K MYA

10.SINIF AÇIKLAMALAR
1. ÜN TE: ATOMUN YAPISI

1.1 Antik dönemde kehribar ta (eski yunanca: elektron) vb malzemelerde gözlenen elektriklenme deneyimleri elektrik yüklerinin iki türlü olduklar n n ke fi ve (+)/ (-) i aretleri ile temsil edilmesi, elektrik ak m n n çe itli maddelerde yol açt de i iklikler üzerinden, atomlarda, atomdan daha küçük taneciklerin var oldu u fikrinin nas l do du u, tarihsel geli imi içinde i lenir. Maddenin nötral oldu u gerçe inden, atomlar n da nötral olmas gerekti i sonucuna ula lacak; elektriklenmenin atom al -veri i ile ortaya ç kamayaca yarg s ndan, atom alt taneciklerin var olmas gerekti i fikri türetilecektir.

.‡ 1.t çarp m n n elektrik yükü miktar n (Q) gösterdi i belirtilecektir. m= A.I.2 Elektri in. µmaddeyi de i tirmesi¶ gerçe i esas al nacak. ‡ 1.t (A: Maddeye ba l bir sabit) ba nt s üzerinden vurgulanacak. atomun yap s ile ili kilendirilir. buradaki I.Ünite) ünitesinde sürtme ile elektriklenme konusu. elektrotlarda toplanan madde miktar n n devreden geçen yük miktar ile do ru orant l oldu u.1 7. S n f Fen ve Teknoloji dersi ³Maddenin Yap s ve Özellikleri´ (4.

3 AgNO3 çözeltisinden 1.118 mg Ag aç a ç karan elektrik yükü miktar 1 C¶dur. .‡ 1. Ünitede i lenecektir. ak m.2 Elektrotlarda aç a ç kan madde miktar . ‡ [!] 1. zaman. e de er kütle ve Faraday sabiti aras ndaki ili ki Kimya dersi 11. s n f 4.

‡ 1. Stoney¶in Faraday kanunlar ile ilgili verilerden ve katot nlar ndan yararlanarak katot nlar n . görsel desteklerden de yararlan larak tan t l r.4 Crooks¶un katot nlar deneyimi. . Faraday¶ n akan elektrik yükleri ile e lemesi ve katot nlar n n asl nda n olmay p (-) yüklü tanecikler oldu unu fark etmesi. katot nlar n ³elektron´ eklinde adland rmas tarihsel geli imi içinde i lenir.

sadece elektrik yükü birimi olan Coulomb¶u tan mlama amac ile verilmektedir.1. Faraday ba nt s ile farkl maddelere ili kin hesaplamalara girilmez.1.2. Faraday deneyleri ile ilgili m= A.4 Bu kazan mlarda esas olan. maddeelektrik ili kileri temelinde atom alt parçac klar n varl n sezdirmek olup.I.t ba nt s da. Konudan sapma anlam na gelece i için. Çünkü elektronun yükü verilirken bu birimi kullanmak gerekmektedir ve ö renciler. Coulomb birimi ile ilk defa kar la maktad rlar. .

her damlac n elektron yükünün katlar kadar yük kazand . damlac klardaki yüklerin bulundu u. 1.5 Sis halinde da lm . küçük ya damlalar n n elektronlar ile yüklendi i. bu damlac klar n mikroskop alt ndaki hareket h zlar n n ölçüldü ü ve bu h zlardan. . buradan da en büyük ortak bölen hesab ile e de erinin belirlendi i verilir..

‡ 1.5 Millikan deneyini. . deney düzene i emas ve ölçmelerin dayand temel fizik ilkeleri esas al nacakt r. matematik denklemleri ile ayr nt l olarak anlatan bir okuma parças verilir.5 Thomson ve Millikan deneylerinde ba nt lar ve ayr nt lar verilmeyecek.‡ 1.

7 Moseley deneyleri ve kütle spektrometresi i lenirken matematik ayr nt lara girilmez. ‡ 1. .7 Moseley deneyleri ve kütle spektrometresi ayr nt lar ile ilgili okuma parças verilebilir.‡ 1.

1 Rutherford deneyinde kullan lan (alfa) parçac klar n n tan t m na girilmeyecek.4 Bu kavramlar aras ndaki ba nt lar ve n enerjisinin genlik ile ili kisi verilir.‡ 2.2 I nlar n dalga gösterimleri üzerinde. ³dalga say s ´. ‡ 2. ³frekans´. ³genlik´ ve ³yay lma h z ´ kavramlar incelenir. ³dalga boyu´. . ³pozitif yüklü tanecikler´ aç klamas ile yetinilecektir. ‡ 2.

deneysel e ri ile kar la t r lacakt r. Her iki olay ayr nt l i leyen bir okuma parças verilir.iddet grafiklerinin. fakat klasik fizi in. dalga modeli ile aç klanamad . bu düzey için ortak bir kazan m olamayacak kadar derindir. . Kat cisimlerin yüksek s cakl kta n yaymas sürecinin klasik fizik aç s ndan aç klamas na girilmeyecek.‡ 2. ama tanecik modeli ile aç klanabildi i bilgisidir. bu nlar n dalga boyu.iddet ili kisini gösteren grafikle ilgili tahmini.5 Esas olan. fotoelektrik olay n ve siyah cisimlerce yay lan nlar n dalga boyu. Her iki olayda da dalga modelinin neden yetersiz kald ve tanecik modelinin bu olaylar nas l aç klad konusu.

.6 Planck kuantum hipotezinin ba lang çta sadece bir deney için öne sürülmü hipotez (varsay m) olmas na ra men ma enerjisi ile ilgili yorumunun genelle tirilerek kullan ld .6 Farkl n fotonlar n n enerjileri ile frekanslar (dalga boylar ) aras ndaki ba nt i lenirken. fotoelektrik olay ile ili ki kurulur. ve evrensel bir kuram n temelini olu turdu u vurgulan r.‡ 2. ‡ 2.

bu sorgulaman n.‡ 2. Bohr atom modelinin temeli oldu u vurgulanacakt r. Hidrojen atom spektrumunun neden ³çizgili´¶ oldu u ve bu çizgilerin neden ³seriler´ hâlinde oldu u sorgulanarak.7 Hidrojenin emisyon/ absorpsiyon hatlar n n elektronun enerji almas veya vermesi ile ili kisi aç klan r. .

.8 Rutherford modelinin neden yetersiz oldu u aç klan r.8 Hidrojen benzeri sistemlerdeki tek elektronun toplam enerjisini veren [E= -2.‡ 2.10-18 Z2/n2 (joule)] ba nt s verilecektir.18. ‡ 2.

. bu kavram kullan lmadan ifade edilmelidir.8 Hidrojene benzeyen tek elektronlu sistemlerde elektronun toplam enerjisini hesaplamaya temel olan e itlikler için gerekli olan fizik kavramlar (potansiyel enerji hesab . . Bu yüzden söz konusu e itliklere girmeden. yaln zca varsay mlar ve bu varsay mlar temelinde türetilen indirgenmi enerji ba nt s verilmeli. dairesel hareket. 2. aç sal momentum ile ilgili varsay m da. aç sal momentum) bu düzeyde henüz i lenmi de ildir.

10 Temel hâl ve uyar lm hâl kavramlar aç klanarak foton yakalama. 2. So urulan/ yay lan fotonun enerjisi ile ilk ve son yörüngelerdeki elektronun enerjisi aras ndaki ba nt verilir. nitel aç klama olmad sürece.‡ 2. ‡ 2.emisyon ili kisi kurulur.absorpsiyon ve foton yayma. Bu kazan mlar n betimleme yönüne a rl k verilmeli.9.9. 2. konu.10 Bohr modeli ile hidrojen atom spektrumu aras ndaki ili kinin nitel yönü esas olup bu ili kilerin nicel kar l olan problemler. çok fazla bir anlam ta maz. ³bilinen yöntemle problem çözme´ boyutuna indirgenmemelidir. .

. güne ve y ld zlardaki elementlerin nas l belirlendi ini aç klayan bir okuma parças verilir . 2.10 Spektroskopi biliminin uygulamalar ba lam nda.

´ ifadesi.1 De Broglie hipotezinin sözel ve matematik formu irdelenecek. ipteki dalgalara benzer sinüzoidal bir yol izledi i eklinde yorumlanmas yayg n bir yan lg d r. çünkü. elektron ne kadar dalga ise o kadar taneciktir. ³elektronun. bu taneciklerin. .‡ 3. ‡ ??? 3. dalgan n e lik etti i bir tanecik´ oldu u ifadesi yanl anlamalara yol açabilir.1 ³Atom alt taneciklere bir dalga e lik eder. elektrona ait dalgalar n frekans ve dalga boylar ile ilgili hesap örnekleri verilecektir. Ayr ca.

2 Davidson-Germer deneyinde neyin gözlendi i ve gözlemin yorumu verilecek. deneyin ayr nt s na girilmeyecektir. ‡ [!] 3. elektronun gözlenmesi fikri ile ili kilendirilir. . Bu ilkeye göre atom içinde elektronun yerinin belirlenemeyi inin önemi vurgulan r. elektronun yerinde ve h z nda yap lacak ölçme hatalar temelinde i lenir.‡ [!] 3.3 Heisenberg belirsizlik ilkesi.

(Çizgiselmomentum kavram henüz yerle memi tir. v • h/4 m eklinde.3 Heisenberg belirsizlik ilkesine ili kin ba nt .) . 3. x.. x uzan m ve v h z na ili kin belirsizlikler cinsinden ifade edilmelidir.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful