 Ο όροσ ήπειροσ αναφζρεται ςτισ μεγάλεσ περιοχζσ ξθράσ

που περιςτοιχίηονται από ωκεανοφσ, ςτισ οποίεσ διαιρείται
γεωγραφικά ζνασ πλανιτθσ όπωσ θ Γθ.
 Η λζξθ ήπειροσ (Λατινικά continere) ςθμαίνει "ςυγκρατώ
μαηί".
 Οι δικζσ μασ ήπειροι περιςτοιχίηονται από ωκεανοφσ
νεροφ και αποδίδονται ωσ τα μεγάλα ςτεριανά (μθ
καλάςςια) μζρθ τθσ επιφάνειασ τθσ Γθσ.
 Ο κόςμοσ μασ διαιρζκθκε αρχικά ςε θπείρουσ από τουσ
γεωγράφουσ τθσ Ελλθνιςτικισ Αλεξάνδρειασ.
 ΢τθ Λατινικι Αμερικι, Ιςπανία, Πορτογαλία, Γερμανία,
Ιταλία και Ελλάδα διδάςκεται το μοντζλο των 6 ηπείρων με
ενωμζνεσ τθ Βόρεια και τθ Νότια Αμερικι.

Η Αςία είναι θ μεγαλφτερθ από τισ ζξι θπείρουσ τθσ
Γθσ.
Καταλαμβάνει
ζκταςθ
43,82
εκατομμφρια
τετραγωνικά χιλιόμετρα, δθλαδι καταλαμβάνει
περίπου το ζνα τρίτο από τθ ςυνολικι επιφάνεια τθσ
ξθράσ του πλανιτθ.
Είναι επίςθσ θ ιπειροσ με τουσ περιςςότερουσ
κατοίκουσ, περίπου 2,2 διςεκατομμφρια.
΢τα δυτικά είναι ενωμζνθ με τθν ευρωπαϊκι
χερςόνθςο.

ΠΕΔΙΑΔΑ
ΝΑ Α΢ΙΑ΢
ΚΙΝΑ΢
΢ΙΒΗΡΙΚΗ

ΟΡΟ΢ΕΙΡΑ
ΙΜΑΛΑΪΑ

ΚΟΡΤΦΗ (ΤΨΟ΢)
ΕΒΕΡΕ΢Σ (8.848)

ΛΙΜΝΕ΢
ΠΟΣΑΜΟ΢
ΓΙΑΓΚ –Σ΢Ε - ΓΙΑΓΚ
ΛΕΝΑ΢

ΜΗΚΟ΢ (χλμ.)
5.471
4.312

ΑΡΑΛΗ
ΒΑΪΚΑΛΗ

ΜΗΚΟ΢ (τ. χμ.)
66.458
31.500

 Η Αμερική είναι ιπειροσ του Δυτικοφ Ημιςφαιρίου, που
αποτελείται από τθ Βόρεια και Νότια Αμερική, τα εξαρτϊμενα
εδάφθ και τισ κτιςεισ τουσ.
 Η Αμερικι καταλαμβάνει 8,3% τθσ ςυνολικισ επιφάνειασ του
πλανιτθ και 28,4% τθσ ςτεριάσ, και φιλοξενεί περίπου το 14% του
παγκόςμιου πλθκυςμοφ (περίπου 900 εκατομμφρια ανκρώπουσ).
 Η Αμερικι είναι γνωςτι και ωσ "Νζοσ Κόςμοσ", λόγω τθσ
ανακάλυψισ τθσ από τουσ Ευρωπαίουσ ςχετικά αργά, μόλισ τον
15ο αιϊνα. Είχαν προθγθκεί ιδθ οι Βίκινγκσ, οι Ινουίτ και φυςικά οι
αυτόχκονεσ πλθκυςμοί (Ινδιάνοι) τθσ Αμερικισ.
 Ο όροσ "Αμερικι" χρθςιμοποιείται ενίοτε καταχρθςτικά τόςο ςτθν
Ελλάδα όςο και ςτο εξωτερικό για να περιγράψει τισ Ηνωμζνεσ
Πολιτείεσ τθσ Αμερικισ.
 Η ονομαςία τθσ θπείρου "Αμερικισ" λζγεται ότι προζρχεται από
τον εξερευνθτι Αμζριγκο Βεςποφτςι.

ΠΕΔΙΑΔΑ
Β. ΑΜΕΡΙΚΗ΢
ΑΜΑΖΟΝΙΟΤ

ΟΡΟ΢ΕΙΡΑ
ΒΡΑΧΩΔΗ ΟΡΗ
ΑΝΔΕΙ΢

ΠΟΣΑΜΟ΢
ΑΜΑΖΟΝΙΟ΢
ΜΙ΢Ι΢ΙΠΗ΢

ΚΟΡΤΦΗ (ΤΨΟ΢)
ΜΑΚ ΚΙΝΛΕΪ (6.194)
ΑΚΟΝΚΑΓΚΟΤΑ (6.960)

ΜΗΚΟ΢ (χλμ.)
6.436
5.969

ΛΙΜΝΕ΢
΢ΟΤΠΙΡΙΟΡ
ΧΙΟΤΡΟΝ
ΜΙ΢ΙΓΚΑΝ

ΜΗΚΟ΢ (τ. χμ.)
82.100
59.600
57.800

 Η Αφρική είναι θ τρίτθ ςε μζγεκοσ ιπειροσ του πλανιτθ μασ, μετά τθν
Αςία και τθν Αμερικι.
 Η ζκταςι τθσ είναι, χωρίσ τα νθςιά, 29,2 εκατομμφρια τετρ.
χιλιόμετρα, ενϊ με τα νθςιά φτάνει τα 30,2 εκατ. τετρ. χιλιόμετρα και
καλφπτει το 6.0% τησ ολικήσ επιφάνειασ τησ γησ και το 20.4% τησ
ςτεριάσ.
 Ο πλθκυςμόσ τθσ είναι 900 εκατομμφρια (υπολογ. 2005) και αποτελεί
περίπου το 14% του ςυνολικοφ ανθρώπινου πληθυςμοφ τθσ γθσ.
 Η ιπειροσ περιβάλλεται από τθ Μεςόγειο Θάλαςςα ςτα βόρεια, τθ
Διϊρυγα του ΢ουζη και τθν Ερυκρά Θάλαςςα ςτα βορειοανατολικά,
τον Ινδικό Ωκεανό ςτα νοτιοανατολικά και τον Ατλαντικό Ωκεανό ςτα
δυτικά.
 Η Αφρική μαηί με τθν Αςία και τθν Ευρώπη αποτελεί τον λεγόμενο
Παλιό Κόςμο.
 ΢φμφωνα με τθν επικρατζςτερθ άποψθ, θ Αφρικι ιταν θ πρώτθ
περιοχι ςτθν οποία ζηθςε ο άνκρωποσ.

ΠΕΔΙΑΔΑ
ΝΙΓΗΡΑ

ΟΡΟ΢ΕΙΡΑ
ΚΙΛΙΜΑΝΣΖΑΡΟ (ΟΡΟ΢)
ΑΣΛΑΝΣΑ΢

ΠΟΣΑΜΟ΢
ΝΕΙΛΟ΢
ΚΟΝΓΚΟ΢
ΝΙΓΗΡΑ΢

ΚΟΡΤΦΗ (ΤΨΟ΢)
ΚΙΛΙΜΑΝΣΖΑΡΟ (5.895)
ΣΟΤΜΠΚΑΛ (4.165)

ΜΗΚΟ΢ (χλμ.)
6.669
4.373
4.183

ΛΙΜΝΕ΢
ΒΙΚΣΩΡΙΑ
ΣΑΝΓΚΑΝΙΚΑ

ΜΗΚΟ΢ (τ. χμ.)
68.422
32.892

 H Ευρώπη, αποκαλοφμενθ και Γθραιά ιπειροσ, κατά ςυνκικθ,
κεωρείται ότι είναι μία από τισ ζξι θπείρουσ του κόςμου.
 Είναι θ τζταρτη ςε ζκταςθ ιπειροσ του πλανιτθ μασ.
Καταλαμβάνει ςυνολικά με τα νθςιά ζκταςθ 10.500.000 τετρ. χιλ.,
το 7% περίπου τθσ ςυνολικισ ξθράσ του πλανιτθ μασ.
 Ο πλθκυςμόσ τθσ, ςφμφωνα με τα ςτοιχεία του 1981 ξεπερνοφςε
τα 670.000.000 κατοίκουσ.
 Από τα πολφ παλιά χρόνια θ Ευρώπη αποτζλεςε το κζντρο, γφρω
από το οποίο αναπτφχκθκαν οι διάφοροι πολιτιςμοί. Πρώτοσ
ευρωπαϊκόσ πολιτιςμόσ κεωρείται ο ελληνικόσ.
 Με τθν ανακάλυψθ τθσ Αμερικισ και των άλλων θπείρων αρχίηει
για τθν Ευρϊπθ μια νζα περίοδοσ, των ανακαλφψεων και τθσ
αποικιοκρατίασ.
 Η Ευρϊπθ, 2.500 χρόνια τώρα, εξακολουκεί να αποτελεί τον
κεντρικό πυρινα τθσ δθμιουργίασ του ςφγχρονου πολιτιςμοφ.

ΟΡΟ΢ΕΙΡΑ
ΚΑΤΚΑ΢Ο΢
ΑΛΠΕΙ΢

ΠΟΣΑΜΟ΢
ΒΟΛΓΑ΢
ΔΟΤΝΑΒΗ΢

ΚΟΡΤΦΗ (ΤΨΟ΢)
ΕΛΜΠΡΟΤΖ (5.642)
ΛΕΤΚΟ ΟΡΟ΢ (4.807)

ΜΗΚΟ΢ (χλμ.)
3.685
2.850

ΠΕΔΙΑΔΑ
ΡΩ΢ΙΑ΢
ΕΤΡΩΠΗ΢

ΛΙΜΝΕ΢
ΚΑ΢ΠΙΑ (ΘΑΛΑ΢΢Α)

ΜΗΚΟ΢ (τ. χμ.)
371.000

 Η κφρια χριςθ του όρου Ωκεανία είναι να περιγράψει μια θπειρωτικι περιοχι ςαν τθν
Ευρϊπθ ι τθν Αφρικι που βρίςκεται μεταξφ τθσ Αςίασ και τθσ Αμερικισ, με τθν Αυςτραλία
ωσ κφρια μάηα γθσ.
 Σο όνομα Ωκεανία χρθςιμοποιείται για τθ γεωγραφικι διατφπωςθ περιςςότερο από τον
όρο Αυςτραλία, γιατί αντίκετα με άλλα θπειρωτικά ςυμπλζγματα είναι ο ωκεανόσ παρά θ
θπειρωτικι γθ ο ενωτικόσ παράγοντασ των διαφορετικϊν γαιϊν.
 Η Ωκεανία είναι το μικρότερο θπειρωτικό ςφμπλεγμα ςτθ γθ και το δεφτερο μικρότερο ςε
πλθκυςμό μετά τθν Ανταρκτικι.
 Κατά βάςθ θ Ωκεανία αποτελείται από μικρά νθςιά-ζκνθ.
 Η Αυςτραλία είναι θ μόνθ θπειρωτικι χώρα και θ Παποφα-Νζα Γουινζα θ μόνθ χϊρα με
ζνα ςφνορο ξθράσ, το οποίο μοιράηεται με τθν Ινδονηςιακή περιοχι τθσ Δυτικήσ Παποφα.
 Σα ζκνθ τθσ Ωκεανίασ ζχουν διαφορετικό βακμό ανεξαρτθςίασ από τισ δυνάμεισ των
αποικιϊν και ζχουν διαπραγματευτεί ζνα ευρφ φάςμα ςυνταγματικϊν δικαιωμάτων για να
ικανοποιθκοφν οι ανάγκεσ τουσ.
 Ο πλθκυςμόσ τθσ, ςφμφωνα με τα ςτοιχεία του 2002 ιταν 32.642.390 κάτοικοι.

ΟΡΟ΢ΕΙΡΑ
ΑΤ΢ΣΡΑΛΙΑΝΕ΢ ΑΛΠΕΙ΢

ΠΟΣΑΜΟ΢
ΜΑΡΕΪ & ΝΣΑΡΛΙΝΓΚ
ΠΕΔΙΑΔΑ
ΜΑΡΕΪ & ΝΣΑΡΛΙΝΓΚ

ΜΗΚΟ΢ (χλμ.)
3.717

 Η Ανταρκτική ι Ανταρκτίδα είναι θ ζκτθ ιπειροσ τθσ Γθσ και είναι θ
περιοχι γφρω από το Νότιο Πόλο.
 Η ζκταςι τθσ είναι 14 εκατ. τετρ. χλμ. Για τθ διαμόρφωςι τθσ και
ειδικά των ακτϊν τθσ, λίγα πράγματα είναι γνωςτά. Πιςτεφεται ότι θ
ιπειροσ ιταν, ςτο μακρινό παρελκόν, προζκταςθ τθσ αμερικανικισ
θπείρου. Αυτό το ςυμπζραςμα βγαίνει κυρίωσ από τα νθςιά τθσ.
 Περιτριγυρίηεται από το Νότιο Παγωμζνο Ωκεανό και λίγα νθςιά.
 Για το φυτικό και ηωικό τθσ βαςίλειο ακόμθ και για τθν εκεί ανκρϊπινθ
παρουςία λίγα πράγματα υπάρχουν.
 Σα φυτά είναι μόνο βρφα και λειχινεσ. Φυτικά απολικϊματα δείχνουν,
όμωσ ότι ςτο παρελκόν υπιρχε εκεί τροπικι βλάςτθςθ. Σα μόνα ηϊα
που υπάρχουν είναι μερικά άπτερα ζντομα.
 Όςο για τουσ ανκρϊπουσ υπάρχουν μόνο μερικοί φαλαινοκθρικοί
ςτακμοί, αν και πιςτεφεται ότι θ ιπειροσ μπορεί να γίνει κατοικιςιμθ.