P. 1
RBI Kannada BCSBI banks commitment

RBI Kannada BCSBI banks commitment

5.0

|Views: 8|Likes:
Published by rbr
RBI ಕಡೆ ಇಂದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿರುವ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಹೊರಡಿಸಿರುವ ದಾಖಲೆ.
[BCSBI - Banking Codes and Standards Board of India]
RBI ಕಡೆ ಇಂದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿರುವ ನಿಯಮಗಳ ಪಾಲನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಹೊರಡಿಸಿರುವ ದಾಖಲೆ.
[BCSBI - Banking Codes and Standards Board of India]

More info:

Categories:Types, Brochures
Published by: rbr on Aug 15, 2008
Copyright:Traditional Copyright: All rights reserved

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

06/14/2009

pdf

text

original

P

‹Ò
‹§ƒ

C
o
·
rP
Ê„

¤
www. r bi . or g. i n
C®‹· JÌ®‹· ”ÊàÁbfP‹ PÊ„‡vÖ BX®Ê; ÊÁø·Q§P‹ W›≈÷‹P‹√Ê„Ì©WÊ ‹¬‹÷›√‹ Æ‹vÊ”‹·›W‹ ∏›¬ÌPÖW‹Ÿ‹· AÆ‹·”‹ƒ”‹∏ʇP›X√‹·‹
∏›¬ÌQÌWÖ ±‹®‹ú£W‹Ÿ‹ P‹Ø–‹u ‹fiÆ‹®‹Ìv‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ C®‹· Ø´‹Ïƒ”‹·Ò‹§®Ê. C®‹· Ø‹·WÊ ”‹·√‹PÊ“ø·Æ‹·∞ J®‹X”‹·Ò‹§®Ê ‹·Ò‹·§ Ø‹·æ
®ÊÁÆ‹Ì©Æ‹ ±‹≈a›∆ÆÊW‹⁄W›X ∏›¬ÌPÖW‹Ÿ‹· ØÊ„æÌ©WÊ øfi‹ ƒ‡£ø·»… ‹¬‹÷‹ƒ”‹∏ʇPÊÌ®‹· ؃‡Q“”‹«›X®Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞
À‹ƒ”‹·Ò‹§®Ê. PÊ„‡vÖÆ‹»… "؇‹‚' GÌ®‹√Ê W›≈÷‹P‹√‹·, ‹·Ò‹·§ "Æ›‹‚' GÌ®‹√Ê W›≈÷‹P‹√‹· ‹¬‹÷‹ƒ”‹·‹ ∏›¬ÌPÖ.
1.1 PÊ„‡vÖÆ‹ E®Ê™‡Õ‹W‹Ÿ‹·
D PÊ „‡vÖ ”‹ ·ñ oWÊ „Ìw√‹ ·‹ ‚®‹ · D E®Ê ™ ‡Õ‹ W‹ ⁄W›X: A) ØÊ „æ Ì©WÊ ‹ ¬‹ ÷‹ ƒ”‹ ·›W‹ P‹ Ø–‹ u ‹ fiÆ‹ ®‹ Ìv‹ W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ Ø´‹ σ”‹ ·‹ ‚®‹ √‹
‹·„∆P‹ JŸÊ¤ø· ‹·Ò‹·§ Ø–‹≥P‹“±›Ò‹ ∏›¬ÌQÌWÖ ±‹®‹ú£W‹Ÿ‹ ”‹Ì‹´‹ÏÆÊ. B) ”ʇÊW‹⁄WÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ Ø‡‹‚ ”‹‹·Ìg”‹›X
HÆ‹Æ‹·∞ ؃‡Q“”‹ü÷‹·®‹· GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ aÊÆ›∞X A•‹Ï‹fiwPÊ„Ÿ‹·¤‹ ”‹∆·›X ±›√‹®‹Õ‹ÏP‹ÒÊø·Æ‹·∞ ÷Êbc”‹·‹‚®‹·. C) EÒ‹ §‹ ·
±‹ƒa‹∆ƛҋæP‹ ‹fiÆ‹®‹Ìv‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹vÊø·∆·, ±‹≈£”‹≥´ÊÏø· ‹·„∆P‹, ‹fi√‹·P‹pÊrø· Õ‹Q§W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±Ê‰≈‡Ò›’◊”‹·‹‚®‹·. D) Ø‹ ·æ
‹ ·Ò‹ ·§ Ø‹ ·æ ∏›¬ÌQÆ‹ Æ‹ v‹ ·Ê Ø–‹ ≥ P‹ “±›Ò‹ ‹ ·Ò‹ ·§ ”Ë÷›®‹ Ïø··Ò‹ ›®‹ ”‹ ÌüÌ´‹ ‹ Æ‹ ·∞ ‹ Í©ú”‹ ·‹ ‚®‹ ·. E) ∏›¬ÌQÌWÖ ‹ ¬‹ ”Ê ß ø·»…
À՛Ô‹‹Æ‹·∞ ÷Êbc”‹·‹‚®‹·.
PÊ„‡vÖÆ‹ ‹fiÆ‹®‹Ìv‹W‹Ÿ‹· ª›W‹ 2√‹»… C√‹·‹ ±‹≈‹··S ü®‹úÒÊW‹Ÿ‹»… ”ʇƒPÊ„ÌwÊ.
1.2 PÊ„‡vÖÆ‹ AÆ‹Ãø·
AÆ‹¬•› E«Ê…‡U”‹«›X√‹©®‹™√Ê, D PÊ„‡vÖÆ‹ G∆… ª›W‹W‹Ÿ‹· PÊŸ‹WÊ ±‹qr ‹fiv‹«›X√‹·‹ G∆… EÒ‹≥Æ‹∞ ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹⁄WÊ
AƋÿ·”‹·Ò‹§Ê, A‹‚ Õ›TÊW‹Ÿ‹· A•‹› ”‹÷›ø·P‹ ”‹Ì”ÊßW‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹ PËÌo√Ö BaÊ¿·Ì®‹, ¥Ê‰‡ÆÖ ‹·„∆P‹, AÌaÊ
‹ ·„∆P‹ , CÌo√›¬Qr Ö C«Ê P›ÛØPÖ E±‹ P‹ √‹ |W‹ Ÿ‹ ‹ ·„∆P‹ , CÌo√ÖÆÊ pÖ ‹ ·„∆P‹ A•‹ › CÆ›∞ ‹ ‚®Ê ‡ À´‹ ©Ì®‹ ؇v‹ ∆≥ qr √‹ ».
A®›W‹„¬, C»… a‹bÏ”‹«›X√‹·‹ G∆… EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹Æ‹·∞ G∆… ∏›¬ÌPÖW‹Ÿ‹· ؇v‹ü÷‹·®‹· A•‹› ؇v‹©√‹ü÷‹·®‹·. A) a›»§
T›ÒÊW‹Ÿ‹·, E⁄Ò›ø· T›ÒÊ, ”›‹ó sʇ‹~W‹Ÿ‹·, B‹Ò‹ÏP‹ sʇ‹~, ≤≤G¥Ö T›ÒÊW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ G∆… CÒ‹√‹ sʇ‹~ T›ÒÊW‹Ÿ‹·.
B) ±ÊÆ‹“ÆÖ, ±›‹£ B®Ê‡Õ‹W‹Ÿ‹·, w‹fiÌvÖ v›≈¥Ör ‹·Ò‹·§ ‹ø·√Ö p›≈ÆÖ’¥‹√ÖW‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹ √‹›ÆÊW‹Ÿ‹·. C) ”‹√‹P›ƒ
«Ê ‡›®Ê ‡ÀW‹ ⁄WÊ ”‹ ÌüÌ´‹ ±‹ or ∏›¬ÌQÌWÖ ”Ê ‡Ê W‹ Ÿ‹ ·. D) w‹ fi¬pÖ T›ÒÊ W‹ Ÿ‹ ·, CQÃq, ”‹ √‹ P›ƒ ∏›ÌvÖW‹ Ÿ‹ ·. E) ª›√‹ £‡ø·
P‹√ÊØ’ ÆÊ„‡o·W‹Ÿ‹ ÀØ‹·ø· ”Ë∆ª‹¬. F) aÊPÖW‹Ÿ‹ ”‹‹fi÷‹√‹|, ”‹·√‹Q“Ò‹ Aº√‹P›“ ”ʇÊW‹Ÿ‹·, ”‹·√‹Q“Ò‹ sʇ‹~ «›P‹√Ö
”Ë∆ª‹¬. M·) ”›∆W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ K‹√Öv›≈¥Ör M·›) ‹··®›≈ ±‹ƒ‹Ò‹ÏÆÊ ”‹◊Ò‹›®‹ À®Ê‡Œ ÀØ‹·ø· ”ʇÊW‹Ÿ‹·. G) Æ‹‹·æ
Õ›TÊW‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹ ‹fi√›o›®‹ Ò‹Í£‡ø· ±‹P‹“ ÀÊ· ‹·Ò‹·§ ÀØ¡„‡gP‹ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹·. H) PÊ≈wpÖ P›vÖ’Ï, vÊπpÖ P›vÖ’Ï,
GqG‹ÂÖ P›vÖ’Ï ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹· (Æ‹‹·æ ”‹÷›ø·P‹ ”‹Ì”ÊßW‹Ÿ‹·/Æ‹‹·æ ‹·„∆P‹ ±‹≈‹£ÏÒ‹›®‹ ”‹Ì”ÊßW‹Ÿ‹· ؇v‹·‹ PÊ≈wpÖ
P›vÖÏW‹Ÿ‹ ”‹◊Ò‹).
2. ±‹≈‹··S ü®‹úÒÊW‹Ÿ‹·
2.1 Ø‹·æ ±‹√‹›X Æ‹‹·æ ‹··S¬ ü®‹úÒÊW‹Ÿ‹·
2.1.1 Ø‹ ·æ »UÒ‹ ”‹ ÌW‹ £W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ ØŒc Ò‹ WÊ „⁄‘ ØÊ „æ Ì©XÆ‹ Æ‹ ‹ ·æ G∆… ‹ ¬‹ ÷›√‹ W‹ Ÿ‹ »… Ø–‹ ≥ P‹ “ ±›Ò‹ ‹ ·Ò‹ ·§
Æ›¬ø·±‹√‹›X√‹·‹‚®‹·
A) ∏›¬ÌQÆ‹ PËÌo√ÖÆ‹»… Æ‹W‹®‹·/aÊPÖW‹Ÿ‹ ‘ÇP›√‹ ‹·Ò‹·§ ±›‹£ø· P‹Ø–‹u ∏›¬ÌQÌWÖ ”ËP‹ø·ÏW‹Ÿ‹Æ‹·∞ J®‹X”‹·‹‚®‹·.
B) Æ›‹‚ ؇v‹·‹ EÒ‹≥Æ‹∞ ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… ‹·Ò‹·§ Æ‹‹·æ ‘üÌ© AÆ‹·”‹ƒ”‹·‹ P›ø·ÏÀó ‹·Ò‹·§ ±‹®‹ú£W‹Ÿ‹
Àa›√‹®‹»… D PÊ„‡vÖÆ‹»…√‹·‹ ü®‹úÒÊ ‹·Ò‹·§ ‹fiÆ‹®‹Ìv‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ P›ø··™PÊ„Ÿ‹·¤‹‚®‹·. C) Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹·
±‹≈”‹·§Ò‹ P›Æ‹„Æ‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ Øø·‹fi‹⁄W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ”‹Ì±‹‰|Ï›X AÆ‹·”‹ƒ”‹·Ò‹§Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ T›Ò‹ƒWÊ„⁄”‹·‹‚®‹·. D)
ØÊ„æÌ©XÆ‹ Æ‹‹·æ ‹¬‹÷›√‹ ±›≈‹fi~P‹ÒÊ ‹·Ò‹·§ ±›√‹®‹Õ‹ÏP‹ÒÊø· ÆÊÁ£P‹ ‘®›úÌÒ‹W‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê B´›ƒÒ‹›X®Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞
T›Ò‹ƒWÊ„⁄”‹·‹‚®‹·. E) ”‹·√‹Q“Ò‹›®‹ ‹·Ò‹·§ ª‹√‹‹”ʱ‹‰ƒÒ‹›®‹ ∏›¬ÌQÌWÖ ‹·Ò‹·§ ±›‹£ ‹¬‹”ÊßW‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ‹vÊ”‹·‹‚®‹·.
∏›¬ÌQÌWÖ PÊ„‡vÖ’ B¬ÌvÖ ”›rÌv‹vÖ’Ï
∏Ê„‡vÖÏ B¥Ö CÌwøfi
www. bcsbi . or g. i n
∏›¬ÌPÖÆ‹ ü®‹úÒÊø· PÊ„‡vÖ
ÊÁø·Q§P‹ W›≈÷‹P‹ƒW›X
ª›√‹£‡ø· ƒ”‹ÖÏ ∏›¬ÌPÖ
2.1.2 Ø‹·æ»UÒ‹ ”‹ÌW‹£W‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹ Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹· ÷ʇWÊ PÊ∆”‹ ‹fiv‹·Ò‹§Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ £⁄ø·∆·
Ø‹·WÊ ”‹÷›ø· ‹fiv‹·‹‚®‹·:
A) ◊Ì©, CÌX…–Ö A•‹› ”‹„P‹§›®‹ ”‹ß⁄‡ø· ª›–ÊW‹Ÿ‹ ±ÊÁQ JÌ®‹· A•‹› A®‹QRÌÒ‹ ÷ÊbcÆ‹®‹√‹»… Ø‹·WÊ A‹‚W‹Ÿ‹ üWÊY
‹fi◊£ ؇v‹·‹‚®‹·. B) Æ‹‹·æ h›◊‡√›Ò‹· ‹·Ò‹·§ ”‹Ì‹´‹ÏÆ‹ ”‹ÌüÌó ”›◊Ò‹¬‹‚ ”‹≥–‹r›X®Ê, ª›≈‹·P‹›X∆… GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞
T›Ò‹ƒWÊ„⁄”‹·‹‚®‹·. C) Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞ ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹ üWÊY, A‹‚W‹⁄WÊ AÆ‹Ãø·›W‹·‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§
üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹·/”ʇ› Õ‹·∆RW‹Ÿ‹ üWÊY Ø‹·WÊ ”‹≥–‹r›®‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹«›W‹·Ò‹§®Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ T›Ò‹ƒWÊ„⁄”‹·‹‚®‹·. D)
Ø‹·WÊ ‘W‹·‹ «›ª‹W‹Ÿ‹· øfi‹‚‹‚, ؇‹‚ D «›ª‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ±‹vÊø·ü»…ƒ, A‹‚W‹Ÿ‹ À£§‡ø· Ø◊Ò›•‹Ï HÆ‹·, ‹·Ò‹·§
Ø‹·X√‹·‹ ±‹≈ÕÊ∞W‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… ؇‹‚ øfi√‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ ÷ʇWÊ ”‹Ì±‹QÏ”‹ü÷‹·®‹· GÆ‹·∞‹‚®‹√‹ üWÊY ‹fi◊£ ؇v‹·‹‚®‹·.
2.1.3 Ø‹·æ T›ÒÊ A•‹› ”ʇÊø· E±‹¡„‡W‹®‹»… Ø‹·WÊ ”‹÷›ø· ؇v‹·‹‚®‹·
A) Ø‹·WÊ Øø·À·Ò‹›X ”‹„P‹§ A®‹¬Ò‹Æ‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ J®‹X”‹·‹ ‹·„∆P‹. B) üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹·, Õ‹·∆RW‹Ÿ‹· A•‹›
Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹»…Æ‹ ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹ üWÊY Ø‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ PÊ„v‹·‹ ‹·„∆P‹.
2.1.4 HÆ›®‹√‹„ Ò‹±›≥®‹√Ê Œ‡Z≈›X ‹·Ò‹·§ ”‹÷›Æ‹·ª‹„£¿·Ì®‹ ‹£Ï”‹·‹‚®‹·:
A) Ò‹±‹‚≥W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Œ‡Z≈›X £©™, Æ‹‹·æ Ò‹≤≥ØÌ®›X AÆ‹Ãø·›W‹·‹ øfi‹‚®Ê‡ ∏›¬ÌQÆ‹ Õ‹·∆RW‹Ÿ‹Æ‹·∞ √‹®‹·™±‹w”‹·‹‚®‹·. B)
Ø‹·æ ®‹„√‹·W‹Ÿ‹ üWÊY Œ‡Z≈›X P‹≈‹· ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤‹‚®‹·. C) Ø‹·WÊ ‹·Ò‹„§ Ò‹Í≤§øfiW‹©®‹™√Ê, Ø‹·æ ®‹„√‹Æ‹·∞ ‹··Ì®Ê
PÊ„ÌvÊ„ø··¬‹‚®‹· ÷ʇWÊ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·‹‚®‹· (±›¬√› ”‹Ì. 7 ÆÊ„‡w). D) Ò‹ÌÒ‹≈h›nÆ‹PÊR ”‹ÌüÌ´‹±‹or
À¥‹∆ÒÊW‹⁄Ì®›X EÌp›W‹·‹ ”‹‹·”ʬW‹Ÿ‹ ±‹ƒ÷›√‹P›RX ”‹„P‹§ ±‹øfiÏø· ‹fiW‹ÏW‹Ÿ‹Æ‹·∞ J®‹X”‹·‹‚®‹·.
2.1.5 Ø‹·æ G∆… ÊÁø·Q§P‹›®‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ T›”‹X ‹·Ò‹·§ W˱‹¬›X Cv‹·‹‚®‹·.
PÊŸ‹WÊ Ø‡v‹«›X√‹·‹ ±›¬√› 5√‹»… EP‹§›X√‹·‹ Àa›√‹W‹⁄WÊ Aó‡Æ‹›X Ø‹·æ G∆… ÊÁø·Q§P‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ Æ›‹‚ T›”‹X
‹·Ò‹·§ WÊ„‡±‹Ø‡ø·›X Cv‹·Ê‹‚.
2.1.6 PÊ„‡vÖÆ‹ ±‹≈a›√‹P›RX Æ›‹‚
A) Ø‹·WÊ (DXÆ‹ W›≈÷‹P‹√‹·) PÊ„‡vÖÆ‹ ±‹≈£¡„Ì®‹Æ‹·∞ ∆ª‹¬›X”‹·Òʧ‡Ê. B) ؇‹‚ (÷Ê„”‹ W›≈÷‹P‹√‹·) Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞
ÒÊ√Ê®›W‹ Ø‹·WÊ PÊ„‡vÖÆ‹ JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê. C) PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ, J̮ʄ‡ PËÌo√Ö Ê·‡«Ê A•‹›
À®‹·¬Æ›æÆ‹ ”‹Ì‹÷‹Æ‹ A•‹› AÌaÊø· ‹·„∆P‹ D PÊ„‡vÖAÆ‹·∞ ∆ª‹¬›X”‹·Òʧ‡Ê. D) ±‹≈£¡„Ì®‹· Õ›TÊø·»… ‹·Ò‹·§
Æ‹‹·æ h›∆Ò›|®‹»… D PÊ„‡vÖAÆ‹·∞ E±‹∆üú ‹fiv‹·Òʧ‡Ê; ‹·Ò‹·§ E) PÊ„‡vÖÆ‹ üWÊY ±‹≈”‹·§Ò‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹∆·
‹·Ò‹·§ PÊ„‡v‹Æ‹·∞ AÆ‹·–›uÆ‹PÊR Ò‹√‹∆· Æ‹‹·æ ‘üÌ© ±‹≈ŒQ“Ò‹√›X®›™√Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ T›Ò‹ƒ±‹w”‹·Òʧ‡Ê.
2.1.7 ªÊ‡®‹ª›‹√‹◊Ò‹›®‹ ؇£ø·Æ‹·∞ ‘ÇP‹ƒ‘ A®‹Æ‹·∞ AÆ‹·–›uÆ‹PÊR Ò‹√‹·‹‚®‹·.
Æ›‹‚ ‹ø·”‹·’, gÆ›ÌW‹, »ÌW‹, ÊÁ›◊P‹ ‘ߣ, ´‹‹·Ï, A•‹› AÌW‹ÀP‹∆ÒÊø· Àa›√‹®‹»… ªÊ‡®‹ª›‹ ‹fiv‹·‹‚©∆….
3. ‹fi◊£
؇‹ ‚ D PÊ Ÿ‹ XÆ‹ øfi‹ ‚®Ê ‡ ‹ fiW‹ Ï®‹ ‹ ·„∆P‹ , üwx ®‹ √‹ W‹ Ÿ‹ ·, HP‹ ”‹ ‹ fiÆ‹ Õ‹ ·∆R ‹ ·Ò‹ ·§ ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹ Àa›√‹ ›X ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞
±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹¤ü÷‹·®‹·: A) Æ‹‹·æ Õ›TÊW‹Ÿ‹ ”‹„a‹Æ› ¥‹∆P‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÆÊ„‡w; B) Æ‹‹·æ Õ›TÊW‹⁄WÊ A•‹› ”‹÷›ø·Ò‹ÌÒ‹·W‹⁄WÊ
¥Ê‰‡ÆÖ ‹fiw; C) Æ‹‹·æ h›∆Ò›|‹Æ‹·∞ ÆÊ„‡w; D) E©™–‹rWÊ„Ìv‹ Æ‹‹·æ ‘üÌ©/”‹÷›ø· vÊ”ÖRÆ‹»… Pʇ⁄. E) ”ʇ›
‹fiW‹Ï®‹ŒÏ/®‹√‹ ”‹„bø·Æ‹·∞ ÆÊ„‡w.
3.1 ؇‹‚ W›≈÷‹P‹√›W‹·‹ Ê„®‹∆· Æ›‹‚
A) Ø‹ ·WÊ B”‹ Q§¿·®Ê GÌ®‹ · ؇‹ ‚ ÷Ê ‡⁄PÊ „Ÿ‹ ·¤‹ ”Ê ‡Ê W‹ Ÿ‹ ‹ ·Ò‹ ·§ EÒ‹ ≥ Æ‹ ∞ W‹ Ÿ‹ ‹ ··S¬ ∆P‹ “|W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ À‹ ƒ”‹ ·‹ ”‹ ≥ –‹ r ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞
؇v‹·Òʧ‡Ê; B) Æ›‹‚ ؇v‹·‹ øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈P›√‹®‹ EÒ‹≥Æ‹∞ ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹ Àa›√‹›X ‹·Ò‹·§ Ø‹·æ AW‹Ò‹¬W‹⁄WÊ
AÆ‹·W‹·|›X√‹ü÷‹·®›®‹‹‚W‹Ÿ‹ üWÊY ‹fi◊£ ؇v‹·Òʧ‡Ê; C) JÌ®‹QRÌÒ‹ ÷ÊbcÆ‹ ‹fiW‹Ï®‹ ‹·„∆P‹ Æ›‹‚ EÒ‹≥Æ‹∞ ‹·Ò‹·§
”ʇÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇v‹·£§®‹™√Ê, (E®›÷‹√‹OÊW›X, GqG‹ÂÖW‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹, CÌo√ÖÆÊpÖÆ‹»…, ¥Ê‰‡ÆÖ ‹·„∆P‹, Õ›TÊW‹Ÿ‹»…, ‹·Ò‹·§
CØ∞Ò‹√‹) B üWÊY ÷ʇŸ‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ A‹‚W‹Ÿ‹ üWÊY ÷ÊbcÆ‹ ‹fi◊£ ±‹vÊø··‹‚®‹· ÷ʇWÊ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê;
D) P›Æ‹„ØÆ‹, Øøfi‹·P‹ ‹·Ò‹·§ BÌÒ‹ƒP‹ ؇£W‹Ò‹ AW‹Ò‹¬W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹‰√ÊÁ”‹·‹ ”‹∆·›X Ø‹·æ W‹·√‹·Ò‹· ‹·Ò‹·§ ÀŸ›”‹‹Æ‹·∞
”›π‡Ò‹·±‹w”‹·‹‚®‹P›RX Æ‹‹·WÊ ØÀ·æÌ®‹ øfi‹ ‹fi◊£ ∏ʇP‹· GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
3.2 ؇‹‚ W›≈÷‹P‹√›®›W‹, Æ›‹‚
A) AÆ‹Ãø·›W‹·‹ üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹·/Õ‹·∆RW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ Àa›√‹ ”ʇƒ®‹ÌÒÊ, EÒ‹≥Æ‹∞®‹ ‹··S¬ ∆P‹“|W‹Ÿ‹ üWÊY Ø‹·WÊ
÷ÊbcÆ‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê; B) G∆… sʇ‹~ T›ÒÊW‹Ÿ‹·, ”‹·√‹Q“Ò‹ Aº√‹PÊ“ø·»…Æ‹ ‹”‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ”‹·√‹Q“Ò‹ sʇ‹~
›«ÖrW‹Ÿ‹ Àa›√‹›X Ø‹·æ ÷‹P‹·R ‹·Ò‹·§ ÷Ê„OÊW›ƒPÊW‹Ÿ‹ üWÊWÊ, ÀÕʇ–‹›X Æ›‹fiÌP‹Æ‹ ”Ë∆ª‹¬‹Æ‹·∞ ±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤‹
üWÊ WÊ Ø‹ ·WÊ ÷Ê bcÆ‹ ‹ fi◊£ ؇v‹ ·ÒÊ §‡Ê ; C) Æ›‹ ‚ ”‹ ÃÒ‹ : Ø‹ ·æ ÷Ê ”‹ √‹ Æ‹ ·∞ "¥Ê ‰‡ÆÖ ‹ fiv‹ ∏Ê ‡w' ”Ê ‡Ê W›X ÆÊ „‡Ì®›¿·”‹ ·ÒÊ §‡Ê .
G»…ø·‹√ÊWÊ Ø‡‹‚ »UÒ‹ √‹„±‹®‹»… øfi‹‚®Ê‡ ‹fi◊£/”ʇÊø·Æ‹·∞ üŸ‹‘PÊ„Ÿ‹¤∆· ”‹‹·æ£”‹·‹‚©∆…ʉ‡, A»…ø·‹√ÊWÊ
Æ›‹‚ Ø‹·WÊ øfi‹‚®Ê‡ ÷Ê„”‹ EÒ‹≥Æ‹∞/”ʇÊø· ”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞ pÊ»¥Ê‰‡ÆÖ PÊ√Ê/G”ÖG‹ÂÖG”Ö/C&Ê·Á«ÖW‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹
؇v‹ ·‹ ‚©∆….
3.3 üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹·
Æ›‹‚ D À–‹ø·W‹Ÿ‹ Àa›√‹›X Ø‹·WÊ ‹fi◊£ ؇v‹·Òʧ‡Ê A) Ø‹·æ sʇ‹~ ‹·Ò‹·§ ”›∆ T›ÒÊW‹⁄WÊ AÆ‹Ãø·›W‹·‹
üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹·. B) Ø‹·æ sʇ‹~W‹Ÿ‹ Ê·‡»Æ‹ üwxø·Æ‹·∞ Æ›‹‚ øfi›W‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê, A•‹› Ø‹·æ ”›∆ T›ÒÊW‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê
üwxø·Æ‹·∞ øfi›W‹ ‹”‹„∆· ‹fiv‹·Òʧ‡Ê. C) Ø‹·æ T›ÒÊWÊ Æ›‹‚ üwxø·Æ‹·∞ ÷ʇWÊ AƋÿ·”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ üwx
«ÊP›Ra›√‹®‹ À´›Æ‹.
üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹»… ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹·
Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹ Ê·‡»Æ‹ üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ ü®‹«›¿·‘®›W‹ Ø‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê.
3.4 ®‹√‹ ”‹„b
Õ‹·∆RW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹·
A) Æ›‹‚ Æ‹‹·æ Õ›TÊW‹Ÿ‹»… C‹Æ‹·∞ ±‹≈®‹ŒÏ”‹·Òʧ‡Ê: i) ®‹√‹ ”‹„bø· üWÊWÊ ”‹„a‹ÆÊ ‹·Ò‹·§ ؇‹‚ A®‹Æ‹·∞ EbÒ‹›X
ÆÊ„‡v‹ü÷‹·®‹· GÌü Àa›√‹. ii) Õ‹·∆RÀ∆…®‹ ”ʇÊW‹Ÿ‹ üWÊWÊ ”‹„a‹ÆÊ. iii) E⁄Ò›ø· T›ÒÊø·»… P‹Ø–‹u Œ∆RÆ‹·∞
Cv‹©√‹·‹‚®‹ƒÌ®‹, ±‹√‹‹‰ƒÆ‹ aÊPÖW‹Ÿ‹ ‹”‹„», w‹fiÌvÖ v›≈¥Ör ‹·Ò‹·§ aÊPÖ ±‹‚”‹§P‹W‹Ÿ‹ ؇wPÊ, T›ÒÊø· À‹√‹OÊ,
T›ÒÊø· ”‹‹fi±‹Æ‹ ‹·Ò‹·§ GqG‹ÂÖ Ò›|W‹Ÿ‹»… sʇ‹~/◊Ì®ÊWÊÒ‹P›RX AÆ‹Ãø·›W‹·‹ ±‹≈ª›√‹®‹ ”‹„a‹ÆÊ.B) ؇‹‚ B¡·R
‹ fiw®‹ EÒ‹ ≥ Æ‹ ∞ ‹ ·Ò‹ ·§ ”Ê ‡Ê W‹ ⁄WÊ AÆ‹ Ãø·›W‹ ·‹ øfi‹ ‚®Ê ‡ ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹ Àa›√‹ ®‹ »… À‹ √‹ W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ Æ›‹ ‚ Æ‹ ‹ ·æ ®‹ √‹ ”‹ „bø·»…
؇v‹·Òʧ‡Ê. C) ؇‹ ‚ B¡·R ‹ fiw®‹ EÒ‹ ≥ Æ‹∞ /”Ê ‡Ê W‹ Ÿ‹ Àa›√‹ ®‹ »… Õ‹ √‹ Ò‹ ·§ ‹ ·Ò‹ ·§ P‹ √›√‹ ·W‹ Ÿ‹ E∆…ÌZÆÊ øfi®‹ »…/A‹ ‚W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞
±›»”‹®Ê ÷Ê„‡®‹√Ê EÌp›W‹·‹ ®‹Ìv‹W‹Ÿ‹ üWÊY ‹fi◊£ø·Æ‹„∞ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê.
Õ‹·∆R ‹·Ò‹·§ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹»… ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹·
Æ›‹‚ D ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹»… øfi‹‚®‹ÆÊ∞‡ ÷Êbc‘®‹ ±‹P‹“®‹»… A•‹› ÷Ê„”‹ ±‹≈ª›√‹‹Æ‹·∞ AƋÿ·‘®‹ ±‹P‹“®‹»…, ±‹ƒ–‹¢Ò‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹·
AÆ‹Ãø·›W‹·‹/±‹ƒO›‹·P›ƒøfiW‹·‹ ©Æ›ÌP‹®‹ JÌ®‹· £ÌW‹Ÿ‹ Ê„®‹∆· Aó”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞ ؇v‹«›W‹·‹‚®‹·.
3.5 Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹·
A) ؇‹‚ W›≈÷‹P‹√›®›W‹ A•‹› Ê„®‹∆ ∏›ƒWÊ JÌ®‹· EÒ‹≥Æ‹∞/”ʇÊø· üŸ‹PÊ ‹fiwPÊ„Ìv›W‹, ؇‹‚ Æ‹À·æÌ®‹ Pʇ⁄®‹
”ʇÊWÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ ±‹≈”‹·§Ò‹›W‹·‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ üWÊY Ø‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê. B) G∆… Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§
P‹√›√‹·W‹Ÿ‹· Ø–‹≥P‹“±›Ò‹›X√‹·Ò‹§Ê ‹·Ò‹·§ ÀÕʇ–‹›X Æ›‹fiÌP‹Æ‹ ”Ë∆ª‹¬®‹ Àa›√‹›X ”‹ÌüÌ´‹±‹or ÷‹P‹·RW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§
÷Ê„OÊW›ƒPÊW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ M·|W‹Ÿ‹ ”‹≥–‹r E«Ê…‡SÀ√‹·Ò‹§®Ê ‹·Ò‹·§ ”›´‹¬›®‹–‹·r ‹·qrWÊ ”‹√‹Ÿ‹›®‹ ª›–Êø·»… C√‹·Ò‹§®Ê.
Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹»… ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹·
A) ؇‹‚ W›≈÷‹P‹√›®›W‹, D PÊŸ‹XÆ‹ øfi‹‚®Ê‡ ‹fi´‹¬‹·®‹ ‹·„∆P‹ Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹»… ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹ üWÊY
Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê: i) T›ÒÊø· À‹√‹OÊ/±›”Ö ü·PÖ ii) GqG‹ÂÖW‹Ÿ‹· iii) ±‹≈£¡„Ì®‹· Õ›TÊø·»… ”‹„a‹Æ›
¥‹∆P‹ iv) C&Ê·Á«Ö ‹·Ò‹·§ h›∆Ò›|®‹ ”‹◊Ò‹›X CÌo√ÖÆÊpÖ v) ‹ÍÒ‹§±‹£≈PÊ. B) ”›‹fiÆ‹¬›X, JÌ®‹· £ÌW‹Ÿ‹
”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞ ؇w ª›À ©Æ›ÌP‹©Ì®‹«Ê‡ ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹fiv‹«›W‹·‹‚®‹·. C) ”‹„a‹ÆÊ¿·∆…®Ê Æ›‹‚ øfi‹‚®Ê‡
ü®‹«›‹OÊø·Æ‹·∞ ‹fiw®‹™√Ê, 30 ©Æ‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ ü®‹«›‹OÊø· Aó”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê. CÌÒ‹÷‹ ü®‹«›‹OÊ Ø‹·æ
±›»WÊ A±‹≈¡„‡gP‹›X®‹™√Ê, 60 ©Æ‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ ‹·Ò‹·§ ”‹„a‹ÆÊ C∆…®Ê, øfi‹‚®Ê‡ A£ƒP‹§ ±‹≈ª›√‹ A•‹› üwxø·Æ‹·∞ ؇w®Ê
؇‹‚ Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ‹··a‹cü÷‹·®‹· A•‹› ‘ÃaÖ ‹fiv‹ü÷‹·®‹·. D) øfi‹‚®Ê‡ JÌ®‹· ‹–‹Ï®‹»… Æ›‹‚ JÌ®‹·
±‹≈‹··S›®‹ ü®‹«›‹OÊø·Æ‹·∞ A•‹› AÆʇP‹ WË| ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹fiw®‹√Ê, Ø‹·æ PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ Æ›‹‚ ÷Ê„”‹
Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞ A•‹› ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹ ”›√›ÌÕ‹‹Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
4. h›◊‡√›Ò‹·, ‹fiPÊÏqÌWÖ ‹·Ò‹·§ ÀP‹≈ø·
A) G∆… h›◊‡√›Ò‹· ‹·Ò‹·§ ”‹Ì‹´‹ÏÆ› ”›◊Ò‹¬‹‚ ”‹≥–‹rÀ√‹·Ò‹§®Ê ‹·Ò‹·§ ª›≈‹·P‹›X√‹·‹‚©∆… GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Æ›‹‚
T›Ò‹ƒ±‹w”‹·Òʧ‡Ê. B) øfi‹‚®Ê‡ ‹fi´‹¬‹· ‹·Ò‹·§ ”‹Ì‹´‹ÏÆ› ”›◊Ò‹¬®‹ øfi‹‚®Ê‡ h›◊‡√›Ò‹· ∏›¬ÌQÌWÖ ”Ê‡Ê A•‹›
EÒ‹ ≥ Æ‹ ∞ Ê ‰Ì®‹ √‹ Ò‹ § W‹ ‹ ·Æ‹ ”Ê ŸÊ ø··‹ Ì£®‹ ™√Ê ‹ ·Ò‹ ·§ üwx ®‹ √‹ ®‹ E«Ê …‡S‹ Æ‹ ·∞ JŸ‹ WÊ „Ìw®‹ ™√Ê , CÒ‹ √‹ Õ‹ ·∆RW‹ Ÿ‹ · ‹ ·Ò‹ ·§ ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹·
AÆ‹Ãø·›W‹·Ò‹§Ê¡·‡ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞, ‹·Ò‹·§ PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ ±‹≈”‹·§Ò‹›®‹ Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ ”‹Ì±‹‰|Ï
À‹ √‹ W‹ Ÿ‹ · ∆ª‹ ¬›W‹ ·Ò‹ §Ê GÌü·®‹ Æ‹ ·∞ ”‹ „b”‹ ·ÒÊ §‡Ê . C) ”‹ ÷›ø·P‹ ”Ê ‡Ê W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ J®‹ X”‹ ∆· Æ›‹ ‚ Ò‹ Í£‡ø· ±‹ P‹ “W‹ Ÿ‹ ”Ê ‡Ê ø·Æ‹ ·∞
üŸ‹‘PÊ„Ìv‹√Ê, CÌÒ‹÷‹ Ò‹Í£‡ø· ±‹P‹“W‹Ÿ‹· Ø‹·æ ÊÁø·Q§P‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ Ø‹Ï◊”‹·›W‹ (CÌÒ‹÷‹ Ò‹Í£‡ø· ±‹P‹“W‹⁄WÊ A®‹·
E±‹∆üú›X®‹™√Ê) Æ›‹‚ ‹◊”‹·‹–Êr‡ WÊ„‡±‹Ø‡ø·ÒÊ ‹·Ò‹·§ ”‹·√‹PÊ“ø·Æ‹·∞ ‹◊”‹∏ʇPÊÌ®‹· Æ›‹‚ üø·”‹·Òʧ‡Ê. D) ؇‹‚
üŸ‹PÊ ‹fiv‹·‹ Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹ ÀºÆ‹∞ ∆P‹“|W‹Ÿ‹ üWÊY Æ›‹‚ P›∆P›∆PÊR Ø‹·WÊ £⁄”‹ü÷‹·®‹·. Æ‹‹·æ CÒ‹√‹ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹ ‹fi◊£
A•‹› Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹/”ʇÊW‹Ÿ‹ Àa›√‹›X ”‹Ì‹´‹ÏÆ› PÊ„v‹·WÊW‹Ÿ‹ üWÊY ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇‹‚ AÌaÊø· ‹·„∆P‹ A•‹›
Æ‹‹·æ h›∆Ò›|®‹»… A•‹› Æ‹‹·æ ¥Ê‰‡ÆÖ ∏›¬ÌQÌWÖ/W›≈÷‹P‹ ”Ê‡Ê ”‹ÌTʬø· ‹·„∆P‹ ÆÊ„‡Ì®›¿·‘PÊ„Ìv‹· ±‹vÊø·∆·
”‹‹·æ£ ؇w®‹√‹–Êr‡ CÌÒ‹÷‹ ‹fi◊£/”ʇÊø·Æ‹·∞ Ø‹·WÊ Ø‡v‹«›W‹·‹‚®‹·. E) Æ‹‹·æ EÒ‹≥Æ‹∞/”ʇÊW‹Ÿ‹ ‹fiPÊÏqÌWÖW›X
Æ›‹‚ øfi‹ ±‹≈Ò‹¬P‹“ ÀP‹≈ø· HhÊØ’W‹Ÿ‹ ”ʇÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ üŸ‹‘PÊ„Ÿ‹¤ü÷‹·®Ê„‡, AÌÒ‹÷‹ HhÊØ’W‹⁄W›X Æ›‹‚ JÌ®‹· Ba›√‹
”‹Ì◊ÒÊø·Æ‹·∞ Ø´‹Ïƒ‘®Ê™‡Ê. C®‹√‹»… AÆ‹¬ Àa›√‹W‹ŸÊ„Ì©WÊ, A‹√‹· ÊÁø·Q§P‹›X A•‹› ¥Ê‰‡ÆÖ ‹·„∆P‹ Æ‹‹·æ
EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹ ÀP‹≈ø·P›RX Ø‹·æ ü⁄WÊ üÌ®›W‹, Ò‹‹·æ W‹·√‹·Ò‹Æ‹·∞ ÷ʇŸ‹∏ʇP›W‹·Ò‹§®Ê. F) Æ‹‹·æ ±‹≈£Øó/PÊ„ƒø·√Ö A•‹›
±‹≈Ò‹¬P‹“ ÀP‹≈ø· HhÊØ’ øfi‹‚®Ê‡ AÆ‹·bÒ‹ ‹Ò‹ÏÆÊø·»… ÒÊ„v‹X®›™√Ê A•‹› D PÊ„‡vÖÆ‹·∞ E∆…Ì\”‹·‹ P›ø·Ï®‹»…
ÒÊ„v‹X®›™√Ê GÌü øfi‹‚®Ê‡ ®‹„√‹· ØÀ·æÌ®‹ üÌ®‹ ±‹P‹“®‹»…, D Àa›√‹®‹ ÕÊ„‡´‹ÆÊW›X ‹·Ò‹·§ ®‹„√‹Æ‹·∞ Ø‹Ï◊”‹·‹
”‹∆·›X ‹·Ò‹·§ Æ‹–‹r®‹ ª‹£ÏW›X Æ›‹‚ ”‹‹·±‹ÏP‹›®‹ P‹≈‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê.
5. T›”‹XÒ‹Æ‹ ‹·Ò‹·§ W˱‹¬ÒÊ
Æ›‹‚ Ø‹·æ G∆… ÊÁø·Q§P‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ T›”‹XøfiX ‹·Ò‹·§ W˱‹¬›X Cv‹·Òʧ‡Ê (؇‹‚ Æ‹‹·æ W›≈÷‹P‹√‹· A∆…©®›™W‹∆„)
‹·Ò‹·§ Æ›‹‚ Ø‹·∞ »UÒ‹ Ò‹Ò‹§ ÃW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ؇£W‹⁄Ì®‹ ‹fiW‹Ï®‹Õ‹ÏÆ‹ ±‹vÊø··Òʧ‡Ê. PÊŸ‹WÊ Ø‡v‹«›X√‹·‹ A±‹›®‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞
÷Ê„√‹Ò‹·±‹w‘, Æ‹‹·æ W‹·Ì≤Æ‹»…√‹·‹ CÒ‹√‹ P‹Ì±ÊØW‹Ÿ‹„ ”ʇƒ®‹ÌÒÊ, ∏ʇ√Ê øfiƒW‹„ Æ›‹‚ Ø‹·æ T›ÒÊW‹⁄WÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹or
‹fi◊£ A•‹› ®‹Ò›§ÌÕ‹‹Æ‹·∞& A®‹Æ‹·∞ ؇ʇ PÊ„qr®‹™√‹„ A•‹› ÷›W‹∆…©®‹™√‹„& ü◊√‹ÌW‹±‹w”‹·‹‚©∆…: A) P›Æ‹„ØWÊ
AÆ‹·W‹·|›X Æ›‹‚ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹∏ʇP›®‹√Ê. B) ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ü◊√‹ÌW‹±‹w”‹·‹‚®‹· ”›‹ÏgØP‹√‹ Àa›√‹®‹»…
Æ‹‹·æ P‹Ò‹Ï‹¬›X®‹™√Ê. C) Æ›‹‚ Æ‹‹·æ ◊Ò‹√‹P‹“OÊW›X ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹∏ʇP›®‹√Ê (E®›÷‹√‹OÊW›X, ‹Ìa‹ÆÊø·Æ‹·∞
Ò‹vÊW‹or∆·). B®‹√Ê D ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ Æ›‹‚ ‹fiPÊÏqÌWÖ E®Ê™‡Õ‹W‹⁄W›X, Æ‹‹·æ W‹·Ì≤Æ‹»…√‹·‹ CÒ‹√‹ P‹Ì±ÊØW‹Ÿ‹„
”ʇƒ®‹ÌÒÊ, ∏ʇ√Ê øfiƒW‹„ Ø‹·æ üWÊY A•‹› Ø‹·æ T›ÒÊW‹Ÿ‹ üWÊY (Ø‹·æ ÷Ê”‹√‹· ‹·Ò‹·§ ÀŸ›”‹ ”ʇƒ®‹ÌÒÊ) ‹fi◊£ø·Æ‹·∞
؇v‹ ∆· C®‹ ÆÊ „∞ Ì®‹ · ØÀ·Ò‹ §›X üŸ‹ ‘PÊ „Ÿ‹ ·¤‹ ‚©∆…. D) ؇‹ ‚ ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞ ü◊√‹ ÌW‹ ±‹ w”‹ ·‹ ÌÒÊ Æ‹ ‹ ·æ Æ‹ ·∞ PÊ ‡⁄PÊ „Ìv‹ √Ê ,
A•‹› Æ‹‹·WÊ Ø‹·æ AÆ‹·‹·£ C®‹™√Ê. E) Ø‹·æ üWÊWÊ Æ›‹‚ ∏›¬ÌP‹”ÖÏ √Ê¥Ê√ÊÆÖ’ ؇v‹∏ʇP›®‹√Ê, Æ›‹‚ A®‹Æ‹·∞ ؇v‹·‹
Ê„®‹∆· Ø‹·æ »UÒ‹ AÆ‹·‹·£ø·Æ‹·∞ ±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹¤∏ʇP›W‹·Ò‹§®Ê. F) Ø‹·æ Àa›√‹®‹»… Æ‹Ê„æÌ©WÊ C√‹·‹ ÊÁø·Q§P‹
®›S«›£W‹Ÿ‹ ∆ª‹¬ÒÊW›X ±‹≈a‹»Ò‹ P›Æ‹„ØÆ‹ aËP‹qrÆ‹wø·»… Ø‹·WÊ ∆ª‹¬À√‹·‹ ÷‹P‹·RW‹Ÿ‹ üWÊY Æ›‹‚ Ø‹·WÊ À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê.
M·) ؇‹‚ Æ‹‹·WÊ Ø©Ï–‹r›®‹ AóP›√‹ ؇v‹®Ê C®‹™√Ê, Æ‹‹·æ ”‹◊Ò‹›X øfiƒW‹„ Æ›‹‚ ‹fiPÊÏqÌWÖ E®Ê™‡Õ‹W‹Ÿ‹
”‹∆·›X Ø‹·æ ÊÁø·Q§P‹ ‹fi◊£ø· üŸ‹PÊWÊ B”‹≥®‹ ؇v‹·‹‚©∆….
5.1 M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹Ÿ‹·
A) ؇‹‚ Ø‹·æ T›ÒÊ ÒÊ√Ê®›W‹, M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï (√Ê¥Ê√ÊÆÖ’ ) HhÊØ’W‹⁄WÊ Ø‹·æ T›ÒÊø· À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ øfi›W‹
؇v‹ ·ÒÊ §‡Ê ‹ ·Ò‹ ·§ Æ›‹ ‚ A‹ √Ê „Ì©WÊ Ê „P›π«Ê ‹ fiv‹ ü÷‹ ·®‹ · GÆ‹ ·∞ ‹ ‚®‹ Æ‹ ·∞ Ø‹ ·WÊ £⁄”‹ ·ÒÊ §‡Ê . B) D PÊ Ÿ‹ XÆ‹ ”‹ Ì®‹ ª‹ ÏW‹ Ÿ‹ »…
Ø‹·æ Ê·‡»√‹·‹ T›”‹X M·|W‹Ÿ‹ üWÊY Æ›‹‚ M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹⁄WÊ ‹fi◊£ ؇v‹ü÷‹·®‹· : i) ؇‹‚ Ø‹·æ
±›‹£W‹Ÿ‹»… ◊Ì®Ê π©™®‹™√Ê; ii) ®Ê‡ø· Ê„Ò‹§‹‚ À›®›”‹≥®‹›X√‹©®‹™√Ê; ‹·Ò‹·§ iii) Æ‹‹·æ L±‹a›ƒP‹ ∏ʇwPÊø· Æ‹ÌÒ‹√‹,
Ø‹·æ M·| ”‹Ì®›ø·®‹ üWÊY Ø‹·æ ±‹≈”›§‹W‹ŸÊ„Ì©WÊ Æ›‹‚ ”‹ÌÒ‹·–‹r√›X√‹©®‹™√Ê. C) CÌÒ‹÷‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»…, ؇‹‚ Æ‹‹·WÊ
”‹»…”‹∏ʇP›X√‹·‹ M·|W‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹⁄WÊ ‹fi◊£ ؇v‹·‹ CaÊf Æ‹‹·X®Ê GÌü·®›X »UÒ‹
√‹„±‹®‹»… Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. A®Ê‡ P›∆PÊR, M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹Ÿ‹ ±›Ò‹≈‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ Ø‹·æ M·| ±‹vÊø··‹
”›‹·•‹¬Ï®‹ Ê·‡«Ê A‹√‹· J®‹X”‹·‹ ‹fi◊£ øfi‹ ±‹ƒO›‹·‹Æ‹·∞ π‡√‹·Ò‹§®Ê GÌü·®‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê.
D) ؇‹‚ Æ‹‹·WÊ Ø‹·æ AÆ‹·‹·£ ؇w®‹√Ê, Ø‹·æ T›ÒÊø· ®ÊÁÆ‹Ì©Æ‹ P›ø·Ï®‹ Àa›√‹›X AÆ‹¬ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ M·|
”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹⁄WÊ Ø‡v‹ü÷‹·®‹·. E) M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹⁄WÊ Æ›‹‚ ؇w√‹·‹ Ø‹·æ üWÊXÆ‹ ‹fi◊£ø· JÌ®‹·
±‹≈£ø·Æ‹·∞ A•‹› M·| ”‹Ì®‹ª‹Ï HhÊØ’W‹Ÿ‹· ÷ʇWÊ P›ø·Ï Ø‹Ï◊”‹·Ò‹§Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ À‹ƒ”‹·‹ ±‹Ò‹≈W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ
؇v‹·Òʧ‡Ê.
6. ®Ê‡ø· Ê„Ò‹§W‹Ÿ‹ ”‹‹fi÷‹√‹|
Æ›‹ ‚ Ø‹ ·WÊ ”›∆ ؇w®›WÊ «›…, ‹ ·√‹ ·±›‹ £ø· Ê „Ò‹ §, A‹ ó ‹ ·Ò‹ ·§ B‹ óP‹ ÒÊ ø· ±‹ ≈Q≈¡·ø·Æ‹ ·∞ À‹ ƒ”‹ ·ÒÊ §‡Ê . A®›W‹ „¬,
؇‹‚ ‹·√‹·±›‹£ AÆ‹·”‹„bø·Æ‹·∞ AÆ‹·”‹ƒ”‹©®‹™√Ê, M·|W‹Ÿ‹ ‹”‹„»W›X ®Ê‡Õ‹®‹ P›Æ‹„Æ‹·W‹⁄WÊ AÆ‹·”›√‹›X
Ø´›ÏƒÒ‹ ›X√‹ ·‹ ±‹ ≈O›»ø·Æ‹ ·∞ Æ›‹ ‚ ±›»”‹ ·ÒÊ §‡Ê . D ±‹ ≈O›»ø·»… Ø‹ ·WÊ ÆÊ „‡q‡”‹ · ؇w A•‹ › ‹ ¬Q§W‹ Ò‹ ªÊ ‡qW‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞
؇w ÆÊÆ‹±‹‚ ‹fiv‹·‹‚®‹· ‹·Ò‹·§/A•‹› øfi‹‚®Ê‡ ª‹®‹≈ÒÊ¿·®‹™√Ê A®‹√‹ ‹·√‹·”›Ãó‡Æ‹& C‹‚ ”ʇ√‹·Ò‹§Ê.
Æ‹ ‹ ·æ ”‹ ‹ fi÷‹ √‹ | ؇£ø·· Œ–›r a›√‹ , Ø–‹ ≥ P‹ “±›Ò‹ ‹ ¬‹ ÷›√‹ ‹ ·Ò‹ ·§ ±Ê ≈‡ƒ”‹ ·‹ ‚®‹ √‹ Ê ·‡«Ê B´›ƒÒ‹ ›X®Ê . W›≈÷‹ P‹ √‹ À՛Ô‹ ‹ Æ‹ ·∞
∏ÊŸÊ”‹·‹‚®‹√‹»… ‹·Ò‹·§ ©‡ZÏP›∆®‹ ”‹ÌüÌ´‹‹Æ‹·∞ ∏ÊŸÊ”‹·‹‚®‹√‹»… Æ‹‹·WÊ Æ‹ÌπPÊ¿·®Ê. ”‹∆…Ò‹P‹R Ê„Ò‹§W‹Ÿ‹ ”‹‹fi÷‹√‹|
A•‹›/‹·Ò‹·§ ª‹®‹≈ÒÊø· ‹·√‹·”›Ãó‡Æ‹P›RX Æ‹‹·æÆ‹·∞ ±‹≈£Øó”‹∆· AóP›√‹ ±‹vÊ©√‹·‹ øfi‹‚®Ê‡ ‹¬Q§ A•‹› Æ‹‹·æ
‘ü∫Ì© Ò‹‹·æ W‹·√‹·Ò‹Æ‹·∞ ؇v‹·Ò›§√Ê ‹·Ò‹·§ Æ›‹‚ ؇w√‹·‹ AóP›√‹ ±‹Ò‹≈‹Æ‹·∞ ÒÊ„‡ƒ”‹·Ò›§√Ê ‹·Ò‹·§ PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ
∏›¬ÌPÖ Ø‡w√‹·‹ A•‹› ∏›¬ÌPÖÆ‹ ±›≈óP›√‹®‹wø·»… ؇v‹«›X√‹·‹ Ò‹‹·æ W‹·√‹·Ò‹· b‡qø·Æ‹·∞ ÒÊ„‡ƒ”‹·Ò›§√Ê. ”‹∆…Ò‹P‹R
Ê„Ò‹§W‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… Æ›‹‚ Ø‹·WÊ G∆… ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ J®‹X”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ D Ê„Ò‹§W‹Ÿ‹ ±›‹£W›X ”›P‹–‹·r ”‹„a‹ÆÊ
؇v‹·‹ ±‹≈ø·Ò‹∞ ‹fiv‹·Òʧ‡Ê.
”‹ ‹ fi÷‹ √‹ | A•‹ ›/‹ ·Ò‹ ·§ ª‹ ®‹ ≈Ò› ‹ ·√‹ ·”›Ãó‡Æ‹ ®‹ Àa›√‹ ®‹ »… Æ‹ ‹ ·æ ∏›¬ÌP‹ Æ‹ ·∞ ±‹ ≈£Øó”‹ ·‹ AóP›√‹ ‹ Æ‹ ·∞ ±‹ vÊ ®‹ ‘üÌ©ø·
G∆… ”‹®‹”‹¬√‹· A•‹› øfi‹‚®Ê‡ ‹¬Q§ D PÊŸ‹WÊ Ø‡v‹«›X√‹·‹ ‹fiW‹Ï®‹Õ‹ÏÆ‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ AÆ‹·”‹ƒ”‹·Ò›§√Ê :
A) ”›‹fiÆ‹¬›X Ø‹·æ B¡·Rø· ”‹ßŸ‹®‹»… ‹·Ò‹·§ øfi‹‚®Ê‡ Ø©Ï–‹r ”‹ßŸ‹À∆…©®‹™√Ê Ø‹·æ ›”‹”›ßÆ‹®‹»… ‹·Ò‹·§ ؇‹‚ Ø‹·æ
›”‹”›ßÆ‹®‹»… ∆ª‹¬À∆…©®‹™√Ê Ø‹·æ ›¬±›√‹/E®Ê„‡W‹®‹ ”‹ßŸ‹®‹»… Ø‹·æÆ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ”‹«›W‹·‹‚®‹·. B) W‹·√‹·Ò‹· ‹·Ò‹·§
±‹≈£ØóÒ‹ÃP›RX AóP›√‹®‹ Àa›√‹®‹»… Ø‹·WÊ Ê„®‹«Ê‡ £⁄”‹«›W‹·‹‚®‹·. C) Ø‹·æ T›”‹XÒ‹Æ‹‹Æ‹·∞ WË√‹À”‹«›W‹·‹‚®‹·.
D) ØÊ„æÌ©WÊ Œ–‹rÒ‹Æ‹©Ì®‹ ›Ò›Ï«›±‹ Æ‹vÊ”‹«›W‹·‹‚®‹·. E) Ø‹·æ ‹¬‹÷›√‹ A•‹› E®Ê„¬‡W‹®‹ ÀÕʇ–‹ ±‹ƒ‘ߣW‹Ÿ‹
®Ê”Ê¿·Ì®›X øfi‹‚®Ê‡ AÆ‹¬ ʇŸÊø· AW‹Ò‹¬À∆…©®‹™√Ê, ”›‹fiÆ‹¬›X Æ‹‹·æ ±‹≈£Øó Ø‹·æÆ‹·∞ 0700 ‹·Ò‹·§ 1900 Ò›”‹·W‹Ÿ‹
Æ‹v‹·Ê ”‹Ì±‹QÏ”‹·Ò›§√Ê. F) JÌ®‹· ÀÕʇ–‹ ”‹‹·ø·®‹»… A•‹› øfi‹‚®Ê‡ ÀÕʇ–‹ ”›ßÆ‹®‹»… P‹√ÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹fiv‹P‹„v‹®‹·
GÌü Ø‹·æ PÊ„‡ƒPÊø·Æ‹·∞ ”›´‹¬›®‹–‹·r ‹·qrWÊ ‹·Ø∞”‹«›W‹·‹‚®‹·. M·) P‹√ÊW‹Ÿ‹ ʇŸÊ ‹·Ò‹·§ ”‹ÌTʬ ‹·Ò‹·§ ›Ò›Ï«›±‹®‹
‹”‹·§&À–‹ø·‹Æ‹·∞ ®›S»”‹«›W‹·‹‚®‹·. M·›) ”‹∆…Ò‹P‹R Ê„Ò‹§W‹Ÿ‹ À–‹ø·®‹»… À›®‹W‹Ÿ‹· A•‹› ºÆ‹∞ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹√‹”‹≥√‹
‘ÇP›√›÷‹Ï ‹·Ò‹·§ Àó‹Ò›§®‹ √‹„±‹®‹»… üWÊ÷‹ƒ”‹·‹‚®‹P›RX ”‹Ì±‹‰|Ï ”‹÷›ø·‹Æ‹·∞ ؇v‹«›W‹·‹‚®‹·. G) ”‹∆…Ò‹P‹R
Ê „Ò‹ §W‹ Ÿ‹ ”‹ ‹ fi÷‹ √‹ |P›RX Ø‹ ·æ »…WÊ üÌ®›W‹ , Œ–‹ r ÒÊ ‹ ·Ò‹ ·§ LbÒ‹ ¬‹ Æ‹ ·∞ P›ø··™PÊ „Ÿ‹ ¤«›W‹ ·‹ ‚®‹ ·. H) P‹ ·o·Ìü®‹ »… AW‹ ∆·ÀPÊ
A•‹› CØ∞Ò‹√‹ À±‹Ò‹·§W‹Ÿ‹ÌÒ‹÷‹ AÆ‹·bÒ‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»… ”‹∆…Ò‹P‹R Ê„Ò‹§W‹Ÿ‹ ”‹‹fi÷‹√‹|P›RX P‹√ÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹fiv‹«›W‹·‹‚©∆… /
ªÊ‡qW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇v‹«›W‹·‹‚©∆….
6.1 ª‹®‹≈Ò› ‹·√‹·”›Ãó‡Æ‹ ؇£ À‹√‹OÊ :
Æ›‹‚ P›Æ‹„ØWÊ AÆ‹·W‹·|›X JÌ®‹· ª‹®‹≈Ò› ‹·√‹·”›Ãó‡Æ‹ ؇£ø·Æ‹·∞ ±›»”‹·Òʧ‡Ê. ؇£ø· JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞
PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ Ø‡v‹«›W‹·‹‚®‹·.
7. ®‹„√‹·W‹Ÿ‹·, ”‹ÌP‹oW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ µ‡vÖ∏›¬PÖ
7.1 BÌÒ‹ƒP‹ ±‹≈Q≈¡·W‹Ÿ‹·
A) Ø‹·WÊ ®‹„√‹· ؇v‹∏ʇP›®‹√Ê Æ›‹‚ D Àa›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ £⁄”‹·Òʧ‡Ê: i) A®‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ‹fiv‹∏ʇP‹·. ii) ®‹„√‹Æ‹·∞ G»…
”‹»…”‹∏ʇP‹· iii) ®‹„√‹Æ‹·∞ ”‹»…”‹·‹ ±‹ƒ øfi‹‚®‹·. iv) EÒ‹§√‹‹Æ‹·∞ øfi›W‹ ؃‡Q“”‹∏ʇP‹·. v) Ø›√‹OÊW›X øfi√‹Æ‹·∞
”‹ ̱‹ QÏ”‹ ∏Ê ‡P‹ ·. vi) ±‹ ƒO›‹ ·©Ì®‹ ؇‹ ‚ ”‹ ÌÒ‹ ·–‹ r √›X√‹ ©®‹ ™√Ê HÆ‹ · ‹ fiv‹ ∏Ê ‡P‹ ·. vii) Ø‹ ·æ øfi‹ ‚®Ê ‡ ±‹ ≈ÕÊ ∞ W‹ Ÿ‹ Àa›√‹ ®‹ »…
Æ‹‹·æ ‘ü∫Ì© Ø‹·WÊ ”‹÷›ø· ‹fiv‹·Ò›§√Ê. B) ؇‹‚ W›≈÷‹P‹√›®›W‹, ®‹„√‹·W‹Ÿ‹ Ø‹Ï÷‹OÊø·Æ‹·∞ Ø–‹rP‹“±›Ò‹›X ‹·Ò‹·§
Œ‡Z≈›X ‹fiv‹∆· Æ‹‹·æ ±‹≈O›»ø· À‹√‹W‹Ÿ‹· G»… ‘W‹·Ò‹§Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. C) Ø‹·æ ®‹„√‹· »UÒ‹
√‹„±‹®‹»… ±›≈±‹§›X®‹™√Ê JÌ®‹· ›√‹®Ê„Ÿ‹WÊ Ø‹·WÊ ±›≈≤§&”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞/EÒ‹§√‹‹Æ‹·∞ ؇v‹∆· Æ›‹‚ ±‹≈ø·£∞”‹·Òʧ‡Ê.
Ø‹·æ ®‹„√‹· Æ‹‹·æ E©™–‹r pÊ»¥Ê‰‡ÆÖ ”‹÷›ø·vÊ”ÖR A•‹› W›≈÷‹P‹ ”ʇ› ”‹ÌTʬWÊ ¥Ê‰‡ÆÖ ‹·„∆P‹ √‹›ÆÊøfiX®‹™√Ê,
Æ›‹‚ Ø‹·WÊ„Ì®‹· ®‹„√‹· ”‹Ì®‹ª‹Ï (√Ê¥‹√ÊÆÖ’) ”‹ÌTʬø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ Æ‹vÊø··£§√‹·‹ ±‹≈W‹£ø· Àa›√‹›X
ø·•Ê„‡bÒ‹ ”‹‹·øfi‹óø·»… ‹fi◊£ ؇v‹·Òʧ‡Ê. D) À–‹ø·®‹ ±‹ƒŒ‡∆ÆÊø· Æ‹ÌÒ‹√‹, Æ›‹‚ Æ‹‹·æ AÌ£‹· EÒ‹§√‹‹Æ‹·∞
P‹Ÿ‹·◊”‹·Òʧ‡Ê A•‹› EÒ‹§√‹ ؇v‹∆· Æ‹‹·WÊ ÷Êa‹·c P›«›‹ó HPÊ ∏ʇP‹· GÌü·®‹Æ‹·∞ À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ Ø‹·æ ®‹„√‹·
±‹vÊ®‹ B√‹· ›√‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ EÒ‹§√‹ ؇v‹∆· ±‹≈ø·£∞”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ Ø‹·WÊ CÆ‹„∞ Ò‹Í≤§øfiW‹©®‹™√Ê, Ø‹·æ ®‹„√‹Æ‹·∞ ‹··Ì®Ê
PÊ„ÌvÊ„ø·¬‹‚®‹· ÷ʇWÊ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
7.2 ∏›¬ÌQÌWÖ K‹ÂÖüvÖ’‹fi¬ÆÖ («Ê„‡P‹±›∆) ”ʇÊ
A) ª›√‹£‡ø· ƒ”‹ÖÏ ∏›¬ÌQÆ‹ ∏›¬ÌQÌWÖ «Ê„‡P‹±›∆ ¡„‡gÆÊ, 2006 √‹wø·»… Æ›‹‚ ü√‹·Òʧ‡Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Æ‹‹·æ
h›∆Ò›|®‹ »… ‹ ·Ò‹ ·§ Æ‹ Ê ·æ «›… Õ›TÊ W‹ Ÿ‹ »… ”‹ „a‹ ÆÊ ø· ‹ ·„∆P‹ À‹ ƒ”‹ ·ÒÊ §‡Ê . Æ›‹ ·‹ fiÒ‹ ≈®‹ ±‹ ≈ª›√‹ ‹ Æ‹ ·∞ ‘ÇP‹ ƒ‘, PÊ „‡ƒPÊ ø·
Ê·‡√ÊWÊ JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞ ∆ª‹¬ ‹fiv‹«›W‹·‹‚®‹·. B) Æ‹‹·WÊ ®‹„√‹· ”‹»…‘®‹ Æ‹ÌÒ‹√‹ 30 ©Æ‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ Ø‡‹‚ Æ‹À·æÌ®‹
Ò‹Í≤§P‹√‹›®‹ EÒ‹§√‹‹Æ‹·∞ ±‹vÊø·©®‹™√Ê, ‹·Ò‹·§ ”‹ÌP‹–‹rW‹Ÿ‹ Ø›√‹OÊW›X ؇‹‚ CÒ‹√‹ ‹fiW‹ÏW‹Ÿ‹Æ‹·∞ AÆ‹·”‹ƒ”‹∆·
üø·”‹ ·À√›®‹ √Ê , ∏›¬ÌQÌWÖ «Ê „‡P‹ ±›∆ ¡„‡gÆÊ , 2006 √‹ wø·»… ª›√‹ £‡ø· ƒ”‹ ÖÏ ∏›¬ÌPÖ ‹ ·„∆P‹
Øø··P‹ §WÊ „Ìw√‹ ·‹ ∏›¬ÌQÌWÖ «Ê „‡P‹ ±›∆√‹ Æ‹ ·∞ ”‹ ̱‹ QÏ”‹ ü÷‹ ·®‹ ·. ∏›¬ÌQÌWÖ «Ê „‡P‹ ±›∆ ¡„‡gÆÊ ø· ‹ ··S¬ ∆P‹ “|W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞
Õ›T› ”‹„a‹Æ› ¥‹∆P‹W‹Ÿ‹»… ±‹≈®‹ŒÏ”‹«›X®Ê ‹·Ò‹·§ ”‹ÃÒ‹@ ¡„‡gÆÊø·· Æ‹‹·æ h›∆Ò›|®‹»… ±‹≈®‹ŒÏÒ‹›X®Ê. D ØqrÆ‹»…
Æ‹‹·æ ‘ü∫Ì© P›ø·ÏÀóø·Æ‹·∞ À‹ƒ”‹·‹√‹·.
8. EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹·
8.1 sʇ‹~ T›ÒÊW‹Ÿ‹·
؇‹ ‚ Æ‹ Ê „æ Ì©WÊ ÀÀ´‹ ±‹ ≈P›√‹ W‹ Ÿ‹ T›ÒÊ W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ ÒÊ √Ê ø·ü÷‹ ·®‹ ·, E®›÷‹ √‹ OÊ W›X, E⁄Ò›ø· T›ÒÊ W‹ Ÿ‹ ·, ”›‹ ó sÊ ‡‹ ~W‹ Ÿ‹ ·,
"ÆÊ„‡ µ≈«Ö’' T›ÒÊø·„ ”ʇƒ®‹ÌÒÊ a›»§ T›ÒÊW‹Ÿ‹·, CÒ›¬©. CÌÒ‹÷‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇‹‚ D PÊŸ‹XÆ‹ À´‹W‹Ÿ‹»… ÒÊ√Êø·ü÷‹·®‹·.
i) HPÊÁP‹ ii) gÌq iii) gÌq (Cü∫√‹»… Jü∫√‹· A•‹› EÒ‹§√‹i‡À) iv) gÌq (±‹‰‹Ï‹£Ï A•‹› EÒ‹§√‹i‡À) v)
gÌq (±‹√‹‹£Ï A•‹› EÒ‹§√‹i‡À) vi) A•‹› CÆ›∞‹‚®Ê‡ À´‹. D Ê·‡»Æ‹‹Æ‹·∞ ؇‹‚ Æ›‹fiÌP‹Æ‹ ”Ë∆ª‹¬®‹ ”‹◊Ò‹
A•‹› A®‹√‹ ÷Ê„√‹Ò›Xø·„ ÒÊ√Êø·ü÷‹·®‹·. Ê·‡«Ê EP‹§›X√‹·‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹ Ø◊Ò›•‹Ï ‹·Ò‹·§ Æ›‹fiÌP‹Æ‹ ”Ë∆ª‹¬W‹Ÿ‹Æ‹·∞
T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø··‹ ”‹‹·ø·®‹»… À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê.
T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø··‹ ”‹‹·ø·®‹»… ®‹≈‹ sʇ‹~ ”Ë∆ª‹¬, ‘Ç±Ö T›ÒÊ ‹·Ò‹·§ Æ›‹‚ ؇v‹·‹ CÌÒ‹÷‹ ±‹≈P›√‹W‹Ÿ‹ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹·
‹·Ò‹·§ A‹‚W‹Ÿ‹ Ø◊Ò›•‹ÏW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P›ø·ÏÀóW‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… Æ›‹‚ Ø‹·WÊ ‹fi◊£ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
T›ÒÊ ÒÊ√Êø··‹‚®‹· ‹·Ò‹·§ sʇ‹~ T›ÒÊW‹Ÿ‹ ±‹ƒa›∆ÆÊ :
øfi‹‚®Ê‡ sʇ‹~ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø··‹ Ê„®‹∆·, Æ›‹‚
A) ∏›¬ÌQÆ‹ "Ø‹ ·æ W›≈÷‹ P‹ √‹ Æ‹ ·∞ AƒÒ‹ ·PÊ „⁄¤' (PÊ Ê Á‘) ‹ fiW‹ Ï®‹ Õ‹ ÏÆ‹ W‹ Ÿ‹ wø·»… AW‹ Ò‹ ¬›X√‹ ·‹ ”‹ „P‹ § Ga‹ c√‹ ‹ Æ‹ ·∞ ‹ ◊”‹ ·ÒÊ §‡Ê ;
B) ◊‡WÊ ‹ fiv‹ ·‹ ”‹ ∆·›X AW‹ Ò‹ ¬›®‹ ®‹ ”›§ Ê ‡g·W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ A•‹ › ”›P‹ “  ¬W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ ±‹ ≈”‹ ·§ Ò‹ ±‹ w”‹ ·‹ ÌÒÊ A•‹ ›
E±‹∆üúWÊ„⁄”‹·‹ÌÒÊ Ø‹·æÆ‹·∞ Pʇ⁄PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê. C) Æ‹‹·æ PÊÊÁ‘, B¬Ìq ‹·Ø «›Ìv‹ƒÌWÖ A•‹› øfi‹‚®Ê‡ CÒ‹√‹
Õ›”‹Æ‹ü®‹ú A±Ê‡PÊ“W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±›»”‹·‹ ”‹∆·›X AW‹Ò‹¬›W‹·‹ ‹fi◊£ø·Æ‹∞–Êr‡ ±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê. øfi‹‚®Ê‡ ÷Êa‹·c‹ƒ
‹fi◊£ ∏ʇP›X®‹™√Ê, A®‹Æ‹·∞ ±‹≈Òʬ‡P‹›X PʇŸ‹«›W‹·‹‚®‹· ‹·Ò‹·§ CÌÒ‹÷‹ ÷Êa‹·c‹ƒ ‹fi◊£ ±›≈≤§ø· E®Ê™‡Õ‹‹Æ‹·∞ Æ›‹‚
Ø©Ï–‹rWÊ„⁄”‹·Òʧ‡Ê. CÌÒ‹÷‹ ‹fi◊£ø· ؇v‹·ÀPÊ ”‹ÃCaÊfø·®›™X®Ê; D) Ø‹·WÊ T›ÒÊ ÒÊ√Êø··‹ ±‹Ò‹≈W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹
”›‹·X≈ø·Æ‹·∞ J®‹X”‹·Òʧ‡Ê. C®‹√‹»… A±Ê‡Q“Ò‹ B‹Õ‹¬P‹ ‹fi◊£ø·· ”ʇƒ√‹·Ò‹§®Ê ‹·Ò‹·§ PÊÊÁ‘ B‹Õ‹¬P‹ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹‰√ÊÁ”‹·‹
”‹ ∆·›X √‹ ·g·›Ò‹ · ‹ ·Ò‹ ·§/A•‹ › ®›S«›£W›X ±‹ ≈”‹ ·§Ò‹ ±‹ w”‹ ∏Ê ‡P›X√‹ ·‹ ®‹ ”›§Ê ‡g·W‹ Ÿ‹ À‹ √‹ OÊ C√‹ ·Ò‹ §®Ê ; E) sÊ ‡‹ ~
T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø··›W‹ P›ø·ÏÀóø· L±‹a›ƒP‹ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ ؇‹‚ Cbf”‹·‹ B‹Õ‹¬P‹ ”‹≥—r‡P‹√‹|W‹Ÿ‹Æ‹·∞
∆ª‹¬›X”‹·Òʧ‡Ê; F) T›ÒÊ ÒÊ √Ê ø··‹ Ê ‡ŸÊ vÊ ±›‘pÖ CÆ‹ „œ√Ê ÆÖ’ ‹ ·Ò‹ ·§ PÊ ≈wpÖ W›¬√‹ Ìq P›±Ê ‰Ï√Ê ‡–‹ ÆÖ B¥Ö CÌwøfi
(wI‘i‘) C‹√‹· Ø´‹Ïƒ‘√‹·‹ À·£W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹⁄WÊ Aó‡Æ‹›X, À‹fi ¡„‡gÆÊø·wø·»… h›ƒø·»…√‹·‹
À‹fi P‹‹ƒÆ‹ (”‹·√‹PÊ“ø·) À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ ∆ª‹¬›X”‹·Òʧ‡Ê.
Ø‹·æ T›ÒÊø· ü®‹«›‹OÊ
A) T›ÒÊø·»… Ê„®‹∆ ±›‹£ ‹fiw®‹ Æ‹ÌÒ‹√‹ 14 ©Æ‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ Ø‡‹‚ Ø‹·æ a›»§ A•‹› E⁄Ò›ø· T›ÒÊø· (”›‹ó
sʇ‹~ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÷Ê„√‹Ò‹·±‹w‘) B¡·Rø· üWÊY ”‹ÌÒ‹·–‹r√›X√‹©®‹™√Ê, Æ‹‹·æ CÆÊ„∞Ì®‹· T›ÒÊWÊ ‘ÃaÖ ‹fiv‹∆· Ø‹·WÊ
”‹÷›ø· ‹fiv‹·Òʧ‡Ê A•‹› Ø‹·æ ÷‹|‹Æ‹·∞ A®‹· W‹⁄‘√‹ü÷‹·®›®‹ øfi‹‚®Ê‡ üwxø· ”‹Ê·‡Ò‹ ◊Ì©√‹·X”‹·Òʧ‡Ê. Æ›‹‚
øfi‹‚®Ê‡ ”‹„a‹ÆÊ A‹óø·Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ øfi‹‚®Ê‡ A£ƒP‹§ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ W‹‹·Ø”‹·‹‚©∆…. B) ؇‹‚ Ø‹·æ a›»§/E⁄Ò›ø·
T›ÒÊø·Æ‹·∞ ‹··a‹c∆· Ø´‹Ïƒ‘®‹√Ê, Ø‹·æ ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹vÊ®‹ 5 P›ø·Ï ©Æ‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ‹··a‹·cÒʧ‡Ê.
C) Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞ Æ‹‹·æ ∏›¬ÌQÆ‹ CÆÊ„∞Ì®‹· Õ›TÊWÊ Ø‡‹‚ ‹W›Ï¿·”‹∆· üø·‘®‹√Ê, Æ›‹‚ A®‹Æ‹·∞ ‹fiv‹·Òʧ‡Ê. ÷Ê„”‹
Õ›TÊø·»… ؇‹‚ AW‹Ò‹¬®‹ PÊÊÁ‘ L±‹a›ƒP‹ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹‰√ÊÁ‘®‹√Ê, Ø‹·æ PÊ„‡ƒPÊø·Æ‹·∞ ±‹vÊ®‹ G√‹v‹· ›√‹W‹ŸÊ„Ÿ‹WÊ ÷Ê„”‹
Õ›TÊø·»… Ø‹·æ T›ÒÊø·· a›∆ÆÊWÊ ü√‹·Ò‹§®Ê. Ø‹·æ øfi‹‚®Ê‡ ”›ß¿· ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹·/±‹≈Ò‹¬P‹“ Êa‹cW‹⁄®‹™√Ê, T›ÒÊ a›∆ÆÊWÊ
üÌ®‹ Ò‹P‹“| Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. D) Ø‹·æ a›»§ T›ÒÊø·Æ‹·∞ Æ‹‹·WÊ A•‹› Æ‹À·æÌ®‹ ‹W›Ï¿·”‹·›W‹, Æ‹‹·æ P‹vÊø·
øfi‹‚®Ê‡ Ò‹±‹‚≥ A•‹› AÆ‹W‹Ò‹¬ ÀŸ‹Ìü®‹ ®Ê”Ê¿·Ì®›X ؇‹‚ ±›‹£”‹∏ʇP›®‹ øfi‹‚®Ê‡ ∏›¬ÌPÖ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ›‹‚
√‹®‹·™ ±‹w”‹·Òʧ‡Ê.
8.1.1 E⁄Ò›ø·/a›»§ T›ÒÊW‹Ÿ‹·
؇‹‚ JÌ®‹· sʇ‹~ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø··›W‹, Æ›‹‚
A) øfi‹ ‚®Ê ‡ JÌ®‹ · ”‹ „bÒ‹ A‹ óø·»… Õ‹ ·∆R√‹ ◊Ò‹ ›X Æ‹ vÊ ”‹ ∆≥ v‹ ·‹ «Ê ‡›®Ê ‡À, Æ‹ W‹ ®‹ · ◊Ì®Ê WÊ Ò‹ , CÒ›¬©W‹ Ÿ‹ ”‹ ÌTÊ ¬ø·
üWÊY Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê; B) CÌÒ‹÷‹ À·£W‹Ÿ‹Æ‹·∞ À·‡√‹·‹‚®‹ƒÌ®‹ EÌp›W‹ü÷‹·®›®‹ øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ ±‹≈P›√‹®‹ üWÊY
Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ®‹√‹ ”‹„bø·»… ”ʇƒ”‹«›W‹·‹‚®‹·; C) Ø‹·æ E⁄Ò›ø· sʇ‹~W‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê
±›‹£øfiW‹·‹ üwxø· ®‹√‹, A®‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ±‹ƒW‹~”‹«›W‹·Ò‹§®Ê ‹·Ò‹·§ A®‹√‹ B‹óP‹ÒÊø· üWÊY Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
P‹Ø–‹u Œ∆·R
E⁄Ò›ø· ∏›¬ÌPÖ T›ÒÊø·»… P›ø··™PÊ„Ÿ‹¤∏ʇP›X√‹·‹ P‹Ø–‹u Œ»RÆ‹ Ê„Ò‹§‹Æ‹·∞ Æ‹‹·æ T›ÒÊW‹Ÿ‹»… ±‹≈®‹ŒÏ”‹«›W‹·‹‚®‹·.
E⁄Ò›ø· ∏›¬ÌPÖ T›ÒÊ ‹·Ò‹·§ a›»§ T›ÒÊø·ÌÒ‹÷‹ sʇ‹~ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… A•‹› CÆ›∞‹‚®Ê‡ ±‹≈P›√‹®‹ sʇ‹~
T›ÒÊø· Àa›√‹®‹»…, Æ›‹‚ D PÊŸ‹XÆ‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ Ø‹·WÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê.
A) CÌÒ‹÷‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹ ±‹ƒa›∆ÆÊø·Æ‹·∞ خʇό”‹·‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ AÌW‹›X P›ø··™PÊ„Ÿ‹¤∏ʇP›X√‹·‹ P‹Ø–‹u
Œ∆·RW‹ Ÿ‹ ·; B) ؇‹ ‚ T›ÒÊ ø·»… P‹ Ø–‹ u Œ∆RÆ‹ ·∞ P›ø··™PÊ „Ÿ‹ ·¤‹ ‚®‹ √‹ »… À¥‹ ∆√›®›W‹ AÆ‹ Ãø·›W‹ ·‹ ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹ ·. ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹
À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ®‹√‹ ”‹„bø·»… ”ʇƒ”‹«›W‹·‹‚®‹·.
±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹·
aÊPÖü·PÖ Ø‡wPÊ, T›ÒÊW‹Ÿ‹ A£ƒP‹§/v‹·¬≤…PʇpÖ À‹√‹OÊ, v‹·¬≤…PʇpÖ ±›”Öü·PÖ, ±‹≈®‹Ò‹§ aÊPÖW‹Ÿ‹ ±‹≈£W‹Ÿ‹·, ¥Ê‰‡»¡„
±‹≈ª›√‹, vÊπpÖ P›vÖÏ, GqG‹ÂÖ P›vÖÏ, ÷‹”›§P‹“√‹®‹ ”‹Ò›¬±‹ÆÊ, ”›P‹–‹·r Œ∆·R C∆…®‹ P›√‹| aÊPÖ ›±‹”›£, Aó®Ê‡Õ‹
(‹fi¬ÌvʇpÖ) A•‹› T›ÒÊø· ±‹ƒø·»… ü®‹«›‹OÊ CÒ›¬©W‹⁄W›X Ø©Ï–‹r›®‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ‹‹·æ ®‹√‹”‹„bø·»…
”ʇƒ”‹«›W‹·‹‚®‹·. ƒøfi¿·£/±‹ƒ÷›√‹®‹ ‹·„∆ ›¿·®Ê A‹óø·»… ؇v‹∆≥qr√‹·‹ ƒøfi¿·£ A•‹› ±‹ƒ÷›√‹‹Æ‹·∞
(E®›÷‹√‹OÊW›X Bi‡‹Æ‹ PÊ≈wpÖ P›vÖÏW‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê Æ‹À‡P‹√‹| Õ‹·∆R®‹ ”›ß¿· ‹gÏÆ‹) ◊Ì®ÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹¤«›W‹·‹‚©∆….
À‹√‹OÊW‹Ÿ‹·
A) Ø‹·æ ü⁄ C√‹·‹ T›ÒÊø· Àa›√‹®‹»… AÆ‹·bÒ‹›X√‹©®‹™√Ê (E®›÷‹√‹OÊW›X, ±›”Öü·PÖ C√‹·‹ T›ÒÊ), Ø‹·æ
T›ÒÊø· Ø‹Ï÷‹OÊø·»… ‹·Ò‹·§ A®‹√‹»…√‹·‹ GÌq≈W‹Ÿ‹ ±‹ƒŒ‡∆ÆÊø·»… Ø‹·WÊ ”‹÷›ø·›W‹·‹ÌÒÊ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ T›ÒÊø·
‹fi‘P‹ À‹√‹OÊø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê. B) Ø‹·æ T›ÒÊø· ±‹≈P›√‹PÊR ”›‹fiÆ‹¬›X ∆ª‹¬À√‹·‹ T›ÒÊ À‹√‹OÊW‹⁄WÊ A£ƒP‹§›X
P‹„v‹ ؇‹‚ ±‹≈ª›√‹ ؇w, ÷Êa‹·c ”‹∆ T›ÒÊ À‹√‹OÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹¤ü÷‹·®›X®Ê. D ±‹≈ª›√‹‹Æ‹·∞ ®‹√‹ ”‹„bø·»…
”‹„b”‹«›X®Ê. C) PËÌo√ÖÆ‹»… ؇‹‚ Ø‹·æ PÊ„ÆÊø· PÊ∆‹‚ «Ê‡›®Ê‡ÀW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÆÊ„‡v‹ü÷‹·®‹·. Æ‹‹·æ ü⁄ CÌÒ‹÷‹
”Ë∆ª‹¬W‹Ÿ‹· C®‹™√Ê, GqG‹ÂÖÆ‹»… A•‹› Ø‹·æ CÌo√ÖÆÊpÖ T›ÒÊø· ‹·„∆P‹ «Ê‡›®Ê‡ÀW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÆÊ„‡v‹∆„ü÷‹·®‹·.
D) ؇‹‚ Cbf‘®‹»…, ‹·Ò‹·§ Æ‹‹·æ ü⁄ CÌÒ‹÷‹ ”Ë∆ª‹¬ C®‹™»…, Ø‹·æ T›ÒÊø· À‹√‹OÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ C&Ê·Á«Ö A•‹› Æ‹‹·æ
”‹·√‹Q“Ò‹ CÌo√ÖÆÊpÖ ∏›¬ÌQÌWÖ ”ʇÊø· ‹·„∆P‹ P‹„v‹ P‹Ÿ‹·◊”‹·Òʧ‡Ê.
8.1.2 ”›‹ó sʇ‹~W‹Ÿ‹·
”›‹ó sʇ‹~ø· A‹ó±‹‰‹Ï ◊Ì®ÊWÊÒ‹
Æ›‹‚ A) A‹ ó ‹ ··Xø··‹ Ê „®‹ ∆· ”›‹ ó sÊ ‡‹ ~ø· ◊Ì®Ê WÊ Ò‹ P›RX P›ø·ÏÀóø· ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞ Ø‹ ·WÊ Ø‡v‹ ·ÒÊ §‡Ê .
B) ”›‹ó sʇ‹~ø· A‹ó±‹‰‹Ï ◊Ì®ÊWÊÒ‹P›RX üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹ ؇£ø·Æ‹·∞ ±‹≈P‹o ‹fiv‹·Òʧ‡Ê.
P›«›£‡Ò‹ (K‹√Öv‹„¬) ”›‹ó sʇ‹~W‹Ÿ‹ Æ‹À‡P‹√‹|
A‹ó ‹··X®‹ ©Æ›ÌP‹®‹ Æ‹ÌÒ‹√‹ ؇‹‚ sʇ‹~W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ‹À‡P‹ƒ‘®‹√Ê AÆ‹Ãø·›W‹·‹ üwx ®‹√‹‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
sʇ‹~W‹⁄WÊ ±‹≈£øfiX ‹··ÌW‹v‹W‹Ÿ‹· (Av›ÃÆÖ’W‹Ÿ‹·)
”›‹ó sʇ‹~W‹⁄WÊ ±‹≈£øfiX ∆ª‹¬À√‹·‹ ”›∆/K‹√Öv›≈¥Ör ”Ë∆ª‹¬‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê.
8.1.3 "ÆÊ„‡ µ≈«Ö’' T›ÒÊ
J̮ʄ‡ "Õ‹„Æ‹¬' A•‹› Ò‹·Ì∏› P‹wÊ· P‹Ø–‹u Œ∆·RW‹Ÿ‹·Ÿ‹¤ JÌ®‹· ‹·„∆ ∏›¬ÌQÌWÖ "ÆÊ„‡ µ≈«Ö’' T›ÒÊø·Æ‹·∞
∆ª‹¬›X”‹·Òʧ‡Ê. CÌÒ‹÷‹ T›ÒÊø·»…Æ‹ ÀºÆ‹∞ ”ʇÊW‹Ÿ‹·/EÒ‹≥Æ‹∞W‹⁄WÊ AÆ‹Ãø·›W‹·‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ JÌ®‹· ±‹≈Òʬ‡P‹›®‹
®‹√‹ ”‹„bø·»… ؇v‹«›W‹·‹‚®‹·.CÌÒ‹÷‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹»… «Ê‡›®Ê‡ÀW‹Ÿ‹ ”‹Ã√‹„±‹ ‹·Ò‹·§ ”‹ÌTʬ ‘‡À·Ò‹›X√‹ü÷‹·®‹·; T›ÒÊ
ÒÊ√Êø··‹ ”‹‹·ø·®‹»… D Àa›√‹®‹»… Ø‹·WÊ ±›√‹®‹Õ‹ÏP‹ ƒ‡£ø·»… ‹fi◊£ ؇v‹«›W‹·‹‚®‹·.
8.1.4 A±›≈±‹§ ‹ø·”‹R√‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹·
؇‹‚ Pʇ⁄®‹√Ê, K‹Ï A±›≈±‹§ ‹ø·”‹R√‹· sʇ‹~ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ÒÊ√Êø·ü∆…√‹· ‹·Ò‹§®‹√‹ ±‹≈a›∆ÆÊø·Æ‹·∞ Æ‹vÊ”‹·‹‚®‹·
÷ʇWÊ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
8.1.5 ÀÕʇ–‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹·
◊ƒø· Æ›W‹ƒP‹√‹·, Õ›ƒ‡ƒP‹›X AÕ‹P‹§›X√‹·‹ ‹¬Q§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ AÆ‹P‹“√‹”‹ß√‹· Æ‹Ê„æÌ©WÊ ∏›¬ÌQÌWÖ ‹¬‹÷›√‹ Æ‹vÊ”‹∆·
”‹·∆ª‹ ‹·Ò‹·§ AÆ‹·P‹„∆P‹√‹›W‹·‹ÌÒÊ G∆… ±‹≈ø·Ò‹∞W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ‹vÊ”‹·Òʧ‡Ê. CÌÒ‹÷‹ AiÏ®›√‹ƒW›X ‹·Ò‹·§ W›≈÷‹P‹ƒW›X
AÆ‹·P‹„∆P‹√‹›®‹ ؇£W‹Ÿ‹Æ‹·∞, EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ ”ʇÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ Ò‹øfiƒ”‹·‹‚®‹· C®‹√‹»… ”ʇ√‹·Ò‹§®Ê. AÌ´‹√‹·/CÒ‹√‹
Õ›ƒ‡ƒP‹›X AÕ‹P‹§√›X√‹·‹ ‹¬Q§W‹Ÿ‹· Ò‹‹·WÊ ‹·Ò‹·§ ∏›¬ÌPÖ Cü∫ƒW‹„ £⁄©√‹·‹ ”›Q“®›√‹√Ê„ü∫√Ê„Ì©WÊ ‹¬Q§W‹Ò‹›X
∏›¬ÌQWÊ üÌ®‹√Ê, T›ÒÊ ÒÊ√Êø··‹‚®‹P›RX ∏ʇP›W‹·‹ P›ø·ÏÀóW‹Ÿ‹ üWÊY ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ üWÊY Æ›‹‚
‹fi◊£ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
”›‹fiÆ‹¬›X AÆ‹P‹“√‹”‹ß ‹¬Q§ W‹⁄WÊ ‹·Ò‹·§ AÌ´‹ ‹¬Q§ W‹⁄WÊ aÊPÖü·PÖ ”Ë∆ª‹¬‹Æ‹·∞ ؇v‹«›W‹·‹‚©∆… . A®›W‹„¬,
b∆… √Ê ”›∆W‹ Ÿ‹ B‹ óP‹ ‹ ·√‹ ·±›‹ £, ”‹ ·À´› (ø··q»q) π∆·… W‹ Ÿ‹ ·, CÒ›¬©W‹ Ÿ‹ ”‹ ∆·›X Ø‹ ·æ ◊Ò›”‹ Q§
”‹Ì√‹P‹“OÊø· √‹PÊ„“‡±›ø·W‹Ÿ‹ ”‹◊Ò‹, aÊPÖü·PÖ Ø‡v‹·‹‚®‹√‹ üWÊY Àa›√‹ ‹fiv‹·Òʧ‡Ê.
8.1.6 Ø—ø·/A±‹≈‹£Ï T›ÒÊW‹Ÿ‹·
Æ›‹‚ A) T›ÒÊø·Æ‹·∞ ±‹ƒa‹»Ò‹WÊ„⁄”‹®Ê C®‹™√Ê G–‹·r ”‹‹·ø·®‹ Æ‹ÌÒ‹√‹ Ø‹·æ T›ÒÊø·· Ø—ø·/A±‹≈‹£Ï T›ÒÊ
GØ‘PÊ„Ÿ‹·¤‹‚®‹· GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ ؇‹‚ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø··‹ ʇŸÊø·»… Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. Ø‹·æ T›ÒÊø·· Ø—ø·,
A±‹≈‹£Ï GÌ®ÊØ‘PÊ„Ÿ‹·¤‹ A•‹› A®›À (AÆÖPÊ… Á‹ÂÖx) T›ÒÊ¡·Ì®‹· ±‹ƒW‹~Ò‹›W‹·‹ ‹·„√‹· £ÌW‹Ÿ‹ Ê„®‹∆·,
‹·Ò‹·§ ®‹√‹ ”‹„bWÊ AÆ‹·W‹·|›X Ò‹Ò‹’ÌüÌó ”‹Q≈ø·WÊ„⁄”‹·ÀPÊW›X ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ ”‹◊Ò‹, ±‹ƒO›‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ
£⁄”‹«›W‹·‹‚®‹·. B) T›ÒÊø·Æ‹·∞ ”‹Q≈ø·WÊ„⁄”‹∏ʇP›®‹√Ê Ø‡‹‚ AÆ‹·”‹ƒ”‹∏ʇP›®‹ P›ø·ÏÀóø·Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
8.1.7 Ø‹·æ T›ÒÊø· ‹··a‹·cÀPÊ
”›‹fiÆ‹¬ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»…, Ø‹·WÊ P‹Ø–‹u 30 ©Æ‹W‹Ÿ‹ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹®Ê Æ›‹‚ Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ‹··a‹·c‹‚©∆…. "”›‹fiÆ‹¬'‹∆…®‹
”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹ E®›÷‹√‹OÊW‹Ÿ‹»… T›ÒÊø· AÆ‹·bÒ‹ ±‹ƒa›∆ÆÊ, CÒ›¬© ”ʇ√‹·Ò‹§Ê. CÌÒ‹÷‹ G∆… ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»…, ؇‹‚ BW‹«Ê‡
؇wøfiX√‹·‹ aÊPÖW‹⁄W›X ±‹øfiÏø· ‹¬‹”ÊßW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹fiv‹∏ʇP‹· ‹·Ò‹·§ CÌÒ‹÷‹ T›ÒÊWÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ øfi‹‚®Ê‡
÷Ê„”‹ aÊPÖW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇v‹P‹„v‹®‹·.
8.2 ”‹‹fiÕÊ„‡´‹Æ‹ (Q…ø·ƒÌWÖ) a‹P‹≈/”‹‹fi÷‹√‹| ”ʇÊW‹Ÿ‹·
A) ”‹‹fi÷‹√‹| B¶ÏP‹±‹Ò‹≈W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹≈”‹·§Ò‹±‹w‘®‹ Æ‹ÌÒ‹√‹ ؇‹‚ øfi›W‹ ÷‹|‹Æ‹·∞ ÒÊWÊø·ü÷‹·®‹· ‹·Ò‹·§ Æ‹‹·æ aÊPÖ
”‹‹fi÷‹√‹| ؇£WÊ AÆ‹·”›√‹›X ؇‹‚ ÀŸ‹ÌπÒ‹ üwxWÊ øfi›W‹ ±›Ò‹≈√›W‹·Àƒ GÌπÒ›¬© À‹√‹W‹Ÿ‹ ”‹◊Ò‹ ”‹ß⁄‡ø·
B¶ÏP‹±‹Ò‹≈ ‹·Ò‹·§ ±‹√‹‹‰ƒÆ‹ B¶ÏP‹±‹Ò‹≈W‹⁄W›X ”‹‹fiÕÊ„‡´‹Æ‹ a‹P‹≈ (Q…ø·ƒÌWÖ ”ÊÁP‹«Ö)®‹ üWÊY Æ›‹‚ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. B)
±‹√‹‹‰ƒÆ‹ aÊPÖW‹Ÿ‹ ”‹∆·›X Æ›‹‚ Ò‹P‹“|®‹ PÊ≈wpÖAÆ‹·∞ ؇v‹·‹‚®›®‹√Ê, ؇‹‚ ±‹≈”‹·§Ò‹±‹w”‹·‹ B¶ÏP‹±‹Ò‹≈W‹Ÿ‹ ”‹∆·›X
PÊ≈wpÖÆ‹ À·£, T›ÒÊW‹Ÿ‹ Ò‹Í≤§P‹√‹ ±‹ƒa›∆ÆÊ, CÒ›¬© AÆ‹Ãø·›W‹·‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹· ”ʇƒ®‹ÌÒÊ, À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞
J®‹X”‹·Òʧ‡Ê. C) Æ›‹‚ Æ‹‹·æ aÊPÖ ”‹‹fiÕÊ„‡´‹ÆÊ Ø‡£WÊ AÆ‹·”›√‹›X ”›W‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ ؇‹‚ ±‹≈”‹·§Ò‹±‹w‘®‹ aÊPÖ/
B¶ÏP‹ ±‹ Ò‹ ≈Ê ‰Ì®‹ · ‹ fiW‹ Ï®‹ »… P‹ ŸÊ ®‹ ·÷Ê „‡®‹ √Ê , JÌ®‹ · v‹ ·¬≤…PÊ ‡pÖ aÊ PÖ/B¶ÏP‹ ±‹ Ò‹ ≈Ê ‰Ì®‹ Æ‹ ·∞ ±‹ vÊ ø·∆· Ø‹ ·WÊ ”‹ ̱‹ ‰|Ï
”‹÷›ø· ؇v‹·Òʧ‡Ê. D) ؇‹‚ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Ê®›W‹ ‹·Ò‹·§ Æ‹‹·æÆ‹·∞ Pʇ⁄®›WÊ«›… Ê·‡»Æ‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
؇£ø·»… øfi‹ ‚®Ê ‡ ü®‹ «›‹ OÊ ¿·®‹ ™√Ê , ±‹ ƒ–‹ ¢Ò‹ ؇£ø·Æ‹ ·∞ Æ‹ ‹ ·æ h›∆Ò›| ‹ ·Ò‹ ·§ G∆… Õ›TÊ W‹ Ÿ‹ »… ±‹ ≈®‹ ŒÏ”‹ «›W‹ ·‹ ‚®‹ ·.
8.3 Æ‹W‹®‹· «Ê‡›®Ê‡À
Ø‹·æ T›ÒÊ C√‹·ÊvÊø·«Ê…«›… Æ›‹‚ PËÌo√ÖW‹Ÿ‹»… aÊPÖ/Æ‹W‹®‹Æ‹·∞ ‘ÇP‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ Æ‹W‹®‹Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê. B√ÖπI
خʇÏÕ‹Æ‹W‹Ÿ‹ ±‹≈P›√‹ Æ›‹‚ CÌÒ‹÷‹ Õ›TÊW‹Ÿ‹»… ÷‹ŸÊø·/À√‹„±‹WÊ„Ìv‹ ÆÊ„‡o·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§/A•‹› bP‹R Æ›|¬W‹Ÿ‹Æ‹·∞
ÀØ‹·ø· ‹fiv‹·Òʧ‡Ê.
JÌ®‹· Ø©Ï–‹r Ê„Ò‹§QRÌÒ‹ ÷ÊbcÆ‹ «Ê‡›®Ê‡ÀW‹⁄W›X ؇‹‚ Ø‹·æ ±›¬ÆÖ Æ‹Ìü√‹Æ‹·∞ Æ‹‹·WÊ Ø‡v‹∏ʇP›©‡Ò‹·.
8.3.1 ±‹≈Ò‹¬P‹“ Êa‹cW‹Ÿ‹· (vÊÁ√ÊPÖr vÊπpÖW‹Ÿ‹·) ‹·Ò‹·§ ”›ß¿· ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹·
A) T›ÒÊ ÒÊ√Êø··‹ ”‹‹·ø·®‹»… ±‹≈Ò‹¬P‹“ Êa‹cW‹Ÿ‹·/”›ß¿· ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹· ÷ʇWÊ PÊ∆”‹ ‹fiv‹·Ò‹§Ê ‹·Ò‹·§ A‹‚W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ
®›S∆·/√‹®‹·™ ±‹w”‹ü÷‹·®‹· ‹·Ò‹·§ A‹‚W‹⁄WÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ ‹·„v‹ü÷‹·®›®‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ Àa›√‹›X Æ›‹‚ Ø‹·WÊ
£⁄”‹ ·ÒÊ §‡Ê . ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ /P›∆P›∆PÊ R AÆ‹ ÿ·”‹ «›W‹ ·‹ ‚®‹ ·. B) ±‹ ≈Ò‹ ¬P‹ “ Ê a‹ cW‹ ⁄W›X [E®›÷‹ √‹ OÊ WÊ , C«Ê P›ÛØPÖ Q…ø·ƒÌWÖ
”‹Àχ”Ö (C‘G”Ö)] ؇‹‚ ؇w√‹·‹ Aó®Ê‡Õ‹ ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹ ”›ß¿· ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹ ±‹≈P›√‹ Æ›‹‚ P‹≈‹· ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê.
Aó®Ê‡Õ‹®‹ ±›∆ÆÊø·»… øfi‹‚®Ê‡ ÀŸ‹Ìü A•‹› A”‹¥‹∆ÒÊ¿·Ì®›X B¶ÏP‹ ÷›Ø A•‹› ÷Êa‹·c‹ƒ Êa‹c EÌp›®‹√Ê,
∏›¬ÌQÆ‹ ±‹ƒ÷›√‹ ؇£WÊ AÆ‹·”›√‹›X Æ›‹‚ ±‹ƒ÷›√‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê. Ø‹·æ T›ÒÊø·»… ”›P‹–‹·r Œ∆·R C∆…®‹ P›√‹| Aó
®Ê‡Õ‹‹Æ‹·∞ ±›»”‹«›W‹©®‹™√Ê, P›∆P›∆PÊR ±‹ƒ–‹¢Ò‹›W‹·‹ ®‹√‹ ”‹„bø· ±‹≈P›√‹ Æ›‹‚ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ AƋÿ·”‹·Òʧ‡Ê; C)
À±Ê ≈‡–‹ P‹ √‹ (√Ê À·o√Ö) HhÊ Ìo√›X Æ›‹ ‚ P›ø·ÏØ‹ Ï◊”‹ ·›W‹ , C«Ê P›ÛØPÖ Q…ø·ƒÌWÖ ”‹ Àχ”ÖÆ‹ (C‘G”Ö) Àa›√‹ ®‹ »…
À±Ê ≈‡–‹ |‹ Æ‹ ·∞ ‹ fiv‹ ·‹ Ê ‡ŸÊ À±Ê ≈‡–‹ |®‹ ±›≈±‹ §P‹ Ò‹ σWÊ À±Ê ≈‡–‹ |®‹ ”‹ „a‹ ÆÊ ø·Æ‹ ·∞ P‹ Ÿ‹ ·◊”‹ ·ÒÊ §‡Ê ; D) ±‹ ≈Ò‹ ¬P‹ “ Ê a‹ c®‹ wø·»…
Ø‹·æ T›ÒÊ¿·Ì®‹ A±›≈óP‹ÍÒ‹›X/Ò‹±›≥X Êa‹c ‹fiv‹«›X®Ê GÌ®‹· Ø´›Ï√‹›®‹ P‹„v‹«Ê‡, üwx ”‹◊Ò‹›X Ø‹·æ
T›ÒÊø·»…Æ‹ Ê„Ò‹§‹Æ‹·∞ ◊Ì©√‹·X”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ ∏›¬ÌQÆ‹ ±‹ƒ÷›√‹ ؇£WÊ AÆ‹·”›√‹›X Ø‹·WÊ ±‹ƒ÷›√‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
8.4 ±›‹£ Ò‹vÊø··‹ ”‹ÌüÌ´‹®‹ ”Ë∆ª‹¬
A) ؇‹‚ h›ƒWÊ„⁄‘®‹ aÊPÖW‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… Æ›‹‚ ØÀ·æÌ®‹ ±›‹£ Ò‹vÊø··‹ ”‹ÌüÌ´‹®‹ ”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞ ‘ÇP‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê.
Æ›‹‚ DW›W‹«Ê‡ D aÊPÖW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ”‹‹fiÕÊ„‡óÒ‹ ‹fiw∆…›®‹√Ê Ø‹·æ ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹ ‘ÇP‹Í£ø· Æ‹ÌÒ‹√‹ Ò‹P‹“|ʇ ‘ÇP‹Í£ø·Æ‹·∞
؇v‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ P›ø·Ï ‹◊”‹·Òʧ‡Ê. B) øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈ª›√‹W‹⁄®‹™√Ê, Æ›‹‚ A‹Æ‹·∞ AƋÿ·”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ P›∆P›∆PÊR
±‹ƒ–‹¢Ò‹›W‹·‹ ®‹√‹ ”‹„bø·»… A‹Æ‹·∞ ”ʇƒ”‹·Òʧ‡Ê. C) ±›‹£ Ò‹vÊø··‹ ”‹ÌüÌó ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹ ‘ÇP‹Í£ø· Æ‹ÌÒ‹√‹ aÊPÖ
JÌ®‹Æ‹·∞ ±›‹£”‹«›®‹√Ê, Æ›‹‚ ª‹£Ï ‹fiwPÊ„v‹·Òʧ‡Ê (ƒCÌü”ÖÏ) ‹·Ò‹·§ ∏›¬ÌQÆ‹ ±‹ƒ÷›√‹ ؇£WÊ AÆ‹·”›√‹›X
Ø‹·WÊ ±‹ƒ÷›√‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
8.5 Ø‹·æ ‹·„∆P‹ h›ƒWÊ üÌ®‹ aÊPÖ/Êa‹c (vÊπpÖ) ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹·
A) P›Æ‹„ØÆ‹ AW‹Ò‹¬PÊR Ò‹P‹R P›«›‹óW‹⁄W›X Æ›‹‚ Ø‹·æ T›ÒÊ¿·Ì®‹ ±›‹£”‹«›®‹ ‹·„∆ aÊPÖW‹Ÿ‹Æ‹·∞/Êa‹c ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞
A•‹› A‹‚W‹Ÿ‹ ±‹≈£W‹Ÿ‹Æ‹·∞ A•‹› bÒ‹≈W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Co·rPÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê. B) Æ‹‹·æ ü⁄ ®›S«›£W‹Ÿ‹· E±‹∆üúÀ√‹·‹‹√ÊWÊ,
”›P‹“ ¬®‹ √‹„±‹®‹»… aÊPÖ/Êa‹c ”‹„a‹ÆÊ A•‹› A‹‚W‹Ÿ‹ ±‹≈£ø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê. Ø‹·æ T›ÒÊ¿·Ì®‹ ±›‹£”‹«›®‹ aÊPÖ/Êa‹c
”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… À›®‹À®‹™√Ê, JÌ®‹· ‹–‹Ï®Ê„Ÿ‹WÊ PÊ„‡ƒPÊø·Æ‹·∞ ‹fiv‹«›®‹√Ê, øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈ª›√‹‹Æ‹·∞
AÆ‹ ÿ·”‹ «›W‹ ·‹ ‚©∆… ‹ ·Ò‹ ·§ JÌ®‹ · ‹ –‹ ÏQRÌÒ‹ ÷Ê bcÆ‹ A‹ óW›X ®‹ √‹ ”‹ „bø· ±‹ ≈P›√‹ ±‹ ≈ª›√‹ W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ AÆ‹ ÿ·”‹ «›W‹ ·‹ ‚®‹ ·.
C) A±‹ ≈®‹ Ò‹ § aÊ PÖW‹ Ÿ‹ · ‹ ·Ò‹ ·§ Ò›ƒ‡P‹ ·&∏›◊√‹ (LpÖ&B¥Ö&vÊ ‡pÖ) aÊ PÖW‹ Ÿ‹ Àa›√‹ ®‹ »… Æ›‹ ‚ øfi‹ P‹ ≈‹ · ÒÊ WÊ ®‹ ·PÊ „Ÿ‹ ·¤ÒÊ §‡Ê
GÌü·®‹ Æ‹ ·∞ £⁄”‹ ·ÒÊ §‡Ê . T›ÒÊ ø·»… ÕÊ ‡–‹ Ê „Ò‹ § C∆…®‹ P›√‹ | ◊Ì®Ê üÌ®‹ A±‹ ≈®‹ Ò‹ § aÊ PÖW‹ ⁄W›X Æ›‹ ‚ ±‹ ≈ª›√‹ AÆ‹ ÿ·”‹ ·ÒÊ §‡Ê .
AƋÿ·”‹«›W‹·‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ P›∆P›∆PÊR ±‹ƒ–‹¢Ò‹WÊ„Ÿ‹·¤‹ ®‹√‹”‹„bø·»… ”ʇƒ”‹«›W‹·‹‚®‹·.
8.6 Õ›TÊø· ‹··a‹·cÀPÊ/”‹ßŸ›ÌÒ‹√‹
Æ‹‹·æ Õ›TÊø·Æ‹·∞ Æ›‹‚ ‹··a‹c∆· A•‹› ”‹ßŸ›ÌÒ‹ƒ”‹∆· Cbf‘®‹√Ê, Æ›‹‚ Ø‹·WÊ A) Ø‹·æ Pʇ̮‹≈®‹»… øfi‹‚®Ê‡ ∏›¬ÌQÆ‹
øfi‹‚®Ê‡ P›øfiÏa‹√‹OÊØ√‹Ò‹ Õ›TÊ C∆…©®‹™√Ê, ‹·„√‹· £ÌW‹Ÿ‹ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ Ø‹·WÊ ∏›¬ÌQÌWÖ ”ʇÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞
؇v‹·Ò‹§«Ê‡ C√‹·‹ ±‹ƒø· üWÊY £⁄”‹·Òʧ‡Ê; B) Ø‹·æ Pʇ̮‹≈®‹»… P›øfiÏa‹√‹OÊØ√‹Ò‹ øfi‹‚®Ê‡ ∏›¬ÌQÆ‹ Õ›TÊ¿·®‹™√Ê,
G√‹v‹· £ÌW‹Ÿ‹ ”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
8.7 ©‹ÌW‹Ò‹ T›ÒÊ´›√‹P‹√‹ Àa›√‹®‹»… ®›ÊW‹Ÿ‹ £‡ƒPÊ
8.7.1 ©‹ÌW‹Ò‹ T›ÒÊ´›√‹P‹√‹ Àa›√‹®‹»… T›ÒÊW‹Ÿ‹ £‡ƒPÊW›X Æ›‹‚ ”‹√‹⁄‡P‹ÍÒ‹›®‹ ±‹≈Q≈¡·ø·Æ‹·∞ AÆ‹·”‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê.
A) EÒ‹§√‹i‡À (”‹ÊÁÏ‹√Ö)/Æ›À·Ø SÌv‹À√‹·‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹·
©‹ ÌW‹ Ò‹ sÊ ‡‹ ~®›√‹ √‹ sÊ ‡‹ ~ T›ÒÊ ø· Àa›√‹ ®‹ »…, sÊ ‡‹ ~®›√‹ √‹ · Æ›‹ fiÌP‹ Æ‹ ”Ë∆ª‹ ¬®‹ E±‹ ¡„‡W‹ ±‹ vÊ ®‹ ·PÊ „Ìw®‹ ™»…
‹·Ò‹·§ ‹fiÆ‹¬ Æ›‹fiÌP‹Æ‹ ‹fiw®‹™»… A•‹› T›ÒÊø·Æ‹·∞ EÒ‹§√‹i‡ÀÒ› SÌv‹®Ê„Ì©WÊ (""Cü∫√‹»… Jü∫√‹· A•‹›
EÒ‹ §√‹ i‡À'', A•‹ › ""øfi√Ê „ü∫√‹ · A•‹ › EÒ‹ §√‹ i‡À'', A•‹ › ""±‹ ‰‹ Ï‹ £Ï A•‹ › EÒ‹ §√‹ i‡À'' A•‹ › ""±‹ √‹ ‹ £Ï
A•‹› EÒ‹§√‹i‡À'') ÒÊ√Êø·«›X®‹™»…, D PÊŸ‹XÆ‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»… sʇ‹~ T›ÒÊø· Œ»RÆ‹ ±›‹£ø·Æ‹·∞ ©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~
T›ÒÊ ´›√‹ P‹ √‹ EÒ‹ §√‹ i‡À(W‹ Ÿ‹ ·)/Æ›À·Ø C‹ ƒWÊ ‹ fiv‹ «›W‹ ·‹ ‚®‹ ·: i) ”‹ „P‹ § ®‹ ”›§Ê ‡g¬ ”›P‹ “ ¬®‹ ‹ ·„∆P‹ EÒ‹ §√‹ i‡À(W‹ Ÿ‹ )/
Æ›À·Ø(W‹Ÿ‹) W‹·√‹·Ò‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ T›ÒÊ´›√‹P‹√‹ ‹·√‹|®‹ ›”‹§‹‹Æ‹·∞ ”›ß≤”‹«›®‹√Ê. ii) ©‹ÌW‹Ò‹√‹ T›ÒÊ¿·Ì®‹ ±›‹£
‹ fiv‹ ·‹ ‚®‹ √‹ »… ∏›¬ÌP‹ Æ‹ ·∞ Ò‹ vÊ ø··‹ øfi‹ ‚®Ê ‡ ”‹ P‹ “‹ · Æ›¬øfi∆ø·®‹ B®Ê ‡Õ‹ À∆…©®‹ ™√Ê ; ‹ ·Ò‹ ·§ iii) EÒ‹ §√‹ i‡ÀWÊ (W‹ ⁄WÊ )/
Æ›À·ØWÊ A‹√‹· ©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~®›√‹√‹ P›Æ‹„Æ‹·ƒ‡Ò›¬ ›√‹”‹·®›√‹√‹ o≈‘rø· √‹„±‹®‹»… ∏›¬ÌQØÌ®‹ ±›‹£ø·Æ‹·∞
±‹vÊø··£§®›™√Ê, A•›ÏÒÖ, A‹ƒWÊ Ø‡v‹«›®‹ CÌÒ‹÷‹ ±›‹£¿·Ì®‹ ±›‹£ ±‹vÊ®‹ EÒ‹§√‹i‡Àø·(W‹Ÿ‹)/Æ›À·Øø·
À√‹·®‹ú øfi‹‚®Ê‡ ‹¬Q§ø· ÷‹P‹·R A•‹› ®›ÊWÊ a‹·¬£ EÌp›W‹·‹‚©∆… GÌü À–‹ø·‹Æ‹·∞ ”‹≥–‹r±‹w‘®‹√Ê.
Ê·‡»Æ‹ Õ‹√‹Ò‹·§W‹⁄WÊ Aó‡Æ‹›X, EÒ‹§√‹i‡ÀWÊ(W‹⁄WÊ)/Æ›À·ØWÊ ‹fiv‹«›®‹ ±›‹£¿·Ì®‹ ∏›¬ÌQÆ‹ ÷Ê„OÊW›ƒPÊø·
”‹Ì±‹‰|Ï À”‹gÏÆÊøfiW‹·Ò‹§®Ê. CÌÒ‹÷‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»…, ©‹ÌW‹Ò‹ T›ÒÊ´›√‹√‹ T›ÒÊø· g‹fi Ê„Ò‹§ G–Êr‡ C√‹»,
EÒ‹§√›óP›√‹ ±‹≈‹fi|±‹Ò‹≈, ±‹≈Õ›”‹ØP‹ ±‹Ò‹≈ A•‹› ±Ê‰≈∏ʇpÖ, CÒ›¬©W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹≈”‹·§Ò‹±‹w”‹∏ʇPÊÌü ∏ʇwPÊ¿·∆…®Ê, A•‹›
EÒ‹§√‹i‡À¿·Ì®‹(W‹⁄Ì®‹)/Æ›À·Ø¿·Ì®‹ øfi‹‚®Ê‡ Æ‹–‹r±‹‰√ÊÁPÊ ∏›ÌvÖ A•‹› h›À·‡Æ‹· ±‹vÊø·®Ê ©‹ÌW‹Ò‹
sʇ‹~®›√‹√‹ EÒ‹§√‹i‡ÀWÊ(W‹⁄WÊ)/Æ›À·ØWÊ ±›‹£ø·Æ‹·∞ ؇v‹«›W‹·‹‚®‹·.
A) EÒ‹§√‹i‡À/Æ›À·Ø SÌv‹ C∆…®‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹·
""Cü∫√‹»… Jü∫√‹· A•‹› EÒ‹§√‹i‡À'' GÌü √‹„±‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÷Ê„√‹Ò‹·±‹w‘, ©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~®›√‹√‹· T›ÒÊW‹⁄WÊ øfi‹‚®Ê‡
Æ›‹fiÌP‹Æ‹ ‹fiw√‹®‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»… (E®›÷‹√‹OÊW›X HPÊÁP‹ A•‹› gÌqøfiX ±‹ƒa›»Ò‹ T›ÒÊW‹Ÿ‹·), ”›‹fiÆ‹¬ ‹¬Q§WÊ
AÆ‹Æ‹·P‹„∆ÒÊ ‹·Ò‹·§ AP›√‹| P‹–‹r›W‹P‹„v‹®ÊÌü AW‹Ò‹¬®‹ ®‹Í—r¿·Ì®‹ sʇ‹~®›√‹√‹ P›Æ‹„Æ‹·ƒ‡Ò›¬ ›√‹”‹·®›√‹ƒWÊ
‹·√‹·±›‹£ ؇v‹·‹ ”‹∆·›X Æ›‹‚ JÌ®‹· ”‹√‹⁄‡P‹ÍÒ‹›®‹ ±‹≈Q≈¡·ø·Æ‹·∞ AÆ‹·”‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê. Æ‹‹·æ B±‹Ò‹·§ Ø‹Ï÷‹O›
±‹≈O›»W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ®‹Í—rø·»…o·rPÊ„Ìv‹·, ©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~®›√‹√‹ T›ÒÊø·»… C√‹·‹ Œ»RW›X Æ›‹‚ JÌ®‹· P‹Ø–‹uÒ‹‹· ±›√‹ÌºP‹
À·£ø·Æ‹·∞ Ø´‹Ïƒ”‹·Òʧ‡Ê; Æ‹–‹rª‹£Ï ±‹Ò‹≈ JÌ®‹Æ‹·∞ ÷Ê„√‹Ò‹·±‹w‘ øfi‹‚®Ê‡ ®‹”›§Ê‡iÆ‹ ∏ʇwPÊ¿·∆…®Ê D À·£ø·‹√ÊWÊ
©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~®›√‹ƒWÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹or ®›ÊW‹Ÿ‹ Àa›√‹®‹»… £‡ƒPÊø·Æ‹·∞ ‹fiv‹ü÷‹·®›X®Ê.
C) ”›‹ó sʇ‹~ T›ÒÊW‹Ÿ‹ A‹ó±‹‰‹Ï ”‹‹fi≤§
”›‹ ó sÊ ‡‹ ~W‹ Ÿ‹ Àa›√‹ ®‹ »… , sÊ ‡‹ ~®›√‹ √‹ ‹ ·√‹ |®‹ ”‹ Ì®‹ ª‹ Ï®‹ »… ”›‹ ó sÊ ‡‹ ~W‹ Ÿ‹ A‹ ó±‹ ‰‹ Ï
”‹ ‹ fi≤§ WÊ A‹ P›Õ‹ À®Ê GÌ®‹ · ÷Ê ‡Ÿ‹ ·‹ SÌv‹ ‹ Æ‹ ·∞ Æ›‹ ‚ T›ÒÊ ÒÊ √Ê ø··‹ ±‹ Ò‹ ≈ ®‹ »… ¡·‡ ”Ê ‡ƒ”‹ ·ÒÊ § ‡Ê .
T›ÒÊ ÒÊ √Ê ø··‹ ±‹ Ò‹ ≈ ®‹ »… CÌÒ‹ ÷‹ A‹ ó±‹ ‰‹ Ï ◊Ì®Ê WÊ Ò‹ PÊ R AÆ‹ ·‹ ·£ øfi‹ P‹ √›√‹ ·W‹ ⁄WÊ Aó‡Æ‹ ›X®Ê
GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹„∞ Ø©Ï–‹rWÊ„⁄”‹«›W‹·‹‚®‹·. CÌÒ‹÷‹ A‹ó±‹‰‹Ï ◊Ì®ÊWÊÒ‹PÊR øfi‹‚®Ê‡ ®‹Ìv‹ ±‹≈ª›√‹ AÆ‹Ãø·›W‹·‹‚©∆….
D) ©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~®›√‹√‹ ÷Ê”‹ƒÆ‹»… Æ‹W‹©Æ‹ ±‹≈›÷‹
sʇ‹~ T›ÒÊ¡„Ì®‹√‹ EÒ‹§√‹i‡À(W‹Ÿ‹·)/Æ›À·ØWÊ ÒÊ„Ì®‹√ÊøfiW‹P‹„v‹®‹· GÌü E®Ê™‡Õ‹©Ì®‹, ©‹ÌW‹Ò‹ T›ÒÊ´›√‹P‹√‹
÷Ê”‹ƒÆ‹»… ±‹≈Q≈øfió‡Æ‹ Æ‹W‹©Æ‹ ±‹≈›÷‹PÊR ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ EÒ‹§√‹i‡À¿·Ì®‹(W‹⁄Ì®‹)/Æ›À·Ø¿·Ì®‹ ”‹„P‹§›®‹ J≤≥WÊ/
±›≈óP›√‹‹Æ‹·∞ ±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê. D ØqrÆ‹»…, D PÊŸ‹XÆ‹ G√‹v‹· B¡·RW‹Ÿ‹»… JÌ®‹Æ‹·∞ ‘ÇP‹ƒ”‹·‹ üWÊY Àa›√‹ ‹fiv‹·Òʧ‡Ê:
i) øfi‹‚®Ê‡ ◊Ì®ÊWÊÒ‹W‹Ÿ‹· C∆…©®‹™√Ê, ©‹ÌW‹Ò‹ T›ÒÊ´›√‹√‹ ÷Ê”‹ƒÆ‹»… C√‹·‹ G∆… ±‹≈Q≈øfió‡Æ‹ ±‹≈›÷‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ g‹fi
‹fiv‹∆· AÆ‹·‹·£ C√‹·‹, ""©‹ÌW‹Ò‹ Œ≈‡ ....................... C‹√‹ ”‹Ì±‹®''‹ GÌü ÷Ê”‹ƒÆ‹»… JÌ®‹· T›ÒÊø·Æ‹·∞ ÒÊ√Êø·∆·
©‹ÌW‹Ò‹ T›ÒÊ´›√‹√‹ EÒ‹§√‹i‡À(W‹Ÿ‹·)/Æ›À·Ø Æ‹‹·WÊ ±›≈óP›√‹ ؇v‹ü÷‹·®‹·.
A•‹› ii) ±‹≈Q≈øfió‡Æ‹ ±‹≈›÷‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ À±Ê≈‡–‹P‹ƒWÊ ""T›ÒÊ´›√‹P‹√‹· ©‹ÌW‹Ò‹√‹·'' GÌü q±‹≥~¡„Ì©WÊ ◊Ì©√‹·X”‹∆·
‹·Ò‹·§ A®Ê‡ ±‹≈P›√‹ EÒ‹§√‹i‡ÀWÊ(W‹⁄WÊ) Æ›À·ØWÊ £⁄”‹·‹ÌÒÊ EÒ‹§√‹i‡Àø··(W‹Ÿ‹·)/Æ›À·Øø·· Æ‹‹·WÊ ±›≈óP›√‹
؇v‹ü÷‹·®‹·. C®‹√‹ Æ‹ÌÒ‹√‹, EÒ‹§√‹i‡À(W‹Ÿ‹·)/Æ›À·Ø/P›Æ‹„Æ‹·ƒ‡Ò›¬ ›√‹”‹·®›√‹√‹· ±Ê≈‡–‹P‹√‹Æ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ‘ ”‹Ì´›Æ‹
B¶ÏP‹±‹Ò‹≈ (ÆÊWÊ„‡—¡·‡ü«Ö CÆÖ”‹·ÛÊ·ÌpÖ) A•‹› C‘G”Ö ‹W›Ï‹OÊø· ‹·„∆P‹ ”‹„P‹§ ◊Ò›óP›ƒø· ÷Ê”‹ƒÆ‹»…
±›‹£ø·Æ‹·∞ ‹fiv‹·‹ÌÒÊ ÷ʇŸ‹ü÷‹·®‹·.
8.7.2 ®›ÊW‹Ÿ‹ £‡ƒPÊW›X ”‹‹·ø·®‹ À·£
∏›¬ÌQWÊ Ò‹Í≤§øfiW‹·‹ÌÒÊ sʇ‹~®›√‹√‹ ‹·√‹|®‹ ±‹≈‹fi| ‹·Ò‹·§ ®›Êø·(W‹Ÿ‹) EbÒ‹ W‹·√‹·£Æ‹ ±‹≈”‹·§£WÊ Aó‡Æ‹›X,
®›Ê ±‹vÊ®‹ ©Æ›ÌP‹©Ì®‹ 15 ©Æ‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ À·‡√‹®‹ A‹ó¡„Ÿ‹WÊ ©‹ÌW‹Ò‹ sʇ‹~®›√‹√‹ Àa›√‹®‹»… ®›ÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ £‡ƒ”‹∆·
‹·Ò‹·§ EÒ‹§√‹i‡ÀWÊ(W‹⁄WÊ)/Æ›À·ØWÊ(W‹⁄WÊ) ±›‹£W‹Ÿ‹Æ‹·∞ πv‹·W‹vÊ ‹fiv‹∆· ±‹≈ø·£∞”‹·Òʧ‡Ê.
8.8 ”‹·√‹Q“Ò‹ sʇ‹~ «›P‹√ÖW‹Ÿ‹·
Æ›‹ ‚ D ”Ê ‡Ê ø·Æ‹ ·∞ ؇v‹ ·‹ ‚®›®‹ √Ê , ”‹ ·√‹ Q“Ò‹ sÊ ‡‹ ~ «›P‹ √Ö ‹ ·Ò‹ ·§ A‹ ·„∆¬ ‹ ”‹ ·§W‹ Ÿ‹ ”‹ ·√‹ Q“Ò‹ sÊ ‡‹ ~W‹ ⁄WÊ AÆ‹ Ãø·›W‹ ·‹
Øø·‹· ‹·Ò‹·§ P›ø·ÏÀóW‹Ÿ‹ ”‹Ì±‹‰|Ï À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê.
8.9 À®Ê‡Œ ÀØ‹·ø· ”ʇÊW‹Ÿ‹·
A) ؇‹ ‚ À®Ê ‡Œ ÀØ‹ ·ø·‹ Æ‹ ·∞ Sƒ‡©”‹ ·›W‹ A•‹ › ‹ fi√‹ ·›W‹ , D ”Ê ‡Ê W‹ Ÿ‹ ‹ fi◊£, À®Ê ‡Œ ÀØ‹ ·ø· «Ê ‡›®Ê ‡ÀW‹ ⁄WÊ
AÆ‹Ãø·›W‹·‹ ÀØ‹·ø· ®‹√‹ ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê. A®‹· ”›´‹¬À∆…©®‹™√Ê,
A‹‚W‹Ÿ‹ «ÊP›Ra›√‹‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ‹fiv‹«›W‹·Ò‹§®Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. B) Ø‹·WÊ ÷‹|‹Æ‹·∞ À®Ê‡Õ‹PÊR
‹ W›Ï¿·”‹ ·‹ CaÊ f¿·®‹ ™√Ê , A®‹ Æ‹ ·∞ ÷Ê ‡WÊ ‹ fiv‹ ∏Ê ‡P‹ · GÌ®‹ · Ø‹ ·WÊ £⁄”‹ ·ÒÊ §‡Ê ‹ ·Ò‹ ·§ D PÊ Ÿ‹ XÆ‹ ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞ ؇v‹ ·ÒÊ §‡Ê :
i) ”ʇÊW‹Ÿ‹ üWÊY ‹·Ò‹·§ A‹‚W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ E±‹¡„‡X”‹∏ʇP‹· GÌü·®‹√‹ À‹√‹OÊ. ii) ؇‹‚ À®Ê‡Õ‹PÊR P‹Ÿ‹·◊‘®‹ ÷‹|‹‚
A»… øfi›W‹ Ò‹ ∆·±‹ ∏Ê ‡P‹ · ‹ ·Ò‹ ·§ øfi‹ ‚®Ê ‡ ÀŸ‹ ÌüÀ®‹ ™√Ê , A®‹ √‹ P›√‹ |W‹ Ÿ‹ À‹ √‹ W‹ Ÿ‹ · iii) À®Ê ‡Œ P‹ √Ê Ø’ WÊ ±‹ ƒ‹ £Ï”‹ ·›W‹
AÆ‹Ãø·›W‹·‹ ÀØ‹·ø· ®‹√‹ («Ê‡›®Ê‡Àø· ”‹‹·ø·®‹»… C®‹· ”‹Ìª‹‹‹∆…©®‹™√Ê, Æ›‹‚ B Ê·‡«Ê D ®‹√‹‹Æ‹·∞
£⁄”‹·Òʧ‡Ê); iv) ؇‹‚ ±›‹£”‹∏ʇP›X√‹·‹ P‹À·Õ‹ÆÖ A•‹› ±‹≈ª›√‹®‹ À‹√‹W‹Ÿ‹·, ‹·Ò‹·§ ÷‹| ±‹vÊø··‹ ‹¬Q§ P‹„v‹
À®Ê‡Œ ∏›¬ÌQÆ‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±›‹£”‹∏ʇP›©‡Ò‹· GÌü Ga‹cƒPÊ. v) Ø‹·æ ‹·„∆P‹ À®Ê‡Õ‹®‹»… ±›‹£ BW‹∏ʇP›®‹√Ê Ø‡‹‚
؇w√‹·‹ ‹fi◊£ ”›P›W‹·Ò‹§®Ê¡·‡ C∆…ʇ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. øfi‹‚®Ê‡ À”‹ÌW‹£ A•‹› A±‹‰|Ï
®‹”›§Ê‡g®‹ ”‹Ì®‹ª‹Ï®‹»…, Æ›‹‚ Ø‹·WÊ Ò‹P‹“| ”‹∆÷Ê Ø‡v‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§ A®‹Æ‹·∞ ”‹ƒ±‹w”‹∆·/±‹‰|ÏWÊ„⁄”‹∆· Ø‹·WÊ
”‹÷›ø· ‹fiv‹·Òʧ‡Ê. vi) À®Ê‡Õ‹©Ì®‹ Ø‹·æ ∏›¬ÌPÖ T›ÒÊWÊ ÷‹| ‹W›Ï‹OÊøfi®‹√Ê ‘ÇP‹Í£øfi®‹ ‹·„∆ Ê„Ò‹§ ‹·Ò‹·§
øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈ª›√‹W‹⁄®‹™√Ê, A‹‚W‹Ÿ‹ üWÊY Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. P‹Ÿ‹·◊‘®‹‹√‹· G∆… ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±›‹£”‹∆· J≤≥PÊ„Ìw®‹™√Ê,
Ø‹·æ T›ÒÊWÊ Æ›‹‚ B ÷‹|‹Æ‹·∞ ±›‹£”‹·›W‹ øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤‹‚©∆…. vii) ؇‹‚ Æ‹‹·æÆ‹·∞
ÀÆ‹Ì£‘PÊ„Ìv›WÊ«›… Æ›‹‚ A≤Ï”‹·‹ À®Ê‡Œ ÀØ‹·ø· ”ʇÊW‹⁄WÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ Øøfi‹·P‹ AW‹Ò‹¬W‹Ÿ‹ üWÊY ‹·Ò‹·§
P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ üWÊY ‹fiW‹Ï®‹Õ‹ÏÆ‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê. viii) Ê„Ò‹§ gÊ·øfiW‹∏ʇP›®‹ Øø·Ò‹ Ò›ƒ‡QÆ‹ Æ‹ÌÒ‹√‹ ÀŸ‹Ìü›®‹
”‹Ì®‹ª‹Ï®‹»…, Ø‹·WÊ (A) Øø·Ò‹ Ò›ƒ‡QÆ‹ Æ‹ÌÒ‹√‹®‹ Øø·Ò‹ A‹óW›X üwxø·»… øfi‹‚®Ê‡ Æ‹–‹r®‹ ”‹∆·›X ‹·Ò‹·§
(B) À®Ê‡Œ ÀØ‹·ø· ®‹√‹®‹ ±‹≈£P‹„∆P‹√‹ a‹∆ÆÊW›X P‹„v‹ ∏›¬ÌQÆ‹ ±‹ƒ÷›√‹ ؇£WÊ AÆ‹·”›√‹›X ±‹ƒ÷›√‹‹Æ‹·∞
؇v‹ «›W‹ ·‹ ‚®‹ ·. ix) Øøfi‹ ·P‹ /Õ›”‹ Æ‹ ü®‹ ú ”‹ „a‹ ÆÊ W‹ Ÿ‹ wø·»… h›ƒWÊ ü√‹ ∏Ê ‡P›X√‹ ·‹ G∆… ±‹ ≈‹ fi|±‹ Ò‹ ≈W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ Õ‹ ·∆RÀ∆…®Ê
h›ƒWÊ Ò‹√‹«›W‹·‹‚®‹·.
8.10 ª›√‹Ò‹®Ê„Ÿ‹WÊ À±Ê≈‡–‹|
ª›√‹Ò‹®Ê„Ÿ‹WÊ Ø‹·WÊ ÷‹| À±Ê≈‡–‹| ‹fiv‹∏ʇP›®‹√Ê A®‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ‹fiv‹∏ʇP‹· GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê, ‹·Ò‹·§
A) ”Ê ‡Ê W‹ Ÿ‹ À‹ √‹ W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ ‹ ·Ò‹ ·§ A‹ ‚W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ ÷Ê ‡WÊ üŸ‹ ‘PÊ „Ÿ‹ ¤∏Ê ‡P‹ · GÆ‹ ·∞ ‹ ‚®‹ Æ‹ ·∞ £⁄”‹ ·ÒÊ §‡Ê ; B) Ø‹ ·æ AW‹ Ò‹ ¬W‹ ⁄WÊ ÷Ê „Ì®‹ ·‹ ÌÒÊ
÷‹ |‹ Æ‹ ·∞ P‹ Ÿ‹ ·◊”‹ ∆· AÒ‹ ¬ÌÒ‹ ”‹ „P‹ §›®‹ ‹ fiW‹ Ï‹ Æ‹ ·∞ ”‹ „b”‹ ·ÒÊ §‡Ê ; C) P›∆P›∆PÊ R ±‹ ƒ–‹ ¢Ò‹ ›W‹ ·‹ ®‹ √‹ ”‹ „bW‹ Æ‹ ·”›√‹ ›X
؇‹‚ D ”ʇÊW›X ±›‹£”‹∏ʇP›X√‹·‹ P‹À·Õ‹ÆÖ ”ʇƒ®‹ÌÒÊ G∆… ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
øfi‹‚®Ê‡ ÀŸ‹Ìü›®‹ ”‹Ì®‹ª‹Ï®‹»… Ø‹·W›X√‹·‹ Æ‹–‹r /÷Êa‹·c‹ƒ Êa‹cW‹Ÿ‹ ”‹∆·›X ∏›¬ÌQÆ‹ ±‹ƒ÷›√‹ ؇£WÊ
AÆ‹·W‹·|›X Æ›‹‚ Ø‹·WÊ ±‹ƒ÷›√‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
8.11 ”›∆ ؇v‹·ÀPÊ
Ø‹·WÊ ”›∆ ؇v‹·‹ Ê„®‹∆· A•‹› Ø‹·æ K‹√Öv›≈¥Ör , PÊ≈wpÖ P›vÖÏ À·£ A•‹› CÒ‹√‹ ”›∆‹Æ‹·∞ Hƒ”‹·‹
Ê„®‹∆·, ؇‹®‹Æ‹·∞ ‹·√‹·±›‹£ ‹fiv‹ü»…√ʇ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ ‹ÂË∆¬‹fi±‹Æ‹ ‹fiv‹·Òʧ‡Ê.
Æ›‹‚ Ø‹·WÊ ”‹÷›ø· ‹fiv‹«›W‹®Ê C®‹™√Ê, ”›∆PÊR AiÏ ”‹»…”‹«›®‹ Ê„Ò‹§‹‚ G√‹v‹· ∆P‹“ √‹„±›¿·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ À·‡√‹©®‹™
±‹P‹“®‹»…, A‘ÇP‹Í£W›X P›√‹|‹Æ‹·∞ (W‹Ÿ‹Æ‹·∞) Æ›‹‚ »UÒ‹ √‹„±‹®‹»… £⁄”‹·Òʧ‡Ê. Ø‹·æ ÷Ê„OÊW›ƒPÊW‹⁄W›X ‹¬Q§¡„ü∫√‹
W›¬√‹Ìq A•‹› CÒ‹√‹ ª‹®‹≈ÒÊø·Æ‹·∞ Æ›‹‚ ‘ÇP‹ƒ”‹∏ʇP‹· GÌ®‹· ؇‹‚ üø·‘®‹√Ê, W›¬√‹Ìq A•‹› CÒ‹√‹ ª‹®‹≈ÒÊø·Æ‹·∞
؇v‹·£§√‹·‹ ‹¬Q§WÊ A•‹› A‹√‹ P›Æ‹„Æ‹· ”‹∆÷ÊW›√‹ƒWÊ Ø‹·æ B¶ÏP‹ ±‹ƒ‘ߣø· üWÊXÆ‹ T›”‹X ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ؇v‹∆·
Æ›‹‚ Ø‹·æ AÆ‹·‹·£ PʇŸ‹ü÷‹·®‹·. C–‹r∆…®Ê, A) Ò‹‹·æ ü®‹úÒÊø·Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ Ò‹‹·æ Ø´›Ï√‹®‹ ”‹Ìª›‹¬ ±‹ƒO›‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞
A‹√‹· A•‹Ï‹fiwPÊ„Ÿ‹·¤Ò›§√Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ T›Ò‹ƒ±‹w”‹∆· ”‹ÃÒ‹ÌÒ‹≈ P›Æ‹„Æ‹· ”‹∆÷Ê ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤‹ÌÒÊ Æ›‹‚ A‹√‹Æ‹·∞
±Ê‰≈‡Ò›’◊”‹·Òʧ‡Ê (EbÒ‹À√‹·‹»…, ”‹◊ ÷›P‹∆· Æ›‹‚ A‹ƒWÊ Ø‡v‹·‹ ®‹”›§Ê‡g·W‹Ÿ‹»… D ”‹∆÷Ê JÌ®‹· ”‹≥–‹r›®‹ ‹·Ò‹·§
Ø”‹’ÌÕ‹ø·›®‹ ”‹„a‹ÆÊø· √‹„±‹®‹»… C√‹·Ò‹§®Ê); B) W›¬√‹Ìq A•‹› CÒ‹√‹ ª‹®‹≈ÒÊ Ø‡v‹·‹‚®‹√‹ ‹·„∆P‹ Ø‹·æ ü®‹»WÊ
A•‹› ØÊ„æÌ©WÊ A‹√‹· ÷Ê„OÊW›√‹√›W‹·Ò›§√Ê GÌü·®‹Æ‹·∞ ÷ʇŸ‹·Òʧ‡Ê; ‹·Ò‹·§ C) A‹√‹ ÷Ê„OÊW›ƒPÊ HÆ‹· GÌü·®‹Æ‹·∞
A‹ƒWÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
8.11.1 M·| EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹·
”›∆P›RX AiÏW‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ A‹‚W‹Ÿ‹ À«Ê›ƒ A) JÌ®‹· M·| EÒ‹≥Æ‹∞‹Æ‹·∞ ؇v‹·›W‹, D À–‹ø·W‹Ÿ‹ üWÊY CÒ‹√‹
∏›¬ÌPÖW‹ŸÊ„Ì©WÊ A•‹Ï±‹‰|Ï›®‹ Ò‹·∆ÆÊ ”›´‹¬›W‹·‹ÌÒÊ, ‹·Ò‹·§ JÌ®‹· ‹fi◊£±›≈±‹§ Ø´›Ï√‹ ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹¤∆· Ø‹·WÊ
AÆ‹ ·P‹ „∆›W‹ ·‹ ÌÒÊ , AÆ‹ Ãø·›W‹ ·‹ üwx ®‹ √‹ W‹ Ÿ‹ üWÊY , À«Ê ›ƒø· ”‹ ∆·›X ±›‹ £”‹ ∏Ê ‡P›X√‹ ·‹ øfi‹ ‚®Ê ‡ Õ‹ ·∆RW‹ Ÿ‹ ·/
±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ üWÊY, A‹ó±‹‰‹Ï ±›‹£ø· B¡·RW‹Ÿ‹ üWÊY ‹·Ò‹·§ øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈ª›√‹W‹⁄®‹™√Ê A‹‚W‹Ÿ‹ üWÊY, ‹·Ò‹·§ ”›∆
±‹ vÊ ø··‹ ‹ √‹ ◊Ò‹ ®‹ Ê ·‡«Ê ±‹ ≈ª›‹ π‡√‹ ·‹ øfi‹ ‚®Ê ‡ CÒ‹ √‹ Àa›√‹ ®‹ üWÊ Y Æ›‹ ‚ ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞ J®‹ X”‹ ·ÒÊ §‡Ê . B) ”›∆®‹
AiÏø· À«Ê›ƒW›X AW‹Ò‹¬›W‹·‹ G∆… À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ›‹‚ ”›‹fiÆ‹¬›X AiÏø· ”‹‹·ø·®‹»… ±‹vÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê.
Æ‹‹·WÊ ÷Êa‹·c‹ƒ ‹fi◊£ ∏ʇP›X®‹™√Ê, Ò‹P‹“|ʇ Ø‹·æÆ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ”‹·Òʧ‡Ê. C) M·|®‹ À·£ø· hÊ„ÒÊ A®‹√‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§
P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ üWÊY Ø‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê. D) PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ Æ›‹‚ Ø‹·æ ‹·„∆P‹ ±‹≈”‹·§Ò‹›®‹ G∆… ®‹”›§Ê‡g·W‹Ÿ‹
Aó±‹≈‹fi~Ò‹ ±‹≈£W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ A‹‚W‹Ÿ‹ hÊ„ÒÊø·»… M·| ®‹”›§Ê‡iÆ‹»… E®‹ú ÍÒ‹›®‹ G∆… ∆W‹Ò‹·§W‹Ÿ‹ JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞
Æ‹‹·æ SbÏÆ‹»… Ø‹·WÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê; E) ”›∆ ؇wPÊø· Àa›√‹®‹»… Æ›‹‚ »ÌW‹, h›£ ‹·Ò‹·§ ´‹‹·Ï®‹ B´›√‹®‹ Ê·‡«Ê
øfi‹‚®Ê‡ ªÊ‡®‹ª›‹‹Æ‹·∞ ‹fiv‹·‹‚©∆…. A®›W‹„¬, D Àa›√‹‹‚ ”‹‹fig®‹ ÀºÆ‹∞ ‹W‹ÏW‹Ÿ‹ ”‹∆·›X √‹„±‹‚WÊ„Ìw√‹·‹
¡„‡gÆÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹≈‹£ÏÒ‹WÊ„⁄”‹·‹‚®‹ƒÌ®‹ A•‹› A‹‚W‹Ÿ‹»… ±›«Ê„YŸ‹·¤‹‚®‹ƒÌ®‹ Æ‹‹·æÆ‹·∞ Ò‹vÊø··‹‚©∆…. F)
”›‹fiÆ‹¬›X Æ›‹‚ ”›∆ T›ÒÊW‹Ÿ‹ ‹W›Ï‹OÊW›X ÀÆ‹Ì£ø· Ê·‡√ÊWÊ À«Ê›ƒ ‹fiv‹·‹‚®‹· ”›∆ ±‹vÊø··‹‹√‹ A•‹›
∏›¬ÌPÖ/À£§‡ø· ”‹Ì”Êßø· ‹·„∆P‹ ®Ê„√ÊÒ‹ ÀÆ‹Ì£ø· Ê·‡√ÊWʇ.
8.12 W›¬√‹Ìq
؇‹‚ øfi‹‚®Ê‡ ”›∆P›RX W›¬√‹Ìq®›√‹√›W‹·‹ Àa›√‹®‹»…®‹™√Ê, Æ›‹‚ Ø‹·WÊ D PÊŸ‹XÆ‹ Àa›√‹W‹Ÿ‹ üWÊY £⁄”‹·Òʧ‡Ê :
A) W›¬√‹Ìq®›√‹√›X Ø‹·æ ÷Ê„OÊW›ƒPÊ; B) ∏›¬ÌQWÊ Ø‹·æ ‹·„∆P‹ ü®‹ú›X√‹·‹ ÷Ê„OÊW›ƒPÊø· Ê„Ò‹§; C) Ø‹·æ
÷Ê„OÊW›ƒPÊø·Æ‹·∞ ”‹Ì®›ø·‹fiv‹·‹ÌÒÊ Æ›‹‚ Ø‹·WÊ ÷ʇŸ‹·‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹·; D) W›¬√‹Ìq®›√‹√›X ؇‹‚ ”‹Ì®›ø·
‹fiv‹·‹‚®‹√‹»… A”‹¥‹∆√›®‹√Ê ∏›¬ÌQÆ‹»…√‹·‹ Ø‹·æ CÒ‹√‹ ´‹Æ‹©Ì®‹ ”‹Ì®›ø· ‹fiv‹ü÷‹·®Ê; E) W›¬√‹Ìq®›√‹√›X
Ø‹·æ ÷Ê„OÊW›ƒPÊW‹Ÿ‹· JÌ®‹· Ø©Ï–‹r ±‹≈‹fi|PÊR ‘‡À·Ò‹›X√‹·Ò‹§Ê¡·‡ A•‹› A‹‚ A‘‡À·Ò‹›XÊ¡·‡; ‹·Ò‹·§
F) W›¬√‹Ìq®›√‹√›X Ø‹·æ ÷Ê„OÊW›ƒPÊW‹Ÿ‹· w”Öa›hÖÏ BW‹·‹ ”‹‹·ø· ‹·Ò‹·§ ±‹ƒ‘ߣW‹Ÿ‹·, ‹·Ò‹·§ D Àa›√‹®‹»…
Æ›‹ ‚ Ø‹ ·WÊ ”‹ „a‹ ÆÊ Ø‡v‹ ·‹ À´›Æ‹ . øfi‹ ”›∆W›√‹ ƒWÊ Ø‡‹ ‚ W›¬√‹ Ìq®›√‹ √›X√‹ ·À√Ê „‡, A‹ √‹ B¶ÏP‹ ±‹ ƒ‘ߣø·»…Æ‹
øfi‹‚®Ê‡ ±‹≈£P‹„∆P‹√‹ ü®‹«›‹OÊø·/W‹Ÿ‹ üWÊY Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Ò‹§»√‹·Òʧ‡Ê.
8.13 ”›‹fiÆ‹¬ ‹fi◊£
Æ›‹‚: A) ”›∆/PÊ≈wpÖ P›vÖÏÆ‹ ‹·Ìg„√›£ø· üWÊY £⁄”‹·›W‹ AÆ‹Ãø·›W‹·‹ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹ ”‹◊Ò‹, Æ‹‹·æ ”›∆ ‹·Ò‹·§
PÊ≈wpÖ P›vÖÏ EÒ‹≥Æ‹∞W‹Ÿ‹ ‹··T›¬ÌÕ‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ À‹ƒ”‹·‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ Ø‹·WÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê. B) Ø‹·WÊ AiÏ ÷›P‹∆·
AÆ‹ ·P‹ „∆›W‹ ·‹ ÌÒÊ , Æ›‹ ‚ ØÀ·æ Ì®‹ øfi‹ ‹ fi◊£/®‹ ”›§Ê ‡g·‹ Æ‹ ·∞ ±‹ vÊ ø·üø·”‹ ·ÒÊ §‡Ê GÆ‹ ·∞ ‹ ‚®‹ √‹ ”‹ „a‹ ÆÊ Ø‡v‹ ·ÒÊ §‡Ê .
Ø‹·æ W‹·√‹·Ò‹·, ÀŸ›”‹, E®Ê„¬‡W‹, CÒ›¬©W‹⁄WÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ ØÀ·æÌ®‹ Æ›‹‚ øfi‹ ®‹”›§Ê‡g·‹Æ‹·∞ A±Ê‡Q“”‹·Òʧ‡Ê,
‹ ·Ò‹ ·§ P›Æ‹ „Æ‹ · ‹ ·Ò‹ ·§ Øøfi‹ ·P‹ AW‹ Ò‹ ¬W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ ±›»”‹ ·‹ ”‹ ∆·›X Õ›”‹ Æ‹ ü®‹ ú ±›≈óP›ƒ®‹ ‹ √‹ · Ø©Ï–‹ r WÊ „⁄‘√‹ ü÷‹ ·®›®‹
CÒ‹√‹ øfi‹‚®Ê‡ ®‹”›§Ê‡iÆ‹ üWÊY (E®›., ±›¬ÆÖ À‹√‹W‹Ÿ‹·) P‹„v‹ Ø‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê. C) AW‹Ò‹¬ÊØ‘®‹√Ê,
PÊ≈wpÖ P›vÖÏ AiÏø·»… ؇‹‚ Æ‹‹·„©‘√‹·‹ À‹√‹W‹Ÿ‹ ”‹Ò›¬±‹ÆÊW›X Æ›‹‚ C®‹P›RX Øø··P‹§WÊ„Ìw√‹·‹ HhÊØ’W‹Ÿ‹
‹·„∆P‹ Ø‹·æ ›”‹”›ßÆ‹ ‹·Ò‹·§/A•‹› P›øfiÏ∆ø·®‹ pÊ»¥Ê‰‡ÆÖ ”‹ÌTʬW‹Ÿ‹ ‹·„∆P‹ Ø‹·æÆ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ”‹·Òʧ‡Ê ‹·Ò‹·§/
A•‹› Ø‹·æ ›”‹”›ßÆ‹ ‹·Ò‹·§/A•‹› P›øfiÏ∆ø·®‹ ÀŸ›”‹PÊR S·®›™X ü√‹·Òʧ‡Ê. D) Æ›‹‚ Ø‹·WÊ K‹√Öv›≈¥ÖrÆ‹
”ËP‹ø·Ï‹Æ‹·∞ PÊ„or√Ê, A•‹› Ø‹·æ K‹√Öv›≈¥ÖrÆ‹ DXÆ‹ À·£ø·Æ‹·∞ Hƒ‘®‹√Ê, Ø‹·æ K‹√Öv›≈¥ÖrAÆ‹·∞ ∏ʇwPÊø·
Ê·‡√ÊWÊ A•‹› AÆ‹¬•› ‹·√‹·±›‹£”‹∏ʇPʇ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê. AW‹Ò‹¬À®‹™√Ê, Æ›‹‚ B÷‹ƒÒ‹ AóP‹ Ê„Ò‹§®‹
«ÊP›Ra›√‹‹Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ‹fiv‹«›W‹·Ò‹§®Ê ‹·Ò‹·§ A£®Ê‡ø· ”›∆ Ê„Ò‹§®‹ Ê·‡«Ê üwxø·Æ‹·∞ ÷ʇWÊ «ÊP›Ra›√‹ ‹fiv‹«›W‹·Ò‹§®Ê
GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹„∞ £⁄”‹·Òʧ‡Ê.
8.14 PÊ≈wpÖ P›vÖÏ
8.14.1 ”›‹fiÆ‹¬ ‹fi◊£
A) ؇‹‚ P›wÏW›X AiÏ ”‹»…‘®›W‹, Õ‹·∆R ‹·Ò‹·§ üwx ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹·, π»…ÌWÖ ‹·Ò‹·§ ±›‹£, A£®Ê‡ø·W‹Ÿ‹ Æ‹À‡P‹√‹|®‹
«ÊP›Ra›√‹®‹ ƒ‡£ ‹·Ò‹·§ ”‹‹fi±‹Æ‹ ±‹≈Q≈¡·W‹Ÿ‹ÌÒ‹÷‹ ”‹ÌüÌóÒ‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ üWÊY, ‹·Ò‹·§ P›vÖÏAÆ‹·∞ a›∆ÆÊWÊ
Ò‹√‹∆· Ø‹·WÊ ∏ʇP›W‹ü÷‹·®›®‹ øfi‹‚®Ê‡ CÒ‹√‹ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ Æ›‹‚ À‹ƒ”‹·Òʧ‡Ê. B) ؇‹‚ JÌ®‹· EÒ‹≥Æ‹∞/”ʇÊø·Æ‹·∞
±‹vÊø··£§√‹·›W‹ A•‹› A®‹P›RX AiÏ ”‹»…‘®›W‹ Æ‹‹·æ ∆Q“Ò‹ oÆÖÏ A√ËÌvÖ pÊÁ‹ÂÖÆ‹ Àa›√‹›X Æ›‹‚ Ø‹·WÊ
”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê. C) Ø‹·æ Ê„®‹∆ P›vÖÏ hÊ„ÒÊø·»… ”‹À‹√‹›®‹ Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹·, Ø‹·æ P›vÖÏ
P‹ŸÊ®‹·÷Ê„‡®‹√Ê/A®‹√‹ ®‹·√‹·±‹¡„‡W‹›®‹√Ê Ø‹·æ T›ÒÊWÊ Ò‹∆·W‹ü÷‹·®›®‹ ÷›Øø· Ê·‡»Æ‹ Ø‹·æ ÷Ê„OÊW›ƒPÊ, ‹·Ò‹·§
Ø‹ ·æ P›vÖÏÆ‹ ±‹ ≈¡„‡W‹ ®‹ ”‹ ÌüÌ´‹ ®‹ »… CÒ‹ √‹ ±‹ ≈”‹ ·§Ò‹ ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞ ؇v‹ ·‹ JÌ®‹ · ”Ê ‡› ‹ fiW‹ Ï®‹ ŒÏ/”‹ ®‹ ”‹ ¬ ü·PÖ«Ê pÖ
(±‹‚‘§PÊ) P‹Ÿ‹·◊”‹·Òʧ‡Ê. D) Ø‹·æ P›vÖÏ À‹√‹OÊø·»… ؇v‹«›X√‹·‹ øfi‹‚®Ê‡ «Ê‡›®Ê‡À Ø‹·WÊ A•‹Ï›W‹©®‹™√Ê,
؇‹‚ Æ‹‹·æÆ‹·∞ Pʇ⁄®‹ ±‹P‹“®‹»… Ø‹·WÊ ÷ÊbcÆ‹ À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê. øfi‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»… Æ›‹‚ Ø‹·æ ®›ÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞
‘ÇP‹ƒ”‹·‹‚©∆…ʉ‡, AÌ•‹ ”‹Ì®‹ª‹ÏW‹Ÿ‹»… Æ›‹‚ ”‹ÌüÌóÒ‹ «Ê‡›®Ê‡Àø· Àa›√‹›X ؇v‹«›X√‹·‹ Ø‹·æ ”‹‹·Ï£WÊ
”›P‹“ ¬ J®‹X”‹·Òʧ‡Ê.
8.14.2 PÊ≈wpÖ P›vÖÏ/≤ÆÖ Ø‡wPÊ
A) Æ›‹‚ Ø‹·æ PÊ≈wpÖ P›vÖÏ/≤ÆÖ AÆ‹·∞ P‹·ƒø·√Ö/AÌaÊø· ‹·„∆P‹ ؇‹‚ ÷Ê”‹ƒ‘√‹·‹ AÌaÊø· ÀŸ›”‹PÊR A•‹›
؇‹‚ ؇w√‹·‹ ±‹øfiÏø· ÀŸ›”‹PÊR (AÌaÊø· ÀŸ›”‹PÊR Ò‹∆·≤”‹∆· Æ‹À·æÌ®›W‹©®‹™ √Ê) ‹fiÒ‹≈ P‹Ÿ‹·◊”‹·Òʧ‡Ê.
±‹øfiÏø·›X, ”‹‹··bÒ‹ W‹·√‹·£Æ‹ ”‹Ò›¬±‹ÆÊø· Æ‹ÌÒ‹√‹, ؇‹‚ Cbf‘®‹»… , Ø‹·æ PÊ≈wpÖ P›vÖÏ/≤ÆÖAÆ‹·∞ Æ‹‹·æ
Õ›TÊW‹Ÿ‹»… ؇v‹·Òʧ‡Ê. B) PÊ≈wpÖ P›vÖÏ Ø‡wPÊWÊ Ø‹·æ ±Ê‰≈¥›¿·«Ö ”‹„P‹§›X®Ê GÌ®‹· Æ‹‹·WÊ ÒÊ„‡b®‹√Ê Æ›‹‚
Ø—ø· (±‹≈¡„‡X”‹·‹‚®‹P›RX ‘®‹ú›X√‹®‹) PÊ≈wpÖ P›vÖÏAÆ‹„∞ ؇v‹ü÷‹·®‹· ‹·Ò‹·§ CÌÒ‹÷‹ Ø—ø· P›vÖÏ
”‹Q≈ø·›W‹·‹‚®‹· ”‹Q≈ø·ÒÊWÊ AW‹Ò‹¬›X√‹·‹ P‹≈‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ؇‹‚ ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ìv›W‹«Ê‡ ‹·Ò‹·§ Ø©Ï–‹rWÊ„⁄”‹«›X√‹ü÷‹·®›®‹
CÌÒ‹÷‹ CÒ‹√‹ P‹√›√‹·W‹⁄WÊ Aó‡Æ‹›X®‹™√‹–Êr . C) Pʇ‹∆ Ø‹·æ ”‹‹·æ£ C®‹™√Ê Ø‹·æ P›vÖÏWÊ ”‹ÌüÌ´‹±‹orÌÒÊ ”›∆
؇v‹·Òʧ ‡Ê/M·| ”ËP‹ø·Ï ؇v‹·Òʧ ‡Ê/M·| À·£ø·Æ‹·∞ Hƒ”‹·Òʧ ‡Ê. D) ≤ÆÖÆ‹ (‹¬Q§ W‹Ò‹ W‹·√‹·£Æ‹ ”‹ÌTʬ)
÷‹ÌbPÊøfi®›WÊ«›…, A®‹Æ‹·∞ ±‹≈Òʬ‡P‹›X Ø‹·æ AÌaÊø· ÀŸ›”‹PÊR P‹Ÿ‹·◊”‹«›W‹·‹‚®‹·.
8.14.3 PÊ≈wpÖ P›vÖÏ À‹√‹OÊW‹Ÿ‹·
A) Ø‹·æ PÊ≈wpÖ P›vÖÏ T›ÒÊø· Ø‹Ï÷‹OÊø·»… Ø‹·WÊ ”‹÷›ø· ‹fiv‹∆· ‹·Ò‹·§ PÊ≈wpÖ P›vÖÏ üŸ‹‘ ‹fiv‹«›®‹
Sƒ‡©/Æ‹W‹®‹· B÷‹√‹|W‹Ÿ‹ À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹ƒ‡Q“”‹∆·, ‹fi‘P‹ AÌaÊø· ‹·„∆P‹ ‹·Ò‹·§ ؇‹‚ Cbf‘®‹»… . CÌo√ÖÆÊpÖ
‹·„∆P‹‹‰ PÊ≈wpÖ P›vÖÏ «Ê‡›®Ê‡À À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ±‹vÊø·∆· Ø‹·WÊ Æ›‹‚ EbÒ‹›®‹ ”ËP‹ø·Ïʉ̮‹Æ‹·∞ ؇v‹·Òʧ‡Ê.
PÊ≈wpÖ P›vÖÏ À‹√‹OÊø·Æ‹·∞ ±‹≈£ £ÌW‹Ÿ‹»… ±‹‰‹ÏØ´›ÏƒÒ‹ Ò›ƒ‡QÆ‹Ì®‹· EbÒ‹›X Ø‹·æ AÌaÊø· ÀŸ›”‹PÊR
P‹Ÿ‹·◊”‹«›W‹·‹‚®‹·. B) D ‹fi◊£ø·· Ø‹·WÊ ‘W‹©®‹™√Ê ®‹ø·Ào·r Æ‹‹·æÆ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ‘; C®‹ƒÌ®‹ Ø‹·WÊ ±›‹£
‹fiv‹∆· AÆ‹·P‹„∆›W‹·‹ÌÒÊ, ‹·Ò‹·§ øfi‹‚®Ê‡ A±‹›®‹À®‹™√Ê ”‹ƒøfi®‹ ʇŸÊø·»… £⁄”‹∆· AÆ‹·P‹„∆›W‹·‹ÌÒÊ
Æ›‹‚ D À‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·ÒÊ„§Ê·æ P‹Ÿ‹·◊”‹·‹ H±›Ïv‹· ‹fiv‹·Òʧ‡Ê. C) Õ‹·∆R ‹·Ò‹·§ ±‹≈ª›√‹W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§ Õ‹√‹Ò‹·§W‹Ÿ‹· ‹·Ò‹·§
P‹√›√‹·W‹Ÿ‹ AÆ‹·”‹„bø·»… EÌp›W‹·‹ øfi‹‚®Ê‡ ü®‹«›‹OÊø· üWÊY Æ›‹‚ Ø‹·WÊ £⁄”‹·Òʧ‡Ê/Aó”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹·Òʧ‡Ê.
”›‹fiÆ‹¬›X, P‹Ø–‹u JÌ®‹· £ÌW‹Ÿ‹ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡w ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ (üwx ®‹√‹W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§ Øøfi‹·P‹ AW‹Ò‹¬W‹Ÿ‹
±‹ƒO›‹·›X EÌp›®‹‹‚W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÷Ê„√‹Ò‹·±‹w‘) ª‹À–‹¬ ±‹≈ª›À √‹„±‹®‹»… h›ƒWÊ Ò‹√‹«›W‹·‹‚®‹·. ‹fi‘P‹ T›Ò›
À‹√‹OÊ A•‹› A®‹√‹ ±‹≈£¡„Ì©WÊ D ü®‹«›‹OÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ”‹„b”‹«›W‹·‹‚®‹·.
9. Ø‹·æ T›ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ”‹·√‹Q“Ò‹›Xv‹·‹‚®‹·
9.1 ”‹·√‹Q“Ò‹ ‹·Ò‹·§ ª‹√‹‹”Êø··P‹§ ∏›¬ÌQÌWÖ ‹·Ò‹·§ ±›‹£ ‹¬‹”ÊßW‹Ÿ‹·
؇‹‚ À՛Ô‹Àƒ”‹ü÷‹·®›®‹ ”‹·√‹Q“Ò‹ ‹·Ò‹·§ ª‹√‹‹”Êø··P‹§ ∏›¬ÌQÌWÖ ‹·Ò‹·§ ±›‹£ ‹¬‹”ÊßW‹Ÿ‹ ”ËP‹ø·Ï ‘W‹«ÊÌ®‹· Æ›‹‚
E®‹¬‹·®‹ √‹„±‹®‹»… ”‹÷‹P›√‹ ؇v‹·Òʧ‡Ê. ”‹·√‹P›“ ‹¬‹”ÊßW‹Ÿ‹ AÌW‹›X Æ›‹‚ ØP‹o©Ì®‹ ØW› Cƒ”‹∆· ‘‘qÀø·Æ‹·∞
üŸ‹‘PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê.
9.2 Æ‹‹·æÆ‹·∞ A±Ö o· vʇpÖ BX Co·rPÊ„Ÿ‹·¤‹‚®‹·
؇‹‚ Ø‹·æ A) ÷Ê”‹√‹·, B) ÀŸ›”‹; C) ¥Ê‰‡ÆÖ ”‹ÌTʬ; A•‹› D) C&Ê·Á«Ö ÀŸ›”‹ (Æ›‹‚ Ø‹·æÆ‹·∞ D ‹fi´‹¬‹·®‹
‹·„∆P‹ ”‹Ì±‹QÏ”‹·‹‚®›®‹√Ê)& C‹‚W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ü®‹«›¿·‘®›W‹ B üWÊY Æ‹‹·WÊ Œ‡Z≈›X £⁄‘.
9.3 Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ±‹ƒ‡Q“”‹·‹‚®‹·
A) Ø‹·æ À‹√‹OÊ ‹·Ò‹·§ ±›”Öü·PÖAÆ‹·∞ Øø·À·Ò‹›X ±‹ƒ‡Q“‘PÊ„⁄¤ GÌü·®‹· Æ‹‹·æ Œ¥›√‹”‹·. Ò‹±Ê≥Ì®‹· ÒÊ„‡√‹·‹
Æ‹‹·„®‹· C®‹™√Ê, ±‹ƒÕÊ„‡´‹ÆÊø·Æ‹·∞ Æ‹vÊ”‹∆· AÆ‹·P‹„∆›W‹·‹ÌÒÊ D üWÊY Æ‹‹·WÊ AÒ‹¬ÌÒ‹ Œ‡Z≈›X £⁄”‹∏ʇP‹·. ÷‹|‹‚
؇‹‚ üø·‘®‹»…WÊ ÷Ê„‡W‹·£§®Ê GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ T›Ò‹ƒ±‹w”‹∆· ±‹≈Ò‹¬P‹“ Êa‹cW‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê ‹·Ò‹·§ ”›ß¿· ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê
Æ‹vÊ”‹«›W‹·‹ Øø·À·Ò‹ ±‹ƒ‡PÊ“W‹Ÿ‹· ”‹÷›ø· ‹fiv‹·Ò‹§Ê. B) Ø‹·æ T›ÒÊø·»…Æ‹ JÌ®‹· «Ê‡›®Ê‡Àø·Æ‹·∞ ±‹ƒÕÊ„‡ó
”‹·‹ AW‹Ò‹¬ Æ‹‹·X®‹™√Ê, Æ‹‹·WÊ, ‹·Ò‹·§ AW‹Ò‹¬À®‹™√Ê, ±Ê‰‡»‡”Ö/CÒ‹√‹ ±‹ƒÕÊ„‡´‹Æ›Ò‹æP‹ HhÊØ’W‹⁄WÊ Ø‡‹‚ ”‹÷‹P›√‹ ؇v‹∏ʇP‹·.
9.4 Ga‹c√‹ ‹◊”‹·‹‚®‹·
‹Ìa‹ÆÊø·Æ‹·∞ Ò‹≤≥”‹∆· ‹·Ò‹·§ Ø‹·æ T›ÒÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ √‹Q“”‹∆· Ø‹·æ aÊPÖW‹Ÿ‹·, ±›”Öü·PÖ, P›vÖÏW‹Ÿ‹·, ≤ÆÖ’ ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹ ”‹·√‹P›“
‹fi◊£ø· üWÊY Ga‹c√‹ ‹◊”‹·‹‚®‹· AW‹Ò‹¬. ®‹ø·Ào·r D PÊŸ‹WÊ Ø‡v‹«›X√‹·‹ ”‹∆÷Êø·Æ‹·∞ ±›»‘:
A) C‹‚W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ‹fiv‹∏ʇw i) Ø‹·æ aÊPÖü·PÖ ‹·Ò‹·§ P›vÖÏW‹Ÿ‹Æ‹·∞ hÊ„ÒÊø·»… Cv‹∏ʇw; ii) T›» aÊPÖW‹Ÿ‹ Ê·‡«Ê ”‹◊
÷›Q Cv‹∏ʇw; iii) Ø‹·æ P›vÖÏ, ≤ÆÖ, ±›”Ö‹vÖÏ A•‹› CÒ‹√‹ ”‹·√‹P›“ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ üŸ‹”‹∆· øfiƒW‹„ B”‹≥®‹
؇v‹∏ʇw. iv) Ø‹·æ ≤ÆÖ, ±›”Ö‹vÖÏ, A•‹› CÒ‹√‹ ”‹·√‹P›“ ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ ü√Ê©v‹∏ʇw A•‹› ®›S»”‹∏ʇw. v)
Ø‹·æ T›ÒÊø· À‹√‹W‹Ÿ‹ ±›”Ö‹vÖÏ A•‹› CÒ‹√‹ ª‹®‹≈Ò› ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ øfiƒW‹„ ؇v‹∏ʇw.
B) øfi›W‹∆„ i) ؇‹‚ øfi‹ ‹¬Q§WÊ aÊPÖ ±›‹£”‹·£§√‹·À√Ê„‡ B ‹¬Q§ø· ÷Ê”‹√‹Æ‹·∞ ”‹≥–‹r›X ü√Ê¿·ƒ; ؇‹‚ aÊPÖ
AÆ‹·∞ AÌaÊø· ‹·„∆P‹ P‹Ÿ‹·◊”‹·‹‚®›®‹√Ê, C®‹ƒÌ®‹ ‹Ìa‹ÆÊø·Æ‹·∞ Ò‹≤≥”‹ü÷‹·®‹·. ii) CÌÒ‹÷‹ aÊPÖW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ü√Êø··›W‹
√›”›ø·ØP‹ £®‹·™±‹wW‹Ÿ‹Æ‹·∞ Ò‹≤≥”‹·‹ ”‹∆·›X ◊Ìü©ø·»… P›üÏÆÖ P›W‹®‹‹Æ‹·∞ Co·rPÊ„⁄¤√ÊÌü ”‹„a‹ÆÊø·Æ‹·∞
؇v‹·Òʧ‡Ê. iii) ؇‹‚ Ø‹·æ ≤ÆÖAÆ‹·∞ ü®‹«›¿·”‹·‹‚®›®‹√Ê, ÷Ê„”‹ ≤ÆÖAÆ‹·∞ Ga‹cƒPÊ¿·Ì®‹ B¡·R ‹fiwƒ. iv) Ø‹·æ
≤ÆÖ, ±›”Ö‹vÖÏ ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹ ª‹®‹≈Ò› ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ h›n±‹P‹®‹»…o·rPÊ„Ìv‹·, A‹‚W‹Ÿ‹ øfi‹‚®Ê‡ »UÒ‹ √‹„±‹‹Æ‹·∞ ؇‹‚
±‹vÊ©®‹™√Ê, A®‹Æ‹·∞ ƛՋ±‹w‘. v) G∆… P›∆®‹»…ø·„ Ø‹·æ P›vÖÏAÆ‹·∞ Ø‹·æ T›”‹X ‹Õ‹®‹»…o·rPÊ„Ÿ‹¤∆· ‹·Ò‹·§ Ø‹·æ
≤ÆÖ, ±›”Ö‹vÖÏ ‹·Ò‹·§ CÒ‹√‹ ª‹®‹≈Ò› ‹fi◊£ø·Æ‹·∞ √‹÷‹”‹¬›Xo·rPÊ„Ÿ‹¤∆· ”‹‹·±‹ÏP‹›®‹ P‹≈‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÒÊWÊ®‹·PÊ„⁄¤.
vi) Ø‹·æ P›vÖÏ √‹‘‡©W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ”‹·√‹Q“Ò‹›Xo·rPÊ„⁄¤ ‹·Ò‹·§ Ga‹cƒPÊ¿·Ì®‹ A‹‚W‹Ÿ‹Æ‹·∞ S·«›”Ê ‹fiw. vii) ؇‹‚ aÊPÖ
JÌ®‹Æ‹·∞ ∏›¬ÌPÖ T›ÒÊWÊ ±›‹£”‹·‹‚®›®‹√Ê, T›ÒÊ´›√‹P‹√‹ ÷Ê”‹√‹Æ‹·∞ aÊPÖ Ê·‡«Ê ü√Ê¿·ƒ (Gπ‘ ∏›¬ÌPÖ T›ÒÊ& GPÖ’
ÊÁ √‹k·vÖ).AóP›√‹À∆…®‹ ‹¬Q§¡„ü∫√‹· ÷Êa‹·c‹ƒ ”‹ÌTʬW‹Ÿ‹Æ‹·∞ A•‹› ÷Ê”‹√‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ”ʇƒ”‹®‹ÌÒÊ aÊPÖÆ‹ Ê·‡»√‹·‹ T›»
”‹ßŸ‹®‹»… JÌ®‹· X‡o· GŸÊ¿·ƒ.
C) Ø‹·æ P›vÖÏ/aÊPÖü·PÖ Ò‹±‹‚≥ üŸ‹PÊøfiW‹®‹ÌÒÊ √‹P‹“OÊ Ø‡v‹∆· ؇‹‚ HÆ‹· ‹fiv‹ü÷‹·®‹· GÌü·®‹PÊR Æ›‹‚ ”‹∆÷Ê
؇v‹·Òʧ‡Ê.
D) Ø‹·æ aÊPÖü·PÖ, ±›”Öü·PÖ A•‹› GqG‹ÂÖ/vÊπpÖ P›vÖÏ P‹ŸÊ®‹· ÷Ê„‡®‹√Ê A•‹› P‹©ø·∆≥or√Ê A•‹›
CÒ‹√‹øfiƒWÊ„‡ Ø‹·æ ≤ÆÖ, ±›”Ö‹vÖÏ A•‹› CÒ‹√‹ ª‹®‹≈Ò› ‹fi◊£ £⁄®‹√Ê, Ø‹·æ ”‹„a‹ÆÊ ®Ê„√ÊÒ‹ Ê·‡«Ê A‹‚W‹Ÿ‹
®‹·√‹·±‹¡„‡W‹‹Æ‹·∞ Ò‹vÊø·∆· Ò‹P‹“|®‹ P‹≈‹·W‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤Òʧ‡Ê.
E) Ø‹·æ aÊPÖü·PÖ, ±›”Öü·PÖ, P›vÖÏ P‹ŸÊ®‹·÷Ê„‡X®Ê A•‹› P‹©ø·∆≥qr®Ê A•‹› CÒ‹√‹øfiƒWÊ„‡ Ø‹·æ ≤ÆÖ,
±›”Ö‹vÖÏ A•‹› CÒ‹√‹ ª‹®‹≈Ò› ‹fi◊£ £⁄©®Ê GÆ‹·∞‹‚®‹· Ø‹·æ ”‹ÌÕ‹ø·›X®‹™√Ê A•‹› Ø‹·æ W‹‹·Æ‹PÊR üÌ®‹√Ê,
B®‹–‹·r ∏ʇW‹Æʇ ؇‹‚ D üWÊY Æ‹‹·WÊ £⁄”‹∏ʇP‹·.
F) Ø‹·WÊ Ø‡v‹«›X√‹·‹ Æ‹‹·æ 24&Ò›”‹· P‹√‹ ‹··P‹§ ”‹ÌTʬø· ‹·„∆P‹ D Æ‹–‹r®‹ üWÊY Æ‹‹·WÊ ÷ʇŸ‹ü÷‹·®‹·, ‹·Ò‹·§
Ò‹P‹“|ʇ D À–‹ø·®‹ üWÊY Æ‹‹·WÊ »UÒ‹ ®‹Í{‡P‹√‹|‹Æ‹·∞ P‹Ÿ‹·◊”‹ü÷‹·®‹·. ±‹øfiÏø·›X, D E®Ê™‡Õ‹P›RX Æ›‹‚ Ø‹·WÊ
؇w√‹·‹ ÀŸ›”‹PÊR C&Ê·Á«Ö ‹·„∆P‹ ”‹·©™ Ò‹∆·≤”‹ü÷‹·®‹·.
M·) Æ‹‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ ‘W‹·‹‹√ÊWÊ Ø‡‹‚ ®‹·√‹·±‹¡„‡W‹PÊR ±›Ò‹≈√›W‹ü÷‹·®‹·.
9.5 CÌo√ÖÆÊpÖ ∏›¬ÌQÌWÖ
؇‹‚ AÆʇP‹ ”‹√‹Ÿ‹ ‹··ÆÊ∞a‹cƒPÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ìv‹√Ê BÆÖ«ÊÁÆÖ ∏›¬ÌQÌWÖ ”‹·√‹Q“Ò‹ ‹·Ò‹·§ AÆ‹·P‹„∆P‹√‹›X√‹·Ò‹§®Ê. PÊŸ‹WÊ
؇v‹«›X√‹·‹ ”‹∆÷Êø·Æ‹·∞ ؇‹‚ AÆ‹·”‹ƒ”‹·Àƒ GÆ‹·∞‹‚®‹Æ‹·∞ ®‹ø·Ào·r T›Ò‹ƒ ‹fiwPÊ„⁄¤. A) Æ‹‹·æ CÌo√ÖÆÊpÖ
∏›¬ÌQÌWÖ ”ÊÁoÆ‹·∞ Æʇ√‹›X ”‹Ì±‹QÏ‘. CÆÊ„∞Ì®‹· ”ÊÁpÖØÌ®‹ »ÌPÖ ‹·„∆P‹ A•‹› JÌ®‹· C&Ê·Á«Ö ‹·„∆P‹ ”ÊÁoÆ‹·∞
”‹ ̱‹ QÏ”‹ ∏Ê ‡w ‹ ·Ò‹ ·§ s‹ QRÆ‹ h›∆Ò›|W‹ ⁄Ì®‹ ®‹ „√‹ À√‹ ∆· ±‹ ≈®‹ ŒÏÒ‹ ›X√‹ ·‹ vÊ „Ê ·ÁÆÖ ÷Ê ”‹ √‹ · ”‹ ƒøfi®‹ ·®Ê ‡ GÌü·®‹ Æ‹ ·∞
±‹ƒ‡Q“‘PÊ„⁄¤. B) Ø‹·æ ±›”Ö‹vÖÏ A•‹› ≤ÆÖAÆ‹·∞ PʇŸ‹·‹ øfi‹‚®Ê‡ C&Ê·Á«Ö AÆ‹·∞ P‹vÊW‹~‘ ‹·Ò‹·§ D üWÊY ÕÊ„‡´‹ÆÊ
Æ‹vÊ”‹∆· AÆ‹·P‹„∆›W‹·‹ÌÒÊ Æ‹‹·WÊ ‹fi◊£¡„®‹X‘. ±Ê‰»‡”‹√›W‹»‡ Æ››W‹»‡ GÌ©W‹„ Ø‹·æÆ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ‘ Ø‹·æ
BÆÖ«Ê ÁÆÖ ∏›¬ÌQÌWÖ A•‹ › ±Ê ‡Ê ·ÌpÖ P›vÖÏ ≤ÆÖ’ A•‹ › Ø‹ ·æ ±›”Ö‹ vÖÏ ‹ fi◊£ø·Æ‹ ·∞ ؇v‹ ·‹ ÌÒÊ PÊ ‡⁄PÊ „Ÿ‹ ·¤‹ ‚©∆….
C) Æ‹‹·æ CÌo√ÖÆÊpÖ ∏›¬ÌQÌWÖ ”ÊÁpÖWÊ ÷Ê„‡W‹∆· ”ÊÁü√Ö PÊ¥ÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞/÷‹ÌbPÊ„Ìv‹ ≤‘W‹Ÿ‹Æ‹·∞ üŸ‹”‹∏ʇw. D) Ø‹·æ
≤‘ø·Æ‹·∞ C£§‡bÆ‹ B¬Ìq&ÊÁ√‹”Ö ‹·Ò‹·§ ”Ê≥ Áʇ√Ö ”›¥Örʇ√ÖØÌ®‹ Øø·À·Ò‹›X A®‹¬Ò‹Æ‹ ‹fiw‘PÊ„⁄¤. ÷›¬P‹√Ö’,
ÊÁ√‹”Ö ®›⁄W‹Ÿ‹· A•‹› ®‹·√‹·®Ê™‡Õ‹®‹‹ ""pÊ„≈‡gÆÖ ÷›”ÖÏ'' P›ø·ÏP‹≈‹·W‹⁄Ì®‹ √‹P‹“OÊ ±‹vÊø·∆· ؇‹‚ ª‹®‹≈Ò›
±Ê ‰≈‡W›≈‹ ÂÖW‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ AŸ‹ ‹ w‘PÊ „Ÿ‹ ¤ü÷‹ ·®‹ ·. Ø‹ ·æ ≤‘ ‹ ·Ò‹ §®‹ √‹ ÷‹ „√‹ |W‹ Ÿ‹ Æ‹ ·∞ CÌo√ÖÆÊ pÖÆ‹ »…√‹ ·‹ ±‹ √‹ Q‡ø·ƒÌ®‹ √‹ Q“”‹ ∆·
”‹ „P‹ §›®‹ ¥Ê Áø·√Ö›«Ö AÆ‹ ·∞ P‹ ̱‹ ‰¬o√ÖÆ‹ »… AŸ‹ ‹ w‘PÊ „⁄¤ƒ GÌ®‹ · ”‹ „b”‹ «›X®Ê . E) Ø‹ ·æ B±‹ √Ê ‡qÌWÖ ‘”‹ r ‹ ÂÖÆ‹ »…Æ‹
""¥ÊÁ«Ö B¬ÌvÖ ≤≈ÌqÌWÖ ÕʇƒÌWÖ'' ∆P‹“|‹Æ‹·∞ Ø—ø·WÊ„⁄‘. F) ≤‘ üŸ‹PÊø·»… C∆…®›W‹ A®‹Æ‹·∞ «›WÖ B¥Ö ‹fiw.
M·) Ø‹·æ Iw/≤ÆÖAÆ‹·∞ CÌo√ÖÆÊpÖ GPÖ’±Ê‰…‡√‹√Ö ∏Ë≈”‹√ÖÆ‹»… ÕʇSƒ‘ Cv‹∏ʇw. M·›) Ø‹·æ T›ÒÊø·Æ‹·∞ ‹·Ò‹·§
«Ê‡›®Ê‡À ‹ÍÒ›§ÌÒ‹‹Æ‹·∞ Øø·À·Ò‹›X ±‹ƒŒ‡»‘. G) Æ‹‹·æ ”‹∆÷Êø·Æ‹·∞ ‹·Ø∞‘& BÆÖ«ÊÁØÆ‹»… ”‹·√‹Q“Ò‹›X√‹·‹‚®‹·
÷ʇWÊ GÆ‹·∞‹‚®‹PÊR ”‹÷›ø· ‹·Ò‹·§ ‹fiW‹Ï®‹Õ‹ÏÆ‹ ±‹vÊø·∆· Æ‹‹·æ h›∆Ò›|W‹Ÿ‹· AÒ‹·¬Ò‹§‹·›XÊ.
9.6 ±›‹£W‹Ÿ‹ √‹®‹ú£
؇‹‚ a›∆ÆÊWÊ Ò‹Ì©√‹·‹ ±›‹£ A•‹› ±›‹£W‹Ÿ‹ ”‹√‹~¡„Ì®‹Æ‹·∞ √‹®‹·™ ±‹w”‹∆· üø·”‹·À√›®‹√Ê, D PÊŸ‹XÆ‹®‹Æ‹·∞
‹fiv‹∏ʇP‹ · : A) aÊPÖ JÌ®‹√‹ ±›‹£ø·Æ‹·∞ Ò‹vÊø·∆· A•‹› ؇v‹«›X√‹·‹ ”›ß¿· ”‹„a‹ÆÊ¡„Ì®‹Æ‹·∞ A•‹› ±‹≈Ò‹¬P‹“
Êa‹cʉ̮‹Æ‹·∞ √‹®‹·™±‹w”‹∆·, ؇‹‚ Æ‹‹·WÊ »UÒ‹ √‹„±‹®‹»… £⁄”‹∏ʇP‹·. B) ±‹≈Ò‹¬P‹“ Êa‹cʉ̮‹Æ‹·∞ √‹®‹·™±‹w”‹∆·, ؇‹‚
Æ‹‹·WÊ £⁄”‹·Àƒ. ±‹≈Ò‹¬P‹“ Êa‹c®‹ JƒiÆʇo√ÖW‹„ £⁄‘ GÌü·®‹· Æ‹‹·æ ”‹„a‹ÆÊ. C) √‹®‹·™±‹w”‹·‹ Ø‹·æ Ø´›Ï√‹®‹ üWÊY
؇‹‚ ”‹„a‹ÆÊ Ø‡v‹©®‹™√Ê ±›‹£W‹Ÿ‹Æ‹·∞ √‹®‹·™±‹w”‹∆· BW‹®Ê ÷Ê„‡W‹ü÷‹·®‹·. D) PÊ≈wpÖ P›vÖÏ ±›‹£W‹Ÿ‹ √‹®‹ú£ø··
Ø©Ï–‹rWÊ„Ìw√‹ü÷‹·®›®‹ CÒ‹√‹ Õ‹√‹Ò‹·§ ‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹⁄WÊ Aó‡Æ‹›X√‹ü÷‹·®‹·.
9.7 Æ‹–‹rW‹⁄W›X ÷Ê„OÊW›ƒPÊ
A) ؇‹ ‚ ‹ Ìa‹ ÆÊ ‹ fiw®‹ √Ê , Ø‹ ·æ T›ÒÊ W›X√‹ ·‹ G∆… Æ‹ –‹ r W‹ ⁄WÊ g›∏›™ √‹ √›W‹ ·Àƒ. ؇‹ ‚ ”‹ ‹ ·±‹ ÏP‹ ›®‹
Ga‹c√‹À∆…®Ê P›ø·Ï‹◊‘®‹™√Ê, ‹·Ò‹·§ C®‹ƒÌ®‹ Æ‹–‹rW‹Ÿ‹· EÌp›®‹√Ê, A‹‚W‹⁄WÊ g›∏›™√‹√›W‹ü÷‹·®‹·. B) ؇‹‚ ‹Ìa‹ÆÊ
‹fiw√‹©®‹™√Ê A•‹› ”‹‹·±‹ÏP‹›®‹ Ga‹c√‹À∆…®Ê P›ø·Ï‹◊”‹®Ê C®‹™√Ê, P›wÏÆ‹ ؇wPÊø·Æ‹·∞ Ø®ÊχŒ”‹·‹ Õ‹√‹Ò‹·§
‹·Ò‹·§ P‹√›√‹·W‹Ÿ‹»… Ø©Ï–‹rWÊ„⁄”‹«›X√‹·‹ Ê„Ò‹§PÊR ‹fiÒ‹≈ Ø‹·æ P›wÏÆ‹ ®‹·√‹·±‹¡„‡W‹®‹ üWÊWÊ Ø‹·æ ÷Ê„OÊW›ƒPÊø··
‘‡À·Ò‹›X√‹·Ò‹§®Ê. C) Æ‹‹·WÊ ”‹„a‹ÆÊ ‘W‹·‹‹ƒWÊ ‹·Ò‹·§ ®‹·√‹·±‹¡„‡W‹‹Æ‹·∞ Ò‹vÊW‹or∆· Æ›‹‚ P‹≈‹· ÒÊWÊ®‹·PÊ„Ÿ‹·¤‹‹√ÊWÊ
Ø‹·æ ≤ÆÖÆ‹ Æ‹–‹r©Ì®›X A•‹› Ø‹·æ ±›”Ö‹vÖÏWÊ A•‹› CÒ‹√‹ ”‹·√‹Q“Ò‹ ‹fi◊£WÊ ª‹ÌW‹ EÌp›®‹·®‹P›RX ؇‹‚
÷Ê„OÊW›√‹√›W‹ü÷‹·®‹·.
10. ◊√ʇ‹·~Ò‹Ã (‹fiØoƒÌWÖ)
Õ›”‹P‹ ±‹ƒ–‹£§Æ‹ ”‹®‹”‹¬√‹Æ‹·∞ JŸ‹WÊ„Ìw√‹·‹ خʇÏÕ‹P‹√‹·Ÿ‹¤ ∏›¬ÌQÌWÖ PÊ„‡vÖ’ B¬ÌvÖ ”›rÌv‹vÖ’Ï ∏Ê„‡vÖÏ B¥Ö
CÌwøfi PÊ„‡vÖÆ‹ ◊√ʇ‹·~ҋËƋ·∞ Æ‹vÊ‘PÊ„v‹·Ò‹§®Ê. ”‹Ì±‹P‹Ï À‹√‹W‹Ÿ‹· ◊‡XÊ :
®‹ ∏›¬ÌQÌWÖ PÊ„‡vÖ’ B¬ÌvÖ ”›rÌv‹vÖ’Ï ∏Ê„‡vÖÏ B¥Ö CÌwøfi
ª›√‹£‡ø· ƒ”‹ÖÏ ∏›¬ÌPÖ P‹orv‹, ‘&7, 4ÆÊø· ‹·÷‹w, ∏›Ì®›≈&P‹·«›Ï ”‹ÌQ‡|Ï, ‹··Ìü¿·&400 051.
pÊ»¥Ê‰‡ÆÖ: 26573715; ¥›¬PÖ’ : 26573719
CÊ·Á«Ö: ceo.bcsbi@rbi.org.in; AÌÒ‹h›Ï∆: www.bcsbi.org.in
11. ”‹÷›ø· ±‹vÊø··‹‚®‹·
Ø‹·WÊ PÊ„‡vÖ Àa›√‹®‹»… ±‹≈ÕÊ∞W‹Ÿ‹Æ‹·∞ PʇŸ‹·‹‚©®‹™√Ê, Ø©Ï–‹rWÊ„⁄”‹«›X√‹·‹ Æ‹‹·æ pÊ»¥Ê‰‡ÆÖ ”‹÷›ø· vÊ”ÖR A•‹›
W›≈÷‹P‹ ”ʇ› ”‹ÌTʬø·»… Æ‹‹·æÆ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ‘ A•‹› D PÊŸ‹XÆ‹ ÀŸ›”‹®‹»… ª›√‹£‡ø· ∏›¬ÌPÖW‹Ÿ‹ ”‹ÌZ‹Æ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ‘.
CÌwø·ÆÖ ∏›¬ÌPÖ’ A”Ê„‡‘¡·‡–‹ÆÖ
6ÆÊø· ‹·÷‹w, ”ÊÌo√Ö 1 π»xÌWÖ, ‹«ÖxÏ pÊ≈‡vÖ ”ÊÌo√Ö P›Ì±Ê…PÖ’ , P‹¥Ö ±‹√ʇvÖ, ‹··Ìü¿·&400 021.
pÊ». ”‹Ì. 022&22174040 ¥›¬PÖ’: 022&22184222
CÊ·Á«Ö: unni@iba.org.in AÌÒ‹h›Ï∆: www.iba.org.in
A•‹›, Ê·‡»Æ‹ ÀŸ›”‹®‹»… ∏›¬ÌQÌWÖ PÊ„‡vÖ’ B¬ÌvÖ ”›rÌv‹vÖ’Ï ∏Ê„‡vÖÏ B¥Ö CÌwøfi& C‹√‹Æ‹·∞ ”‹Ì±‹QÏ‘.
11.1 PÊ„‡vÖÆ‹ ±‹≈£W‹Ÿ‹· ∆ª‹¬ÀÊ ‹·Ò‹·§ ؇‹‚ JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ±‹vÊø·ü»…ƒ ‹·Ò‹·§ PÊ„‡ƒPÊø· Ê·‡√ÊWÊ Ø‹·WÊ
JÌ®‹· ±‹≈£ø·Æ‹·∞ ÷ʇWÊ ∆ª‹¬WÊ„⁄”‹·Ê‹‚ GÌü·®‹Æ‹·∞ À‹ƒ”‹·‹ ”‹„a‹ÆÊW‹Ÿ‹Æ‹·∞ Æ‹‹·æ G∆… Õ›TÊW‹Ÿ‹»… ‹·Ò‹·§ Æ‹‹·æ
AÌÒ‹h›Ï∆®‹»… ؇v‹·Òʧ‡Ê.
12. PÊ„‡vÖÆ‹ ”‹À·‡PÊ“
D PÊ„‡v‹Æ‹·∞ ‹·„√‹· ‹–‹ÏW‹Ÿ‹ A‹ó¡„Ÿ‹WÊ ”‹À·‡Q“”‹«›W‹·‹‚®‹·. C®‹√‹ ”‹À·‡PÊ“ ±›√‹®‹Õ‹ÏP‹ ƒ‡£ø·»… BW‹·‹‚®‹·.
”›‹ÏgØP‹ ◊Ò‹P›RX ª›√‹£‡ø· ƒ”‹ÖÏ
∏›¬ÌQÆ‹ ±‹≈”‹·§£
C»… ‹·w‘

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->