---

---

--

-

-

.-

.

-

_._-

----

-~

'.'· '.' 'K":'UR···· ... DW
. " ",",' e-:
",

.

',"'.

.'

"

.

.'

".

"

.

_"

'\

'.

1

WA,RSZAWA 1999 VVYDAWNICTW'Q ,NAUKOWE PWN

--

·-----

-

s
I
P'RZEIDIMOWA WS~P .
'I
~ '. II • ~ i

~

'.

"

..

7

.

..
",I

II

iii

1," PRZEKLADNIE,

.MECHANIC.ZNE.. 1..1~ Obliczanie kinematyczne uldlldUl napedowe go .~ ,dOb6,r silnika elektryeznego 1.2.. Trejfazowe silniki indukcyjne Sg, SKg, SLg' .2: wimikiem ldatko'wym . L 3.. Przekladnie plasow'e . '" · "
~ ~ ~ ~ ~ _ '. ,
I ,. ,I ~
Ii .. ~ • ~ ,. , .•

",

.. ..

1 ~,S.,3.. ~ W'e'\YD~b7ne rozplanowanie redUktor6w sciim,Clikowo-wal,coVIJlch , ~~:54,. Waly .. .. " .. .. ] ~5~4.1 SHY obcUiZ31j"ce w,aly ,.. ~ ~ , I .. ~~~t2. roj ektewe obliczanie w,M6w' ,. " ~ ~ S P
'1 I' ~ II ~ ,. ,i " • •• .. 'I .. .1 ~ ~ £ OJ • .,.. ~ ,. ~ ~ I .' ,i .' '. ~

~

.40

1

"

~

40'
43

..

'I

'" .. 1'1
~ ..

,I

;0

13

1.. ~;:t4~onstruowanie 'w,al6w 5 K
ah.L. .

1 ~5~4..3" UksztMmwanj,le

w1d:6w'

.. '. '. .
.. ~
~

.1

"

"

m

"

~

.'

,

.'

44 :10•. .'
_

!II

!II!

,I

II

r!i

1.,3 .I Dobor podstawowyeh patrametro'w przekmdnil pasowych 0 P asie ,k]lino\VYlD 1.31 1..32. Konstruowanie leal przekladni pasowych .. .. .. . :141.~.3..3~ Rysunek wykona,wczy kola pas ow ego l6i

1..,J.liIf~.J.1II Dane d,n knn ~trruo,W"!J.ni9 w'" ,ai'Ow' ~ ~,A1_ ~ u, u ~_ __ _ ~_. ~ _ 1.. ,,4<!6~ 5 Rysunki wykonawcze wa!6w 1,".5,"4" Obliczanie zmeczeniowe w,BiOw 7.~ 1..5'..5,. LoZysb. toezne ~ " , ~
'I ~ .' 'i

_

...
"'."".
'I I'

Oi

;;

~ . 416
Ii ,. ~ '. _

,0

.5.

co

~

~

I'

"

"

i

..

~
~ • '" •

"

I.
~

~
..

ii

~

;1
53 5'3

I

+

'.

.'

~

,

~

,

"

l... ~4," Zmontewanie 3

siegowego

kola. pasowego " .. .' ..
I

00. w,mie 0
;0

zmniejszonej dlugosci odcinka wy• " • ~ '.

"

i

..

'"

~

I'

"

i'

'I

I'

"

1..3 15~ Zmontowanie kola pasowego na wale ro~dowmym 1.. ~ Przekladnie faD.cucbowe. 4 .. '. .' " " ~ . ~ j]_ .4~ 1. Dober paramerrow bIDcucho\VJch przl~ldadni f-o~to\vych
co • ~.

16 od naprezeii gnll,CYcb. 11
.' ~ I " ,. •• "
i' ~

t ,,5~5,~'m~ Dub6r to Zysk tocznych ~ I ,,5~.5,.2 Lozystow,mie: w,at6w redukrorcw . ~
1.S 5... Lozyskowanie wlaJ6w nalPl~6w .. " 3. 1..5', 5'..4,~Zamontowanie lUZysk tocmych .
co co co

..

••

'I

.'

~

i,

~

~

~ .. " .
~ ., .. ~..
.. ~ " "

.
.'

.. .

..
,i

is
j

D

" .,. ~, ~ ~ SS ~,57
" • .. .. •

co

"'

1.8

5'8
61 65'

1.,41.2,.Konstruowanie k6l rolkowyeh prze:ldadltU laAcuchov{ydl ~ " .. 20 £ ,,4~.3 Rysunek lV)ikonawczy kola laitcuch.owego ~ . ~ .. ~ " ~ 21 1.5. Przekladnie zebate 22 I ~ ..1. . Dob or materialew kot zebatych '~00bliczanie naprl(tzen dopuszczalnych S . 22 ] .5.2. Obliczani e vrytrzymaio,sc.iow'e przekladni ze:batycb . . .' '. .' ~ '. ~ 24 1.. ~2" Ohliczanie '~a1osciolwe, 5 I, waleowych przekladni zamknietych (wg, parametru dW].: ) • • •. , " ", ' 24
'i' • .. •
co ~ " " '. • "' • co, • •• a e ., •• ."..

~.5 .5..5. Osadzanie, zabudewa, zakladanie i zdeimowanie t,02:ysk tocznych

co

~..5i.s ..6. Oprawy lozysk toeznyeh . ~ ~ i. ,i ~ .~ ,.5,,7. Dane katalogowe nielrtorych rodzajew ~,oiy,sktoc,mycn..., .,5
~ ~ • ~ ii

63
69

'I

1~,S.6.. Elementy ustalajace

., 1~5.6"t, Pierseienie osadcze sprl~iynuJ'toe: . .. ~ ~ " " I. " .' '1 5 ~ 6 ,'.2 ~ v..... zan ezpieczaj :i\ce z ,IWlema. ';;·1Fi'·b- d'0".0. 1v'" wy' ·.r-h <ff"Z'OP' o:iI.;L-~ b ' dwi .; .n...w. ~ sr U aamt - wa ,0 ""~ ~".'
a.

'" " " ~ .' "

j.

"

~

~

~

.,

<i

;;

"

"

e.

..

69
7.0
7.",'0

-1F¥iI,~

iF"

-A~J1, W
~ ~

_1~ 'Wttt:o''W .

.

~

.

..

..

a

,I

~

..

"

..

"

..

CI

••

..

co

..

co

..

~

'i

,.

,

1.5"~2.2., bliczanie wytrzyma~OSJCiowle 'wll]cowych IPurzek.;l~dnii zarnkmj~ch O (wg paralLeirJ:. (J~,.) .. 1..;,,2,"3, O'bliczarrie wytrzyrna·to~cmowe stoikoy/ychprzekiadni .zamkni((tych i,,512,,4~ Ob]]ic.zwne vrytrzymalosci'ow'~ walcoVfYch. :p12ekladni o:twartych ~ l",5.2,,5~ IObliczw:ne wytrz-ymn3l1os ciow e s.toikov/y,ch przek1adni. otw.artych ,. l,.5.. .. ~ TabHoe.do oblic.u6 wytrzymalosciowych przeldadrni zt('tl:Btych ~ . 26 I.,. .s.2~1, ObUc,zwlie wytrzymalosciowe 81iimakowych pl2ie1dadlri .mmkrJ j ~ch 1".5'.,2,,8,"TabUce do ObU1OZerul wytrzynutlos'ci!o-wyCh przeklarJnm sHmakowycb 1.,5, " W evn1e_trzn,e ri(~zplanowa.nll,e reduktorow .. 3 .. '. . ~ " . ., 1 .5~.3. '1.. O,g,6lne vnadom.o~ci. .. .' ~ ~ ' ' 1 ~5~3,,2.. Wewn~trzne :lozp'lanowan.le jedfiosto-pnilovry!ch redukto·r6w' Wa],ltO-wych. .. .. ~ i .. I, .' ~ " .. 'i, ~ i " ~ .' " 1~S',.3"3,,Wevm~k"zne .razp' an.ow,ame dwuswpniovty1cb red:uki:orro,w w,wco.
co • '. '. .. .. •• • • ~ •• I ~ ,

~6 1"
27

1,,5~6.3~ Podkladki odginane dwuotworowe. 1i.:S·.OIAI. Zalecmne ~-otwo.r6w gwintow,anych dla- ,czopo:w kloncowyc:h
co • ~ ~ ~ " .' " ..

28
29 30

'wa16w 'walcoV!rych '. .. . 1.,5'.,6,,5.N'akr~tki ioZyskowe " .

.. ,. " .. .
,.
co

. .. . .. '. " ~ . " ,.
~

~

co

'.

to

.'

.,

70
7'm 71 72

1.5,oJ5. Podldadki 2)~bate "
1I,,'5,',6 7',:,' plii,,p;r~C,,1' ' ~,_.\~uw, 'O(!,o:l'dc:Zle j
'I!, :!f "Ii

I

,'~

'I

~

'I

.,

,0

l

l

~lw-.J...~,

f:i;

ii:!-~.:._

_

_," _,
... _


riO

~
"

co

..

..

.1

~"

.,"'....

31
3.2
3.3-

1.,5..1. 'UslJczelni,enia ·wa16w..
!il'_"
r. ..
i'
Ii,

.. ,
~ ',." .;. ~

" .'

cO

~

m

co

'.

'.

"

'.

.'

1.3, 74 74 14
74

i

..

..

I•

co

••

••

r

co

~

co

~

"

3.3
,34
i. ,

co

".

"

~ l'"""0'" 'W',iQ' ... '7~'"lI!'iI~~:I."...~'a, i~("ie 1 ~" 2 P'l~ ii""]~ l:J 1.5 ~ 3.. 'U szczelnienia rowkow'c . .. .' 7 1..5.,7.. ·., U,szezelni em a, labirynrowe 4 "·" ] ".5',"7',.5,.US2Czelniema kombmowane ,~" .,.... 1...5.,7~'(i UstZezelnienia. olejowe odEzutnikj.'cm osiovqym.
\JJJ. ~~ .. Drlrn!I.p!I '-rLIJ~ W 6: -, .

1~5.7 ..1l.. 'ierscienie gwnow'e uszczelniaj~e
11'~ ~L~\.tUll
~1!iII" I

~
•• ~

'I

~

'.

'i

73

.

!!!

'I

"..

.,

co

~

cO

••

~

..

'.

~

4

..

'I'

i,

••

••

.'

~

~

"'I

~•
'1' ~ ~ •• ' ~ ..

"
~ ,~

'I

"

"

~

'"

,i

1~S' 8, EI1e:t:D'cntydo pol,czen. ;.waf -piaslta 35 36 3·7

111.

i,

..

",'

..

..

,',.

-wych · " .' ~ .' ~ ., " t .. ~.34" W'e~trzne 5 .. rozplanowani.ejeooostoprriowyth
Ii' ., • '" Ii ~ • • "

..

..

'"

~

~

~

~

r-eduktor6w stoZko.' ~ • .. • ,. ~ • [i •

'WY'c. 'h 1..5,,3'i5. Wewn~:Uzne rozplanowanie reduJrtororw stozkow (l-'W aJ.co,wych, 1..5.,3 .,6,. Wevtn.l~trzne lrJIzplanowanie jedna,stopwO'YlYch reduktorow slima·_
'i. • .. •
I.. .. ..

.kowycb.

.. ,

.'

I

"

'.

.,

,i

,.

"

co

,.

...

,.'..

i

38

1~,5,"8., Wpusty· pryzmatyczne i.. ~~. 1.,,5,,'8, .. Wpusty c,~6tenkowe . ,. ~ " " ~ 2 1. .5 "'g,, 31.. KIiuy S:tylcZD,e ~ , ~ 1., S· .,8".4" Pol~,lienia. wielOVfYPustowle rownoleg~e b 1.,5.. .. Konstruow:3111ie k61 zf(~atyc.b ~ " . .. '. ~ 9 1..S~9.1" Dokladnosc wykorumia k61~ : ,zi(batyc'b,"
,i ~..
Ii • co • ~

_...,

'"

,..

..

,

"
~

II

~

.i

co

..

74. 7S 75 76
'16

~

'.'

~

..

"

"

~ .. "' . ~,
'I

..

~

.'

~

~

77
.'

'".
.... ~..

i

7'8

.

"

,0

~

78

,. ',1
II

..

· l4
II'

'.

!!!

~.

1~"."~51~ 1 '~16' 1~,.9.. . l
I
.&I

,~

ii

.~'8j ~ 84
,.

"'2

..
'I I'

150 lSI

'LIi'i,f!ll

..

III

"

III

ill

I,

..

.•
,.
1UUI.,.. iiUUII. .. ",,_·1

85 :1' IJSI :89
..

2.
..

OJ

'"

15:2
.'
~

ierumto
f}!oblic"D!wO
','! ematlow
!!!
'" II!

J 51]
· 15 '

.s

..

o
1111

.r'lim~,' "P~'~1 i
W'
OJ 'I' ~ .1

'"

'.
'.
,.
lIE

~ '90 ., 91
9'2

~ '1":;'
1.5fil · ']58
..

II'

,iii

Il

'"

'II

,.92
.~

"'

93
94,·

· lS8, m.S:9
163

..
m .. !~. ~5,~

'"

'. ..
'"'

..
.11

1~~;111Ji,
m

95 95
~

3

II! "

'"

.'-1

.. ~. L63
• "

iii

'"

.s. 1.DI~t.
'ito', .
I, Il •
!Ill

'97
..I
,

1. ,. '.1/6:

15 10/':1
..
II

,

,

..
• 'I

..

.
II 'I

iii

'I

"

.,

..
,",

,i

IF.

,'"

10
0'


"
~.
"

....

.,

r

ill!

..
.1 I.

'"
'I


,..

11,.5,.101.]21
I

109

'.
'II

'" til I', :,

5; .ir. RI=d"II.&A.'-'V.I.. ~

,Ij

..

Ii.

III

lr.5J 1~._ ~ L~. i.z

flO
3.S~31 3 ..6,.4·,
1.-". Rys
'"

1..
rl

,

Ii

~ ll.lO

...

,.'
I, '!'

.s.i m I]-'

II

II'

~,1 1
~

..
III

1~ .. '1 S
,"

.•

..

'II'
III

.. 11 ~1 _
· 12 ,.
~ ,-,-2
'I

..

'Il

III

~

. - ui '1~7 ID79
179

,.
I'

4..

..
"

"

34
3
1 ·0

, .1~ 4.1.
..31

"

'II

II

'II'

101

III

~

~

..
..

..

iii;

,~

iii

W

[liil

~ 1_,
II

· _80
I

'Ill

.•

1 ,2,

..
1!l1

I.

,.
"
I•
II


"'.
iii

"

~1 1.. 1-,2 1 ,J
£ J.-

• 11 3
U·jT'Ir.lUI, '__ ~_.

IJ

II"

·Ii

I!!,

..
L

..
.a,

,I

'TU,D
[~

At

••

..

III

..
"

II'

'I'

,.

1:1 '
1, ;

...
"
., "

..
...

..

[44

'~j.•

~Il!!JIJI:cm,c

,.

OJ

..

l.,~..' ],,1,", R8m:.

,i'

..

l' .1~.1
r

,
'"

..

I' l' J~
1'1

.'

"

7
.Koustiuowsnic
/0 tworzenie

w umysle tworcy sbstrsktworu.

cyjnego obmzu pewnego msterislnego

Moiliwvsc tw6rczego riziaJania zaJeiy przedo wszystkim od u;;dob:lietl przyszlego konstruktors. Uzdomieniil tc moi· ne rorwijec. Wymaga to odpowiedaiej prezentscji manycb
udsnycb koastrukcji ... "

Dr hoc. Politechniki Lcdzkicj prof. Zbignicw Konstruowenie. Sztuk»; Nsuks czy Rzemioslo?
Wyklad wygloszony na uroczystym pcsiedzeniu

Osinski,
Senatu PL

18.1l.!998 r.

PRZEDMOWA
Podstawy Konstrukcj i Maszyn (PKM) sa przedmiotern W ramach tego przedmiotu, dynamika,
j zespolow

maj acym znaezacy udzial w procesie ksztalcenia (matematyka, (odJewnictwo, fizyka, mechanika spawalnictwo, obrobka

inzynierow

mechanikow, termo-

po opanowaniu podstawowych

nauk podstawowycb metod wytwarzania

i wytrzymalose

marerialcw,

...) oraz poznaniu maszynowych.

inzynier rnechanik poznaje wlasciwosci i zasady konstruowania
Poznawaniu boratoriwn, tych wlasciwosci

skrawaniem, ...) przyszly oraz nabywa umiejetnosci konstruowania typowych elementow
studiowaniem, konstruowania przyporzadkowane sit wyklady, cwiczenia i la-

i zasad, rownolegle
Nabywaniu

z samodzielnym umiejetnosci

w tym rownicz komputerowe.

slnza zajecia i prace projektowe.
i wiedzy konstruktora.

Na ogol sa to

pracc tworcze, a ich oryginalnosc

zalezy od indywidualnych

predyspozycji,
Z

urniejejnosci

Duzym ulatwieniem

w studiowaniu j est korzystanic z bogatej literatury przedm iotu, np, trzydziestu Rowniez dotychczas opublikowanych

monografii pod red. Marka Dietricha, pt. Podstswy Koastrukcji Podstawy Konstrukcji Maszyn, wydawanej przez PWN. Wsrod element6w typowych

Meszyn, \VNT, Warszawa 1995 r. oraz z ksiazek z serii wydawniczej
budowic maszyn i urzadzen: liczne wydawnictwa dyscypliny uczelniane uzupelniaja

tytulow sa Iiczne dotyczace konstruowania

i zespolow stosowanych
ewolucyjne

w

bogata literature przedmiotowa

i odzwierciedlaja

zmiany i po-

ziom naukowy

i przedmiotu

Podstawy

Konstrukcji Rami

Maszyn,
on nie tylko udane konnorm, firmowych, atlas6w konstrukcji,

Z zadowoleniern poradnikow

przyjmuje niniejsze opracowanie droge do ich opracowania. itd. zarowno konstrukcyjne sprawdzonych

doc. dr inz, Leonida W. Kurrnaza, w kt6rym prezentuje sie ono wiasnic tym od katalogow

strukcje, ale przedstawia technicznych Bogate doswiadczenie przedstawienie konstruowania.

jak i dydaktyczne,

w tym rowniez zdobyte przy opracowaniu Politechniki Swietokrzyskiej,

skryptu uczelnianego Autorowi

pt. Podstswy Konstnikcji Msszyn. Projektowaaie Wydawnictwa dydaktycznie metod projcktowania Ksiazka ta jest pierwszym tego typu opracowaniem

Kielce 1998 r. umozliwilo nabywaniu

typowycb e1ement6w i zespohrw maszynowych, umiejetnosci

i stanowi znaczaca pozycje Iiteratury sprzyjajacej

l

Lodz, listopad 1998

Prof. Wieslaw Kaniewski

8

WSTEP
Przedstawione materialy przeznaczone sa dla studenta przystepujacego po raz pierwszy do projektowania i sa swoistyro przewodnikiem w tyro procesie. Zawieraja metody obliczen wytrzymalosciowych i doboru parametrow podstawowych rodzaj6w przekladni mechanicznych, zgodnie dzajacego
Z

'\

metody opracowania

konstrukcji

reduktor6w,

ich korpus6w,

willow, roznego

rodzaju k61 itp., jak

rowniez

zlozeniowe

i wykonawcze

rysunki tych czesci opraeowane zasady projektowego

wymaganiami obliczenia

PN jako ilustracje metod projektowania.
studenci juz poznali teoretyezne

Przed projektowaniem

i sprawnie

podstawowych

czesci maszyn. W zwiazku z tym w materialach [14], oraz optymaiizacji grafice komputerowej,

podano zadnych teoretycznych ~ przygotowania ~ kryteri6w ~ organizacji cji[41], oeeny konstrukcji projektowania

wyjasnien, jak rowniez nie podano wiadomosei

z dziedziny

ofertprojektowyeh

i wyboru rozwiazania [14], wspolbieznego i systemowego
w obliczeniach, ksiazka

konstrukco jest

wykorzystania

techniki komputerowej projektowaniu. przeznaczenia a

w

1. PRZEKLADNIE MECHANICZNE

zbedne przy pierwszym Opr6cz podstawowego innych (przejsciowych) wyzszych, w przemysle, wych odpowiedniego w Kielcach

maze bye przydatna koostrukcji

do wykonywania w szkolach i szko! zawodoSwietokrzyskiej Uniwersytetu za mozliwosc

prac projektowych,

na zajeciach z rysunku technicznego dla tecbnik6w

w czesci

opracowania

kierunku,
Kierownikowi Neimitzowi Katedry PKM Politechniki Stosowanej Panstwowego Gaponowowi za wsparcie przy wykonaniu tego opracowania,

Chce wyrazie podziekowanie prof. Andrzejowi Kierownikowi Poiitechnicznego korzystania Osinskiemu przyczynili

Katedry Detali Maszyn i Mechaniki

w Cbarkowie (Ukraina) prof. Wlodzimierzowi Katedry przy opracowaniu prof. Wieslawowi

z doswiadczen

takiego rodzaju publikacji. oraz prof. Zbigniewowi wydaiJ. skryptowych

Pragne wyrazic podziekowanie na ten temat, oraz wszystkim

Kaniewskiemu

za cenne uwagi i sugestie, opieke w trakcie przygotowania

tym, w szczegolnosci studentom, kt6rzy swoimi uwagami sie do ostatecznej tresci i poprawnosci przedstawionych material6w.

Dle tych, kt6rzy chcilProjektowac!
Kielce (polska) - Cbark6w (Ukraina), 1998 r.

Auror

9

1.1. OBLICZANIE KINEMATYCZNE UKLADU NAP~DOWEGO I DOB6R SILNIKA ELEKTRYCZNEGO
PARAMETR Y ZADANE:
(warianty) (parametry walu !Q':isciowego)

9. Rzeczywiste napedowego

A. Fwy, N; B. Twy, Nrn, C. Twy, Nrn.
OBLICZASII;::

Vwy, m/s , wwy, lis; Dwy, I/min;

Dwy, mm; 1', st, 1', st,

1', st.

przelozenie poszczegolnych stopni ukfadu dobiera sie u,,::w,', u2CO'ud, .. · w taki sposob, zeby Uo= UI,UrUl'" (dokladnosc -3 znaki po przecinku). du napedowego, licy

10. Wyznacza

sie obciazenie poszczegolnych walow uklakt6rego wyniki wprowadza sie do tab-

11. Wstepnie oblicza sie srednice czop6w wahrw z warunku wytrzymalosci na skrecanie Ts=Tsm.:;;;k s3h 3 Skad dj=l/lO TjI(O,2ks) (i-I,2,3 .. -), mID. ks={15 730) MPa - dla wszystkich wal6w (opr6cz
i

slimakow),

r.; = Pj"'T).
flj.,=njlu, Tj+I=1ju'1"},

I1min
Nrn
lub

kW)

(mniejsze z tych wartosci sa przyjmowane

dla szybkobieznych

1. Moe na wale wyjseiowym l.A. PW'j=Fwy'Vwy 11000, LB. Pwy= Twy'wwy 11000, I.C. PW'j= TWY'Dwy 19550,
2. Wspolczynnik
'T)o='T),·'T),·'Yh···

0=1,2,3 ... ), T,;=9550Pjlnj.

wal6w, wieksze - dla wolnobieznych wal6w),

.k$={10 .,.12) MPa - dla slimakow, wartosci liczb calkowitych Polecenia do obliczen:
poszczcg6lnych przekladni po-

kW. kW. kW.

Dla przedstawionego (rys, 1.1.1) obciazenie dane w tabl, 1.1.4.

schemata ukladu napedowego poszczeg61nych wal6w jest po-

Otrzymane wymiary d] zaokragla six do wiekszyeh 0 lub 5,0 mID.

sprawnosci

napedu
- 3 zn.akipo przecinku).

1. Obliczenia wytrzymalosciowe

(dokladnose

Orientacyjne wartosci wsp6lczynnik6w sprawnosci 'T) roznego rodzaju przekladni mechanicznych, jak: rowniez innych elementow napedow (tabL 1.1.1). 3. Moc obliczeniowa

leca sie wykonywae w kolejnosci ich rozmieszczenia dzie,

w

Il~'

2. Po skonczeniu obliczcn wytrzymalosciowych kazdej (oprocz ostatniej) przekladni w zwiazku z udokladnieniem jej przelozenia nalezy wprowadzac korekte w przelozenie nastepnego stopnia i zawartosci kolumn niT s6b, zeby nie byto zmienione (tabl, 1.1.4) w taki spa· napedu.

Po" = p wy/'T)o, kW.
n"ll')l=30wwyi1T,
Dwy=

silnika elektrycznego

u

Q

4. Liczba obrot6w warn wyjscicwego 4.A. Dwy=60·lOJVwy/(1T·Dwy),1/min.

4.B. 4.C.

znana ,

l/min. l/min.

Rys. 1.1.1. Schemat ukladu napedowego: (via! 1 wejsciowy, wal2 =posredni, wal3 - wyjsciowy), A - silnik elektryczny (s), B - przekladnia pasowa (pp),
=

5. Na podstawie zalecanych srednich wartosci przelozen dla roznego rodzaju przekladni mechanicznyeh (tabl. 1.l.2), jak rowniez zalecanego podziahi przelozeri dla reduktorow i napedow (tabl, 1.1.3 i rys, 1.1.2) oblicza sie zalecane przelozenie og6lne ukladu napedowego

1,2,3 -wal:ynapxdu

u; = u{~ul~UJ ... ~
6. Obliczeniowa liczba obrot6w silnika elektrycznego nS6=Dwy'u~, 1/min.

C - przekladnia

zebata zamknieta

(pz),

E - lozysko

( 1: ),

7. Z katalogu silnik6w (tabl. 1.2.1 i 1.2,2) dobiera six silnik. elektryczny przy dotrzymaniu warunku: p."3P,c i n,CO'Dso (typ silnika, P., D" T,_/Tnom, wymiary).

G - kolo mechanizmu roboczego (kolo przekladni lancuchowej, kt6ra nie nalezy do skladu napedu),

J -rama, Fwy, Vwy, Dwy - parametry
wego (walu 3).

walu ~scio-

8, Rzeczywiste przelozenie ogolne ukladu napedowego Uo= nslnwy (dokladnosc -3 zn.aki po przecinlru).

10
Tabl. 1.1.1. Orientacyjne sprawnosci Rodzaj przekladni
Walcowa przekladnia zebata • Stozkowa przekladnia zebata • Przekladnia planetsma l-st O-st

wartosci wsp6lczynnik6w 1J [16] Zamknieta Otwarta
0,92+0,94 0,91'0'0,93

Tabl. 1.1.3. Polecenia dla podzialu przelozenia dla reduktorow i napedow [9], [16], [32]
Reduktory jednostopniowe Reduktory stozkowo-walcowe (tab!. 1.1.2)
ll.,<:Uw

I
I

I

. .

I
I

Przekladnia slimakowa
- niesamohamowna

0,96+0,98 0,95+0,97 0,90+0,95 0,8.5+0,90 0,6.5+0,70 0,70+0,7.5 0,8.5+0,90 0,4 0,95+0,97 0,90.;.0,96

(U,1 '" 0,9 (uo)

I

-

u,,:;.;45 (u"",,:;.;60) Reduktory walcowe 2-stopniowe (11,> Il.; "VIM, (rys. 1.1.2)

c Wbdl)

Z, = 1
Z,=2 Z,=4 Z,=l

0,50+0,60 0,60+0,70 0,3 0,90.;.0,93 0,70.;.0,85 Reduktory walcowe 3-stopniowe

u,,:;.; 00 (u max:;'; 300) 2 (11,> Il,,> 11;; ""bdl <"VIbd2 <WM3) (rys, 1.1.2) Uo=I1,·112·113""' (11,>112>U)'" ; 'l/tbd,<"<fbd2<Wbdl"')

- samohamowna

Przekladnia lancuchowa Przekladnia cierna Przekladnia pasowa - 0 pasie klinowym - 0 pasie plaskim Lozyska toczne (jedna para) Lozyska slizgowe (jedna para) - 0 tarciu plynnym - 0 tarciu mieszanym

Red~ory

walcowe wielostopniowe

0,94.;.0,96 0,9.5.;.0,97 0,990+0,99.5 0,990 +0,995 0,975';' 0,985 0,97.;.0,98

Naped z wykorzystaniem pasowej przekladni i reduktora jednostopniowego (rys. 1.1.1)

Ilpp<

Ill'"

CUpF co 0,9 Vuo)

SprzQg!a
"-

Tab!. 1.1.4. Obciazenie Fj,
P,~ kW nJt
11 ~

wal:6w schernatu ukladu napedowego

(rys. 1.1.1) mm

-

l/mio

r.,

N'm p., /11,

d],

Wartosci wsp61czynoik6w sprawnosci przekladni sa podane bez uwzglednienia sprawnosci lozysk,

I

Pl~F." Tabl. 1.1.2. Orientacyjne wartosci przelozen u przekladni j ednostopniowych [20] Rodzaj przeldadni
Zebata zamknieta •• - 0 kolach - 0 kolach Zebata otwarta - 0 kolach - 0 kolach Slimakowa •• walcowych sto±kowych walcowych stozkowych ZI= 1 ZI=2 Z,=4

...._.

T, = 9550

d. - (tabl, 1.2.2) d]=

111~11. 11]- Dj Il1pp

TI~ 9550 Ft/111 T2= 9.550 P21112 Tl= 9.550 Fl /11;

d,
(1-2,3)

P2 =P1·"I'/w·7")!

P1=P2'7)PZ'"I'/1 P1>F2>F)

DJ-112/UpZ

11,>D2>n]

I
I~

7;<T2<J; PS(I.

--

)

1

dj =~ J 011~ 1(0,2 ks)

d2<d;

Przelozenie zalecane
2,5.;.6,0 2.;.3 4.;.7 3+5 28+50 14+40 8+30 2.;.5 2.;.6

.... Poleca sit( obliczenia prowadzic wg mocy obliczeniowe] 11, 12 112 10 8 7 6
IA,IV

max
8
5 12 7 80 60 7

40 8

.-_.

Pasowa Lancuchowa

5
4-

/~~ I- ')/"\~~V f-I'); '~V &'~t>'

~.

~~~~ o"~G'Yr +('I,

ij\_}y

Jd ,{;_ lY

,.<f'..).(

I b~./'Ck""-IV 1,0\ G-...1"-: '

.c-, ,'\!,>-

,\.

•••

Zalecane przelozenia

wg PN (tabl. U.2.5) .

Uwaga!

Ze znormalizowanych wartosci przelozen przekradni zeba. tych korzysta sic; w przypadkaoh projektowania reduktor6w przy ich masowej produkcji, wg PN (tabl, 1.4.1.2).

J8

WA$~
15 2:: 10 20 30

f--I~ ~ ~~

o\~

,,">¢;:i>
t-

l.o(l)~

40

70 50 100

150 250 Uo 200 300

Zalccanc przelozenia

I
~-.

Rys. 1.1.2. Polecenia dla podziahi przelozenia na poszczegolne stopnie dla walcowych 2- i 3-stopniowych reduktor6w [15], [16]

--:-

-_

._

-

11

1.2. TROJFAZOWE SILNIKI INDUKCYJNE Sg, SKg, SLg Z WIRNIKIEM KLATKOWYM
q

u-u

[

A AB

Wymiary montaZowe (tabl, 1.2.2). Sg

i gabarytowe

silnik6w

Rysunki silnikow SKg i SLg (rys, 1.2.2 i 1.2.3). Rys. 1.2.1. Tr6jfazowy silnik indukcyjny (na lapach)

Tabl. 1.2. L Parametry Typ silnika Sg 90S-2 Sg 90L-2 Sg 100L-2 Sg 112M"2 Sg 132S-2A Sg 132S-2B Sg 160M-2A Sg 160M-2B Sg 160L-2 Sg 180M-2 Sg 908-4 Sg 90L-4 Sg 100L-4A Sg 100L-4B Sg 112M-4 Sg 1328-4 Sg 132M-4 Sg 160M-4 Sg 160L-4 Sg lS0M-4 Sg 180L-4 SKg 90S-2 SKg 90L-2 SKg 100L·2 SKg 112M-2 SKg 132S-2A SKg 132S-2B SKg 160M-2A SKg 160M-2B SKg 160L-2 SKg 180M-2 SKg 90S-4 SKg 90L-4 SKg 100L-4A SKg 100L-4B SKg 112M-4 SKg 1328-4 SKg 132M-4 SKg 160M-4 SKg 160L-4 SKg 180M-4 SKg 180L-4 8Lg 908-2 SLg 90L-2 SLg 100L-2 SLg 112M-2 SLg 132S-2A SLg 1328-2B SLg 160M-2A SLg 160M-2B SLg 160L-2 SLg 180M-2 SLg 90S-4 SLg 90L-4 8Lg 100L-4A SLg 100L-4B SLg 1l2M-4 SLg 132S-4 SLg 132M-4 8Lg 160M-4 SLg 160L-4 SLg 180M-4 SLg IS0L-4 P,
kW

eksploatacyjne

silnik6w

Sg, SKg, SLg P,
Typ silnika kW SLg 908-2 SLg 90L-2 SLg 100L-2 SLg I12M-2 SLg 132S-2A SLg 1328-2B SLg 160M-2A SLg 160M-2B 8Lg 160L-2 SLg 180M-2 SLg 90S-4 SLg 90L-4 SLg 100L-4A SLg lOOL-48 SLg 112M-4 SLg 132S-4 SLg 132M-4 SLg 160M-4 SLg 160L-4 SLg IBOM-4 SLg 180L-4 0,75 1,1
1,5

n,
l/min 2835 2865 2905 2865 2910 2920 2930 2920 2930 2920 1420 1415 1425 1415 1435 1450 1450 1460 1460 1470 1465 2,6 3,0 2,8 2,3 3,2 3,2 2,9 2,7 3,0 2,5 2,5 2,5 2,8 2,7 3,0 3,1 3,1 3,1 3,2 2,9 2,8 0,0014 0,0017 0,0048 0,0079 0,0150 0,Ql80 0,0420 0,0480 0,0590 0,0760 0,0026 0,0034 0,0058 0,0065 0,0118 0,0290 0,0350 0,0610 0,0750 0,1350 0,1550

Masa kg
14,0 16,0 25,0 34,0 60,0 71,0 100 115 130 165 14,0 17,2 25,0 26,0 34,0 62,0 73,0
105

n,
l/min 935 930 945 960 950 950 950 960 960 975

TIflI)I.
Tnarn

J
kg-m2 0,0029 0,0038 0,0090 0,0177 0,0250 0,0320 0,0400 0,0720 0,0960 0,2200

Masa kg 14,3 15,6 24,0 33,0 54,0 66,0 72,0 100 125 170 13,2 15,8 23,6 26,3 31,0 53,0 65,0 85,0 95,0 115 165

1,5 2,2 3,0 4,0 5,5 7,5 15,0 18,5 22,0 1,1 1,5 2,2 3,0 4,0 5,5 7,5 11,0 15,0 18,5 22,0
lL,O

~=---------~--------~~------+-~----------~---------Sg 90S-4 Sg 90L-4 Sg 100L-4A Sg 100L-48 Sg 112M-4 Sg 132S-4 Sg 132M-4 Sg 160M-4 Sg 160L-4 Sg 180M-4 Sg 180L-4 SKg 90S-4 SKg 90L-4 SKg 100L-4A SKg 100L-4B SKg 112M-4 SKg 132S-4 SKg 132M-4 SKg 160M-4 SKg 160L-4 SKg 180M-4 SK.g180L-4 0,37 0,55 0,75 1,10 1,50 2,20 3,00 4,00 5,50 7,50
H,O

Sg 908-2 Sg 90L-2 Sg l00L-2 Sg 112M-2 Sg 132S-2A Sg 132S-2B Sg J60M-2A Sg 160M-28 Sg 160L-2 Sg IBOM-2

SKg 90S-2 SKg 90L-2 SKg lOOL-2 SKg 112M-2 SKg 132S-2A SKg 132S·28 SKg 160M-2A SKg 160M-2B SKg 160L-2 SKg 180M-2

2,2 3,0 4,0 5,5 7,5 11,0 15,0

2,3 2,2 2,3 2,8 2,8 3,1 3,1 3,1 3,1 2,4

125 165 175

680 675 710 705 720 710 710 705 710 705 730

1,9 1,85 1,9 1,9 2,3 2,4 3,0 2,7 3,0 3,0 2,4

0,0025 0,0032 0,0090 0,0100 0,0192 0,0330 0,0440 0,0600 0,0770 0,1200 0,2130

/ ..

-

r..

_.

..

~ ..

-

_

..... ~ -' __

r-

••

-

....

z'"

-

-

z

z/

,"

•~

~

12
q

u-u
b

~

U.--.
"i--

"fOOi,@)
l:::=
~
-;t" '-

~Bl
%

r--f'\
.-

{~
ds

(r: "b -'-l

I- .

- _!_

r=--='t~ i"
1----'

--1
--

U

~
-~~-~<J

-l _

IU ~
T

bd
L

~

u

'0"

/

[liLA
--LC

~-+--T~I ~
.s.:
SKg Rys, Ll.3.
M A

~ I ~ ~"""""::'t~:;::F~I,_-",-_-_ -__....s;,__;;;;;;::_I~

E~I

I

,--lI
CA

C~

si
BB'
---'=Lc__ LC

AB

--silnik6w
mm b 8h9 B 100 125 140 10h9 12h9 14h9 liB 125 140 164 178 210 228

I
__

I
__

J
SLg

Rys. 1.2.2. Tr6jfazowy silnik indukcyjny (kohllerzowy )

Tab}. 1.2.2. Wymiary montaiowe Typ silnika
Sg (SK.g, SLg) 90S-2, 4, 6, 8 Sg (SKg, SLg) 90L-2, 4, 6, S Sg (SKg, SLg) lOOL-2, 4A, 4B, 6, SA, 8B Sg (SKg, SLg) 112M-2, 4, 6, 8 Sg (SKg, 5Lg) 1325-2B Sg (SKg, SLg) 132S-2A,4, 6, 8 Sg (SKg, SLg) 132M-4, 6A, 6B, 8 A 140 160 190 216 254 279 E 50 60 AA 40 45 54 56 60 70 h 27 31

i gabarytowe AB
170 200 230 278 300 350 H 90_~5 AC 178 206 245 274 323 360 HA 10 14

Sg, SKg, SLg
BA

Tr6jfazowy siInik indukcyjny (kolnierzowy na Iapach)

BB
153 172 174 220 182 220

BL
min
15 min 20

C

CA
104 116 119 198 160 200 243 205

d.
24j6 28j6 38k6 42k6

dj
M8 Ml0

D 10

56 63 70 89

--

52

----;

12 M12

Parametry eksploatacyjne
silnik6w (tabl, 1.2.1)

Sg (SKg, SLg) 160M-2A, za, 4, 6, 8A, 8B Sg (SKg, SLg) 160L-2, 4, 6, 8 Sg (SK.g, SLg) 180M-2, 4 Sg (8Kg, SLg) 180L-4, 6, 8

1.78
210 254 241 279 HD 215 240 276 310 370 408 L 305 330 376 384 501 463 501 620 664 705

-

256 300 315

min 40

108 121
-

M16 48k6

15

Typ silnika
Sg (SKg, SLg) 908-2, 4, 6, 8 Sg (SKg, SLg) 90L-2, 4, 6, 8 Sg (SKg, SLg) lOOL-2, 4A, 4B, 6, 8A, 88 Sg (SKg, SLg) 112M-2, 4, 6, 8 Sg (SKg, SLg) 132S-28 Sg (SKg, SLg) 132S-lA, 4, 6, 8 Sg (SKg, SLg) 132M-4, 6A, 6B, 8 Sg Sg Sg Sg (SKg, (SKg, (SKg, (SKg, SLg) SLg) SLg) SLg) 160M-2A, 2B, 4, 6, 8A, 8B 160L-2, 4, 6, 8 IS0M-2, 4 lS0L-4, 6, 8

LA
8 t--

LC 360 385 441 449 587 549 587

Nip
130j61200 180j6 230j6 250

s
12

T 3,5
I-

q
-

100 0 112 - 0,5 132_ 0,5 f160 0

I

11
12

15 300

4

I-

257

80

41

16 20 26

284 350
I-

45 110 _I 51,5 _

8,5

ISO _ &.5

13

-

738 782

25Oj6

350

19

5

825

358

13
PARAMETRY
PI,

ZADANE:
DI, D2,

1.3. PRZEKLADNIE PASOWE
l/min; u; T " T2, Nrn,

40'

P2' kW; Warunk:i pracy.
Przybliiony

rozstaw osi a; mm (z rozplanowania napedu),

1.3.1. DOB6R PODSTAWOWYCH PARAMETROW PRZEKLADNI PASOWYCH 0 PASIE KLINOWYM

DOBIBRA Sn:;: Tab!. 1.3.1.1. Wymiary przekroju klinowych pas6w zwyldych (A, B, C, D, E, 20, 25) 1. Przekr6j pasa i wymiary przekroju (tabl, 1.3.1.1, rys.1.3.1.1). oraz pas6w specjalnych (HZ, HA, lIB, He, lID, HE, H20, H25) Przekr6j pasa =f( 1;). PN-861M-85200/O{i
(Poleca si~ prowadzic obliczenia r6wnolegle dla dwoch zblizonych wg poleoefi przekroj6w pasa), b
."='> '"

TI

2. Minimalna srednica skuteczna kola napedzajacego D 1 min mm(tabL1.3.1.I);D,min=f(przekr6jpasa).Polecasi«dobrae DI (tabt.1.3.1.2)ojedenwyrniarwil{_kszyniz Dlmin. 3. Obliczeniowa srednica skuteczna kola napedzanego D~= , = Dru; Rzeczywista srednica skuteczna kola napedzanego D~:f:.D2' mm (tabl. 1.3.1.2). 4. Rzeczywisteprzelozenieprzeldadni u.r:z=D2/[D,(l-t:)]: l:= (0,01 ~O,02) - wsp6kzynnik poslizgu sprezystego. 5. Minimalna odleglosc osi a,'",;" =0,55( D 1+D 2)+ h" , mm (a'>a:m,. ). 6. Obliczeniowa dlugosc pas a L~ as =2a'+O,51T(DI+D2)+ +0).5(D2-D,ila: mm. Rzeczywista dfugosc pasa Lpas ;:L~as (tab!. 1.3.1.6). 7. Rzeczywista odleglose osi a=a'+0,5(Lp aa -Lp as), mm. 8. K<tt opasania kola IP/=180"- 57"(D2- D,)la. K",=f(rpn (tabL 1.3.1.3). 9. Wsp6lczynnik KL uwzgledniajacy liczbe okres6w zmian obciazen pasa w jednostce czasu, zalezny ad dhigosci pasa klinowego; KL=f(L pas, przekroj pasa) (tab!. 1.3.1_6). 10. Wsp6lczynnik KT uwzgledniajacy trwalosc pasa klinowe. go wyrazona w godzinach przy ustalonej Iiczbie godzin w czasie dnia oraz przeciazenia przckladni przy rozruchu i przy pracy ustalonej; KT =f'( warunki pracy, liczba godzin pracy na dobe, charakterystyka silnika) (tab1. 1.3.1.4). l1.PrE),dk:oscpasa V=1T·D ·D,/(60·101),
j

~tj ] ~ Nrn b; ~ ...l c, lp 10 ho _p f-----:-+-<-2-5-+-6-3-+-2~7~4-=t-~+-==---j--:=-1-·":-t--~=--I 10750 90 2+6 B, FIB 30~140 125 2+7 14,0 17 11 4,2 20, mo 90"-.500 200 17,0 20 12,5 4,8 C, He 2~ 8 19,0 22 14 5,7 25, H25 21,0 25 16 6,3 D, lID 400"'-2000 315 278 27,0 32 19 8,1 E, HE >1000 500 278 32,0 38 23 9,0 Uwaga! Dla pasow specjalnych oraz zwyklych 0 przekrojach 20, 25 w PN opracowana moe przenoszona przez pas. Korzysta sie z tabl, 1.3.1.5, wprowedzajac interpolacje danych.

D 1min mm

N~~ .!:! :3

Wymiary, mm

A

cm2

Rys. 1.3.1.1. Wymiary poprzecznego przekroju pasa klinowego

~f'~

It~ i~ ~ N g;:i

1,38

Tab!' 1.3.1.5. Moe Po, kW przenoszona przez jeden pas klinowy PN-671M-85203

2,.30 4,76 6,92
niejest

f" .,01
~"" (.'Z)

~-~----+----+----r---~--~~~~~
<71 <80 <90 ~90 0,29 0,37 0,37 0,44 0,44 0,52 0,59 0,66 0,59 0,74 0,81 0,88 0,74 0,88 1,00 1,18 1,40 1,77 1,91 1,99 2,36 2,87 3.31 3;46 4,56 5,23 5,81 6,26 6,62 6,99 8,25 10,2 11,8 13,3

Dj mm

Po,
3

kW przy predkosci pru>a V, mls 5 7 10 12 15 0,96 1,25 1,47 1,62 1,77 2,36 2,58 2,65 2,94 3,75 4,34 4,64 5,81 6,77 7,80 8,32 8,91 9,42 10,1 13,0 15,5 17,7 0,88 1,00 1,18 1,33 1,55 2,06 2,21 2,28 2,65 3,24 3,75 3,97 5,15 5,96 6,62 7,14 7,80 10,9 9,13 11,5 13,4 15,2

Tab!. l.3.1.2.

Srednice skuteczne

D k6t pasowych
PN-661M-85202 200, 224, 25~
C,HC HZ

A

12.3,
280
HZ

71, 80 l_!0, 100, 112

125, 140, 160, 180
B,HB

<112 <125 ~125 <140 <160 <180 ;n80 <200 <224 <250 <280 <355 ~355 <315 <355 <400 ~450

dOO

0,59 0,66 0,74 0,74 0,96 1,10 1,25 1,33 1,84 2,06 2,21 2,36 2,43 2,58 3,46 4,05 4,56 5,00

0,81 1,00 1,10 1,18 1,40 1,69 1,91 1,99 2,80 3,09 3,39 3,61 3,75 4,05 5,07 6,11 6,92 7,87

I,LO J,40 1,47 1,55 1,84 2,21 2,50 2,65 3,61 4,05 4,42 4,71 5,00 5,23 6,48 7,88 8,98 10,1

l1! 5,

D.HD

355, 400, 450 l2..00, 560, 630,
E,HB

A,JM

710, 8()_Qj 900, 1000 "'1
A,HA

B,HB, C,HC,D.7:"""

B

PN-67/M-8520J rpt 1180174 171 166 163 160 157 151 148 145 142 136 130 120 110 I K", 11,0 0,99 0,98 0,97 0,960,.95 0,940,93 0,92 0,91 0,90 0,88 0,86 0,82 0,78

Tab!. 1.3.1.3. Wartosci wspolczynnika

K",

e

Tabl, 1.3.1.4. Wartosci wspolczynnika KT KT
Warunki I przy Iiczbie godzin pracy na dobe D

PN-671M-85203

m/s,

m

D

12. Potrzebna liczba pas6w Z=P1·Kr/(Po·KL 'K",), szt, 1'" - moc przenoszona przez jeden pas, k W, Po=f(przekr6j pasa, D! J V) (tabl. 1.3.1.5). Z -liczba calkowita. Poleeana Z (tabl, 1.3.1.1). Przy niedotrzymaniu polecen (tab!. 1.3.1.1) zmienia sie przekroj pasa. 13. Sila obciazajaca So=Ftl(2Y;)

710 Lekkie 1,0 Srednie 1,I Ciezkie 1,2 Bardzo ci~ikie 1,3

prncy

:f16 >16 1,1 1,2 1,2 1,3 1,3 1,4 1,4 1,5

:flO :f16 >16 1,1 1,2 1,3 1,2 1,3 1,4 1,3 1,4 1,5 1,4 1,5 1,6

:flO <:;16 >16 1,2 1,3 1,4 1,3 1,4 1,5 1,4 1,5 1,6 1,5 1,6 1,8

wal S=2.s;, sin (rpt 12), N,
- napi((ciewstCQJnepasa, - sila obwodowa, N, - wspolczynnik napedu. N,

I - lila siln.el, tr6jfazowych z przelaczn.lub rozruszn., dla siln, parow.i spal, (Zc ~ 4), Il - d1a siln.el, 0 duzyrn momencie rozruchowym, d1a siln.parow.i spal.] Zc< 4), ill - dJa silnik6w elektrycznych kr6tkozwartych i dwuklatkowych. • W zwiazku z udokladnieniem u przekladni (patrz PARAMETRY ZADANE i
p. 4) wprowadza six korekte przcloi:enia nastepnego stopnia napedu i zawartosci kolumn niT (tab!. L 1.4).

F(=2'I0311ID, '1jI = (0,6.;. 0,7)

~--------------------

PRZYKLAD OZNACZENlA pasa klinowego norma1noprofilowego zwyldego 0 wielkosei przekroju e i dhigosci Lpu= 2000 mm: Pas kllnowy C 2000 PN-86/M-85200/06 - zespohi 5 pas6w klinowych normalnoprofilowych zwyldych 0 wielkosci przekroju e i dhrgosci Ll'"".= 2000 mm r6wnolegle pracujacych w przekladni: 7e!OP6! pas6w klinowych 5C 2000 . PN-86/M-85200/06

14
Tabl. 1.3.1.6. Dhigosci skuteczne pas6w
PN-861M·8S200106

LpO!!., nun

i wartosci wsp61czynnika
PN-671M-8S203

XL
3550 3750 4~42~~00 20 HA II E 4750 5000'''j

Lp..

~_O_O 530 560 6()0~0

670 710 750 800 850900

950 1000 1060 1120 ~ 801250

1320 1400 1500 i_l.!iOO 1700l!.!00 HC

1900200021202240 HD

236() 25tl_£j2650 2800~00~~3350 HZ 25 D

mm HZ.HII HB II, B, e:; 20 H2O H25 HZ 0,770,79 0,80 0,81 0,82 0,83 0,84 0,85 0,87 0,88 0,89 0,90 0,91 0,92 0,93 0,94 0,95 0,96 0,98 1,00 A 0,79 0,800,81 0,82 0,830,85 0,860,87 0,88 0,89 0,90 0,91 0,92 0,93 0,94 0,96 0,98 0,99 B 0,84 0,85 0,86 0,87 0,88 0,89 0,90 0,92 0,93 C KL = f (przekr6j pasa, as ) D

r,

1,00 0,94

1,01 1,02 0,95 0,97 0,85 0,87

B, JIB, C, He:;D. HD, Eo lIB, H2O, 25, H251,03 1,05 1,06 1,07 1,09 0,98 0,99 1,00 1,01 1,03 1,04 1,05 1,06 1.,07 .1,08 I,M 1,11 t,12 1,14 1,15 1,17 1,18 0,88 0,89 0,91 0,92 0,93 0,94 0,95 0,96 ~ ~ ~ I~ 1m I~ I~ I~ 1m 0,86 0,87 0,88 0,90 0,91 0,92 0,93 0,95 0,96

1.3.2. KONSTRUOWANIE K6L PRZEKLADNI PASOWYCH
PARAMETRY ZADANE: Srednica skuteczna kola D,
Przekr6j pasa. pas6w Srednica wahl

nun. szt.
mm,

8

(':1)
38' 23,1 0,63

nose

dwa1,

z,

['T~
rt---,~

40

12~ I 'V(V)

DOBIERAS~:
1. PODSTAWOWE WYMIARY KOLA I. l . Wymiory rowkow=ttprzekroj paso)
7_2_ Srednico

(toot.

1.3.2.1

i rys.

132_3).

zewnetrzno
wienco

koto

De =D+2b, paso, D)

mrn.

1.3. Szerokosc
1.4. Konstrukcjo

B={Z-I)e+2f,

mm.
(tobl.l.J.2_ B 7 i rys.J 3.2.4).

I • t
,

,

I

r

/"

~
1<""1 0 1=10
RIO 021A 061A ~~

I I

r

I

:

r//71777
~I

I

;:il

z60

H7 +

g. 030
0

lLL////-

r-J20 h I I -0 1JO
18 JS9 01'0,022

<I;;} JI
I~

18J59

I. Wywaianie stotycr: ne. NieNyw02enie

kolo ==({przekr6j

'\f-----)
\

--vJ7iJ
,
~

1,,\

"

n
c;<;::'
\(l

2_ Nieornoczone

nie

wir;cej

6,0 q-rt:

nic;zne cdchylki

gro. wy-

~;~~I~~~znycl1 -

"wewn~

2. WYMIARY PIAST 2. 1_ Srednico Dp i dluQQSC piosty (rys. 1.322):
Dpr>; (7.6+ 1.8)dwa/. Lp'" Lp

A

,~ ~

IT(;,_
""4'" ~
....
~

h14. H 14, mioszanych-:tC.5!TI4.

trznyct: -

,

-L I
I
'

",- J. Nieoznocrone

powierrcnni

g

-:to,5ITI6

{I. 6+ 1.8)dwa/.
(Lp<=>B)-

mm. mm.

=pocnytenio octew nicze - 3', - prcrnienie oatew
niczo -4+5 mm

-:..,

~.........

~

2.2.

Chropowot osc powierzchni
piosty. otw6r boczne piosly

Ra

= 1,6+-3,2,

~

Ir-/--.I----rl---;A I
Rys. 1.3.2.1 Tabl. 1.3.2.1. Podstawowe wymiary k61 pasowycb
C{=

,PoII.Ii~~

fU1""l:l'l

Ni:P1IIJ F""1~dll"(Jl~

powierzchnie

1:'2

AJ

NAf'~D PN-661M-85102

o ktose nire] ni: chropo= w%sc oiworu (rys. 1_3.2.2}. 2. 3.
Toleroncje kszloltu i potozenio: - toteroncja osioweqo bicio [2] mm piosty kola (dIG Lp/d.,.al~1) (Loot. 132.4 i rys. 1.3.2.2). 010 Lp/dw(J/ > I ITn 2wi!f;kszyc: 0

r,Q.,

~

Wymiary Ip 8,5 11 14 19 27 b 2,5 3,3 4,2 5,7 8,1 h

rowk6w, mm

a

-= 34°
1]
10,0 13,1 17,0

0:= 36"

3B"

a=40"

Konstrukcja kola pay D, rom
J1 10,3 13,5 17,6 23,3 33,2

hJ 8
10 12 6 6

e
12,0 15,0 19,0 25,5 37,0

f
8,0 10,0 12,5 17,0 24,0

D 63 -i-71 90 ~ 112 125-i-l60
-

HZ A B
C

(40+50)%.
V - predkosc paso (toncucha), m/s

D

7,0 8,7 10,8 14,3 19,9

-

-

125 + 180 180-i-250 200 . 315 315 ~450

".I1J 10,1
13,3 17,2 22,9 32,5
_L..--

D

I 11

D

J.
10,2 13,4 17,4 23,1

D >250 >630 >1120 >1600 >2000

pelna
63 +90 90-i-100
-

tarczowa
80 112 125 200 315 -i-160 + 200 -:- 50 2 355 400

ramionowa
~180 3224 ~280 3400 3450

112 ~250 200 _,_30 6 180+1120 35571600 500 -i-2000

32,8

-

(rys. 1_3.2.3)

=(O,25-;-0,35)dwGI (O;?BmmJ, OJ =0,5(D-2h-2h/ +Op), 04 =(0,3+0, 4}(D-2h-2h/-Dp), (6. OJ, 04 - liczby colkowite). c)
Lp

s

8

ticzba nr -

romion:

Or =o{l/6-c-1/7}f75,
liczba Wymiory przekroju
Q=O.4C

(nr~3),

cotkowito.

b)

8

romion 0 eliptycznym Wy=O, IO.CP,

a~_cijJL
yl
L

C

n; = 1/3
nicwo C1

(die

O/C=O,4,

nr -liezbo oblie 713romion, kg =30 MPo)
r
g

=(10 01S3,j .k
,

+0,1 Dp),mm,

Tr-rnomeni pr renosrony przez koto, N· m C2=O,BC1• 02=0,801,

O,=O,4C1,

s=hl'
cotkowiie, mrn ],

Rys. 1.3.2.3. Wymiary wienca

Rys, 1.3.2.4. Konstrukcje a) pelna,

kotpasowych: c) ramionowa

(c;

C2• 010 02,5

-

liczby

b) tarczowa,

3. PASOWANlA I POLA TOLERANCJl
(no rysunku kola posowego adchylki ¢ h 7 I podoc liczbowo)

I
I

1--'1

@

IAI [/1

8

6. SPRAWDZANIE SKUTECZNFJ
PN-661M-85202
L_L_~~

SREDNlCY

KOLA

IAI

(rys. 1.3.2.8)

~~~~B~ __ ~ __

Tabl, 1.3.2.5. Dane do sprawdzania glebokosci rowk6w
<>I p..

'"

d
mrn

2X
12 15 19 26

Rys. 1.3.2.5. Pasowania kef pasowych

Rys, 1.3.2.6. Chropowatose powierzcbni kol pasowych

""'

to

kl
Rys. 1.3-2.7. Toleraocje ksztaltu i polozenia powierzchni kO! pasowych I POLOZENlA Rys. 1.3.2.8. Sprawdzanie glebokosc] rowk6w

HZ

A B
C

D

9h9 11,6h9 14,7h9 20,Ohll 28,5hll

I

37

4. CHROPOWATOSC
(rys, 1.3.2.6) 4.1. 4.7. Powicrzchnie

POWIERZCHNJ
robocze rovrkov»

5. TOLERANCJE
5.1. Toterancjo
t obocze]

KSZTALTU

(rys, [.3.2.7) bicio [2]. mm powierzchni ro wko (lobi. 1.3.2.2). promieniowego wienco kola i oslo wego (tabl.

7. WYW AZANIE Tab!. 1.3.2.3. Tolerancja wienca bicia Tabl. 1.3.2.4. Tolerancja osiowego bicia piasty
V mls ,. 5 ,. 8 .;12 ( 18 a5 >25

«; =0,4+-0,63.

tnne powierrcnnie «; -12,5-:-7.5. 4.3, trine powierrct.nie nc -

obrobione

5.2.

Toteroncjo

v'

nieobrobia

bicio 0. mm 1.3.2.3).

r=-:-:-------:---,

Tab!. 1.3.2.6. Warto5c niewywai:eoia = f (v)
mls ,. 5 ( 10 .:; 15 ( 20 >25

Bicie
mID

v

Niewywazenie
g·m 6 3 2

bicie

Tabl, 1.3.2.2.

Tolerancja bicia powierzchni roboczej rowka
020 ..750

mm (120 (260 .;:s00 (800 0,10 0,12 0,16 0,20 ,;;160 (400 (1000 0,10 0,16 0,25

Bicie, mm na 100 mm D Liczba obrot6w kola, l/m~'

0,06 0,05 0,04 0,03 0,02 0,01

nie wywaZa si~

16

1.3.4. ZMONTOWANIE KOLA PASOWEGO NA WALE

o ZMNIEJSZONEJ DLUGOSCI

ODCINKA WYSmGOWEGO

zsr« ;:;; c;,
<0

':t'-c;,
r-,

C;
-Ii
o,

(OOZ")
5Zg-,,'{lOZrJ

s

ci

~

:J::

"

a
V)

Rys.1.3.2.10

17

1.3.5. ZMONTOWANIE KOLA PASOWEGO NA WALE ROZLADOWANYM OD NAP~ZEN GN1\CYCH

Rys. 1.3.2.11

Rys.1.3.2.12

18

--------------------------~-1.4. PRZEKLADNIE LANCUCHOWE
1.4.1. DOB6R PARAMETR6w LANCUCHOWYCH PRZEKLADNI ROLKOWYCH
PARAMETRY ZADANE: u; 2.3. Sila odsrodkowa F; = 10m· N, gdzie m - masa 1 m lancucha, kg/m (tabl. 1.4.1.6). 2.4. Calkowite napiecie statyczne lancueha Fest == Fst + Fv, N. 2.5. Calkowite napiecie dynarniczne Iancucha Fed =Fd +Fv, N. 2.6. Wsp6lczynnik bezpieezenstwa na zrywanie przy obciazeniu: - statycznym 1st =FT 1FcsI ~7, -dynamicznym 'Yd =F;/Fcd ;;. 5, gdzie F; - obciazenie zrywajace Iancucha (tab!. 1.4.1.1). 2.7. Minimalnyzwisia:bcuchaprzeldadni f~fmm; fmm=O,Ola, mm. 2.8. Sila obciazajaca wa! S=(I,15 ';'1,20)FsI, N (przy kacie naehylenia piaszczyzny osi k61 wzgledem poziomu do 40° i bez uwzglednienia ciezaru k61 i
lancucha). • W zwiazku z udokladnieniem u przektadni (patrz PARAMETRY ZADANE i p. 1.2) wprowadza sie korekte przerozenia nastepnego stopnia napedu i zawartosci kolumn niT (tabl, 1.1.4).

.....
a)

V;

PI,

P:z, kW; Warunki pracy. Przyblizony rozstaw osi

1;, T2, Nrn, napedu).

Q:

mm

(z rozplanowania

1. OBLICZENIA WSTijPNE 1.1. Liczba zebow kola napedzajacego

PN·81/M-84100

b)

ba zebow Zl;;' 19. 1.2. Liczba zebow kola napedzanego Z2= Z,·u; Z2 - liczba calkowita. Polecane przelozenia i odpowiadajace im liczby zebew Z, i Z2 (tabl. 1.4.1.2). Rzeczywiste przetozenie u rl Z21Z1 •• 1.3. Wsp61czynnik uwzgledniajacy warunki pracy maszyny [1 (tabL 1.4.1.3). Wsp61czynnik uwzgLEl.dniajl\cy liczbe zeb6w kola napedzajacego f2 (rys.l.4.1.5). 1.4. Moc skorygowana = P(f1·J;, kW. 1.5. Wyb6r lafl.cucha przeprowadza sie zgodnie z wykresami
0;

Z, ~ 12. Polecana licz-

r;

(rys. 1.4.1.2 i 1.4.1.3). Nalezy dobierac Iancuchy ponizej odpowiednich krzywych na wykresach. Rodzaj lancucha = f (P ok, n " liczba rzedow lancucha). Wyjsciowe parametry wyboru lancucha: numer lancucha, liczba IZI<_d6w, odzialka p, mm, minimalne obciazenie 7I'f' p wajace Pr , kN J srednica rolki lub tulejki d" mm (tabl. 1.4.1.1 i rys. 1.4.1.1). 1.6. Srednice k6l Iancuchowycb: -srednica podzialowa dje]) = P 'X1(2)' mID, gdzie Xj(2)=l/sin(180o/Z1(l), - srednica wierzcholk6w d "max j(2)= d '(2) + 1,25 P -d;, mm.
1.7. Liczba ogniw lancucha: -dla Z=ZI=Z1 K=20'/p+Z,

PRZYKLAD OZNACZENIA lancucha rolkowego 0 numerze 20B, dwurzedowego (2), zlozonego z 60 ogniw:
t oncuch 208-2-60 Tabl. 1.4.1.1. PN-77/M-84168 Parametry napedowych

Rys. 1.4.1.1. Lancuchy napedowe rolkowe: a) jednorzedowe, b) dwurzedowe, c) trzyrzedowe
PN· 77/M.84168

la:bcucb6w rolkowych

-dla Zl>ZI
gdzie

K=20'/p+O,5(Z[+Z2)+J;·plo;

szt,

szt,

[3=( Zl-ZJ)2/( 4 rrl).

K - liczba calkowita i parzysta. 1.8. Rozstaw osi wynikajacy Z obliczonej liczby ogniw: -dla Z=Z[=Z2 o==O,5(K-Z) 'p, mm, - dla Z2> Zl a=(2K-(Z2+ZI)] '£.' P, mm, V=p'Z],D[/(60'1O\ mls. 1.10. Rodzaj smarowania la.6.cucha=fCV, Nr laflcucha)(rys. 1.4.1.4). 1.11. Lepkosc kinematyczna oleju=f'(temperatura otoczenia),
(tabl. 1.4.1.5). 2. OBLICZENlA 8PRA WDZAJl\CE 2.1. Napiecie lancucha statyczne 2.2. Napiecie lancucha dynamiczne gdzie wsp61czynnik 1.9. Predkosc liniowa Iancucha

05H 068 08A 08B 081 082 083 084 085 lOA lOB 12A
12B

£

(tab!. 1.4.1.4).

16A 16B I6BX 20A 20B 24A 24B 28A 28B

32A
328
4{)A

Fst=1000 P"IV, Fd=F.1·[l,

N. N.

40B 48A 48B 56B 64B 728

4,77 8,53 1l,18 11,30 5,80 4,60 12,7 7,75 ~ 7,90 f-::-=-+--;;-4,-=:09::-+-;4;-:,lo;:4_, ~~;~~ 8,80 9,07 1--_-i--'7...,7_,_7-+...:3""5",,8-t-,,,,300:;63::......j 9,91 10,17 9,91 hb-;-;- 6,38 13,84 15,875 10,16 508 5,13 15,35 15,09 13,03 18,11 9,53 , 14,99 14,73 13,72 16,59 9,65 13,28 1---+....!h2!..·1·17«"t--.5.,,9 s-r 4-1-'F5,"'99....--f 18,34 ~ 15,62 ~ 12,70 17,75 19,05 J2,07 5,72 5,77 16,39 16,13 16,13 19,46 11,68 15,62 7 9-2 7 'J7 2439 24 13 20:83 2~ 15,88 22,61 25,45 1--~_,4-+.1~5,~88~,8..2~8-+-~8,~3304~2>n1~,3~4+-2"'lu,0~8~2~1,0~8~~31~,8~8 20,50 , ~~:~ 31,75 19,05 9,53 9,58 30,48 30,18 26,04 35,76 19,05 27,46 10,19 10,24 26,68 26,42 26,42 36,45 ~ 29,01 35,46 38,1 ~ 11,10 11,15 36,56 36,20 31,24 45,44 r-- 25,4 14,63 14,68 33,73 33,40 33,40 48,36 25,40 37,92 12,70 12,75 42,67 42,24 36,45 48,&7 37,19 46,58 ~ "'"27,94 15,90 15,95 31,46 37,08 37,08 ~ ~ 508 28,58 14,27 14,32 48,74 48,26 41,66 5855 31,75 45,21 ~ 29,21 17,81 17,86 42,72 42,29 42,29 ' 3099 45,S7 63 s 39,68 19,84 19,89 60,93 60,33 52,07 71,55 38 10 54,89 55,15 ,___.:_ 39,37 22,89 22,94 53,49 52,96 52,96 72,29 ~ 162 47,63 23,80 23,85 73,13 72,39 62,48 87,83 47,63 67,82 , 48,26 29,24 29,29 64,52 63,88 63,88 91,21 45,72 70,56 '8lf9 53,98 34,32 34,37 78,64 77,85 77,85 106,6 53,34 81,33 101;6 63,50 39,40 39,45 91,08 90,17 90,17 119,9 60,96 92,02 114,3 72,39 44,48 44,53 104,7 103,6 103,6 136,3 68,58 103,8

8,00 9,525

5,00 6,35 7,95 851

2,31 3,28 3,96 445 3,66

2,36 3,33 4,01 450 3,7)

7,37 8,52 12,33 1207 10,17

7, J1 8,26 12,07 11,81 9,91

7,11 8,26 10,41 10 92 9,91

5,64 10,24 14,38 13 92

3,00 5,72 7,95 7.75 3,30

~?:~~ - ~ l~::~

4,90 8,66 11,31 11,43 5,93 4,73 8,03 8,93 9.20 13,97 13,41 17,88 15,75 22,74 2.5,58 20,63 27,59 29,14 35,59 38,05 37.32 46,71 45,34 45,70 55,02 55,88 67,95 70,69 81,46 92,15 103,9

8,6 14,3 19,9 3,1 4,1 8,0 17,3 13,5 23,8 34,0 ~ 9, I 17,8 32.3 46,7 39 J4,1 28,2 17,0 1-'3:..:.1.::.0+44..:.:"",;J+r'7""1 31,8 18,2 10,1 l,~ 18,2 8,2 10,0 12)9 15 12,0 14,8 ~ 16,0 14,0 20 16,8 44,4 21,8 39,9 57,9 41 22,2 45,4 19,6 36,2 52,8 ~ 22,7 63,6 26,9 49,8 72,6 4 6 31,8 22,7 42,2 61,7 ~ 29,5 59,0 33,5 62,7 91,7 56,7 113 36,1 68,0 99,9 5,4 58,0 110 31,8 1-13 r-- 65~O 177 4J,1 77,0 II" 6,1 88,5 180 43,1 79,7 0;--95,0 254 50,8 96,3 114502 6,6 127 324 53,4 102 I-170 345 54,9 104 115842 7,4 172 65.1 125 '-200 381 454 65,5 124 18 3 7,9 227 495 1 85 67,4 126 r-:-::- 260 80,3 152 224 10,2 354 708 92,6 155 227 '-360 680 95,5 183 271 510 1020 99,1 J 9Q 282 10,5 560 1000 115 221 11,7 850 1600 131 250 13,0 1100 2100 147 284 14,3 1400 2700

11,4 25,4 42,3 45,4

c---=1

66,6 68,1 95,4 170 165

88,5

517 571 680 743 1061 1000 1600 2350 3100 4000

485

265 270 381

1531

19
Tabl, 1.4.1.2. Zalecane przelozenia liczby zebow ZI
Zz Zl
12 15 17 19 95 6,33 5,59

u i odpowiadajace im PN-811M-84100 i Z2
21
1,75 1,40 19

76
6,33

57

38

25

23

17 1,42 1,00
I,B

15
1,25 -

12
1,00

8
';:.."

Ul7

12,5, 10 98 6 5
4

4
Rys. 1.4.1.4.

u

4,47

5m

21
23 25

5,00 4,52
4,13 3,80

4,00 3,62 3,30 3,04

2,71 2,48
2,28

4,75 3,80 3,35 3,00

2,53 2,24 2,00 1,65 1,52
1,81

3,17

2,08 1,67 1,47 ),32

1,19 1,09 1,00

1,21 1,10
1,00

1,92 1,53 1,35

1,24 1,00
I,ll

1,27 1,12 1,00
-

1,58

1,00

-

-

-

-

-

-

-

-

{5

«I

'a ....
-0

5

:3 2 1,5 1 0,8 0,6 0,'" 0,3 06
0,5

"

,

=f
3

Cv. Nr Iaucucba):

Zakres smarowania=

£2

2.0
1,5

I'\.

,
'\.

«I

~

2

"

smarze grafitowym. 2 -przekladnie zamkniete smarowane kroplowo. 3 - przekladnie zamkniete pracujace w kapieli olejowej lub smarowane za pornoc~ tarczy rozpryskowej bez zanurzenia W oJeju. 4-przekladnie zarnkniete smarowane obiegowo pod cisnieniem, z filtrem i chlod, melt oleju.

l=-przekladnie otwarte smarowane olejem przy uzyciu oliwiarki lub smarowane okresowo przez zanurzenie w goraeym

1,0 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5
0,4

~

Moc Psk, kW 2-1 1-rzedoweqo

3-.1

Pr(;:dkost
I

obwodowa 20

n..

l/min

500 250 125 75
50

350 175 87.5 52.5 35 17.5

200 100 50 30 20 10 5 3 2
1

2 .1

5

10

50 100 200

500 1000 2000 5000

I

""
~

II)'

0.3 0,25 10 15 20
30

~

v:

1

40

r28 40 5672 2432 48 64

50

60

70

80

z;

.
~ i!- 7" 1;7,r

25

12,5 8,75 7,5 5.25 5,0 3,5
2,5 1,75

"'R
.

'

"'11-'<> ' "'0

,

x:,

0,

C~sc glowna
Naped j ednostajuy II =1,0· Rozlewaczki z rownomiernym zasilaniem Maszyny drukarskie Przenosniki z rownomiemym zasilaniem Pompy odsrodkowe Sprezarki odsrodkowe

05

06

10

'12

1620

Rys. 1.4.1.5.

Zaleznosc I.

f2=f(Z))

numeru lancucha
K-Z, l;-Zl
fl

Tabl, 1.4.1.4. Wartosci wsp61czynnika I~
0,24991 0,24990 0,24988 0,24986 0,24983 0,24978 0,24970 0,24958 0,24937 0,24931 0,24925 0,24917 0,24907 0,24896 0,24883 0,24868 0,24849 0,24825 0,24795 0,24778 0,24758 K-ZI Z:!-ZI 2,7 2,6 2,5 2,4 2,3 2,2 2,1 2,0 1,95 1,90 1,85 1.80 1,75 1,70 1,68 1,66 1,64 1,62 1,60 1,58 1,56

0,'0

- 1'~1-'<>0,'0 1-0'0 't , . -, <o'O[
. ,<:l

",<0

Tabl, 1.4.1.3. Wartosci wspolczynnika uwzgledniajacego warunki pracy maszyn

f.
0,24735 0,24708 0,24678 0,24643 0,24602 0,24552 0,24493 0,24421 0,24380 0,24333 0,24281 0,24222 0,24156 0,24081 0,24048 0,24013 0,23977 0,23938 0,23897 0,23854 0,23807

~'k1i>L
10 '-F o'li
: .. ~!O

Naped niejednostainy f1=I,5" maszyny rolniczc

Naped z przerwami f1=2,O· Poglebiarki
I

13 12
11

1.25 0,875 0.75 0,525
0,5 0,35

0,25 0,175

0,5 0,3 0,2 0,1

Betoniarki,

0"''0 .If
lJ.

~'J'?J

budowlane Maszyny do produkcji gamy Szlifierki do drewna PomiY ttokowe 1- i -cylindrowc Spl.Zarlci odowe 1- i 2cylindrowe Maszyny wiertnicze (do ropy)

maszyny

III

Przenosniki

Rys. 1.4.1.2. Moc przenoszona
Moe 3-!. 500 250 125 75 50 25 7,5 5,0 2.5 1.25 0,75 0,5
0,25

przez la6.cuchy

nym zasilaniem Holcndcr (maszyna papiernicza)

z nierownomicr-

Psk,
350 175 87.5 52,5 35 17,5 5.25 3.5

+rzedcweqc

kW 2- _I. 1200 100 1 23

Pr edko sc

obwodowa 20
50

n

S

10

100

"

l/min 500 1000 2000

soao

50
30
20

Pomfii: tlokowe 3-cy' drowe S ~Zarki o~dkowe 3-cylindrowe frasy. ki I przecragar

SfO

~()'I':

'

10 5
:3

~'b" ~I"
\'-

.

-

,

Wa1ce papiernicze Obrabiarki do obrobki drewna Po:enoSniki schodkowe

10 9 8 7 6 5 4,8 4,6 4,4 4,2 4,0 3,8 3,6 3,4 3,2 3,0 2,9
2,8

K-Zl Z2-Z1 1,54 1,52 1,50 1,48 1,46 1,44 1,42 1,40 1,39 1,38 1,37 1,36 1,35 1,34 1,33 1,32 1,31 1,30 1,29 1,28 1,27 Jepkos6 od-5 do +25 30

f.
0,23758 0,23705 0,23648 0,23588 0,23524 0,23450 0,23381 0,23301 0,23259 0,23215 0,23170 0,23123 0,23073 0,23022 0,22968 0,22912 0,22854 0,22793 0,22729 0,22662 0,22593 kinematyczna ponad25 do 45 40

K-Z! ZCZl 1,26 1,25 1,24 1,23 1,22 1,21 1,20 1,19 1,iS 1,17 1,16 1,15 1,14 1,13 1,12

I.
0,22520 0,22443 0,22361 0,22275 0,22185 0,22090 0,21990 0,21884 0,21771 0,21652 0,21526 0.21390 0,21245 0,21090 0,20923 0,20744 0,20549 0,20336 0,20104 0,19848 0,19564

i.n

1,10 1,09 1,08 1,07 1,06 oleju ponad45 do 65 50

~e
~~osiiiki

Mlyny plytowe spawalnicze

Tabl, 1.4.1.5.

Wymagana

12,5 8,75

~'L~~\'~b~;-''tl>'

1,75 0.875 0,525 0,35 0,175

V 1 1/ 0,5 0,3 0,2 t.; 0,1

2

~7e,dZwigi i oSniki

Pradnice

Temperatura otoczeaia , °C Lepkosc kinematyczna oleju srnarowego, cSt nie nizsza nii

I

I

.~"~~il'-

Mieszalniki do cieczy Suszarki bebnowe Obrabiarki naped g!6V1IlY

Kruszarki MieszaJniki do material6w starych waleowe Wciagarki, WStr2l!.Mas~y sarki, skr~carki lin cegic iane Ci~ki

do

tu

-

Tabl. 1.4.1.6. Masa 1 m Ia6cucha rolkowego
Podzialka, ID.W Masa, kgfro

Rys. 1.4.1.3. Moe przenoszona

przez laacuchy

• Jezeli naped odbywa si~ przez silnik spalinowy 0 mniej niz 4 cylindrach, to nalezy wowczas dobrae nastepna wieksza wartosc wsp6l:czynnika fl .

I

8 0,18

I

9,525 0,26~O,41 31,75 3,6

II

[33]
19,05
1,25

12,1 0,3 ~O,7

15,875 0,8 ;.0,95

Podzialka, mm 1 25,4l Masa, kg/m 2,7

38,1 44,45/50,8 6,7 8,3 10,5

63,51 76,.2

16

25

20

1.4.2. KONSTRUOWANIE K6L ROLKOWYCH PRZEKLADNI LANCUCHOWYCH
PARAMETRY ZADANE: Lancuch napedowy rolkowy PN-77/M-84168. Liczba z~b6w kola Z. Podzialka p, mm. Inne wymiary lancucba d,', bj>h2, Pt, mm (tabl.l.4.l.1). Srednica walu dW&l, mm. DOBlERA SIE:
1. WYMIARY 1. 1. Prom/en
1.2 Kqt slyku ZARYSU v/r ebu rolki zarysu zeba ~BU,

mm (rys. 1.4.2.2)

PN-731M-84161
J"..,

r

i min =0,505 d!, r, max =0.505 d/+0,069

1. 45+48

HRC

-Jd]:

2, Nieornac zone qranicrne odcbytki: wymiorow: zewnetrmycb=t: 14, weNnetr znycb -Ht »,

a min = 140·-90'/Z. a max = 120'- 90,/Z.
ft)

1.3. Prornien

re

min

max =0,008 gdzie

=0,12 d! (Z+2),

d!

(Z2+ 180).

miesronych=

:!::O,51T14

1.4. $rednica

podziofowa wierzcholk6w pods/ow ponod

d=p·X,

X=I/sin(IBO,/Z).

3. Nieornoc rone pUJmienie rookroqier:
-1,6

7,5, Srednico 1.6. Srednico

do min =d+P(I-I.6/Z)-d,', do max: d -t-/,25 P - df. dr=d-d/ . wielobok podzia!owy

1.7. Wysoko$C rebo

he min =O,5( o-a.). , h o max =0,625 p-0,5
bye ogroniczony z dokiodnoscio
zookrcqtac

.

d,+O,8

I

p/Z.
wymiarom; zorysu.

Rys.1.4.2.1

Rzeczywisty
znak6w znak6w

zorys

wn;;bu powinien notozy obticzac
0

min

i max

Srednict;: poariatowo
po pr recinku, po przecinku. Wymiary tiniowe

wynik

os/oleczny

do trrecn do dw6ch

2. POPRZECZNE WYMIARY
2. 1 Srerokosc

WIENCA, mm (rys.1.4.2.3)
dlo

PN-731M-84161

k6w po prrecinku, a wyniki oslotecrnie zookrqgloc ku po przecinku. WymiOl)' kotowe notery rookroqioc do I'.

natezy obticzac

z doktadnoscio

do dw6ch znodo jednego rna-

urebienio

toncucnow:
6fl=0,936

jednorredowych dwu2.2. Srerokosc i trryrzedowycb

bfr=O,95 b, die p> 12,7.
bfr=O,9161

I

dla

p~12.7,

ou-o.esb,

dla p~72,7,

dlo p>12,7.

2.3, Ss erokosc 2 4. Odleqlosc 2.5. Moksymolny 2.6. Moksymolna

wienco dlo toncucbo dwurzedoweqo trzyrzedoweqo sciecio wierzcholko reba
mh;dzy

bf2=br/+Pt, biJ =bi/+2Pt. ba min =0, too, bamax=o, 15p.
f=O,7p.
fa

iowa 0 srednica

srednico podziopodloczenio podtoczenia podtoczenio zebo baku

Rys. 1.4.2.3.
Poprzeczne

promien sreonico promiefl

=0, ih2

Rys, 1.4.2.2. Zarys wrebu

2.7. Minimolny

dg- d-2f. rx =p tot: 'x = 1,5d;.

wymiary wierica
3. WYMIARY PIASTY (1.3.2 p.2)

4. KONSTRUKCJE

KOL LANCUCHOWYCH

-t1

--J-----

Rys. 1.4.2A. Konstrukcje k6J:laflcuchowych: a) odlewana z ramionami, b) tarczowa, c) spawana, d) skladana, e) wieniec z tworzyw sztucznych
I POLA TOLERANCJI
odchy!ki sred-

5. PASOWANlA

7. TOLERANCJE

KSZTALTU

I POLOZENLA
PN-7 J/M-84IEI

5. I. Dopuszczolne nicy pods/ow

{tobt.

1.41/).
Odchylka

Tabl 1421
Srednica podstaw

7. I. Dopuszczolne nicy pods/ow

mm
do 127 powyiej 127 do 250 powyi:ej 250

-0,25 -0,30 hll

5.2. Doousrczotne oactiytki szerokosci urebienia bn - h 14.

bicie sredpowinno wynosiC 0,0008 dr+O,OB mm. - dlo obticzonych wartosci mniejszych niz 0,/5 mm no/e2y prryjmowac 0,15 mm, a dla war/asci wi"kszych od 0,76 mm notezy przyjmowoc rnoksymatno wortosc 0,75 mm.
prornieniowe

72. Dopus rcrotne osiowe powinno v/ynosic

o.oooedr-o.os

bicie

uzcbienio mm.

6. CHROPOWATOSC

POWIERZCHNI

Powierzchnie z"b6vl k6! toncucnowych wspotprocujoce z toncuctiomi przy preakosciocb.

- dla obliczonych woriosci wi~ks7ych od J,11 mm notezy przYJmowoc moksymotno wortosc 1,14 mrn, - dlo k61 spowanych, je2eli oblic rone wortosci sQ mniejs ze ad 0,25 mm dopuszczo sie;; przy;mowoC wortasc 0,25 mm.

-

do 8 m/s - pov/inny wynosic nojwyee] Ro 5 11m, powyre] 8 m/s - powinny wynosic nojwy rej Ro 2,5 urn.

8. PRZEDSTA WIENIE KOLA LANCUCHOWEGO

PN-901M-01111

a)

(rys. 1.4.2.5u tub b).
No rysonku kola

No rysunku kolo loncuchowego jednorzedaweqo powinny bye podone w'ymiory toncucho-

a)

weqo wielorredoweqo v/ymiorow rys.l.1.2.5

opr6cz

powinny bye podone wymiory PI i bf2 (rys. 1.4160 lub b).

Rys. l.4.2.5. Wymiarowanie orzedowego kola lailcuchowego

Rys. 1.4.2.6. Wymiarowanie wielorzedowego kola lailcuchowego

LOIIt>

/

I'

22

1.5. PRZEKLADNIE Z~BA TE
1.5.1. DOBOR MATERIAL6W KOL ~BATYCH
PARAMETRY
Liczba obrot6w

I OBLICZANIENAPREZEN DOPUSZCZALNYCH [5], [16], [17], [21], [25]
trwalosci pmcy 3.5. Dopuszczalne
I

Przelozenie

u.

ZADANE: n J, D2, l/min.

2.3. Wsp6lczynnik
ZN 1(2)=

"!!!.I NHlim r

J (2) IlYH"'lI('l.)

A'

Liczba godzin pracy przeJdadni Lb, godz. lub DL -liczba lat pracy, Dz - liczba zmian, Krok, K<hlb. - wsp6-l:czynniki wykorzystania napedu za rok (dobe). Zmiana obciazenia w czasie (rys. 1.5.1.1)

:r; IT.
Ie

tt/Lb
1

)
(.l=L

n, m,...)

(E[t.lILbj=l), (T, 1'7' ~ 1)
k

Zmiana kierunku obracania (jest czy nie rna).

.I." .

DOBIERASm:
1. MATERIAL Y ZE!SNIKA. I KOLA ZI::BATEGO Materialy kot zebatych (tabl. 1.5.1.1). Polecane kombinacje material6w (tab]. 1.5.1.2). Warunki doboru lIBl = HB2 + (20 -:-40). Zaleznosci HRC=f(HB), HV =f(HB) (rys. 1.5 .1.2). Wyjsciowe parametry p. 1: 1.1. Material zebnika gatunek, HE1, Rm\, Ret, MPa, 1.2. Material kola zebatego - gatunek, HE., Rm., Rcl, MPa.

(dla NHllml(2)~NHeql(1) ZN1(1)=1). 2.4. Naprezenia krytyczne przy bazowej liczbie cykli aHllml(1)=f(HB.(2), MPa (tabl. 1.5.1.3). 2.5. Dopuszczalne naprezenia stykowe aY1(2) = 0,9 aHliml(2)' ZN1(2/ SH 1(2), MPa, Sy - wsp6lczynnik: bezpieczenstwa: SH = 1,1- w przypadku normalizacji, ulepszania lub hartowania zebow na wskros, ~ = 1,.2 - dla hartowania powierzchniowego, naweglania, azotowania. 2.6. Obliczeniowe dopuszczalne naprezenia stykowe: 2.6.1. - dla przekladni walcowych - z kolami 0 Z€(bach prostych, - z kolami 0 zebach skosnycn przy niewielkiej

na zginanie YA, MPa, ~ - wsp61czynnik uwzgledniajacy wplyw dwustronnego przyldadania obciazenia na zab: YA=l- dla przekladni bez zmiany kierunku obracania,
a-"'I(2)= 0,4 aplim.l(2) 'YN1(2J"

naprezenia

~=(0,7-:- 0,8) - dla przeJdadni obracania. 4. GRANlCZNE

ze zmiana kierunku

NAP~ZENIA

DOPUSZCZALNE

PRZY PRZECli\ZENlACH

Dla naprezen gnacych

Dla napr€(zeil. stykowych

aHPS aR'S

1(2), ](2),.

MPa.}

MPa.

(tabL 1.5.1.3).

roznicy twardosci HE 1 i lIB 1 UHP =aOI(2)min, MPa. 2.6.2. - dla przeJdadni stozkowych i walcowych z kolami 0 zebach skosnycb dla HBl»HB2 obliczeniowe naprezenia am = 0,5(a»l+ aHZ)::;
~ { 1,25 a Hl(2) min, MPa - dla przekladni walcowych, ... l , 15 a HJ(1) min, MPa - dla przekladni stozkowych,

Do obliczen napr€(Zen dopuszczalnych przekladni zebatych - nie wykonuje sil( p. I, - oblicza si€(p. 2.l-i- 2.6. 2.5.
aHl(2] = aUliml(2),ZN
1

dla istniejacych

Punkt 2.5 rna postac
(zrZ)! ,ZV,ZXISHI(2),

MPa,

Z/l - wspolczynnik uwzgledniajacy chropowatosc powierzchni zebow:
- dla v'1,25"'0,63 ZR= 1,00, - dla v' 2,5'" 1,25 ZR = 0,95, - dla v' 10.,. 2,5 ZR = 0,90, Zv - wsp6lczynnik uwzgledniajacy obwodowq predkosc k61 zebatych (rys. 1.5 .1.4), Zx - wspolczynnik uwzgledniajaey wymiary k6-1: tt.z batych (rys. 1.5.1.6), dla dw < 700 mm Zx=1. - oblicza sil( p. 3.173.5

2. DOPUSZCZALNE
2.1. Podstawa

NAPREZENIA STYKOWE •
(bazowa liczba cykli)

pr6by zmeczeniowej

dla zebnika NHliml i kola zebatego NUlim2 NHliml(2)=f(HB1(2) (rys. 1.5.1.3) 6 (dJa HBI(2)~200 NHliml(2)=1O·10 ).
2.2. Rcwnowazna (ekwiwalentna) liczba cykli obciazenia

3. DOPUSZCZALNE 3.2. R6wnowai:na

NAPru:,ZENIA NA ZGINANIE N"lim=4·106
cykli.

3.1. Podstawa pr6by zmeczeniowej

NH<ql(2)=60 n 1(2) .Lb·C·KHcq, LlI=DL·365·Dz·8·Krok·K<hlha Iiczba godzin pracy, C= 1,2, ... -liczba zazl(bien zeba w czasie jednego obrow (ze schemata napedu) (rys. 1.5.1.5),
+

(ekwiwalentna) liczba cykJi NFeq 1(2)= 60 n 1(2) -Lh'C- KF 011'

i p. 4. Punkt 3.5 rna postac
MPa,

Kp oq=I:[(1J/~)"'F.

u;

(m,,=6

C (p. 2.2).

(tkILb)] (lA 1I,nt, ...) dla HB~350; mF"'9 dla HB>350),

3.5. O'FP1(2)=aFliml(2)'YNI(2)'Y,;'Yc'YxISp,

KHcq=E[(TklT;)o,!lmH(tt-ILb)]

(~I, n, TIl,...) - wspolczyn-

nik uwzgledniajacy zmiane obciazenia napedu (rys. 1.5.1.1), mn = 6 - wspolczynnik kierunkowy nachylonego odcinka na wykresie Wi:ihlera.
• Nie oblicza sil;. dla przekladni otwartych.

3.3. Wsp61czynnik trwalosci YN 1(2)= NF limIN,oeql(2) (1~ YN~ 2,0) - dla HB~350, (l~YN::;I,6) -dla HB>350, (dla Np Um<:o;N,oO<j1(2) YN1(2]=1). 3.4. Naprezenia krytyczne a, lim lC!Ff(HB 1(2), MPa (tabl, 1.5.1.3).

4

SF = (1,7 + 2,2) - wspolczynnik bezpieczenstwa (wieksze wartosci dla odlew6w), Ys - wspokzyrmik uwzgledniajacy chropowatosc powierzchni przejsciowej zeba ijej obrobke cieplna; -dla nie szlifowanej powierzchni przejsciowej Yg=l,O, - dla szlifowanej powierzchni przejsciowej Ys (tabl. 1.5.1.3), Yx - wspolczynnik uwzgledniajacy wyrniary k61 zebatych Yx= 1,05-0,000125·dwI(2)'

23 T.r.IT!
(k9_

Il,IIl,...)

NHIim·1Q6

r-

T,IT,=l
T"/1,

Tabl. 1.5.1.1. * Typowe materialy dla k61 zebatych, rodzaje ich obr6bki cieplnej i podstawowe wlasnosci meehaniczne

150 100 70
L

/'

7;,,; T,

t; t;
I
E(lkIL,,)=1

t,

t.

t;

I",

-L

tj;

50 40 30 20
j_

lL

I

15 I 10 100 200 300 400 500 600 HB

V

/

«D
I

Ul1rn~
Gatunek stali
r--

51<5

5=0,50

~
Rm MPa
} 470.;640

.~
R~ MPa
275 26.5 2,55 315 305 295 270 340 315 315 275 245 420 365 325 335 335 295 265 340 450 39{) 345 355 355 315 275 480 410 375 380 380 345 305 540 460 420 490 780

~-+I "

I ~
I

-+-,

Przekr6j

Twardosc
lIB 170

Obr,

S,mm
40,63 63,80 80,100 40~63 63~80 80~100 <16 16'40 40;[00 100,250 <16 16'40 40'100 <16 16,40 40~100 100;250
-

ciepJn

St5 St6 270-480 340-550 35

C=1

C=1

J

C=1

C=2

C=1
C

I

N

Rys. 1.5.1.1. Cyklograrnzmiany obciazenia napedu w czasie

Rys.1.5.1.3. zaleznosci

Wykres

Rys.1.5.1.5.

Wartosci wsp6lczyrmika

VI '-"'

......

~

;::..

180 [40·;.J97 160.;212 187 t } 228~269

} 570.;740 min 480 niin 550 min 550 min 530 min 520 min 500 620"770 580.;730 54O~690 min 580 min 570 min 550 min 530 min 550 660.;800 620"760 580,730 min 620 min 600 min 580 min .560 700;840 660.;800 620~760 min 680 min 650 min 640 min 620 780~930 740'880 700~840 m.in 650 980.;1180 880-;1030 780'930 1030;[ 180 880' [030 780~930 1080.;1230 980~1l30 830~980 740,880

NHlim=f(HB)

HRe
60 HV /

V

HV

50

!IV
~

V IL J V HRC

L

V

L

.

Z."
1,16 1,12 1,08 1.04 1 00 4

V
V V V JL j...o'

.L HB'USO

600

V

~
HB>350

500 400'

40

b'
400 450 500 550 600 650

~
14

~ t--"'I"""

cc;
0,90 0.85 0.80

350

700

HB

Y

Z'.
500 700 1000

Tab!. 1.5.1.2. Polecane skoj arzenia material6w zebnika i kola zebatego

.s
~
0...

~ 0 ...,
J!)

i
t"<l

-

N N N N N N N

tN

tl:

}T
iN
N

~

40

.z,
N 45

-ot"<l

~%
340·550 40 45

02

f 19m"
170~223 } 192~228

6 8 10

Hi

22 V, mis

2000 dw, mm 1500 3000

Rys.1.5.1.2.

Wykresy do przeliezania

Rys. 1.5.1A. zaleznosci

Wykres

Rys.1.5.1.6.

Wykres
55

35 270-480 340·550 St5 40 45 340-550 St6 55 L40H

twardosci HRC i HV na stopnie HE

Zy=f(V)

zaleznosci Zx=f(dw)

TabL 1.5.1.3. Przyblizone Rodzaj obr6bki cieplnej powierzcbnia

wartosci trwalych naprezen krytycznych

do obliczen naprt(ze6. dopuszczalnych

40H 45H 45HN

40H
40H 45H

Twardosc zt;.b6w

I

UHlim

uP1:.n

Normalizowanie Ulepszanie Hartowanie -na wskros -powierzchniowe
Naweglanie
Azotowanie

nizen

MPa.
2 HII+70

MFa
1,75 HB 460 -i-580 550 -i-900 680 ~950 12 HRC+290

.lg
1,1

UHPS

MPa

apps MPa
0,8 Re

...9 '0 e.o

<I)

55

HB~350 HRC 38~52 HRC48+54 HRC24~30 ImC 54 .. 63 HRC32~45 HV 550.;.850 HRC24 ~30

~ ~ ~

0

2,8 Re 17 HRC+200 23HRC 1050 0,90 ~ 1,00 0,75~ 0,80
-

<16 16~0 40; 100 <16 16;40 40"100 100"250 <16 16'40 40,100 <16 16,40 40 '100 100.;250 <16 16'40 40;[00
-

}T
N

)207'241

t

241~285

T

t229~255

tN

} 228c320 180 } 240"280 228~286 } 230~280

40ImC 3HV

0,6Rm

[AOH 40B

I

45H

*

T +ulepszanie, N - normalizowanie, W tabl, 1.5.1.1 nie s!l Podane gatunki stali
dla reduktorow 0 Z<l_danejobj~oSci oraz specjalnych, lob wl:asnasci wytrzymalosciowe (tab!. 4.2.1).

45HN

<16 16,40 40'100 <16 16.;40 40"100 <16 16,40 40;[00 100;[60

}T T
tT

640
540 830 690 590 880 780 690 540

}T

}

?24[

} 207~255

)T

24

1.5.2. OBLICZANIE WYTRZYMALOSCIOWE PRZEKLADNI ZEBATYCH
1.5.2.1. OBLICZANIE WYTRZYMALOSCIOWE WALCOWYCH PRZEKLADNI Z~TYCH
(wg parametru
PARAME1RY ZADANE: Schemat reduktora, 7;, T2, Nrn; ·n], D2, 1Imin;
(Jm
,(JFPl' (JFP2' (JIll'Sl, (JlJl'S2'

[2], [3], [4], [15], [16], [17], [21], [25]

dW1)

1.5. Sumaryczna
Zaokragla u;
(J}</'S], (JFPS2'

liczba zebow kat pochylenia

Z~= 20w cos{3'/mn. zeba cos {3= Z,,'

2. SPRA WDZANIE STYKOWYCH

OBLICZENIOWYCH

NAP~

sie Z ~ do zblizonej liczby calkowitej ZI.

T~ JTnom; MPa.

1.6. Rzeczywisty
(dokladnosc

m n I (2 0~),

obliczen - 4 znaki po przecinku),

1. OBLICZANIE I DOB6R

SREDNICY

ZEBNIKA

• PRZEKLADNI

INNYCH

P ARA.1\ffiTR6W
'_ 3

1.1. Srednica zebnika

p= arc cos f!=_l1 _' _". ZI=ZE/(u +1). 1.7. Liczba zebow zebnika Zaokragla sie Z[ do Iiczby calkowitej (ZI ~17). Liczba zebow kola zebatego Z2= Zr.-Zl.

2.1. Sila obwodowa w zazebieniu FI =2 7;' lOll d wj, 2.2. Obwodowa predkosc k61 V=n·d",fD ,I (60 '10'), mls.

2.3. Klasa dokladnosci =f (V, p)
2.4. Jednostkowa "'iIV==aH·%-vJOwlu

(tabl, 1.5.2.4).

obwodowa sila dynamiczna , N/mm,

d, -Kd

1;·Kep·KA
1JIbd' (Jfn,

u±1101 u ,mm,

Kd = 77 MPa If.! - dla kat 0 zebach prostych, Kd=68 MJ'alJ3 - dla k61 0 zebach skosnych, ,pbd - wsp6lczynnik szerokosci wienca (w stosllDk? do srednicy zebnika), ,pbtl= hid, =f (HE, rozmieszczenie k6t wzgledem lozysk) (tabl, 1.5.2.1), lGi(l- wsp6!czynnik nierownomiernosci rozkladu obciazenia wzdluz linii styku, KR~= f(HE, rozmieszczenie k& wzgledem Iozysk, '!fbd) (rys, 1.5 .2.2a, b),

l.8. Rzeezywiste przelozenie przekladni u« =Z2IZl~' 1.9. Srednice okregow k61 zebatych, rum: - tocznycb dW1(2)=mn·Z1,,/cos fJ, - wierzcholkow zebow dal(2)= mn' (Zlo./cosp+2),
- pods taw zebow
=

aH- wspolczynnik uwzgledniajacy wplyw bledow zazebienia na obciazenie dynamiczne 15»= f (HB, fi)

d £1(2)= mn· (ZI(2)/cos

fJ -2,5),

(tabl. 1.5.2.6), qo - wspolczynnik uwzgledniajacy wplyw roznicy podzialek zebnika i kola zebatego, qo= f(kiasa dokladnosci, m) (tabl, 1.5.2.8).
2.5. Jednostkowa obwodowa sila obliczeniowa najwiekszego spietrzenia WHIp = F, ·KJtfllb2 , N/mm. 2.6. Wsp6lczynnik miedzyzebnego Kuv= !+(WnvIW»tp). w strefie jej

zasadniczycb
obliczen d i

Sprawdzanie
(dokladnosc

dbl('l)=dwJ(2)cosa, (a =20°). ow= 0,S(dW1+dwz), mrn,
0" -

2:maki po przecinku).

Dla przekladni a zebach prostych:
1.3. Przyjmujac wstepnie Zi=19,
1.4.

obciazenia dynamicznego

KA - wspolczynnik

uwzgledniajacy zewnetrzne nie dynamiczne (tabl, 1.5.2.9), +(-) - zazebienie zewnetrzne (wewnetrzne),

obciaze-

m'=dt'IZJ'.
J

Modul zn'

1.2. Szerokosc wienca kola zebatego b2= b = ¥bd . d/, mm. Szerokosc wicnca zcbnika b1=bl+(3+5), mm. Zaokragla sie b I i b2 do liczb cal:kowitych, mm,

1.5.
1.6.

Dla przekladni
1.3. Obliczeniowa

0

zebach skosnych:

a;

b;"=d1'(u+1)/(2cosp')

odlegtosc osi
(p'= 15°), mm, sie do wartosci zblizonej do ow, rom 1.7. 1.8.
••

zaokragla

(aw~o,:,) zgodnej z PN (tabl. 1.5.2.3). 1.4. Przyjmujq_e wstepnie Z!~19 (fl'=15°) oblicza Sif2.IDOdul: m '= d/ cos p;; ZI', mm i zaokragla do wartosci zbiizonej do mil' rom zgodnej z PN (tabl, 1.5.2.2).

zaokragla si~ do wartosci zblizonej do OlD rom zgodnej z PN (tabI. 1.5.2.2). Liczba zebow zebnika ZI= dJ'/mn, Zl - liczba calkowita (Zl ~17). Liczba zebow kola Zl == ZI' U, Z2 liczba calkowita. Zerowa odleglosc osi Owo=0,5 (dW1+dw2), rom. Jezeli cheemy zaokraglic Owe do wielkosci Ow zgodnej z PN (tabi, 1.5.2.3), to korzystamy z zazebienia korygowanego (1.5.2.1 p. A). Srednice okregow k6l: - p. 1.9 dla f3 = 0 Rzeczywiste przelozenie przekladni ut2= Z2/Z! :"
= 0 •

2.7. Jednostkowa obliczeniowa sila obwodowa WH/ =F;-KHp-KHV'KAlb2, N/mm. 2.8. Obliczeniowe naprezenia stykowe (JH=ZR,ZM,Ze

-

JWHt --:::: u±l -d
wi

(Jm

,

U

••• MPa,

ZH - wspolczynnik uwzgledniajacy ksztah stykajacych sie powierzchni zebow: - dla zebcw prostych ZR== 1,77, - dla Zticb6wskosnych ZH= 1,77 cosp, ZM +wspolczynnik uwzgledniajacy wlasnosci mechaniezne k61 zebatych ZM= 275 MPa l~

Zt

-

wsp6lczynn.ik przyporu:

W zwiazku z udokladnieniem

u

przekiadni

(pam P ARAMETRY

ZADANE i p. 1_8) wprowadza si,. korekte przerozenia nastepnego stopnia napedu i zawartosci koluma niT (tabl, 1.1.4). ••• Dla I a H - alii' 1100 I a HP > 5 % wprowadza parametru b, przekladni (od p. 2.7). sie odpowiednia zmiane

- dla zebow prostych Ze-=l, - dla z«b6w skosnych Z~ = J lIE" , c" - czolowy wskaznik przyporu,

*

e: = [1,88-3,2(IIZI±1IZz)]

cos

p.

Istnieja obliczenia wytrzymalosciowe walcowych przekladni zamknietych wg parametru Ow (p. 1.5.2.2).

25
A.
OBLICZANIE GEOl\.1ETRYCZNE K6L W ALCOWYCH 0 ZEBACH PROSTYCH KORYGOWANYCH
DANE WEJSCIOWE: A2. mD,

3. OBLICZANIE

[;~ I KOREKTA
(tylko dla

PARAMETRDW

PRZEKLADNI

fJ >00)

4.2. Jednostkowa najwiekszego

obwodowa spietrzenia

sila obliczeniowa przy zginaoiu

w strefie jej

3.1. Poleca sie korzystac z przekiadni 0 caJkowitej liczbie poskokowego wskaznika zazebienia t;~ =1,0; c~=2,0; ... DJa wspclnosci z p. 2 poleca si~ przyjmowac [;.~ =1,0. wskaznik zazebienia cp = b2 sinP 1(1T·ro 3.3. Doprowadzenie obliczonej wg p. 3.2 wartosci tosci poJecanej cp = 1,0 wykonuje sie:
D).

Ft

U; Ip == F; 'Kp~ / b«, N/mm, (1.5.2.1 p. 2. I), K F~ (rys. 1.5.2.2 c, d).

4.3. Wsp6lczynnik miedzyzebnego obciazenia dynamicznego przy zginaniu zeba KI'V= I+(WF\llWplp). 4.4.1ednostkowa obwodawa sila obliczeniowa N/mm. przy zginaniu

ZI, Z2, ow,

0..=

20".
mm.

3.2. Poskokowy

A. I.

Odleglosc osi zerowa Odleglosc osi rzeczywista

000= 0,5m,,(Z,+Z2),

c~ do warsie dobor

Wr:r=Ft·Kpp·Kpv·KA/b2,

mID wg PN (tabl.

3.3.1. Wedlugp. parametrow

lS;.1.6
Zr;, (l

(1.5.2.1)

prowadzi

przy zalozeniach:

Zr;*=Zl;±l,
3.3.2. Dla kazdego przypadku 3.3.3. Otrzymaoe

Z;'=Zr;±2.
oblicza sie cp. sie do tablicy

4.5. Wsp6lczynoik ksztaltu zebow zebnika i kola zebatego YF 1(2)= f (Z'(2) "", X 1(2)) (X 1(2)=0) (rys. 1.5.2.3): - dla zt<,b6w prostych ZI(2) eq = ZI(2), - dla Zllb6w skosnych 21(2)oq = ZI(2) Icos 1(3 . Obliczenia wykonuje sit<,dla tego kola z pary "z~bnik- kolo zebate", dla kt6rego jest mniejszy stosunek

1.5.2.3) ow>Ooo' A.3. Toczny k<lt przyporu
C1.w=

A4. Suma wsp6lczynnik6w
batego

arccos [(Owo 10,..) cos 0.0], st. przesuniecia zebnika i kola ZIC

X~=XI+X2
obliczen
O:w-C1.w,

invo =invo . z) 2w • (ZI+ z rtgo:o inv
0.0=

(dokladnose

-3 znaki po przecinku),

wyniki wprowadza

Zr;' = Z,;-2, Zr." =Zr.-l, Zr. Zr.··· = Zr. + 1, Zr,···· = ZI; +2,
3.3.4.

pO
P

s"

=
=
=

fJ •••

fJ ••••

Eft •••

.e, ....
me

t;~' t;P'· t;p

U FP'(2)/
4.6. Obliczeniowe naprezenia
UPI (2) "" 1;1(2)'

inv
AS.

0.

w= tg

tg

0.0-

0.0'

Yr-1(2)'

gnace
D~

Pozoma odleglosc osi

Y,. . WFt/m
prostych

UIPI(2),

MFa.

Q~=oW<)+X~·mD
A.6. Wsp6lczynnik zblizenia osi (wsp6lczynnik skr6cenia glowy zebow) y= (a~-aw)/m". A7. WartoSci wsp6lczynnik6w przesuniecia zebnika X, i kola zebatego X2 przyjmuje sie odwrotnie proporcjonalnie do liczby zebow X2=X1 ·ZJ Z2. Wtedy XE=X,+ (X,, Z/Z2)' Stad X,=X,) (l+ZjIZv, X2=XJ;-Xj,
(dokladncse obliczeil-J znaki po przecinku).

=

Z otrzymanego szeregu Ep, dotrzymujac warunku W ~ fJ ~ 22"), dobiera SIC( wartosc najwiecej
zblizona do E~ = 1,0 wg p. 3.1. Jezeli czynnosei p. 3.3.1-3.3.4 skntkuja, to moz, na zmienic m" 2 powrotem do p. 1.4.

Yp =wspolczynnik - dla zebow - dla zebow Jezeli e~ > 1,0,
Jezeli {3 >30°, 5. SPRAWDZANIE PRZY

kata pochylenia skosnych

linii zeba: Y,. =1,

YII =1-£w.B°/140°.
sie
siC( f:~= 1,0.

do r6wnania podstawia do r6wnania podstawia

(J =300•

WYTRZYMALOSCI

ZEBDW

3.3.5. Ta wartosc doprowadza

sie do C:p wg p. 3.1, ZIniana szerokosci kola b«. Nowa szerokosc kola bz={f:p-1T'mn)jsin{l, mID.
= b2+(3"'S),

PRZEClt\ZENIACH

5.1. Wedlug naprezen stykowych

A.S. Wymiary geometryczne
- srednice k6t tocznych,
OiIPSI(Z),

zebew i k61:
mm

UHOS=UHJTJfJJUITnoml..:::
5.2. Wedlug naprezen gnacych
UI'GS1(2)=a~'1(2)

J\.fPa.

(dokl:adnost obliczen - jeden znak po praecinku),

b,

mm

(b,-

Liczba calkowita),

dWI =20w·ZI/(ZI+Z2), dW2=20w'Z2/(ZI+Z2), - srednice kO:l: podzialowych, mm
dj=mn·Z1,
D,

(Dla wykonania warunlru *** 1.5.2.1 p. 2.8 dopuszcza sil;,korekte twardosci kO:l: zebatych i naprttieit dopuszczalnych u1IP (1.5.1». 3.3.6. Wykonuje sill obliczaoia (1.5.2.1 p. 1.77\.9).

(TmaxITnom)":::

UF.I'SI(2).

Ml'a,

d2=mn,Zl,

6. SIL Y DZIALAJJ\CE W ~BIENIU
6.1. Rzeczywisty moment na wale wyjsciowym

TU;J.=T2·urJ,/u,

Nm.
,

wysokosc glowy zeba ha, mm ho1=(1+X,-Y)m h01=(l+X2-Y)mn, - wysokosc stopy zeba h r , mm h{,=(1 + 0,25-XI)m", hf2=(l+ 0,25-Xz}m",
- srednice wierzcholk6w Zllb6w dOl =dl+ 2h 0', d02=dz+ 2h,n, - srednicc podstaw zebow dfl=d,-2 hfl' d{2=dz-2h{2. - srednice k61 zasadniczyeh db 1(1)= dl(2) cos es(dokladnosc obliczen - 2 znaki po przecinku).

4. SPRA WDZANlE
GNt\CYCH 4.1. Jednostkowa 01'=

OBLICZENIOWYCH obwodowa

NAPREZEN

sila dynamiczna

fUn

(tabl. 1.5.2.7),

WFV=6,,'qo'VVow/u', N/mm, V, gc (1.5.2.1 p. 2.2 i 2.4).

6.2. Sily obwodowe, N l F" = 2·1O T, /dw] 6.3. Sily promieniowe, N Frl =Fntga/cosfJ, 6.4. Sily poosiowe, N F al = F" tg fJ,

Ft2=F12tga/cos{l.

26

1.5.2.2. OBLICZANIE WYTRZYMALOSCIOWE

WALCOWYCH PRZEKLADNI Z~TYCH (wg parametru ow) •

[2], [3], [4], [15], [17J. [21]. [25]

PARAMETRY ZADANE: Schemat reduktora, 1;" Nrn; n1J n1, l/min;
~J

1.2. Szerokosc wiencow: - kola zebatego
u; GFJ'S',

Tmaxno.om; aFl'Sl, 1fl'a.

- zebnika

b1=b='ljJbO' o; rom, b=b, + (3d), mm,

1.9. Srednice okregew k6t zebarych, - tocznych - wierzcholk6w zebow
dWI(2) dOl(!.)

mm

= m,ZI(2)/COSp, = m (Z'(2)/cosP+2), = m (Z'(2)/cos{J-2,5), = dW'(1) cos a

am,

aFP" aFP"

GR1'SI'

ams"

b, i b, liczby calkowite.

- podstaw zebow
- zasadniczych

dfl(2,) db
1(2)

(0:= 20°).

1. OBUCZANIE

ODLEGLOSCI

OSI •

Dla przekladni a zebach skosnych:
PRZEKLADNI
IOl
'

I DOB6R INNYCH P ARAMETR6w
1.1. Odleglosc osi
Ow'

1.3.

Zaokragla

sie 0;" do wartosci zblizonej do 0", (ow::::o~)

Sprawdzenie 0w=O,5(dwI+dw2), nun. (Dokladnost obliczen d i Qw - 2 znaki po przecinku). Dalszy ciag obliczen (1.5.2.1 p. 2).

mm, zgodnej z PN (tabl. 1.5.2.3). =Ks, (u :£:1 )
3

~I,

r;'KsfrKA
MPa!i3, l\IIPa'~

l 'f'bo'(J1l1"U

rom

,

1.4. Przyjmujac sie
ui'

wstepnie

ZI' =19 i fJ'=15°

oblicza siQ mo-

Ko = 49 - dla kOl: 0 zebach prostych, Ko= 43 - dla k61 0 zebach skosnych,

dul zazebienia

i zaokragla do wartosci zblizonej do m; (zn, ~ m '), nun,
liczba z~b6w zebnika i kola zebatego Z~=2ow cos fJ ,/m. sie Z~ do zblizone] liczby calkowitej Zt;

m '=2aw cos fJ 'J [Z,' (u ±1)]

Dla przekladni
1.3. Przyjmujac

0 zebach

prostych:

wstepnie

Z{= 19 oblicza sie modnl zazebienun.

1/J bo

-

wsp6lczynnik cdleglosci

szerokosci wienca (w stosunku

do

zgodnej z PN (tab!. 1.5.2.2). 1.5. Sumaryczna Zaokragla (Z1:;:::Z~),

nia m'=2o~/[Z,(u±1)J,

osi) 'ljIba= b/a; = 21/1bd/(U ±l), (1.5.2.1 p. 1 i tabl, 1.5.2.1), zewnetrzne (wewnetrzne),

1.4. Zaokragla sie m' do wartosci zblizonej do m (m:;:jm'),
mm, zgodnej z PN (tabl. 1.5.2.2). 1.5. Liczba zebow zebnika Z,=2o';'/[m

1/Jbd=b/d1
+(-) - zazebienie
KHfJ -

(u ±i)],

wspolczynnik nierownomiemosci rozkladu obciazenia po szerokosci wienca przy obliczeniu wy-

trzymalosci stykowej zebow, K H(I= f (J!B, rozmieszczenie kOl:wzgledem lozysk, 1/Ibd) (rys. 1.5.2.2 a, b),

1.6. Rzeczywisty k<\t pochylenia linii zeba cos fJ = Z 1:' m 120 w (dokladnose obliczen
przecinku),

Z 1- liczba calkowita,
- 4 znaki po

Z, ~ 17.

1.6. Liczba z«,b6w kola zebatego Z'l- liczba calkowita.

Zl= Z i: U,
mm,

f3 = arc cos (J
ZI=Zr/(U±l),

=

_0

_'

_".

1.7. Zerowa odlegfosc osi a",,=m(Z,+Z2),
calkowita),

1.7. Liczba zebow
- zebnika (ZI >.:. 17), - kola zebatego 1.8. Rzeczywiste Z2=ZrZI' Urz=Z2IZI·'· przelozenie przekladni (Zj -liczba

K.t -

Jezeli ehcemy zaokraglic a..., do wielkosci Ow Z szeregu PN (tab!. 1.5.2.3), to korzystamy z zazebienia korygowanego (1.5.2.1 p. A).

wspolczynnik uwzgledniajacy zewnetrzne nie dynamiczne (tab!. 1.5.2.9).

obciaze-

1.8. Rzeczywiste przelozenie przekladni
1.9. Srednice okregow k61 zebatycb,

Urz=Zl/ZI'~

mm (p. 1.9) dia {1= 0° .

• Istnieja obliezenia wytrzymalosciowe walcowych przekradni zamknietych wg parametru dw (1.52.1).

•• W zwiazku z udokladnieniem u przekladni (pam P ARAMETR Y ZADANE i p. 1.8) wprowadza si~ korekt~ przelozenia nastepnego stopnia napedu ; zawartosci kolumn tl i T (tabl, 1,1.4).

Dalszy cill!! obliczen

(1.5.2.1 p. 2).

27
1.5.2.3. OBLICZANlE
PARAMETRY 1;,7;,
allP,

WYfRZYMALOSCIOWE
2. SPRAWDZANIE STYKOWYCH

STOZKOWYCH

PRZEKLADNI

Z~TYCH

{I5], [16], [21], [40]
KFV= l+(WFY/WFlp)'
obwodowasila

ZADANE: D"Dz,l/min; u;

Schemat reduktora,
Nrn;
a !'PI' a!'P2'

T,"ojTnom;
11Pa.

OBLICZENIOWYCH

NAPR.EZEN N. m/s,

dla zginania 3.4. lednostkowa

ams"

aHPS2, a !'PSI, a FPS2,

1. OBLICZANIE SREDNICY n:;BNIKA I DOB6R INNYCH P ARAMETR6w 1.1. Srednica zebnika
3

PRZEKLADNI

2.1. Sila obwodowa w zazebienlu F,=21;.'1~/dlllh 2.2. Obwodowa predkosc k61 V=1T'dmI' DII (60'103), 2.3. Klasa dokladnosci=f'(I«) 2.4. lednostkowa obwodowa (tabL 1.5.2.4). sila dynamiczna , N/mm,

obliczeniowa przy zginaniu WFt=F,·KF~·KFV·K"tlb, NImm. 3.5. Wspolczynnik ksztaltu zebow zebnika i kola zebatego Y;-'('2) f (Zl{2)eq, XI(2»), (XI('2)= 0) (rys. 1.5.2.3). = Dla zebow prostych Zl(2) "I = ZI(2) Icos 01(2)' Obliczenia wykonuje si~ dla tego kola z pary ..zebnik-kolo

T. -K
0850',
I

dml=Kd

,

2 'l'bd .aHP

H(I

.K lu2+l
.A. __

u

103 rnm

'

,

WBY=OH'%'VVa';/u

1/!bd - wspolczynnik szerokosci wienca (w stosunku do srednicy zebnika), 1/!bd = b/dm1 = 0,3~ 0,6, '. K HIl- wspolczynnik nierownomiernosci rozkladu obciazerna wzdhiz linii styku, KHP=f(HB, rozmieszczenie k6l wzgledem Iozysk, Wbd) (rys. l.5.2.2a,.b~, KA - wsp6tczynnik uwzgledniajacy zewnetrzne obciazenie dynarniczne (tabl. 1.5.2.9). 1.2. Szerokosc wienca k6f zebatych b =1/!bd·d;'l, mm, b - liczba calkowita, 1.3. Katy podzialowych (tocznych) stozkow 0; = arc tg(l/u), 6;= arc tg (u). 1.4. Zewnetrzna dlugosc tworzacej kola stozkowego

Xc= 77

MPa III

-

dla k6l: 0 zebach prostych,

qo,oll (1.5.2.1 p. 2.4 i tab1. 1.5.2.6, 1.5.2.8), o':=O,5(dlJll+dmz), rum - umowna odleglosc osi, decydujaca
0

momenta.cb zamachowych

k61 zebatych, w strefie jej

zebate", dla kt6rego jest mniejszy stosunek O'm(2)/ljl(2)' 3.6. Obliczeniowe naprezecia gnace ap 1(2) = 1;1(2)' WFt/(0,85mm) ~ 0'l'1'l(2) , MPa. 4. SPRA WDZANIE WYTRZYMALOSCI
PRZY PRZECL\.ZENIACH 4.1. Wedlug naprl(zeD. stykowych
0' HGS = 0'H JIJD./Tnom ' ~ 4.2. Wedlug naprl{Ze6 gnacych

2.5. Jednostkowa obwodowa sila obliczeniowa najwiekszego spietrzenia WHp=.Fi·KHfj/b, N/mm. 2.6. Wsp61czynnik miedzyzebnego
= 1+( WBY /WHip)' obliczeniowa sila obwodowa Wet = F, 'KHfj'~V' I(./b, N/mm.

~B6w

obciazenia dynamicznego

IT

a1/J'S 1(2), MPa.

Knv
2.7. lednostkowa

a f(ISI(2) = a FI(2) (Tm",,/T_,,) ~aFFS1(2), MFa.
5. SIL Y DZlALAJl\CE W ~BIENID 5.1. Rzeczywisty moment na wyjsciowym MP wale

2.8. Obliczeniowe

naprezenia

stykowe a,

R~=O,5(d;'1/sin6;+b),
1.5. Zewnetrzna podzialowa

rum

(b/R;~ 0,3).
ZH=I,77 ZM=275

aB-~I'ZM

-.

d;\ = d";I'R:/(R;-O,5

srednica zebnika b), rum.

fWHt fUI+i1<a ••• VO,85 dm,.u ..... lIP'

Tlr7.=T2·urz/u,

N·m.

1.6. Przyjmujac wstepnie ZI'=17 oblicza sie modul zazebie3. SPRA WDZANIE OBLICZENIOWYCH nia zewnetrzny m:.=d;dZI· i zaokragla m/e dowartosci zblizonej do m re=m D, mm, zgodnej z PN· (tabl, NAPRI;;ZEN GNt\CYCH 1.5.2.2), (mte ;>(1/8 'd/lO) b, mm), 3.1. Jednostkowa obwodowa sila dynamiczna 1.7. Liczba zebow zebnika Z) = d.'l / m 10 • WFV= OF' oVva;/u ' , NImm, q Liczba zebow kola zebatego Z2 = ZI' U, ZI, Z2 - liczby calkowite. 0,,= fUn (tab!, 1.5.2.7 dla (3= 0°). 1.8. Rzeczywiste przelozenie przeldadni u Z2/Z, ~. 3.2. Jednostkowa obwodowa sila oblicz.eniowa w strefie jej 1.9. Rzeczywiste katy sto:i:k6w podzialowych najwiekszego spietrzenia przy zginaniu 01= arc tg (Ilurz), 02= arc tg(ulZ). Wptp=F,·KFplb, Nlmm, 1.10. Zewnetrzne srednice k61 zebatych, mm F. (p.2.1), Kpf! (rys. 1.5.2.2c, d). - podziaJowych de 1(2) = m ",'Z'(2) , 3.3. Wsp6lczynnikmi({dzyZl{bnego obci!\.zenia dynamicznego - wierzcholkow zebow dael(l)=d'1(2)+2 mle COSOI(2). - podstaw zebow d» '(2)=d e '(2)-2,4 mle C()SOI{2)' • Technologiczny proces nacinania k6l nie potrzebuje normahzacji III to. 1.11. Rzeczywista zewnetrzna dlugosc tworzacej kola W zwiazkn z udukladrueniem u przekladni (patrz PARAMETRY R.=O,5 do/sin 01 , mm.
",=

(1.5.2.1 p. 2.8», MFalf.!. (1.5.2.1 p. 2.8»).

5.2. Sily obwodowe, N F.)= 2'103 I> 5.3. Sily promieniowe, N F,.I= F., tg a/cos 6" 5.4. Sily poosiowe, N Fo 1'" tg a/sin 0) ,

r./«:

,=

f;n = FIl tg a/cos 0 I .
a=20°.

1.12. Rzeczywisty 1.13. Rzeczywiste

mm=mu- (R,,-0,5b)IR., mm.
srednidrednice

~redni modul

dml(2)=m

11l

'ZI(l}'

ko} mm.

ZADANE i p. 1.8) wprowadsa sie korekte przelozenia nastepnego stopnia napedu i zawartosci kolumn niT (tab!. 1.1.4). • •• Dla lUll -am 1100 IUm > 5% wprowadza sic;,.idpowiednia zmiane parametru b przekladni (odp.2.7).

dm2 de2 dae2
Rys. 1.5.2.1. Podstawowe

\:)

E

..,
-0 ~

wymiary przekladni sto:i:kowej

28

1.5.2.4. OBLICZANIE

WYTRZYMALOSCIOWE

WALCOWYCH

PRZEKLADNI OTWARTYCH

[15], [16], [20], [21]

PARAMETRY

ZADANE:
n; n2, l/min; U;
uJ-"PSI>

1.3. Odleglose

osi

Q",,=0,5(dwl+dwi),

mm.

3.2. Wedlug napr~zeit stykowych 3.2.1. Jednostkowa obwodowa sil:a dynamiczna

Schernat reduktora,

Ii, 12, Nrn;
Ul'1'I' UFP2,

UHPS1,

uHPSl,

TJDll: nnom;
Ul'1'1i2,

MPa.

1.4. Szerokose wiencow: - kora zebatego b 2 = b = 'rfi1Jd" d: , mm, - zebnika bl= b2+(3f5) , mm. (hi i b2 - Iiczbycalkowite). 1.5. Rzeczywiste przelozenie
Ur:t.=Z21Z1~

15 H

-

=cH·qo,VVDwlu , N/nun, wsp61czynnik uwsgledniajacy wplyw blcdow zaze bienia na obciazenie dynamiczne oy=f(HB, (j)
WHI'

1. OBLICZANIE MODULU
I DOB6R INNYCH P ARAMETR6w PRZEKLADNI 2. SPRA WDZANIE

(tab!. 1.5.2.6). 3.2.2. Jednostkowa obwodowa sila obliczeniowa najwiekszego spietrzenia
= Fr ·KFJ~/b2'

w strefie jej

OBLICZEN10WYCH

NAP~N

GNf\CYCH

WHJp
K"p-wsp61czynnik

NJmm,
rozkladu obciaze

I

I I

1.1. Modul: zazebienia

Km=1,4, Zl=17+19,
Z2= ZI·11 - liczba caikowita,

2.1. Sila obwodowa w zazebieniu Ft=27;'1O)/dwl> N. 3 2.2. Obwodowa prt(dkosc k6!: V=1T' dw,'n I / (60 '10 ), mis. 2.3. Klasa dokladnosci 2.4. lednostkowa
= f (V)

nier6wnomiemego

(tahl, L5.2.4). N/mm,

nia wzdhiz linii styku, K»p = f (HE, rozmieszczenie k6! wzgledem lozysk, 'if;bd) (rys, 1.5.2.2a, b). 3.2.3. Wsp6lczynnik
KHV=

\ II

obwodowa

sila dynamiczna

miedzyzebnego

obciazenia

dynamicznego

wsp6kzynnik ksztahu z~b6w (1.5.2.1 p.4.5 i rys. 1.5.2.3) (XI(Z)=>O), Obliczania wykonuje sie dla tego kola z pary "zt(bnik-kolo zebate", dla kt6rego jest mniejszy stosunek OFPl(2)/1),1(2)'
1),1(2) -

WF\I=oF'qo'VVowlu',

l+(WnvIWHIp).
obliczeniowa naprezenia sila obwodowa

1bd - wsp6lczynnik szerokosci wienca (1.5.2.1 p. 1.1 i K Ffl
-

:I I
K" -

tab!. 1.5 .2.1), wspolczynnik nierownomiemosci rozk1adu obciazenia po szerokosci wiefJ.ca przy obliczeniu wytrzymalosci gollcej zebow (rys.1.5.2.2c, d), wspolczynnik uwzgledniajacy dynamiczne (tabl, 1.5.2.9). zewnetrzne do mo, obciazenie mm,

6 F - wspclczynnik uwzgledniajacy wplyw bledow zazebienia na obciazenie dynamiczne przy zginaniu zebow 6 F = f( f3) (tabl. 1.5.2.7), qo - wsp6lczynnik uwzgledniajacy wplyw roznicy podzialek zebnika i kol:a zebatego, qo= f (klasa dokladnosci, m) (tab1. 1.5.2.8). 2.5. Jednostkowa najwiekszego 2.6.Wsp6!czynnik 2.7. Iednostkowa 2.8. Obliczeniowe
UF

3.2.4. Jednostkowa 3.2.5. Obliczeniowe

Wm =F,KHp·Knv·K_"lb2,
01I=ZH'Z

N/mm.
I,

MJdWHt

stykowe
11±) U

MPa.

wI

obwodowa spietrzenia

sila obliczeniowa

w strefie jej

ZH - wspolczynnik

WFlp = Fr ·KFplbl,

N/mm.

uwzgl"dniajll.cy ksztalt stykajacych sie powierzchni zebow, Dla zebow prostych ZH= 1,77, uwzgledniajacy wlasnosci mechaniczne k61 zebatych, ZM= 275 MPa In.

miedzyzebnego obliczeniowa naprezenia
I (2) = Yr-l(Z)"

obciazenia dynamicznego sila obwodowa

KF\I = 1+( WFIT IWFtp). WFr=~·KFp·KFVXAlb2,
gnace

z.'¥f - wsp6lczynnik
3.2.6. Maksymalne

Zaokragla sie m' do wartosci zblizonej zgodnej z PN (tab!. 1.5.2.2).

N/mm.

naprezenia stykowe
,

1.2. Srednice okregow k6! zebatych, rnm - tocznych d; I(:!)= mn . 4(2) , - wierzcholk6w zebew dQ'(2)=mn (ZI(1)+2), - podstaw zt(b6w dfl(2)=mo (Z 1(2)-2,5),
- zasadniczych
(Dokladnose

WFt /mn

~ U.PPI(2):·

UHas=UHJTmun"","'~aFJPS1(2)

MPa.

MFa.

4. S1LY DZl.ALAJJ\CE W ZAZe,BIENIU
4.1. Rzeczywisty moment na wale wyjseiowym N

3. SPRAWDZAN1E
0: = 20°.

WYTRZYMALOSCI ZJ:,B6w

d bl(l) =d

WI(2)

cos 0:,

PRZY

PRZECIAZENlACH

T2rz=1i ,un./u, N·m.
4.2. SHy obwodowe, 4.3. Sily promieniowe, F,.1=F;1 tg

obliczen d - 2 znaki po przecinku).

3.1. Wedlug nap~zen gnacycb a FClS I (2)= UFI(2) (T ",.,,/Tno",)~a'pps 1(2)' MFa.
Dla laF - aFPI'lOO tafl' >5 % wprowadza silt odpowiednia zmiane parame ru b2 przekladni (ad p. 2.7).

F;1=2'1O'TI/dwl>
N
0:,

.F;z=2·10 Tu./dwz.
3

W zwiazku

2

udokladnieniem

1.1

przekladni (patrz PARAMETR Y

ZADANE i p. 1.5) wprowadza sie korekte przetozenia nastepnego stopnia napedu i zawartosci kolumn niT (tabl, 1.l.4).

F,.Z=F;2 tgrr.
0:= 20°.

29
1.5.2.5. OBLICZANIE
PARAMETRY 7;, 12,N·m;
al'l'l' a1'l'2'

WYTRZYMALOSCIOWE

STOZKOWYCH

PRZEKLADNI

OTWARTYCH

[15], [16], [20], [40]

ZADANE:
D"D2 aRPS],

Schemat reduktora, ,lImin;
URPS"

1.5. Zewnetrzne

srednice

u;
UFl'Sl'

Tmax!Toom;
0FPS2,

MPa.

d. = m 1b • ZI(2), - wierzehotk6w zebow dac= de1(l)+2 m~ cos 01(2)' - podstaw zebow d k== d CI(2) - 2,4 m '0 cos Ci 1(2). - podzialowych
(Dokladnosc oblic:zeit-2 znaki po przecinku).

kat

zebatych,

mm:

3. SPRAWDZANIE PRZY

WYTRZYMALOSCI

~B6w

PRZECIi\ZENIACH

3.1. Wedtug naprezen gnacych
O'FGS1(l)== O'Fl(2} (

1. OBLICZANIE
I DOB6R

MODULU PARAMETR6w PRZEKLADNI

T """,!Tnom ) s OF'PflI(2)' MPa.

INNYCH

1.6. Rzeczywiste

parametry

przekladni:

1.1. Modul zazebienia K",=1,4,

- zewnetrzna dlugosc tworzacej kola
-modutSredni calkowita.

R. = 0,5 del/sin 0 1, rnrn, mm==m~ (R.-O,5b)/R.,
dIll 1(2)= m""ZI(l), mm.

3.2. Wedlug napf((zeD. stykowych 3.2.1. Iednostkowa obwodowa sila dynamiczna Wnv=61]·qDVVO~' lu " Nlmm, nun, wsp6lezynnik uwzgledniajacy wpIyw bl((d6w 232((bienia na obciazenie dynamiczne QH=r(HB, (1) (tabl, 1.5.2.6). 3.2.2. Jednostkowa obwodowa sila obliczeniowa w strefie jej najwiekszego spietrzenia ~IIp = F, . KB~ I b, N/mm. KflP- (1.5.2.3 p. 1.1, rys. U.2.2a, b). 3.2.3. Wsp6tczynnik miedzyzebnego obciazenia dynamicznego Knv= l+(WHVIWHIp). 3.2.4.lednostkowa obliczeniowa sila obwodowa

OB -

Z]=17719, Z,= Z " u -liczba

- srednice okregow tocznych w srednim przekroju

Rzeczywiste przelozenie u12=Z,IZ, ~ Katy podzialowych (tocznych) stozkow 6, = arc tg (11 u), 62= arc tg (u). Ekwiwalentna Wsp6lczynnik liczba z@6w ZI(2)"'I =ZI(2)/cos6'(2)' ksztaltu zebow zebnika i kola zebatego YFI(2)= f (Z'(2)"'I, X 1(2), (X ](2)=0) (rys. 1.5.2.3).

2. SPRA WDZANIE
NAPREZEN

OBLICZENIOWYCH N. mls.

GNi\CYCH

2.1. Sila obwodowa w zazebieniu F,=2 7;'I03Idnll, 3 2.2.0bwodowapn,dko§6k6t V=n.dm(DI/(60·10), 2.3. Klasa dokladnosci = f (V) (tab!. 1.5.2.4). 2.4. lednostkowa obwodowa sila dynamiczna

Obliczenia wykonuje sie dla tego kola z pary "z«hnik-ko10 zebate", dla kt6rego jest mniejszy stosunek aFl'l(2)/YF-I(2)'

ltifl
3.2.S.0bliczeniowe

=F,

WFV=OF·qaVVa;:lu',

N/mm,

'KHII' Kev'1G_lb, N/mm. naprezenia stykowe

1/Ibd - wsp6lczynnik
K F(J
-

szerokosci wienca (w stosunku srednicy zebnika), 1/1bd = bid ml= 0,3 70,6,

do

wspolczynnik nierowncmiernosci

rozkladu obciazenia po szerokosci wienca przy obliczeniu wytrzymaIosci gn!lCej zebow (rys. l.5.2.2c, d),

OF -wsp6lczynnik uwzgledniajaey wplyw bil(d6w zazebienia na obciszenie dynamiezne OF= f(P) (tab!. 1.5.2.7), %-wsp6lczynnik uwzgledniajacy wplyw roznicy podziaIek zebnika i kola zebatego, q 0= f (klasa dokladnosci, m) (tabl, 1.5.2.8), a;=O,5(dm1+ dm,), mm - umowna odleglosc oSI, decydujaca 0 momentach zamacbowycb k61 zebatych, 2.5. lednostkowa obwodowa sila obliczeniowa w strefie jej najwiekszego 2.6. Wsp6lczynnik spietrzenia WFtp = Pi ·Kpplb, obciazenia N/mm. dyoamicznego miedzyzebnego

0' = Z
H

H

.Z

M

J 0,85dVii2'+l Wm .u'
m1

:MPa

,

ZB - wsp6lczynnik uwzgledniajacy ksztalt stykajacych sie powierzchni zebowjdla zebow prostych ZH=l,77), ZM - wsp61ezynnik uwzgledniajacy wlasnosci mechaniczne k61 zebstych Z.... 275 MPal': = 3.2.6. Maksymalne naprezenia stykowe
O'Ji)'Sl(2),

KA - wsp6tczynnik uwzgledniajacy zewnetrzne obciazenie dynamiczne (tabl. 1.5.2.9). 1.2. Szerokosc wienca k6l zebatych

b=1/Ibd'

m:r,· ZI,

mm.

aHGS =O'B JT""",ITtJ<ml':s,
4. SILY DZIALAJA,CE

MPa.

(b -liczba calkowita). 1.3. Zewnetrzna dlugosc tworzacej kola stozkowego R;=O,5 (m';'·Zdsin o{+b), mm (b/R: ~ 0,3). 1.4. Modul zewnetrzny m/e= m';'.R;/(R: - O,5b), nun. Zaokragla sie m/e do wartosci zblizonej do mn. = mn, mm, zgodnej Z PN (tab!. 1.52.2)."
• W zwiazku z udokladnieniem u przekladni (patrz PARAMETRY ZADANE j p. 1.1) wprowadza siQ korekte przelozenia nastepnego stopnia napedu i zawartosci kolumn n j T (tabL 1.1.4).

KFV=l+(WFV~IP)' 2.7. lednostkowa obliczeniowa sila obwodowa WF1=F, 'KFp'KFV'KAlb, N/mm. 2.8. Obliczeniowe naprezenia gnace
UF1(l)

W ZAZEBIENIU

= JiI(2)'

Wp,/(0,85

mIll)::; am(2);"

MPa.

.. Technologiczny prcces nacinania k61 rue potrzebuje normalizacji m",.
••• Dla IUF -U", 1')00 I parametru b pnekladni

4.1. Rzeczywisty moment na wale wyjsciowym 1;...==li: u"./u, Nrn, 4.2. Sily obwodowe, N 3 Ffl= 2.10 T,/d"n, 4.3. Sily promieniowe, N Frl = Ftl tg a/cos Ci I, 4.4. Sily poosiowe,

a". :> 5%

wprowadza (odp. 2.7).

siC;odpowiednia

zmiane

Fal= F;l tga/sinol,

N

Fa2=F;2 tga/eosol.

~I!

30 1.5.2.6. TABLICE DO OBLICZEN WYTRZYMALOSCIOWYCH PRZEKLADNI ~BATYCH
Tabl.1.5.2.L Rozmieszczenie Zalecane wartosci 1/Ibd=b/d
J

TabL 1.5.2.6.

Wartosci wsp6lczynnika Rodzaj z((b6w
Proste bez modyfikacji Proste z modytika.cjll Skosne Proste bez modyfikacji Proste Z modyfikaeja Skosne

OH 0,006 0,004 0,002. 0,014 0,010 0,004

~
~

H5tj[7 ?5tlx
Schematy reduktor6w

·2

~

xC

]x[6)

kola Twardosc powierzchni wzgledem lOZysk HBl(2)~350 symetryczne O,!!7 1,4 niesymetryczne 0,6; 1,2 wysiegowe 0,3f 0,4 Szeregi modul6w

roboczych z((b6w HBJ(2»350 0,4 . 0,9 0,3; 0,6 0,27 0,25 zakresie ) .;25 mm

Twardosc
HBJ(2)~350

3

vs»

3

t
0,4

]lL'J

x4

=

1,4 t-I- r-r 1.3

Tabl, 1.5.2.2. Szereg

m, w

PN-78fM-88502

Tabl, 1.5.2.7. Wartosci wsp61czynnika Rodzaj z((b6w
Proste bez modyfikaeji Proste z modyfikacja Skosne

t5p

1.2
1,1 "

iL
'Ii

}'/t.-+-+---t--I-+-i 2-t-t- 3rJ / 1/4 If 1/ /V 5

~

""t"L
"

6

~k::::::;.o

~t;..o

......

,

7

1,0 1,25 1,5 2,0 2,5 3 4 5 6 8 10 12 16 20 25 1,125 1,375 1,75 2,25 2,753,54,55,57,5 91114 1822 Tabl. 1.5.2.3. Szereg Szeregi odleglosci osi Ow w zakresie

0,016 0,oJ 1 0,006

1.0

o

0,4

0.8 1,2 1,6 HB? <350

1/1""

-.,0 .K~~""'~__j __LLL..J

o
d) KI'P
1 ,13 ~ 1,6 1,4

0,8 1.2

1,61jJ""

c) K qo

2

do 1000 mm PN--931M-88525 Odleglosci osi ow, mm 50 63 80 100 125 160 200 250 315 400 500 630 800 1000. 71 90 112 140 180 225 280 355 450 560 710 900 ... Polecenia dla doboru klasy dokladnosci przekladni zebatych

TabL 1.5.2.8. Mudul roD mm ::;3,55 ::;10 >10

Wartosci wsp61czynnika
Klasa dokladnosci 7 6 8 46,09 54,92 37,26 41,19 51,97 59,82 47,07 62,76 71,59 Wartosci wspolczynnika
Warunki pracy urzadzenia

~ro-r~~~.-ro~ 1,8 'r-c-,V/H-++--1-+--l 1-+-+--:1-+ 'r-- 3 f-- 4

HB1(2»J50

1 ,6

1 H---+III-v-t-1---+/-I-~

i'~

5

,I
l

llf-Y2l---+-+--+-+__' II ,34r-

9 71,59 80,41 98,06

1.4
1,2 1,0

1;r~~~J.,..o a
0,4 0.8

/J I

V

V/''/ 6 1'1// V 1"':1"'1...... """ 7
1,2 1,6

[1

,5r-

1,2 1,0

J_J/I/~ o
0,4

V /~~ 67 !/II.I~ V

,

Tab!. 1.5.2.4. Klasa dokladnosci ni e nizsza ad
6 (berdzo dokladna) 7 (doldadna) (sr.dokladuosci) (ooniz.dokladn.)

-I

Pr~osc
{J = 0"

obw. V, m/s {l > 0
0

Charakterystyka przekiadni ne uklady kinematycz,
Wj~k.sze obciazenie i Sr. p~osc i oa odwr, Ogolnego przeznaczenia Wolnobiezne 0 obniz, wymag. co do dokladn, Szybkobiezne, dokrad

Tabl, 1.5.2.9. Warunki obciazenia od silnika napcdzajaccgo
1. Lekkie

K...

'IjI1xJ

0,8

1,2 1,6

1fiM

Rys. 1.5.2.2. Wykresy do wyznaczania
X=-O.I \ / X=-O,2

napedzanego

:;:25

lekkie

srednie

ciezkie bardzo ciezkie 1,50 1,60 1,75 2,00 1,75 1,85 2,00 2,25

l'F
d

x=o \
\ '"

l'l\
\

J:_x...-O,3

s 17
:;:3,5

8

2. Srednie 3. Ciezkie
4. Bardzo

1,00 1,10 1,25 1,50

1,25 1,35 1,50 1,75

V
\\
\\

I. X,.=_- -t-+---1c-+--i'-1 -rO,_5

x=+o:,)2.--'rA
X=+0,2'4,0

1\

9

ciezkie

Tab!. 1.5.2.5. Nominalne 1·1100 u Szereg 2 1(12

wartosci przelozen

u

PN-76fM-S8S13

I

1,25 1,6 2,00 2,5 3,15 4,0 5,0 6,3 8,0 1,40 1,8 2)4 2,8 3,55 4,5 5,6 7,1 9,0

1110,0 12,5 16 20,0 25 31,5 40 50 63 80 100 ... u J Szereg 2 11,2 14,0 I!! 22,4 28 35,5 45 56 71 90
• Szereg 1 jest uprzywilejowany. Uwaga! Ze znormalizowanych wartosci pczelozeD przekladni zebatych korzysta sill. w przypadkach projek:towania reduktorow przy ich masowej produkcji.

Warunki obciazenia od silnika nap~j~cego: I. lek:k:i - silniki elektryezne, turbiny gazowe i parowe PIZY rzadkich e rozruchach i malym przeciazeniu, 2. srednie - silniki hydrauliczne, turbiny gazowe i parowe przy CZQ.Stych rozruchach z duzym przeciazeniem, 3. c1Q.:i:kiC silniki spalinowe cztero- i wiQ.cej cylindrowc, 4. bardzo ciQ.:i:kie- silniki spalinowe jednocylindrowe, Warunki pracy urzadzenia napedzanego: lekkie - przenosniki z r6wnomiemym zasilaniem, pompy odsrodkowe, srednie - przenosniki z nierownomiemym zasilaniem, obrahiarki - DlJ.ped gl6wny, sp~iarki odsrodkowe, mieszalniki, wcll!garki, ciQ.:i:kie- betoniarki, maszyny rolnicze, pompy tlokowe 3--cy1., bardzo cil;_ilie- mlyny, kruszarki, pompy tlokowe l-cyl., maszyny

<, 3,8 J,6 ,_

""-l\_ ~ \ \~ "I'--, ~0-," -, '::::_'""""t---I------it---;>-- '<::::~~
X +0,3 --If

\

\

\

\

I--~

.... ~

!----- V

-

X=+O,5 I'
20 25 30

14

17

40

50

60

80

150 500 100 200 Z eq

Rys. 1.5.2.3. Wykresy do wyznaczania
1. Prreklodnie 2. Prrektodnie

Y;,

wolcowe: 1.1 ft =0', Zeq 1(2) =Z'(2). 12. P >0'. Zeq J(2)=Z,(2j/COSJji stoskowe jl=O', Z~q 1(2) =Z 1(2)/C0561(2)·

wiertnicze.

pARAMETRY Ph p., kW;
Dh D'l'

ZADANE:. T1, T" Nrn;

1.5..2.7. OBLICZANIE WYTRZYMALOSCIOWE

SLIMAKOWYCH

PRZEKLADN1 ~TYCH

[15], [16], [20], [21]

I/min ;

u:

1. DOB6R MATERIAL6W I NAP~

DOPUSZCZALNE

3. SPRAWDZANIE

ze stili. Dla polecanych materialow wie6ca slimacznicy (tabl, 1.5.2.10) dobiera sil(.naprezenia dopuszczalne am. aFP,:MPa

Slimaki

zawsze S4 wykonywane

NAPRE,Z£N GNACYCH

OBLICZENIOWYCH

w pierwszym przyblizeaiu ocenianej predkosci poslizgu (V.::::4,5.1O-4n]4T;., m/s), 2. OBLICZANIE ODLEGLOSCI OSI I DOB6R PARAMETR6w 2.1. Przy liczbie zwoj6w slimaka Z j= 1; 2; 4 liczba z~b6w !ilimacznicy Z2= ZI' U, Z ktorych dobiera sie Z2' (Z:.-liczba calkowita; Z:l.min=28).
2.2. Odleg!osc osi ,_ Z~ a W -(~+1) . q, Zaklada sie wstepnie:
l

3.1. Silaobwodowa w zazebieniu F,.=2T2·1O~dW2, N. 3.2. Jednostkowa obliczeniowa sila obwodowa

WFt=FI1·K,,/bh

rnm

(K..=I,l).

3.3. Wsp6!czynnikksztaltu zebow ~"" f(ZlO'I) (tab!. 1.5.2.17). (Z'''l = Z. /ooS3)'). 3.4. Obliczeniowe naprezenia gnace up=O,7W/'t·lj/m:::::,uf;>, MFa.

170 2. [-J T.,·K·lO Z2' 11

1 ,

am-

mm

4. SZTYWNOSC I OBR6BKA CIEPLNA SLIMAKA 4. I. Klasa dokladnosci przekladni =f( Vs) (tabL 1.5.2.18).
4.2. Twardosc i obr6bka eieplna slimaka (tabL 1.5.2.18).
~l'~ , ia slimak 4 .3 .' S trzalk ...ug\((C!3 ~ I .a

Ol=K,(1p-1;,)S, kW, To=20°C - temperatura otoczenia, I;, =(60';' 70)OC - temperatura oleju, S =20'0;' 110,6 ill' - powierzchnia chlodzenia dla jednostopniowych reduktor6w. Dla dwu- i wiecej stopniowycb reduktor6w S oblicza sie z ich rozplanowania (wymiary B, F, H rys .. 1.5.3 .7) (nie uwzglednia sie powierzchnii dna), 0.. , m - odteglosc osi jednostopniowego reduktora, Kt=(0,008~ 0,011) kW /(ml·.st) - przy slabe] cyrkuIacji powietrza, K,=(O,O 14 -;0,0 17) kW l(m2• st) - przy dobrejcyrkulacji.
5.4. Dla dla

- wartosc wskaZnika Srednicowego
- wsp6kzynnik 2.3.Modulosiowy obciazenia m'=20~/(q'+Z2)'

q' q =10,
I

+ f = (r;~. r;t L1,::: f.".~, rnm, 48El "'-¥

obliczeniowego mm.

Ks =1,1.

Zaokragla sie m: do wielkosci m, mrn, zgodnej z PN (tabl, 1.5.2.11), i dobiera sil(. q wg PN (tabl, 1.5.2.12) w taki spos6b, zeby rzeczywista odleglosc osi ow=0,5(q+Zz)m, rnm byla zblizona do obliczeniowej 0';'. Skojarzenie modul:6w m , wskaZnik6w srednicowych q i liczb zwoj6w slimaka ZI (tabl, 1.5.2.13).
napr¢enia styk.owe

p. 6, N, L=(0,9';'1 ,0) d~- rozstaw podp6r slimaka, rnm, E=2·105 - modul: sprezystosci, MFa, 1 =lrlfJ - moment bezwladnosci, rnm4, If= tr·d/' 164, mm", 1fJ= 0,375+0,625 (d"Jdf])' Dopuszczalne ugiecie f dop =(0,005';' 0,0 1) m, mm,
-

F, 1> F,. j

(zwiekszye S zaopatrujac korpus w zebra; zwiekszyc KI wykorzystujac wentylator [K,=(0,02~0,028) kW/(m2.st)], instalujae wewnatrz korpusu chlodnioe [K,=(0,090+ +0,200) kW/(m2.st)], stosujac obiegowe uk· lady smarowania itd.), 5.5. Dobiera sie lepkose oleju i sposob smarowania przekladni (tabl, 1.5.2.20) wg zalecen (1.5.11.2l.

dla

Q, = 02 temperatura reduktora Tr= 1P , 01~ 02 temperatura reduktora 1;= i;,+O/(K,' S), QI"3 02 nalezy stosowac chlodzenie sztuczne

5.0BLICZANIE

CIEPLNE PRZEKLADNI

2.4. Obliczeniowe

_ 170 al1- Z2/q

[

(Z;_/q)+ 1
Ow

J T" ·KR·I0

1

J

~aIJP ,

MPa,

2.5. Sprawdza sil(.wSU(pn'l: ocene predkosci poslizgu 1 V. = IT· dj·nj/(60·10 cca)'), mis, dl=q'm, nun, )'=arctg(Zllq), st. Dla material6w, w kt6rych am= f (V.) przy obliczo nej V. musi bye spelniony warunek all ~ aHF. 2.6. Przy potrzebie znormalizowania Ow do wielkosci, zgodnej z PN (tabl, 1.5.2 ..14) oblicza sie wsp6lczynnik. przesuniecia slimacznicy X =OWPN/m - O,5(q+Z0, [IXI ~0,7; IXm""I.:51,5], mm. 2.7. Wyrniary slimaka, mm: slimacznicy, mm:
d, =m·q, d"'l=m·q, daj= m·(q+2), dli = m·(q -2,4), b I (tabl, 1.5.2,15). d. =m'Z., dW2=m (Zz+2X), d,,2 =m (Z2+2 +2X), df2=m (Z2-2,4+2X), da•2, b, (tabl, 1.5.2.16).

5.1. Wsp6kzynnik sprawnosci 17 tg~~?p') Kiit tarcia p'=arc tg(flcos 0:), f= f( v,:) (tabl, 1.5.2.19), (a=20"'). 5.2. Wydzielajaca sie moe cieplna QI= (1-7) PI, kW. 5.3,Odprowadzana moc cieplna

6. SIL Y DZIALAJf\_CE W ZAZEBIENTU, N
slimacznica Obwodowe Fn=2'10 1lId2, Fr. = P,. tg ex,
3

sliLoak
l

Promieniowe
Poosiowe

I FIl =2'IO 1Jldp Fr J =F/l tg exl tg()'+ P'). Fa.= FIl tg(),+p'). P'1l =Ftljtg(-r+p')·
D:=

20".

Tab!. 1.5.2.10. Materialy i naprezenia dopuszezalne

*

przelozen wg PN (tab]. J .5.2.5).

Norninalne wartosci Material slimacznicy Sposob odlewania w piasku w kokili odlew ndSrodkowy w piasku

Rc
J\.IJ'a

Rm
MPa

am, MPa 0,5 I Predkose poslizgu v;. , w/s 1I2 I3I4I 130 190 210 230
100

Uwaga! Z tych wartosci korzysta sift w przypadkach projektowania

6

I8

alP MPa 50 70 70

reduktor6w P!2)' rna
sowej ich produkcji,

BIOI BIOI BIO BA93 250 300 350

140 200 170 200

200 300 290 400 250 300 350 250 115
130

-

-

-

-

115
-

210 73 87
-

180

-

160
-

-

120

-

-

90

-

80 34 38 43

32
Tabl, 1.5.2.11. Wartosci liczbowe modu1u osiowego
2,0 2,5 3,15 4,0 5,0 3,0 3,5 6,3 6,0 8,0 7,0

tn , mm
PN-931M-88527 10 i 12,5 12,0 16 20

1.5.2.8. TABLlCE DO OBLICZEN WYTRZYMALOSCIOWYCH PRZEKLADNI
Tabl. 1.5.2.16.

m

I ...,1,0

1,25

1,6

SLIMAKOWYCH
doe2

[16], [20], [21]
i szerokosc b2
4 :::(d"2+m) :;:0,67 dOl

Zezwala S1(lstosowac moduly:

..., 1,5

Tabl, 1.5 ..2.12. Wartosci liczbowe wskaznika

srednicowego
16 20 18

q
ZI da<tl' nun
1

Najwieksza srednica slimaczniey,
1

mm
2

q

I szereg*ll
tn

PN-93/M-88527 6,3 7,1 8,0 9,0 10 11,2 12,5 14 25 22,4

I

:;:(d"2+2m)

I

:::(d"2+ 1,5m)

b2 q
.Z2"1

, mm

:;:O,75dal

Tabl. 1.5.2.13.

Skojarzenia

modulow m , wskaZnik:6w srednicowych
ZI

Tabl. 1.5.2.17.
26 1,85 28 1,8 30 1,76

Wartosci wsp6lczynnik6w
32 35 37 1,61 40 1,55

ksztaltu zt;.b6w
45 1,48 50 1,45 60 1,4

y;,.
100 1,3 150 1,27 300 1,24

i liczb zwojow slimaka q
Szereg 1·
Szereg 2 mm 1,0 \ 1,25 ZI 1;2;4 1· 2· 4 1 1; 2; 4 1· 2; 4 1 12·4 1 1; 2; 4 1; 2; 4 1; 2; 4 1

PN-93/M-88S27

80 1,34

m mm
12,5

J

10 16 25 10 16 20 25 8

12,5 20 12,5 11,2 14 18 9 1l,2 14 18

Szereg 1 g 10 12,5 16 20

*

q
Szereg 2

t,
ZI

1,71 1,64

9
11,2 14 18

1; 2; 4 1; 2;4 1; 2; 4 1
1; 2; 4 1; 2; 4 1; 2; 4 1; 2; 4 1; 2; 4

Tabl. 1.5.2.18.
Klasa dokl. 7

Zalecenia dla doboru klasy dokladnosci
Obr6bka

przekladni slimakowych
Zastosowanie

mls
10

v,.

1,6

16 20

8 10 12,5 16 20 8 12,5 10 16

9 9

Slimak hartowany, szlifowany i polerowany. Slimacznica nacinana szlifowanymi frezami slimakowymi. Docieranie pod obciazeniem Dopuszcza sill. slimak 0 HB<350, nieszlifowany. Slimacznica nacinana szlifowanymi frezami slimakowymi. Zaleca sie docieranie pod obciazeniem

Przekladnie

0

podwyzszonych predkosciach i

maIym halasie, 0 podwyzszonych wymaga niach co do ich wyroiar6w gabarytowych Przekladnie 0 sredniej predkosci ze srednimi wymaganiami pod wzgledem halasu w czasie pracy, wymiar6w gabarytowych i dokladnosci Przekladnie 0 malej predkosci, pracy kr6tkotrwalej, 0 napedzie recznym, 0 niskich wymaganiaeh

2,0 2,51 3,15

10

4,0 5,0 6,3 8,0 10 '

r

12,5 16 20 25

8

5

Tabl, 1.5.2.14.

Wartosci Iiczbowe odleglosci osi
SO 63 56 71 80 90 100 ll2 125 140 160 180 200 224 250 280

Ow,

mm.
PN-93/M-88527

9

2

Slimak 0 HB<350, nieszlifcwany. nica nacinana w dowolny sposob
Tabl. 1.5.2.19.

Slimacz.

Ow

l
X

40 Szereg .12 _] 45

315 355

400 450

500

-

Vs,
Tabt. 1.5.2.15.
W sp6tczynr_rik przesumecia

mJs

Dhigosc uzebionej

czesci slimaka

b, nun
I

f

Liczba zwoj6w slimaka Z Zl= 1;2

I
1

I

Zaleznosc wspolczynnika tarcia f od predkosci poslizgu v;.
0,15 0,5 0,055 .:0,065 3 0,028 ;.0,035 4 0,023 fO,03

0,1 0,08~O,09 2 0,045

I

I
1

0,065 70,075 2,5

I

I
_I

1,0 0,045;' 0,056

I
I
_I 7

1,5 0,04 +0,05 10

ZI~4 b I ~ (12,5+0,09 Z2) III hl;J:( 9,5+O,09Z2)m )m b I ~(10,.5+ ZI b , ~(12,5+0,1 Z2)m s, ~(13,0+0,1 Z,)m bl zwieksza sie; 35;.40 mm.

V. , mls
f

-0,5 -1,0 +0,5 +1,5

°
0

Z2) m bl~(8,O+O,06Z2) m hl~( 10,5 + ZI} m bl ~( 11+0,1 Z2) m hI ~ ( 12+0,1 Z2) III
25 mm; dla m =10;-16

b, ~(11+0,06

I 0,035:

I

1

0,03.:-0,04

I

I 0,018fO,026 10,016+0,024
>25 6 Obiegowe pod cisnienniem

Tabl. 1.5.2.20.

Zalecane lepkosci oleju w stopniach Englera EO
<2,5 36{4,5) <5 24(3) 5710 16(2) IOd5 11 15 +25 8 Natryskowe lub w wannie

V. ,mls
E~o
Spos6b smarowania

<1 60(7)

Dla slimak6w szlifowanycb dla m<lO rom

ze wzgledow technologicznych
0

=

• Wartosci szeregu I S4 uprzywilejowane

w stosunku do wartosci szeregu 2.

Zanurzenie w wannie olejowej

1.5.3. WE~TRZNE

ROZPLANOWANIE REDUKTOR6w

[3], [18], [19]

1.5.3.1. OG6LNE WIADOMOSCI
Wewn((bzDe rozplenowsnie wykomije si((po skoiiczeniu obliczeii wytrzymaloscio· wychprzekJadni reduktors; Da MM-papierze, w sksli 1:1 (1:2), olowkiem ,
Wewnetrzne rozplanowanie reduktorOw wykonuje sie; otrzy- dla rozmieszczenia k61 zebatych wewnatrz reduktora w spos6b gwarantujacy manie minimalnych wewnetrznych wymiar6w reduktora (Bwew i Lw_). - dla sprawdzenia, czy kola zebate jednego obok polozonego stopnia redukto.ra. stopnia nie nakladaja
2. Odteqlosc 3. si{i do do od wewnelrzne] powierzchni powierzchni osiowym powierzcbni obrocojoce] mi{idzy jednym r6znyeh ko/em stopnio 4. Promieniowo nego 5. -do -do stopnio Promieniowo odteqtosc
0

scionki si~

redokioro czesci

bocznej bocznej
W

tozysko toczneqo
obrocojocymi wale no: -

e=(1,O+ 1,2)0 e,= (3+5) e2= (0-;.5) <s= (0,5+ 1,0)0
jed-

mm, mm. mm,

Oaleqtosc

kierutiku

cresciomi

osodronym.

sit<na waly (kola)

wotoch
zebotym (min) k6t zCbotych

mm.

mi~dzy drugiego od

- dla wyznaczenia odleglosci miedzy podporami walow reduktora (L) przy takim rozmieszczeniu. - dla wyznaczenia punktow przykladania sil obciazajacych waf (odleglosci L[, L2, L3). PARAMETRY
- wymiary cowych.

wotem

e, =

(1;5+2,0}6
I

mm.
mm, mm.

odteqtosc

wierzcholk6w

wewnetrzne] wewnetrzne]

powierzchni scianki dotne] powierzchni

korpusu scionki korpusu kodzi czesci olejowej obracojo-

e6=1,26 e6=(5+

ioim.

(0 wietkasci eo decydu]e
ZADANE:
przekladni wol-

DOBlERAS~:
",(7 , 6 -'-1,8) dwol - dtuqosc I srednico piasiy. - dobiero $i{i Z koloioqu torysk tub 1.5.5.7 (be r obliczen) wymiory
Lp ",Dp

(7510.4-1.5.10.6,
6. Odteqtosc zewnetrrnych od

objetosc 7.5.77.2))
powierzchni

zebotych stozkowycb,

bocznycn z reduktora

slirnakowycb

cycb sir: rozem

wotem do

nieruchomych srubo

czesci
mm. a srednicy

(1.5.2. I tub 1.5.2.7).
- srednice

1.5.2.2,

1.5.2.3,

7.
8. 9. 10. 17

Srerokosc

kolnierzy szerokosc

K tocz onych kolnierzy

watow dwol {Lobt. 1.1.4).

qoboryiowe locznych niej
0

odpowiednicn

tc rysk

dm=I,56
Sumoryczno Grubosc Wysoko$(; Gruoosc tbo lu/ei kotnierzo pokrywy

K=f(ds,)

(iobt.

1.5.3.1)

mm.

Rys. 1.5.3.1. Wymiary lozyska ORlENfACYJNE
7.

t~l
WYMIARY
korpusu reduktoro

B (T)

[D, B (T))
wewnelrrne]

odmiony srednicy

sredd=

sruby

=dwa/ (rys.

1.5.3.1).

S=K+o+4 boerne] h,=f(D) (lobi. 1.5.10.1, rys. 1.5.10. I}) h=0,8 h, h3=f(D) (toot. 1.5.10.18) iorysko
do

mm. mm. mm.
mm.

12. Grubosc kotnierzo t ulei 13. Odleqtasc ad boerne] powierzchni
ne] 14.
(rim,

mm.
boersiC mm. iozys« hs= (0+5) mrn.

powierzchni

nokladonej bocznymi poromefry

pokrywy

h1

dobiero

konslrukcyjnie Odleqtosc monlowonych 15. Inne micdzy powier zchniami korpusu poromi redukioro

DO ROZPLANOWANIA 0;3 8,0 0=(0,0250 .. wot +1) (5=(0,0250"',"012+3)

6-

qrubosc jednost

scionki opniowycb

nieoznoczone Po

(1.5.10.1).

7.1.- dlo reduktor6w
dwus iopnio wych

wolcowych
mm, mm, mm, mm, mm, mm, mm. doborze orientaeyjnych rozplonowonie reduktoro wymiar6w notary wykonac wg 1.5.3.2-1.5.3.8.

/.2.-

dlo

reduktorow

stozkowych

jednos

I opnio wych

stozkowo=
jednostopnio siirnako (wiCkszo

wotcowych
stimokowych wych wor/osc)

0=(0,05 Re + 1) (5=(0.025 Ouol -/-3) 0=(0,04 0wsl+2) { 0=(0,040 ..5/ +3) 0=(0,025 0wwa/+3)

Tabl. 1.5.3.1.

Zaleznosc
mm

7.3.- dlo redukiorow

K=f(di1J
M8
MiO

24
28

wo - waleo wyeh

M12 M16 M211 M24

33 40 48 55

34

1.5.3.2. WE~TRZNE

ROZPLANOWANIE

JEDNOSTOPNIOWYCH REDUKTOR6WWALCOWYCH

Polecane zaleznosci i niezbedne
wielkosci do wykonania rozplanowania (1.5.3.1).

Konstrukcje zebatych k61 walcowych (1.5.9.2).

Wyznaczane wielkosci L, L1. L2, LJ• Przy korzystaniu z bocznych pokryw wktadanych dlugosc wysiegowego od-

SCHEMAT

CD
D

obliczeniowy

waru2 F

SCHEMAT

F.v -

sily

dziotojoce wal-

w zozebierdu
przektodni

cowe], F- sity oociozajoce wysi~goVlY wotu. odcinek

F

- - - - - - - _:J ~"_ - - - - - - -

i
I
Ow
l-wew

ID

CD

i

Rys. 1.5.3.2

1.5.3.3. WEWNETRZNE ROZPLANOWAN1E DWUSTOPNIOWYCH REDUKTOR6WWALCOWYCH ROZPLANOW ANIE wewnetrznego Iozyskowania wspolosiowych reduktor6w e

i niezbedne wielkosci do wykonania rozplanowania (1.5.3.1).
Polecane zaleznosci Konstrukcj wych (1.5.9.2). e zebatych k61 walco -

Wyznaczane wielkosci L, L1, L2, L3•
Przy korzystaniu z bocznych pokryw wkladanych dlugosc wysiegowego odcinka L, zmniejsza sie 0 ( h, + h).

e8 =(0,77'1,0)6 o
dwo/l
T T T

---b
Rys. 1.5.3.4

~_
dWa/2

!

_

,__ .3

F~r--_""T

--r,~
1'*-- ~.- -~
'/_
,//1 ~

.----*=I=={;¢:t:1 :
-o
QJ

q)

Q:J

~~~I-'~-~r--~

~

'

r-r-:

QJ

I

JL--'

Iii
I

J~~~p 1---~J __ ~ ~
,
<1J' '
-Q

,

:

I"'--"f

r-----'-

e4

L- a1 ,
I' -

I

1z;v.7"77-.zH,,/llol--------+ .c:
-

'1

V)

.c
-

CD
..s
-,Fwl

CD
:\.

CD
'" '--1

F;/I -

si/y
W

dzio/ajqce zQz{lbieniu wot-

przektadni go siopnio, sity

~
:
~,I

t;I ....... __ __

cowe] pierwsze-

;

'4,,_

I,
'
I

Fw2 '--1 '--1

dzia/ojqce wa/-

I
, 1

Q?
-Dp-,--

I
'-----.--+----\,c+--. ,--I
<t]

'

-G
<!J

I i

',''''~

'
1
1
1

i:- \__

r,r-I-~-- -rxt_- ~- ~
lA/A:, ~

i

J

I

+r--==
.1.

TI--Cl,. <lJ

'

--

--

--

fr- ~- --: ,J
Q]

I I

w zozebieniu

Fw2

Fw2
F-

przekladni cowe] siopnia, sily ce

druqieqo obciozojo-

I' I
1

I
/VA
_J._

wysir;tgowy wctu.

- -~
It:--y

._-~
'//////,
I

-- ---_~ -/-OJ

~
SCHEMATY obli czeni owe
wal6w 1, 2, 3

odcinek

.c:

Y '/ '/ '/,

_
'---+--L...+--J

F -- -- -- - -- -- -- -- -- _1_ -- -- -- -- - -- -- - __
Owl Owll

DID

_.L___-------'-

,i
I

Rys. 1.5.3.3

Lwew

36

1.5.3.4. WE~TRZNE REDUKTOR6w

ROZPLANOW ANIE SToZKoWYCH

JEDNOSTOPNIOWYCH

Polecane zaleznosci i niezbedne wielkosci do wykonania rozplanowania (1.5.3.1). Konstrukcje zebatych k6l stozkowych (1.5.9.5). Wyznaczane wielkosci L, LJ, L2• Pny korzystaniu z bocznych pokryw wkladanych dlugosc wysiegowego odcinka L, zmniejsza sil( 0 (h 1+ b).
Lwew

B
Lp

h - hr.

e,

e

D

Ih2

e7
~~/__L

:.:: ~

V
'I

____ 1 1I
I

YA/ '/////yr/7//

.

I

.2

1'6
~"

CS .I
~

'I

'_-(X I=-_;;---=--=-'="'A

'x

I /)"L1 1-- '>,

SCHEMA T obliczeniowy walu2
ctl

--

I
SCHEMA T obliczenio wy walul

I-----rI 1 1 I I 1 1 1

~ f-----I-----I---,-Q

'X
/

~~
----!01 c::;,.

t:..

,8%~
~

C>K
,/

I>KL %~I'e u-:
1

1 I' -~I--~' I I
"

~ftK
:J I

["'\P1
D

III
([)

--

- - - - - - - - -J.'-m'~..--.

A\Ng _~_~~''?~~ __L
I

-,-

:J

--

- -~
ctl

---~---'
Fst sily dziotojoce zozebieniu sto-

/"

h4

~

'0

:.:: \.., + .c:

'l

~

W
-

t>:
0oes

1 1 I I I f 1

~ "

w

prrektodni

q'J'
-lr)

zkowe], F- sify obciozojoce wysi(;,gowy watu. 1----- - - -

11\

/',

Bj T
I I

: '---~~
1 1 I

I

I

. -~----~~=~~' I

- - - - -1'11"'.... "'----+

odcinek

CD

I

I

,
1 1

i
I I

F

LI

i

1 1

i
!
-

I

~,"'l IIIII

-.c: V -.c:

L

L={2.S.:..3.5)

dwof

I
1

L;~'

i
dwal2

-0

!JJ"-----

_--- --

-I- -s

F
Rys. 1.5.3.5

37

1.5.3.5. WEWNETRZNE ROZPLANOW ANIE REDUKTOR6w STOZKOWO-WALCOWYCH
Polecane zaleznosci i niezbedne wielkosci do wykonania rozplanowarna (1.5.3.1). Konstrukcje zebatych k6l stozkowych (1.5.9.5). Konstrukcje zebatych kill walcowych (1.5.9.2). Wyznaczane wielkosei L, L\, L2, L3• Przy korzystaniu z bocznych pokryw wkladanycb dlugosc wysiegowego odcinka LJ zmniejsza sie o (hJ+h).
i wew

F"r- sily

az.otoioce
zozebieoiu
510-

w

przektodn.

F.v -

zkowej,
sily dztotojoce wol-

w zozr;;bieniu
przeklodni co we],

F-

sily

oociozajowysil;;gowy

ce

oocine«

wotu.

Lp

B

e

D

D

SCHEMATY obliczeniowe wal6w2,3

~
~t

...

J!'--

~

Fw
~
M

r:
'" >--.1
:..:

CD

F

38

8

39
7

H

f~
8

I

8

0
~

a
~ ~ ~ ~, ~

V:I~---~~
~ ~ II

I

I",

d71
I

a

---,I

u

'-l: 1-:=
I
I I

's I

'I

La

: d7 I I I I I I I I I I I

I-t-U
'I

,I

9""

a
~
....:l
A...

a

a A:::
~
E-<

N

-t- 1-1-----'00

V

~I
I

l-

I
I

" -f3
~
I

I

~

~

~ ~ "

~'~

a
~

~~r.t:t ,+/
~_ : <U :
I-'

~-i--------I
I

I

....,

--!---

,

<5Cl

<;,- t-

8

[Xl)
I I I

~a I

:

~~~

~~ ~

- =~
to> -

-9

lq!

IT- 1-1!
I

!

~q I
1--.-

r-..:
("f"l

vi .....

-ff=~
~~ 0)
~'-:"'..d 0 ......(,)
• ~

~t=- BR~i' l f---+--~ l'

:tsl-

~"

':"

]
;,

CJ

r-Tf- ~
1:,

Cli

I
I I

;IS:

1.1
~
t;i
0

.~ '"

~0 ~

0

0

\: --t--r-,
I

,T' :
I I

II II

II II

..... I ""

__ L_
t-

\:
:

)1 "
:

l/

-4
"'-l

.:1

1~
u se

.§.~
0.>' ,D "_ 0


'"'" .><i .cl

~ ~ :0
Q

:(3
,.I(

~

.,.... 0. ,~ N t a 8 .c

.: §

.S ~
<;!
<!) O).~

0.>'
N
<!)

.g
N
0)

I
N

8
'4

G

G
N

r-!-

I",

I

.....

T
d

I ,

I I I I
I

I I I

I

la

I

.....
-ee
(,)

""4 "'-l-

o QJl.q e>. 0) + .cl ~ o 0 -"l

A

>.~'-' j;l ..., 0
<Il

o .c ~ ..... ~ N-<l,'" «I .~ .::s o.~ N

0'

o '" 00 0) 1:1" 0 0~ ci:<d~,,"!

~ g.~1~ t '" ~ '" ..... ~ vi
N

I:l 0

"5'

'0'

7

'0

'-'

......
'-'

40

1.5.4. WALY
L ~BATE PRZEKLADNIE sil obciazajacych WALCOWE waly: (rys.1.5.4.1)

1.5.4.1. SILY OBCli\ZA.JJ\CE

WALY

1.1. Wartosci

- dla przekladni zamknietych (1.5.2.1 p, 6), - dla przekladni otwartych (1.5.2.4 p. 4).
12. Punkt przykladania 1.3. Kierunek sil; 1.3.1. Sila obwodowa FI - pod katem 90<> promienia w biegunie zado zebienia C, w kierunku - przeciwnym do obrotu kola -dl.a kola napl(dzajlicego (zl(bnika), (wal I)-sila FI! (rys. 1.5.4.2a), sil- biegun zazebienia

C.

x
zI

- zgodnym z kierunkiem obracania - dla kola napedzaaego (wal
2) -sila

lh (rys.

l.S.4.2b). C

pdfsprZ~9rO

K-K

D
Rys, 1.5.4.2. Schemat sil Ii; i ~ obciazajacych: a) zebnik (wal 1), b) kolo zebate (wal 2)

1.3.2. Sila promieniowa F,. - po promieniu od bieguna zazebienia do osi warn - dla zebnika - sila Fn od C do 01 (rys. L5.4.2a), - dla kola zebatego - sila F,.2od C do O2 (rys. l.5.4.2b).

x
wall wol2

1.3.3. Sila poosiowa F" - wzdluZ osi wahL Dla wyznaczenia kierunku poosiowej sily Fe, musi bye znany kierunek pochylenia zeba zebnika (prawy lub lewy) i kola zebatego (lewy lub prawy) (rys. 1.5.4.1). P6lobw6d zebnika (kola z~batego), na kt6rym podany kierunek pochylenia zeba jest wydzielony linili gruba 1.3.3.1. Dla wyznaczenia kierunku poosiowej si1y Fa umownie przesuwa sie kolo zebate - rys. L5.4.3a (zebnik - rys. L5.4.3b) w pozycje, gdzie biegun zazebienia C bedzie znajdowal sie na osi zebnika (kola zebatego) ze strony okreslajacej kierunek pochylenia zeba i wydzielonej na rysunku linia gruba (w pozycje CI)' 1.3.3.2. Przyklada sie

a) Rys. 1.5.4.1. Schemat przekladni walcowej
YOZ

a)

b)

XOZ

obwodowa

umownym biegunie F, wg zalecen p. 1.3.1.
W

b)
YOZ

zazebienia

C, sill( si-

1.3.3.3. Poosiowa sila

ly FD.' skierowanej pod katem 90° do linii szerokosci Zxba W umownym biegunie zazebienia CI• Druga skradowa sily FD.' bedzie sila obwodowa F, skierowana wg polecenp.1.3.3.2.

Fa

bedzie jedna skladowa wypadkowej

1.3.3.4. W taki sposob okreslona poosiowa sila Fa przenosi sie w rzeczywisty biegun zazebienia C (rys. UA.3a i L5.4.3b). Na podstawie tych rozwazafi sklada sil( obliczeniowe schematy wal6w 1 i 2 przekladni wa1cowej, ktore sa obciazone sitami Ft, F. i Fa W plaszczyznach XOZ i YOZ (rys. 1.5.4.4).

xoz
F,,'r Fo I
kierunku dzialania sily F,,; b) dla kola zebatego a) dla zebnika, Rys. 1.5.4.3. Wyznaczanie

I

Fa2
J

1 0-2 cos!' ' sin')' G
.

0

~

J
If")

8

c;:,-

F02

Rys. 1.5.4.4. Obliczeniowe schematy: a) warn 1, b) walu 2

• Obciazenie wa16w napedu nd sprzegiel sill!. Fop (1.5.4.1 p, 5).

41

2. ~BATE

PRZEKLADNlE

STOZKOWE

(rys.1.5.4.5)

p6Ispr2(:g/o

Yf

2.1. Wartosci sil obciazajacych waly:
- dla przekladni zamknietych (1.5.2.3 p. 5), - dla przekladni otwartych (1.5.2.5 p. 4). 2.2. Punkt przykladania
Z

-x
Z

sil: - biegun zazebienia

C. w bie-

2.3. Kierunek sil: 2.3 .1. Sila obwodowa F; - pod katem 900 do promienia gunie zazebienia C, w kierunku
- przeciwnym

(zebnika), (wall) - sita Fit (I)'s. 1.5.4.6a), - zgodnym z kierunkiem obracania - dla krua napedzanego (waI2)sila Fn (rys.1.5.4.6b).

do obrotu kola - dla kola napedzajacego

Rys. 1.5.4.5.

Schemat przeldadni

stoZkowej

2.3.2. Sila promieniowa FI - po promieniu od bieguna zazebienia C do osi warn +dla zebnika -sila Frl od C do 01 (rys. 1.5.4.6a), - dla kola z~batego- sila Fn od C do O2 (rys. 1.5.4.6b). 2.3.3. Sila poosiowa Fo - wzdluz osi warn w kierunku przeciwnym do rozrnieszczenia wspolpracujacego kola zebatego. Punkty przylcladania i kierunki sil obciazajacych wary 1 i 2 przekladni stoZkowej (rys. 1.5.4.6a, 1.5.4.6b).

Rys. 1.5.4.6. Schernaty sil 1';, Fr i Fa cbciazajacych: a) zebnik (wal l ),
b) kolo zebate (wal2)

Z

Na pcdstawie tych rozwazan sklada sie obliczeniowe schematy wal6w I i 2 przekladni stozkowej, kt6re sa obeiazone silami Ft, FI i Fo w plaszczyznach XOZ i YOZ (rys. 1.5.4.7).

x

t

a)

B

fi I ,
f;,

A
B

A ,, rsp"

E

I.

Fs; ..

3. PRZEKLADNIE

PASOWE 1 LANCUCHOWE (rys. 1.5.4.8)

Rys. 1.5.4.8. Schemat przekladni pasowej (lancuchowej)

3.1. Wartosci sil obciazajacych waly: - dla przekladni pasowych (1.3.l p. 13), - dla przekladni lancuchowych (1.4.1 p. 2.8). (Bell uwzglednienia ciezaru k6l i laflcucha).

a) XO' (

3.2. Punkt przyldadania sUy S wahi w plaszczyznie montowania kola pasowego lub Iancuchowego (plaszezyzna Q-Q, rys. 1.5.4.8). 3.3. Kierunek sily - do osi wspolpracujacego kola (z Pewnll niedokladnoscia). Na podstawie tych rozwazan sklada sie obliczeniowe schematy wal6w I i 2 przekladni pasowej (lancuchowej), kt6re w plaszczyznach XOZ i YOZ sa obciazone skladowymi sily S (rys. 1.5.4.9).

os

iB

5 cos}'

I

~F·;;
c5

1

;; ,,
,
Fa2

E

ti r;

F;,/

,r;'"

r'
YOZ

b)
XOZ (

J

j.~J'
~~~

YQZ

i~~ -B--E-4~·

5 sin)'

....,J

YOZ

--~4~1

---;;;_'-'I
G G

b)

5 cos},
5 sin}'

4< 4<
J

J

Ci-C-~]
F.
r2

~I

I f&

02

t

Rys. 1.5.4.9. Obliczeniowe

schematy:

4

G

r'
XQY

a) walu 1, b) walu 2

Rys. 1.5.4.7. Obliczeniowe
a) walu 1, b) walu2

schematy:

• Obciazenic wat6w napedn od sprz((gicl silll. Fop (1.5.4.1 p. 5).

I

42
4. PRZEKLADNIE SLTh1AKOWE (rys.1.5.4.10)

4.1. Wartosci sil obciazaj acych waly (1.5.2.7 p. 6 ). 4.2. Punkt przyldadania sil- biegun zazebienia C. 4.3. Przed wyznaczeniem kierun1ru sil dzialajacych w zazebieniu i obciazajacych waly przekfadni musza bye mane: - kierunek nacinania linii zwoju slimaka (prawy lub lewy) (rys. 1.5.4.11), - kierunki obracania wal6w slimaka (wall) i §iimacznicy (wal 2) (rys. 1.5.4.10). Kierunek sil: 4.3.1. Sila obwodowa F, - pod katem 90 do promienia w biegunie zazebienia C, w kierunku - przeciwnym do obrotu kola - dla kola napedzajacego (slimaka), (wall) - sila Ftl (rys.1.5.4.l2b), - zgodnym z kierunkiem obracania - dla kola napedzane . go (slimacznicy), (waU) - sila Fi2 (rys, 1.5.4.12a).
0

Y!

K

~-~K

stimak pro worwojo wy

\"'C.V '
Rys, 1.5.4.11.
p6tsprz(igta

ILG

slirnok lewozwojowy

Rodzaje slimakow

w zaleznosci
Schemat przekladni slimakowej

ad kierunku nacinania zwoju

4.3.2. Sila promieniowa F, - po promieniu od bieguna zazebie nia C do osi warn - dla slimaka - sila Frl od C do 0, (rys. l.5.4.12b), - dla slimacznicy - sila Fn od C do O2 (rys. 1.5.4 . 12.a). 4.3.3. Sila poosiowa Fa - wzdluz osi warn - dla slimaka - sila Fal- ad bieguna zazebienia C runku przeciwnym F'2 (rys, 1.5.4.12b), - dla slimacznicy - sila Pa2 - od bieguna zazebienia kierunku przeciwnym F/i (rys. 1.5.4.12a). Moina rowaiez wykorzystac polecenie p. 1.3.3.

Rys. 1.5.4.10.

w kie
Cw a)

PunJcty przykladania i kierunki sil obciazajacych waly 1 i 2 przekladni slimakowej (rys. 1.5.4.12a, 1.5.4. 12b). Na podstawie tych rozwazan sklada sie obliczeniowe schematy walow 1 i 2 przekladni slimakowej, kt6re sa obciazone silami F" Fe i t; w plaszczyznach XOZ i YOZ (rys.1.5.4.13).

..
~r

a)

"tJ

"i

Y!

y!
,

yoZ
G
X

Fsp

!
Ir;
I I I I I I

~t

C

It']

Cl

B

£

z
Ft2

C

~tJ
I

I

I

I,

xoz
b) XOy

{ l~p
r; I

4

~

:;;

B

!
G ;;

F'I

G,

£

~

c Fir

5.SP~GLA
Sily obciazajace
(bez uwzglednienia

b) waly od sprzegiel
masy sprzegla),

r.;

YI ,

vial

5.1. - dla sprzegiel sztywnych Psp =(0,20+ 0,30) F, sp, 5.2. - dla sprzegiel samonastawnych F.p=(O,15+0,20)F:.p, gdzie F;sp- sila obwodowa przenoszona przez elementy Iltcz/tce polsprzegla, Sila Psp jest si4_ obracajaca sie, W zwiazku z tym moze obciawal tak w plaszczyznie XOZ,jak i w plaszczyznie YOz, majac talc dodatni, jak i ujemny kierunek (rys. 1.5.4.13).

r.;
Rys. 1.5.4.12.

Z
r;.1

0,
obciazajaeych:

X

xoz

zac

Schematy si! (wal2),

F" F,. i Fa

I

4:
J

J

_.

I~' ~I
C

t

Fa2

F,2

4:

;;;
Obliczeniowe schematy:

G

a) slimacznice

b) slimak (wall)

Rys. 1.5.4.13.

Plaszczyzne i kierunek sily Psp dobiera sie powodowal najwieksze obciazenie warn.

w taki

spos6b, aby

a) warn 1, b) walu 2

43 1.5.4.2. PROJEKTOWE
y
L L, L2

OBLICZANIE WAL6W

[7], [21], [34], [37], [38]

(na przykladzie

wahl 3 ukladu napedowego

(rys. 1.1.1)
(rys, 1.5.4.14),

PARAMETRY
-

ZADANE:
rom

Roy

I"
~2

Z

schemat obliczeniowego wahl rozstaw podp6r L dhigosc wysiegowego odcinka walu L1 odleglosc od podpory do punktu przykladania sit w zaz ... ieniu b L2 wymiary k6l dW2 sily w zazebieniu obciazajace wal Fi2, Fr2, Fa2 obciazenie zewn ...rzne wahl t F'NY, r przenoszony moment obrotowy T = TJ zmiana kierunku obracania warn (jest ezy nie ma), dobrany materia! walu, POLECANA KOLEJNOSC OBLICZEN W ALU

mm mm
mm N,st

} (1.5.3.2), (1.5.2.1), (1.5.2.1 p.6), (rys. 1.1.1), (tabl, 1.1.4),

N·m

Y

t
x

z
d)
Mgx, Nm

1. Ustala sie punkty przykladania, kierunek i wartosci sil obciazajacych wal: w plaszczyznie YOZ (rys. 1.5.4.15a). 2. Ustala sie punkty przyldadania, kierunek i wartosci sil obciaza jacych wal: w pl:aszczyZnie XOZ (rys. 1.5.4. 15c). 3. Oblicza sie reakcje Rby i ~Y' N w podporach B i E w plaszczyznie YOZ (rys. 1.5.4.15a). 4. Oblicza sit<reakcje Rb;{ i R"", N w podporach B i E w plaszczyznie XOZ (rys. 1.5.4.l5c). 5. Oblicza sie wypadkowe reakcje Rt, i Rb=VRb,,+Rby,
6. I
2 2 /

-J

-

j--.----;===-JIlC.---,--

R.=

,......::1,....-:':"'O;;2-=.

Rcx+Rq,

N.
punktach Mgy, N·m punktach

x

e)

Mg, Nm

I

f)

T, Nim

l
I

181[

IIIIIIIIIIIIIIIIIIIII[
I
762
I

I

181

Oblicza sie momenty gnace w charakterystycznych wal:u i przedstawia sie wykres moment6w gnacych w plaszczyznie YOZ (rys.1.5.4.15b). Oblicza sie momenty gnace w charakterystycznych wahl i przedstawia silt.wykres moment6w gnacych w pl:aszczyinie XOZ (rys. 1.5.4.15d). Oblicza sie wypadkowe momenty gnllce tycznych punktacb wal:u Mg = stawia siewykres Mg (rys.1.5.4.15e).

7.

Mgx, N·m

Rys. 1.5.4.14.

Schemat wahl

g)

Mgz, N·m

I
I,

i~.L~
293 ,

8.

JM.:x

Me w charakterys+M~ : Nrn i przed

0. = ZIfO/(2Zflj) =ZIfOI(4

Zm) :::::v'3/4 w przywalu.

padku stalosci kierunku obracania Zga, ZIKJ,Z.j (tabl.4.2.1).

I

!

I

I , I

Przedstawia sie wykres moment6w skrecajacych T, Nrn (T=T1) przenoszonycb przez wal (rys. 1.5.4.15t). 10. Oblicza sie momenty gnace zastepcze Mgz (dla dominujacego
9. zginania) w charakterystycznych punktach walu sil(.wykres

11. ObIicza sie teoretyczna linie przekroj6w wahl (srednice warn dla szeregu przekroj6w)' II dt&:rr=vMgz·lO J'/ ( 0,1 kgo), , rom

h)

dteor.

mm 38 42

Mgz= IMg2+(o..Tl,
1.5.4. 15g),

Nm i przedstawia
w przypadku

Mgz (rys.

a =ZIfO/(2Z..,) :::::n/2
nia warn,

zmiany kierunku obraca-

i przedstawia sit<wykres d!cor (rys. 1.5 .4. 15h). Dla dobranego materialu dopuszczalne naprezenia na obustronne zginanie

warn

klfO=ZIfO/Xz,

~=

4.

Rys. 1.5.4.15.

Wyniki obliczen projektowych

walu

Uwaga l

• Obliczenia Srednic WLIu d!oar poleca si~ wykcnac dla szeregu przekrojow (przez 10; 15 mID dhigosci wahl). Wszystkie obliczenic .... schematy wahl i wykresy momentow obeiazajacych war poleca sill wykonac w jede nak:owejskali i rozrr iescic na jednej kartce (rys. 1.5.4.15) razem z uksztaltowaniem wahl (rys, 1.5.4.16).

44
a)

srednice 0 wotu, mm

.&
I I
I
I 2

B

e
1.5.4.3. UKSZTALTOWANIE WAL6W
- zgodna z szeregiem wewnetrznych srednic uszczelnien (tabl. 1.5.7.1). Przyjmuj e six d 6= 42 mm. Srednica wysiegowego odcinka warn d i musi bye: - wieksza od srednic teoretycznych w przekrojach 7 i 8 (d7"",,= 35 mm, dB toar= 30 mID), - zgodna z szeregiem wymiar6w czop6w walcowych (tabL 1.5.4.4). Przyjmuje sil( ds= 36 mm, (rys. 1.5.4.16e, t)

b)

dlear-.

UksztaJtowanie waJu poJega us obrysowaniu liaii teoretycznych przekroj6w waJu d.,,,,, lini/l rzeczywistych przekroj6w d, przy dotrzymaniu warunku d;:: d teot .
56

przekro]e

c)

d)

f-DH-H1RB-i
I I
I

I'

I

8

nia
(CTsz

I

Teoretyczoa linia przekroj6w warn, gdzie zastepcze naprezegnace CTgz sa rowne naprezeniom dopuszczalnym kgo =kgo) jest przedstawiona na rys. 1.5 .4.16b. Ksztaltuj <i.C wal uwzgk ..dnia sie: - wymagania konstrukcyjne, - wymagania technologiczne, - wymagania montazowe. Uksztaltowanie warn wykonuje sie w dw6ch wariantach: 1. Lozyska w podporach B i E (przekroje 1 i 5) sa, jedna-

1.7.

WARlANT2 2.1.

kowe(rys.1.5.4.16c,1.5.4.16d), (wariant 1, poleca siel). 2. Lozyska w podporach B i E (przekroj eli 5) Sl'I. rome (rys.1.5.4.16e, 1.5.4. It), (wariant 2). WARlANT 1 (rys. l.5.4.16c, d) 1.1. Srednica warn w rozyskach podp6r B i E (przekroje 1,2,5)
mUSI bye: - r6wna lub wieksza od srednic obliczeniowych d 2 ~f = 25 mm, d s teor = 42 nun,

Srednica warn pod lozysko podpory E (przek:r6j 5) musi bye: - r6wna lub wieksza od srednicy obliczeniowej d,",or=42 mm, - miec ostarnia liczba wymiaru 0 lub 5 nun (p. 1.1). Przyjmuje sie d5=45 mm.

d)lc.,=O

mID,

- miec ostatnia Iiczba wymiaru 0 lub 5 rom (wewnetrzne
srednice lozysk tocznych sl\. wykonane w wymiarach,

kto-

rych ostatnia liczba jest 0 lub 5). , Przyjmuje sie d,=ds=45 mm. 1.2. Srednica warn dla otworu piasty (przekr6j 3) musi bye:
- wieksza od srednicy obliczeniowej d1ta")r=38 mm, - wieksza od d1= d = 45 mID, zeby byla mozliwosc 08adzenia kola na wale bez uszkodzenia powierzchni pod 10zysko. Przyjmuje sie d]=46 mID. 1.3. Z j ednej strony piasty (poleca sie ze strony wysiegowego odcinka) miedzy piasta a lozyskiem wal wykonuj e sie 0 srednicy d= 52 mm, co wynika z wysokosci odsadzenia Iozyska do (do - 1.5.5.7). 1.4. Z drugiej strony piasty (miedzy piasta a lozyskiem) jest ustalona tuIeja 0 wewnetrznej srednicy r6wnej d, = 45 mm,
j

e)

Srednica wahl pod Iozysko podpory B (przekroje 1, 2) musi bye: - r6wna lub wieksza od srednic obliczeniowych d!tOOf= 0 mm, dl t,o,= 25 mm, -miec ostatnia liczba wymiaru 0 lub 5 nun (p. 1.1). Mozna przyjac dl= 25 mm. Przyjmuje sil! dv= 30 rom. 2.3. Srednica warn w miejscu osadzenia piasty kola (przekroje 3, 4) musi bye: - r6wna lub wieksza od srednic obliczeniowych dJ tear = 38 mm, d. "'0'= 40 mm, - wieksza od srednicy d 1= 30 mm. Przyjmuje sie d4= 42 mm.
2.2.

t)

2.4. Z prawej strony piasty miedzy piasta a IOZyskiem d, = 45 mm wal wykonuje sie 0 srednicy d=52 mm. 2.5. Z lewej strony piasty (miedzy piasta a lozyskiem dJ= d=30mm.

= 30 rum)

jest ustalona tulejka

0

wewnetrznej

srednicy

Takie rozwiazanie pozwoli od lewej strony walu osadzic do kol nierza (d=52 mm) piaste ( d=46 m.m), tulejkx (d=45 mm) i wewnetrzny pierscien lozyska (d:=45 nun). Zewnetrzny pierscien lozyska jest podpierany przez pokrywe boczna, 1.5. Wszystkie §rednice wysiegowego

odcinka warn musza bye

mniejsze od d s= 45 nun.
1.6. Srednica warn pod uszczelnienie (przekroje 6, 7) musi bye: - wieksza od srednicy obliczeniowej d6 ta")r= 41 mm Rys.1.5.4.16. - mniejszaod s.ednicy dj=45 mm, ' Uksztaltowanie warn

Takie rozwiazanie pozwoli od lewej strony walu osadzie do kolnierza (d=52 mm) piaste (d=42mm), tulejkxCd= 30 nun) i wewnetrzny pierscien lozyska (d= 30 mm).Zewnetrzny pierscien lozyska jest podpierany przez pokrywe boczna, Uksztaltowanie wysiegowego odcinka walu (p. 1.5+ 1..7).
Uksztaltowanie innych elementdw wain, dobor pasowan, chro powatosci powierzcbni, toierancji ksztaltu i polozenia (1.5.4.4).

45 1.5.4.4. KONSTRUOWANIE
1. PASOW ANIA I POLA TOLERANCn
H11/dll

WAL6W

Konstruowsnie waJ6w wykonuje sit:po oprscoweaiu rysuaku zlozeniowego reduktors
~~~~~~===============================~31,&~prom~0_
¢46p6 ¢45k6
¢J6k6
I1N9

!g.gj~ ~g8J~ ;S:8hg
_~ 043

do

miejsc osaazenio

0

tozys«

WS~M~

lONg

-~.OJ6

miejsc osodrenlo k6!, potsprze , giel (lobi 1.5_ 4_ I), miejsc asodzenia pierscieni uszczelniojocycn - 0,05 rnm.
3.2,

< :r:
r-,

<XJ

<0
\t)

"'-

""
"'-

S.
\t)

<0

<0

9 9§
/ocznych

'"

~ r-, :r: "I"'"'-

~ r-, ~ "I"'-

::-\t)

<0 -cc

98
(1,5.5,5

"'- "'"" '"

:C:CI:J ",:r:

~

A-A
<0

Bide

osiowe

IZJ

kotniet zy stykojo-

CI:J

"'-

~ r-, :r:
"'-

<0

-.>(

<9
k-- _

"'"

cych siC z boc znyrni powierzchniami - tozyst« tocznycn (lab! 1.5.5.6). k6t sebotycn (tobt. 1.5.4.2), - k6t przektodni niezebotycn, pol-

sprreqiet
45 _:5::::5:::___l-l:.::8:.+. 242 , "--~I---'_----=::___~ .:..1!-20~ ~ _ 3.4. 2 fiokielki 8 J,15
PN-8J/U-02499

(tabt.

1.5.4.3).

Rys. 1.5.4.18. Zamontowanie i zalecane pasowania 1.1 Lozysk
1.2. K6!

walu

3.3.

Wa/cowosC

-

torysk

p. 7, 1)

innych 0,5 ITn srednicy

miejsc osodrenio tocznycn (lobi. 1,5.5,6), c resci - nie wyrsze ad
wotu. i symeirio ~

1£1

zeboiych:

7.2.1, Zwykle-H7/p6 (d« ]20). -H7/r6 (d~ 120)_
1_2,2, 1.2.3. Dla obciorenio

Rownoleqlost:

dynomicznego
(d?;80J,
dernoniozu

miejsc montczu elementow =piosto" (1,5.8/

Gtl

"wot=

-H7/r6

(d<80), H7/s6

010 cresieqo

Tab!. 1.5.4.1. Bicie promieniowe powierzchni wal6w
Pn<dkosc obwodowa V, mfe czesci osadzonych na wale Toleraneja bicia promieniowego miejsc osadzenia k61 w por6wnaniu z !Tn wahl
5..;.10

- H7/k6, H7/n6.
i

/.3

Pii!spr::9_f:;ie!
/,3,

I. Zwykle-H7/k6, 1.3_2_ 010 obciozenia

H7/n6. dynomiczneqo

Rys.1.5.4.17

t:"

J-,,~ ~., J-,,"

-H7/p6, H7/r6, H7/s6 1.4. Pole loleroncji w miejscu montazu uszczelek-h II_ 1,5, Pole toleranc]i w miejscu montozu etementow toczenio "wol=piosto" {I.S.B}. 2. CHROPOWATOSC POWIERZCHNI

...; .~ ...;

2_ I Miejsco
2,2,

osodzenia

tozysk

locznych
1 25

{1,5.5.5 p_/.2}. Miejsca osodzenio piost kot ze,botyeh dto d~80

-.

dlo d>80 2_3

7': 2.5

V"

2,6, Miejsc mont azu element6w toczenio "wot=piosta" {7. 5. 8). 2.7. Innych nieoznoczonych powierrchni 1{5I-/f!; 3. TOLERANCJE

Miejsco osadzenio piasi 25 pOfsprz~gief dlo d::;:80 dlo d>80 -

Tabl, 1.5.4.2. Bicie osiowe kolnierzy wal6w wspolpracujacych z dwV, mm K1. kolami zebatymi dokl, ~55 ~80 )80 Bide osiowe" kol:nierzy walu, j.tm 6,7 8,9 20 30 40 30 40 50

,,v,

.'it,
sr .

KSZTALTU

I POLOiENIA

2.4_ Boerne] powierzchni kotnierza watu (odsoazeoia) przy usioleniu tozysk tocznycb, piosl r6znego rodzoju kal, p6lsprzt;gief - a jednq klase nizo]

Tab!. 1.5.4.3. Bide osiowe kotnierzy wa16w wsp6lpracujltcych z kolami niez((batymi Pre<dkosc
rn/s

@
Rys, 1.5.4.19.

8

@

ad cbropowoiosci

miejsc

asodzenia

obwodowa \I;

",5 60

",8 50

",12 ",18 40 30

as
20

2_5. Powierzchni
-z -z

v/otu wspotprocujoce]
gumawymi filcowymi

uszczelniojqcymiuszczeinieniomi

pierscieniami

O.12~ _O'l;

Bide oslowe= kolnierzy wahl,
,

Zalecane chropowatosci powierzchni

dlo dlo

V~4m/sV:(6m/s -

1,2;Y,

-r-

m

0,6#,

Rys. 1.5.4.20.

Zalecane tolerancje ksztaltu i polozeaia

• Dane dla dhigosoi piasty Lp!{,d woJ. D1a Lp)dwrJ bicie zwieksza siCl,1,5 razy.

46 1.5.4.5. DANE DO KONSTRUOW ANIA WAL6W
1. SPOSOBY MOCOW ANlA ELEMENTOW OSADZONYCH

NA W ALACH

2. CZOPY

KONCOWE

W ALOW

PN-89/M-85000

a)

b)

3

3

c)

2.1. CZOpy Tabl. 1.5.4.4. !
d

W ALCOWE Wymiary czop6w walcowych, L 01·· Kr" 30 25 40 28 50 60 80 36 42 58
d

mm

1· 14 16

2 19
24

~~ 0p..,9

II d)
e)

t)

20 22 25 28 1 30 32 35 36 40

18

(k6)

j6

38 42

k6

llO 82

1· 2 45 48 50 55 53 60 56 63 65 70 71 75 80 85 90 95 100 105 110 120 125

p..,,9

~~ 0k6

mo. !d.
110 140 170 210 82 105 130 165 Rys. 1.5.4.22. Czopy koncowe wal6w: a) walcowe, b), c) stozkowe

L

m6

g)

h)

i)

2.2. CZOPY STOZKOWE Tabl. 1.5.4.5. Wymiary czop6w stoZkowych,
d 1·

rom
L L,

2 19 24

5
j) k) 1)

14 16 18 20 22
25

DI·· Kr•• Dl·· Kr •• - 18 M8xl 30

L

L]

d,

d2

d l'

40 50 60 80

28 36 42 58 82

28
36

16 22 24 36 54

M4 MI0xl,25 1M5 Mt6~1,5 M8

M12xl,25 M6

28 30 32 35 36
40 ••

42 58 82

M20xl,5 M24x2

rMI2

MIO

38 42

110

45 50 110 82 55 53 56 60 63 65 140 105 70 71 75 80 85 170 130 90 95 100 105 llO 210 J65 120 125

2 48

m·· Kr" DI"
82

Kr·· 54

dl

d2

M48x3 130 90 IM56x4 M64x4 M72x4 165 120 IM80x4 M90x4

105 70

M3Ox2 M16 I M36x3 t-M20 M42x3 M24 M30 M36 M40 IM48

Szereg srednic I jest upnywilejowany. 01- czopy dlugie; Kr - czopy krotkie.

Rys, 1.5.4.21. Sposoby mocowania element6w osadzonych na walaoh; a) nakretkami lozyskowymi, b) tulejami dystansowymi, c) krq_Zkami zabezpieczajacymi, d) nakretkami specjalnymi, e) pierscieniami sprl(.Zynujll.cymi, f) pierscieniarni osadczymi, g) polaczeniami wielowypustowymi, h) polaozeniami wielowypustowymi z pierscieniami stozkowymi, i) polaczeniami wciskowymi, j) kolkami walcowymi (stoZkowymi) rozmieszczonymi osiowo, k) kolkami wa1cowymi (stozkowymi) rozmieszczonymi promieniowo, 1)pierscieniami stozkowymi; 1- czopy walcowe (1.5.4.5 p. 2.1), 2-czopy stozkowe (1.5.4.5 p. 2.2), 3-fazki i promienie zaokraglen w miejscach osadzenia piast kol (1.5.4.5 p. 3,4), 4-podcil(.cia obr6bkowe (1.5.4.5 p. 5), 5-nalciel:k.i (1.5.4.5 p. 6, 7), 6-fazki (1.5.4.5 p. 8)

3. FAZKI

I PROMIENIE

ZAOK.Rl\GLEN

W MJFJSCACH

OSADZENIA

K6L

5. PODCIECIA A iC -

OBR6BKOWE procujocej
procujqcych

PN-58/M-02043

Roaroje podciec:
Tabl. 1.5.4.6. Zaleznosci ~19 08
mm 1,0 1,6 1,6 2,0

R, C=f(d ""AI)
~48 2,0 2,5 ~75 2,5 3,0 ~125 3,0 4,0

BID

-

0'10 jednej dlo dw6ch

powier rchni
powierzchni

watcowe],
proslopodtych do siebie.

-R
Rys. 1.5.4.23. F azki i promienie zaokraglen

dwol

Podciecla rodzoju C i 0 stosuje obciozen.om zmiennym.

siC w przedmioloch

poateqojocycti

C

A

b
30'

A

d1=dwol+2C+{J-i-5) dYf. d2+2Cl+(3~5)

d2

~

dwof+2C

4. KONSTRUKCJA PRZEJSCIOWEGO

ZAO:KR.J\GLENIA DWULUKOWEGO

(oraz kojarzonego z nim dwuscinowego przejscia W otworze tulei) PN-821M-02045
K=R2/Rl, e =Rdl-tj2K-3) Promienie normalne R2 i (4.1.4) dobiero sic 101<, oby spelnio/y worunek 6 ~R2/R,~ 6,667

PRZYKLAD OZNACZENIA podciecia obr6bkowego rodzaju A 0 szerokosci b=4mm (C
0

B

B

promieniu

r=lmm)
A4

PodGiccie

30'

PN-58/M-02043

e,

--~-lJ

c
1/

c

e

Podeieeie

C

PN- 58/M - 02043

Rys. 1.5.4.25. Oznaczenie podciec
na rysunkach
<; :.
;,

technicznych

~
D D

W!f;
b2

~

-J

"

\J

\J

Rys. 1.5.4,24.

Konstrukcja

zaokraglenia

Tabl, 1.5.4.7. Wymiary podciec obr6bkowych,
Rodzaje podciecia
dwaJ ponad 3 ]0 18 30 80 do 3 10 18 30 80 -

rom
CiD

Tab!. 1.5.4.8. Zastosowanie podciee rodzaju BiD, mm

AiB b
1 2 4 6 0,2 0,3 0,4
+0,1 0

dwa]
b2
bJ

Podciecie
BID
Cmin

a
0,I+g,05

b,
0,8 1,5 3,3 5,0

o
0,5 1,0 1,5 2,3

RJ
0,25 0,4 0,6 1,0

R
-

01

pODad
-

do
3

-

I-r;o 0,2
1,6

+0,1 0

1,6 2,5 3,7

1,4 2,2 3,4

2,5

0,3

3 10 18 30 80

to 18
30 80

-

1,6 2,0 2,5 2,5 3,2 4,5

3,0 4,0 5,5

-

Podciecia zewnetrzne (na wale) Rys. 1.5.4.26,

Podciecia wewnetrzne
(woprawie) Podciecia obr6bkowe

7,0

48
6. NAKIELKI WE~TRZNE 60°
PN-83/M-02499

8. FAZKI
Tab!. 1.5.4.12. Polecane
C !DID

c)

wymiary fazek
Cx45' dWal

.__~L_~L-,-1 _,

(L » I)

Rys_ 1.5.4.27. Nakielk:i wewnetrzne 60°: a) zwykle (A), b) chronione (B), c) Iukowe (R) Tab!. l.5.4.9.
dwol ponad do d 1,0 1,6 2,0 2,5 3,15 4,0 6,3 10

Rys. 1.5.4.29. Wymiary fazek

<10 1O~20 20+30 30~45 45+70 70;.100 100~ 150 150+200 200.260 260·350

...

0,5 1,0 1,5 2,0 2,5 3,0 4,0 5,0 6,0 8,0

wewnetrznych, rom
D
2,12 3,35 4,25 5,30 6,70 8,50 13,2 21,2

Wymiary nakiel:k6w DI
3,15

Tabl. 1.5 .4.10. Przedstawianie t
0,9 1,4 1,8 2,2 2,8 3,5 5,5 8,7

i oznaczanie nakielk6w
Oznaczanie
9

L,
0,97

Li
1,27 1,99 2,54 3,20 4,03 5,05 7,36 11,66

Przedstawianie N akielek dopuszczalny w gotowymwyrobie Nakielek niedopuszcza!ny w gotowym wyrobie Nakielek wymagany w gotowym wyrobie

-

16 32 56 80 120 -

16 32 56 80 120

5,0 1,52 6,3 1,95 8,0 2,42 10,0 3,07 12,5 3,90 18,0 28,0 5,98 9,70

0

OK EJ
8
rom
48

~

h

-wysokoSc

pismo

8 2,5

PN-B3/M-02499

-.c:
'l"

k5:~.

~

9

7. NAKIELKI Z GWINTEM

PN-7SIM-02497

Tab!. 1.5.4.11.
d d, d2 d3 lrnin II
12ml!l

Wymiary nakielk6w
10 10,5 12,5 13,2 24 5,0 38 MIO 12 13 15 16 28 6,0 50 MI2 16 17 20 23 32 8,0 70 M16 20 21 26 30 40 11 70 M10 24 25 31 36 50 12 90 M24

z gwintem,
30 31 38 45 65 14 110 M30 36 37 45 52 80 16 160 M36

9. OBR6BKA

CIEPLNA WAL6W

Gwint

6,0 6,4 8,0 8,5 16 4,0 14 M6

SO
60 68 100 20 180 M48

1. 2.

J 70-;.- 190 HB.

H/?C-twardoscpowierzchniwalu w miejscu wspoldzialania z pierscieniem uszczelniajacym
h O,J.;-0,4, 45·H8

wg PN-81/M-86960

(rys. 1.5.7.2).

3. Oznaczenie obr6bki cieplnej wg PN-89/M·01l47 (rys, 1.5.7.2, rys. 1.5.7.7).

metrycznym Rys. 1.5.4.28. Nakiclk.i z gwintem
Nakietek

PRZYKLAD OZNACZENIA nakielka z gwintem 0 wielkosci 16:
16
PN-75/M-02497

49
10. ZASADY KSZTALTOWANlA a)

:,~]::::,a~y

1--_J

WAL6W c)

[7], [9], [33] d)

b)

e)

a)
Lie

g)

,,

;r-

i)

Rys. 1.5.4.30.

Przyklady

zlagodzenia

odsadzen

a) w walach i osiach przez: k) pierscien dystansowy

fD-·~
O~-

(j"-t6-

f

(sumowonie

korb6w)

d)

topic] d), e) rowki odciazajace; krzywizny przejscia Rys. 1.5.4.31.

jeszcze

leplej


dzialania karbu
R<0.10'

b), c) wglebienia; umozliwiajacy

Przyldady zmniejszenia

f), g), i), j) rome zaokraglenia

czesci przejsciowej;

zachowanie

w rowkach wpustowych

11. SPOSOBY ZMNIEJSZENIA
schema!

WYSOKOSCI KOLNIERZY OPOROWYCH

I ICH ZASTi\PIENlE

[30]

12. UNIKANIE

KARBU

OSADZENIA [7]

d",,0,50D

b

0""0,30 d R",0,25 0

b so

Rys. 1.5.4.33. Przyklady rozwiazan wskazujace na unikanie karbu osadzenia Rys. 1.5.4.32. Ptzyklady zmniejszenia wysokosci kolnierzy oporowych

50
c;o

r0-

6

0

:2D o'
9>tq1>~

.:
/

Ql
tr]

1")-

tl

aa _2_

-;:::-

f;l.
'"

£,g+S'9

0
't

QJ

1'\
~

0' 'oJ
l..!._,

~

Ln ~
't

~ ]
<::

I

?S~ 9>i0 f?¢

I",
",'t

W W

I

"-, "<

~~
"

'Q

.I
.91

I,

!

<,

'"
"..

r

~ r-,
a a

~

--;::- r;;:;
Cl Cl

<..J

I

.<::'

~ ~ "''CJ

J
~ _-

1",,,,,
l9_j91>~

I i,
I, I

'"
"1
C)

.!!
l:J
lJ

lJ

"' " ;;
I

'oJ


,

~
L-

I

G

a '" ti

I,

Q "1

0

l___j
't

\f2:"1
<0

\
)

I :
I

'"

1"
"..
\j

lL.

f

U')

-c .\2 .S!

a

Q

~ ~

I

'"

"1

f) Q

c5

'--

j~

\
I I

"-

./ /

-/-

/

V
'0

V

V

/

/"

~

c;;

a a

"-1
"pj
a'

SW£'v~

Q .....::
<C

I,
I
pp~

,,

@] "" '"
'" '"
Co Co

.g

C>

Q

"" a"
'" Ji
eo a ',,_, :."'

'"
LL LL

'" ~
"1

1"

""
'oJ
I

a Cl a_

I ,

I

~'t>
a' tt)l

I
co

Q

I
I
qW£f?¢

el

V
'"
~

I'"!,
I, I,

C)

_~
ClCl

... -e'"
&:l

"1<C

wT
uT

I~
Q

Q

I

9_j9p~

-

''<

'", I .....
I,
I
I 1

"
'oi
--;::C)

o-

~Ir«:
I

~L

:rr '"\3J II \
I

.,.-8
J

"""')r
I

'"

'"

u/
"'0 I

'-v

/

~ ~
'""lQ

"1
"-J

1"w 11" u I
I

_L-

Q

a'a'

"
a a a'

,

co

I, I

I--

c;-

(
'---

0

':;jl-'
a'
9>fSp'iJ

V
J
U

~

.i..>: '"
Q'
It)

f-

6 a'

~ a

_

... '" ...

'" <0'"'1
"l

",I en

}

"i

<C <C
o

I

",a -c::. aa "'<:>
C)~C'J'

-a "'''' "'''' <:)'" '" "'''' <:> -..+ "'0 ticS "'<:i, ~ ...... + ...
<0

_.......,

o
I

I

oz

I ~~

~ -::;:

'" '"
'"

b

.-..
'---'

~ ~ TI..
N

Cl

'"
Co

",I
I

"""')

'"

CO

... ;:

"1

E '" cc ""' a '"" "' ~~ '"

.. .. ..
't

"""')

zr,¢

51 1.5.4.7. OBLICZANIE ZM~CZEN10WE WAL6W [19], [33], [34J

Obliczenie smeczenlow« wal6w wykonuje sie po optecowaniu rysunku wykonawczego waiu podleglljllcego obliczeniom
Przed rozpoczeciem obliczen musza bye wykonane: a) udoldadnienie rozstawu podp6r WaID z uwzglednieniem -rzeczywistego rozstawu (z rysunku zlozeniowego), -zmianytegorozstawunawielkose 2{a-O,5BJ (rys. 1.5.4.37, 1.5.4.40) (w przypadku korzystania z l:oZysk kulkowych skosnych lub stozkowych zmontowanych wgukl:adu "X" lub ,,0"), b) udokladnieaie rozmieszczenia punkt6w przyldadania sil:

3. Rzeczywisty wsp61czynnik bezpieczeIistwa wg napr,!(zen stycznych (ad skrecania) - przy wymagauej zmianie kierunku obracania

tiT = Z.,;~;/(Ts.·/h),

- przy stalosci kierunku obracania 3.1. Zso, MFa - wytrzymalosc na zmeczenie przy probie wabadlowego skrecania (tabl, 1.5.4.13, tabl, 4.2.1). wsp6lczynnik wielkosci przedmiotu (rys. 1.5.4.3 8), c= f(dwal, Rm). 3.3. Tsa, :MPa - amplituda cyldu naprezen stycznych, Tsm, MFa - srednie naprezenia styczne cyklu, Wartosci naprezeti stycznych - przy zmianie kierunku obracania l TSfl= T·10 ;w." Tsm= 0 :MPa, - przy stalosci kierunku obracania J T""=T",,,=T·I0 /(2Wo),1\.fPa, T, Nen -moment skrecajacy w obliczeniowym przekroju, \Vo=7T·dl/16, mnr' - wskaznik wytrzymalosci przy skrecaniu dla obliczeniowego przekroju walu 0 srednicy d. 3.4. {3T - wsp6lczynnik uwzgledniajacy dzialanie karbu i stan powierzchni dla stalowych czesci skrecanych {3-r = {3k-.+ {lp,-l,
E-

6,= Z:ro·CI(Tsa' (3,+1J;,·Ttnn)·

3.2.

Rys. 1.5.4.36. Wyznaczone przekroj 1 przekroj 2 przekroj 3

WM obliczenicwy

obciazajacych WM,

c) d)

e)

obliczenie rzeczywistych reakcji w podporach wahi, obliczenie moment6w gnacych Mg w charakterystycznych przekrojach WMu wynikajacych z jego uksztaltowania i przedstawienie wykresu Mg, przedstawieoie wykres6w T, Mgz i teoretycznej linii przelcroj6w wahi d~r, gdzie zredukowane naprezenia gnace Sll_ r6wne naprezeniom dopuszczalnym.

przekroje maja parametry: rodzaj karbu, dW1l1l, Mgl> d_a, Mg2, T1, rodzaj karbu, dW1l13, Mg), T), rodzaj karbu, przekroj6w

r.,

{luI, {In,
{JUl,

(In,

{l'D, {In·

Dla kazdego z wyznaczonych 2. R.zeczywisty wspolczynaik normalnych (od zginania)

oblicza sie: wg naprezen

PARAMETRY ZADANE:
A. Konstrukcja wahl (ze wszystkimi wymiarami, promieniami zaokraglen, pasowaniami, chropowatoscia powierzcb, ni itp.) (rys. 1.5.4.36). B. Material i obr6bka cieplna walu (HE, Rm). C. Wartosci momentow gnacych Mg i momentow skrecajacych T, Nirn w charakterystycznych przekrojach walu, D. Wykres teoretycznej linii przekrojow walu, gdzie zredukowane naprezenia gn'lce sa r6wne naprezeniom dopuszczalnym, E. Czy jest wymagana zmiana kierunku obracania warn (pa rarnetr zadany),

bezpieczenstwa

o,,=Zgo·f::I(a1J8 .(l,,). 2.1. Zgo, MFa - wytrzyrnalosc na zmeczenie przy pr6bie obrotowo-gietej (tabL 1.5.4.13, tabl. 4.2.1). 2.2. c - wspolczynnik
E

2.3.

O"ga,

Mg, 3 Wg=n. d /32, mml_ wskaznik wytrzymalosci Diu dIa obliczeniowego przekroju walu

wielkosci przedmiotu (rys. 1.5.4.38) Rm). MPa - amplituda cyklu napr~zen gnacych aga=ag=Mg·I0'lWg, . N·m - moment gnacy w obliczeniowym przekroju,
= f(dwaI,

tll",-wsp6lczynnik dzialania karbu dla skrecania (tabl, 1.5.4.14), f/k,=f{rodzaj karbu, Rm), {3pT - wspolczynnik stanu powierzchni dla stalowych czesci skrecanych (rys. 1.5.4.39), f1PT =f(Rm, .,f). 3.5.

1f, -

przy zgina0

wsp6lczynnik wrazliwosci cykhi (tahl, 1.5.4.13).

materiaht

na asymetrie

srednicy d

Obliczenie zmeczeniowe wshs polegsje. na obliczeaiu Tzcczywistego wsp6JcZYJJ11ika bezpieczeiistws w pxzekrojach pIZcwidywanego zlamania zm~czeniowego waJu.
1. Z anali.zy zarysu teoretyczoej Iinii przekrojow wal:u i rzeczywistego zarysu (rys. 1.5.4.15b, 1.5.4.16c, 1.5.4.36) wynika, ze potencjalnie slabymi ogniwarni wahi mega bye przekroje oznaczone cyframi 1,2,3.

2.4. {3o- wsp6lczynnik uwzglednia] lI_cydzialanie karbu i stan powierzchni dIa stalowycb czesci zginanych
{3u=fh,,-+flpo-1,
f1kcr-

4. R.zeczywisty wsp6lczynnik zlozonycb

bezpieczeIistwa

dla obciq_ZeiI

wsp6kzynnik dzialania karbu dla zginaoia (tabl. 1.5.4.14), fl.hr= f{rodzaj karbu, R",),

6=6"..o,/V6';+oh 1,5, 6u-p· 2, 0,- p. 3. Przy niedotrzymaniu warunku p. 4 nalezy: - zmienic konstrukcje walu w taki sposob, zeby zwiekszyc mioimalny 0". lub 0"
- dobrac material a podwyzszonyeh mechanicznych, - zwiekszyc srednice walu. charaktervstykach

{3pu - wspolczynnik stanu powierzchni dJa stalowych czesci zginanych (rys. 1.5.4.39), (3pu =f(Rm, .,f).

52

a
B O. 9 I-'~-+""""....:::-+---+--'_I-------i
0,8 0, 7 0,6
f------.~,----f"""=_-_+_--""'....,__+_+_--__1 f------.--+~,___+".._+__+___1""_e_-__1

liPt7
2,5 2,0

lip,
1,5
1,4

f----j-----=-+--= .... +----t='_=-""'I
_J

0, 5 '---------'------'-_..__--'-------'---~w.J_L_ __ 10 20 40 60 100

dwoJ, mm

1,8
1,3

150

1,6 1,4
i ,2

Rys. 1.5.4.38. v/yrnior

a

(1.557)

l-ze stali weglowej
(dla stali
0

wielkosci przedmiotu G dla elementow stalowych: Rm=400-'-500 MPa, 2-ze stali stopowej 0 Rm==1200-'-1400 MFa innej Rm - wartosci posrednie), 3- ze staliwa 340-550
Wsp6lczynnik
0

1,2

1,1

Rys. 1.5.4.37. Schematy do wyznaczania wielkosci (a - 0,5 B) zmiany rozstawu podp6r

TabL 1.5.4.13.

Niekt6re zaleZnosci do obliczen wytrzyma~osciowych

1,0

Zgo == (0,4-70,5) Rm Z.o = O,6Zga Z.j =(l,l-ol,2)Zgo

1/1.= 0

1fJ.= 0,05

1/1,= 0,10

D1a stall weglowych: - 0 malej zawartosci wegla - 0 sredniej zawartosci wegla Dla stali stopowych

«:
Wspolczynnik czesci zginanych «(Jpa) oraz skrecanych
0,63/"" 1.25 ~

1,0

MPa

Rys, 1.5.4.39. stalowych

stanu powierzchni dla
«(Jp,):

1_ obr6bka szlifowaniem

2- staranne toczenie
uktoa "X"

\/.

\/' 5/ 10/ 'V -i- v,

3-zwykle toczenie
4-ostry karb
0

\/ ' \/, kacie 60 i glebokosci 0,1 rom.
0

20/ _.,10/,

~I
L'=L -2(0-0.5

I~
B)

TabL 1.5.4.14.

Wrutoki

fhrT oraz (Jle,

= f (rodzaj karbu,

R",)

Rodzaje karbu WM Z odsadzeniem dla r/d = 0,02 D/d=125"'-2 r/d=0,06 , . r/d=O,1O WM z karbem obrqczkowym rid = 0,02 r/d=0,06 dla t=r rid = 0,10

utctoa

,,0"

I~
Rys. 1.5.4.40. Wyznaczenie rozstawu podpor L dla lozyskowania a) ukladu "X", b) ukladu ,p"
(00 przykladzie warn zebnika przekladni stozkowej)

L'=L+2(0-0.58)

~I

{ffiJ

:::1000 2,50 1,85 1,60 3,50 2,00 1,64

~7(}Q 1,80 1,40 1,25

:::1000 2,10 1,53 1,35

wg:

Wat z poprzecznym otworem dla D/d=O,05 +0,25 Wal z rowkiem wpustowym Wru z nagwintowaniem WM Z osadzona tuleja (piasta) (nacisk p 20 MFa)

HIE

00

1,9 1,8 1,7

2,35 2,00 1,85

1,40 1,35 1,25

1,10 1,65 1,50

1,9 1,1 1,8 2,4

2,0 2,0 2,4 3,6

1,75 1,4 1,2 1,8

2,0 1,7 1,.5 2,.5

*'

53

1.5.5. LOZYSKA TOCZNE
1.5.5.1. DOBOR LOzYSK
PARAMETRY ZADANE:
a) poprzeczne sily Fpb i Fpe w podporach B i E wahl; Fpb=Rb, Fp~=Re. gdzie Rb i R., N - reakcje poprzecznewpodporach B i E wahl (rys, 1.5.4.15), b) sumaryczna wzdluzna sila obciazajaca Fw=Fo2 (rys. 1.5.4.15), a)

TOCZNYCH

war

Fw, N

c) po1ecana wewnetrzna srednica lozyska d , rom (z uksztaltowania wahl 1.5.4.3), d) liczba obrot6w wahl n, I/min (tabi. 1.1.4), e) liczba godzin pracy Iozyska Lb, godz (1.5.1 p.2.2), f) zmiana obciazenia w czasie pracy (rys. 1.5.1.1), g) charakter obciazcnia lozyska. Oceniajac p. a) i b) PARAMETROW ZADANYCH dobiera sie schemat Iozyskowania i rodzaj lozysk (rys. 1.5.5.1). I, DOB6R LQZYSK KULKOWYCH ZWYKL YCH dla nieprzesuwnej podpory B (rys.l.5.5.1 a). 1.1. Dla wstepnie dobranego Iozyska 0 wewnetrznej srednicy d (D, E, c; c;, - z katalogu l:oZysk lub 1.5.5.7) oblicza sie; - stosunek Fw leo, dla kt6rego (tabl. 1.5.5.2) dobiera sie parametr e, - stosunek Fw/(V.Ppb) - jezeli Fw/(V-Fpb k e, to X=l,OO; Y=O, - jezeli Fw/(V·Ppb) >e, to X=0,56; Y=(tabl. 1.5.5.2), wsp6lczynnik obciazenia poprzecznego, Y - wsp6lczynnik obciazenia wzdluinego. 1.2. Obciazenie zastepcze dla lozyska podpory B

.A

B~

'?'?7;

~

..~

b)

Rodzoje

tozystc,

Z

kt orych

korzyslo

sir;- puy

IOLyskowoniu

nieprzesuwoe]

podpory

B

Rodro]e

tozysk,

Z

kt6rych

korzysto

sie przy

tozyskowoniu

prresuwne]

podpory

£

c)

x-

~I

B

I~
Rodzoje tozysk, z ktcrych «orsysia "'(: przy tozyskowoniu podp6r uklodu X"

[

Fb=[X V-Fpb+Y'Pwt>]
- dla ruchomej oprawy

Ii'

fd'

N,

V - wspolczynnik przypadku obciazenia: - dla ruchomego warn V = 1,0 ,
V = 1,2, wplyw temperatury (tabl. 1.5.5.4), fd - wspolczynnik uwzgledniajacy charakter obciazenia (tabl. 1.5.5.3). 1.3. Zastepcze obciazenie Srednie Fbg= F b' K, N, gdzie
fl -

wspolczynnik uwzgledniajaey

Rodzoje

10

zyek;

Z

k/6rych

koreysto

si~

puy

tazyskoworuu

podp6r

ukfodu

0"

K=[L: (:n 11; Y(tklLb ) (k~l,11, m,.,,) -wsp61czynnik uwzgledniajacy zrniane obciazenia w czasie.

tip)

Rys, 1.5.5.1.

Rodzaje Iozysk, z kt6rych korzysta sie przy roznych schematach IOZyskowania: a) podpor nieprzesuwnych, b) podp6r przesuwnych, c) podpor ukladu ,,x'~ d) podpor ukladu ,,0"

54
Tabl. 1.5.5.1. Sehematy uklad6w lozysk i wzory do obliczen obciazen wzd1ui:nyeh Wartosei (Tk/1i), (tkiL,,) (rys.1.5.1.1), P =3 - dla Iozysk kulkowyeh, p =3,33 - dla lozysk wal:eczkowyeh. 1.4. Obliczeniowa nosnosc dynamiczna lozyska Cool=Fg.J:J60 n.L1,j1O", N. 1.5. Przydatnosc lozyska wynika z warunku: 1.5a. Gool~ C, N lub 1.5b. Lbobl ~Lb, godz, gdzie Lbobl=106L/(60n), .godz-liczba godzin pracy tozyska, L = (C/ Ffr) P, mIn obr - trwatosc pracy lozyska, Przy niespelnieniu warunk6w p. 1.5a lub 1.5b zmienia sie odmiana lozyska lub jego d.
2. DOB6R

2a1 uktod

Yi

"X"

I~ Pf.

I~ j#

uktad ,,0"

~I \'ii

Wielkosc sil

Obciazenie Lozysko

wzdluZne }ozyska

B

Lozysko E

Sb <S~ Pw~(So-Sb) Sb<So t; ~ (So- Sb)

LOZYSK KULKOWYCH ZWYKL YCH dla przesuwnej podpory E (11'8. 1.5.5.1b). Dla wstepnie dobranego Iozyska 0 wewnetrznej srednicy d (D, B, C, Co- z katalogu lozysk lub 1.5.5.7) oblicza sie:
obciazenie zastepcze dla lOZyska podpory E

F,.=V.Fpe·t;1d' N, V, fi, fd (p. 1.2). Dalszy ciag obliczen (p. 1.3.;-1.5). 3. DOB6R LOzYSK wg schematu (rys. 1.5.5.le lub d) Dla wstepnie dobranego lozyska 0 wewnetrznej srednicy d (D, B, C, Co - z katalogu Iozysk lub 1.5.5.7) oblieza sie: 3.1. Dodatkowe si!y wzdluzne Sb(c) =ppb(e) I(ZY), N lub Sb(<:)= e· ppb(e) - dla lozysk kulkowych skosnych , N, Sb(<:)= 0,83 e· Fj,b(e) dla lozysk stoi:kowych, N. 3.2. Korzystajac z tabl. 1.5.5.1 oblicza si«.wielkosc wzdluznych sil FWb i Fwe, N dla podpory B i E. 3.3. Dlapodp6r B i E wyznacza sie stosunek Fwb/(VFpb) i Fwe/(V·Ppe) - jezeli Fwb(e)/(V-Ppb(e)::;:e, to X=l,OO; Y=O, - j ezeli Fwb(c) / (V· Fpb(~) > e , to X =0,56; Y= (z 1.5.5.71ub tabl. 1.5.5.2). 3.4. Obciazenie zastepcze dla lozyska podpory B i E Fb=[X' V-Fpb+Y·FwbJ f,'fd N, F"=[X-v.Ppe+Y·F",,,] t;1d N. Jezeli chcemy miec jednakowe 10Zyskaw pcdporach B iE, to dalszy ciag obliezen prowadzi sie dla wiekszej wartosci Fb lub Pe. Dalszy ciag obliczen (p. 1.3.,.1.5).
'-

i-

2,30 1.99 Spokojna praca bez uderzen 1,71 Spokojna praca z mozliwoscia prze1,55 Lozyska ciazenia do 25% lub malymi 1 0,56 1 0 0,56 1,45 kulkowe wstrzasami 1,31 zwykle Normaina praca z mozliwoscia 0,28 0,38 1,15' 1,15 przeciazcnia do 50% luh z wstrza0,42 0,42 1,04 1,04 0,56 0,44 1,00 1,00 sami i uderzeniami Praca przy duzych obciazeniach 0,015 0,38 1,47 1,65 2,39 z uderzeniami 0,029 0,40 1,40 1,57 2,28 0,058 0,43 1,30 1,46 2,11 Clezka praca i duze uderzenia 0,087 0,46 1,23 1,38 2,00 CI= 15° 0,12 0,47 1 0 0,44 1,19 1 1,34 0,72 1,93 Lozyska 0,17 0,50 1,12 1,26 1,82 Tabl. 1.5.5.4. Wartosci kulkowe 0,29 0,55 1,02 1,14 1,66 wsp6l:czynnika f, 0,44 0,56 1,00 1,12 1,63 skosne • i----=-=-=-+...:0::::.,5.::.8-+....;0~,5:_=6:_+-+_+o_:_:+...:1:.c:,0=_=O-f-+_~1,~12~.f_:_~t___.:I.'.:,6:;.3___l CI=20° 0,57 0,43 1,00 1,09 0,70 1,63 Temperatura,°C CI= 25° 0,68 0,41 0,87 0,92 0,67 1,41 CI= 30° 0,80 1 a 0,39 0,76 I a 78 0,63 1,24 ~ 150 1 00 CI= 35' 0,95 0,37 0,66 0:66 0,60 1,07 ~ 200 0'90 L . k kulkCl~o 1,14 0,35 0,57 055 0,57 0,93 050 ~'75 00/5 0 ;W rwe Clf 1,5elgCl I 0,4 0,4ctgCl 1 0,42etga 0,65 0,65ctg(1 <300 0'60 Lozysko stozkowe CliO 1,5ctgCl 1 0,4 0,4ctgCl I 0,45ctgCl 0,67 0,67ctga " , Lozysko barylkowe CI-f 1,5etgCl 1 0,4 0,4ctgCl 1 0,45ctga 0,67 0,67ctga • Loiyska dobrane parami w ukl:adach "X" i "Y· nalezy liczyc jako dwurzedowe 0 nosnosci: 4ud =1,62 C oraz Could=2 Co. Loiyska dobrane parami w ukladzie ..tandem" nalezy liczyc tal jak Iozyska jednorzedowe, przyjmuj ac no~no§~ 4ud i Co uk! O=f8Z.=:....;S:..;.tO:..:sun=6=.k F.. i'Co = 2 FwlCoU)d •

Tabl. 1.5.5.2. Wartosci wsp61czynnik6w Xi Y dla 10Zyskpoprzecznych PN-1l3/M-86142 LoZyskajednorzxdowe LoZyska dwurzedowe FTA! e r; s: r; > F s: fL.'>- Tabl. 1.5.5.3. Wartosci wspolczynnika . Rodzaj y:p "e VF;, e V'Pp'" e I V'Fo e lozysk +-__~----~X~~y+_~x~--~y~.x y X .~ Charakter obciazenia
0,014 0,028 0,056 0,084 0,11 0,]7 0,19 0,22 0,26 0,28 0,30 0,34

fd

°

2,30 1,99 1,71 1,55 1,45 1,3L

1,0 1,0"1,2 1,2+1,8 1,8"2,5 2,5+3,5

'--

__L

_

° °

° ° °

°

55 1.5.5.2. LOzYSKOWANIE
uklad "X"

WAL6W

REDUKTOR6W
uklad ,,0"

1. WALY ZEBNIKA PRZEKLADNI STOZKOWYCH

I~

a)

tt

_~.

.L

tt

uklad "X"

2. WAL ZEBNIKA PRZEKLADNI 0 Z~BACH DASZKOWYCH

010 przejreystosci rysunku pierscicnie loZysk urriownie
nie so kreskov/one.

L~~~_~

I

Ry,. 1.5.5.~

__

Rys. 1.5.5.3

56
3. WALY PRZEKLADNI 0 Z~BACH PROSTYCH a) a) uklad "X" 4. WAL Y PRZEKLADNI 0 ~BACH SKOSNYCH

~I I~
b) b)

c)

c)

Rys.1.5.5.4 a) 5. LOZYSKOWANlE SLIMAK6W
c)

Rys. 1.5.5.5

uklad "X"

uklad ..0"

b)

d)
Dlo prs eirzysiosci rysunt«: pierscienie tozysk umownie
rue

So

kreskowone.

Rys. 1.5.5.6

----------

-----

_J

,I

I

57 1.5.5.3. LOZYSKOWANIE WAL6W NAP~D6w

c-c

--I
A

E

Rys. 1.5.5.7. Lozyskowanie wahl bebna

F

m~

Rys. 1.5.5.8. Lozyskowanie poziomego walu przenosnika

Rys. 1.5.5.9. Lozyskowanie pionowego walu przenosnika

58 1.5.5.4. ZAMONfOWANIE LOZYSK TOCZNYCH

1. LOzYSKA KULKOWE ZWYKLE, KULKOWE WAHLIWE, BARYLKOWE b) h)

a)

i)

j)

k)

n)

0)

p)

Rys. 1.5.5.10

~-----------------------------------------------------------------------------------

--

---------.~

uklad "XI!

2. LOzYSKA STOZKOWE i KULKOWE SKOSNE

a)

e)

f)

g)

ukJ:ad ,,0" b) i) j)

A

----I~~--=t~1

Rys.1.5.5.11

60

3. LOzYSKA WALCOWE a) b)
d)

e)

f)

Rys. 1.5.5.12 ukl:ad ,,0" a)
4. LOZYSKA STOZKOWE I KULKOWE SKOSNE MONTOWANE P ARAM1

ukl:ad "X"

b)

c)

d)

Rys. 1.5.5.13

61

1.5.5.5.
1. WYTYCZNE DOTYCZA.CE WZYSK TOCZNYCH

o SADZANIE

, ZABUDOWA,

ZAKLADANIE
uklad "X"

'7

I ZDEJMOWANIEL02:YSK

TOCZNYCH
R

OSADZANIA

1.1. Wytyczoe doboru tolerancji dla czop6w wal6w i gniazd opraw w zaleznosci od przypadk6w obcia zenia i warunk6w pracy (tabl. 1.5.5.5). Tabl, 1.5.5.5.
Rodzaj pracy

Zalecane toleraneje

dla ezop6w i opraw
PN-701M-864 I 6

R ys, 1.5.5.15. Wyrniary dotyczace obudowy lozysk (na przykladzie lozysk kulkowych zwyldych) 2.2. Promien zaokraglenia warn (oprawy) i wyrniary podtoczenia (rys, 1.5.5.16 i tabl, 1.5.5.7) dobiera sie W zaleznosci od prornienia sciecia montazowego R a)

Srednica wahl, mm Symbol wakowe pasow. barylkowe stozkowe Zalecane tolerancje dla czop6w (wal ruchomy) kulkowe

Lekka, normalna (F';;; O,IC)

.:;;18 18: 120 120;.180

-

':;;50 30+ 180 180'250 .:;;50wale . .<,;50510ft. 50+120 120+250 2:50;400 400'500 50+120 120.250

':;;50 30: 120 120,250

h5 j6 k6' j5 k5 k6

m6

Normalna lub ciezka (F>O,IC) Ci«Zka z uderzeniami (F>0,15C)

~18 18+80 80+250

50+80 80+180 180·315 315'500 50+120 120·180 180+315

n6 p6 r6 n6 p6 r6

m5 m6 Rys. 1.5.5,14. osiowe

8

0 powierzchni

Walcowosc

[Qj, wspolosiowose

~

i bicie

walow i opraw wl{z16w lozyskowych

Zal ecane to1erancjesredillc opraw D > 150 " D~J50
1.2. Wytyczne doboru chropowatosci
dlo

H6(H7) H7(H6)

Tabl, 1.5.5.6. Toleraneje rniejsc osadzenia, walcowosci, wspolcsiowosci i bicia osadzen
Wat d Tolerancja rniejsc csadzenia Tolerancja walcowosci i---='. Toleraneja Oprawa Oprawa

miejsc
:;; 80

osadzania

odsadzenloZysktocznych
- cbropowotosc wotu

i

D~ 150 IT6 O,5LT4

D>150
IT7

b)

IT6

d wot

- chropowotosc

dla dwo1
dto dlo

>

;:y

80
O,6~
'V
-r-

0,5 IT4

0,5 IT5

gniozda

oprcwy D:;; 80 0 > 80

.r,2~,

1,2# .,.2,~
0

'V '

wspolosiowosci
Tolerancja bicia odsadzen

- chropowotosc
nQ ktose nire]

odsoazen

wotu (oprowy) miejsc

jed-

© I/

0,5 toleraneji walcowosci IT4 IT4 IT5

od cbropowot osci

osodzenio.

2.

WYTYCZNE

DOTYCZACE LOzYSK

OBUDOWY

1.3. Wytyczne doboru dokladnosci walcowosci oraz bicia osiowego powierzchni wal6w i opraw (rys, 1.5.5.14 i tab!.
1.5.5.6)(dla normalnej klasy dokladnosci Iozyska i wirujacego

obciazenia).

2.1. Wyrniary Do, do, H, R (rys, 1.5.5.15), decydujace 0 wyrniamcb odsadzen walu (oprawy) (pN-851M-86413 lub 1.5.5.7).

Rys. 1.5.5.16. Zaokraglenia a) wyrniary zaokraglenia,

i podtoczenia wal6w i opraw; b) wyrniary podtoczenia

62

Tab!. 1.5.5.7. Wymiary graniczne scil}_cmontaZowych
IOZysk, wymiary podtoczenia Promien zaokraglenia pierscienia wahl, oprawy IOZyska Rw R
0,5 1,0 1,5 2,0 2,5 3,0 3,5 4,0 5,0 0,4 0,6 1,0 1,0 1,5 4,5 2,0 2,5 3,0

walu Iub oprawy,

rnm a)

4. ZAKLADANIE

LOiYSK

TOCZNYCH

6. KONSTRUKCYJNE DLA ULATWIENIA

ROZWIAZANIA ZDEJMOWANIA LOZYSK

PN-84/M-86484

Wymiary podtoczenia a
1,0 2,0 2,5 3,0 4,0 4,5 5,0 6,0 8,0 b

Rb

0,2 0,3 0,4 0,5 0,5 0,5

-

a)

A "1

A-A

2,0 2,4 3,2 4,0 4,0 4,7 5,9

1,3 1,5 2,0 2,5 2,5 4,0

b) b)

3,0

o.s
E


E
c)

(R>R".)

(R.>R.,,) ROZWU\ZAN1A c)

3. KONSTRUKCYJNE WYSOKOSCr

SKIEROW ANE NA ZMNIEJSZANIE ODSADZEN

F F

Rys, 1.5.5.17. Konstrukcyjne rozwiazania skierowaue na zmniejszanie wysokosci odsadzen: a) wykorzystanie dodatkowych pierscicni, b) wykorzystanie pierscieni sprezynujacych

Rys. 1.5.5.18.

Zakladanie

lozysk: Rys. 1.5.5.20. Konstrukcyjne rozwiazania zdejmowania Iozysk: a) wal z nacieciami dla ulatwienia do zakladania

a) i b) na czop, c) na czop i w oprawe

lap sciagacza, b) oprawa z nacieciami do zakladania lap sciagaeza, c) oprawa z dwoma otworami gwintowanymi umozliwiajacyrni stosowanie srub wypychajacych LOzYSK c) TOCZNYCH

5. ZDEJMOWANIE b)

d)

Rys, 1.5.5.19. Zdejmowanie a) f c) za pomocq sciagacza,

m

_L

Tabl, 1.5.5.8. Wymiary wysokosci kol:nierza do zakladania tap sciqgacza lozysk, mm Wymiar

h (rys. 1.5.5.16 i
rys. 1.5.5.19a)

lozysk z czopow: d) za pomoca prosy

15

1,0

50
100

15

50 2,0 100 2,5
3,0

63

!--j
1.5.5.6. OPRA WY LOzYSK TOCZNYCH
1. OPRA WY DZIELONE PN-'141M-86463

____._

A-A

Rozroznia sie odmiany (serie) opraw dzielonych do lozysk wg PN-691M-86IOO, PN-69/M-86J 30, PN-751M-86240, - lekka, oznaczona numerarni od SN205 do SN232 (seria SN200), - srednia, oznaczona nuraerami od SN304 do SN332 (seria SN300).

-J:::

tr-t"_I- _/ -I

[~
r

~1jdJ
"I' e

._...__

~[:[J---t tIih ~~?:<, _I+r.~ 0\1 ~,.,
~

~Il¥ "b\'I
7'?t.

...,'f-- - -1 -t:/

Q

:t:

_j

--I
A

a

'I

G C

PRlYKLAD OZNACZENIA
Oprowo

oprawy dzielonej odmiany lekkiej 0 numerze SN216: PN-74/M-86463 dzietono SN216

~-1-:$J
\ I }

T

\

JJI-a Rys, 1.5.5.11. Oprawy dzielone

$2 '-"-

Tabl. 1.5.5.10. Tabl. 1.5.5.9. Nr oprawy SN205 SN206 SN207 SN208 SN209 SN210 SN211 SN212 SN213 SN214 SN21S SN216 SN2t7 SN218 SN219 SN220 SN222 SN224 SN226 SN228 SN230 SN232
d

Wymiary opraw SN (odmiana srednia) a
165 185 185 205 205 255 255 275 280 315 320 345 345 380 380 410 410 450 530 550 620 650 680
b

Wymiary opraw SN (odmiana lekka)

dl 30 35 45 50 55 60 65 70 75 80 85 90 95 100

D

a
165 185 185 205 205 205 255 255 275 275 280 315 320 345 345 380 410 410 445 500 530 550

b

c 61
71

e

g

oprawy d1
SL

Nr

d

d2

D

c
IIIID

e

s
19
22

G

h

H

d1 MI2 MI2 M12 M12 MI2 M16 M16 M16 MI6 M20 M20 M20 M20 M24 M24 M24

.1'1

.1'2

25 30 35
40

52 62
72

45 50 55 60 65 70 75 80 85 90 95 100 110 120 130 140 150 160

110 115

125 135 145 155 165 175

80 85 90 100 110 120 125 130 )40 150 ]60 170 180 200 215 230 250 270 290

46 52 52 60 60 60 '10 70 80 80 80 90 90 100 100 110 120 120 130 150 160 160

82 85 85 90 95 lOS 110 115 115 120 125 145 140 160 175 185 190 205 220 235

rom 130 150 ISO 170 170 170 210 210 230 230 230 260 260 290 290 320 350 350 380 420 450 470

G

h

H

.1'2

19 22 22 25 25 25 28 30 30 30 30 32 32 35 35 40 45 45 50 50 60 60

25 30 33 33 31 33 33 38 43
44

41 43 46 62 53 70 80 86 90 98 106 114

40 50 50 60 60 60 70 70 80 80 80 95 95 100 112 112
125

140 150 150 160 170

75 90 95 110 110 115 130 135 150 155 155 175 185 195 210 215 240 315 335 350 370 390

MI2 MI2 MI2 M12 MI2 MI2 MI6 Ml6 MI6 MJ6 M16 M20 M20 M20 M20 M24

15 15 15 15 15 15 18 18 18 18 18 22 22 22 22 26 M24 26 M24 26 M24 28 M30 35 M30 35 M30 35

20 20 20 20 20 20 23 23 23 23 23 27 27 27 27 32 32 32 35 42 42 42

SN304 SN305 SN306 SN307 SN308 SN309 SN310 SN311 SN312 SN313 SN314 SN315 SN316 SN317 SN318 SN319 SN320 SN322 SN324 SN326 SN328 SN330 SN332

20 25 30 35 40 45 50 55 60 65 70 75 80 85 90 95 100 110 120 130 140 150 160

25 30 35 45 50 55 60 65 70 75 80
85

52 62
72

90 95 105 llO 115 125 135 150 160 170 180

80 90 100 110 120 130 140 150 160 170 180 190 200 215 240 260 280 300 320 340

46 52 52 60 60 70 70 80 80 90 90 100 100 110 120 120 130 160 160 1'10 180 190

no

70 80 82 90 95 105 115 120 125 130 130 140 145 155 160 170 175 190 200 210 235 245 255

130 ISO 150 170 170 210 210 230 230 260 260 290 290 320 320 350 350 390 450 470 520 560 580

22 25 25 28 30 30 30 32 32 35 35 40 40 45 4S 50 60 60 65 65 70

29 34 37 41 43 46 50 53 56 58 61 65 68 70 74 77 83 90 96 103 112 118 124

15 20 15 20 15 20 15 20 15 20 130 18 23 18 23 135 ]8 23 150 18 23 155 175 22 27 185 22 27 19S 22 27 210 22 27 112 215 26 32 112 220 26 32 125 240 26 32 140 315 M24 26 32 150 340 M24 28 35 160 370 M30 35 42 170 390 M30 35 42 180 420 M30 35 42 190 440 M30 35 42 200 460 M36 42 50 40 50 50 60 60 70 70 80 80 95 95 100 112 75 90 95 ltO 115

64
2. OPRA WY NIEDZIELONE
PN-nlM-86467

c
~ ~

c-c
MIG

--l
~

B

r-;r

q

B

P

----rt--

8-8

X

B

P

©-(~t )
I
1

-I

""
~

i

I

I

dfu :,,011
I tl ;;--'-,
a 1-0----=---" _
- do Iozysk wg PN-691M-86 130, PN-75/M-86240: - nieprzelotowa wzmocniona oznaczona mnnerami ad TNN208 do TNN244 (seria TNN200), - przelotowa wzmocniona oznaczona numerami od TNP206 do TNP244 (seria TNP200).
PRZYKLAD OZNACZENIA oprawy niedzielonej nieprzelotowej lekkiej 0 numerze TVN210:
Oprowo oiedzietono TVN210 PN-77/M-86467

dJ

Q

,_.fL.3_.

-I

a

c

8
Rozroznia

~

Rys. ] .5.5.22. Oprawy niedzielone odtniany TVN i TVP

c

c

sie odmiany (serie) opraw niedzielonych:

Rys. 1.5.5.23. Oprawy niedzielone odmian

1NP

j

7NN

- do Iozysk wg PN-69/M-86130: - nieprzelotcwa lekka oznaczcna numerami od 1YN204 do TVN215 (seria TVN200) oraz od 1YN306 do TVN315 (seria TVJV300), - przelotowa lekka oznaczona numerami od TVPl04 do TVP215 (seria TVP200) oraz od TVP306 do TVP315 (seria TVP300),
q

Tabl. 1.5.5.11. Wymiary opraw 1V (odmiana lekka)
Nr oprawy TVN204 TVN205 TVN206 TVN306 TVN207 TVN307 TVN208 TVN308 TVN209 TVN309 TVN210 TVN310 TVN211 TVN311 TVN212 TVN312 TVN213 TVN313 TVN214 TVN314 TVN215 TVN315 TVP204 TVP205 TVP206 TVP306 TVP207 TVP307 TVP208 TVP308 TVP209 TVP309 TVP210 TVP310 TVP211 TVP311 TVP212 TVP312 TVP213 TVP313 TVP214 TVP314 TVP215 TVP315
d D d,
C.... CB

b

bl

mm 69 79 94 99 99 114 114 117 117 134 119 139 134 154 139 159 154 181 157 186 159 196

H

B

I

p 23,5 24 27 27,5 28,5 31,5 33 32,5 32 32,5 34 36,5 34,5 37,5 39 38,5 40,5 42,5 40,5 43,5 41,5 47,5

I

Tab!. 1.5.5.12.
h

Wymiary opraw
d2

TN (odmiana wzmocniona)
mm g
B h H d3
SI 52

g 14 16 16 18 18 18 18 20 20 23 20 23 23 25 23 25 25 28 25 28 25 30

e
110 130 !SO 150 150 170 170 170 170 210 170 210 210 230 210 230 230 260 230 260 230 290

a

d]

Nr oprawy TN1'208 TNP209 TNP2JO 1NP211 TNP212 TNP213 TNP214 1NP21S TNP216 TNP217 TNP218 TNP219 TNP220 TNP222 TNP224 TNP226 TNP228 TNP230 1NP232 1NP234 TNP236 TNP238 TNP240 1NP244 TNN208 TNN209 TNN210 TNN211 TNN212 TNN213 TNN214 TNN215 TNN216 TNN217 TNN218 TNN219 TNN220 TNN222 TNN224 TNN226 TNN228 TNN230 TNN232 Th'N234 TNN236 TNN238 TNN240 TNN244

d

D 80 85 90 100 IlO 120 125 130 140 150 160 170 180 200 215 230 250 270 290 310 320 340 360 400

0

bee

I I
I

II

20 47 25 25 52 30 30 62 35 40 35 72 45 45 40 80 50 50 45 85 55 55 50 90 60 60 55 100 65 65 60 110 70 70 65 120 75 75 70 125 80 80 75 130 85 85

61 63 71 77 77 86 86 90 87 95 90 102 95 110 102 115 110 i22 ill I26 115 136

68 71 76 78 78 92 92 94 92 100 94 105 100 115 105 117 115 127 115 129 117 139

45 45 52 52 52 60 60 60 60 70 60 70 70 80 70 80 80 90 80 90 80 100

25 25 30 30 30 35 35 35 35 40 35 40 40 45 40 45 45 50 45 50 45 55

14 15 16 19 17 21 18 23 19 25 20 27 21 29 22 31 23 33 24 35 25 37

19 19 23 25 26 28 30 29 31 31 31 32 33 36 35 38 39 38 40 39 41 43

35 40 50 50 50 60 60 60 60 70 60 70 70 80 70 80 80 95 80 95 80 100

150 MI2 170 MI2 190 MI2 190 MI2 190 M12 210 MI2 210 M12 210 MI2 210 MI2 270 M16 2JO M16 270 MI6 270 MI6 290 M16 270 M16 290 M16 290 MI6 330 M20 290 M16 330 M20 290 MI6 360 M20

40 45 50 55 60 65 70 75 80 85 90 95 100 110 120 130 140 150 160 170 180 190 200 220

50 55 60 65 70 75 80 85 90 95 100 110 115 125 135 145 155 165 175 190 200 215 225 245

205 205 205 255 255 275 275 280 315 320 345 345 380 410 410 445 500 530 550 610 650 690 720 760

60 84 170 25 23 60 84 170 28 23 60 84 170 30 23 70 98 210 30 25 70 102 210 30 28 80 106 230 32 31 80 106 230 32 31 80 106 230 35 31 90 108 260 35 33 90 110 260 40 36 100 116 290 40 40 100 120 290 45 43 110 122 320 45 46 120 130 350 50 53 120 148 350 60 58 130 154 380 60 64 150 158 420 60 68 160 164 450 65 73 160 170 470 70 80 170 186 520 75 86 180 186 560 75 86 190 192 580 80 92 200 198 610 90 98 220 208 640 95 108

60 60 60 70 70 80 80 80 95 95 100 112 112 125 140 150 150 160 170 180 190 200 220 240

125 125 125 145 145 165 165 165 195 195 205 230 230 255 280 295 310 330 350 370 390 415 460 500

MI2 M12 MI2 MI6 MI6 MI6 MI6 MI6 M20 M20 M20 M20 M24 M24 M24 M24 M30 M30 M30 M30 M30 M36 M36 M36

20 20 20 23 23 23 23 23 27 27 27 27 32 32 32 35 42 42 42 42 42 52 52 52

15 15 15 [8 18 18 18 18 22 22 22 22 26 26 26 28 33 33 33 35 35 40 40 40

65

1.5.5.7. DANE KATALOGOWE NIEKT6RYCH RODZA16w LOzYSK TOCZNYCH [36]
1. LOZVSKA KULKOWE ZWYKLE

*

PN-851M-86100

2. LOZYSKA KULKOWE WAHLIWE"
R

PN·S7/M-86130

C. d. tabl. 1.5.5.13 Co do daN min max 6200 3500 60 100 8700 5200 63 116 1950 1350 59 86 2800 1700 59 86 4330 2500 62 91 7350 4100 65 110 9950 6200 68 126 2960 1820 64 91 4850 2900 67 101 8150 4600 72 118 10900 6950 73 136 3060 1960 69 96 5690 3480 72 III 9250 5500 76 128 11900 7800 78 146 3800 2450 74 106 6200 3720 77 116 104006100 81 138 1430010000 85 164 3980 2850 79 III 6600 4100 82 121 11200 7200 86 148 4750 3180 84 121 7100 4500 90 130 12400 7800 91 158 1816 J550 90 105 4950 3330 89 126 8300 5300 95 140 132008200 98 166 1740013000 105190 3320 3150 96 119 5850 3920 95 135 9570 6200 100 150 14200 9600 103 176 6050 4170 100140 10800 6950 107 158 1530010800 109 186 6050 4270 105 145 12400 7800 112168 1740013000 J 13 201 C

C. d. tabl. 1.5.5.14

»;

d

DB 25 36 20 23 27 40 21 25 29 43

Rys. 1.5.5.24
Tabl, 1.5.5.13. Parametry lozysk

kulkowych zwyklych, mm
d D B R O~acz. lozyska 20 42 8 0,3 16004 42 12 0,6 6004 47 14 1,0 6204 52 15 1,1 6304 25 47 12 0,6 6005 52 15 1,0 6205 52 18 1,0 62205 62 17 1,1 6305 80 21 1,5 6405 30 55 9 0,3 16006 55 13 1,0 6006 62 16 1,0 6206 72 19 1,1 6306 90 23 1,5 6406 35 62 9 0,3 16007 62 14 1,0 6007 .72 171,1 6207 80 21 1,5 6307 100 25 1,5 6407 4068 15 1,0 6008 80 18 1,1 6208 90 23 1,5 6308 110 27 2,0 6408 4575 10 0,6 16009 75 16 1,0 6009 85 19 1,1 6209 100 25 1,5 6309 120 29 2,0 6409 5080 16 1,0 6010 90 20 1,1 6210 C Co d" Do diN min mox 700 340 22 40 930 440 22 40 1270 610 25 42 1630 780 26 45 1100 550 27 43 1400 695 30 47 1400 695 30 47 2240 llOO 31 55 3590 1900 34 70 1120 620 32 53 1330680 32 53 19501000 35 57 2850 J450 36 65 43302400 39 80 1230 no 37 60 1590 850 37 60 25501370 42 65 3320 1800 42 71 55003000 44 90 1680930 42 66 30001600 47 73 41502200 47 81 63003500 50 97 1560 980 49 71 21201220 49 71 3320 1780 52 73 5300 3000 52 81 7620 4500 55 97 21701320 54 76 36301980 57 83

27 2,0 130 31 2,1 55 90 110,6 90 18 1,1 100 21 1,5 120 292,0 140 33 2,1 60 95 18 1,1 110 22 1,5 BO 31 2,1 150352,1 65 100 18 1,1 120 23 1,5 140 33 2,1 160 372,1 70 110 20 1,1 125 24 1,5 150 35 2,1 180 42 3,0 75 115201,1 13025 1,5 160 372,1 8Q.125 22 1,1 140 26 2,0 170 39 2,1 85 110 13 1,0 130 22 1,1 150 28 2,0 18041 2,0 210524,0 90 125 18 1,1 140 24 1,.5 160 30 2,0 190 43 3,0 95 14524 1,5 170 322,1 200 45 3,0 100 ISO 24 1,5 180342,1 215 473,0

50

no

RO~t~ .... ozys 1,5 1,5 1,1 1, I 2,0 2,0 1,5 1,5 2,0 2,0 1309 2309 1210 2210 1310 2310 1211 2211 1311 2311 1212 2212 1312 2312 1213
2213 1313

C

Co diN

do

IIIiI1 max

o;

e

6310 6410 16011 6011 6211 6311 6411 6012 6212 6312 64J2 6013 6213 6313 6413 6014 6214 6314 6414 6015 6215 6315 6016 6216 6316 618J7 6017 6217 6317 6417 61918 6018 6218 6318 6019 6219 63 J 9 6020 6220 6320

Rys, 1.5.5.25 Tabl, 1.5.5.14. Parametry lozysk kulkowych wahliwych, mm
d DB R Oznacz

lozyska
1204 1304 1205 2205 2305 1206 2206 1306 2306 1207 2207 1307 2307 1208 2208 1308 2308 1209. 2209

C

Co daN

do Do
min max

c 0,27 0,28 0,27 0,43 0,47 0,24 0,39 0,25 0,44 0,23 0,37 0,24 0,46 0,22 0,33 0,24 0,43 0,21 0,30 2,3 2,2 2,3 1,4 3,6 3,5 3,6 2,3 1,3 2,1 2,64,0 1,6 2,5 2,5 3,9 1,4 2,2 2,7 4,2 1,7 2,6 2,5 4,0 1,3 2,1 2,8 4,3 1,9 3,0 2,6 4,0 1,5 2,3 2,9 4,5 2,0 3,2

20 47 52 25 52 52 62 30 62 62

15 1,1

14 1,0

IS 18 24 16 20 72 19 72 27

1,0 1,0 1,1 1,0 1,0 1,1
1,1

35 72 17 72 23 80 21 80 3J 40 80 18 80 23 90 23 90 33 45 85 19 85 23

1,1 1,1 1,5 1,5 1,1 1,1 1,5 1,5 1,1 1,1

1010 314 1270 397 1210 402 1251 421 2450 735 1570 580 1530 570 2140 775 3130 980 1590 670 2170 815 2510 985 3950 1280 1910 855 2240 940 2960 1220 4530 1570 2170 950 2340 1060

25 42 26 45 30 47 30 47 31 55 35 57 35 57 36 65 36 65 42 65 42 65 42 71 42 71 47 73 47 73 47 81 47 81 52 78 52 78

45 100 100 50 90 90 110 110 55 100 100 120 120 60 110 110 130 130 65 120 120 140 140 70 125 150 75 BO 160 80·140 170 170 85 150 150 90 190 100180

22 1,5

28 1,5 31 2,1 46 2,1 26 1,5 31 1,5 33 2,1 48 2,1 24 1,5 35 2,1 25 1,5 37 2,1 26 2,0 39' 2,1 58 2,1 28 2,0 36 2,0 43 3,0 34 2,1

2313 1214 1314 1215 1315 1216 1316 2316 1217 2217 1318 1220

3820 1590 5400 1940 2290 1080 2470 1130 4330 1710 6500 2350 2680 1330 2650 1320 51002260 75002800 3030 1550 3380 1670 57502650 87503290 31401720 4340 2160 6200 2890 96503830 3440 1860 7450 3480 39502180 7900 3850 40202350 88504200 135005900 49702840 58003140 117005600 6950 3830

52 52 57 57 60 60 62 62 65 65 67 67 72
72

72 72 76 76
77

81 82 86 90 91 91 95 95

t03

112

91 91 83 83 )00 100 91 91 110 110 101 101 118 118 III 111 128 128 116 138 121 148 130 158 158 140 140 176 168

0,25 0,42 0,20 0,28 0,23 0,43 0,19 0,27 0,23 0,42 0,18 0,28 0,22 0,40 0,17 0,28 0,22 0,38 0,18 0,22 0,17 0,22 0,16 0,21 0,38 0,16 0,25 0,22 0,17

2,5 3,9 1,5 2,5 3,24,9 2,2 3,5 2,7 4,2 1,5 2,3 3,3 5,1 2,4 3,6 2,7 4,2 1,5 2,3 3,5 5,4 2,3 3,5 2,8 4,3 1,6 2,4 3,65,6 2,2 3,5 2,8 4,3 1,7 2,6 3,5 5,5 2,8 4,3 3,6 5,5 2,8 4,3 3,9 6,1 2,9 4,5 1,7 2,6 3,9 6,1 2,5 3,9 2,8 4,3 3,6 5,6

Dla s; fry· Fp) ~e Dla Fw fry· Fp) > e

(X= 1,00 YI wg tabI.1.5.5.14), (X= 0,65 Y wg tabl. 1.5.5.14),
t.ozysko kulkowe

F=V-Fp+l';"·F",. F=0,65 V·Fp+Y.F,...
1205 PN-87/M-86 130

PRZYKLAD OZNACZENIA lozyska kulkowego wahliwego z otworem walcowym serii wymiarowej 02,
serii lozysk 12,

° srednicy
.

d=25 rom:

wohtiwe

PRZYKLAD OZNACZENIA lozyska kulkowego, grupy wymiarowej 02, serii 62, 0 Srednicy d=25 mm:
Lozysko kutkcwe 62Q5 PN-85/M-86100

Dla Fw 1(y·Pp)::; e DlaFw I~.pp»e

(x= 1,0 Y=O), (X= 0,56 Y wg tabl, 1.5.5.2),

F=Y·Fp. F= 0,56V'Fp+Y

Fw.

" Przedstawiono

tylko Iozyska produkowane

w kraju.

66
3. LOZYSKA SToiKoWE • PN-ISO355:1997 4. LOiYSKA BARYLKOWE •

DWURZ~OWE
PN-861M-86240

C. d. tabl. 1.5.5.15
dDT
____ ._"b
.Q

R
(1

B b RI R2

Ozaacz, C Co fOZyska kN 78 121 115 150 150 206 194 249 264 360 98 150 125 166 155 228 220 282 296 428 140182 160 234 246 318 344 494 128 205 147 203 187 265 380 545 176 239 212 309 415 597 156 26\ 194 273 251 377 465 670 217 305 282 431 245 346 320 495 412 527 585 847

(!

Y

do db Do Db
mall

min mu, min min min

(11 (12

Cl

.Q

Rys. 1.5.5.26 Tabl. 1.5.5.15. Parametry lozysk stozkowych, mm
dDT

bRR Oznacz, C Co B 1 2010iyskB kN

e

Y ~min"':min.ru!min

d. db D Db

a

02

15,2514 12 1 1 II 30204 27 30,4 0,341,7 16,2515 13 1,51,511 30304 34 32 0,312,0 22,2621 18 1,51,513 32304 44 48,6 0,312,0 16,2515 13 1 1 12 30205 31,635,5 0,371,6 18,25 17 15 1,51,513 30305 45 45;7 0,312,0 25,252420 1,51,515 32305 59,567,5 0,312,0 17,25 16 14 1 1 14 30206 41,750 0,371,6 21,252017 I 1 15 32206 50 64 0,371,6 20,7519 161,51,515 30306 56,561,50,341,7 18 18 14 1 1 15 32007 41 60 0,451,3 72 18,2517 15 1,51,515 30207 51,563,50,371,6 72 24,25 23 19 1,5 1,5 17 32207 67 86,5 0,37 1,6 80 22,7521 182 1,516 30307 72 79,S 0,312,0 8022,7521 152 1,526 3130759,572,50,830,7 40 80 19,7518 16 1,51,5 16 30208 60,574,5 0,371,6 80 24,7523 19 1,51,518 32208 75 95,5 0,371,6 80 32 32 25 1,5 1,5 33208 105 132 0,361,7 90 25,2523 202 1,519 30308 86,1 105 0,341,7 90 35,2533 27 2 1,524 32308 116 150 0,341,7 4585 20,7519 16 1,51,518 30209 66 85 0,401,5 85 24,75 23 19 1,5 1,520 32209 82,5 III 0,37 1,6 85 32 32 25 1,51,5 33209 108 143 0,391,5 10027,2525 22 2 1,521 30309 106 132 0,341,7 10027,2525 182 1,5 31309 92 116 0,830,7 100 38,2536 30 2 1,527 32309 143 192 0,341,7 50 90 21,7520 17 1,5 1,519 30210 73 97 0,401,5 90 24,7523 19 1,51,521 32210 84 118 0,401,5 11029,252723 2,52 23 30310 126 158 0,341,7 1I0 29,25 27 19 2,5 2 31310 105 138 0,830,7 11042,2540 33 2,5 2 27 32310 174 244 0,341,7 5510022,7521 18 2 1,521 30211 90,5 120 0,401,5 10026,752521 2 1,522 32211 105 144 0,401,5 12031,5 2921 2,52 31311 120 152 0,830,7 12045,5 4335 2,52 29 32311 200 275 0,341,7 60 11023,75 22 19 2 1,5 23 30212 98 125 0,40 1,5 11029,752824 2 1,525 32212 126 174 0,401,5 13033,5 31263 2,526303121672100,341,7 13033,5 31223 2,5 31312134 172 0,830,7 13048,5 4637 3 2,531 32312 229 323 0341,7

2047 52 52 25 52 62 62 30 62 62 72 35 62

69 2626 39 43 3 3 272743 47 3 3 7 13 27 27 43 47 3 4 67 66 31 31 43 48 3 3 47 33 32 53 57 3 3 7 13,5 33 32 53 57 3 5 66 37 36 52 57 3 3 5 8,5 373652 58,52 4 1214,5 383761 66 3 4,5 68 4041 54 59 4 4 434261 67 4 3 76 43 42 61 68,5 3 5 5 8,5 1214,5 43 44 68 74 5 4,5 44 44 61 76 3 7,5 66 48 47 68 75,54 3,5 5 8,5 48 47 68 75 3 5,5 78 47 47 67 76 5 7 5 10 5049 76 82 5 5 7 12,5 5049 76 82 5 8 1217 53 5273 80 4 4,5 L...L.._--'- __ --'- __ -.l.. _ 53 52 73 81,53 5,5 53 5273 80 3 55 DlaFw 1(V·Fp):;:;e (X= 1,0 Y= 0), F=V·Fp. 56 54 85 92 5 '5 DlaFw/(V·pphe (X=O,4 Ywg tabl, 1.5.5.15), P=0,4V·Pp+Y·Fw• 555478 95 3 9 56 54 85 93 5 8 58 57 78 86,S 4 4,5 PRZYKLAD OZNACZENIA lOZyska stozkowego jednorzedowego 58 57 78 85 3 5,5 serii wymiarowej 02, serii Iozysk 302, 0 srednicy d =50 mrn: 6260 94102 5 6 t.orysko sio rkowe 30210 PN-ISQ 355.1997 61 60 85 104 3 10 62 60 94102 5 9 63 64 87 94 5 4,5 DlaFw /(V·pp):;:;e (X= 1,00 YI wg tabl, 1.5.5.16), F=V·Pp+l;"·Fw. 63 64 87 95 4 5,5 676592 113410,5 Dlap.. /(V·Fp»e (X= 0,67 Y wg tabl, 1.5.5.16), F=0,67V·Pp+Y·Fw. 67 65103111 5 10,5 PRZYKLAD OZNACZENIA lozyska barylkowego Z otworem wal69 69 95 lOS,S 5 4,5 696995 1044 5,5 cowym serii wymiarowej 23, serii Iozysk 223,0 srednicy d=lOO mm: 737211212057,5 t.ozysko borytkowe 22320 PN-86/M-86240 72 72 103123411,5 73 72 112120 6 11,5 .. Przedstawiono tylko lozyska produkowane w kraju. _---

65 10023 23 17,51,5 1,522 32013 12024,75 23 20 2 1,525 30213 12032,75 31 27 2 1,528 32213 14036 33 28 3 2,528 30313 14051 48 39 3 2,531 32313 7011025 25 19 1,51,5 24 32014 12526,2524 21 1 1,5 26 30114 125 33,2531 27 2 1,5 29 32214 15038 35 30 3 2,530 30314 15054 51 42 3 2,5 36 32314 7513027,7525222 1,52730215 13033,253127 2 1,530 32215 16040 37 31 3 2,5 32 30315 16058 5545 3 2,538 32315 80 125 29 29 22 1,5 1,5 27 32016 14028,252622 2,52 28 30216 14035,2533 28 2,52 31 32216 17061,5 58 48 3 2,541 32316 85 15030,5 28 24 2,52 31 30217 15038,5 3630 2,52 34 32217 18063,5 60 49 4 3 42 32317 90140 32 3224 2 1,530 32018 16032,5 3026 2,52 33 30218 160 42,5 40 34 2,52 37 32218 190 67,5 64 53 4 3 45 32318 9517034,5 3227 3 2,535 30219 17045,5 43 37 3 2,540 32219 10018037 3429 3 2,5 36 30120 18049 46 39 3 2,542 32220 215 51,5 47 39 4 3 41 30320 21577,5 73 60 4 3 51 32320

0,46 1,3 0,42 1,4 0,4 1,5 0,34 1,7 0,34 1,7 0,43 1,4 0,42 1,4 0,4 1,5 0,.34 1,7 0,34 1,7 0,42 1,3 0,40 1,4 0,34 1,7 0,34 1,7 0,42 1,4 0,42 1,4 0,42 1,4 0,34 1,7 0,42 1,4 0,32 1,4 0,34 1,7 0,42 1,4 0,42 L,4 0,42 1,4 0,34 1,7 0,42 1,4 0,42 1,4 0,42 1,4 0,42 1,4 0,34 1,7 0,34 1,7

72 72 90 97 75 74 105113 75 74 105 115 80 77 121 130 80 77 121 130 76 77 98 105 80 79 108118 80 79 108119 85 82 129140 85 82 129140 85 84 113 124 85 84 113 125 91 87 138149 91 87 138149 87 87 112120 90 90 122132 90 90 122134 97 92 147159 96 96 117125 96 95 132141 102 99 155 167 99 99 124134 102 100 138 150 102 100 138 152 108 104 163 177 107 110 130140 107 110148159 114 112 155168 114 112155171 121 114183 197 121 114 183200

4 5,5 6 4,5 4 5~5 6 II 6 12 56 65 46 68 7 12 65 46

..;7

.-3

"i'<J
-. -

J-

01

Rys. 1.5.5.27 Tabl, 1.5.5.16. Parametry IOZysk barytkowych, mm
Co lozyska kN 40 90 33 1,5 22308 113 117 45 10036 1,5 22309 138 160 50 90 23 1,1 222]0 88 108 110402 22310 176 99 5510025 1,5 22211 99,5 118 12043 2 22311 199 225 6011028 1,5 22212 122 146 13046 2,1 22312 235 270 6512031 15 22213143 176 140482;1 22313 259 297 7012531 1 5 22214 148 186 15051 2;1 22314 297 360 75 13031 1,5 22215 155 197 16055 2,1 22315 350 423 8014033 2 22216 176 235 170582,1 22316 378 456 85 150 36 2 22217 203 283 18060 3 22317 423 519 9016040 2 22218 254 351 190 64 3 22318 479 598 100 180 46 2,1 22220 310 417 215 73 3 22320 609 793 110200 53 2,1 22222 406 560 24080 3 22322 722 955 120215582122224 468 660 26086 3' 22324 846 lIOS 130230643 22226 553 790 140250 68 3 22228 620 911 15027073 3 22230 739 1070 16029080 3 22232 840 1230 17031086 4 22234 960 1370 18032086 4 22236 1020 1540 200420138 5 223402030 1870 dDBRO~zC e 0,40 0,39 0,27 0,40 0,27 0,39 0,27 0,38 0,27 0,37 0,26 0,37 0,25 0,37 0,25 0,37 0,25 0,36 0,26 0,36 0,27 0,37 0,28 0,36 0,29 0,36 0,29 0,29 0,28 0,29 0,29 0,28 0,36
y; Y
] ~

do Do
nun

1,7 1,7 2,5 1,7 2,5 1,7 2,5 ],7 2,5 1,8 2,6 1,8 2,7 1,8 2,7 1,8 2,7 1,8 2,6 1,8 2,6 1,8 2,4 1,9 2,3 1,9 2,3 2,3 2,4 2,3 2,3 2,4 1,9

2,5 2,5 3,6 2,5 3,7 2,6 3,7 2,6 3,7 2,7 3,9 2,7 4,0 2,7 4,0 2,7 4,0 2,8 3,9 2,8 3,9 2,7 3,6 2,8 3,4 2,8 3,4 3,4 3,6 3,4 3,4 3,6 2,8

81 9] 83 100 91 110 101 118 72 111 76 128 77 116 81 138 82 121 86 148 90 130 91 158 95 140 98 166 100 150 103 176 112 168 113 201 122 188 124 226 132203 134 246 144 216 154 236 164 256 174 276 188 293 198 302 372 764

47 52 57 60 62 65 67 72

_-

--

---

-----------------~----~~

5. LOzYSKA

WALCOWE·

PN-86/M-86IS0

6. LOZY-SKA

KULKOWE

WZDLUZNE

JEDNOKIERUNKOWE dl

• PN-86fM-86260

Q

R

r\SS
~ 177/
C-----

//LLLL
L~

IJr

~

","V//1]
"i-I
~ '"

c. d. tabl, d'
d 70 150 150 180 75 130 130 160 160 80 140 140 170 170 200 85 180 180 210 90 160 190 190 225 95 170 200 200 170 240 100 180 180 215 215 250

Tabl, 1.5.5.18. Parametry lozysk wzdluZnych
1.5.5.17
Oznacz lozyska 2,1 2,1 3 1,5 1,5 2,1 2,1 2 2 2,1 2,1 3 3 3 4 2 3 4 2,1 3 3 3 4 2,1 2,1 3 3 4 314 2314 414 215 2215 315 2315 216 2216 316 2316 416 317 2317 417 2218 318 2318 418 219 319 2319 2319 419 220 2220 320 2320 420

do

jednokienwnko~eh,nun C Co daN
188,5 252,.3 213,4 120,5 148,2 221 302,6 125 169;1 235 226 295 272 366 307,5 219 295 403 361 203 312 426 426 385 233 312 360 539 412 212,5 302,7 230,3 145 191 242,1 373 152,2 223 265 408 308,7 312,5 457 320,7 301 332 510 386 241 355 453 453 424 291 418 402 690 446
max

B

'" G-ti

DBRIR~ 35 51 42 25 31 37 55 26 33 39 58 48 41 60 52 40 43 64 54 32 45 65 32 55 34 46 47 73 58 2,1 2,1 3 1,5 1,5 2,1 2,1 2 2 2,1 2,1 3 3 3 4 2 3 3 4 2,1 3 3 3 4 2,1 2,1 3 3 4

do Da
min

dD
20 25 30 35 40 45 50 55 60 65 70 75

H R d,

-c

1------

.____, 'cJ

Rys. 1.5.5.28 Tabl. 1.5.5.17. dD
2047 52 25 52 52 62 62 30 62 72 35 B R)

Pararnetry lozysk walcowych, nun

81 81 85 82 82 86 86 90 90 91 91 95 98 98 lOS 100 103 103 110 107 109 109 109 115 112 1I2 113 113 120

138 138

164

u,

Oznacz tOZyska 204 304 205 2205 305 2305 206 306 2306 406 207 2207 307 2307 2208 308 2308 408 209 2209 309 2309 409 210 2210 310 2310 410 211 2211 311 2311 212 312 2312 412 213 2213 313 2313 413

C

40

45

50

55

60

65

14 1 0,6 15 1,1 0,6 15 I 0,6 L8 1 0,6 17 1,1 1,1 17 1,1 1,1 16 1 0,6 19 1,1 1,1 72 27 1,1 1,1 90 23 1,5 1,5 72 17 1,1 0,6 n 23 1,1 0,6 80 21 1,5 1,1 100 25 1,5 1,1 80 23 1,11,1 90 23 1,5 1,5 90 33 1,5 1,5 110 27 2 2 85 19 1,1 1,1 85 23 1,1 1,1 100 25 1,5 1,5 100 36 1,5 1,5 120 29 2 2 90 20 1,1 1,1 90 23 1,1 1,1 110 27 2 2 11040 22 130 31 2,1 2,1 100 21 1,5 1,1 100 25 1,5 1,1 120 29 2 2 120 43 2 2 110 22 1,5 1,5 130 31 2,1 2,1 130 46 2,1 2,1 150 3S 2,1 2,1 120 23 1,5 1,5 120 31 1,51,5 140 33 2,1 2,1 140 48 2,1 2,1 160 37 2,1 2,1

daN 22,4 19,8 27,7 22,6 25,8 24,3 31,7 30,5 36,2 33 51,5 49,5 34,2 32,8 46,1 47 66,3 67,5 60 52 43,6 43 53,4 56,7 58 56,7 82 88,2 63 67,5 72,8 70,2 100,8 100,8 87 81 54,5 57,6 66,.3 73,4 90 89 126 137 95 92 58,2 62,6 71,5 79;2 99 100,8 145 167,4 117 114 84,5 77 89 106 124 128 181 209 8~2 91,8 13 144 201,6 238,5 155 168 13 ,5 165 226 178

Co

do Do
ttIU

min

25 26 30 30 31 31 35 36 36 39 42 42 42 42 47 47 47 SO 52 52 52 52 55 57 57 60 60 63 62 62 65 65 67 72 73 72 72 76 76 78

72

95l106,5

162 176,.5 262 187,5

42 45 47 47 55 55 57 65 65 80 65 65 71 71 73 81 81 97 78 78 91 91 107 83 83 100 100 116 91 91 110 110 101 118 118 136 III 111 128 128

3

121 121 148 148 130 )30 158 158 184 166 J66 190 150 176 176 205 159 186 186 186 220 168 J68 201 202 230

35 10 0,3 35 40 14 0,6 4() 42 IJ 0,6 42 47 15 0,6 47 52 18 I 52 47 11 0,6 47 52 16 0,6 52 52 12 0,6 52 62 18 1 62 60 13 0,6 60 68 19 I 68 78 26 1 78 65 14 0,6 65 73 20 1 73 85 28 1 85 70 14 0,6 70 782217852 95 31 1,1 95 78 16 0,6 78 90 25 1 90 lOS 35 1,1105 85 17 I 85 95 26 1 95 110 35 1,1110 90 18 I 90 10027 1 100 95 18 1 95 105 27 I 105 100 19 1 100 110 27 1 110

C Co do Do Oznacz DI lozyska kN max min 21 51104 15 21,6 29 26 42 51204 22,1 30,4 32 28 35 32 26 51105 18,228,4 27 51205 28,1 40,7 38 34 51305 37 50 27 41 36 32 51106 18,6 31,9 40 37 32 51206 29,1 47,1 43 39 37 51107 19,938,2 45 43 37 51207 38,9 63 51 46 52 48 42 51108 27 51 42 51208 45 57 51 75 42 51308 69 110 63 55 47 51109 28 56 57 53 47 51209 46,5 85 62 56 47 51309 80,5 131 69 61 62 58 52 51110 28,561 51210 47,8 90 67 61 52 51310 95,5 163 77 68 57 51111 35 75 68 64 57 51211 70 120 76 69 57 51311 119 200 85 75 62 51112 41,591 75 70 62 51212 78 123 81 74 62 51312 123 216 90 80 67 51113 43,594,5 80 75 67 51213 79 133 86 79 72 51114 53,5 102 85 80 140 91 84 72 51214 80 77 51115 44 110 90 85 77 5121:5 81,S 150 96 89

H ~l
~'1

~

J
J,

I

f.:::2ZJ

' 01 0

-t-r-:l
Z
.~

RJ>

j_~
Do

I

~

C. d. tabl. 1.5.5.18 dD H R dl
1,0105 1,0 115 1,0 110 1,0125 1,0 120 1,0135 1,1 150 1,5 170 3,0205

Rys. 1.5.5.30

o,
82 82 87 88 92 102 103 103 103

O~ 10' 51116 51216 51117 51217 51118 51120 51220 51320 51420

C

leN

Co

do Do
max

min

80 105 19 80 LIS 28 85 110 19 85 125 31 90 120 22 100135 25 10015038 100170 55 100210 85

45 114 83 177 46 123 95,5216 58 133 85 216 138 334 242 481 388 900

95 101 100 109 108 121 130 142 165

90 94 9S 101 102 114 120 128 145

PRZYKLAD OZNACZENIA lozyska kulkowego wzdluinego jednokierunkowego serii wymiarowej II, serii Iozysk 511, 0 sred-

nicy d=50 mm:
l. ozysko

kulkov/»

#7d!u2ne

51110

PN-86/M-86260

d

cb._
r/.L

R

PRZYKLAD OZNACZENlA Iozyska walcowego z pierscieniem wewnetrznym bez obrzezy, serii wymiarowej 02, serii lozysk NU02, 0 srednicy

7. LOZYSKA
PN-861M-86260

KULKOWE

WZDLUZNE·
J::

a::

DWUKIERUNKOWE Tabl, 1.55.19. d
50 55 60 60 65 100

d"'50mm:

~~ 'f "'"
, ''/I

...l2:

.:f

r

t orysko

wolcowe NU

NU210

PN-86/M-86180
N

Parametry Iozysk wzdluZnych, mm D, H R Rl
52 57 62 62 67 103 58 45 46 64 47 67 1,1 1,1 1,1 1,1 1,1 1,1 0,6 0,6 0,6 0,6 0,6 1,0

R

Rys. 1.5.5.29.
.. Przedstawiono

e15_~
tyiko tozyska produkowane

NJ

d2d)
4095 4590 50 95 50 110 55 100 85 150

D
95 90 95 110 100 150

Oznacz. C
Iozyska 52310 52211 52212 52312 52213 52220

kN

Co
163 120 123 216 133 334

",.,._ min

do Do
68 69 74 80 79 120

'--'---

95,5 70 78 123 79 138

50 55 60 60 65 100

Odmiany lOZysk walcowych w kraju.

146

PRZYKLAD OZNACZENIA lozyska kulkowego wzdluznego dwukienmkowego serii wymiarowej 23, serii IOZysk 523, 0 §rednicy d=60 mm: t orysko kulko we wzotume 52312 PN-86/M-86260

I

~

dJ 0

I
,

~

.Ai
Do

I

~'"
~l'
~~
.~

do

Rys.1.5.5.31

--

7. wiYSKA KULKOWE SKOSNE·

PN-871M..s6160

b
Tabl. 1.5.5.20.
d D B 12

Parametry
R

lozysk kulkowych
Oznacz. lozyska C daN Co

skosnych, nun
min

rmJ.
""'
[

a

do

Do
maJo

25 47 47 52 52 52 62 30 55 55 62 62 62 72 35 62 62 72 72 72 80 40 68 68 80 80 80 90 45 75 75 85 85 85 100 50 80 80 90 90 90 110

12 0,6 11 0,6 15 1,0 13 1,0 17 1,0 23,S 1,1 26,5 13 1,0 12 13 1,0 17 16 1,0 14 16 1,0 19 16 1,0 27 19 1,1 31 14 1,0 14 14 1,0 19 17 1,1 16 17 1,1 21 17 1,1 31 21 1,5 34,5 15 1,0 15 15 1,0 20 18 1,1 17 18 1,1 23 18 1,1 34 23 1,5 39 16 1,.0 16 16 1,0 22 19 1,1 18 19 1,1 25 19 1,1 37 25 1.5 43 16 1,0 17 16 1,0 23 20 1,1 19 20 1,1 27 20 1,1 39 27 2,0 47 15 15 15 17

7005C 7005A n05C n05A 72058 7305B 7006C 7006A 7206C 1206A 7206B 7306B 7997C 7007A 7207C 7207A 1207B 7307B 7008C 700SA 7208C 720SA 7208B 7308B 7009C 7009A 7209C 7209A 7209B 7309B 7010C 7010A nIOC 7210A 7210B 7310B

1170 1020 1600 1570 1470 2480 1510 1450 2300 2200 204{) 3440 1900 1820 3050 3000 2700 3630 2000 1860 3600 3450 3200 4970 2450 2400 4100 3900 3570 5800 2500 2370 4270 4080 3700 6750

620 590 900 850 765 1280 850 800 1295 1225 1100 1860 1120 1060 1765 1665 1500 2050 1200 1120 2200 2040 1860 2550 1530 1410 2500 2355 2110 3430 1630 1530 2700 2500 2320 4070

47 47 47 47 49 49 52 52 52 52 54 54 57 57 57 60

44

28 28 30 30 30 31 34 34 35 35 35 36 39 ]9 42 42 42 42 44

43 43 47 47 47 55 50 50 57 57 57 65 57 57 65 65 65 71 63 63 73 73 73 70 70 78 78 78
81

~

,JI_
a

~~"'''''' iO
-s

___§__

f__
C
daN

~

C. d. tahl. 1.5.5.20
d D B

'-

-r!3

R

a

Oznacz. lozyska

C

daN

Co

min

do

Do
IIllIX

75

Rys. 1.5.5.32 80
Oznacz. Iozyska Co do

C. d. tabl. 1.5.5.20
d

D

B

R

a 19 26 21 29 43 52 19 27 22 31 47 55 20 28 24 39 50 60 22 31 25 35 53 64

m_in

Da

9)

75 7S 83 83 83 100

90 90 100 100 100 120 60 95 95 110 110 110 130 65 100 100 120 120 120 140 70 110 110 125 125 125 150

55

18 1,1 18 1,1 21 1,5 21 1,5 21 2,5 29 2,0 18 1,1 18 1,1 22 1,5 22 1,5 22 1,5 31 2,1 18 1,1 18 1,1 23 1,5 23 1,5 23 1,5 33 2,1 20 1,1 20 1,1 24 1,5 24 1,5 24 1,5 35 2,1

7011C 7011A 72IIC 7211A 1211B 73118 7012C 7012A 72l2C 7212A 7212B 73128 7013C 7013A 72nc 7213A 7213B 7313B 7014C 7014A 7214C 7214A 7214B 73148

3440 3250 5290 5096 4650 7900 3510 3300 6350 6100 5600 9050 3550 3350 7000 6630 6400 10600 4600 4350 7650 7250 6900 12000

2275 2120 3385 3190 2940 4750 2405 2295 4170 3925 3580 5400 2500 2350 4550 4310 4220 6900 3350 3150 5100 4800 4660 7850

60 60 62 62 62 65 65 65 67 67 67 72 70 70 72 72 76 75 75
77 72

84 84 91 91 91 110 88 88 101 101 101 118 93 93

""'"

85

90

95

77 116 77 116 81 138

111 111 128 103 103 116

III

100

115 115 130 130 130 160 125 125 140 140 140 170 130 130 150 150 150 180 140 140 160 160 160 190 145 145 170 170 170 200 150 150 180 180 180 215

20 1,1 23 20 1,1 32 25 1,5 26 25 1,5 37 25 1,5 56 37 2,1 68 21 I, I 25 21 1,1 35 26 2,0 28 26 2,0 39 26 2,0 59 39 2,1 72 22 1,1 26 22 1, 36 28 2,.0 30 28 2,0 42 28 2,0 64 41 3,0 76 24 1,5 28 24 1,5 39 30 2,0 32 30 2,0 44 ]0 2,0 67 43 3,0 80 24 1,5 28 24 1,5 40 32 2,1 34 32 2,1 47 32 2,1 71 45 3,0 84 24 1,5 29 24 1,5 41 34 2,1 36 34 2,1 50 34 2,1 76 47 3,0 90

7015C 7015A 7215C 7215A 72158 7315B 7016C 7016A 7216C 7216A 7216B 7316C 7017C 7017A 72l7C 7217A 1217B 73178 7018C 7018A 7218C 121SA 7218B 7318B 7019C 7019A 7219C 7219A 72198 7319B 7020C 7020A 7220C 7220A 72208 7320C

I

4750 4500 7900 7650 7100 12500 5900 5550 9]50 8850 8000 13500 6050 5700 9950 9550 9050 14500 7150 6750 12200 11700 10600 15500 7250 7000 13250 12700 12100 17100 7400 7150 14800 14300 13000 19100

3530 3330 5400 5100 4900 8000 4300 4050 6400 6050 5600 9000 4350 4200 6950 6550 6400 10000 5400 5100 8800 8300 7500 11200 5700 5300 9450 8800 8650 12900 6000 5600 10800 10000 9100 15000

80 80 82 82 82 86 85 85 90 90 90 91 90 90 95 95 95 98 96 96 100 100 100 103 102 102 107 107 107
109

106 106 112 112 112 113

130 130 130 158 123 123 14{) 140 140 166 132 132 150 150 150 176 137 137 158 158 158 186 142 142 168 168 168 210

118

J08 108 121 121 121 148 118

Dla Fw/(V'Fp)~e Ola

Fw/(V'Fp»e

(X= 1, Y= 0), (X, Y wg tabl. 1.5.5.2),

F=V·Pp. F~X·V·Fp+Y·Fw'

Seria 70 C i 72 C, a = 15°.

Seria 70 A i 72 A, a= 25°.

Seria 72 B i 73 B,

0=40°.
zewnetrznym d=50 mm:

PRZYKLAD
j wewnetrznym

Iozyska kulkowego skosnego jednorzedowego jednokierunkowego z pierscieniem OZNACZENIA z jednym obrzezem, z katem dziarania a=40o, serii wymiarowej 03, serii lozysk 73 B 0 sredaicy

t ozysko
• Przedstawiono tylko loiyska produkowa.ne w kraju.

kutkowe

skosne

7310

B

PN-87/M-86160

69
1.5.6. ELEMENTY UST ALAJACE

1.5.6.1. PIERSCIENIE OSADCZE SP~ZYNUJl\CE
PN-8J/M-85111

Rodzaj

Z (czop)

Rodzaj

W

(otw6r)
kroweazie / ostre

A

A
~ ~
"b

8

,

<J\

t,
I
'\)0
I

I
-v-

-I --\

I, \10
-c---",'

~~

~~

~~W
Cl

~

8
IJ

'-I-<V
~)

'tJ

~

---

, --~ 1I
I

lC))

f-

f------

a

<Y

~I
Rys. 1.5.6.1.

I

<0')
g(hl7) Pierscienie

I

~')

'"
f\.. "'- '- "" "'-\._" "
---.:..

...,'
f(H13)

~-I)

f (H13)

1
~

~J;

/6

,3

9 (h 11)

JY.

rodzaju Z i wymiary rowk6w na czopie

Rys. 1.5.6.2.

Pierscienie

rodzaju W i wymiary rowk6w w otworze

Tabl. 1.5.6.1.
d Do

Gt6wne wymiary pierscieni
d1 m.m b

rodzaju Z
Fa kN

g
1,0

f

h

U [>(
~

..

...
.17 18 20 22 24 '25 26 28 30 32 35 36 38 40

V\
---

Pierscien dystonsowy

Tab1. 1.5.6.2.
D 37 38 40 42 45 47 48 50 55 56 60 62 63 65 70 75 80 85 88 90 100 105 110 120 130 140 150 160 170 180 39,8 408 43,5 455 Do

Gt6wne wymiary pierscieni rodzaju W
D[ b g

f

h

Fa kN 26,6 27,6 39,7 41,7 42,2 42,7 42,3 59,5 62,2 59,5 60,9 60,5 60,4 76,6 82,5 88,2 109,8 116,6 120,5 123,5 137,2 164,6 172,5 188,2 202,9 218,5 294,0 312,6 332,2 338,1

mm
+0,50 -0,25 +0,78 -0,39

1H l~ ~"?s I~
48 "'44,5 50 458 55 )U,8 56 51,8 60 55,8 +0,46 63 588 -0,92 65 60;8 70 65,5 72 67,5 75 70,5 80 ~74,5 85 795 90 84,5 +0,54 100 94,5 -1.08

1 ,5 20,5 22,2_ 23cl 24 25,9 27,9 296 32,2 33i'~ 35 365

Ig,5

15,7

+-0,21 -0,42

+025 -0'50

9,0 21,0 22,9 23,9 24,.9 26,6 28,6 30,3 33,0

F'O

16,2

2,3 2,4 2,6 2,8 3,0 3,0 3,1 3,2 3,6 3,9

1,1

1,2

1,3 1,6

3,S 1,5

'

~18I ~,9 ~ 1,5
eM
53
5,( 5,1 5,4 5,5 5,8 6,2 6,3 6,6 6,8 7,0 7,4 7,8 8,2 9,0

lJY,5 47 52

,~

175

I~

5,1 6,7 1,5 7,5 8,3 I--9,9 10,5 1,7 10,8 14,7 2,1 15,9 20,6 26,2 27,1 3,0 28,5 I--.17,,~~ ~~,2 38 421 12

--

Worianl

(po/eca

sie)

11~'~ 51;5

11K

rrLXm, ..
PRZYKLAD
Pierscien

Rys. 1.5.6.3. Zamontowanie Iozyska z wykorzystaniem pierseieni osadczych sprezynujacych

~...-.----u

...

57 60 62 6}, 69 72 76,S 81,5 86,5 96,5

2,0

2,15 4,5

2,5

2,65

3,0 3,15 5,3

61,7 61,7 67,6 68,8 73,5 78,9 81,3 84,3 104,9 111,7 118,6 132,3

~H

54,2 59,2 60,2 +0,92 64 2 -0,46 66;' 67,2 69,2 745 79'5 93,5 +1,08 955 -0,54 105,5 112 Jl7 147 158 169 179,5 189,5
+126 -0;53

OZNACZENIA
osodczy

pierscienia osadczego spr«:Zynujllcego rodzaju Z na czopie 0 srednicy d=40 mm: Z 40 PN-81/M-B5111 sprezynujoc»

~

PRZYKLAD
Pierscien

pierscienia osadczego sprezynujacego OZNACZENIA rodzaju W w otworze 0 srednicy D=80 rom: osadczy sprerynujocy
W 80

PN-B1/M-85I

11

m 137

39,0 40,0 42,5 44,5 47,5 49,5 50,5 53 58 59 63 65 66 68 73 78 83,5 88,5 91,5 93,5 104 109 124 134 144 155 165 175 185
114

3,6 3,7 3,9 4,1 4,3 4,4 4,5 4,6 5,0 5,1 5,4

1,5

1,6

3,0

1,75

1,85

3,8

2,0

2,15 4,5

Fa - sila poosiowa.

...

5,6 5,8 6,2 6,6 7,0 7,2 7,4 7,6 8,4 8,7 9,0 9,7 10,2 10,7 11,2 11,6 12,2 13,2

5,5

2,5

2,65 I--5,3

3,0

3,15

6,0 4,0 4,15

7,5

70

],:5.6.2. KRJ\,ZKJ ZAJIEZPlliCZAJJ\_CE Z DWIEM"A SRUBAlvilll
DO WALCOWYCH CZOPo,W WAl.OW

1.5.,6.3. POBKLADIKI ODGINANE DWUOTWOROWE

dwoJ

D

,j!'

1l

8'1

b

K

~

d.,

Hi

SnIt)' M8x2S

L:_
4

mm

35~40 5(1 li:4S 55 (50 60
(rIG

20

RYIl. 1,5.6,4. ~k

Rys., ] .5.65.

pQdkJadka

z:ahezp~ec:zajil:t:y

Rys. t Hi.6. Zamontawnie

Odglllarul, dWIilOlwonlwa

z 'Il'l'Ykor-zy,stanie.m ~h

z..nbezp-icczarj<1Cego

p~lI!Slyna. wale

(l00

~70 (SO ~90

UO

9Q

~:o

70

42

:o!S ~.O 36 ,__ S .-

zo

6 05 ,

1

22110

9 J 8,4 2,0

1,0 32 3,0, 14 13 2,5 M12x:40 5
(1

(110
t;;120 ";130

r12~ 3012

48

W

55 14Q 60
125

]50 6:5

1,014

4'(lll8

11 3,0

.M16x50

PRZYKIAD OZNACZENIA l!mt.ika zaibezpi.ec-zaj41cegoz dw:i~ srnbami () wymiamch D=70nu'll!! i e=30 mm; ,u:'rQzek 7()yJ() PN-70/M l1.tJOI1

PRZYKLAD OZNACZENIA poodkbdki odgioane] dwu.otworowej. Q wymia.racn d3 =]:3 m.m i eo =30 mm, stalcwe]: podlt;rqf1ko 1J)(J{) ,oN 82/.M-820 12

1.5.6.4. ZA_LE:CANE \VYMLiUlY OTWOROW nW1NTOWANYCH DLA CZOPOW KONOO\VYCH WMlJW WAL-COWYCH
Iabl 1.5.6,,4. Wymi _uy ot'Worbw gwinwwanych _J [lojedynczyoh dwa]
12.14,16
18,.19

PN·89H-SSOOO TahL 1.5.6.5. Wymiary otwonlW gwinw-wWlych

r-

cil M4 MS MIS

ill
QHIl

J _11 J4 11 21 25:
3'0 37,S 45

11 3,2 5

I]

4,3

.~,l
6,4

to
l2,5 Ul' 19
22

20,22,24,
25,28

"

30,3.2.,35',36' 3,8,40,42
45.48,53 $5,-5!'i,OOI6JJl5 10,71 80,85,90

M8 8,4 M10 W,S Ml2. U
MUi l1 M___2I) 11 M:24 25 M30 31 Ml6 37

.n
63

28 36 41 So.

iii 7,5 9,3

2'; l,;f! 3,] 3,6
4,7
(I

r
Ry.s. 1.S .Ii 1. WymIary 'otwOJOI\V pojed)~ch

JXldw6jinyclii.

1
35,36,38,40,42
4~ 48,50.,53

01

=

I

.I·-

IJLiDJ

-:---1',1-'-1-(:~1 r-I
20
20 25

MJ

l4W,

l2 15
HI
22

7

5S,56,.60
63,65',7(1

30
36

9:5,HllO,I.05

,00 75 90 J 7l

25

._

9 lJ l6 ]6

'1,75,&0
&5,gO '95, UII0

M12 21
Ml6 25

16
~!I

40
45 SO

Rys, 1.5.6.8. Wymiillry otworow podw6jnych.

n
1.5.6.5. N~TKI
pN-821M-8641g

LOzYSKOWE

1.5.. .6. PODKLADKI ~BATE 6

.s
"

6.!; (vi)

6.-3'( vi)

'"tJ-o
~ ~
d (c 11)
Rys, 1.5.6.10. Podlkliadki zebate Podciecie

'" ~B(h 12)

+

-+

Rys.. 1.5.6.9. Nakr~tki iOZyskowe Tabl. 156.6.
Nr d MlOxO;i5 MI2xJ Ml:5xl M17xl M2,0xl M15xl,5 M30xl,:; M35xl,:; M40xl.S M4j·1.5 M50xl,5 M55.2 M60~2 M(5)(2 M70x2

R - promieri scic;,cia montaZowego wewnetrznego pi erscienialo :iyska (rys. U.5.IS).

wg JPN-89fM-8206.3

Gl6wne wymiazy
nekretek
do

Tabt 1.5.6.7. Glowne wymia:ry podldad,ek
};I

mm

d.

B
4

b 3 I--

Nr MBO
MEl MB2

(ll

d1

dJ
21 25

I. 12

M 8,S 10.5 13,5 15,5 tS,5 27,5

F

KMO
KMI KM2

KM3 KM4 KM5 K..M6 KM.8 K.!\.f9 KM.1O EMil
KMI2

KM7

18 15 22 1 ,5 17 25 21 2'8 24 32 26 38 32 45 J& 44 52 50 58 56 65

4
:5

5'
6

4.
,-5

2.

7 8
]I

7

MIB3 MB4
MaS MB6

15

nn

10

n.s

mm
3 l)
f--

Z
9
f--

z - iIo~6 2~b6w_
Qf>j2p

. Rys, 1.5.6.11. Wymiarywam.p!)dn~roZyskowe

2S
30 40
35

17 20

21 24

9'

I-- !--

MEl7
MBS MB9 MBIO

26 32 38 44
61

3.2 36 42 57
62

28

1

(p +padziatka]

44

11

o

Tabl, 1.5.6..8. Wymiary wahl pod llakn(tId !oZys)kowe
D

49 t6,

'5'5 23
7

7°1~ 1S 61
80 73 79
85

]0 6 2,5
11 7 J 12 l- f-12 13 8 3,5 15

11

I-- f--

KM13
KMI4

as
92 98

MBlI MBll MBl3
MBI4 MB15 MBlli MBI1

59
60

45

50 56

32,S 37,S

1,25

13

12
15

10

55 67

is 79
75 90 80 9S
70
85

:D

KM1S M7Sx2 KMl6 MIIO·2 KM17 M8S·2
KM18

KMl9
KM20
---

M_90·2 M95x2 Ml00.Z

105 95 110 102 16 f- 120 108 16 125 113 17 1.0 4 18 1J0112O

90

112 t76,5I--- 17 81,5 85 102 119 MBIS 90 lOll 126 in r-- 86,5 1,8 MBI9' .95 113 133 10 n,s 95,S .M820 100 12:0 142 12 n.

42,5 47,5 74 r- r-- 52,5 81 57,5 86 s: 62,5 92 r-- 66,5 98 104 8 71,5

69

,

17 20 25

MIOxO,75 Mil,,) M15~1 M17~1

8,9
10,4 13,4 15,4 1,6 0,6

8,2
10,2

M20xl
M25xl,5

1,5

40
4.5 50
55 60 65 \ worianl

35

so

M3IM,5
M35xl,5 M40~1,5 M4S'1,S M50xl,5

18,4 22,7 27,7
32,7 37,1

13,2 15,2 HI,2 22,S 27
32 37

2,5

0,8

3,5 3,5 4,5 4,5 4,5 5,5 5,5 6,5

3 3 3
4 4 4 4 ;5 5 ;5

1,5 1,5 1,5 1,5 ],5 1,5 1,;5

10
75 80 85 95

MSS·2 M60x2 M65x2

PRZYKLAD OZNACZENlA na kn:_tki lOZyskowej 10 numerze .KMIO:
Nokr(;lko to ryskowo KM 10

PRZYKLAD OZNACZENIA zCi:batej0 numerze MBlO:
Podktadka ze;:b% MB 10

podldadki

"---_ z wykonystaniem

_3'

(poleca sie}

M70.2 M75x2

42,1 47,7 52 .57 62

6,S
6,5 6,5

.5

41
47 :52

PN-82/M-86478

PN-82/M-86482

Rys.1.5.6J2. Zamontowanie IOZyskai ~tek JOZyskowych

%

MII!I.2 MiIl5.:2 M90x2

100

MlOO.1

M9S'2

72 77 82 81
92 97

67

57 62 6Ei
71

76 81
9i

8,.S; 8,5 8,5 8.5 10,5 10,5 10,5

s.s

6. 6. 6. ,6 6
6 6 7 7

1,5; 1.5 1,5 1,5 1,5
1,5 1,5

1,5
1,5 2

86 96

tus
i2,.5

2 2 2
:2

1

72 1.5.6..7'. PIERSClENIE
1.PIERSCrnNIE

OSADCZE
OSADCZE LEKKIE
PN.72/M·8.5l01

2. PIERSCffiNIE OSADCZE CmZKm

PN·nn.H5102

d.!f 70
0,5 b

~(v')

-s
c;:)

~

5~
-:S
G

I
Tahl. 15.6.9.
d ... D 36

Cx45"

b(jJ_j) esadcze

Cx45'

Rys, 1..5,,6.13. Pieracienie Wymiary pierseieni d
45 4.8

iekki'e

(ci~ilie) Tabl, 1.5.6.10.

osadozych lekkich
d
D ]30 b c

Wymiary .piecicieni osadczych cililikich
D 85 85 b
<;

b

c

W1rn:;i
M6xlO

D 68
75 75 .80

b

c

nun
36 40 D 13
13

mm
18
18 18

WIrrI<t
MIO'12 f\,UO~16

mm

~

d

D

20 21 .22 24

M6){[2

2S
28 30 34

26
32

42 405 5:0
5Q1

42 15

15
15 is 15 16 1,6

50 :53 55

M8x]2

56 ,60 63

25 36
38 40

52 55
55 58 58'

16
16

16 16
18

70 71
75

67

6S

95 95
110

80 20 80 20 90 20
20 20

20

100 1005
125 130 140 150 170 180

90 95

13S
145 155

23 23

I

IMI2x22

nun
55 55
60 22

b

c

~t

d

Wlm;t

d

D DOl

mm
48 50 MIO'16
53

mm
32 32

b

C

~I

120
2,5 MlOx20

no

155

HiS 180
190 200

26 2,5 26 M12x25 26

2S
28
310
32 34 35 36 26

24

58 60 65
70 70 7.0

22 22 22
22

180

]0
30

30

22 1"6
MIO·18

21 2g

100

100

20
23
23

lO

30
30

Mi6.30 4,0

62

42

62

18 2,5
~[wg

~

M1U,,12

80 85

UO

115 n 120 23

MIn.2!1 M12,,12

200

190

160 220 230 240
261) 270

36
36
36

36

38 M20x35 M20.40
40

75
75 75 110

22 22

55 56 60 63 65
67

900

90 90

42
45

28 2,5 MI0~20 28
2.8

70
7J 75 80

M!]2xZO

95 100 1000 1000 110 115 ll5 1200

28 28 28 28 28 .28

ss
MU·20
2.,5

100 105
110 120

90 95

US 140 150 160
150 1'70

MI6~25

32
32 32

2,5
f---

31
36

M16x28

28 28 28
32

125 130 140
JSO

32 32 32

MI6.U

180 36 180 36 200 38 210 38

4,0 M20x30

36

PN·92JM·82173.

PRZYKLAD

OZNACZENIA

pierseienia csadczego Iekkiego (ci"ilcieg1o) d =- 80 mID 2' wkretami dociskowymi:
8.0 PN-72/M-85101 (PN-72/M-85102)

0

srednicy

Pierscien osodczy

73

1.5.7. USZCZELN1ENIA WAL6,W [23]
1.5.7.1. PIERSCIEN1E GUMOWE USZCZELNIAJJ\CE
PN-1.2IM-869M, P -TI./M.-8696:5

(Vwal~ l2 m!s)

I=f(b)-tabl,

1.5.7.2

it'D-

~

;/ 0,051 AS (AB- powierzGhnie osaarenia !oiysk)
1

A
PN- 72/M-86964

B
PN-72/M-:B6965

Ta:bl. 1.5.7,,2,

Zalemosc
t ..f(b)

b)

JI
Jl
I

I

~~~~-----"',

ft-

Kraw·~dZ'ie 2oo!<rqglit i poierowoc
wofu

-~t11
#'----_ --

b
!,7

.1':.
is
1:;)"

""'17\
~ <il ~~++-,----tr-----+---I-I--I-+HQ
~ PN-8!/M-86960

'rom

T 1m
1,4 I,S

15'';'25'

++

I_

I--

--

-

'b
II

,---_---,"tJ

b

aI

::;S !; 10 02 ~15

1,8
2,0

aj+b)

2,6

Rys. LS.?l. Wmontowanie uszeaehrienia

-s-

oJ
gumowego

Rys. 1.5.7.2. Obudowa uszczel:niecia

Rys, 1.5 ..7.3. Wymiary i budowa uszczelnien: 1- guma, 2-wkladka metalowa, 3 - slPr~a,
4- obudowa metalewa

~ 1\/ ~'\
a) -wyciekaniem b) przenikaniem

,_V -, Ir71'\1

IJ!
przed:

PRZYKt.AD OZNACZENIA pierseienia -.z metalowq wldadkit uszczelniajaca {A) 0 wymiarach d=20 mm, DdiO rom, b =7 mm:
Plerscier: unrc retniojocy A 20x40x 7 PN-72/M-86964

U!SZczelniajl!\cego, - w zewn\CtIZnej obudowie metalowej (8) 00 wymiarach a=20 nun, D~O mm, b =10 mm:
Plerscien u5zczelniaiqcy B 20x40xl0 PN-72/M-86965 mm gumowych 1 miejsc ich esadzenia, ~

Rys. 1.5.1.4. Zabezpieczenie

srodka smarnego, zmieczyszczei! do

Wewnlltrz
-D-,(-A-:-)-SZ-zre-,g"'--D-(B-)---r'__'_-A-"=-7i"---;-:"",,-d_-1,
105

Ta:bt 15.7.]. d ID(A)szere~ D(B)~~ woll:2 A.Bitllt!
10 26 19,22 24 30 22,24 30,32
2&

0\
11
12

~ iD{A)s21.lre1
21 22
40 40

DCB) ~~
40

iii.
21 23 .24 25 26

Gl6wue wymia:ry pierlcieni

.%. D[A)szreg
ss S8 I\\u-~ I'- 6Il
42 f'-=J ~ 62 ( I ~~ I'::-,._
j--.,~~

D (8)

A bB JO 10 1.0 10 10 10 10 100 10 10
10

::,...----.-!_.-.
63 65

-r~--{-A-)-;sr---g'-D-(B-)-'--A-':b-JJ-"'-!.-.I"""-'-~~. 90 908S,95 9~
1064,S

n
13

26

SO 24

12 28

14 28 24,30 32,35 15 30 24,26 32.,35 40 16 30 28
32,35

40

17 32

28,30 35,40

7 7 10 1 10 30,32 7 10 1 28 28,30 1 32 10 :)0,35 7 40 10 10 30,32 '1 10 35',40 JQi 35;40 '1
47
11)

30

10

32,35
42,41 40

40,41 40,41

10 to '1 10
10

55,62 52,55 62,65 72,~Q 55 ,60 62II1<B 7.2,80

2:1 24 25

7

10
tQ 10

13
14 IS

4!1 42

10 10 110 110 10 10 10
10

16 17
18

26 28

45 47 ~2

30
32 35

35 47 35,31 40 4l,SO 52,62 40 41 40 50,52 40,42 41,50 55,62.
45,47'

52

'1 LO

10
10

40,42 47
50,S2

42,47 SQ 41,s0 52 41,50 52 55,62
41,30

10 'I 10 7 HI " 10 10 llD 1
10 10

1 10 to 10
10 W 10 10 10 lO '10 HI 10 10

'1

10

M,n

27 29 II 33 36 31 31 3~

41 48
,50

52,55 10 62,70 5:5,60 ';1 62,7'2 10 10 61,65 II lis.n lO 6Il,62 8 65,/2 HI 80 10 ,65 10 10 65.,68 8 72,80 10 10 n.7S 8 10 75,80 8 85,90 J<O 10·· 80,90 10 10 10
II 62,65

41 43 46 411
49

68 70 12

'90,100 90,100 110 100

reo

9ll,95
9(),9S

90,100 100,110
'l5.JOO

10 10 1I) 10 12
10 12 .10

12

66,5

12 ,69;5 12 71,.5
1273,S 12 76,5

140 130,13:'1 ISO 115, 140 M50 140 120 150
16(l

IIQ

125,130 140 !]Ol,140 150 140, ISO HiO 15G,]60 160,170 161l 1701,180 17ll,180 170,180 180,190 200 200 190,200
140,150

15 IS 12 15 15 ts
12

107

112
H7

LS

15 100 95,105
110
7S

llO
WI!

125 i31) 132
135

155

150
160 160 160 110 180 180

MOS,110 12
100,110' 10

12

160

171)

12 15 12 15 15
12

1:'i 122 1.5 l~ 12.7

is
1.5

132 137
)112

701 72

18 35 30,32 19 20 40 35 30,3.2 35 42,41

40

35,40 40 3Si4{) 47

7 19 10 7 10 20 '1 1111 21 7 10 10

52 55

50 52,55 41,50 52,62 52,.56
62,72

'1

52

75 &0

36
38

.52 62 52

'1 10 1

58
60

80 &5

80 65 6l!,70 15,80 68 12,80 70 72,75 85,90 90 15 80,!!3 80,9111 90.95 80,00 85,90

M,n

62

n

II

10 III HI 10 10 Hi 10
10

80 51 85 S3 56 5~ 61,5
53,5

105 110

110 100,110

12
\0<

12.

79,S

us

IDS 120 1l0,l~ 125: 12S 120,130 140

90

us

10
12

92 95 120 100 .25

l00,IOS liO,US 1(15.,1 ro 115,120' 125 BOo,.IIS 120,125 120 120,125 120,125
131).140

l:l. 81,5 12 12 12 15 15 15 15 12 15 92 IS 15 IS 12 IS 97 1.1 15 102 15 IS

1<ffl
145

170

U 15 IS'
15

15;

ISO ]80 1.5:5 160' 190 165 170 HlO 220 190 230 200 240

190
200 200 210 220 236

190

15 15 1:5 15 IS l~
15 15

147 152 157
162

100

ZOO

15 IS
IS 15 J.S IS

2]5,230 220 230,250

Ill1 15 112 U 182 15192 IS 203

74
1.5.1.2. PIERSCIENIE
Uwap.!

FlLCOWE USZCZELNIAJJ\CE
PN-9l11M-~64R8
{Vwal :s;- 4

1.5.73. USZCZELNIENIA
Tab!. 1.5.7.3. Zalemosc

RO'\VK.OWE

Tabl, 1.5.7.5. Polecane wymiary .rowk6w ussczelnien irOwk:owych
e 0,2 1,5 5 3 0,3 2,0 0,4 2,0 2 5

Tylko dla in_foI1llllcji.

(tabl. U.7.5)
t min liczba mwk6w

Przy nowym projektowaniu nie uZywac.

m/s}

R,,= f(V...l) a
V...oI: mis:
~4

::;6

Ra I'm ~'1,25
~OI63,

R.f

a)

s

4

c)

Rys.1.5.7.5. Wmontowanie piescienia Wlzc.z:elniajJlCego

filcowego

~ ~
Rys. 1.5.7.6. Wymiary pierscienia 6"

"tJ
Rys, 1.5.7.7. Wymiary mwk6w (tabl, 1.5.7.4)

Q

}

fUcowego (tabL 1.5.7.4) PRZYKLAD OZNACZENIA pierscienia fikowego 0 s.rednicy d= 31Jmm.:
Pierscien fiicowy 30 PN-90/I1lf-86488

Tabl. ].5.7.6. Luz lahiry:ntowy,
d,.ol e
.1

mID

Tabl. 1.5.7.4. Wymiary picrScieni filcowych oraz ich wwiOOw, mm
dwoJ b
[74 25 D

I

1(1-;-48 0,2

51h84 0,3 f=5e

85 -+ 110 0,4

Rys, 1.5.7.8. Uszczelnienla

rowkowe

0. 18 21

Di
31 38 39

f
3 3 4

dwe!

b
6,5 6,5 6,5

D

dJ

DI f 5 75 5 77 S 82 5 89 6 91 6 94 6 97 6 99 ,6 101 6 10>4 6
72
']

20

4 5

26 5 18 5
30 S 32 :5 3S 5
36

27 30 37 40
42 44 47 48 38

28

55
58 60

38
40 42

:5 5

s

52
57

so
S4

36; 37 39 <Ill

19 31 33

26 27

74

71 76

56

4
4 4 4

41
43

45 48 49

4

45 48 50 52

:5 5 ,6,5 6,5 6,5

6466 68

43 46 49 51

5] 4 53 4

4

75 7,S 93 78 7,5 96
80 7,5

6,5 6,5 81 70 7,5 88 72 7,5 90
98

59 61,5
66,5

1.5.7.4. USZCZELNIENIA LABIRYNTOWE
(tabl, 1.5.7.6)

L5.7.5. USZCZELNIENlA KOMBINOW ANE

1.5.7.6, USZCZELNIENIA
b)

OLEJOWE ODRZUTNlKlEM
.,2-i-3

OSIOWYM

71,5
73,5

58 65

55
67

4 4
:5 :5 5

53

69

7,5 100 85 1,5 103 88 8,5 108 901 8,5 UO 95 8,5 115 100 10 124
8,2

76,5 79,5 81,5
83,5

86,5 92
l02

89,S ]09

97

U! 7 U6 7 125 8

Rys.1.5.7.11

dlo V",ot;;-7m/s.

75
L

1.5.8. ELEMENTY DO POLAezEN' IIWAL-PIASTN"
1.5.8..1. WPUSTY PRYZMATYCZNE
PRZYKLAD O~ACZENlA :

I ---~---------~-----wyxt;)f1<1f1ie rowko ,-,pus/owego

,

I_

<Ii)

a) wpustu p:ryzma:tycznego zao~lOI1ego pelnego (A), o szeroko§ci b = 12 mm.wysekesci b = 81llIliJj, dhigosci L= 56 mm:

( 1'----~

)

Wpusl pryzmotycmy b) wpustu pryzmatycznego

A 12x8)(56 PN~70/M-85005

trerem

'0) .

pelaego ZlIOlmtglonegojednostronnie (AB ) 00 szerolotci b = 12 rom, wysokosci

h = 8 nun i dhigeeci L ~ 6 DUD: Wpusl prysmotyczny AB 12x8x55 PN-70/M-85005
Rys. 1.5 .. .1. Polaczenie 8 wah! z piasta wpustem pryzmatycznym
.
,

Rys.15.8.2.
wpust6w:

Wymiary j odmiany a) odmiam A,

Tolenmcje ksztaltu i polozenia rowkow: 1. R6WIloleg}ot6
2_ Symetria

b) odmians B • c) odmiana AB

8:J
~

rowka wpustewego rowka wpustowego

- O,5lTIl szerokosci rowka,
- 2,0

11'n

szerokcsei

rowka.

Tab!. 1.5.11.1. Wymiary wpl!JS1:0W oraz rowk6w na wpmty w zalemQsci od!Srednic waru,
Wal Wpust Rowek na wpust

s:zemkosc iii ponad
I-_

. 'boko~c

pwmieii ~enia

DOq.R

b do
10 22 30

Ii

rucbowych zwyldych spo~ b w wale w pisSei w wale W pi~c~e _w.waJ)'l
H9 D!O N9 JS9
I P~ClCl

______!d,:___~

A

6 8
10

s

2 0 3 - 0,025 4 0 s -·'0." "30 6 II '0

2 0 2 +0,025 3 - 0,025:'1 (l 4 S

+ 0,020
.. 0,078 +0,030

+0.060

:g'~9 ±O,OI25 ,,,,,,
-0,030

-0,006 -0,012 -0,042

1,2 3,0
3,5 I,ll 2,5

- 0,0:11

Rys. 1.5..83.

Miejsca osadzenia Wpl!l5t6w

12
17

17

12

Ii
7

0 -0.'OJ0

4
" .) II

+ 0,0)0
0

o

+ 0;1
'0

± 0,015

Tabl. 1.5.8 ..2. Dhigosci normalne wpustdw l.?f (b)
L-

22
30

l~ l!:. ~;
/>=2

Matenllll12,~,
1>=6

16,

il<=4 b..s

u;» 590 MPa.
Uwaga l

sial 0 wytrzymalosci

44 SO
65 75

38 S8

38
44

EO'- '0,036 8
12, 14- 0' '9

50 S8 65
75

·,..8...-gooo
"
--l

10 J6

+ 0,036 + 0,098, e 0 + 0 040 -0036 0 +0,0510 -11,043 0 - 0,052
0 ±002IS-0,OlB

min 0,16 0,08 1,0 0,16 0,08 1,4 1.,8 +0,1 0,16 0,08 0 0,25 O,ltl 2.3 2,8 0,,25 0,15
IIllIA

4,0
$,0

16-o,1M3~I:;..:;O __
IS U

12 14+0,043+0,120

,.'

-0,061

~

~

3,3 3,3 3,8 4,3 4,4 +0,2 4,9 0 5,4 5,4 6,4 7,4

0,25 0,4 0,4 0,4

b~3

20

W przypadku wykonania 00 wale ki!OCu wpustow
0=16 b-18b=20 0=22 0,-25 b"'l0 b~.28 0=32 0=36 11=40 1>~20 b=2'l poleca si~ romcszczenie ieh w j~j p,las:zczy:Znie i j~ell istaieje Diotliwo:i6 wykonani,e w jcdnak.owej

no
130 150

95

85

85

]]0 211 130 32
ISO l70
1(){)

95

22 0''''2 2.5 -,"oU

°

12
16 18
14 -,

h2~Orl--~~---+----+-----+---~
00I 22 +0,052 1'0 25 0

18

14

'. 28 r3~2<+-----I~----+----+-------I------I
± 0,031 -0,026 - 0,088

+0,149 + 0;065

±O- 026

-0,,022 - 0,,014

9,0 10
11

6,0 7,0+ 0;2 1,5 0 9,0

0,4 0,4
0,6

0,25 01,25 0',25 0,25 0,25
0,4 0,4, 0,4 0,4 0,7

0,16

0,6

0,6 0,6

0.,61,0
1,0 I,D

0,4-

170
200 230

36 0 20 36 40 _ 0 062 22 0 40 + 0,062 + 0,1811 0 45 ' 2:5 - 0,130 45 0 + O,OgO - 0,062

12 13 2Q
15 11 +0,3
I)

8,4
9,4

0,7
0,7 0,7 1,2 2,0

L"

t~l!_:5,
11=45 b=50

22~1

250,

,..

SZeIokntcl .

260 290 63 0 32 '0 63 + 0,074 + 0,220 0 +0,100 -0,074 290 330 70 -0,014· 36 -(l.16~ 70 I) 330 380 80 4080

230 260

so

101,4
11,4 +0,3

56

28 32

501 56

;!:;

0,037

-0,032. -0,106

20
22
25

12,4
12,4 ]4,4

0

I,D 1,6 1,6

15,4

1,6 2,5

1,2 1,2

76
1.5.8.2. WPUSTY CZ6LENKOWE
b PN-73/M-8500!l

1.,5.8.3. KLINY S'fYCZNE

PN-731M-8500i

Rys,.1.5,8.1. Wymiary kliiI10W

Rys, 1.5.8.4. Pulil!=Zenie walu z pi~ cz6Jenkowytn

wpustem

A

I-<II,-- __

d,,___ _

__' Tabl. 1.5.8.4.

Rys, 1.5.8.5. Miejsea osadzenia wpust6w
0

Wymiruy klin6,w oraz rowk6w

nil kliny, mm
minimax
Klin s

PRZYKLAD OZNACTENIA wpustu c.z61enkowego szet(»)rosci b"" 4 rom i \VYsoka§ci h = 6,5 rum:
Wpust c.:6tenkowy 4xo,5 PN-73/M-85008

\i:j~1
I~
Rys, 1.5.8.6. Wymiary

-

WaJ d 60
63 65 b !9.3 (h II) 1

Rowek

1l

t

min mruc.

R

Tclerancje ksztaltu i polczenie rowk6w : 1. R6wn.olegl-o§6 2. Symetria

19,8 20,2
21,0 22,5 23;,2 24,0 24,8 25,6 27,8 28,6 30 I 13,2 33,9 346 37,7

7,3'1,2

[i:J
~

rowka wpustowego - 0,5 IT,,, szerokosci rowka, rowka wpustowege - 2"O.f.G szerokosci rowka,

~

n

wpust6w cz6Rookowych

gO

75

Tabl, U,8.]. Wymiary wpustow Ofa!Zrawk6w na wpusty
Wit

w wleZnosc.i od srednic wal6w, nun
DR

85' 90

8

0,6

01,8

8,31,2

0,4

0,6

95
100 iI.lO 120 125 130 140
150

Wpust
b:dJ' L

Rowek

wpust
p:romi~fl

9

'9,3~

d ponad! do 6 8
10 12 17

b (h9) b (h 12)
.2~.2,6 2x3,7 2,5x),1

odchylld dill. polll.C2 . wal-piasta mie.SZ3ilych wt!aczanych .. ~_-==;:::::L=- __ I-'=:::: __ =='_,~ U w. wale W '~;;CI-~ W waie ~ pl~. " i piascie
N9 J~9 P9

.m

Rys, 1.5.8.8. Miejsca osadzenia klinow
10

t,+ °0.1,

t.,+ 01

01

,1

zaokrqglenia
R

10,31,2 1,0 1,2 114W,2 '0 12 -(+OJ
' 0

Poleca sie dobierac
'0,7 1,0

max .2,9 1,9 2,5 3,8 3,5 5,0 4,,5' :'5,5 5,0 6,5

mill

8 10
12

6,8
9,7 9,7 9,7

3x3',7
3x5

12.6
12,6 15,7 15,7 18,6

7 10 I'D lO 13 13 16

2 -0,004 - 0,0'29

i.s

39,1
42,1 43,5

11

dlugosc L 0 10.; 15 % wiekszaod dlugosci piasty.
Dlugosci
50,56,63,70, so, 90, IOU, t 10, 125, 140, 160', 18.0,200, 220,250.,280, 320, 360,400 mID.

+ 0,0125
- 0,0125

- 0;006
- 0,031

3 4 5
6

'1,0 ],0 1,0 1,4 1,4
1,8 2,3 2,3 2,,8

160 170 180 0"J6 0,08

aormalne klinow:

449
49,6 5),0

12 14
1,6

4)(5
4~6,5

i.s

]900 200

2,0

14,41,3

1,2

1,6

11 22

S~6,5 5~7,S 6x7,5

16
19 19 22 22

I]

18,,6

- 0,030

+ 0,015 - 0,oI5

- 0,012 - 0,042

PRZYKLAD OZNACZENIA klina stycznego zwyklego Z (skladajaeego si~ z dwoch cZl<sci) 0 s2ie:l'OkoSci b "'=24 mm, wysokosci h =8 mm i dlugosci L= 100 mm:
Klin slyczny 24x8xlOO
0,25 0,[6

6'9
8"9

2,8 2,8
3,3 3,3

PN-73/M-85007

21,6

lidO

24,S
21,,6 27,3 3],4

25
8 10

7,.5 -0,036

2.2 30

301
38

IOxB

s-n

28
32

o

+ 0,018
- 0,,018

- 0,015
- 0,051

10

6 B

3;3,
O,-W 0,25

R.o·zroi:aia siGj! liny styczne: k Z - zwykle (tabL 1.5.8.4), W - wzmocnicne db obci~

zmiennych.

Material na wpusty i ldin:y:: stal 0 v,'YlIzYmaJosci Rm:) 590

MP... '

a)

] .5.8.4. POL1\CZENIA W1ELOWYPUSTOWE ROWNOLEGLE
1. Gl..OWNE
WYMlARY 2. 'fOLERANCm I FASOW ANIA,

CHROPOWATOSC
W polaczeniach wielowypustowych og6lnego przeznaczenia

POWlERZCJ-I1'{[
3 rodzaje

wys~ujil.

b)

B

na wewnetrznej Sl"ednicy (d) PN-ISO 14:1994, na zewn ..trznej Srednicy (D), na bokaoh \V)1pllllIDW (B ). Rozr6Znia si~ 3 rodzaje polil.czen: przesuwane, luZne i. spcczyukowe. osiowan:
Tabl. 1.5.8.6. Polecane tolerancje otwor6w i wat6w Rodza] Rodzaj Tolerancje otworu b!iZ ulepszania ulepszaae
poobr6boo B D
HfO

c)

osiowania

poqc=ia
przesuwane luinc spoczynkowe

d

I

po obroroe
B D d HID H7

Toleraneje walka B <f11 '9 hID dl1 (9
hlO 17

Ii

H9

H7 HIT

Hli

011

an
f7 <]7 h7

D

d

gl
h7
-

17

all

D

przesuwene luzne
spe<:Z)'Dkowe

H9

III

1-111 H7

HI T

Rys. 1.5.8.'9. Zarys: a) walka przy osiewaniu na d• b) walka przy osiowani u nil D' lub B, c) zarys otworu

przesuwane B
luzae spoczyakowe
H8

HII

HI1

HB

1111 HII

97

nr

all all
011

A
«;

Tabl. 1.5 ..8.5, Wymlary nominalne pohl.czen, mm
Sooa lekka
W)'pllllfiiiw Seria srednil!

PRZYKLAD pol~ao

OZNACZENIA:

A

Liczha Z
6

d

D

lEI
7

d.
mill

f
1,25 1,84 1,77

e
mal(

2S 32 36 412

23 26

26 30 32
36

6

6

22,1 24,6 26,7

""'"

""'" =

a

R

~~~w
Z

d 11

D

B
3,0

dl
min

f
IIlW!

e
mlIlX

a
U1:d

R
mID:

Z= 8, d ~ 36 rnm, B=7mm - osiowanego na d pl"l)' pasowaniach D~40mm, na d

f("'"

354

1lI,3 0',2 3;85 0,3 0,2 4,03 0;3 0,2 0,4 0,3

8

46 52
56 62

6 304 1,89 40 7 34:5 1,78 46 8 401,.4 1,68 50 9 44,6 1,61 58 10 49,7 272 62 10 53,6 2:76

2,71

6

3,46 0,4 0,3
5,03 5,75 4 &9 6)S

68

12 59,,8

2,48

G,5 0,5 7,31 0,5 0,5

0,.4 0,3 0,4 0,3 0,5 0,5

1,6 13 16, 3,5 12,0 1,5 0,32 1,(; 20 4,0 14,5 2,1 0,16 18 22 5,0 1'6,1 2,0 01,45 21 25 5,0 19,5 2,0 1,95 23 2& 6,0 21,3 2,3 1,34 26 32 6;0 23,4 2,9 1,65 2.~ 34 7,0 25,9 2,9 1.70 32 36 42 Ml 56 62

]4

9,9

7/. na

0,3 0,3 0,3 0,3

0;3

0,3

nHlO all'

na B /}19/:

0,:2 0,2 0,2

d-8x36

H7 x10 H10x7 H9 17 011 0'11'

0,3

otworu tego PQ~zen1a,:
<j-8x36H 7Y4DH 1Ox7H9,

100

12 6,9,6 2,54 5,45 0,5 0,5 79,3 2,67 8,62 0,5 0,5 92 98 14 89,4 2,36 10,08 0,5 0,.5 102 108 1.6 99,9 2,2] H,'1I9 0,5 O,S 112 120 18 JO.~,I! 3,23 10,72 0,5 00,5 82

72

78

~

83 12

52

38 6,.0 42 7,.0 48 8,0 54 9,0 65 10
60 10

n

12

33,5 39,5 42,7 48,7 52,2 57,8 67,4 71,1 1!7,3

29,4

2,9 2,57 4,1 0,86

3.,Q R,m 01,4

3,3 0,15

4,00 2,44

4..7 2,50 , 5,0 2,40 3,00 4,50

Wymiary

ai' t, c ,

G,

R do informaejl

10

92 92 102 102 112 112 125

72 112

81

l2

12

5,4 5) L4 4,9 16 18 10 ,,3 6,4

5,4

-

00,3, 0,41 0,3 0,5 0,5 0,5 0,5 '05 0,5 0:5 0,5 0,5 ill,S 0,5 05 0,5 0,5 (I,S 0,5

0,4 0,4 0,3 00,4 0,3

0;2 0,2 0,3

walka tego polaczenia:
0'-3>:360>:40011 x 7d 1 I,

d Rys. L5.8.10. Tolerancja i pasowania, clhropowams.c powierzchni przy osiewaniu: a) na d, b) I1a D" c) na B

- osiowanego na D przy pasowaaiach D HIj na til' na B..HIt.:
hlO

D-8x35x40 ~~ x71J~b'

- osiowanego ua B pr.zy pasewaniach
1181

BHB tl7'

na D!flJ . 011'
fflx7~

3. TOLERANCJA

8-8x36x4D

976?

4,40

6,3Q

KSZTAt TU J POLOZENIA: Tolerancja symetrii. ~ - .IT? szerQkosci wypustu B.

0:5

0,5

78

1.5.9. KONSTRUOWANIE
1.5.9.]. DOKLADNOSC
1. KLASY DOlKLADNOSCl I RODZAJE PASOWAN wyknnania kM~wykonania

KOL

mBATYCH
KOt. ZijBATICH
[6], [18], [21], [26]

WYKONANiA

baty,ch.

Ustala sif2dwanaseie

klas dokladnosci

numeru normy.

kola. sklada Ili~ z tezech liczb i. dwoch liter oraz gdzie:

FYi = (W' + O,684X)m

,

mm,

Dla to! ~batych W cgolne] budowie maszyn korzystamy 1: 6, 7, 8, 9 klasy dokladnosci (tahl. 1.5.2.4, 1,5.2.18).

gania dotyczaoe

DJa kaMej klasy dokladnesei

ustala silt. okresloae - dokladnosoi lcinem.atyc:znej, - plynnosci 'pracy, - przylegama zttb6w.

wyma-

Pierwsza liczba oznacza klasf(_wg wymagaiI dotyc~cycll dekladnosci kinematycznei, druga - klase wg wymagan dot)' czaeych plyImosci pracy, ttzecia - ldasl(. wg wymagail doty. czqcycb przylegania zf(_b6w,pierwsza z liter- rodzaj pasowa nia, druga=rodzaj tolerancji luzu boeznego. Liczby mi~zy soba ornz od liter oddziela sj~ my~1nikami. PRZYKLAD OZNACZENlA dokladnosci wykonania kola walcowego 8 k1asy wg wymagab dotycsacych dokladnosci kinematycznej, 7 Idasy wg W)'IDll.gam. dotyCZllcych plynnosci prncy, 7 klasy wg wymagan dotycZ<\cych przylegania

W'- dlugosc wzdfui wspol.ncj normalnej dla m = 1 znm; W''''f(Z), mm (tabl. 1.5.9.2), X - wspOlczymnik przesuniecia,
m - modul zazebienie,
rnIll.

Rzeczywista dIDgosc wzdtuZ wsp61nej ncrmalne] (podawarut

na rysunkn wykonawczym kola)
gdzie:

z!;.b6_wz.r:D:Znych klas doktadaosci
czemame

Dopuszeza si~ przyjmowanie wymagaii dotyczacych do. ktadnosci kinematycznej, ptynnosc:li pracy eraz przylegania

z nastepujacyrni

ograni-

E;_

W=('H{-Ewm.)-Twm, mm, E",= ~ uajmniejsza odchylka Sredniej dlugosc, PQmiarowej; Ewms=E':'rm+E;"=, Ji.m.
pasewania, klasa dckladnosci), I sldadni.k (tabl, 1.5.9.3) , .urn, E';"_ = f(Fr}, 11 skladnik (tab1.1.5.9.4), .urn, T..... - toleranoja sredniej dfu.gos.ci pomiarowej
=

fed, rodzaj

z<;_l:I6w z pasowsniem
8-7-7-80 2. ntUGOSC
PRZEZ

B, tolc:raJ:lcja luzu bocznego

a:

- wymagania

dotyczaoe plynnosci praey mog<i byt przyjmo -

wane z Idasy "W)'±Szejnajwyiej 0. 2 klasy lub nizszej 1 Ida. se. wymagania dntyczace doldadnosci kinematycznej,

mz

°

PN-79/M-88522.01 WSPOLNRT NORMALNEJ (dla kat waloowych)

1dasy nizsze] 0 1 klase niZ wymagania pracy.

- wymagania

przylega.nia

Z<eb6w mogll,_ bye przyjmowane z dotyczace plynnosci

z,

wzrxuz
~6w

(tabl, 1.5.9.5);

T"",=f(rodzaj pasowania,

rancji.

Usta:la sie. sZeSc rodzaj6w pasoWaD wsp61pracLljl\.cych ~61 przekla.di:l!i A, B, D, E, H :i osiem rodza.j6w tolerancji 11;, luzu bocznego .11", y, Z, a, b, c, t:J: h. Symbole SIl uszere go wane W kolejnosci mmiej szania luzu boeznego ijego tole-

c..

Dlugosc wzdlui wspelnej nonnalnej (dlugosc pomiarowa - W) - odleglosc mi«dzy r'OZnoimiennymi powierzchniami bocznymi ~bow kola zebstego walcowego mierzona wzdluZ wsp6lnej nOImalnej dlo tych powierzehni (rys.. 1.5.9.1). a)

rodzaj toleraneji, Fr), .urn, Fr - dopuszezalne bide promieniowe lmibienia, .um, (tabl. 1.5.9 .. ); Fr=f (klasa doldadnosci, d, m). 6 PRZYKtAD 1: Kola 0 dokiadnoilci 7-c, m = 5 mm, Z = 42, x=O, d=m·Z= 5,42'" 2]0 mm, (Zw'" 5).
Wl=(W'+Oi684x)m=(13,8728-H),684·0)·5~69,364mm E":",.=O,080 (tabl. 1.5.9.2),

h1dmoSci tabl, 1.5.9.L

Rndzajepasawari

kiM 2i(j_batychw zaleznosci

od klas dok-

Tabl, 1.5.9.1. Zale±nogc mic;.dzy rodzajem: pasowsa doldadn(l.~ci .
Rodzaj pa.sQVt'aDia

a klasl1.
E
H

Rys, 1.5.9.1.

Sehemat pomiaru
dlugosci wzd.hJZ
wsp6lnej normalnej W przez

mm (tabl.l.5.9.3), ~= 0,056 mID (tabL 1.5.9.6), E";''_ '" 0,014 mm (tabl, 1.5.9.4), (Fr=O,056 0l.Il!,l, E .. ms- = E':ms +E';"_ ~ o,osa + 0,0114= 0,094 mrn, T_ = 0,01 mm (tabl, LS.9.5), W=( W,-EwlM} - T""" ~ (69,364-0,094) -&,07=69,27-8,07

mm.

A pracy
3-;12.

B 3.,H

C

D

~ua@~~~g~gM
ooty~h

·no§Cl

3.,9 3.,8 3,,1 3.7

ltodlzajom pasowan HiE odpowiada tolerancja luzu boeznego b , a rodzajom. J1·asOWaD. D, C, B, A odpowiadajlt kolejno toleraneje luzu bocznego d, c, b, a Oznaczenie dokladnosci wyk:c:mania. sklada 8il( z symbolu lIdasy dokladnoSci, symbolu rod.zl!]1ll pasewania i numeru IlOrmy. PRZYKl..AD OZNACZENIA do.ldadnosci wykonania koliII.wal~wego 7 klasy ~old:adnosci!.z pasowaniem C i odpoWladaJi!.Cym mu rodzajem toleraacji Iuzu bocznege ( c) 7-C PN-79/M-88522.01 Dla.k61waloowych - PN-79IM-88522.1I1, dla k61 stoZkowych - .PN-81l1.M=88522.03, dla lk6~ slimalrnwych - PN-81l1M-88522,,04. Przy kombinacji klas doldadnooci oznaezenie dokladnosci

~b6w:
3.) dla k61
0

z,

il) dla koi 0 z~bach skos.mych

bach prostych,

ZIt-

(dJllk6Jlsro%koW)fch i kDHlimrumwych) Grubose zeba po eieciwie I( S) -drugooc d~ciwy odpowia.daj ~ca gmbosci mmnalnej zctba (rys. 1.5.9.2). 3.t. Dla k61 stozkowych 0 z«b_!lch prostych !!ominalna gru-

3.. GRUB OS'" Z~ A P 0 cmCIWIE '~_

bo'sc zeba po cieciwie
gdzie

SJlL(l)=

0.8830

S"l(lj'

nun,

(ko1!a~batego)
dzialowej irednicy

8'1(2) -

grul}osc zeba ~bnika

po zewnetrzne] po
d~iOO

Sel= (l,571+O,728X.+Xn)mfL,
Liczba zebcw na dlugosci wsp6lnej normalnei ( I.ic:zba~b6w kola zl(batego walcowego majduj~casi(( r~bie dlugosci wzdfui: wsp6lnej nonnaJ!nej (rys. 1.S.9.t) Z..= feZ) (tabl U.9.2), gdzie Z - liczba z<;_oo,w mierzonego kola. NominaIna dfugosc W; (dlao = 20")

z..)W

ob Rys. 1.5.9'.2. Sehemat pomiaru grubosci zeba

., mm, Se.=1t·mle-S~I' mm, gdzie Xu - wsp6kzynDtik przesuni(j_cia promieni.owego, XT1- wsp6tczynWk przesnniecia t:mgencjamego, m~ - modul obwodowy

zewn~tr7ny, rom.

TabL [.5.9.2. DliugoBcwzdluZwsp61nej Z
II 12, 13

Ilonnalnej W'

W:

mID

{illa X= 0, 0'=20.° W'
2),,1I5H ,Cl6S3!lA, ,(11)'94 ,0934 ,1074 23,1214 26,0875

meet

mm)
,------,Modul m mm

:Zw

W'
4,5822 ,5963 ,6103 ,6243 ,63&3 4,6523 1,6184 ,6324 ,6404 ,6604 ,6744 ,68&4 1,. ~ 10;6966 ,1106 10.1246

Z

Zw

W'
10,7386 ,1526 ,7666 ,18D6 10,8086 13,7748 ;1888 ,8018 ,8168 ,8~i)8 ,~B

z z..
47 48 49 50 51 52 53 54 55 56 57 58 6

Z
65 66 67 6S: 69 70 71 14 75 16

z...
8

Z
Sj 85 86 87 88 89 90 91 92 93 94 97 98 99 HlO

z'"
10

W'
29,20n ,2.217 ,2357 ,2497 ,2637 2')2777 12,243,8 ,25.58 ,2,718 ,28$8 ,2998 ,3139 31.,3559 35,33.20 ,3360 35,3~ao'

IS 16 11 18 19 20 21

14 2

.21

J

~

2J 26 21 28

;;73~rOS1~
43 44 4S 46

29 30 31 4 32 JJ 34 35 36 37 38 )9:5 40

,1946

4

6

13.8868 16,8:530 ,8670 ";8810

::j~: ~~ :&m ~~
I

7

16,89'50 ,:9090' ,.92301 ,9370 ,.95"10 16,%50 19,9311 ,9452 ,9592 ,9732 19,9'872 20,0012. 2f1,04l2 23,0093 I ,0233 230373

'oVleuz~bienia Fz, Ji-m Tabt L5.9.6.DopWizczalne promiefo:.;---=-----'---~-, !licie Klasa doldadno~~ 8 II 6 7 I I ,d, rom
1

9'

~~~~~~~,__,_=~~r-·~-~·~~~~'-~;~ro~~~7~12~S~~~00~~~8~~J,--,.>~1 .. ~~f~~~_'~>~800~' >1.25 >400. >S(JO ,>12:5 ~OO >81?9J I ,;01~,00 :::800 -:-:16001 -:::125~I~~ ~1600 :f125 ,,:400 $IIK)' ~1600 ~125 ~O[l ~~ ~Ui~I~\,,~~ieni3 Fr, ILm
Dopuszczalnc 36 45 bicie prunnertJo;':-:":"6~l~';;;;III1;"::"';;';'9{l":"':"-1-I"-s-o--'I-I°o--r, 63

~i
9 79 80 81
&l

-:-1-::-12:::1

,1W'
,,!ISS

28
32 _

25

36

,,1295
,,143S ,IS75

11

45 :50 ~

40

45

56 63 _

50

63 7.__

SO 56

40

63 71 80

SO 56

80 90 100

71&0

7I 90 100 112

45
5 ~ ~

506

11

.l---......J.._....L..._ll-----'

IO{l

90

80

112 125

100 112
125 14tl'

90

100

80 _

90 111 125
__

100 111 l25 125 IW l6(1 200

.--'-~

160 200

140

61 ~64
<1:1

8

10

:h~1995 19,1657 ,1797 29,1931

:~m;~
1

:~m

12

Tahl, 1.5.9.7. Najmniejsza

Tabl. 1.5.9,3. Najmniejsza

odchy!:ka sredniej dlugosci pomiarowej

E";m, p.m

!~ ~o ~12S ~180 1!5(l ~15 ~i
'0. .., H 6 6

'irlj
C B

.!!

:.j
Ii 9 6

~

Sredoicapudzialowa d, mm >&0 >125 >1&0>250 >315 >400 ~oo >630

~OO
p'm

~oo

~30 :;:SOlI
160

EWIll6,

i ,i
.::'1

ci~iwy~ba Ej"", tLID

odchylka. Sredniej stalej

Tab!. 1.5.9.8,. WllItcI$i
wspMczynnika Rrnha;j H
I

K,

~iii

:;e ,.,

I
Normalny modul' iSredni

SrMnia ~redniclI'podziW:owa dm, mm

Wsp6lczynni\: K,

dill ~12S 125-<dm?,OOI400<dm:$lOO Kli.t stozka podzialowegc ll, st :::zO :;:45 >45 ::;20 :<;:45>4 ~0:E'lS
20 20 25
-

pa.sowania
E

La;

!

mm,
mm

20<

21K

20<

>45

Klasa dokladooicl wg 'iI')'l:!lllga6~ipracy 9 7 8 6 1,0 0,9

7 7

]0

8

10 10

11 12
12

E
D
C

2024128 25 30 130

35

14 30 50. 55

14 16 35 40
5,5 60

16
18 4tO

18
20

211 22

21
25

45
60 70 70

45 50
7,0 7.0 80

50 55 10
80 90

55 60
100

I--+-'--l

6 30 35 40 7 35 411 50 84050506070 70

90

no
A,

,65060 7 55

7080 90 70 SO 100

100 A10 ],"0 140 HO 120 140 1411

60 80 80 1001 110 7.0 80 100 110 120 80 1~lllOI1201140 7 100 110 120 140 180 8 100 110 140 140 180 9 110120 140 160 200 6 120 140 180 200 2201 7 140 180 2110 2110 2501 S 160200 200 250 280. 9 180 200 250 2110 2S0

200 250 280 300 3511

200 200. 2501 280
250 2S0 300

120 140 160 IlI0

140 14() L40 J60 l80 200 200 200

ZOO
220

25Q

H 7 6,3:;:m( nn 25 to ~m< 1,6 28
16 ~m<2:5

3,:5~m c .0,3 22

[ ~m(3,:5

22

-

28

22 28 32 15 32 30 28 36 36 34

E;r"",

sz

p.m 30 36

38 40

30

_

36 40

311 36 40 40

50

48

65

50 55 55 60

4:5 4:$
55 60

SO

D C B
A

1,45 1,8 2,4 3,45,0

1,6

2;0

2,7

2)

-

3,~

3,2

3,8 S,5

4)

4,,6
6,6

6,01

2t!0 300 350 300 350 350 ]50 350 400' 350 400 500
(II sldad.Wk)

Tabl, 1.5.9.9.

.' Tolerancja

.. SIednitlj

s1aJeJ cJ

J'~
"a.!l
o~

Tabt 1.5.9.4. NajIDIriejsza ,od!chylb Aredn.iej dbIgosci pomiarowe] E';'_, pm Dcpuszczalne bieie promieniowe llZt;;t>il.lnia F" J.Lm
>8 >10 1>121 16] >2°1>251>3-21:>40 1 >50 1 >60 :$8 :<;:10 ~121 ~161 :$20i::SZs ~32 ~' SO ~o ~80
<,

s

S!

>8 >10 >12 <16 >20 >25 >32 ~o ;:<;:25 ;92 ~, $50 ~IO ~12 ~16 ~
22

Depuszcsalne

hieie promieniowe

• Tol&ran~a §rednjcJ staleJ tlIIOCIW)'

>200 >2:l~1)]20 >400 >50 >60 >,80 ..::125 :<:100 <HiO :$250 :.;320 E400 ~OO EOO :s.80 ~I(JIJ ~ To -... a H, pm •• .•• tf<_tJ
110

z\;_ba T. c, , 'a F. m UZ<ibi~ ;:'25' >160

. '«"iwy uno'

tLm

no

I

I

;:::100 ;:::1251 ::;16{) 22 25

>80

>IO~I >1251>160

2

2

3

I

3

I" I

Najmrucjsza :5

I

odchylka ~ej

7

I

9

I

11

I

14

I 18

dhigosei pomiarowej

I

E;'..... JLm

~OO

~50

>200 I >250

1~321!1 ~oo ~500 70 90

>l20

>400

1J d
I:l

b
II

15 28 :30 34 40 4!l
52 55

21

30

24

35

I

45

55

I

I 110

48 60

36

26 32
40 52
65

4:5 58

28 36

75

52 65 85

42

32

38 48 60
75

95

110 :55 65 75 1<l' SO 9:5 110 [40 85 100 120 130 no 130 150 1:80 220

42

50

60

70 90

90

no

200 230 2~O 320

no

130

160 200

310 3,80 4BO ~OO 7S0 400 500 6.300 750 950

160 200 260

200 250

320 400 500 600

:I~
380 480

...,;ij ,_,
~~~

Tabl 1.5.9.5. Tolerancja ~edniej dlugosci pomiarowej
Dopuzc,zaJlne bide promieniowe ~bienia

T11'11" Jl.m
,FT p.m ,------,--

Tabl, 1.. .9.10. 5

Dopuszczalne

bicie

pronUeOJ

'owe lIl2~bienia Fr, J.1.f1l
-------~--1

~.~' n
,:a

Klasa doldadm.~

I

~
>115 ;:4(101 >800 ~12S $OO~OO~1600
56 63 71 80 9S 8~ 100 90 112 125 100 115 140 112 140 160 125 160 180

>8 >10 >12 -as >,20 >25 ;.32 >40 >:50 >6(11)80 >100 >D.S >1601>200 >250 >320 ,>400 $I <101'~12 :E16 :$20 :$25 ~2 .$0 ~5(1 ~O SI(ll~lOO ::-;:L25 :;:]60 ~00i~50 ~20 <400 ~OO
16 25 30 18 25 30 20 25 35 Toleraneja ,§redoiej 20 20 22 25 211 30 35 40 40 45 45 50 dhtgo§ci pomiarowej T..ttl, 25 28 30 4(1 155 40 40 M 70 110 60 70 90 no 120 SO 55 60 70 100 100 120 140 60 8£1 90 100 110 '''0 150 18(1' 80 100 110 120 140 180 200 250 110 120 HiO 180 2.20 240 300 350 1400 160 180 220 2511 300 3,50 400 80 100 120 140 180 240 250 300 24!l 280 35'0 300 400 500 400 500 600 550 700 8011 ~m 70 100 140 200 160 250 4(]0 350 450 550 ~50 550 100 600 SOG 800 800 90(1 1100 1100 1.200 1400 100 160 280 1~0 240 JOO

B fl,E h 16 D d 20 C c 28

l

-

II b 35 AI II 45

z --y
K

40 4{) 50 50

40 55

45 60

rr

6 II '} II d mm 1---,-_-.-_.-:--::--::-r-,-----,_.;;;;Sredni:;.;:..::=·.::;CII:..!podzi&!:.::.=' :;:·~o~"3>t'251>400 >800 I >125 >400 >8'00 I 1>125 >400 >800JJ 7; $,OO :E800~l500j ~125 :E4OO~gOO~16OOj !,;125, S400 ~OO ~I'600 61 . b' " ~-L--~--~~4-~---L~.~.~,--~.~.~~e~~lrnm ~,~ Dopuszczajne b:icu: prOIJJleJ).lo;:- 63 80 _ -~;-m=.' -( ·3."5+'1;--:;5;---C~;;--:6'----;4--;-5 -----;+36 53 63 _ ", 1l 90 100 3,5 ~ m {' 6,3 28 40 50 S6 40 56 n 110 SO 80 100 112

i

60 70 90

60 60 70 70 80 90 90 100 100 100 110 120

5,J~m< 10 10~m<16 16~m<25

32 36 -

45 50 -

56 63 -

63 71 -

45 63, 50 71 6080100

sn

90

90 100 112

56

6~ 7'

90 100

112 US

125 140

80
Rzeczywista grubose zeba po cieciwie (podawana sunku wykonawczym kola) ry4. WYSOKOSC
d",=132 mm,

ria

dm=.m"",Z=-,2·32 K. = 3 {tabl. 1.5.9.8} Fr = 0,071 mm{tabl. 1.5.9.10) T,io=O,1l

~ 132 mm,

DO C~ClWY

91 ~(SDl-E,<:s)-'1j", rom 82 =(Sll'2- Ei~) -7; .., mm -

[klasa doklaOOollci- 8,l"Ocizajpasllw.ania -C),

(dla k& skl'lkowych i kill ~limak:owycb)

dla zebnika, dla kola Zll(,harego',

(klasa dokiadnosci -8,
ID.,,"'-4,21llID), (Fr=O,011

4.1. Wysokosc do cieeiwy Zl(ba.kola z~batcgo stoZkowego ( hQ,) ~ najkrntsza odleglosc ad! wierzdb.clka ~ba stoZkowego
kola zebatego do srodkewego ciwie [rya U.9.2) punktu grubosci z~ba po cie . ha=(h~+XI)m,Io-O,1607 SeIP)' mm, h~=l,Ow.s;p61czymrik wysoknsei glowy zeba (zweju), DIa daaych pnykladll 2 h,,=O;O+O) '50-0,1607 ·7,855=3,738 nun.

gdzie; EjfS -najmniejsza odchylka sredniei podzialowe] grubosei zeba IPO eieeiwie na zewnetrznym czole kot dla zC(.bnika (kola ~batego), JLlD

mm(tabl.1.5.9.9)

mm,rod2aj tolersnejl c),
·[93/{9J-0,5· 32)]:= 1l.1O~: m, m

Ej~ =B'cs·K,[R" /(R.~ 0.5 b)J~O,03-3

4e
S2'"
--.

= 1ic[R.c/(Rc-O,5b)~,ll·[93j(9'3-0,5·32)1=o.,133

mm,
6,828-o.m
.. (I mnl.

EJ~=E9Cl1,·Kr [R~I(Re-O,5 b)], T!~ toleraneja srednie] pocwaiowej grubosci zeba po cieeiwie na zewnetrznym nika (kola zebatego),

S~2= 0,883 Se2~ 0,883·7

,S:SS=6,!l'36 mm.,
I)

=Ts.[R,'/(R,,-O,5b)], E9C.-najmniejsza odchylka srednie] stale] cieciwy
zeba (tabl, 1.5.9.7),pom EJ cs =f(srednia srednice podzialowa d'm, lap: stoi.ka podzialowego 0" sredni modul

n.

.um

czole kQ.l dla zl,(b-

(SDz-E .... )-Ts.=(6.936-0,108}-o,m=

4.2, Wysokosc do cicciwy zwoju slimaka (11,,) - najlrr6tsza
odleglosc od wierzcholka zwoju slimaka do srodkewege pilliIktugrubosci zwoju po cieerwie (rys.1.5.9.2) h(J=h~.m +O,55·S .. ~g (0,5 arc sin (S,,·tg21'Id)), mm.

3.2. Dla k6i sJimakowych nominalna grubosc zwoju slimaka po eieciwie 9,;;=1,571 m CoSr, nun. Rzeczywista grubose zwoju slirnaka (podawana na ry sunku wykcmawezym sliruaka) S=(SjJ-Ejo;)-1j, rom, gdzie E§s -najmaiejsza odchylka gruoosci zwoju po cieciwie, J.Lm 1.5.9.11), Eis=€(odl.egiosc osi ow, rodza] pasowama),.urn (I skladmjk), (tabl, 1.5.9_12), E~=f(odLegCosc osi Ow. klasa dokladnosci), p.m (D. sldadnik), Ts ~ tolerancja grubosci zwoju po cif(ciwie (tabl, 1.5.9.13), Is '" f(rodzaj pasowania, dopuszczalne bicie pmmienicWe zwoju f.)" ,urn, i,-dopuszczalne bieie promieniewe zwoju il ~A .d + C, J1.m, d - srednica pcdzialowa slimaka, mm, A, C - wsp6tczynniki (tabl, L5.9.14).

Dla danych przyldadu 3 11,,""1' 8+0,55·12,195 ·tg(O,5 arcsin(l2,195

(li~=I,O) 2 tg 14°164)) =
= 8,154 1IlQl.

mm),
1jc - tolerancja sredni.ej sta3lej ci~c.lwy zeba (tabl 1.5.:9.9), .urn, 1i,,=f(rodzaj tolerancji luzu bocznego, Fr);

s; (tabL

E~=Els +E;; •

E;;

l.5.9.12. Najmniejsza odchylka grubosci zwoju po cieciwie E';': porn
(11 sldl!.dnik)

wsp6!czynnik (tabl, 1.5.9.8) dla okreslenia wartosci E... przy rnznych klasach dokladnesci, R" - zewnetrzna dlugosc tworzacej stozka, mm, b - szeriokos6 uzebienia, mm, Fr - dopuszczahie bicte promieniowe uzebienia (tabl, E.5.9. [0), F,.=f(k1asa dokladn., dm, lDlll)..
Najmniejsza odehylka srednie] stale] ci~ciwy zeba E5CS jest okreslona tylko dla mdzaju pasowania H i klasy doklad nosci 7. Dla oueslenia Eo" w innych klasaeh dekladnosci i fOOzaij ach pasowan, wartosci E.". mnoZy ,si~przez wspolczynnik Kr. Przy pomiarze grubosci Zl(b6w na zewnetrznyrn czole k61:nilljmniejsza od.chy?ka sredniej stalej cieciwy ~'b.a

Kr-

Modllll mm
7 1,0~3>5 3,5'+6,3 6,3710 10-;-16 16-;-25 1,0-'3,5

m

>80 ;;:;8Q 'ii120 60

J!I.Iegiosc osi 0..- mID >120 >180 >250 >UZf400 ::;1:B(JI ::;250 .;lIS >:;4 >:;500 E-" lIS' I-I-m

63

63
67

PRZYKLAD

1:

Bj..'"

8·0,9703 ~ 12,19'5 mm, 0,12 mm, E;;~O,09mm, Hi.<'" O.,12+I},09 = 0,21 mm, A=O,07, C"" 15, mm,

S" = i,571m·,c(}s'Y=I,571·

d = 64 mm, i'''' l<lG2', {],.'" 192 mm.

(;limak

0 Ida:sie

doldadnosci7-C"

7S
liS

7I

m=

8 mm,

15 80 90

I

100

80 85 95

85 90

Tab1. 1.5.9.14. ZaleZnOSc A, C=f(klasa
A

dokl.)

3,5:6,3
6.3~10

100

901 100

HO 120 HO ]20 130
130 HlO 190 190 210

no
[50 170 200
210 240 140

10,5 130

90 95 100 ]05 110 120 13(11 140 160 180 220
240 250 300 150 150

fr= 0,07' 54+15 '" 18,8 jJ.m, Ti= 0,045 rom, .0 .. 0 s"'{ S,,-E.,)-T. = (12,195-0,21)-O.MS~11,98.5-o,'o4~ Tabl. 1.5.9.11. Najmn-i~isza odchy&:a

c
15 23,11 37,,6

Eic;;;i tolerancja Tsc zwi~ksza si~w stos\mku [(Rc-O,5b)/R.].
PRZYKLAD 2: Kolo sto:lkl)we
I)

7

IDIII""511ll1l, Xl"" 0, X"'I=

dokladnolci8-C, Z'= 32, 0, R.= 93 rom, b= 32 mm, 6=

grubosc! zwoju po dc;_ciwiie E";, p;m
(1 skIadnJk:)
Odl~gI{l§C

8 9

0,] I 0,174

om

9'

3,5-;-6,3 6,3710

10-;.16 16-;.25 1,0~3.5 10-'-16
16725

140 1601

150 160

160 180

211) 220 260

220

280 320

140 140 160 180 210 220 240 250 340

280'

260

34-0

63".

&1= (l,571+0,728'X. +Xn) m",," (1,571+0,728'0 S.2=1T'm~- &. "'l,14l!59 "5-7,855 = 7,855 mm,
ID"",=m'tc·(R.-0,5b)IR.=

+o). 5 = 7,855 rnm,

.~:§
.f:l
il:
~'~

'"

osi E';.

Gill,

mm

Tabl. 1.5.9,13.

Tolerancja

grubosci zwoju po eieciwie

Ta, ,urn

(80 0 32 80

>80 ,,120 >180 >250 >315 >400 ';;120 (1801 0:;;250 ,,315 ';;400 ::;500
j1.m

.'101.

!~
h d

5·(9J-O.:'i ·3'2)'9~ -4,2 mm, E • ....= 0,03mm (t3bl. 1.5,,9,7) (m.,,=4,2 mm, 6= 63~),

H

Ii

~------------------------------------~----~~,
200

C B A

D

48

no

'9S 150 220

38 56

0

260

67 105 170

42

0

75 120 200

48

0

300

220

56 600 85 95 130 ]40
240

e

Dopuszczalne bicie promiemiowe zwoju fr, J,Lm j >8 >10 >t2 ) 16 >200 >25 >32 >40 ;. 50 >60 >80 >100 >125 >160 >100 >25(1 '" ~ ,,8 (10 (12 (L6 ",20 (2:5 ",32 ;;:;40 ~50 (60 (80 000 (125 ';;160 0:;;200 ~50 ,,:320 .~ 2[ 22 2S 28 30 3·4
45 24 30 36 26 32 40 52 28 36 45 32 42 52 38 48 60 90 110 70 110 140 85 100 12'0 130. 170 110 130 150 180. 220

100

340

3,800 420

160 260

67 105

0

~]r--L--L__L--~~I~ol~mm-~c~Ja~IDN~.~_b~o7~c~i-ZW~O~j-U-po~.~Ci;~;iw:l~'~e~~~i~.-~~-·~~~~~:~:
o b 55
42

Ii

58 65 15 48 52. ..L::.:c.;'-='-'--'6=5--'-..:,7585:95 55 60
40

50 60 60S 75 80 95

90

700

110 130 130 160 .170 200 100 250 260 320

16'0 200 260 320 400

200 250 320 380 500

240 ~~
'tV"

632-

480

81
dqr:::2dnGr

1.5.9.2. KONSTRUKCJE pARAMETR Y ZADANE:
de

ZEBA1YCH

KOL WALCOWYCH
2. WAL Z NACIETYM

[8), [W], [11], [26], [29]
ZJ;:BNIKIEM c) 3. KOLA KlITE
15Q<d" ('500

9r1li .. ~2,5m

nx4S'

1.. UKS.zr ALTOW ANffi
z~b6w,

m-

b

~ ezerosoec
modus, motorial

-

srednica

wierrc

wienco,

otkow

PIAsr KOt.
b

b)

mm

b

nx4S'
Ol

kola

z~bQlego,

d",,",I- srednsco

wotu.

.---1
!

-

IT
L.

C

DOBIERAS~: dp=d",o! T29"
Lp~(1,4-;-],8)d"GI (tp ?-b), 9 =(2, 1-;-4) m

-

srednica dtoqosc qrubosc

piasly, piosty,
wiericQ,

- r--~
/7,
.

JI
'I a<>
~ b)

n,
0;:"

'tJ'" .....

-

c)

C

(9"38 mm). - r}rlJbost iorczy,

b

a) b)

dla Lp

n =o,5m

- ttrrkowonie
wierzctlOlk6w

l-pt=0,5 Lp.
srednicy rcbov«,

> a,

HB<350

"0,

,. "

--

-:L::::

I
R .;

D"lw =O,5(d,,-4,5m-29+dp)- sreanica rozrnies zceenio

dot .. =(0, 35+0, 4){da-4,5
DDt"', dol ...-zookroglic

m -29
srednico

otworo.v, dp)
otwor6w,.

-7-

I

I c) -

dla HB 350 Lp>b. 1.1'1 = O,5b, dla HB>350 Lp=b.

Z

I(
Z

'//,

~

1--

b

77

Lp

do

ucro colkowitych.

Rys, 1.5.9.3

Rys, 1.5.9.4

9=(2,O~3.0)m
C=(O, 15+0,3)

4. K.OLA TLOCZONE
200< do :;:;500 rtlm

5. KOLA SPAWANE
-.,.-nx4S' c nx4S'
1""-

,6. KOLA ODLEWANE a)
da~400mm ,_ c r-l

~ 10 mm, mm, 9p~(0,25-f-O,3)d",a', R=5 mm.
b;;-JO
11>:45'

b

R 1595 cys .....
b:f200mm

L

nx4S

._ c

c

cia- (400-;- 1000)mm

A-A

D

.-~
eo,

I
.,_
l:l

:::::/ /.~
.,

-

r+:

--- -

G

<;

,.

,

r---

:..::

- I-

Jt
'tl
Q.

-

-_

~ v:~
--

-

-

c)

r----

I-->I ~-_ ..... -'

~ ~

0Z
Cf

r///.-0 ij/"";
i:

"
'Q

<;

it

--

,_

-

/h':/~
----' Y,.,?, ~~

,.
,

a

1-----

0

G

~ "

-_--'/'/-..

Cl

" a

'"

<; 'tJ
0.

<l <:1\.

8..

~.

--_

~
D1

%%
--

.,_

'"

.-

.~

'L/::
-

~

l

;,-'_",;

I

_b

z
'---'

I
",I 9 =2,5m ?J8mm, 9p=(O,2S';"O, J) dwal•
X=5mm. 5-Q,BC,

~

'W&

I

-

-

-~
g=(2,5.;..4)m::;10

b",Lp g-(2,O-i-J,O)m j 10 mm, C=(O, T5+0,J)bj 10 mm, 9p =(O,2.5-i-O,3) d",al,

b Lp

Lp
C=(O,1.;-O,15)b;18mm,

9 =(1,8.,cJ)m

::;ID

rn-n,

R=5 mm.

Rys.1.5.9.6

Rys. 1.5.9.7

gp=(O.35-i-O"1S)d",ol~JO mm. C =(0, 2c'-O, 4) b ::;10 mm.

Qp=o,3dwG' c~0.2 b

mm, 10 mm, ;: TO mm,
;:

Rys. 1.5.9.8

e=O.8 s. Ii=0,8 d w<Ji, HI-D,8 H.

Ii

82 1.5.9.3. K.ONSTRUOWANIE ZEBATYCH
L DANE DO NACINANIA ZEBATYCHKOC WALCOWYCH
NO rysunku kola zetJoteQo wotcoweoo dto nocinonia j'ego z¢l:;i5w t10lezy podoc wg PN-BI/ /M-OI140 noslf:pujQee wymiory (IYS. 1.5.9.10) i loblict; donych tectinicrnych (tobt. 1.5. 9. 15): 2~

KOL

WALCOWYCH

[6J; [9], [21], [26]1, [29], [32]
f-

S..4?:'
2 tork)

rr ~

10

25
1,

<0

%~
I'/

+--' ~'~

2. PrQmitmi~ zOQ!<rQgl",n-.] J_ Nieoznaczone gn:miezne

28CJ+JOO

He

Uc~bo <eb6w

~v:
.(
Z
~t

3,. PASOWANIA

~ ~
r-,
IS.

J

IPOLA

oa-

mm

Liczbo ~o<lut

~!
z·~t>6w

...
<:>ti

ri'1~

-~

r,ormolny_ zorysu

m
jJ

Z

~

'"

A

,,-

chyii<i wymiofliw: z"wn(:irzny"" -ill 4,' WEwtl"'Ir2"yc,~-H 14, (flieS.ZGt1ych-zO,5IT 14 Ooi<lodllOSC wyiaJrlonio z·l]b6w wg PN-79/M-tJ8522.01

a 20' ZOl)'s I k'lt zorvsu od~ies·1 M "'erz(ha~. C 125 K~l pa<;hvl_lin.l~b. # 14:22 Ki "run, pochyl.l in .z~_b- - fewy Wspl'l~,przes.zorysu 0 X J-C Ooktadn,wykononJ Ot.ncrm.przez 5 zen.1W 0921 ~.cdnica "odziol, I d 2151
~\iII;t_sOkM'~

Mod~1 norrnoiny

42 .5

TOLERANCll
OJ

'"
/"):;

-~

No

rysl)rJku

«ola ~

.c

zt;botego oocbytsi otoc rki sreaoicy wierzcl1olk6w Z.-;bi5w hB poaac Iiczbowc.

:r: -- ZL 'iLL. ;

~

j, "'I
---I

Zal)'slk'll

a
C X -

!

od,ieo, Ilul 'A'ierloootk ";ql _lJOchvl.lin.zeb.
Kierun.p_(Jc~Jin,l~l>_

'" ""' '" .... '" '" '" '" .. '"
~
Oil I

3)(45" 1 fazk,

,., ----- I <S ..
~

#5

~

Wsp6i.pr2e"_zarysu Ookto<ln_wykonon.

Dl.norm.pncz

>

h Kolo I numer t~ku wSI'-p'lIiczba xeb6'if l
Odl"!_qtoSt osi Inne d""e 0

Srecnico Wysakosc

lebo podzia~_ M_bo

d

w
'---

l~

Zil/e~
-I-

/IO,OJ!AI

1_Ej7~ 3
1&1591 1

h 11,23 Koro r norner rv.sunku - ~WJl,; wsp.pr IIic1bc Lebow Z 20 osi Odlegtose 0 160

"~o"

4. TOLERANCJE

V?; j-jm
t--

11 ....

KSZT At. TU ] POLOZENlA
biclo

Rys, 1.5.9.12
promienio-

I
AI
A

iI"60H711-~OJ

4,1_ Toieroncjo

s

1,p

1-10,0861

10,0221

~(~O,l)22

I
~,' l~_Ik'",~"""PIi-- ~ldM'tw I 45
.... ,K1·-coIO::'iiL.. h

30

rr;
"'I;r--

weqo 0. urn powieczcbnl otocrki wierzcholk6w Zllo6w (lobi. 1.5,9.17). ,fLm rrcnni

~~
---

-L
Rys.1.5.9.1O

~
90
\I

lQ

<t:
1/ O,o·?4rAI
Rys, 1.5.9.9

:II_........
1... l:.1~.~ ~~,
f

4_2_ Toierancjo

''110: KOlO zlJbol'e
.,

•-I~----tcUlt(llllll.
"' T
~~F·""';'t\j

SIQ.l~IJi7JSI!l

1/!O,042!AI

I

60

~1'tI1 lliffi'1.c1

.......~,_. 1 ~ ..... 'IIO)lI'1"". ......
""""",oj."",

I~-·Mr.rt:i'tiR&.._

bicio osioweqo bo zowyc]: powie-

' V'""

1:1 AJ

R£DUKrOR

00. OJ: OJ
A

I\r~~

,

piosiy i otocrkl wieflco kol" (lobi. 1.5.9 18)_

Tabl. 1.5.9.15 2. CHROPOWATOSC POWIERZCHNl
2. T. Powierrcanio «oro zeboteqo seoo

TabL l.l.9J6. eh!ropowatosc
pcwierzcbni Klasa dok)adnosci wykonaWa.1IDI ~batych 6 7' 8 9

Tabl. 1.5.9.17. Bicie prornieniowe otoezki kol'a
K18S3! Bicie premleniowe, IJ.J"1J etoczki doll!. ~50 ",SO <;;1201:;200 '<i320 [6 12 20 22 6 26 20 7 25 32 36 42 65 s 40 50 5.5 32 501 9 60 800 90 105 Tab!. 1.5.9.18.
0

sretinicy. mm
:;:;500 32

0,6# l'.2~/J"2?~{! -81...W

(800
401
60

50
80

2_2. OkrQg wlerrcbotkow 2.3. Bocrna powierzchnio basowa piosty (wienco) 2_1. Powierzcnnia piosly wspolpmcu/QcQ mm -

12.0

]00 160

i otoczki wienca

Bicie osiowe pillsty

dto dwa{~80

ato dwa/ >80 mm - 2&-02.5, tone nieosrsocrone powierrctuue Rys. 1,5.9.11

f

1'0/" 2;(f
#y
I

z wolcm

r(~~'
5+ 10

rn

~I

Q~
6 7 8 9

;i
co,
"<;ll

:g

Bide osiowe, I'm ....enca kola d=-100 piasty i mm 0 szerok.B, mm dla :;501 55;-110 <55 17 20 9 21 11 20 2~ 14 30
J4

.

Ole

d#IOO

bide

•• (Lp/(}wo1 ~ I)
dwal, rom ~80 >80 30 40 30 40

..

osiowe przelic~6 0 d 1!00 lazy, gd:zie d - ,SredniCil podziatowalc&a,

Dh Lpldwol >1 W3Xtose bicie osiowego zwii;_bzyli 0 40050%.

ns

40
40

30

50 50

Rys. 1.5.9.]3

.~
'0 -Cl

lI:

.€''" 1> 0 ~

'>:-

0>

.~ " ~~ " § '" .~ \., ...... "'~ to [l " 'U,.lf1
t:l ~
<;)!l;l ~

"'-

-<: I

'"

-c

~I

.",

'" ~
".;

~ ",:;;-g tl Cl "Cl" {SI t;r
{Jj

);:.~

""
Q}

~'ii ~I

~ci

-.0:0: '1· .)c Q_

1'\1
<;)

" ...,

'2 2
~E

'",

-<: <.J

8 ~~

" '" E '" ~

.."

C;

'"

"":i

.n
~

..; >.1

I~

/'0+"

o ,,'

a

""
<,

~i'---

<,
to


I'--. ""l ...
".

~
_.I

!
I
1,

7

iJ)

Li"J

~

'"

,

.g OJ '" Q~ " a, ~

... <:> '" ... .~'S;,
G
1

tJ

(j

I
,

r-.~

'l

:q
G

<0

Cl

«

~----..J!-'----:;:=!-:-::--_~ -@]
91Ir; P¢'

<{

I

tio ;.

c:i
"N
VJ
Q)

'"
LO'g-;;;8'L911'1

::c
Cl
Q)

I>-..

'"

.,. " '"
'J']

1.5.9.5. K.ONSlRUKCJE
1. WAL Z AClETYM ~BNIKlEM PARAMETRY

ZEBATYCH KOC STO:lKOWYCH!

[8], [10],[29], [40]
PN-78/M-88509

ZADANE:
srednico podziotowo,

de - rewnetrzno d"lfl - rewnctrrno
b
mtc-

sreonico ozebienio,
rnodut

wierzcnot-

tecbnotoqiczny

wot

- s zerokosc

k6w

z~b6w"

zev/fl(ifrzny

obwodowy,

Rys. 1.5.9.16

6R~ -

kat storka

pOdzi(J/oweqo,

rcwnetrrno
5t02/{0

atuqosc
watu,
-

iworrocej

2.

ZEBNIK

podzioto wego. material kola z<;boiego.

d",,,/-

srednlco

dp

=dWl!lf12gp

srednico

piasiy,

Lp =(1.4+ I,8)dwo1

dlugo!i(; piosly.

Podkiodtco ko1a no Przy

i nokreiko
/1010

mocowonio techno/a iczn m

storkoweqo Rys, U.9.17 3. KOLA KU1E 4. KOLA TLOCZONE
trzymonie kojoceqo

uksrtattowanlu pia sty kola nierbedne jest dowarunk» 6. >0 wyni z nacinonic kolo,

6>0

5. KOLA ODLEW ANE

d~~ ;;;500mm

d"o

~JOOmm
'<J

Rys, 1.5.9.22. ilks2lbt1iowame q_ta stozka wienchoik6w z~b6w
Dto 1<.6; kulycn i ttoczonyct: 9= (2,O+J,5)mM ~ 70 mm,

c=

(0, 15+0,Jo)b~1O

mm,

6. KOLA SKLADANE

9p -(O,25-'C 0,J5) d",a/.
Dto kot odtewanycn - 0 srednicacb d GO {,400 mm q - (2"5~4,O) rn te ;;-10 mm. C =(O.;/';"O,4)b ~10 mm,

J"!;)

0'

9" = (0,35,0.45) 91' - (0.40+0.45)

dIVa'? 10 mm =siotiwo, dl'il!ll :;t!O rom reiiwo.
400<d()~::;;1000 mm

- 0 srednicach

9 - (2.5-'C3,5) mi.
Lp Do,rlll.

d"tw -

dooiero sic konsirukcyjnie. Rys. 1.5.9,! 9'

::;. mm, 10 C = 0,2b ;;;10 mm, 9 p - (0, JO+O. 40) d.. :;t 10 mm +stotiwo. at (jp=0,4 dNat ::;'10 mm=retiwo. Rys, 1.5.9.20 Rys.lS9.21

Rys, 1.5:9.18

85 1.5.9.6. KONSTRUOW.ANIE~BATYCH
L DM1E DO NACINANIA

K6L STOZKOWYCH

[8]. [101. [21].1[29], [40]

ZI;;HATYCH

K6L STOZKOWYCH
~35H6 "~()16 WP9 z-,:b6w

No rysunku koto slozkoweqo a)

l.iczbo zebcw

~t

I-'udul obw.le ...n. m/d_ R",dz,J zebo Prost I' .t:arys kq l ZO'VS~ O! olinin·llu? "cmhol .. r; '11;>pot.orzeStJn.PIom x \\':;;pOl.p,zll'lu".larnq. IX-r lQokt .w~~on<JI"() Wvsol<.do cieciw If lli~1~b."a ci~c. s Zewn.dluc.Iwcrz. Flo'

2

no/ely 1V9 PN-81/M-O I 140 poaoc nasiepoioce wymiory kola (1)'5. 1.5.9.24) i jeonq z tobtic oonycn tecnnicznycb (lobi. 1.5.9.19). c)
l.lczbo ~o6w Mod1Jtsredn.norm, Im{ l_etl<l Ko owy la''l'slkql znrvsu 0' OOrje~. '"' WI.120hOl. C KQt_ poehyllin.7~!l. 1M Kirun.P<lchyl.li.n.1Cb. Prow 'N.plll.pr7,esun.-Dram. X _l'j'sJ;V..,n.csun.l.nQ.' )(.

ato nocinonio jeqo

-o.ots
-0.051

I. 28(}~ JOO

HB
gr(1l1icz-

2. Nicornoczone
tie odchytk]
wewl1<;ilrznyci1-h

wymiar6w:
14'

rewnetrrayon=rs 14 mies.zol1yci1-±{).51T14
2)(4'5'

n

. Rod20

"' \S '" '" "'
""'

.. .. ..

.J. a ..-;

~IS

'::2

.Sredn.dt"<I.lworz. IR" KQI st~zk.PGdzla!. <1

'<:iL

I,
t

KQt stoz.nodst, ~ lcwn .w vsck.z eb. h Srednie srednlco Ido Modu! cbw.sr , ~n Kqt oai t Kato "erne, <Y~. I """.pr.ll.iGLoo ~eb. z tnne dane

3. Promieme

~

zook.rqgletl - J rril1i

~
~O

I..£. 1'-1-L..JQ._

b)
Llczbo lcb(lw Model norm.zewn. 'i!OdlO' zr;:bo Z

._

UG~.'H}'KonanlG WV9ck.~o c:ed,fI' Ii G("b.z~b.j)C1 e'ec. Zewn.dtll<l.lwo". Po Srcdn.dluq.lworz. ,~ K"I slozk.PQdlifl~. \o(<lt stozoodst . .D: Ze"n.l\"L;o".z~b. II ·Sr.-d~'~ srcdnico do Madul Cbl;.l~\'/n. m, Kot o si I Ko'o nurner rvs, ~>",cr.JIi G2b·Q z<lb. Z lnne <lone

~n~~r~~ri~C'~l'!{ d"
1

4. Doktoanos«

wykonooio

s

'f.i!!:;===F=====--l

z~bl)w Wi:} PN-80/M-88522.03 5.' wymiory do inlormac];

s

Rys. 1.5.9,230 Tabl. U.9.20. Cbropo'W&tosc powierzchni
KJ.asa doldadnosni wymmwia klX ~batyoh
6 7 8 9
z~ba

IIh'
O!

C ~j _poch)'IJn.,.eb. Pr. Ki ·un.FlochyIJln.~ . .- tewy i'Jsp61,JlrloSllfl.prom if iIf'p6t.pu".u".lQflQ. X okt.wykonanlo 11'1'15010:.<10 cied ... fi Grlfb..z~t>.po clec. s Lewn.dluQ.\l'oarz. iii 15'~dn.dtlJQ.lwor1. fin
.dni, s, 11,1 ~I<rz<:ho. K'll sto2kJll.oGlia'.

Ilcrys ~~I zcrvs»

Skoss«

2. CHROPOWATOSC POWIERZCHNI 2.
T.

Powierzctmio

2.2. Tab1. 1.5.9.19. Tahlice

Powierzchnio stozko wierzcha!k6w z~MIV i stozko

2.;y
2~

?;jI

acpetniajqceqo
piGsty
piGsiy

2€1

f!

Kat stoz.ocdst. 6 Zewn.w¥50k.zet.· tJ : Srednio Sredr'li<". Moodel norrrl,~",m K(]t osi 1._

rJ

an

danyeh technieznyeh do nacinania kol stozkowych o z~bach: 3.) prostyeh, b) skosrrych, c) koiowych

2.3.
2.4.

Boczna po V/ietzchnia boZOVlO

2#
I.~.;;

¥
2€1
J

¥
"~.'IO

Powierzchnia

wsp61.
dlWl/ :[ 80 mm

pracujoco z ..Glom dtc

K~ro

~"Mtr rvs.

"'.p·p r.l,"clbc Inna dalle

zeb,

;-

dla d waf ;.80 2.5.

mm

-?~ -.' \l 5J V

inne ntearnocrone

powierzchnie

Rys. 1.5.9.24

Rys,.1.5.9.25

~

~

1-81 eV)

~Z~~_ _

~.
_J "'

86
3. PASOWANIA I POLA TOLERANCll TiM. 1.5.9.21. To lerancje eteczek 161 stozkewych w zale2:inoSc:i ad. modulu nermalnego
h·1!
0

4. TOLERANCJE Tabl, 1.5.9.22. Tolerancje >8
0

KSZT AL TU I POLOZENIA Tabl, 1.5.9.23. Toleraacje b:zWtu i poloZenia dla otoczek wahl z D,acic::tym~bnildem
25 ~100 1!Xl-'-l50 150+200 pIii >200

ksztaltu i polozenia dla otoezek zebnika
25"'100
100"150 150.,.200 >200

-ISO Tolel'llllcja zewnetrznej wysokosci stozka A •• .um
Tolerancja Iot_mstow wieIZchol:k6w~b6w 0(1 0

- 80

+ 10'
-S' ±30" 00

- 250' 0 -100 +5'
-3' ± 15'

Sredni;;a otworu ai, rom Prornieniowe bicie zewn~tanej
sredaiey Zl<b6w d(J~, Powierzchnia
}Lm

Powiel7Chll;a bazowa liJ, mm

25

38

SO

7S

Osiowe bieie powlerzehni

d",

5

8

12

IS

bazowa d2, mm ,25.;.100 100.;.150 Osiowe bieie powienchllli d2, Jlm 15 25 A

150-=-250 >250 3S 45

Tolerancje szerokosci witmca Z!<blltego b, #-W

- 250 - 250

o

Rys, U .9.2.8

Tolersncja

otwo,6w bazowyeh

86, (H7)
6 klssa doldadrroici Zewnetrzna sreduica pl3llz~zyzny (bazowej) d3., mm dj, j1.m Osiowc bicie powierzehni

Tolerancja wal6w bllVl'Wycll

25-;-100 100::-150
10';'15 30 15-;-15
4()

25;-35

30745 60 45

Rys. 1.5.9.27

Bieie PQwienchni
Z~OOW, fl-m

wien.cl1olk6w

50
35

L

Tab!. 1.5.9,241. Tolerancje ksztaltu i pruoi:ema dla oto czek kola zeba tego
fie

c)

A.

I) (warionl 2)
(woriani

dz, Prollilleniowebleie ~~trmej srednicy .z~Mw d'a~ .11m
Osiowe bide powierzchni

,!LID

15

25

25

38

50

60

a)

b)

JZlliJ

b)
,variant

2

(bozowe

10'

~

" -n"
A

1:J

"

0

'iil.--u.- ............ "...,..."..., ....

VlQdCJflI i (bazow« powisrzchlli do I1Qr::in0nio z<:.b6w

{;' J

powi~rzchnj do nocino-

nio "<,,b6w
X iP J
Wanlml

[barowe

powjerzctJni
do nacino-

J) Rys, 1.5.9.26. Tnlerowane wymiary otoczek dla:

X iY

nio zcbow - X iQ

/
Rys. 1.5.9.29. w zalemosci Przedstawienie tolerancji ksztahu i pclozenia dla kola zebatego dlanacinania z~b6w (warianty 1+3) od przyJie:tej bazowe] powierzcbni

~J

a) watu z naci~tym Z«.bnikiem, b) zebnika, c) kola zc::batego

'\\,

'Q;'

\\ \, '\ \,

-!..
CI;] (',j

'n

\~
\\

it)

~ "'<

c:i

.[)

;...,

r-, ~l

~

a

'-'1

<:;;,-

'"

lw

uf
LHOy;p

to

'"

lu

o

<'< ~

66Plo-w/rE-Nd !> I 'c 11 PI;a,'¥DU i:

88

1.5.9.8. KONSTRUKCJE Z~ATYCH
I. SUMAKI

K6L SLIMAKOWYCH

[6J, [20], [21]
2., SUMACZNICE

PARAMETRY ZADANE:
a)
Ow -

<I)

001= 150+200

mm

odieqtosc
srednlco

OS

I,

dc1

wierzcholk6w

d,,2 -

zwojo» sumoro, srednica wierzcholkow
zf/baw slimacznicy, atoqosc uzebionej sci siimoko,

A

b, b2 -

cze51i-,

seerokosc macznicy, sreanica

urebienia

O.5mx45"

m - moaui,
d"'Qf
-

wolu.

Q
\C'

dp= dwCJt +2gp,
Lp=(1.4';-i.8) dwal,

9p ~(O.35~O,40)

dwo1 +stobwo.
dW<J1 leliwo.

~f
-

d<drl
-cc
'.!Y

-r-

(a <rtf"2)
-

16:>0 I
---

.6
--

gj; "-(0, 407'0,,45)

~ <, ~
\(J

'tl"

'"

f--:O

'~

-\:)"

--,

ft-----:

IQ
C={O,2+0,J)

'-:2

----

b2

.

r
b)
0,,=200+600
mm

~ r-,

l:

X

~
c)
Ow-80+150

d wkf = (0. 6~O, 7) g, L.... =(2,O+3.0)d ..kr kr Do/w=O,5(da2
datw =O.25(da2 Oat"". dot.,

mm

-4.4m -4g+dp), -4,4m ~4g-dp).

- ficzby cotkowiie. h -(0, 15';'-O,?)bz.
\;;'

e)

il

_ d >d

fI

(d>dI02)

TalbL 1.:5&25_ Zalemosc
g=f(m)

f-O,lb2.
ill

e
3,5
a:;:(35-;-40)m,
1Ii

~

E. ~

3 wkr"'t

mm

(m ~ 10 mm)

3,2 1Il 3,Om

1,5 2,0 2,5

:z
r-,

so

:t
'a

2,8m

3,0
4,0

Rys,. 1.5.9.32

2,5 IlJ 2,4 IlJ 2,1 III

5,0 ~ 6,0

Rys. 1.5.9.33

89 1.5.9.9. KONSTRUOWANIB WALCOWYCH

1, DANE DO NACINANlA W.ALCOWYCH SUMAK6w

SUMAKOW [6]" [11], [20), [21]
3. PASOWANIA I POLA TOLERANCn

No rysunku $limoko wotco-.vego dla noclnonio zllo,6w nolery' 11'9 PN-BI/ /M-OI140
poocc puj(Jc~ [JosIC-' wymio-

Mod,,~

liczbo

~i
ZONO'OW

¢'

00081

1/10022

A-8

21
01

':;::1
>&

ZQrySTIl,,,.! zcrvs. o~r,~,llu~ .·ierzdJ. c /' K<ll w.tnltn.I'D.

m f--

Kier,wzn,lin.zw.

ry (rys.I.5.9.
.35) i podo«:
joolieli danycn !~Ch('r;c2(Jych

"'I

I I

wole Rodz<Jr Slimok<J Ws.k"2nik sredn. q okl(ldn.i'f';'kono~, lII'YSo '.d~ cI~<.Z's. h.' Grub.zlI'.loo ciec, Sr Skok ZW(J·U IA

Rys. 1.5.9.37
No (ysunku £limakrJ odchylki

VI' 5Qk{l~c Z'liOIU n, b""mer r;,. cmioo II;czba zch. 7}
Oclectcsc csi trine done
(]'.

otoczki do sredmcy wierzcbotkow Z'woj6w b? naJezy podoc
li~,(boVro.

(tobl.

1.5.9,

Pasowonio f-wy.sif:90WEgo

i potc

ioleranc]i

.26);

~
90

10

odcioko stimoko

~

oraz miejsc

o"Joazenia lozysk, (7.5.4.4 p.l, 1.5.5,5 p"1.I. 1,5.1.1. 1.5.8).

uercretnien

4. rOLERANCffi

KSZT AL TV [pQ.LOZENlA Rys, 1.5.9.35 Rys. 1.5.9.34 2. CH1WPOWATOSC POWIERZCHNl ltys. 1.5.9.36
6
2.1. Boerne

4, I.

Toieroncjo bicio prornieniowego 1Zl, fLm sreanicy otoczJr.i do wil'lrZ'cholk6w Z'llroj6w S/rmara (labl.I.5.9.28).

5,OBR6BKACIEPLNA
5.1. 2QO ~ 220 Zwoje HR. 5.2.

4.2. l cteranc]e ksztcttu

; potoze-

Chropowatosc
7

powierzchni z~b6w
8 9

5.3.

h 1.0';'1,.5; 50.;.52 HRC, Ohr6bkn cieplno mlejsc montara uszcz"lnie'" (I.5.4.5 p.9, rys, 1.5.12)'

nio pcwier rcru» wysiCgoVll'l90 odclnt«: $Iimako O(()Z rniejsc

osoaremo tozysk, uszczefrrien (1,5.4.4 p.3, 1.5,5.5 p.r.J,
1.~,7. J. 15,8)'

powierrcbaio

zwojtiw

Tahl, 1.5.9..28. Bide promieniowe ctcczki slimaka
Klasa
odcinka

2.2, Powierzcnnia
1<6w z!tb6w
2 . .3. Powierrchnic

wierrcbolwysicgawtega ('"5,4.4 stirnoko,

tosyek.

uszczelmer,

p.2. 1.55.5 p.1.2. -

1.5.7, t. 1.5.8) 2.4. Inne niearnoczone

powierzchnie

fC'» '~.i~'
miejsc osoarenia 5'" 10

dokli.
'6 1 8 9

6.3

-....J\,,--7l1 -

\l (V.

"I

~

~
_'1

Bicie promieaiowe, p.m. ototzki Uimaka 0' !rednicy podizialO'Wejl mra ~]81) ~30 0;0 ~80 020 050 1,6 12 13 14 18 22 30, 2{J 22 25 17 18 22 ;1.8 25 32 21 38 28 26 36 40 32 48

d,.

Rys. 1.5.9.38

90

L DANE DO NA:CINANIA SUMACZNIC
No rysunku t1IJ'macznicy do nocinonia ze-b6w nai",zy wg PN-8I/M-OI14-O podoc noslepujoce wymiary {rys, 1.. .9.40}.i 5 tobtice donyeh techoic mycb {tab). 1.5.9 .. 9}: 2

1.5.'9.10. KONSTRUOWANIE SUMACZN1C [6], [11), [20], [21J

l,;ro,o5[ AI '"'..-

~o

1!}t(0
~JOIO.04B 1/IOQJ5IAj
I. " "!""of)' ao srub 1.110 '"' ;;271 wiercit; i lIagwin;owac
dZ~111-tJ

3.. PASOWANlA [ POLA

L
~

10

~'LkZbCl ~b6w Z '" Modul m rodlo' !<lim. - wale. o-, ticzb .. v.oI6'~ Z, 7
-"'(J

~I
-

_#-

~

t-!~~
I l:'~~

Srednicy po {lsa-

wtenca

no piaScie

2. 4 s{uby
4xMIIJx35

... 'r
g
Q-"O

~

'

.1

~

Ocr

!>-

\2QJ
~ Wymicr 0 ILib wyrniar b

=0 -VI!, kat 'in.zw. r kierJin_7~, "'§k"l.Sredu. q ai.os' nodstow. Wsp6icUT,,,.un. X Doklad".I'I'Ikorqn, Skok 2W"U Po W",.ok"Se 2~b<l h Numer '"IIs,slim.Irlfle dQ"e

E:::'

2(lFVS. IU2 ·";er2cn.

kQI

a c

~ ~ r-,
0::0 <:l

----I
~2~
I,..

,-------- t--l1
-

szcrymie wo,:'

M 10 zQkr~ci(;, sciQc w ptaboczna] wienco i punk/a-

"1"'t:j

..l
.....
'0 ....

""

..

~ ...

r-,

~ ~

:(;

...

I-- - -1-2~5/
1.:\1("

c
Ie

:r:

.. - .. '"
~ ;;:
n

65

--r.-r18JS9

r0

.
l

&~
'Sa
"I-

;t

...

kier Jin.zw. - !Pro;;;) l'iskill.mdn. q 8 OdLosi oodstew. Ow 92 W0il6Icz,przcsun. X 7>1 I Do.l~d~ ... ykoMn. -18-c Sko~ zwo'u ;;'I.'ill! Wvsokost zeba h 1715 N"mer rvs.sllrn .. - OOO;.~

rn 8 rO~lOT slim. - wale 2 ",if r;c2b.2~''-6'11, a ?C kOl 7() !'V5 0", I~l .·erzcn. C 16 Et' ~o ~tnl kQI t;rl.'Z'ft, '}''fll~

Llczbc Modul

~eblj\l!

l

-I

TOLERANCn
Ioteroncjo
wymioru
tub
Q

["

b

(robl..

1.5.9,31),

No rysunku $1;mocznicy adeny/Iii $Iednicy wierr. chOlk6w zr;b6w h8 poaoc /;czbowa.

J. Dol<ladnot.c wy,",ononia z(1b6w Sl~ mac2tdcy wg PN-80/M-88522 .. 4 0 4. Nieoznr;,JcZQne gfonJ'CZf1e odchylki wym;,m5w: ;?fJWfJ~lrZflyol:J-h f4, mieSZQflyCh-:tO.5IT14

'fl

" ~ ....

-~l --(1~

A

Rys. 1..5.9.42 4. rOLERANCJE

10

f-

~

90

~ -t
""~

_" 'l/:~
>
'<-- 100

JZ:Z

r--------i--

2ToiIr.i

4x4Y

-2
Rys. 1.5.9.39

Tab!. 1.5.9.29

1.'*'10,061 A I

~ 5i:..~ 1..

~Kr'~rt

J Sr.UJQ.rJS-5.5-E 2_ _Wlen'~Lr J Piosla r-ttfl":1l:i': ' • or!

41

RYli. t.5.9AO 2. CHROPOWATOSC lPOWlERZCHNI
2. ,.. Powierrcnnio

kl.._""
Tabl, 1.5.930. Chropovratosc powierzchni
Kl'asa dokiadn. wykonania §limac:znic:y

"'.,."
1:2

..

I•.

F"~~""'~ mE'lOI:m:st;; -Ie
PtlUT!C!lmJ!.I
_ ~

~J!l.J;JiB 2 I 64BJ 01.0 112(1"0 ot. IX r
X]oe.ioar.:h ia.i'~

KSZTALTUIPOLO~A
"
IV

r~tlj

AJ

N,.., ..... "'.1. SUIUJCZNlCA

.--

1. I. Totemncja bicio promienio ueqo

"",",~I""," hiUl II

""~~,.".

Pt~~y

00.03.001

Tab!, 1.5.9.31. Tolerancja f~ wymiaru

G(

b )I

otoczki Srednicy wierzzt;:b6w stimocrnlcy-« (tot». 15.9.32). 4.2.. Ioteroncia bicia osioweqo IZl. oarowycn powierrchni
charkow

1Zl,

/i .. m

,..m

6
rebo
1,2Jt 2.. . Olm;:gi wierzcholkow 2 z.;:b6w
2.3. Boczno powierrchnia [,04QWO wieti'cG. piosty 2.5/

7
1.2J!

S
2'$1

&'

9

KIllS<! Gr.przesunieeie ± f:., 1.LIll, PIZ)' odl.osi Qw,m.m dokt .;;80 '-;;120 ~180 ~250 ~3lS :0;400 ~500 II 22 25 28 40 32 36 42 )>445 7 40 50 56 60 67 8 53 43 71 90 100 801 105 140 \I 85 100 WI 130 150 160

1

oiosty tub 'AI/Mea [tab), 1.5.9 ..18).

1

'V wspolprocuioco z wotem 1.25;., 2,5/ '\l .. V

2.4..

Powierzctmia

piosty

Tabl, 1.5.9.32. Toleraneja bicia promienicwegc otociki srednicy wierzcholkdw Zl(bow
Klas.a Bi~ie promieniowe, p..m, oteczki (l srednicy d,n, m.m 1 dokt .. :;;: SOl ;;;80 0(120 0-00 (320 (500 ~800 J 12 16 20 22 16 32 40 l 6 1 20 25 32 36 42 5060 32 40 50 55 65 80 100 s 50 60 SO 90 lOS 1201 160 \I

dto d , .. 1 (80 .0 dlo ? 5.

mm -

d"'tJl > 80

rom -

2.&_., R/
'\l V

tnne meosnocrcn«
powierzctinie -

Rys. 1.5.9.43

Rys. 1.5.9.41

-H- -

TI,-+r
I ,

I, I ,
I ,

!, I

~ 'I"
ci
-H
Cl

a

~~r-~~~r-

r------~---- ---=-~--c,-----------------; --

ro-"

-----+±
I

~{_g_Pi_$_]~I~1

t"

06t(ll

92 1..5.10. KONSTR..uOWANlIE ODLEWANYCH L5.1('I.1, OOOLNE WIADOMOSoC[
PARAMETRY ZADANE:
Odlegfosc Zewnetrzno Srednice

KORPUS6W,

POKRYW I INNYCH CZESCI REDUKTOR6w

[6], (8]1,[10J, [26,]. [271, [33]

osi
dlugosc okrcg6w dwl. zl:ib6w dol. [po obliC2{m;" fo.iySk) k61 zfi;ba/ych tworzocej storko

Ow.

mm. L BOCZiNE POKRYWY a)
D,. D2. ds. 6. O,=f(D) (tot». 15. 10.7).

R",. mm.

NAKLADANE

2. BOCZNE POKRYWY' WKl.ADANE
b)

- tocznycb
- wierzchotkow Srerokosci

dW2 (d.". dc2
do2 (docl,
b
J,

).

mm.
mm.

doe2). mm.

A

o».

Zewneirrne

srednice tozys«
kotpusu

D, mm.
L,,,.w. Bwe ..., mm.

Wewno;1trZrle wymiory

(~ rozplanmwmia reausaoro)

DOBlliRA S~:
I. Grubosc scioaki korpusu reaukiora 2. 3. Grubosc Poiecone

Wymiaty
krywach

olworow w poboc znyct: dlo

(6~8mm)

{I.5.3.1
7 mrn).

p.

I, I

1.3}.

sciank: pokrywy
sreanlce srub,

0,'"'(0,8-;-0.9)0 mrn:

(o/ ?:

Z

wyjzcia (wejscia) Na/ow wmontov/oniem us zcretnien (1.5. 7. 1).

02. J, 11. C=f(D) (lobi. '5. 10. 1).

J.1. Locrocycn reduktor z rome 3.2. I:..QczQcycn korpus Z pokrywo obok I02ysk 3.3, t.oczocycb korpus z pokrywo po obwoazie 3.4. MOCOWQflir,; pokrywy wziernikowej J 5. Bocznycn pokryw aaktoaanych
Wymiory 4. ticzba zlQcz srvb sruoowych orar miejsc dla

d, =2.0,) (l.5 10.7 G).
d2=1.506 (1.5.10.7 A-A). dJ~ 1.0 0' (1.5.10.7 8-8). d1 (tabl. 1.5.' 1.2). ds = feD) (toot. 1.5. 10. I).
srub

Rys. 1.5. WJ. {Projektowania

Pok:;ywy boezne: pokryw (1.5.10.10))

a) nakladane, b) wkladane

rozmiesrcrenio

(1.5. 10.3 p. i).
Z,?4 (tic zoo cotkowita, porzysta), podstowy redukloro, mm (1.5.10.4-1.5.10.6).

4. I. 0 srednicy di 2, = {M+N )/(20Q'dOO);
M, N wymiory

3. ELEMENT KORPUSU (pOKRywy)
REDUKTORA Z WKLADANYMI

4.2. 0 srednicy 4.3. 0 stednicy

d2
dJ

Zz - dwiesruby
ZJ - doblera Ioc rocymi 24 (tot». 25 [tabt. tqczenio
51

no karde tozysko. sifi W loki sposob, reny
L

odiaqtoscL

Tabl. 1.5. HU. Gt6wne wymiary pokryw, mm .

POKRYWAMI

BOCZNYMI

mi~d7y srubomi 4.4. 0 srednicy d,

korpus

4.5. 0 srednicy
5. Szerokasci

d!j
2

1.5. r 1.2)' 1.5.10.7).

pokrywo

L=(r2';-15)dJ.

no
40+62 >112795 >95.,145 >145~220

dj dIla Stub,
M6

Z1 liczba 4 4-

hi
6 S

0.
5
6. 7

8

8

kotnierzo

0.5.10.7 G). 5,,=O+X'""KI• mm. 5.2. Korpusu 2 pokrywo S 2 (1 .. . 10. 7 A-A. J. K), 5 S2 ~ 6+ x+- K2, mm. 5.3. Korpusu z pokrywq SJ (1.5.10.7 8-B). SJ=6+x+K,J, mm. Wym(ory K-r(d) [lobi. 1.5.10.8), X (tobl. 1.5.1O.5). 6. Wymiory pol<ryw bocznycti {lobi. 1.5.10.1}. lcti konstruowani« (I.5. 10..10).

5.1. «orpus«

ramo

Mil
MIO

Ii
6

Mil

]0 12
() ...-

8

DrD+2.5d~ D]= D1+2,Odl

Oc ar·qO-

r.

~O}·

B.

9'.
10.. 11.

(2 szt.) (1.5.10.7 £-E) (4.5 p.9). Wzmosy osi w%w h. mm (tab I. 1.!:1. 10. 1 t). Wymiory prrejsc odtewnic rycti X; Y i R, mm {tabl. 1.5. 10.5 i rys. 1.5. 10..5). Pocbyienio odlewnicze - 3', promienie odtewnicze - R J~5 mm (I.!:l.1O.2)' Opreyr sadowonie reduklordw (7.5. 11. r).

Wymiory

kotkow

stoekowycb

{

1;~ 1 C=O,sJ

1=6-;-8 (D~l00) 1=8;10 (D>lQO)

D.=],2.5D+10

Rys, U.IO.2

93 1.5.10.2. ZASADY KSZTALTOWANlA
I. TECHNOLOGICZNE PROMlENlE

ODLEWOW []O~, [30], [33]
4. KSZTAL'fOWANIEPOLACZEN SCIAN ODLEW6W

WYOKRi\GLEN 0)

K~
~~
-c 15

Typo we rodzajc pof;;,czeii sc1an:
90' c~.

b) ~.

!2

...

r,

d'. a<90.

4.1. P04czenie czoJOWt; stanowittpe ,Myk dw6cb scian' nej gruboSci, Jezf/cycb wjednr:j plaszczyinie..

0

r6i-

a)

I

I

Rys. 1.5.101.3. Promienie W}'okr&gle:6.
1.1. Promienie wyokraglen (dla 0:= 90°) dobiera si~ (tabL ] .5.10.2) i zaokragla do liczb z szeregu l!'N (4.1.1). Tab]. 1.5.10.2. Pmmienie
16 ;:-25

4.2. Po/IIPzenie k<l!toweproste, ,stanowillce styk dwitch scian a r6wnej (n5:J:nej)gruboJci pod klltem a"" 90° w ksztBJoie liteI}' L. 4.3., PoJ4czenie ktttnwe, stanowillce so/k dwoch scian (J row Ilej (romej) grubosci pod kllte:m 0: 90° w kszJaJcie litetyV

*

s:
6~61
~b)

b)

Rys, 1.5.10.6

wyokntgleii.,
26,39

m.m

4.4. PoJllczeme k1;!toweprosre, stsaowiece styk kian 0 TOW- 4.4. Pohwzenie katewe (T) nej (r6Znej) grnbcmci pod kll_tem w kszta!cie iitery T. 4.5. Po14,czenie widlaste, stat.lowi~ce style trzec:b seian w ksztaJr:ie Jitezy Y. 4.6. Pol'l_czenie klzyiowe. stanowi<l!ce styk czterech scifJJ1 W hzmlcie litt!1Y X

],5

2,5

4,0

6,0

1.2. Przy bttowym styku dwech §cian (a< 90") (rys. 1.5.10.3c) IJ>I, Il<L 1.3. Praktyczme promienie wyokrllglen przyjml!je si\( R=3:5 mm i te wartosci najczx~ci.ej stosowane s'l w wymaganiach technicznyeh.

4.1. Pol.,,!:czenie

seian

czolowe,
~1:5

Rys, 1.5.]0.7

2. MTh1J:MALNA GRUBOSC SCIAN ODLEW6w
Tab!. I.5.W.3.
Material mate

'()I

,

4.5, 4.06 Polaezenia X i Y

_~\N<.cli
Rys, 1.5.]0.4

przedstawiono, gdyi rzadko sie z nich korzysta w rednkrorach, nast,(]:n"jllce polecenia do ksztaltG-

me

Minimalne

grubosci seian od!lew6w 6 min,
.IDID

Odlewy

4.2. Polaczeniekatowe du±c

mdnie
8*9 10712

Zeliwo szare Zeliwo ci~liwe
Stiliwo

4 40fj

5:7
3;:-5 3+5

7:9

rz as
15+20

(L) dla a'=(h (rys, 1.5.10.3). Pobi,czenie }qtowe (L) d1a 6 -c 6\ - dla (j 1=(1 ,5-i-2) 6 - wymiary X; Y, r (tabl, 1.5.10.5 i rys, 1.5.1 0.5), - dla 61>215-wymi.my
porewnaniu X, r nalezy zwi~kszy6 w z danymi tabl, 1.5.10 ..5 01,5.;.2,0 razy,

wania pOOtczenscian

W [30]podano

r.

Bl'i\Z
Stopy aluminium Stopy m:agnezu

5-i-8
578 577

s

30-5

DJa odlewanyeh CZC(8ciednktor6w (korpus, pokrywa) r
z zeliwa szarego minimalne grubasei scian odlew6w przYJimowane zwykle ami""" 7,O-!-&,Omm,

- ella 6[<1,56 -wymiru:y X. 1'"; r nieobowiazkowe i wyokraglenia wykonuje sie jak dla {j =6j•

Tabl. 1.5.10.5
(j
mID

3. POCHYLENlA
MJ!t,erigt

ODLEWNTICZE
liGChylenie
1:.5 1:10 (1:20) ~t,sl t'i.mm

X
2-;.]

y

ox
Jr

"tL tL
edlewow:

ox

'rabL 1.5. lOA ZeliWlO

Staliwo Odlewnicze stopy c...!0lorowycb metal]

}

11,5·
S,:SQ(3°)

<25
>2.5

8~1O 10715 15.,20

]:5
4;5

5X

3 4 5'

1:100

O,5

Q

Rys.1.5.10.5

Rys, L5.W.8

1.5.10.3. NIEKTORE
1, WYMIARY

WYMlARY

ZLACZ SRUBOWYCH
2. MIN'IMALNE WYMIARY MIEISC DLA ROZMlESZCZENIA

ZL.I\CZ SRUBOWYCH

SRUB

t mo» - 1/J
wYSQkos",
tbo sruby

(nakt~lkl)

c) Rys. 1.5.10.10. Rys, 1.5 . 10.9. ZI<lCze §rubOlwe Pogi«bienia.i otwory

pod smby

Tabl. 1.5.10.6. Wymiary 2ll\Cz
srubowych,

m:m

Tabl1.5.[O.7.

\Vymiarypogle:_bien i otworOwpod

sruby, nun

PN-!l91M-82063 d M6 M8

E'N-751M·O!:1:M6, PN-IllIM-Sl069

ZiIillIliej. nor. powi~)l- C I szcna maim. S:ZOIUl mm 4.0 6,11) 1,0 8,0
9',0 5,0 5,0 4,0 4,0

D3

MHI M20 M24 MJO
M36 MI2 M16

8,0 9,0 12
II 11

6,0

13 18 21 25
28 16 16

1(1 12

3
4 4 5 6 7

6,6 9,0 11 14 18 datw .... 7,0 to 12 15 19 .. W klasie SredmodQkJ:adnc}.
.... W klasie zgrubnej 1.

D~

..

Mil M8 MWM12 MIS M20 W4 M30 M36 M42 M48 n 18 22 26 33 40 48 61 71 80 95
.-

-

-

16

20

- 24 22

28 2.6

2-4

36 33

28

35

43 39 42

4'8

56

45
48

52
56

R ys. 1. 5.1 0 .11. Sehematy rezmieszczeoia

sroib §.rob,. mm
1)

Tabl, 1.5.10.8. Wymiary miejsc dla rozmieszczenia
't}

17 23
19' 26.

15

K
20 24 2a ]] 4.~ 55

c
IS
21
25 18

M II 14

A ..... 20

B
211 34 38 115 60 75 115 105 120 145

B'I

R 18 25 48
B

M42
M48

11
12

33
37

PRZYKLAD OZNACZENIA. poglebienia pod leb S(Zesciok!'ttny (A) db 5mby 0 &rednicy MW:
P()9t~bienie Wymiary A 10 PN-83/M-82089 rys.1.5.10.5).

M6 Ml! MID
11412 Mill Ml{) M24 M36 M42 M48

11 13

17

L I - gilibolrosc n:agwi_ntowan: -dill stall L I::; 1,0 d, - dla zeliwa L I ~ 1,5 a; - dla alUminium L],;:: 2.0 d.

40

2S
JO'

]9

32

26
411

36 58
68 105

36 45 50

26
28

22

X Y,r (tabl.1.5.H1.5.,

28
3·4

"'" I

106

9-2

m

79

41 50

56

70

45 52 60

~6

90

140

120

170

110

110 140 160 185

78 '98

58

28 38 68
92 105

32-

:'is

40 48 60

80

70
85

98 110

W}'lIIiary podane dla normalnych loow srub i ilakn;;tl!k.

1.5.10.4. KONSTRUOWANIE KORPUSOrW REDUK.TOR6W WALCOWYCH [6], [21]
Pokrywa wziem,:kowo (15.11.1)

Srubo

BOCZ(IQ

Pokry.wo reduktoro

pokrywo noktodol1o

0.5.1010)

~l
'<:l
<:"]

~-

-18+~-.I

.:

'-- ........ ;cil--....

paz/om

\

ole)u - E- ~

l:l

II

-= - - 1-----r='=-fIfilt--

reduktora

Korpus

§' '--

~--L_~~~~-~--~-~-~~~-~-~=-~-~~=~~~=~~--~.~--~-~-=--~-=-~~
M
spuslowy (Ui. i 1.0

«ore«

Lw~ -wewl1ctrznQ ..

dtuqosc

J

N

Obp;lost kadri otejo ,/ej (I/1+1/2) dmykW

"1E

Pok umownie

WQ

redukloro nie pOkOHJnO

Preekrc]« A-A. 8-8. C-C. £-E, k lady G, J. K (t.s. 10. 7).

r-r.

Rys, 1.5. H1.12
Os wa!u wejsciawego wyjsciowego

96

1.5.10.5 .. KONSTRUOWANJ[E KORPUSOW REDUKTO:ROW STOZKOWYCH [6], [21]
Pokrywa
z odpowielrznikiem (1.5. I /,I)

wziemiko

WQ

POkrywa

reauktoro
Boczno pokrywo nokfodano
(J .5. 10. 10)

spuslowy (1.5.11.1)
KDfPUS

Korek

reduktoro
N

Obj"llost

kodri olejov/e]

(I/4-f-1/2)
Pokrywa

dmykW
reduktota

urnownie nie pok arana Pr rekro]e A-A, 8-B. C-C, [-E, klody G, J, K (1_5 lO.7). F F,

Rys.1.5.10.13

97 1.5.10.6. KONSTRUOWANIE
Pok. wo wzie.niko VIa
(I511.I)

KORPUS6W

REDUKTOR(}W

SLIMAKOWYCH

[6}, [21]

Pokrywa reduktora

poziomu

Wska2nik

oleju

as

wolu

{UII.I}

wyj:!'iciowe9°

---~
~

1+-r-I~

IPi I
I

-+~

I ~:

Korpus reduktoro

~---~

-

--~
Korek spustoYl~~

..hh--~-~

0_5

11.1)

l

~~m
_.:_N.:__ ---J

ODj~tC$C

kadzi

olejowe]

(1/1-;-1/2)
Pokrywa

dm¥kW
reduktoro

umownie nie pokarona

Przckroje A-A, 8-B. C-C, [-E. klady G, J, K (Ui 10.7)_

F-F.

Rys. 1.5.10,14

9·8

1.5.10.7. KONSTRUKCYJNE

ELEMENTY ODLEWANYCH

KORPUS6W

REDUKTOROW

A-A
52-1-

2+J

(wmontowona

A-A

srubo] c)

c-c
d)

a)

b)

s

H0

6,

E-E
f)

E-E
(wfI'1ontowony «ote«)

kote« stozkowy (4_5 p.9)

I

I gwinlowony
otw6r

d=6 6

.
6
X

\X g)
6 X C(dlad2)

C{dladJ)

C(d/od3J

I

(d=6)

h)
K(dladr)

(wmontowo(la

G

d,

srubo)

52 +(4~6)

8-18
j)

B~B
(wmonto vorl(} srobo ) dQr",1

k)

dJ I)

J

m)

K

n)

F-F 6

"b "'.--+--11'---1

.-...

~ R=K-C
R=K-CF-(2-d) Rys.1.5.10.[5

99
1.5.10.'8. DOKLADNOSC WYKONANIA KORPUS6W REDUKTOR6w

2. CHROPOWATOSC
POWlERZCHM (rys. L5.IIU.6b)
2.1, Miejse

Tabl .. 1.5.10 ..9. Depuszezalne odchyllci odleglosci osi (io) , J1.m przeldadni waIcowych
PN-79'1M-88S22.01 Rodzaj Dopusz·

Tabl. U.1 0.11. Wzrriosy osi Szereg t2

walow (h),
160 160

mm

osadzcnio

tozys«
p.

PN-79(r.f.8&50?

(1.5.5.5 2.2. Plaszczyzny
"korpusloczenia pokrywa " bocznych kolki

1.2). ._2.~.

Odleglo&t osi do 80 115 10 U 16 18 22 28 100

0....nun ,

lOa
HIO
100, 106 200

pa:mwmia
~bliw

80

c:zame
esi

125 180 12 20
30 50

odchyMci odlegfosci
:!:f", lim

H,E D C B
A

ISO 250 2:50 3tS 14 16 22 2:5 3,5 40
14()1

3115

400 45

.500

400 20
30

500 630

3 SzeregI' 2
::I SZCX\eg I' 2

112
112 118

125 140 180 125 132 140 15'0 1600 1'10 180< 190
250 315 315 355 315 335

125

2.3. Powiarrcrmi
dta pokryw

28 70

IS

60

35

701 110

45

80

120

55 90

60 160

100

110 180

200

120

50 SO

22 3:5 55

noktodooycn -

~
~/

220

140

90

280 200 225 250 200 212 225 236 250265 2&0 300 5110 500 560

355 375

24,

Olwor6w

pod

stoskowe 2.5, Podsiawy
karp

J

4110

400

63'0
600

su

450 400 42.5 450

475

5001 530 560

630

630

~

2.5. Innych obrcbiaayc]: powierrcnni

-~,
I

Tah]' 1..5.10.10. Dopuszczalne

odlcb.yIlci odleglo§ci nsi(fo), Mm
l' -801N1-88S22!04 315 400

• szereg I jest uprzywilejowany

2.7.

Innych

nieobrobionycn

przekladni slimakowych
Dopuszezalne

oieomocroayct: ni

powierzctv-

-

<I-

Kiasa
dokladnesci pack.huini do 80

Od1eglo~

osi 0.., mm

QdclJyJki OOiegl:osci
os,j :!:.fa,l-Om

7 8
9

45
7]

110

]30

IZO 50 80

8Q

120 U!O 250 1180 250 315 75 60 67
1:50

90

80 125 160 1~0 200
L05 110

400 500 :500 630 85 90 130 140
210 240

L-L
b)

L-L

c)

Tabl, J _5.10.]2. Dopuszczalne odcbyUd 'WZIliQSOW osi wa16w (lJh), mm PN-?9JM-88507
wal6w, rom Depuszozalne
odchylki,
Imll

a)

W~06Yosi

00 0 -10,4

~250
0
-0.,5

:;630 0

~lOOO 0

-1,0

-1.,5

1. PASQWANIA 1 POLA TOLERANCn
L 1, Posowanio gniazdoch 1.2

(rys,
lo2ysk

U.HU6a,
tocznycn

b)
W

"korpue=pokrywo"

- H7.

Dopusrcrotne odcbytki odteqtosc; osi :t f

prz"ktadni
prrektodni

wolcowych
OS!

0.-

lL
(lab!. 1,5, 10.9), 1.5. 10. 10). (lobt. 1.5. 10, 12). Rys, 1.5.10.16. Oznaczanie narysunkacl» kcrpusu

stirnokowyctittab).

-

1.3, Pasowonio

/j, h w rniejscoct: mania Zu bocznyct: pokryw wktadonyct: (rys. 1.5.102).

wznlos6w

i pokrywy: a), b) pasowan, pcl tolerancji i chi'opowatosci po,wienchni,

c) tolerancji ksztaltu i. potozenia

100

3. TOLERANCrn HOt.OZENlJI.
3, 1. Toleroncjo

KSZTA1.11J (rys, 1.5.10.16c)
ptoskosci

56. Dto prreklodni wotcowycti Totorancjo r6wnoleQlo~cj
przekoseerno ptasrE

I2Zl

[22]
¢

c}

o/worow

«r

[£]

as! F co do otwor6w

~ H7 osi

czyzny

tocron«:

»korpus =pokrywo"

(rys.

1.5,10.170).

- (O,01+Q,02)/300 mm/mm. Dto oiuqosci ptosrcryzny konlroli L",300 mm wietkosc toterancji

prreticzyc
3.2, Toleroncjo

0 L/JOO

rary.
~ prase-

3.6, t. =toleroncjo rownoleqtosci (lobi, 1.5. 10. 14), 3.6.2. =toteroncja przekosrenio-« 0,5 toteronc]; rovmoleQlosc/: J.7. Dto przektodni stozkowycr: Toteroncjc prostopodrosci QJ otworu '" H7 osi F co do osi E (lobi. 1.5,10.15, rys. 1.5.10.170).
3,8. 010 przetaodni stimokowycb

plaskosci

czyzny oporowe] /300 mm/mm.
Dto dlvgosci Lr'JOO mm

korpueu

-

0, 1/

phJ$;fCZYZfFY konlrotl wielkaSC toler onc]i
0

przeltcryc
3.3. Toleronc]o

L/300

razy.

wotcowosci

[Q]

rniejsc

osaazenic 3.1. Ioteroncjo osodrenia 3.5. Toteconcja
osioweqo )

tozys«

(Iabl.

1.5.5.6).

wsp6!osiowosci tozys« (lab}, prostopooiosci
boc rnych

~ miejsc 15.5.6)'

Toteronc]o prostopcdtosci 01wow ~ H7 as; F co do osi L (tobf. 7.5.10. 16, .ys. 1.5, 10. 17c).

OJ

b) ~

_

[Ii

(bieia nokia-

powier zctini

Tabl. 1.5.10,]3. Tolerancja
prostopadlosci bocznych powierzehni korpusu

D mm

~m
40 45 50

rn

"kortnrs=pokrywo" ktadanyctv (tobt.

oio pokryw 1.5, r O. I J).

"SO ~120
-';150

..
F
lq,m osi przekhtdln-i
PN.80JM-~'8522.0l

Tabl. 1.5.10.17.

Szczegolne przyp,adJd

oznaczenia tolerancji ksztahn i polozenia: a) dla reduktorow walcowych, b) dla reduktorew stozkowych, c) dla reduktorow

do, osi
Tabl, 1.5.10.14. Tolerancia rownoleglosci (l:) [!Z] osi otwurow lozyskowych przekladni walcowych PN-791M-88522.0.1

~180 ~250
~315

60
70' 80

slimakowjch

otworow

~H7

~400

90 Tabl, 1.5.1 0.l6. Dopuszczalne odchylki ~tilI osi przekzadni sfunakowych (±fg) ••; Mill
PN-80JM:-88S22,il4 Dopuszczalne

Tabl. 1.S. W. ]5. Dopuszczalneodchylki

stozkowyca
Dopuszczalne

(±EI;)": JAm
50 <.R",

~~
6 8 9
7

'"

",;8

," 02

[Xi. I'm

przy szerokosci

"'"

kola 2~batego, nun ~4Oo 1:::;100 ef160 ",250 12 16 20 9 11 16 20 25 25 32 H! 40 28 400 63 50

Srednia dhlgosc twoIZilcej stotka

Rodzaj
PB.'J\)-

R",:%50

oocll.ylki kJilll osi
pneldilldni ±El>' I'm.

wl!fii.a

Kat stozka

s 100

Rm, nun
::WO<.:R",:O;400 6]"

100<Rm:f200

po<hialowego zqboika

st
::::15 :;;25 >25 15 24

shmacmicy, mm
b2';; 63

u~bieni<l

S~Qko*

b2

Klasa doldad!losci 7 6 8 12 17

H.E
D
C B A

Aby obliczyc k.oscl;;

[22J

na wymiarze szem-

k.lrlc1 gniaz.d 'loZyskowydl N, nal.eZy wielz tablicy pl,leliczyl': Nib';}, mzy.

:%15"!S25 >25 ~15 ;::25 >25 :;;15 ::':25 >25 7,5 10 12 10 12 15 12 17 20 II 16 19 Hi 19 22 19 26 32 IS 26 30 2,6 III 12 30 45 50 50 42 50 60 :50 71 80 30 42 45 63 80 63 80 95 80 110 125
0

ool£il.yfki
~Ilsi przekladni

60 90 95 140

22 36 32 56

26
40

63<b2~lOO

63 100 160

±f;',

100<

I'm

160 <.: hl ~ 250 250 <.:b.

".Ii, 160

16 22
30

22

24

28

32 48

42
63

40 56 80

• Ell. wyrnZa sie: w jednostkact. :lliJgo:ki na hllru dfugosci tworzaee] ste:i:ka podziafowego, Aby obli~zyt pfO.'itopad'losl

promieniu rownym :SRdnicj
¢H 7 do

fE W)'IaZa sj~ w jednos.lkaeh dlugusci na szerokos. ci uzebienia !Iimacmicy 02. Aby obhczyc prostopadlosc

QJ

QJ

osi F otworu

os! F ctworu

rze N, naleZy wiclko~e BJ:

Z

lablicy przeliczy6

NI R.m, razy.

osi

E 08 wymia-

lfiii 7

do osi E na wym:iarze lablicy pn:eliczyc

N. nalciy widk:o§t

fg

Z

Nlb1 razy,

UH
,,85ft7
¢72H7 +~D.J5 +g,OJO 416

b60:!O.OS)

l-L -0
[174
80

E

(47)

B

------------~-------------------JOO

364

140 180

K-K

H-H

(21)

M

(2: i)

RIC;

r. Oaie»
2. 3,

wyz",zyc "' [ ] wy/<otJoC )",

ObrobkC .vymior6w podonych wspa.!n;., .l poMy'llQ Nieornaczone pocl1yJe,,;o

odiswnicz«

promiet1ie odlewni,;z", 4, Nieo7r:oczon",

-

3+5 mm

J
C(2:1 )
-~

(2: 1)
~,

graniczfle ,,(jc,~ylkj wymiot(Jw: z""II1f!lrznych - 1114, we.,n~lrznycfl - 1114, mtesronyct: - :J:O,5IT J'4 Powierzcnni(! /rorpllSI.! Qczyscit z piaslw odJewnicrego .. molowac tarbo odpomQ no alei
p(JWr'~rzch'rJ~·Q wewnf/trzliQ O~ 10 m2'

Po .... lerrcnnio

2elJm~lrzna

-

a,JD

m2'

l

Rys .. 1.5.10.18

102
~B5H7 ¢72H7 +g,O.35 fO,OJO

o

48

{2x-'6] [lIl0ot; 0.08 J 348
416 4 torri

H

(2:i)

J

(?: 1)
r---"2",,2,----. ~

::-'\:"""+l~ _

_J

::;; c

I'.

OdlelN

wyZOf2yc .... ymia(u ... podanyc"
IN [ ]

2. Obr<lbk" «orpusem

wykoflO': 3'.

wsp6!(]ie

z od-

J. Nje(Ufl(J£7orw pochylento tewnicr« - J~5 mm

lldlewf1icLe

oromieaio

4. Nieo?nac;",,,,,,, grQ(]jr;;me adenyl"i wymior6w: 2eWf1(;'lrznycl1 - h14. wtNln~lr;zfJych - Hl4, miOSZQflych - :to.5JTl4

C (2:1)

5.

Po ...ief"Zr::hni~ pokf'/wy

oczyscic

F-F

(2:1)

matowcc 'ad)Q odporru;
n; wewflr:!rznej 0,15

Z piosk» odleW/i;a"9a i no 01,,/ Ptosecryzna powierzctrm2, zewn<::tr7(JI!i 0•.25 m2

V

{2xi21Blr~]

'"
Rys..1.5.HU9

(422)
Rll

IML - ='--------105

JM
'----------105 34-

224

'§' ...._ ~ .__,
':-'

tJ
II I

T
J-J

M-M

K-K
~

(2; 1) b

(2;1)

;:;:.

~ ~

--

__

..

1 I I II I I

~

'G'

';(

£
~ ~
18

'" ""

,

r

~ 'G' ,__ '"

'"

,-

.. - ... ~
~
'0

~

IE

22

3.

1. Odlew wyzorzyc 2. Obr6bk~ wymjor6 ... pc;docych wsp6nie z p"kryw" Nieazuacrone

N

{

]

"y"'onot"

G (2~1)
R12

pocnylen;o odle,,,,"je.•''!'-J", promienie odl!!wtlicze - J.,. 5 mm qronic uv« a(}t;:hylki wymJortiw: - h 14, wewKl(;,lunyc/", - H14. miesrooyct: - .iO,!HTl4 5. PO"li'H2Crmifi karp!)"" ocz~CiC z piosku odle-wnjcl"90 i ma/owot /afO<l odporno flo ote]. Powie(zchnio wewn(lirzna - O. 1.6 m ? Powierzo-i"(lia rewnetrroa - 0,30 m2 4. Nioo;maczone zewm:lrzroycl1

E-E(2;i)
I

F (2:1)
,
VI.6x90·

"85H7

+g.OJ5

S75H7 +g.OJO

Rys, 1.5.10.20