesinde kullanılır.   20 . eklenmesi.Muhtelif Ölçülerde Ahşap Malzeme (Lata-telöre) Çatı aplikasyonu için kurulacak ip iskelesinin oluşturulmasında yeteri miktarda kullanılacak ahşap malzemelerdir. Gerekli ise çatı saçak kenarlarına çalışma platformu ve iskele kurulmalıdır. Zaman planlaması yapılmalı ve zaman iyi kullanılmalıdır.  İp İp iskelesinin kurulmasında.  Tebeşir Çatı aplikasyonunda projesinden alınan bilgilere göre. Kesitleri 4x8 cm. Çatı Aplikasyonu Yapma Kuralları        İşe uygun iş kıyafetleri giyilmeli.4. İşe uygun iş aletlerinin bakımı yapılarak kullanıma hazırlanmalı ve kullanılacak gereçler ile birlikte düzgün bir şekilde uygulama yerine getirilmelidir. çatı elemanlarının doğrultularının belirlenmesinde kullanılır. İnşaatlarda kullanılan naylon karışımlı ipe “Çırpı İpi” denir. işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemleri alınmalıdır. 1. doğrultu alınması sırasında ipin tutturulması ve işaretleme işlerde kullanılan çelik malzemedir.

eldiven ve emniyet kemeri kullanınız (Resim. Yaptığımız çatı aplikasyon işleminin projesine uygunluğu kontrol edilmelidir. Çatı aplikasyonu yapılacak çatı projeleri iyice incelenip. uygulanacak çatı hakkında her türlü bilgi not alınmalıdır (Şekil 30). İş bitiminde kullanılan araçları ve artan malzemeleri düzenli bir şekilde toplayıp iş çevresinin ve aletlerin temizliği yapılmalıdır. Çatı uygulamasına başlanması için yaptığımız aplikasyonda işaretlerimizin kaybolmaması için gerekli önlemler alınmalıdır.       1.  21 .). Projede belirtilen saçak veya mesnet durumuna uygun olarak. Baret.   Zaman planlaması yapınız ve zamanı iyi kullanmak için ekip çalışmasında arkadaşlarınızla görev taksimi yapınız.5). Kullanılan ipler işaretlemelerden sonra toplanmalıdır. Kırma çatı aplikasyonu yapılıyor ise yarım makas (Dere ve eğik mahyalarda) yerlerini saçak köşelerinden eğik mahya izdüşümü olacak şekilde işaretlenmelidir. Makas şekline göre projede belirtilen ara mesafelerde makası oluşturan dikme ve yastık yerleri işaretlenmelidir. işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemleri alınız. Resim. 5: İş kıyafetleri Yapının en yüksek yerinde çalışacağınızı unutmayınız ve gerekli ise çatı saçak kenarlarına çalışma platformu oluşturunuz veya iskele kurunuz. işlem sırasına uygun olacak şekilde damlalık aşık yerleri ip iskelesinde ve yerde işaretlenmelidir. Çatı Aplikasyonu Yapılması  İşe uygun iş kıyafetlerinizi giyiniz (İş pardösüsü. tulum. Çatı aplikasyonu işinde kullanacağınız iş aletlerinin bakımlarını yaparak.5. Projede belirtilen çatı şekline uygun olacak şekilde çatı makas aralıkları işlem sırasına göre çatı makas yerleri ip iskelesinde ve yerde işaretlenmelidir. çelik taban ve burunlu ayakkabı vb. kullanıma hazır hale getiriniz ve kullanılacak gereçler ile birlikte düzgün bir şekilde uygulama yerine getiriniz.

Saçak kenarlarına paralel olacak şekilde yardımcı ahşap lataları çiviler ile mesnede monte ediniz.1/3 eğim orantısı) Mertek Aralığı: 50cm Çatı eğimi: 1/3 Bütün iş sırasında azami dikkat yapılacak işte toplanmalı.3mt. 22 . kaza riskleri unutulmamalıdır. Yataylığını su terazisi ile kontrol ediniz (Şekil 31). Eğik mahya mesafesi: 360cm (Saçak kenarından) Dikme Aralığı: 240cm Mahya yüksekliği: 143cm (4. İp iskelesini oluşturunuz.Şekil 30: Örnek çatı projesi şekli             Çatı makas Aralığı: 260 cm Saçaktan ilk makasın mesafesi: 430cm Saçak mesafesi: 40cm Saçak kenarından damlalık mesafesi: 70cm Makastaki dikme adedi: 2 Ad.

Şekil 33: Çatı ip iskelesinde ip izdüşümlerinin işaretlenmesi  Projede belirtilen ölçülere göre damlalık aşık kesit ölçüsü ve saçak dış kenarından mesafelerini ölçünüz.Şekil 31:İp iskelesi için lataların saçak kenarlarına montajı  İp iskelesi latalarının üzerine çakılan çivi yerlerinin kaybolmaması için gerekli ise lata veya telöreye çentik açınız. Saçak veya mesnet durumuna uygun olarak. Şekil 32:İp iskelesi latalarında çivi ve çentik ile işaretleme  İşaretlemelerde. iplerden mutlaka şakül sarkıtarak ip izdüşüm noktalarını tespit ediniz ve izdüşüm noktalarını. İplerin yataylığını su terazisi ile kontrol ediniz (Şekil 32). Kullandığınız ipleri işaretlemelerden sonra toplayınız. tebeşir ile çizgi çizerek birleştirip işaretlemeleri yapınız (Şekil 33). 23 .

mesnet üstünde tebeşir ile işaretleyiniz (Şekil 34).damlalık aşık yerlerini ip iskelesinden ip çekerek. ip izdüşümlerini mesnet üstüne tebeşirle çizerek işaretleyiniz (Şekil 36). Şekil 36:Çatı makası yerlerinin döşeme üzerine işaretlenmesi 24 . Şekil 35:Çatı ip iskelesinde çatı makası yerlerinin ölçülerek işaretlenmesi  İp iskelesinde işaretlediğiniz makas yerlerinden karşılıklı ip çekerek. Şekil 34:Çatı ip iskelesinde damlalık aşık yerlerinin işaretlenmesi  Projede belirtilen çatı şekline uygun olacak şekilde çatı makas aralıkları projedeki ölçülerine göre çatı makas yerlerini ip iskelesinde çivilerle işaretleyiniz (Şekil 35).

Şekil 37:Çatı makası üzerindeki dikme ve yastık yeri ölçülerinin alınması  Bir makas yeri üzerinde işaretlediğiniz dikme yerlerini makaslara paralel saçak kenarındaki ip iskelesine taşıyıp. karşılıklı ip çekerek dikme ve yastık yerlerini diğer çatı makası çizgileri üzerine taşıyarak tebeşirle işaretleyiniz (Şekil 38). 25 . saçak kenarından ölçerek tespit ediniz ve karşılıklı olarak ip iskelesinde ip çekerek tepe mahya hattını bulunuz. Çatı şeklini mesnet (Döşeme) üzerinde oluşturunuz (Şekil 39). Saçakların köşelerinden açıortay alarak. Projede belirtilen makas şekline ve ara ölçülerine uygun olarak. makas yerinin orta noktasında birleşecek şekilde. bir makas yeri çizgisi üzerinde ölçerek işaretleyiniz (Şekil 37). Şekil 38:Çatı makası üzerinde ki dikme ve yastık yerlerinin işaretlenmesi  Kırma çatı aplikasyonu için çatı dar kenarının orta noktalarını projesindeki ölçülere bakarak. saçak kenarından başlayarak dikme yerlerini. kırma çatının eğik mahya yerlerini tespit ediniz.

tebeşirle yarım makasların dikme ve yastık yerlerini mesnede işaretleyiniz (Şekil 40).  Çatı uygulamasına başlanması için yaptığınız aplikasyonda işaretlerinizin kaybolmaması için gerekli önlemleri alınız. yastık yerlerinin işaretlenmesi  Yaptığınız çatı aplikasyon işleminin projesindeki ölçü ve şekle uygunluğu.Şekil 39:Kırma çatıda tepe mahya hattının ve eğik mahya yerlerinin tespit edilmesi  Daha önce tespit ettiğiniz makas dikme yerlerinin(Orta aşık) iplerini uzatarak eğik mahyayı kestiği noktaları tespit ediniz.  26 . İş bitiminde kullandığınız araçları ve artan malzemeleri düzenli bir şekilde toplayınız. iş yeri çevresinin ve aletlerinizin temizliğini yapınız. Bulunan bu noktalar yarım makasların dikme yerleri olup. işaretlediğiniz nokta ve çizgilere bakarak kontrol ediniz. Şekil 40:Kırma çatıda yarım makasların ve dikme.

projedeki makas şekli ve ölçülerine uygun işaretlediniz mi? Kırma çatının yarım makas yerlerini ve makas dikme ve yastık yerlerini işaretlediniz mi? Yaptığınız çatı aplikasyon işleminin projesine uygun olup olmadığına.DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız. en ve boy kesit resimlerini iyice incelediniz mi ? Çatı aplikasyon işine uygun iş kıyafetlerinizi giyip işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemlerini aldınız mı? Çatı aplikasyonu yapım araç ve gereçlerini hazırladınız mı? Aplikasyonunu yapacağınız çatı projesinden gerekli bilgileri alıp not ettiniz mi? Saçak kenarlarına paralel ip iskelesi oluşturdunuz mu? İp iskelesinde ve mesnet üzerinde damlalık aşık yerlerini projedeki ölçülere uygun olarak iplerden şakül yardımı ile izdüşümlerini alarak işaretlediniz mi? İp iskelesinde ve mesnet üzerinde çatı makas yerlerini projedeki ölçülere uygun olarak. 2. 3. 6. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. tekrar işaretlediğiniz noktaları kontrol ederek baktınız mı? İşaretlerinizin kaybolmaması için gerekli önlemi aldınız mı? Aplikasyonda kullandığınız araç ve gereçleri toplayıp. 10. 5. 8. 27 . Konu Çatı Aplikasyonu Yapmak Değerlendirme Ölçütleri 1. İşaretleme sonucunda eksik olduğunuzu tespit ettiğiniz konuları tekrar ederek eksiklerinizi tamamlayınız. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz.. çevrenizle beraber temizliklerini yaptınız mı? Evet Hayır 7. 9. iplerden şakül yardımı ile izdüşümlerini alarak işaretlediniz mi? İşaretlediğiniz makas yerleri üzerin de çatı makası dikme ve yastık yerlerini. planı. 11. 4. Çatı tanzimi. Dersin Ahşap Çatılar adı Amaç Çatı aplikasyonu işlemini doğru eksiksiz ve işe uygun olarak yapmak. 12.

aşıklar) projesindeki ölçülerde yerlerinin. Plana kırma çatı tanziminde ilk olarak hangi çatı elemanı çizilerek başlanmalıdır? A)Tepe mahya B) Düşük mahya C) Eğik ve dere mahya D) Çatı mesnetleri 4. dikme. 1.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında hangi bilgileri kazandığınızı aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyiniz. tepe ve düşük mahyalar) yerlerinin çatı planı üzerinde belirlenmesi işlemine ne ad verilir? A) Çatı aplikasyonu B) Çatı tanzimi C) Çatı etüdü D) Hepsi 2. Çatı tanziminde aşağıda verilen hangi çatı özelliğine dikkat edilir? A) Çatı yüzey şekline B) Çatı oturum alanına C) Çatı eğimine D) Hepsi 3. dere. Aşağıdaki cümleleri doğru veya yanlış olarak değerlendiriniz. çatının uygulanacağı alan üzerinde ip iskelesi kurarak işaretlenmesine işlemine ne denir? A) Çatı tanzimi B) Çatı aplikasyonu C) Çatı yapımı D) Çatı planı çizimi 28 . Çatıyı meydana getiren eğik yüzeyler ile bu yüzeyleri birbirinden ayıran mahyaların (Eğik. Çatı projelerinde gösterilen çatı elemanlarının (Çatı makası.

29 . Çatı aplikasyonu yapımında işaretlemelerin yapılabilmesi için ilk önce ne yapılmalıdır? A) Çatı şekli çizilmelidir B) Çatı makas yerleri işaretlenmelidir C) Çatı da ip iskelesi kurulmalıdır D) Çatı şekli yüzeye çizilmelidir. DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek değerlendiriniz. Eksik olduğunuz konulara dönerek tekrarlayınız.5. Çatı aplikasyonu yapımında çatı ölçüleri nereden alınır? A) Çatı tanziminden B) Çatı uygulamalarından C) Çatı eleman ölçülerinden D) Çatı projelerinden 8. Tüm soruları doğru cevapladıysanız diğer faaliyete geçiniz. Çatı aplikasyonu yapımında aşağıdaki işlemlerden hangisi yapılmaz? A) Çatı elemanlarının yerle B) Çatı makas yeri işaretlenmesi C) Çatı projesi okuması D) Damlalık aşık yerlerinin işaretlenmesi 7. Çatı aplikasyonu yapımın da aşağıdaki aletlerden hangisi kullanılmaz? A) Matkap B) İp C) Metre D) Tebeşir 6.

Hatırlamak ve oturtma çatı planları hakkında daha fazla bilgi için tekrar geri dönerek bu modüllere bakınız.2 ÖĞRENME FAALİYETİ -2 AMAÇ Bu faaliyette verilen bilgiler doğrultusunda. Çatı Detay ve Kesit Çizimi modüllerinde.1. Bu modülde sadece oturtma çatı makas şekillerini hatırlayalım (Şekil 2). sahiplerinden ve inşaatın yapımından sorumlu teknik elamanlardan çatı inşasına hangi işlemlerle. Şekil 41: Bir dikmeli oturtma çatı makas şekli 30 . nasıl başlanıldığını ve çalışma şartlarını araştırınız ve gözlemlerinizi rapor haline getirerek hazırladığınız raporu sınıfta arkadaşlarınızla tartışınız. gerekli ortam sağlandığında çatı tanzimi yapıp ip iskelesi kurarak çatı aplikasyonunu kurallarına uygun yapabileceksiniz.1. ARAŞTIRMA  Çevrenizde çatı yapımına başlanan binaların.1. OTURTMA ÇATI YAPMA 2. Oturtma Çatı 2.2. 2. 2. çatı öncesi hazırlık.1. Tanımı Üzerine gelen yükleri bina döşemesine. Planı Oturtma çatılara ait plan ve kesit resimleri. Çatı Çizim-1 ve 2.ÖĞRENME FAALİYETİ . değişik çatı şekillerinde makas ve dikme çeşitlerine göre geniş bir şekilde örnekleri verilmiştir. döşeme yok ise bırakma kirişi vasıtasıyla taşıyıcı yan ve ara duvarlara aktaran çatılara OTURTMA ÇATI denir.

Şekil 42: İki dikmeli oturtma çatı makas şekli Şekil 43: Üç dikmeli oturtma çatı makas şekli Şekil 44: Dört dikmeli oturtma çatı makas şekli Şekil 45: Beş dikmeli oturtma çatı makas şekli 31 .

Dikmeler oturtma çatıda taşıyıcı ayaklar olduğundan mesnet üzerine tertip edilmeli. ara ile tertip edilmelidir.0 m. de bir enine taşıyıcı bölme duvar varsa veya binanın çatı yükünü taşıyabilecek duvarları arasındaki açıklık 4 m. yi geçmemelidir. den az ise mahyaya aşık konmayabilir. Oturtma çatılarda çatı yükü dikmeler vasıtasıyla mesnetlere iletildiğinden. dışarıya yerleştirilmelidir. Mertek aralıkları kereste boyutları göz önünde tutularak umumiyetle 40–60 cm aralıklarla tanzim edilir.1. Oturtma çatılarda saçak altının düz olması istenirse bırakma kirişi dışarıya doğru uzatılır veya mertekler alttan lambri ile kaplanır. Çatı betonarme döşemeye oturtuluyor ise mutlaka dikme altlarına yastık koyulmalı. her 3–4 m. Şekil 46: Oturtma çatı yapılması gerektiren mesnet durumları ve mesnet üzerine oturma şekli      Aşık ve dikmeler mümkün olduğu kadar taşıyıcı duvarlar üzerine oturtulmalıdır.3. Oturtma çatılarda mahyaya en yakın aşık ile mahya arasındaki mertek boyu 2. Çatı betonarme döşemeye oturmuyor ise bırakma kirişinin iç ve dış duvarlara oturduğu noktalara ahşap yastıklar konur ve bu yastık kirişlerinin altı rutubete karşı izole edilmelidir. dikme üstüne yerleştirilen aşıklar ile dikme arasına göğüslemeler mutlaka yapılmalı ve dikmeler kuşaklar ile birbirine makas istikametinde bağlanmalıdır.5 m. bırakma kirişi üzerinde kalmak şartıyla mesnetten en fazla 1. Mertek boyunun fazla çıkmaması için aşıklar en fazla 2.0 m. Çatı makası aralığı 3.2. döşeme ile dikmenin irtibatı kesilmelidir.5 m. Özellikleri  Bir bina boyunca. mecburiyet olduğu durumlarda dikmeler. O zaman mertekler mahyada zıvana ile birleştirilmelidir. den azsa veyahut bina üzerinde çatı yükünü taşıyamaya elverişli bir betonarme döşeme mevcut ise çatı makasları bu mesnetler üzerine oturtularak oturtma çatı yapılır (Şekil 46).     32 .

Bırakma Kirişleri Betonarme döşeme üzerine oturmayıp duvar. Çatının taşıyıcı omurgasıdır.duruma bir çözüm bulmak için kısmen asma çatı mahiyetinde olmak üzere yanlama ve payandalar teşkil edilerek aşık yükü mesnetlere nakledilebilir (Şekil 47). Oturtma çatının işçiliği asma çatıya göre daha pratik ve daha kolay olmasından dolayı asma çatılara göre daha çok uygulanır. çatının oturacağı binanın boyu istikametinde belli aralıklarla konulan.3. kiriş vb. Şekil 47:Kısmen asma çatılı oturtma çatı makas şekli   Asma çatılara göre kesit elemanları daha dar kesitlerde kullanıldığından malzeme gereksinimini ve maliyet bakımından oturtma çatılar daha avantajlıdır. kiriş) aktaran çatı elemanıdır. mesnetler üzerine oturan çatılarda makasların tertip edildiği yerlerde aşıklardan. Kesit ölçüleri: 8x14 cm – 8x16 cm– 10x16 cm– 14x20 cm gibi olur. Çatı Makası Çatının kendi yükünü ve dış tesirleri taşıyan.4. 2.1.4. Elemanları 2.4.4. döşeme bulunmayan çatılarda bırakma kirişinden aldığı yükleri taşıyıcı mesnetlere (Duvar. 33 .1. dere mahya boyunca olan çatı elemanıdır.1.2. yanlamalardan ve dikmelerden aldıkları yükleri mesnetlere ileten çatı elemanıdır.1.1. Kesit ölçüleri: 5x10–5x20–8x16–10x16–10x20 cm gibi olurlar. Oturtma çatılarda dikmelerin mesnetten açıklığı 1. Yastık veya Yastık Kirişleri Betonarme döşemeye oturan oturtma çatılarda dikmelerin altına. Tek veya çift parça halinde yapılabilirler.50 m geçtiği takdirde. boyu çatı genişliği kadar veya bileşik çatılarda eğik mahya. 2. 2.

4. aşık. aradaki mesafeyi azaltmak ve rüzgar yüklerini karşılamak amacıyla 45° açı ile aşığın altından.6x10 -6x12 -6x14 cm gibi olurlar 2.4. 2. Kuşaklar Çatının açılmasına mani olmak için. Dikmeler Aşıklardan aldıkları yükleri duvar.1. Aşıklar arasında 200-250 cm mesafe seçilmelidir. dere.5. Göğüslemeler Dikmelerle aşıkların birleştiği yerlerde. Mertekler aşıklara 40-60 cm aralıklarla çakılmalıdır.10x10. Mertekler Çatı ve kaplamasından aldıkları yükleri aşıklara aktaran elemanlardır. Bağlandıkları parçalara kertme ile geçerek birleşme noktalarını kuvvetlendirir. mahyada olana ise “tepe aşığı “ veya “mahya aşığı” adı verilir. Kesit ölçüleri: 10x10-10x14-12x16-14x16-12x18 -14x18cm gibi olur.6.4. Kesit ölçüleri: 5x10 -5x15 -5x20 cm gibi olur. kiriş veya mesnetlere ileten elemanlardır.8. aldıkları yükü bulundukları yere göre dikmelere.5x12.4. saçakla mahya (Tepe) arasında olana “ orta aşık”.1. çaprazlama çakılan kirişlerdir. Kesit ölçüleri: 8x10.4. yanlama ve mertekleri her iki yüzden bağlayan elemanlardır. Meyilli mahyalara (Eğik. Rüzgâr kirişleri Çatı makaslarının rüzgâr etkisiyle devrilmelerini önlemek için çatının her iki başındaki ilk iki ve son iki makası arasına. kiriş yanlama veya döşemeye ileten elemanlardır. dikmenin yanlarından tutturulan elemanlardır. çatı makası üzerinde bulunan dikme. Çatı makaslarının durumuna göre saçak üzerine oturana “damlalık aşığı”.4.1. 2. ”Baba” da denilir. Aşıklar (Mahya) Merteklerin yükünü taşıyan.9.7. 2. 2.2. duvar.12x12 cm gibi olurlar. düşük) tespit edildiğinde “Dayama” adı verilir. Kesit ölçüleri: Dikme kesitine uygun olarak 8x8 -8x10 -5x10 -6x12 cm olur.1.1.5x10. Bu rüzgâr bağlantıları bazı durumlarda gergili demir çubuklarla da sağlanabilmektedir. Kesit ölçüleri: 5x10 -5x15 -5x20 cm gibi olur. Kesit ölçüleri: 5x8.1. 34 .4.

Çatı örtü malzemesinin yükünü merteklere aktarırlar.1.1. soğuk gibi dış etkileri karşılayan ve yağmur. çeşitli gereçlerden yapılan malzemelerdir.5 cm kalınlığında. 2. saçak alınlarını kapatmaya yarayan. muhtelif boylarda. Yardımcı parçalar Çatı elemanlarının birbirine bağlantısını sağlamak amacıyla kullanılan bağ. Kiremit.4. sıcak.5-2. bu malzemelerin bazılarıdır. Çatı eğimine bağlı olarak seçilir ve uygun bağ gereçleri ile örtü altı kaplamasına bağlanır. çatı oluklarının tutturulduğu ahşap çatı elemanıdır. Alın tahtası Beton döşeme plakası alnı ile mertek alınlarının birleşme yerlerini.1. arduaz vb.4. 2. Çatı örtüsü Rüzgâr.1. askı demirleri ile cıvata (Bulon) ve özellikle çatı eğimini azaltmak amacıyla ahşaptan hazırlanan saçak kısmında merteğin önüne çakılarak çatı eğimini azaltan “çelik” denen elemanlardır. 2.10. Boyutları bağlayacağı elemanın boyutuna göre belirlenir.11.13.12.4. kar sularını alta geçirmeden oluklara aktaran. istenirse bir kenarına şekil verilerek güzel görünmesi sağlanabilen.4. 2–2. Eternit. Mertekler üzerine çakılan 1. Tahta ile yüzey kaplanırsa 10-20 cm genişliğinde muhtelif boy tahtalar ile çatı yüzeyi tamamen kapatılır ve çatı örtü malzemesi özelliğine göre bu tahtalara tutturulur.2.2.5 cm kalınlığında tahtalar veya 2. 15-25 cm genişliğinde. Oturtma Çatı Yapım Kuralları Şekil 48:Oturtma çatı perspektif resmi 35 . Kaplama tahtası ve kiremit çıtaları Üzerine çatı örtü malzemesinin döşendiği yüzeydir. sac. Çıtalar örtü malzemesinin özelliğine göre aralıklarla merteklere tutturulur ve örtü malzemesi telle çıtalara bağlanır.5x5 cm ebadında çıtalardır. 2.

birleşim şekilleri) not alınmalıdır. çivi ve duvarcı kancaları ile aşıklar alınlarından birbirine ve dikmelere bağlanmalıdır. Dikmelerin dikliği şakül veya su terazisi ile kontrol edilerek.  Çatı yapım işine uygun iş kıyafetleri giyilmeli. Damlalık aşığını yastık üzerine ve dikmeler üzerine hazırlanan orta ve tepe aşıkları. Eğer 1/1 ölçekli uygulama yapılamayacak ise çatı aplikasyonu 1/5. Çatıya hazırlık modülü-Araç ve Gereçleri Hazırlama) Yapılacak oturtma çatı projeleri iyice incelenip. İlk olarak çatının oturacağı betonarme döşeme yok ise duvar üstüne detay resmine uygun olarak hazırlanan yastık kirişi ile bırakma kirişi. kaza riskleri unutulmamalıdır. kuşak ile dikmeler birbirine bağlanmalıdır. Aydınlatma boşluğu ve baca yerlerinde. uygulanacak çatı hakkında her türlü teknik bilgiler (Malzeme. Çatı aplikasyonu faaliyet–1 de anlatıldığı gibi yapılmalıdır. Gerekli ise çatı saçak kenarlarına çalışma platformu veya iskele kurulmalıdır. Aşıklar üzerine mertekler çakılarak çatı makasları ve çatının taşıyıcı kısmı oluşturulmalıdır. Aşıkları destekleyecek ve dikme ile yaklaşık 45° açı yapacak şekilde göğüslemeler konmalıdır. çatı elemanlarının boyutları. Yapılacak işin özelliğine göre malzeme ve işçilik analizi yapılmalıdır (Daha geniş bilgi için bakınız. merteklerden çerçeve oluşturularak. detayına uygun olarak çatı aydınlatma ve baca yerleri yapılmalıdır. Zaman planlaması yapılmalı ve zaman iyi kullanılmalıdır. işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemleri alınmalıdır. Çatıya Hazırlık modülü-Malzeme Ölçüleri konusu).             36 . Çatı yapımında kullanılacak aletlerin bakımı yapılarak kullanıma hazırlanmalı ve kullanılacak gereç ile birlikte düzgün bir şekilde uygulama yerine getirilmelidir. Hazırlanan listeye uygun olarak çatı elemanlarını aplikasyon yerlerine koyarak markalayıp numaralandırılmalıdır. Dikmeler. aplikasyonda belirtilen yerlerine konulmalıdır. yastıklar veya bırakma kirişi üzerine tespit edilmelidir. 1/10 gibi ölçeklerde yapılacak çatının üst görünüşü düzgün bir yüzeye çizilerek ve çatı elemanlarının aplikasyonu yapılmalıdır. Bütün iş sırasında azami dikkat yapılacak işte toplanmalı. betonarme döşeme üzerine çatı uygulanıyor ise damlalık aşıkları ve dikme altlarına yastık ağaçlarını. Detay resimlerinde gösterilen şekillerde markaladığınız ve numaralandırdığınız çatı elemanları. (Bakınız. ayrı ayrı ölçülerinde makine ve araçlarla işleyerek montaja hazırlanmalıdır.

3. Yapılan oturtma çatı uygulamasının projesine uygunluğu kontrol edilmelidir. Oturtma çatı yapım işinde kullanacağınız iş aletlerinin bakımlarını yaparak. birleşim şekilleri) not alınız (Tablo 1. İş bitimin de kullanılan araçları ve artan malzemeleri düzenli bir şekilde toplayıp iş çevresinin ve aletlerin temizliği yapılmalıdır.) işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemleri alınız. Yapının en yüksek yerinde çalışacağınızı unutmayınız ve gerekli ise çatı saçak kenarlarına çalışma platformu oluşturunuz veya iskele kurunuz (Resim 6)  Resim 6: Çalışma platformları ve iş emniyet tedbirlerinden örnekler  Zaman planlaması yapınız ve zamanı iyi kullanmak için ekip çalışmasında arkadaşlarınızla görev taksimi yapınız. Çatı örtü malzemesine uygun olarak örtü altı çıtaları veya örtü altı kaplama tahtaları boşluk kalmayacak ve tahta uçları mutlaka mertek üstünde birleşecek şekilde çakılmalıdır. tulum. Yapılacak işin özelliğine göre malzeme ve işçilik analizi yapınız (Tablo 3.4).2). Resim 5). Baret. eldiven ve emniyet kemeri kullanınız (Bkz.   37 . uygulanacak çatı hakkında her türlü teknik bilgileri (Malzeme miktarı.    2. Yapılacak oturtma çatı projeleri ve yapılan çatı aplikasyonu iyice incelenip. kullanıma hazır hale getiriniz ve kullanılacak gereçler ile birlikte uygulama yerine getiriniz. Saçak detay resmine uygun olarak en son alın tahtaları çakılmalıdır. çatı elemanlarının boyutları. Oturtma Çatı Yapılması  İşe uygun iş kıyafetlerinizi giyiniz (İş pardösüsü. çelik taban ve burunlu ayakkabı vb. Bütün iş sırasında azami dikkat yapılacak işte toplayınız ve kaza riskinizi unutmayınız.

80 2. MİKTAR 1.30 132.048 2.50 10.) En Boy 6.50 10.20 Toplam Miktarı M2 Adet 132.20 Saat 1.050 m³ 0. saçak dışından saçak dışına kadar ölçülerek çatı alanı m² olarak hesaplanır.5 12 16 12 10 16 600 1000 1020 300 150 600 990 1020 MİKTAR M3 M2 0.130 0. En Boy 10 12 12 8 8 2.) Çivi “ “ “ Galvaniz çivi Tel CİNSİ Bitümlü kâğıt Marsilya “ 20 cmlik 15 cmlik 10 cmlik 8 cmlik 5 cmlik Galvanizli ADET 2 2 1 Boyut (mt.970 0.30 10. 0. 3 5 5 4 Tablo 2: Örnek oturtma çatı gereç ihtiyaç listesi  1m² oturtma çatı yapımı için malzeme ve işçilik analizleri Çatının projesinden yatay düzlemdeki izdüşümü.20 Saat Tablo 3: 1 m² Oturtma çatı yapımı için malzeme ve işçilik analizi ( Çatı örtüsü altı tahta kaplamalı) 38 .240 0.500 Kg.150 Kg.5 10 20 TOPLAM KERESTE Tablo 1: Örnek kullanılacak kereste ölçüleri ve kereste ihtiyaç listesi Sıra No 1 2 3 4 5 6 7 8 9 GERECİN ADI Kiremit altı izolasyon malzemesi (Zayiat: %5) Kiremit (Zayiat: %5) (1m2=17 Ad) Mahya Kiremit’ i (1mt=3 Ad.30 6.Sıra No 1 2 3 4 5 6 7 GERECİN ADI Damlalık Aşığı Tepe aşığı Dikme Göğüsleme Mertek Kiremit altı tahtası Alın tahtası CİNSİ ADET Çam “ “ “ “ Kavak Ladin 2 1 3 4 30 2 2 ÖLÇÜLER (cm) Kalın.990 118.304 2.102 5.30 2249 31 10 10 Kg.196 0. MALZEME Kereste Çivi Demir bağlantı malzemesi İŞÇİLİK Dülger(Usta) Düz işçi MİKTAR 0.

Şekil 49:Çatı aplikasyon şekli  Hazırlanan listeye uygun olarak çatı elemanlarını aplikasyon yerlerine koyarak markalayıp numaralandırınız. ayrı ayrı ölçülerinde makine ve araçlarla işleyerek montaja hazır hale getiriniz.  39 . düşük ve dere mahyaların resimlerini çizip numaralandırınız ve markalayarak işleyiniz (Şekil 49–50).9).150 Kg. Eğer 1/1 ölçekli uygulama yapılamayacak ise çatı aplikasyonu 1/5.035 m³ 0. MİKTAR 0. Özellikle kırma çatılarda ki eğik. 0. 1/10 gibi ölçeklerde yapılacak çatının üst görünüşü düzgün bir yüzeye çizilerek ve çatı elemanlarının aplikasyonu yapılmalıdır (Şekil 2. Oturtma kırma çatıda eğik mahyanın şekline göre numaralandırılıp.MALZEME Kereste Çivi Demir bağlantı malzemesi İŞÇİLİK Dülger(Usta) Düz işçi MİKTAR 0.400 Kg. Detay resimlerinde gösterilen şekillerde markaladığınız ve numaralandırdığınız çatı elemanlarını. markalanması ve işlenmesi (Şekil 50).90 Saat Tablo 4: 1 m² Oturtma çatı yapımı için malzeme ve işçilik analizi ( Çatı örtüsü altı latalı)  Çatı aplikasyonu faaliyet–1 de anlatıldığı gibi yapılmalıdır.90 Saat 0.

40 . markalanması ve işlenmesi (Şekil 51).Şekil 50:Kırma çatı da eğik mahya yapım şekli  Oturtma kırma çatıda dere mahyanın şekline göre numaralandırılıp.

markalanması ve işlenmesi (Şekil 52). 41 .Şekil 52:Kırma çatı da dere mahya yapım şekli  Oturtma kırma çatıda düşük mahyanın şekline göre numaralandırılıp.

Şekil 52:Kırma çatı da düşük mahya yapım şekli Şekil 53:Merteklerin eğik mahya ve dere mahya ile birleşim şekli  İlk olarak çatının oturacağı betonarme döşeme yok ise duvar üstüne detay resmine uygun olarak hazırlanan yastık kirişi ile bırakma kirişini. betonarme döşeme üzerine çatı uygulanıyor ise damlalık aşıkları ve dikme altlarına yastık ağaçlarını. 42 . aplikasyonda belirtilen yerlerine döşemeye çivileyerek yerleştiriniz (Resim 7-8).

10). Resim 9:Dikmelerin yastık üzerine konması Resim 10:Eğik mahya altındaki dikmelerin montajı 43 .Resim 7: Dikme altına yastık konması Resim 8:Yastıkların döşemeye çivilenmesi  Dikmeleri yastıklar veya bırakma kirişi üzerine tespit ediniz (Resim 9 . Gerekiyor ise dikmelerin dik olarak durmasını sağlamak için geçici olarak destek payandası kullanınız.

Damlalık aşığını saçaklara yakın olarak aplikasyonda belirlenen yerine, yastıkların üzerine koyunuz. Demir çubuk veya kalın tel ile döşemeye bağlayınız (Resim 11).

Resim 11: Damlalık aşığının saçak kenarına yerleştirilmesi ve demir çubuk ile bağlanması

Dikmeler üzerine hazırlanan orta ve tepe aşıkları, aplikasyon da belirlenen aralıklarda, uzun boylarda dikme üstün de ek yapacak şekilde alınlarından birbirine ve dikmelere çivi ile bağlayınız. Gerekiyor ise dikme üstüne başlık kullanınız (Resim 12-13-14).

Resim 12:Dikmelerin üzerine orta aşıkların monte edilmesi

Resim 13:Dikme üstündeki aşıkların, dikme üstünde boyuna ek yapılması

44

Resim 14:Tepe aşığının ve orta aşıkların yerleştirilmesi ve mert eklenmesi

Duvara yaslı olarak dikmeyi ve aşık vazifesi görecek şekilde kirişi dikme üstüne ve duvara monte ediniz. (Resim 15).

Resim 15:Duvar dibinde dikme ve dikme üstüne kirişin montajı

Oturtma kırma çatı uyguluyor iseniz eğik mahyaları damlalık, orta ve tepe aşığına kadar yarım makas olacak şekilde yerine koyunuz (Resim 16-17).

Resim 16: Kırma çatı da eğik mahyanın orta aşık üzerine oturtulması ve alttan görünüşü

45

Resim 17:Kırma çatıda eğik mahyanın görünüşü ve duvar dibinde kirişe oturtulması

Aşıkları destekleyecek ve dikme ile yaklaşık 45° açı yapacak şekilde, göğüslemeleri dikme ve aşıklara çivileyiniz. (Resim 18-19).

Resim 18:Dikme ile aşık arasına göğüsleme yapılması

Resim 19:Duvar dibindeki dikme ile aşık arasına tek taraflı göğüsleme yapılması

46

Resim 21:Merteklerin tepe mahyada görünüşü 47 . (Resim 21-2223-24-25). Dikmelerin dikliğini kontrol ediniz ve dikmeleri birbirine dikme yüksekliğine göre gereken yerlerinden kuşaklar ile bağlayınız (Resim 20). Resim 20:Dikmelerin kuşaklar ile birbirine bağlanması  Projesindeki aralıklarda mertekleri aşıklara çivi ile tutturunuz. Böylece çatı makaslarını ve çatının ana taşıyıcı kısmını oluşturmuş oldunuz.

Resim 22:Merteklerin orta aşık üzerinde görünüşü Resim 23:Merteğin ve eğik mahyanın damlalık aşığı üzerine oturuşu Resim 24: Merteklerin karşıdan görünüşü 48 .

detayına uygun olarak çatı aydınlatma ve baca yerlerini yapınız (Resim 26). Resim 26:Baca etrafının ve aydınlatma için merteklerle çerçeve yapılması  Çatı örtü malzemesine uygun olarak örtü altı çıtalarını veya örtü altı kaplama tahtalarını. Merteklerden baca veya aydınlatma boşluğunun çevresinde çerçeve oluşturularak.Resim 25: Merteklerin saçak altından görünüşü  Aydınlatma boşluğu ve baca yerlerini belirleyiniz. boşluk kalmayacak ve tahta uçları mutlaka mertek üstünde birleşecek şekilde çivileyiniz. (Resim 27-28-29). Resim 27:Çatı örtüsü altı kaplama tahtalarının merteklere çakılması 49 .

Resim 28:Çatı örtü altı kaplama tahtalarının mertek üstünde birleşim için kesilmesi Resim 29:Eğik mahya üzerine örtü altı kaplama tahtalarının çakılması  Saçak detay resmine uygun olarak saçak kenarlarında mertek alınlarına alın tahtalarını çakınız (Resim 30). Resim 30:Mertek alınlarına alın tahtalarının çakılması 50 .

 Ahşap oturtma çatı uygulamasını böylece tamamlamış oldunuz. çatı izolasyon ve çatı tenekecilik işleri ile çatı kullanıma hazırlanacaktır (Resim 31). Resim 31:Ahşap oturtma çatının bitirme safhaları   Yapılan oturtma çatı uygulamasının projesine uygunluğu kontrol edilmelidir. Çatı örtüsü gereci. İş bitimin de kullanılan araçları ve artan malzemeleri düzenli bir şekilde toplanıp. 51 . iş çevresinin ve aletlerin temizliği yapılmalıdır.

14. Oturtma çatı yapımı için uygun iş kıyafetlerinizi giyip işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemlerini aldınız mı? Çatı aplikasyonunu. 10. 11. 3. 5. 9. 6. 52 . 2.DEĞERLENDİRME ÖLÇEĞİ Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız. Yanlış cevap verdiğiniz ya da cevap verirken tereddüt yaşadığınız sorularla ilgili konuları faaliyete geri dönerek tekrar inceleyiniz Dersin Ahşap Çatılar adı Amaç Oturtma çatı yapma işlemini doğru eksiksiz. Konu Oturtma Çatı Yapma Değerlendirme Ölçütleri 1. 12. Doğru cevap sayınızı belirleyerek kendinizi değerlendiriniz. 13. 15. kullanıma hazır hale getirip ve kullanılacak gereçler ile birlikte uygulama yerine getirdiniz mi? Yapacağınız oturtma çatı projesinden gereçlerle ilgili gerekli bilgileri alıp not ettiniz mi? Uygulama ölçeğine uygun olarak çatının üst görünüşünü çizdiniz mi? Çatı elemanlarını aplikasyon yerlerine göre numaralandırıp markalamalarını yaptınız mı? Markaladığınız çatı elemanlarını alet ve makinelerde işleyerek montaja hazırladınız mı? Mesnet üzerine yastıkları uygun yerlere koydunuz mu? Yastıklar üzerine damlalık aşığını ve dikmeleri yerleştirdiniz mi? Dikmelerin üzerine aşıkları yerleştirdiniz mi? Dikmelerin dikliğini kontrol ederek kuşaklarla bağladınız mı? Dikme ile aşıklar arasına göğüslemeleri yerleştirdiniz mi? Aşıkların üzerine mertekleri uygun aralıkta çaktınız mı? Merteklerin üzerine kaplama altı lata veya tahtasını uygun şekilde çaktınız mı? Evet Hayır 4. 7. 8. çatı planı ile en ve boy kesit resimlerini iyice incelediniz mi ? Zaman planlaması yapıp zamanı iyi kullanmak için ekip arkadaşlarınızla görev taksimi yaptınız mı? Oturtma çatı yapım işinde kullanacağınız iş aletlerinin bakımlarını yaparak. çatı tanzimini. ve işe uygun olarak yapmak.

17. 19.16. Aydınlatma ve baca boşluklarının etrafına merteklerle çerçeve yaptınız mı? Alın tahtalarını uygun bir şekilde çaktınız mı? Yaptığınız oturtma çatının projesine uygunluğunu kontrol ettiniz mi? İş bitimin de kullandığınız araçları ve artan malzemeleri düzenli bir şekilde toplayıp iş çevresinin ve aletlerin temizliğini yaptınız mı? İşaretleme sonucunda eksik olduğunuzu tespit ettiğiniz konuları tekrar ederek eksiklerinizi tamamlayınız. 53 . 18.

00m D) 5.50 m C) 3.00 m B) 2. Oturtma çatılarda aşağıdakilerden hangi çatı elemanın altına yastık konmalıdır? A) Bırakma kirişi B) Damlalık aşığı C) Dikmeler D) Hepsi 54 .? A) 2. 1.00 m D) 3. Oturtma çatılarda.50 m 3. döşeme üzerine uygulamalarında çatı üzerine gelen yükleri en fazla hangi çatı elemanı taşıyarak mesnetlere iletir? A) Damlalık aşığı B) Dikmeler C) Mertekler D) Kuşaklar 4.ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Bu faaliyet kapsamında hangi bilgileri kazandığınızı aşağıdaki soruları cevaplayarak belirleyiniz.00 m C) 4.00 m B) 3. Oturtma çatılarda aşıklar arasındaki mesafe en fazla kaç m. olabilir. Aşağıda verilen sorularda doğru olduğunu düşündüğünüz bir seçeneği işaretleyiniz. Oturtma çatı uygulayabilmek için en fazla mesnetler arasındaki açıklık kaç m olmalıdır? A) 2.00 m 2.

Aşağıdaki çatı elemanlarından hangisi oturtma çatı yapımında kullanılmaz? A) Yanlama B) Aşıklar C) Mertekler D) Kuşaklar 6. Oturtma çatı yapım işine ilk önce hangi çatı elemanı konularak başlanmalıdır? A) Bırakma kirişi B) Dikmeler C) Yastıklar D) Damlalık aşığı 7.5. Çatı üstüne gelen yükleri toplayarak altındaki aşıklara ileten çatı elemanına ne ad verilir? A) Göğüsleme B) Kuşak C) Yastık D) Mertek DEĞERLENDİRME Cevaplarınızı cevap anahtarı ile karşılaştırınız ve doğru cevap sayınızı belirleyerek kendiniz değerlendiriniz.destek için konan çatı elemanına ne ad verilir? A) Göğüsleme B) Kuşak C) Yastık D) Mertek 8. 55 . Oturtma çatılarda dikme ile dikme üstündeki aşıklar arasına belli bir açıda . Değerlendirme sonucunda yanlış cevaplarınızı faaliyete dönerek tekrarlayınız.

14. çatı planı ile en ve boy kesit resimlerini iyice incelediniz mi? Zaman planlaması yapıp. Çatı planına uygun olarak oturtma çatı uygulamasını verilen ölçekte yapınız. 8. 6. 56 . Aşağıdaki performans testi ile modülle kazandığınız yeterliliği ölçebilirsiniz. 11. 10. 2. projedeki makas şekli ve ölçülerine uygun olarak işaretlediniz mi? Kırma çatının yarım makas yerlerini ve makas dikme ve yastık yerlerini işaretlediniz mi? Yaptığınız çatı aplikasyon işleminin projesine uygun olup olmadığına. 12. çevrenizle beraber temizliklerini yaptınız mı? Oturtma çatı yapımı için uygun iş kıyafetlerinizi giyip. planı. 4. 3. iplerden şakül yardımı ile izdüşümlerini alarak işaretlediniz mi? İşaretlediğiniz makas yerleri üzerin de çatı makası dikme ve yastık yerlerini. zamanı iyi kullanmak için ekip arkadaşlarınızla görev taksimi yaptınız mı? Evet Hayır 7.MODÜL DEĞERLENDİRME MODÜL DEĞERLENDİRME Soru: Verilen çatı planına bakarak:   Çatının aplikasyonunu yapınız. en ve boy kesit resimlerini iyice incelediniz mi? Çatı aplikasyon işine uygun iş kıyafetlerinizi giyip işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemlerini aldınız mı? Çatı aplikasyonu yapım araç ve gereçlerini hazırladınız mı? Aplikasyonunu yapacağınız çatı projesinden gerekli bilgileri alıp not ettiniz mi? Saçak kenarlarına paralel ip iskelesi oluşturdunuz mu? İp iskelesinde ve mesnet üzerinde damlalık aşık yerlerini projedeki ölçülere uygun olarak. 15. iplerden şakül ile izdüşümlerini alarak işaretlediniz mi? İp iskelesinde ve mesnet üzerinde çatı makas yerlerini projedeki ölçülere uygun olarak. 13. 9. 5. işin yapılacağı alanda ve çevresinde gerekli iş güvenliği önlemlerini aldınız mı? Çatı aplikasyonunu. tekrar işaretlediğiniz noktaları kontrol ederek baktınız mı? İşaretlerinizin kaybolmaması için gerekli önlemi aldınız mı? Aplikasyonda kullandığınız araç ve gereçleri toplayıp. Çatı tanzimi. Değerlendirme Ölçütleri 1. çatı tanzimini.

30. 20. 25. 27. 29. 22. 31. Oturtma çatı yapım işinde kullanacağınız iş aletlerinin bakımlarını yaparak. 28. 18. 19. 17. kullanıma hazır hale getirip ve kullanılacak gereçler ile birlikte uygulama yerine getirdiniz mi? Yapacağınız oturtma çatı projesinden gereçlerle ilgili gerekli bilgileri alıp not ettiniz mi? Uygulama ölçeğine uygun olarak çatının üst görünüşünü çizdi mi? Çatı elemanlarını aplikasyon yerlerine göre numaralandırıp markalamalarını yaptınız mı? Markaladığınız çatı elemanlarını alet ve makinelerde işleyerek montaja hazırladınız mı? Mesnet üzerine yastıkları uygun yerlere koydunuz mu? Yastıklar üzerine damlalık aşığını ve dikmeleri yerleştirdiniz mi? Dikmelerin üzerine aşıkları yerleştirdiniz mi? Dikmelerin dikliğini kontrol ederek kuşaklarla bağladınız mı? Dikme ile aşıklar arasına göğüslemeleri yerleştirdiniz mi? Aşıkların üzerine mertekleri uygun aralıkta çaktınız mı? Merteklerin üzerine kaplama altı lata veya tahtasını uygun şekilde çaktınız mı? Aydınlatma ve baca boşluklarının etrafına merteklerle çerçeve yaptınız mı? Alın tahtalarını uygun bir şekilde çaktınız mı? Yaptığınız oturtma çatının projesine uygunluğunu kontrol ettiniz mi? İş bitimin de kullandığınız araçları ve artan malzemeleri düzenli bir şekilde toplayıp iş çevresinin ve aletlerin temizliğini yaptınız mı? 57 . 26. 24.16. 23. 21.

6. 7. 5. B D C B A A D C ÖĞRENME FAALİYETİ-2 CEVAP ANAHTARI 1. 3. 2. 3.CEVAP ANAHTARLARI CEVAP ANAHTARLARI ÖĞRENME FAALİYETİ-1 CEVAP ANAHTARI 1. 7. C B B D A C A D 58 . 6. 2. 4. 8. 5. 4. 8.

Pratik Yapıcılık Temelden Çatıya. Ali PANCARCI.1961. YAMAN Naim.B. ÖCAL M.Ş. ÖKSÜZOĞLU Halim. YAMAN S. Yapı.1961.1979. Hüsnütabiat Matbaası. Serpil IRK. Emin. Ankara. 1981. Ümit YEGÜL. DANIŞ İsmet. Basımevi.E.E.Sınıf.Ü. Ahşap Atölyesi Ders Notları. Ahşap Çatı ve Uygulamaları Ders Notları.)Yayınları. M. (Yayımlanmamış). Meslek Yüksek Okulu Öğr.Levent İnşaat Teknolojisi Alanı Öğretmeni. İSTANBUL. AŞIK Feride. Ankara. Yapı konstrüksiyonları Cilt-2.Mimar. 1946.      59 . (Yayımlanmamış).Devlet Kitapları Başbakanlık Basımevi.İhsan COŞKUN. Yapı Bilgisi. Yapıcılık Bölümü Ahşap Atölyesi İş ve İşlem Yaprakları 2. 1978. Çeltüt Matbaası. A. Naim YAMAN. 1990. Kemal Matbaası A. Ankara Yapı Meslek Lisesi.B. M. M. Mesleki Ve Teknik Öğretim (M.B. GÜNGÖR Hulusi Y. Devlet Kitapları. Ankara.Görv. Yapı Teknik Resmi Cilt 1-2. ÖZCAN Köksal. İnşaat Teknik Resmi Temel Ders Kitabı. Birsen Yayınları. 1984. Ankara.KAYNAKÇA KAYNAKÇA         ALTINAY Abdurrahman. İstanbul. ÇETECİOĞLU Mitat. Sınıf İş ve İşlem Yaprakları. 2005. TAYMAZ Haydar.E.Müh.B. MEB Yayınları. İstanbul. Abdullah KAYHAN Yapı Ressamlığı 9. ÖZCAN Köksal H. İnşaat Meslek Resmi. İbrahim ERİM. İstanbul.E. Adana. Ahşap.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->