You are on page 1of 2

Teslim pazarlığında 'gizli' aşama_30/07

ABD'de Beyaz Saray'a yakınlığı ile bilinen Washington Post gazetesinin, ABD yönetimi
yetkililerine yakınlığı ile bilinen kıdemli köşe yazarlarından Robert D. Novak, dün
yayınlanan makalesinde Amerika ile Türkiye'nin Kuzey Irak'taki PKK'ye karşı gizli
operasyon hazırlığında olduğunu öne sürdü. 1960'ların başından bu yana, 2003'te bir CIA
ajanının kimliğinin medyaya sızdırılması da dahil, birçok önemli olayı ortaya çıkarmasıyla
tanınan Novak, yazısında Pentagon'un "üç numaralı ismi" Savunma Bakan Yardımcısı Eric
Edel-man'ın bu konuda gizli bir brifing de verdiğini kaydetti. No-vak'ın yazısının, ABD
Dışişleri Bakanlığı'nın Avrupa ve Avrasya sorumlusu Matt Bryza'nın ABD'nin PKK'ye karşı
yeni önlemler planladığını belirten açıklamasının bir hafta sonrasına denk gelmesi dikkat
çekti. Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın Dış Politika Danışmanı Egemen Bağış da dünkü
açıklamasında, Türkiye'nin ABD'nin itirazlarına rağmen Irak'a girmeye hazır olduğunu
söylemişti. 22 Temmuz seçimleri öncesinde de AKP hükümeti ile ABD arasında, Türk
ordusunun Irak'a harekat baskılarını yatıştırmak için bazı PKK liderlerinin teslim edilmesi
yönünde pazarlıklar yapıldığı haberleri basına yansımıştı. Robert Novak'ın yazısının tam
metnini sunuyoruz

Irak'taki bataklık ve Afganistan'da giderek derinleşen zorluklar Bush yönetimini tehlikeli


ve soru işaretleriyle dolu yeni bir gizli operasyonu gündemine almaktan alıkoymadı. Üst
düzey Amerikalı yetkililer Türk muadilleriyle birlikte, Kürt gerillaları ezmek ve liderlerini
yakalamak üzerinde çalışıyor. Hedefleri, bu gizli harekat sayesinde Türkiye'yi Irak
işgalinden vazgeçirmek. Her ne kadar ayrıntılı harekat planları zorunlu olarak gizlense de,
ana-hatlar yasa gereği Kongre üyelerinin önüne konmuş durumda. ABD Özel Kuvvetleri
Kürt gerillaların faaliyetlerini bastırmak için Türk ordusuyla birlikte çalışacak. Bush
yönetimi, Irak'ta yeni bir cephe açılmasını (ki bunun felakete varan sonuçları olacak)
önlemeye çalışıyor. Fakat bu kumar büyük sorunlara ve başarısızlığa yol açabilecek riskler
de barındırıyor.

KÜRT SORUNUNA 'ZORLA' ÇÖZÜM


Söz konusu teşebbüs, George W. Bush'un heyecanını ve kişiliğini de yansıtır nitelikte. Irak
politikasını destekleyen inançlı kongre üyeleri bile başkanın iyimser tavrından şaşkın;
siyasi zeminini kaybetmek Bush'un umurunda değil gibi görünüyor. Irak'ta askeri bir
çözüm dayatma çabasının başarısızlığına rağmen, Bush Türkiye'nin, ülke nüfusunun beşte
birini oluşturan Kürtlerle kökleri derine uzanan sorunlarını silah zoruyla (ve gizli
yollardan) çözmek istiyor. Saddam Hüseyin'in devrilmesi sonucunda Irak dahilinde özerk
bir Kürt varlığının ortaya çıkması, Türk hükümetini telaşlandırıyor. Bu durum Ankara'nın
ABD birliklerinin Irak'a Türkiye üzerinden girmesini reddetmesine ve 2003 işgalinde bir
son dakika sorununun ortaya çıkmasına yol açmıştı. Kürtlerin Irak içindeki siyasi güçleri
arttıkça, Türk hükümeti de uluslararası sınırlara yayılan (ve Türkiye'den büyük toprak
parçaları koparacak olan) bir Kürdistan kurulmasına yönelik asırlara dayanan projeden
giderek daha fazla rahatsız oluyor.

ŞENSOY VE KARAYILANIN SÖZLERİ


Bir süredir uykuya yatan PKK'nin Kürt gerillaları tekrar dirildi. Haziran ayına doğru Türk
hükümeti sınır boyunca topçu ateşine girişerek endişesini gösterdi. Ankara gerek
Washington gerekse Bağdat'ı, PKK'nin Kuzey Irak'ı gerilla operasyonları için üs olarak
kullandığı gerekçesiyle protesto etmeye başladı. n Temmuz'da Washington'da Türk
Büyükelçisi Nabi Şensoy, Iraklı Kürtlerin Türk toprağında gözü olduğunu açıkça söyleyen
ilk Türk yetkilisi oldu. 20 Temmuz'da, seçim başarısından sadece iki gün önce, Türkiye
Başbakanı Recep Tayyip Erdoğan Kürtlere karşı Irak'a girmek tehdidinde bulundu. Geçen
Çarşamba da PKK'nin siyasi konsey başkanı Murat Karayılan, "Türk ordusunun güney
Kürdistan'a saldıracağı" tahmininde bulundu.
Türkiye'nin sınırda 250 bin kişilik iyi eğitimli ve iyi donanımlı bir ordusu bulunuyor ve bu
gücün karşısında da Kuzey Irak'ın dağlarında saklanan 4 bin PKK savaşçısı var. Fakat
hatırı sayılır sınır ötesi operasyonlarının karşısında PKK'nin yanı sıra, ABD'nin Irak'taki en
yakın müttefiki konumundaki Bölgesel Kürt Yönetimi'nin askeri güçlerini de bulacağına
kuşku yok. Washington iki dostunun birbiriyle çatışarak Irak'ta istenmeyen yeni bir cephe
açması ikilemiyle ilgili ne yapacak? Sürpriz cevap geçen hafta ABD Kongre-si'nde gizli
brifingler veren Eric S. Edel-man'dan geldi; Başkan Yardımcısı Dick Che-ney'in eski
danışmanı olan Edelman, şimdi savunma bakan yardımcılığı görevinde. Vaktiyle ABD'nin
Türkiye büyükelçiliğini de yürüten bir Dışişleri yetkilisi olan Edelman, ABD Özel Kuv-
vetleri'nin PKK'yı eddsizleştirmek için Türklere yardım etmesini öngören gizli operasyona
dair planları Kongre üyelerine açıkladı. ABD güçleri, yıllardır hedef bellenen PKK
liderlerinden kurtulmak konusunda Türkiye'ye yardım ederek gerilla örgütünü başsız
bırakacak. Edelman'ı dinleyenler şaşırdı. Bu riskli değil miydi? Edelman ise başarıdan
emin olduğu cevabını verdi ve ABD'nin bu işteki rolünün her daim gizlenebileceğim ve
inkar edilebileceğini de ekledi. Bütün bunlar doğru olsa bile, Kongre üyelerinden
bazılarının kuşkularını gidermedi: Bunun, son yıllarda ABD tarafından sık sık ihanete
uğramış olan kuşatılmış Kürtleri ele almak bakımından akıllıca bir siyaset olup olmadığı
sorusunu sordular.

BUSH'UN PKK ADIMI ÇOK RİSKLİ


Plan, acı tecrübelerin Başkan Bush'u güç kullanmayı öngören zorlu maceralara
girişmekten caydırmadığını gösteriyor. Tam tersine Irak işgalinin en sıkı destekçilerinden
ikisi (John McCain ve Lindsey Graham) Bush'la yaptıkları son görüşmede epey bir
şaşırmışlar. Meslektaşlarıyla görüşmeye dair izlenimlerini paylaşırken, başbakanın nasıl da
kaygısız olduğunu anlatmışlar. Belki bu kaygısızlık, Bush'un Kürtlere karşı bu denli riskli
bir adımı göze almak konusundaki gönüllülüğünü izah edebilir. (Washington Post, 30
Temmuz) ROBERT D. NOVAK