Daniel Gàzulli

Kangët e dhimbjes
(Cikël nga vëllimi Pëshpëritje në vargje)

Elegji për një lule
Pemët, randue nga dëbora e kërrusë nga era e acartë që vinte nga Lindja, ngri kishin. Shtëpitë, si të braktisuna, përtypnin të lodhuna vetminë. Nën një lis shekullor puhizonte një lule e kaltër, e vockël e vockël,

porsa shpërthye, e që andërrue kishte pranëverën. Me dimnin në zemër, kaluen ata, gjahtarë të vdekjes, dhe e shtypën. Mbi vorrin tand, lule e vogël dimnore, në vend të kunorës po la këta vargje.

1966

Dimën

67

Buzëmbramje. Nata i kafshon dritë ditës. Para Kishës turma e ndërsyeme godet rozetën e ylbertë të derës. Dridhën shejtit. Engjëjt dridhën. Në dysheme shandanë të tymosun tej përplasun. Dy engjëj krahëpremë përdhe shembun. Altari në flakë gazetash hepohet, dridhet. E unë që s besoj, unë që s besoj në heshtje qaj. S kisha qa qysh fëmijë.
1967

Mikut me të cilin piva mbramë
Mbramë pimë pak si shumë, nuk di ç të thashë e ç më the. Natën pashë andrra të llahtarëshme që s due t i kujtoj. Kur mëngjesi u perthye në dritaren time, asht mirë, thashë, asht mirë, mbramjen e dehjes ta harrojmë. Të harrojmë dhelkat e vajzave dhe vështrimet e shokëve. Të harrojmë intimitetin me hanën. Të harrojmë. Të harrojmë. Se intimiteti me hanën, thonë, asht i kundërligjshëm. 1967

Peisazh
Kuaj të lodhun tërheqin karroca të vjetra.

Njerëz edhe ma të lodhun, ngadalë, deri në zvarritja, humbasin tej në rrugën me pluhun. Gur të përhimë që digjen nën diellin përvëlues të gushtit. Në pragje të shtëpive plaka shekullore që kanë ndalë kohën.

Dajç, gusht 1973

Dallëndyshja në dhjetor
Thellimi t i pret krahët. Askush dritarën s ta hap të ndërtosh folenë. Refleksi i diellit të zbehtë në gushën e bardhë njerëzëve shikimin ua vret. Dhe pranëvera asht kaq larg! Nga Lindja sërishmi po ngrihen retë. Janë re të verdha, që sjellin llohë, llohë mbi krahun tand të lehtë dhe mbi kaltërsinë e lumejve, që rrjedhën kanë ndalë e s derdhen ma në det. Dhe pranëvera asht kaq larg.

1968

Librat e vjetër
Në kantinë, ku dikur mbanim shishet e venës në të freskët, në një qoshe të errët, strukun rrinë librat e vjetër. Lagështia i ka marrë deri në palc, e rrudhë si plaka shekullore që koten në prag të shtëpive fishkun nga ethet ruejnë ende shkronjat e pjerrta italike e histori të çuditëshme. Librat e vjetër, miq të fëmijënisë sime, që njohën vetëm dritën e kandilit; të heshtun të heshtun, të friksuem, atje, të strukun rrinë. 1974

Mbramja e Vitit të ri

75

Dita pa diell dhe e ftohtë tashma ka mbyllë sytë. Dehun nga dhimja, tue u lëkundë, drejtohem për në shtëpi tue u mbështetë në një fije të mektë shprese se nesër do të lindë dielli përsëri. Njerëz me pardysy gri, duert në xhepa, ma të ftohtë se kjo ditë e fundvitit, sillen si korbat

në trotuaret e ndotuna e buzëqeshin kur, shpërfillës, shkel mbi pellgjet e rrugës. Një i ri fishkëllen një kangë të vjetër dashunie ndërsa pret vajzat e turnit të dytë, që tue u kalamendë, dalin nga fabrika, ndërsa një plak nxiton me një bukë të madhe e të zezë për tek fëmijtë e uritun. Nga një dritare e hapun dëgjoj lajmet e fundit të radios, që flasin për Vietnam e Lindje të Mesme. Tashma, pothuej i dehun, pij dhe pikat e fundit të dhimbjes dhe humbas rrugën.

E bija e kulakut
Kryet nalt, në sy një dritë të çuditëshme, kalonte para shkollës që i kashin mohue, e bija shtatëmbëdhjetëvjeçare e kulakut. Zbardhun bluza, dikur e kaltër, dhe aq e ngushtë sa mezi i mbante gjijtë e krepshta, shkonte, tue kadencue hapat, grunë me korrë në ara. Një mbramje e ndala dhe i thashë të vinte në shtëpinë time bashkë jetën të shkonim. Unë do të baj fëmijë si drita, më tha,

po nuk martohem.
1976

Vetmi
Zjarri u shue e pranë s kam një mik të më dhurojë një buzëqeshje. Në vetminë e kësaj mbramje shoqni më ban një heshtje e frikëshme.

Antenat
Antenat, ndryshkë nën çati, kapin valë të dridhëshme të përtej detit, që shkojnë e vijnë e sytë na lodhin, po na kemi nevojë të flutorojmë në hapsinat e ndalueme. Një kangë e Minës, një film i Felinit, dhe etja të andërrojmë, mbyllun në këtë burg të ankthshëm që quhet Atdhe. Antenat, nën çati, fshehun syve vigjilentë të shokut M, të shokut N, e të dëshirës e të andërrave të ndalueme.

Antenat po na qërrojnë, e zemrat na i lëndojnë, mbyllë në këtë burg të ankthshëm që quhet Atdhe e që unë, kaq shumë e deshta dhe e due.
1979

Të ndalet orkestra
Er e marrë luen mbi çatitë e shtëpive një marrsh funebër. Askush s ka dalë me percjellë të vdekunin. Ai, si tanë jetën, rrugën drejt vorrezës ka marrë i vetëm. Ai që e desht aq shumë muzikën, ai, vetmitari i marrë, poet, me hapin e zvarrë të karrocës komunale po shkon drejt vorrezës. Të ndalet orkestra! Le të ndalet marrëzi e përgjithëshme vetëm një çast: Një minut heshtje!

1984

Vdekja e gjyshit
Tue trokitë me shkopin e thantë shkallëve të pallatit, i lodhun ngjitej; derisa një ditë: Po shkoj nalt tha, e na poshtë e zbritëm.
1973

Brezi im
Bota kafshonte veten. Trupi - gjak e plagë. Bota vorr njëzetvjeçarësh. Bota shtatzanë dështonte. Të pakta lindjet. Si për të sfidue im amë, e mira, dashuni bante me përgatitej të më vdekjen, e brishta tim atë, lindte.

Kështu erdha unë nga miliona bomba e krisma topash përshëndetun e që merrnin jetë të tjera. Nga Lindja në Përendim, nga Përendimi në Lindje marrshonin miliona për të na lanë vorre të harrueme dhe lapidare tallëse. Ushtima armësh

që na gërricnin veshët e njomë. Gjijë të shtjerrun, që na mashtronin buzën porsa lagë. Duert e mira të nanava, argasë prej punëve të mundimëshme, që donin të na përkëdhelnin e na dërrmonin. U rritëm me pak bukë, fare pak, (racioni 200 gram), po s u ankuem: e shuenim urinë tue andërrue Brigitte Bardot. Donim të harronim. Ku s harronim dot, pinim nga një gotë raki (e ishim ende qimepadjersitun), kur s kishim raki, puthnim vajza e vajzat na puthnin ne, se nuk kishin me se të blinin fustane. Kur s gjenim dot as vajza, rriheshim, por në mbramje vonë përsëri andërronim. Na thanë: Ju jeni brez heroik ! e na qeshëm. Na thanë: Mos qeshni !, po na u gajasëm përsëri. Na kërcënuen. Na qeshëm edhe ma shumë sa gati plasëm. Atëherë kujtuen se u çmendëm dhe s na thanë gja ma. Po na dot s u çmendëm . Na vetëm puthnim vajza, ose flinim me to pa i puthë fare. Vajzat u martuen me Zëvendësministra, po herë mbas here flinin përsëri me ne dhe shëtisnin me shefa. Atëherë, fare të rijë,

na mbuluen thinjat. Shtuem rakinë dhe puthjet, por na u rralluem e u shumunë burgjet. Na thanë se ishim brez heroik e se do të na dorëzonin stafetën. Na u rralluem dhe ma shumë e na u shtuen të vjellat. Po ata përsëri kambëngulnin si ishim brez heroik, dhe na besuem, thamë: Po, jemi! nëse heroizmi asht kaq i çnjerëzor e barbar: Po, na jemi! Na ngrini përmendore!

1969

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful