DASAR, PIAWAIAN DAN GARIS PANDUAN PERANCANGAN PEPERIKSAAN TAHAP KECEKAPAN JURUTEKNIK PERANCANGAN BANDAR & DESA & PELUKIS PELAN

GRED J17-J22

JABATAN PERANCANGAN BANDAR DAN DESA SEMENANJUNG MALAYSIA

PIAWAIAN DAN GARIS PANDUAN PERANCANGAN
Merupakan instrumen yang menentukan keperluan ruang, tapak, penempatan dan lain-lain kriteria perancangan yang perlu dipatuhi di dalam sesuatu pembangunan tanah.

OBJEKTIF PIAWAIAN & GARIS PANDUAN PERANCANGAN

‡

Memastikan perancangan dan pembangunan fizikal mencapai misi jabatan untuk mewujudkan persekitaran manusia yang berkualiti dan mampan selaras dengan Wawasan 2020. Menterjemahkan falsafah ´Doktrin Perancangan dan Pembangunan Sejagat´ di dalam perancangan dan pembangunan fizikal.

‡

‡
‡

Bagi memandu di dalam aktiviti kawalan perancangan. Sebagai input yang penting di dalam penyediaan Rancangan Pembangunan (Rancangan Tempatan dan Rancangan Kawasan Khas). Menetapkan dasar-dasar pelaksanaan yang perlu dipatuhi.

‡

SKOP PTK UNTUK J17-J22
1. PIAWAIAN DAN GARIS PANDUAN UTAMA ISU SEMASA Penyediaan tanah lapang dan rekreasi Banjir Degradasi sumber sungai Penyediaan kemudahan masyarakat

2. -

RUJUKAN
1. GARIS PANDUAN PERANCANGAN DAN PEMBANGUNAN SEJAGAT ± EDISI KEDUA. GARIS PANDUAN PERANCANGAN SUSUN ATUR OPTIMA BAGI KAWASAN PERUMAHAN.

2.

3. PIAWAIAN PERANCANGAN TANAH LAPANG DAN REKREASI. 4. GARIS PANDUAN PERANCANGAN KEMUDAHAN MASYARAKAT 5. GARIS PANDUAN PERANCANGAN DAN TANAH LAPANG DAN REKREASI. PEMBANGUNAN

6. GARIS PANDUAN PERANCANGAN KAWASAN RIZAB SUNGAI SEBAGAI SEBAHAGIAN TANAH LAPANG AWAM. 7. GARIS PANDUAN PETUNJUK BANDAR MAMPAN MURNInet.

GARIS PANDUAN PERANCANGAN DAN PEMBANGUNAN SEJAGAT (EDISI KEDUA) DOKTRIN PERANCANGAN DAN PEMBANGUNAN SEJAGAT (DPPS) Teras utama DPPS ialah integrasi nilai kerohanian dalam perancangan dan pembangunan. moral dan kerohanian dari aspek fizikal dan kebendaan . Nilai kerohanian ini pula adalah hasil daripada jalinan 3 hubungan yang menjadi asas sesuatu masyarakat iaitu: Hubungan MANUSIA dengan PENCIPTA Hubungan MANUSIA dengan MANUSIA Hubungan MANUSIA dengan ALAM SEKITAR. DPPS diterjemahkan pada 5 ciri falsafah.  Sifat Menyeluruh Perancangan dan pembangunan tidak boleh memisahkan aspek nilai.

 Manusia Sebagai Fokus Pembangunan Keperluan.  Aktiviti Pelbagai Dimensi Semua pembolehubah (variables) perlu diberi pertimbangan di dalam sesuatu perancangan dan pembangunan. . dorongan perasaan dan aspirasi manusia amat penting dan di beri fokus dalam perancangan dan pembangunan.  Penggunaan dan Pengagihan Sumber dengan Saksama Penggunaan secara optimum serta pengagihan yang saksama segala sumber alam antara manusia berasaskan hak dan keadilan. Walau bagaimanapun keupayaan alam sekitar di dalam memenuhi keperluan tersebut perlulah diseimbangi. sikap. Perseimbangan antara keduanya perlu ada dan perubahan harus membawa manusia mensyukuri nikmat pencipta.  Perubahan Kuantitatif dan Kualitatif Perancangan dan pembangunan akan menghasilkan perubahan dari segi kuantitatif dan juga kualitatif.

 Kurang ruang untuk interaksi. lorong belakang tak berfungsi. Susun atur  Kurang kreatif (berderet dan lurus)  Wujud tanah lapang yang kecil. Sistem Jalan Tiada hierarki jalan raya yang jelas. Tiada sistem rangkaian pejalan kaki.GARIS PANDUAN PERANCANGAN SUSUN ATUR OPTIMA BAGI KAWASAN PERUMAHAN ISU/MASALAH a. utiliti dan anjakan antara kenderaan dan pejalan kaki. b. Tiada ruang pejalan kaki. . lebar jalan hadapan rumah yang tidak lagi sesuai. berselerak dan tidak digunakan  Tidak selamat.

Gambarajah Keratan Rentas Jalan Pengumpul Kecil (20 m) .

Kawasan Lapang   Lokasi tidak strategic dan kurang penyediaan. Kemudahan Awam   e. d. Perletakan tidak sesuai. Kemudahan awam di ´high rise´ yang tidak lengkap. Alam Sekitar   Kurang penekanan kepada alam sekitar Pembuangan sampah yang tidak teratur di ´high rise´ .c. Perletakan/agihan yang tidak sesuai seperti kolam oksidasi dll. tidak cukup serta tidak mudah sampai. Infrastruktur dan Utiliti   Kurang ambilkira keadaan fizikal dan topografi. Kurang kemudahan bagi golongan remaja/ orang tua/OKU f.

. bina parit dan jalan masuk tetapi tidak membina bangunan. Tanah lapang awam diserahkan kepada PBN dan diwartakan. Selenggaraan oleh PBT. Tapak kemudahan sosial adalah 20%. Pemaju buat kerja tapak.DASAR PELAKSANAAN a. Menerimapakai dasar J/K Kabinet bagi Membenteras MasalahMasalah Sosial    Menyediakan 10% tanah lapang awam Pemaju buat kerja tapak. Menerimapakai dasar MNKT mengenai pelaksanaan tanah lapang awam di kawasan PBT   b. tanam rumput. bina parit dan jalan masuk.

Guidelines for Developers ± Sewerage Policy for New Developments 1999.Manual Mesra Alam.Undang-Undang Kecil Bangunan Seragam 1984.Kanun Tanah Negara 1960 (Akta 385) . JPP . JPS . Memenuhi konsep asas perumahan iaitu:   Mengikut Rancangan Pembangunan Mematuhi Akta-Akta .c.Akta Perancangan Bandar dan Desa 1976 (Akta 172) . 2000.  Mengikut Garis Panduan Jabatan Teknikal seperti: .Akta Jalan. parit dan Bangunan 1974 (Akta 133) .

 Berasaskan konsep kejiranan. Merancang tapak gerai Pembinaan perumahan tidak mengatasi kemampuan infrastruktur seperti jalan raya. Setiap kejiranan mempunyai minimum 1 padang bola sepak  Pembangunan perlu menunjukkan hierarki kejiranan. . kawasan tanah lapang dll.    Rumah kos rendah sekurang-kurangnya 30% Bagi ³high-rise´. 20% dari jumlah letak kereta hendaklah di dalam bangunan.

Gambarajah Hierarki Kejiranan .

d.6 hek). Syarat-syarat kelulusan Kebenaran Merancang meliputi perkara berikut:    Tidak digalak susun atur berderet/lurus. Pemaju sedia 1 padang permainan kanak-kanak/padang bola (minimum 0. Kemudahan sosial mudah sampai. .6 hek) Saiz minimum tanah lapang awam tidak kurang 0.  e. Mematuhi Garis Panduan Perancangan oleh JPBD Sem Malaysia.

. Alam Sekitar ± kecantikan/keaslian alam semulajadi dikekalkan. edaran udara dan vista semulajadi. industri sederhana: 250m dan induatri berat: 500m. v. Lokasi ± jarak yang sesuai dari kawasan yang mencemarkan. ii. Orientasi bangunan disesuaikan dengan sinaran matahari. Zon penampan bagi kawal udara dan bunyi. halang pemandangan tidak menarik. TLK. iii. Zon penampan = industri kecil: 30-50m. bengkel.GARIS PANDUAN A. b. c. iv. a. Aksessibiliti ± kemudahsampaian yang tinggi mengikut hirarki jalan dan kesinambungan dengan jalan sedia ada. PERANCANGAN TAPAK i. Infra dan Utiliti ± merancang kepadatan (density) pembangunan mengikut keupayaan infra dan kemudahan sosial. Topografi ± Mengikut topografi asal. Gunatanah yang sesuai di zon penampan ± tanah lapang.

kemudahan lif dan tangga perlu cukup untuk membawa jenazah/orang sakit. Galakkan perumahan secara berkelompok (cluster) berkonsep ´courtyard´ ± bertujuan mengoptimumkan tapak. laluan pejalan kaki dan rumah tidak berpagar. OKU. Rumah kos rendah diintegrasikan di dalam keseluruhan pembangunan. penyayang terutama kanak-kanak. SUSUNATUR DAN REKABENTUK Wujudkan ruang interaksi ± tanah lapang & rekreasi. Wujudkan ciri-ciri keselamatan. kedudukan pintu dan tingkap. indah dan harmoni dengan alam sekitar. Pelbagai pilihan jenis rumah dari segi harga. . kem masyarakat. Bagi ´high-rise´. Beridentiti. Mengikut arah kiblat Mengandungi komponen riadah dan khidmat sosial. rekabentuk dan lokasi bersesuaian dengan kemampuan. Wujudkan ruang kesendirian (privacy) dari segi bilangan bilik (min 3 bilik tidur). orang tua. dan mewujudkan tanah lapang awam untuk interaksi. bertaman.B.

padan permainan perlu diutamakan untuk wujudkan kawasan kejiranan yang mesra kanak-kanak. Jalan susur bagi rumah berhadapan jalan utama.C. - . d. Jalan tempatan. b. mudah difahami serta mudah dituju. 15m (50 kaki) c. Utamakan pejalan kaki melalui penyediaan sistem siar kaki dan juga laluan berbasikal. SISTEM PERHUBUNGAN Mempunyai sistem rangkaian jalan yang selamat. Jalan pengumpul kecil. ´Cul-de-sac´. a. Jalan pengumpul.Sistem siar kaki yang yang berfungsi sebagai penghubung antara rumah dan sekolah. 22 ± 30m (70 -100 kaki). tersusun. 12m (40 kaki). Asingkan through traffic dengan sistem siar kaki dan laluan berbasikal.

Penggunaan permukaan yang meresap air seperti pelantar kayu untuk memperkayakan air bawah tanah.D. . SISTEM PERPARITAN DAN SALIRAN Arah aliran perparitan semulajadi perlu dikekal dan digabungkan sebagai sebahagian rekabentuk projek. konkrit berwarna dan dilanskap. Parit buatan manusia perlu diselindungkan melalui penggunaan batuan sungai.

surau. (0.500 penduduk). sekolah dll) hendaklah di jadikan fokus dan hendaklah mencukupi (selfcontained) serta mudahsampai.KONSEP PUSAT KEJIRANAN a. pusat perniagaan dan penjaja serta kemudahan masyarakat (dewan orang ramai.6 hektar) c. Perlu mempunyai minimum 1 padang permainan kanak-kanak atau padang bola sepak.500 unit perumahan atau 3. kedai gunting rambut dan bengkel. perpustakaan awam. Pusat kejiranan meliputi tanah lapang. Pusat perniagaan menempatkan kedai mini market. b. . tadika. kedai runcit.000 ± 7. klinik awam. 1 kawasan kejiranan ± 1.

Akta (A933). taman awam. . Seksyen 2(f).PIAWAIAN PERANCANGAN TANAH LAPANG DAN REKREASI DEFINISI TANAH LAPANG DAN REKREASI ´mana-mana tanah samada yang dikepong atau tidak yang dikhas atau direzabkan untuk dikhaskan keseluruhannya atau sebahagiannya sebagai suatu taman bunga awam. padang sukan dan rekreasi awam atau sebagai suatu tempat awam´ ± Akta Perancangan Bandar dan Desa (Pindaan) 1995.

-bersebelahan pencawang elektik.ISU/MASALAH a. Keselamatan   c. d. . Sistem Saliran    Kemudahan dan Peralatan Peralatan tidak mengikut piawaian yang disediakan. menyebabkan tidak ramai b. Lokasi  Perletakan tidak sesuai -tidak dipusatkan di tempat tumpuan penduduk. Tiada sistem saliran baik menyebabkan air bertakung Kemudahan tiada menggunakannya. Tidak diselenggarakan Diperbuat dari permukaan bahan-bahan yang keras spt konkrit. jalan besar yang membahayakan.

Tempat Letak Kereta  Tiada TLK yang mencukupi dan sesuai. Bentuk Lot Tanah Lapang dan Taman Rekreasi  ´Odd-lots´ (segi tiga contohnya) atau ´incidental spaces´ digunakan untuk lot permainan dan padang permainan. f. g. h. Kemudahan Awam  Tandas awam. tempat berteduh.e. wakaf. lampu dan pencahayaan kurang disediakan. Ini menyusahkan susunan peralatan dan perancangan aktiviti dalam taman rekreasi. Kemudahan untuk OKU  Tiada kemudahan untuk OKU seperti ´ramp´ untuk kerusi roda dll. .

c.pembangunan pelancongan . Menyediakan 10% tanah lapang bagi semua jenis pembangunan berikut: .pembangunan institusi PBN merizab dan mewartakan tanah lapang yang diluluskan dalam Ranc. Pemaju merata dan membersihkan tapak.pembangunan perindustrian .pembangunan perumahan .DASAR PELAKSANAAN a. menyediakan parit dan jalan masuk serta tanam rumput.pembangunan bercampur . b. Pembangunan di bawah KTN. .pembangunan perdagangan .

d. Menyediakan kolam takungan sebagai sebahagian tanah lapang bagi mengelak banjir. f. JPBD Sem Malaysia. e. Hirarki dan fungsi pengagihan tanah lapang dan rekreasi perlu berlandaskan ¶Piawaian Perancangan Tanah Lapang dan Rekreasi¶. . Syarat CFO supaya tanah lapang diselenggarakan oleh pemaju sebelum diambilalih oleh PBT.

Saliran yang Baik ± bukan kawasan berpaya atau senang berlaku banjir. Sistem saliran perlu ada di sekeliling tapak. iv. longkang besar. iii. hiking dan berkelah. Taman Bandar dan Taman Wilayah. Lokasi ± perlu jauh dari tapak pelupusan seperti kolam oksidasi dan gunatanah yang boleh membahayakan spt pencawang elektik. ii. . Taman Tempatan. Rupa Bentuk Bumi Semulajadi ± untuk Padang Kejiranan.GARIS PANDUAN PERANCANGAN TAPAK i. kawasan beralun/berbukit dikekalkan untuk mengembara. Bentuk Tanah Lapang dan Rekreasi ± seboleh-bolehnya berbentuk segi-empat.

vi. Kecerunan Maksimum bagi Taman Rekreasi .Lot permainan dan taman permainan = 1-4% . Plot Ratio Tanah Lapang dan Rekreasi ± 60% keluasan tapak tanah lapang dan rekreasi merupakan kawasan lanskap lembut.Taman bandar dan taman wilayah = tidak terhad.Taman kejiranan dan taman tempatan = <6% .v. . Sumber Air atau Punca Air ± dikekalkan dan dirancang sebagai tempat rekreasi berasaskan air. vii.

kawasan unik. luar bandar dan dari daerah luar. wujud ´wildlife´ dan bahan penyelidikan.HIRARKI. EKSESIBILITI DAN FUNGSI TANAH LAPANG DAN REKREASI Taman Negara menampung penduduk satu negara kepentingan pengekalan alam semulajadi warisan kepada negara dan bahan terpenting untuk penyelidikan. keluasan ± tiada had jarak dengan kediaman ± tiada terhad. Taman Wilayah . penduduk tampungan > 1 juta pusat tumpuan penduduk bandar. keperluan mengekal alam semulajadi dan penyelidikan keluasan ± 100 hektar jarak dengan kediaman ± 1 jam perjalanan kenderaan.

000-50. menempatkan rekreasi pasif dan kegiatan sukan mengadakan acara-acara pertandingan sukan pusat interaksi sosial kebudayaan. d. keluasan ± 40-100 hektar jarak dengan kediaman ± 5-10km. Taman Bandar penduduk tampungan < 1 juta.c. penduduk tampungan 12.000-12. Taman Tempatan - e. kemudahan untuk menikmati keindahan semulajadi.000 penduduk. pusat kegiatan sukan aktif dan tersusun.000 penduduk. keluasan ± 8-40 hektar jarak dengan kediaman ± 3km penduduk tampungan = 3. Padang Kejiranan - .

000 penduduk kemudahan bagi kegiatan permainan sama ada tersusun atau tidak formal khususnya kanak-kanak peringkat umur persekolahan rendah.5km penduduk tampungan = 1.6-2 hektar jarak dengan kediaman ± 1km.000-3.f. - tempat melakukan kegiatan sukan dan rekreasi pasif.6 hektar jarak dengan kediaman ± 0. penduduk tampungan = 300-1. keluasan ± 0. Dilengkapi dengan padang/gelanggang sukan keluasan ± 2-8 hektar jarak dengan kediaman ± 1.5km.000 penduduk Tempat kanak-kanak berumur bawah umur persekolahan. keluasan ± 0. Padang Permainan g - Lot Permainan .2-0.

Gambarajah Konsep Kawasan Lapang Awam di Kawasan Kejiranan (Keluasan dan Kegiatan). Jarak Maksimum dan Jarak Berjalan kaki .

Gambarajah Hirarki Tanah Lapang dan Rekreasi .

Penyediaan kolam takungan di kawasan pembangunan merupakan satu langkah yang lebih mampan untuk mengatasi masalah banjir yang mendatangkan kerosakan harta benda dan bencana kepada penduduk dan orang awam. .GARIS PANDUAN KAWASAN KOLAM TAKUNGAN SEBAGAI SEBAHAGIAN TANAH LAPANG DEFINISI KOLAM TAKUNGAN (Detention pond) . Fungsi kolam takungan ialah untuk mengatasi masalah banjir dan juga sebagai kolam penapis kelodak dan tempat beriadah.sebuah kolam yang digunakan untuk menahan air. bagi beberapa jam supaya saliran perparitan dan sungai sempat mengalirkan air larian (surface run-off) ke lautan.

dapat menampung saliran dari sekitar pembangunan. Penyediaan kolam takungan sebagai sebahagian dari tanah lapang digunapakai di kawasan bandar di mana terdapat masalah banjir.mudah sampai iii. - . Bagi kawasan perumahan dan industri > 10 hek. Perletakannya yang sesuai: i.mengikut topografi (saliran semulajadi) ii. Saiz minimum tanah lapang setelah diperuntukkan untuk kolam takungan tidak kurang saiz padang bola.GARIS PANDUAN a. Dibenar guna maksimum 30% peruntukan tanah lapang. Menakung air selama 5 jam sebelum ke sungai Bercirikan ´wet pond´ Mengambilkira kos penyelenggaraan oleh PBT.

Di atas taman permainan kanak-kanak di mana keluasan adalah terlalu kecil dan tidak sesuai untuk diintegrasikan - - . kolam khas.b. Sudah wujud kolam semulajadi Terdapat alternatif lain yang digunakan spt penakungan di atas bumbung. Penyediaan kolam takungan sebagai sebahagian dari tanah lapang tidak perlu digunapakai: Kawasan luar bandar yang tidak ada banjir. Di kawasan industri yang menggunakan air larian untuk aktivitinya (recycling).

e. . g. f.c. kekalkan kawasan pembiakan flora dan fauna. rizab untuk tujuan lanskap. Bangunan dan jalan perlu menghadap tanah lapang utama (termasuk kolam takungan). industri tidak disalur ke kolam takungan. kumbahan dari kediaman. Pembinaan struktur konkrit di tebing-tebing kolam takungan dihadkan. d. aktiviti yang boleh dilaksanakan: Taman rekreasi (termasuk rekreasi air spt ´boating´) dan tempat memancing Tempat beristirehat Berkelah Laluan jogging.

iii.DEFINISI RIZAB SUNGAI Kawasan sungai dibahagi kepada 3 iaitu: i. Rezab sungai -Dataran banjir (flood plain) -Ban dan benteng sungai Dalam sungai ii. Koridor sungai GAMBARAJAH : KERATAN RENTAS REZAB SUNGAI .

Susunatur Komponen-komponen rekreasi yang sesuai sahaja yang boleh diletakkan di rizab sungai. .GARIS PANDUAN a. Perancangan Lanskap merancang dan mereka bentuk lanskap di kawasan sungai terhakis dan tepubina. Kawasan sungai Koridor sungai Rizab sungai Dataran banjir Ban dan benteng * ** ** *** ** * ** * Sementara Kekal * Pasif *** Aktif *** Dalam sungai Petunjuk: * ** *** Agak sesuai Sesuai Sangat sesuai b.

- - e. menyediakan zon penampan yang secukupnya di antara pembangunan taman dengan sungai. bukit-bukau dan kehijauan dalam mereka bentuk imej kawasan taman. bekas lombong. Perancangan Tapak memaksimumkan kelebihan alam semulajadi seperti badan air.c Kemudahan awam menyediakan sistem pelupusan sampah dan kumbahan yang berkesan untuk mengelak pembuangan ke sungai. d. mengekalkan ekologi sungai (flora dan fauna) dalam perancangan tapak. saliran. Infrastruktur jalan masuk dan jalan perkhidmatan disediakan di kawasan rizab sungai disepanjang sungai .

GARIS PANDUAN PERANCANGAN KEMUDAHAN MASYARAKAT KEMUDAHAN KESIHATAN GARIS PANDUAN Perancangan Tapak a. Tidak di pusat bandar untuk mengelak kesesakan lalulintas. Keluasan Tapak . ii. Tidak di kawasan yang terlalu bising dan ada pencemaran. b. Disediakan mengikut hirarki dan tadahan penduduk: i.hospital besar dan daerah Klinik kesihatan ± di peringkat tempatan Klinik desa ± di peringkat petempatan kecil (kawasan luar bandar) Mestilah mudah sampai oleh rangkaian jalan dan berdekatan pusat pengangkutan awam. c. lanskap dan kemudahan sokongan serta pembesaran masa hadapan. iii. hospital . tempat letak kenderaan. d. a. Mencukupi untuk menyediakan bangunan dengan kemudahan yang perlu ada.

d. Kemudahan Sokongan a. Lintasan laluan pejalan kaki yang selamat dan pertimbangan khusus bagi keperluan OKU Teratur dan indah serta mewujudkan satu taman masyarakat. Laluan khas ´ramp´ untuk OKU. c. Ruang/taman untuk beriadah. Sirkulasi yang lancar serta TLK yang mencukupi. Laluan yang efektif bagi kenderaan kecemasan. Kiosk keperluan harian dan pusat maklumat. Lanskap untuk mengindah/menceriakan kebaikan pesakit dan pelawat.Rekabentuk dan Susunatur a. Berfungsi sebagai pusat rawatan untuk semua golongan. e. c. b. Rekabentuk yang memudah dan tidak menghalang pergerakan pesakit dan pegawai perubatan. b. persekitaran untuk . Kemudahan tempat persinggahan/ruang rehat pelawat. d.

Tidak sesuai di kawasan paya. Jarak yang optimum dengan kawasan perumahan supaya pelajar tidak perlu jarak perjalanan jauh. berbukit. keluasan dan kemudahan minimum b. lokasi.4km-0. .6km (1/2 ± 1 batu) c.5000 penduduk) 1 sekolah menengah bagi setiap 2 atau 3 unit kejiranan.KEMUDAHAN PENDIDIKAN GARIS PANDUAN Perancangan Tapak a.0.8km-1. banjir atau berisiko tanah runtuh. 1 sekolah rendah bagi 1 unit kejiranan (3.000-7. Penyediaan mengikut hirarki berdasarkan bilangan penduduk tadahan.0.8km (1/4 ± ½ batu) Jarak sekolah menengah dengan rumah. Jarak sekolah rendah dengan rumah.

e. contohnya agar padang permainan dapat berfungsi. Terletak berhampiran kemudahan awam yang lain spt bas awam. Tidak terletak di tapak yang melibatkan perjalanan melalui loronglorong yang sunyi/terpencil. Jauh dari kawasan industri dan mempunyai pemisah yang cukup dari gunatanh tidak sesuai seperti lebuhraya. g. h. Mempunyai ciri fizikal yang baik spt saliran yang baik.d. Tidak terletak di sepanjang atau berhampiran jalan utama bagi mengelak kesesakan dan mengutamakan keselamatan. f. .

GAMBARAJAH LOKASI DAN JARAK SEKOLAH DARI RUMAH .

b. 3 hektar untuk kawasan berbukit dengan ketinggian tidak melebihi 60 m (200 kaki) dan berkecerunan tidak melebihi 10 dargah Sekolah menengah: 3. Rekabentuk yang berfungsi dengan ciri-ciri keselamatan. Keluasan boleh dikecilkan di kawasan bandar. c. . Rekabentuk dan Susunatur a. Keluasan perlu mencukupi` Sekolah rendah: 2-4 hektar atau 5-10 ekar (2 hektar untuk kawasan rata.2-6 hektar atau 8-15 ekar (3 hektar untuk kawasan rata. Rekabentuk yang mewujudkan persekitaran yang kondusif untuk proses pembelajaran dan pengajaran. 4 hektar untuk kawasan berbukit dengan ketinggian tidak melebihi 60 m (200 kaki) dan berkecerunan tidak melebihi 10 dargah - b. Mengikut garis kontor dan bentuk bumi yang disesuaikan dengan perancangan lanskap.Keluasan Tapak a.

Laluan bas dan kenderaan ibu-bapa dengan laluan utama mestilah diasingkan c. e. Menyediakan lorong khas bas sekolah dan perhentian sekolah Menyediakan laluan sehala Menyediakan beberapa laluan jalan keluar. b. Sistem perhubungan yang selamat bagi kanak-kanak.SISTEM PERHUBUNGAN DAN KEMUDAHAN SOKONGAN a. TLK yang mencukupi. . Lanskap dengan pokok bersesuaian. d. menarik dan senang diselenggara bagi mewujudkan sekolah yang ceria. Tempat menunggu berbumbung bagi kanak-kanak dan ´Lay-by´ untuk bas menunggu di luar sekolah.

pusat kesihatan dan sebagainya.000 penduduk) ii. Di lokasi yang mudah dikunjungi.di kawasan bandar (3.dewan sebaguna . Di tempatkan berhampiran kemudahan masyarakat yang lain seperti padang. aktiviti penerangan dan sebagainya.di kawasan luar bandar (200-1.000-3.DEWAN ORANG RAMAI Merupakan keperluan penting bagi masyarakat sebagai tempat perjumpaan umum untuk tujuan sosial.di kawasan bandar.000-10. Aktivitnya tidak bercanggah dengan aktiviti gunatanah berhampiran. b.000 penduduk) iii. Juga berfungsi sebagai alat untuk memupuk semangat perpaduan dan kejiranan.000 penduduk) dan di kawasan bandar (1.balai raya . pembelajaran dan rekreasi.000 penduduk) GARIS PANDUAN Perancangan Tapak a.dewan orang ramai . politik. melaksanakan perkhidmatan kerajaan seperti kempen kesihatan. Mudahsampai dan dihubungi dengan pengangkutan awam. (>10. Terdapat 3 jenis dewan orang ramai: i. . c. d.

d.1 ± 0. . dewan untuk majlis sosial seperti perkahwinan dan sebagainya. Dilengkapi dengan kemudahan sokongan spt TLK yang mencukupi dan lanskap yang memerlukan penelenggaraan yang rendah. b. Mengikut garis kontor dan diintegrasikan dengan alam semulajadi. e. Rekabentuk dan Susunatur a. Mudah diselenggara.6 hektar. Keluasan adalah berdasarkan kepada jenis dan fungsi ± 0. Mengambilkira keperluan ruang aktiviti-aktiviti tertentu seperti bilik mesyuarat. c. Melambangkan budaya tempatan.Keluasan Tapak a. Rekabentuk kemudahan hendaklah sesuai dengan fungsi dan aktiviti yang akan dijalankan dan fleksibel untuk pelbagai aktiviti.

Tidak sesuai berhampiran kawasan rendah seperti berhampiran sungai. Tidak sesuai berhampiran dengan sekolah. d. e. Di lokasi yang strategik dan ideal supaya perlindungan kebakaran dapat diberi secara cepat dan optimum. dewan orang ramai dan lain-lain tempat perhimpunan. stadium. Tapak mestilah mempunyai laluan khas keluar masuk kenderaan bomba yang tidak mewujudkan bahaya kepada pengguna jalanraya terutama kanak-kanak dan murid sekolah. Penyediaan kemudahan bomba berdasarkan fungsi dan hirarki perbandaran dan kadar pembangunan sesuatu kawasan. c. .KEMUDAHAN BOMBA DAN PENYELAMAT GARIS PANDUAN Perancangan Tapak a. b.

Rekabentuk dan Susunatur a.Keluasan Tapak a. . Keluasan adalah hendaklah mencukupi mengikut piawaian terkini bomba. Perlu dilanskap untuk pengindahan kawasan sekeliling. b. Mempunyai jalan keluar yang cukup untuk memastikan tindakan dapat diambil dengan pantas sekiranya berlaku kebakaran.

Di dalam MURNInet. Ia berupaya menganalisis keadaan semasa iaitu mengkaji isu. kemudahan masyarakat dan rekreasi. ekonomi. masalah dan kekuatan sesebuah bandar berdasarkan petunjuk-petunjuk bandar mampan dan berupaya menyediakan scenario-senario dan seterusnya cadangan dan strategi pembangunan bandar mampan bagi sesebuah bandar. alam sekitar. sosiologi dan impak sosial. pengangkutan dan aksessibiliti dan pengurusan dan kewangan. terdapat 44 petunjuk bandar mampan yang meliputi 11 sektor perancangan telah dipilih untuk di analisis tahap pemampanannya. reka bentuk bandar dan warisan.GARIS PANDUAN DAN MANUAL PENGGUNAAN PETUNJUK BANDAR MAMPAN (MURNInet) MURNinet (³Malaysia Urban Indicators Network´) merupakan satu perisian computer bagi membantu perancangan pembangunan bandar mampan di Malaysia. Sektor-sektor perancangan tersebut adalah sektor demografi. . utiliti dan infrastruktur. perumahan. guna tanah.

Umur median v. Teknik/Metodologi: Pengumpulan dan kemasukan data i. serta disesuaikan dengan keperluan tempatan. Purata saiz isi rumah. iii. Kadar pertumbuhan purata tahunan penduduk iv. Kepadatan penduduk. Segala data dan maklumat yang telah diperolehi dan disahkan ketepatannya akan dimasukkan ke dalam sistem aplikasi MURNInet. ii.Petunjuk di dalam MURNInet adalah merupakan satu alat pengukur yang digunakan bagi menilai pencapaian kemampanan sesebuah bandar Pembentukan petunjuk bandar mampan di negara ini adalah berdasarkan kepada konsep pembangunan mampan dan bandar mampan yang diterima pakai di dalam dan luar negara. Contoh petunjuk-petunjuk bagi sektor demografi adalah: i.bagi membangunkan pangkalan data ii. Kadar perbandaran. . Mengumpul data dan maklumat sekunder berpandukan kehendak sesuatu petunjuk.

Analisis Data i. skor dan sasaran piawaian bagi sektor ´Demografi´ dan petunjuk kemampanan iaitu ´Kadar Perbandaran´ adalah: . ii. Dari analisis data-data tersebut. piawai. Ianya akan di bandingkan dengan sasaran piawaian yang telah ditetapkan dan analisis pencapaian kemampanan boleh dibuat Tahap pencapaian kemampanan sesuatu petunjuk dan sesuatu sektor perancangan serta kemampanan keseluruhan kawasan bandar dapat dibuat. Melaluinya. isu-isu dan kelemahan-kelemahan serta kekuatan sesuatu sektor perancangan dan sesuatu petunjuk boleh dikenalpasti. nilai skor setiap petunjuk akan dihasilkan. Contoh formula. Cadangan-cadangan bagi memperbaiki kekurangan kemampanan bagi sesuatu sektor perancangan dan sesuatu petunjuk boleh diketengahkan. Data-data yang telah dimasukkan ke dalam sistem perlu dianalisa menggunakan formula-formula yang telah dibina untuk menghasilkan petunjuk bandar digunakan untuk menganalisis datadata yang telah dimasukkan.

PPBT = Jumlah penduduk di kawasan kajian pada tahun kajian Skor 1: Tidak memuaskan/Rendah 2: Memuaskan/Sederhana 3: Paling memuaskan/Paling Baik/Tinggi.60% 3 =sederhana >60% tinggi = 1 .SEKTOR DEMOGRAFI Petunjuk Bandar Formula Piawaian <30% rendah Skor Sasaran Piawaian = 2 30%-60% P1-1: P 1-1 = Pbandar X 100 Kadar Pkajian Perbandaran Di mana. 30% . Pbandar = Jumlah penduduk bandar pada tahun kajian.

Memberi kebaikan kepada masyarakat bandar keseluruhan melalui pentadbiran bandar yang lebih efektif. Boleh membantu di dalam membuat keputusan dengan lebih rasional dengan menggunakan kaedah yang lebih scientifik. ii. proses. Maklumat dapat disimpan secara sistematik dan boleh digunakan secara mudah. i.. Pengurusan maklumat yang bersistematik akan mempertingkatkan keupayaan untuk menilai keberkesanan dasar. . iii.Kepentingan MURNInet. Ini dapat mempertingkatkan ketelusan dan kefahaman orang ramai mengenai keputusan yang dibuat oleh pihak berkuasa dan mempermudahkan pihak berkuasa untuk memohon peruntukan menggunakan justifikasi-justifikasi yang terhasil dari sistem ini. program dan aktiviti pembangunan bandar mampan dan menjana senario-senario ke arah pembangunan bandar yang berkualiti dan mampam.yang menyumbang kepada peningkatan kualiti hidup.

iii. Ketepatan hasil penemuan adalah bergantung kepada iii.Kekurangan i. . Ini adalah kerana maklumat yang terbaik dan paling tepat bagi petunjuk tidak dapat diperolehi kerana tidak terdapat dalam simpanan PBT atau agensi-agensi yang lain. Data-data boleh di manupulasi untuk menghasilkan skor kemampanan yang tinggi. Terdapat juga petunjuk yang kaitannya tidak secara langsung terpaksa diambil. Walaupun tidak tepat untuk menunjukkan kualiti petunjuk yang dibangunkan. petunjuk tersebut dapat mencerminkan sedikit sebanyak isu utama sektor-sektor yang tertentu. misalnya ii. ketepatan dan kualiti data yang dikumpulkan. Kebanyakan data yang terdapat pada agensi-agensi adalah tidak di dalam bentuk yang diperlukan. Petunjuk bandar mampan yang dicadangkan adalah tidak exhaustive. Kalau adapun tidak dikumpul dan disimpan secara rutin dan berstruktur bagi setiap bulan/tahun.

iv. . formula dan piawaian perlulah di pantau dan dikemaskini selalu selaras perkembangan semasa. v. Skor hanya di bahagikan kepada 3 kategori iaitu rendah. Petunjuk. vii. Tiada pemberat (weightage) diberi kepada indikator-indikator mengikut keutamaan dan kepentingan masing-masing. vi. dan yang demikian akan mendapat skor yang lebih tinggi berbanding lain-lain bandar yang kekurangan dari aspek tersebut. Di dapati kebanyakan bandar yang menggunakan sistem ini di dapati berada pada tahap sederhana walaupun dari pemerhatian. Tiap-tiap bandar mempunyai ciri-ciri tersendiri di mana Melaka contohnya mempunyai banyak elemen warisan yang menyumbang kepada skor kemampanan. sederhana dan tinggi. terdapat sesetengah dari bandarbandar ini termasuk di dalam sama ada kategori sederhana rendah atau sederhana tinggi. Sistem yang tidak dipantau dan diselaras tidak memberi gambaran yang tepat.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful