You are on page 1of 5

c 

 

 
 
    
  
  

 

 
  

    
 

   
c
     


   
  

  

 

   ! 
 "
  
 

#        $

"%&'()'%
"'))*%'%
"+ %'#',-


 !
    
  
  

 
 
 
     
 

    
 

  
  
    


     
 
   
 

  & 
 
  
  

 

     
  


 
     



 
 
    
     
 !

 

      


    
   $"

./0

  "
   .  

 
 

      
 
 !01


.20    

"  

  
    . 


 

   

 
  
 
0




 
   


    
 

    
 
  
 
    

  !    
   3   


 ! 

       


    -  
  4 
  
        

  
  
 

  

   
 
   !

 
      #4 !
  .         
 
    0 

 
  ! 

* 
  




  !.#%0    ! 
  


 . 
         0  
    



#% 
 



   
    
  



 


   !  

       

  

   

  
 

+
  ! 

'    


     
  !  

 

c 
% !.c%0    
c%" 


  !  ! 

 
 
  

-   


   
   

  
  
 
     !

   
  
  


    
 
 

   
 


      
 


  



 
 

 $

"
   
 .55 01      

 


  
 1  
     1
 1
  
 

")

   
 "   

 
  
    
 1

     
     
 1!   
    1
     !  
  
 

"  
     
"    
  
    
 

 


 
 
6  

 
  
 


" 
  6  c   
 
 
.     377    
  0
 8


Y 



 Y    
Y  Y

Pengenalan Syarikat Hindia Timur Inggeris (SHTI)


SHTI ditubuhkan pada tahun 1600 di England. Syarikat ini diberi hak monopoli dalam
perdagangan antarabangsa dan ditugaskan untuk meluaskan tanah jajahan oleh kerajaan
British.
1.1 Pertapakan Syarikat Hindia Timur Inggeris (SHTI) di Pulau Pinang
Pulau Pinang menjadi pangkalan SHTI
‡ SHTI perlukan sebuah pelabuhan untuk dijadikan tempat persinggahan, pusat pengumpulan
barang dagangan dan pangkalan tentera.
‡ Kegemilangan dan kemakmuran Kedah telah menarik minat Syarikat Hindia Timur Inggeris.
‡ Akan tetapi, SHTI tidak boleh menguasai negeri Kedah kerana pada ketika itu Siam
menganggap Kedah di bawah naungannya. SHTI mahu menjaga kepentingan perdagangan
dengan Siam.
‡ Kedudukan Pulau Pinang yang strategik di tengah-tengah laluan perdagangan antara Timur
dengan Barat dapat memenuhi semua keperluan SHTI. Pada masa itu, Pulau Pinang
merupakan scbahagian daripada Kedah.
‡ SHTI ingin menjadikan Pulau Pinang sebagai:-
(a) Pusat Pengumpulan Barang
SHTI telah berjaya memonopoli perdagangan teh yang menguntungkan di China. Teh sangat
diminati di Eropah. Sebagai tukaran dengan teh, China mahukan emas, perak, bijih timah dan
lada hitam. Kesemua barang-¬barang ini boleh diperoleh di Kepulauan Melayu. Pulau Pinang
merupakan tempat yang sesuai sebagai pusat pengumpulan barang-barang tersebut.
(b) Pelabuhan Persinggahan
Pelabuhan Pulau Pinang sesuai dijadikan sebagai tempat menyediakan bekalan air, makanan
dan kemudahan memperbaiki kapal sebelum kapal-kapal belayar ke Canton, China. Pelabuhan
ini juga sesuai dijadikan tempat berlindung sementara menunggu peralihan angin monsun.
(c) Pangkalan Tentera
Pada abad ke 18. British bermusuhan dengan Perancis. Perancis memiliki sebuah pangkalan
tentera di Pulau Mauritius. Pemilikan ini mengancam keselamatan British di Madras kerana
melalui pangkalan ini, Perancis dapat menyerang British dalam masa yang singkat. Oleh itu,
Pulau Pinang sesuai dijadikan sebagai pangkalan tentera di Kepulauan Melayu untuk
mempertahankan petempatannya di India daripada diserang oleh Perancis.
Peta 1.1 Pulau Pinang dan Seberang Perai merupakan sebahagian daripada wilayah negeri
Kedah sebelum tahun 1791.
Kedaulatan Kedah tercabar
‡ Kedah makmur sebagai pusat perdagangan antarabangsa pada kurun ke-16. Kuala Kedah
merupakan pelabuhan entrepot yang penting di Kepulauan Melayu.
‡ Kedaulatan dan kemakmuran negeri Kedah telah dicabar dan ditentang dari dalam dan luar
negeri.
Ancaman Bugis
‡ Masalah di negeri Kedah muncul apabila Sultan Muhammad Jiwa yang memerintah Kedah
(1723-1778) telah melantik Tunku Abdullah menjadi Raja Muda Kedah pada tahun 1770.
‡ Pelantikan tersebut tidak dipersetujui oleh kerabat diraja Kedah kerana Tungku Abdullah
bukan anak gahara
‡ Anak gahara ialah anak raja yang dilahirkan oleh isteri sultan yang berketurunan raja.
‡ Kerabat diraja Kedah telah membuat pakatan sulit dengan orang Bugis di Selangor untuk
menyerang Kedah
‡ Raja Haji, seorang pemimpin Bugis telah mengetuai untuk menyerang dan menawan Kuala
Kedah sertaAlor Setar.
‡ Sultan Muhammad Jiwa terpaksa berundur ke Kangar. Baginda berusaha mendapatkan
bantuan ketenteraan daripada Syarikat Jourdain Sullivan and deSouza di India untukmenentang
Bugis bagi mengembalikan kedaulatan Kedah.
‡ Firma telah menghantar Francis Light untuk berunding dengan Sultan Muhammad Jiwa pada
tahun 1771.
‡ Melalui satu perjanjian yang telah di dibuat antara firma dengan Sultan Muhammad Jiwa, firma
dibenarkan berniaga di Kuala Kedah. Sebagai balasan firma dikehendaki memberi bantuan
ketenteraan kepada Kedah bagi menyerang Bugis.
‡ Perjanjian tersebut telah dibatalkan Sultan apabila firma enggan memberikan bantuan
ketenteraan bagi menyerang Bugis di Selangor.
Ancaman Siam dan Burma
‡ Kedah menghadapi ancaman daripada ancaman Siam kerana Kedah menghentikan
penghantaran bunga emas kepada Siam semasa Siam berperang dengan Burma pada tahun
1753-1781.
‡ Setelah peperangan tamat, Siam menuntut Kedah menghantar bunga emas, wang dan tenaga
manusia. kesejahteraan rakyat.
‡ Kedah juga menghadapi ancaman daripada Burma kerana tidak membantu Burma semasa
Burma berperang dengan Siam.
‡ Sultan Kedah berasa terancam dan ingin mengekalkan kedaulatan dan kesejahteraan rakyat.
‡ Oleh itu, Sultan Abdullah (1778-1797) terpaksa mendapatkan bantuan tentera daripada
SHTI.Baginda menawarkan Pulau Pinang kepada SHTI untuk memperoleh perlindungan.
‡ Tawaran Sultan Abdullah amat menarik minat Francis Light kerana pihak Inggeris
sememangnya sedang berusaha mencari pengkalan baru di Kepulauan Melayu.
1.2 Tipu Helah Francis Light bagi Mendapatkan Pulau Pinang
‡ Francis Light menerima tawaran SultanAbdullah.
‡ Francis Light telah menandatangani Perjanjian Inggeris - Kedah dengan pada tahun 1786
tanpa pengetahuan SHTI.
Perjanjian Inggeris- Kedah 1786
‡ SHTI hendaklah membantu Kedah sekiranya Kedah diserang musuh
‡ SHTI tidak boleh melindungi musuh-musuh Kedah
‡ SHTI akan membayar 30 000 Dolar Sepanyol setahun kepada sultan Kedah sebagai
pampasan
‡ Sultan Abdullah telah membenarkan Francis Light menduduki Pulau Pinang dengan syarat
beliau mestilah memberikan bantuan ketenteraan kepada beliau apabila diperlukan.
‡ Dengan rasminya pada II ogos 1786, upacara menaikkan bendera Union Jack telah diadakan
dan ini menandakan bermulanya penjajahan British di Tanah Melayu.
‡ Pulau Pinang telah dinamakan sebagai Prince of Wales Island oleh Francis Light.
‡ Kawasan petempatan mereka dinamakan Georgetown sempena nama Raja England, iaitu
King George III.
SHTI mungkir janji
‡ Pada tahun 1786, Kedah diancam oleh Siam.
‡ Sultan Abdullah telah meminta SHTI memberikan bantuan ketenteraan seperti yang dijanjikan
dalam Perjanjian 1786.
‡ SHTI tidak mahu memberikan bantuan ketenteraan kepada Kedah dengan alasan SHTI tidak
terlibat dalam Perjanjian 1786.
‡ Perjanjian tersebut hanya ditandatangani antara Sultan Abdullah dengan Francis Light.
‡ Sebenarnya. SHTI tidak mahu menyinggung perasaan Siam untuk menjaga kepentingan
perdagangan dengan Siam.
‡ Sultan Abdullah telah mendesak Francis Light supaya meninggalkan Pulau Pinang kerana
tidak mengotakan janjinva.
‡ Francis Light tidak mahu meninggalkan Pulau Pinang dan sebaliknya menawarkan bayaran
ganti rugi Sultan Abdullah
‡ Tindakan tersebut telah menyebabkan Sultan Abdullah berasa marah dan tertipu.
‡ Baginda telah menyediakan angkatan tentera taut di Seberang Perai dengan bantuan
daripada Riau, Siak dan Selangor untuk menyerang dan mengambil semula Pulau Pinang.
‡ Francis Light telah menyerang kubu Sultan Kedah di Seberang Perai dengan bantuan tentera
British.
‡ Sultan Abdullah akhimya kalah dan terpaksa menandatangani Perjanjian Persahabatan dan
Keamanan lnggeris¬ Kedah pada I Mei 1791.
‡ Antara syarat-syarat perjanjian ini ialah:-
Perjanjian Persahabatan dan Keamanan Inggeris-Kedah
1 Mei 1794
1) SHTI menduduki Pulau Pinang secara rasmi
2) SHTI akan membayar $6,000 dolar Sepanyol setahun kepada Sultan Kedah setiap tahun
‡ Gabenor Pulau Pinang yang pertama ialah George Leith.
1.3 SHTI Mengambil SeberangPerai
‡ SHTI telah membangunkan Pulau Pinang sehingga menjadi pangkalan laut dan pusat
perdagangan yang penting di Kepulauan Melayu
‡ SHTI memerlukan kawasan Seberang Perai sebagai benteng pertahanan kepada sekiranya
Pulau Pinang diserang dari tanah besar.
‡ Selain itu, kawasan tanah di SeberangPerai adalah subur dan sesuai untuk bercucuk tanam
bagi menampung keperluan makanan di Pulau Pinang.
‡ SHTI berpeluang mengambil Seberang Perai apabila Sultan Dziauddin meminta bantuan
ketenteraan bagi menghadapi ancaman Siam.
‡ SHTI telah mengambil kesempatan ini dan memaksa Sultan Dziauddin menandatangani
Perjanjian Persahabatan dan Perikatan dengan Gabenor George Leith pada bulan Jun 1800.
‡ Syarat-syarat Perjanjian dan Perikatan 1800:
Perjanjian Persahabatan dan Perikatan 1800
‡ Sultan Kedah menyerahkan Seberang Perai
‡ SHTI akan membayar 10 000 Dolar Sepanyol setahun bagi Pulau Pinang dan Seberang Perai
‡ Dengan perjanjian ini, SHTI menduduki Seberang Perai yang kemudiannya dikenali sebagai
Province wellesly.
‡ Pada tahun 1821, Kedah sekali lagi telah tertipu dengan janji-janji manis SHTI apabila Siam
menyerang Kedah tetapi SHTI tidak memberi sebarang bantuan.
‡ Akhirnya Kedah ditakluki oleh Siam walaupun rakyat Kedah berjuang mempertahankan
kedaulatannya.
‡ Pada Jun 1826, Perjanjian Bumey telah ditandatangani antara Raja Siam iaitu Rama Ill
dengan Henry Burney.
Perjanjian Burney 1826
Antara syarat perjanjian ialah:
1. British mengiktiraf ketuanan Siam terhadap Kedah.
2. Sultan ndah, Sultan Ahmad ?ajuddin II tidak didenarkan tinggal di 7(edah, Pulau Pinang,
Sederang Perai, Pera k Selangor dan Burma.
3. British tidak akan mem6antu sultan 7(edah menyerang Siam Ian ajahan takfuknya.
4. British akan menghantar balik sultan Kedah yang berlindung di Pulau Pinang ke Kedah, dan
J(edah hendakfah membayar ufti bunga emas kepada Siam.
5. Siam mengiktiraf pendudukan British di Pulau Pinang dan Seberang Perai.
Kita dapat melihat bahawa Francis Light dan SHTI telah memungkiri syarat-syarat perjanjian
dan menggunakan tipu muslihat untuk mengambil Pulan Pinang dan Seberang Perai daripada
Sultan Kedah.