PREPORUKE ZA PRIMENU ANTIBIOTIKA U RESPIRATORNIM INFEKCIJAMA KOD DECE

Stru ni sastanak Dr. Slavica Vu kovi , pedijatar

1. Akutna virusna infekcija gornjih disajnih puteva (KIJAVICA)
Uzro nici: rinovirusi, koronavirusi, itd.
1.1. Primena antibiotika nije indikovana kod kijavice ‡ Antibiotici ne skra uju vreme trajanja simptoma kijavice. ‡ Antibiotici ne mogu prevenirati nastanak komplikacija (npr. pneumonije). 1.2. Purulentni rinitis je est prate i simptom virusne infekcije ‡ Purulentni rinitis nije indikacija za upotrebu antibiotika, osim ako traje du e od 10 dana (sumnja na sinuzitis). ‡ Kultura brisa nosa kod purulentnog rinitisa nema dijagnosti ki i terapijski zna aj.

2. Akutni otitis media (AOM)
2.1. Dijagnoza AOM ‡ ‡ Postojanje eksudata u srednjem uhu. Lokalni i/ili sistemski znaci infekcije (iritabilnost, otalgija, otoreja, dijareja, povi ena temperatura). 2.2. Otitis media sa efuzijom (OME) ‡ OME ozna ava postojanje te nosti u srednjem uhu, naj e e posle epizode AOM ili posle virusne infekcije gornjih disajnih puteva; efuzija se spontano resorbuje od 1 do 3 meseca posle epizode AOM. ‡ Antibiotska terapija je indikovana kod AOM, ali ne i kod OME trajanja < 3 meseca. 2.3. Uzrocnici AOM: S.pneumoniae, H.influenzae, M.catarrhalis, virusi.

..v.. * ili timpanocenteza U Tabeli su navedeni lekovi za koje postoje dokazi o efikasnosti. i. Amoksicilin ili amoksiklav Amoksiciiin ili u visokoj dozi.4. Preporuke za desetodnevnu terapiju AOM Primena AB tokom Po etna TH prethodnog meseca DA Amoksicilin u standardnoj dozi Bez klini kog pobolj anja posle 72h Th Bez klini kog pobolj anja posle 21-28 dana NE Amoksicilin u visokoj dozi.. visokoj dozi ** Cefuroksim i.v..m.m.2. Cefuroksim-aksetil i. i.v. amoksiklav u Ceftriakson i.. Ceftriakson i. i. Isto kao posle 72 h Ceftriakson i.v. i.m.m.m...v.. i. Akutni otitis media (AOM) 2.

a trajanje ove terapije je 5 dana.4 mg/kg klavulonske kiseline. to zahteva primenu savremenih formulacija amoksiklava. ** . Akutni otitis media (AOM) * Visoka doza amoksicilina iznosi od 80 do 90 mg/kg/dnevno.2. Primena ceftriaksona u trajanju od 3 dana je efikasna kod bolesnika kod kojih je prethodna terapija bila neuspe na. visoka doza amoksicilin-klavulonata je od 80 do 90 mg/kg/dnevno amoksicilina sa 6.

Eritromicin nije lek izbora za AOM. Akutni otitis media (AOM) 2. indikacija je za primenu parenteralnih antibiotika.2.5. AOM kod novoro en adi. ali se koristi u slu aju anafilakse na penicilin.influenzae koji produkuje beta-laktamazu i stoga su lekovi druge linije u terapiji AOM. kao i odoj adi mla e od 6 meseci sa izra enim op tim simptomima. ‡ ‡ ‡ . Mogu nosti.specifi ne indikacije i ograni enja za primenu antibiotika u AOM ‡ Pedijatrijski oblici cefalosporina II i III generacije za oralnu primenu nisu dostupni u na oj zemlji osim cefahlora {brojni ne eljeni efekti) i ceftibutena. Makrolidi imaju umereno dejstvo protiv H.

. Akutni otitis media (AOM) 2.5.2. Mogu nosti.specifi ne indikacije i ograni enja za primenu antibiotika u AOM ‡ Primena novih makrolida u trajanju od 5 do 7 dana jo se uvek rutinski ne savetuje. osim u terapiji nekomplikovanog AOM kod bolesnika starijih od 2 godine.

3. M. osetljivost Valleixovih ta ki). 3.2.influenzae. . 3. ka alj > 10 dana) i/ili te i simptomi (povi ena temperatura. Dijagnoza sinuzitisa ‡ Produ eno trajanje prehlade (rinoreja. ‡ Radiografija sinusa nije pouzdano dijagnosti ko sredstvo (i kod nazeba mukoza sinusa mo e biti zadebljana). Uzrocnici sinuzitisa: S.catarrhalis.1. b) kod sumnje na postojanje komplikacija. Akutni sinuzitis ‡ ‡ Akutni sinuzitis je komplikacija akutnih infekcija gornjih disajnih puteva Sinuzitis je komplikacija kod oko 1% od ukupnog broja bolesnika koji imaju akutnu virusnu infekciju disajnih puteva. otok lica. radiografija je indikovana:a) kod recidiva sinuzitisa. bol. H.pneumoniae (30-60%).

3.3. Terapija sinuzitisa Amoksicilin Pobolj anje Bez pobolj anja >3 dana Nastavak terapije 10 dana Amoksicilin-klavulonat Cefalosporini I i II gen. Akutni sinuzitis 3. Makrolidi Klindamicin .

10 do 20% imaju streptokoknu infekciju.4. a ostali imaju virusnu infekciju. Od svih bolesnika sa simptomima faringitisa. Faringitis uzrokovan Fhemoliti ‡ ‡ kim streptokokom grupe A (BHS) Naj e i je u zimskim mesecima kad dece u uzrastu starijem od 3 gadine. .

‡ Klicono e nisu izvor infekcije ! ‡ Bolesnik sa akutnim BHS nije infektivan posle 24h terapije ! ‡ ‡ ‡ Kod klicono tva BHS je avirulentan i klicono tvo nije potrebno le iti. . "Kontrolni" bris drela posle zavr ene terapije je NEPOTREBAN. Povi en titar ASOT ako su drugi kriterijumi za dijagnozu reumatske groznice negativni nije indikacija za profilaksu.1. Faringitis uzrokovan Fhemoliti kim streptokokom grupe A (BHS) 4.4. Izvor infekcije je bolesnik sa nele enim akutnim faringitisom.

‡ Odluka o terapiji se donosi na osnovu klini ke slike i pozitivnog nalaza brisa drela. Dijagnoza: pozitivan nalaz brisa drela.4. ‡ Broj kolonija BHS u brisu nema nikakav zna aj. . Put do sigurnije dijagnoze streptokoknog faringitisa ‡ Zimska sezona.3. uzrast. epidemiolo ki podaci (kontakt). 4.2. Faringitis uzrokovan Fhemoliti kim streptokokom grupe A (BHS) 4. a ve i kod akutnog faringitisa. iako se manji procenat e e nalazi kod klicono tva. klini ka slika.

Terapija streptokoknog faringitisa traje 10 dana ‡ Penicilin V je lek izbora (efikasan.4. uzak spektar dejstva) ‡ Prokain benzatin Penicilin u jednoj dozi ‡ Amoksicilin ‡ Cefalosporini I generacije za oralnu primenu ‡ Dokumentovna anafilakti ka reakcija na penicilin je jedina indikacija za primenu eritromicina i drugih makrolida . Faringitis uzrokovan Fhemoliti kim streptokokom grupe A (BHS) 4.4.

Pneumonija 5.1 Epidemiologija i etiologija Veliki broj izaziva a mo e da uzrokuje pneumoniju kod dece. klini koj slici.5. Godi nja incidencija pneumonije kod dece mla e od pet godina je 34-40 na 1000 u Evropi i Severnoj Americi. . Utvr ivanje etiologije kod pojedina nog bolesnika mo e da bude slo eno. Prema etiologiji. toku i prognozi pneumonije u dece se bitno razlikuju od pneumonija u odraslih. Pneumonija je esta i potencijalno te ka infekcija od koje obolevaju deca u celom svetu. jer je kod dece te ko dobiti uzorke koji dobro reprezentuju floru donjih disajnih puteva i plu a. nego je pneumonija i vode i uzrok smrtnosti u dece. U zemljama u razvoju ova u estalost ne samo da je jo ve a.

. pneumoniae Virusi Streptokok grupe F Chlamydia trachomatis Staphylococcus aureus Hemophillus influenzae Mycoplasma pneumoniae Chlamydia pneumoniae G-enteralni bacili +++ vrlo est. 3 mes. +++ +++ + + ++ ++ + + ± vrlo redak.5.ne javlja se > 5 godina +++ ++ ± + + +++ ++ + . do 5 god. < 3 meseca +++ +++ +++ +++ ++ + ± +++ + redak. Pneumonija U estalost izaziva a vanbolni kih pneumonija kod dece u razvijenom svetu Izazivac s. ++ est.

kod starije dece sa bakterijskom pneumonijom naj e i izaziva je S.pneumoniae. .5. u uzrastu izme u tri nedelje i tri meseca zna ajan uzro nik pneumonija je Chlamydia trachomatis. je naj e i bakterijski uzro nik Na osnovu uzrasta deteta se mo e sa pouzdano izaziva pneumonije: ‡ ‡ ‡ ‡ virusi su e i izaziva i kod mlade dece. u pretpostaviti naj e i bakterijski uzro nici pneumonija kod novoro en adi su streptokoki grupe B i gram-negativni enteralni bacili. Pneumonija ‡ ‡ Streptococcus pneumoniae pneumonije u detinjstvu. a potom Mycoplasma i Chlamydia pneumoniae.

Mortalitet od vanbolni kih pneumonija u razvijenim zemljama je nizak.5. Virusi sami su izaziva i 14-35% vanbolni kih pneumonija u dece. Pneumonija ‡ ‡ ‡ ‡ Zna ajan broj pneumonija izazvan je "me anim" (virusnim i bakterijskim) infekcijama (8-40%). . U 20-60% nije mogu e izolovati izaziva a.

2 Klini ka obele ja ‡ Na bakterijsku pneumoniju treba misliti starosti koja imaju povi enje telesne uvla enje mekih tkiva grudnog kosa >50/min. kod dece do tri godine temperature >38. i frekvenciju disanja ote anom disanju su . Kod starije dece podaci o korisniji od klini kih znakova. Pneumonija 5.5°.5.

5°C Frekvencija disanja >50 udaha/min. Uvla enje mekih tkiva grudnog ko a Vizing nije znak mikoplazme) primarne bakterijske pneumonije (osim Klini ki i radiolo ki znaci konsolidacije plu a .5. Pneumonija Klini ka obele ja bakterijske infekcije plu a ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ Temperatura >38.

5. Pneumonija Klini ka obele ja virusne infekcije plu a ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ Odoj ad i deca mla a od dve godine Vizing Temperatura < 38. a u 25% i mrljaste senke Kolaps re nja u te im oblicima .5°C Izrazito uvla enje mekih tkiva grudnog ko a Hiperinflacija Frekvencija disanja normalna ili povi ena Na radiografiji plu a hiperinflacija.

. lobarna konsolidacija i hilusna ‡ u deteta pred kolskog uzrasta kod koga postoji vizing. vizing. Pneumonija Klini ka obele ja infekcije plu a izazvane mikoplazmom pneumonije ‡ ‡ ‡ Deca kolskog uzrasta Ka alj. pneumonija Intersticijumski adenopatija infitrati. malo je verovatna primarna bakterijska pneumonija.5.

3 Radiolo ka ispitivanja ‡ Rendgenski snimak grudnog ko a ne treba rutinski initi kod dece sa blagim i nekomplikovanim akutnim infekcijama donjih disajnih puteva. ‡ ‡ .5. ili ako simptomi i dalje traju. Kontrolne rendgenske snimke treba initi ako su prethodno utvr eni kolaps re nja. Radiolo ki nalaz nije dobar pokazatelj etiologije pneumonije kod dece. Pneumonija 5. kru na pneumonija.

5. i ne treba ih rutinski odre ivati. ‡ . Pneumonija 5. Reaktanti akutne faze zapaljenja ne poma u u razlikovanju bakterijske od virusne infekcije u dece.4 Ispitivanja (op ta) ‡ Svakom detetu koje se prima u bolnicu zbog pneumonije treba uraditi pulsnu oksimetriju.

5.5 Mikrobiolo ka ispitivanja ‡ Nema indikacija za mikrobiolo ko ste ene pneumonije u dece. u slu aju da etiologija pneumonije nije razja njena na po etku bolesti. ispitivanje vanbolni ki ‡ Hemokulture bi trebalo uzeti od svakog hospitalizovanog deteta kod koga se sumnja na bakterijsku pneumoniju. Uzorke krvi koji su od hospitalizovanog deteta uzeti u akutnoj fazi bolesti treba sa uvati. a parne serume uzeti u fazi oporavka. ‡ . Pneumonija 5.

a jedan uzorak sa uvati za detekciju bakterijskih antigena.5. Pneumonija 5. ‡ .5 Mikrobiolo ka ispitivanja ‡ Aspirate iz nazofarinksa uzete od hospitalizovane dece mlade od 18 meseci sa akutnom infekcijom donjih disajnih puteva i plu a trebalo bi ispitati na prisustvo virusnih antigena (metodom imunofluorescencije. treba ga aspirirati i poslati na mikroskopski pregled i kulturu. na primer). Kada postoji ve i pleuralni izliv.

. Pneumonija 5.6 Procena te ine pneumonije i indikacije za hospitalizaciju Odoj ad i deca sa blagom i umereno te kom bole u se mogu bezbedno le iti i u ku nim uslovima. Glavna indikacija za prijem u bolnicu deteta sa pneumonijom jeste hipoksemija.5. Deca sa znacima i simptomima te ke bolesti moraju da budu primljena na bolni ko le enje.

Pneumonija Procena te ine pneumonije Deca uzdrasta do 2 godine Temperatura < 38.5.5°C R < 50 udahalmin Blago otezano disanje Bez povra anja .5°C R < 50 udaha/min Blage retrakcije Ne odbija obroke Temperatura >38.5°C R >70 udaha/min Izra ene retrakcije Lepr anje nozdrvama Cijanoza Povremena apneja Stenjanje Odbijanje hrane Temperatura >38.5°C R >50 udaha/min Veoma ote ano disanje Lepr anje nozdrvama Cijanoza Stenjanje Dehidracija Starija deca Temperatura < 38.

.5. frekvencija disanja >70/min. nesposobnost porodice da adekvatno neguje dete. ekspiratorno je anje. cijanoza. Pneumonija Indikacije za prijem odoj eta na bolni ko le enje: ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ saturacija oksihemoglobina ”92%. povremena pojava apneja. odbijanje hrane. znaci ote anog disanja.

Pneumonija Indikacije za prijem starijeg deteta na bolni ko le enje: ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ ‡ saturacija oksihemoglobina ”92%. znaci ote anog disanja.5. cijanoza. . frekvencija disanja >50/min. stenjanje. znaci dehidracije. nesposobnost porodice da adekvatno neguje dete.

7 Terapija (op te mere) ‡ Deca koja imaju saturaciju oksihemoglobina ”92% na sobnom vazduhu treba da dobiju kiseonik preko nazalnih kanila. Nazogastri ne sonde mogu da ote aju disanje. Respiratorna fizikalna terapija nije korisna. Pneumonija 5. treba izabrati najmanju sondu i plasirati je kroz manju nozdrvu. pa je i ne treba sprovoditi kod dece sa pneumonijom. naro ito kod odoj adi sa malim nosnim hodnicima. pa ih treba izbegavati kod te ko bolesne dece. Agitacija mo e da bude znak da je dete hipoksi no. hauba ili preko maske. ‡ ‡ .5. Kada se koriste.

Decu koja dobijaju terapiju kiseonikom treba obilaziti najmanje na 4 sata i.5. Pneumonija 5. ne dolazi do pobolj anja.7 Terapija (op te mere) ‡ ‡ ‡ Antipiretici i analgetici se koriste u cilju postizanja boljeg komfora za obolelo dete i lak eg ka ljanja. Dete kod koga. ‡ . i pored 48 asova le enja pneumonije u ku nim uslovima. ako je mogu e. meriti im saturaciju oksihemoglobina. Bolesno dete treba manje da se kre e da bi se smanjili metabolicke potrebe i potro nja kiseonika. mora neodlo no da pregleda lekar.

Ovaj lek je efikasan protiv najve eg broja bakterija koji kod dece ovog uzrasta izazivaju vanbolni ke pneumonije. Pneumonija 5. . deca ga dobro podnose i nije skup. Alternativni lekovi su amoksicilin u kombinaciji sa klavulonskom kiselinom. azitromicin i klaritromicin.1 Antibiotska terapija ‡ ‡ Decu koja ispoljavaju znake blage infekcije donjih disajnih puteva ne treba le iti antibioticima.5. eritromicin. cefaklor. Amoksicilin je lek prvog izbora za peroralnu terapiju pneumonija ste enih van bolnice kod dece mla e od 5 godina.7.

Oralno dati antibiotici su bezbedni i efikasni u le enju dece sa vanbolni kim pneumonijama. makrolidi se koriste kao lekovi prvog izbora u empirijskom le enju dece starije od 5 godina. Pneumonija 5. ‡ ‡ ‡ .1 Antibiotska terapija ‡ Posto je Mycoplasma pneumoniae est izaziva pneumonija u starije dece. Makrolide treba dati kada postoji sumnja na pneumoniju izazvanu bilo Mycoplasmom bilo Chlamydiom pneumoniae. Amoksicilin treba koristiti kao terapiju prvog izbora kod dece bilo kog uzrasta kada se sumnja da je pneumonija izazvana streptokokusom pneumonije.5.7.

cefotaksim. Pneumonija 5. zbog povra anja) ili se ispolje znaci i simptomi te e bolesti. ‡ . Antibiotici za intravensko davanje u le enju te ke pneumonije su cefuroksim.7. mogu se kao monoterapija dati amoksicilin. pneumoniae. ceftriakson i amoksiklav. Kada na osnovu klini ke slike i mikrobiolo kog nalaza izgleda da je najverovatniji izaziva zapaljenja plu a S.1 Antibiotska terapija ‡ Antibiotike za parenteralnu primenu treba davati onoj deci sa pneumonijom koja ne mogu da apsorbuju oralno date antibiotike (na primer. ampicilin ili penicilin G u visokoj dozi.5.

treba razmatrati prelazak na oralnu terapiju im se jasno ispolje znaci pobolj anja.7. .5. Pneumonija 5.1 Antibiotska terapija ‡ Kod bolesnika koji dobija intravensku antibiotsku terapiju zbog vanbolni ki ste ene pneumonije.

8 Komplikacije ‡ Ako je dete febrilno i lo eg op teg stanja i 48 asova posle prijema.5. . neophodno je ispitati da li su nastale komplikacije pneumonije. Pneumonija 5.

Hvala na pa n j i. pedijatar . Slavica Vu kovi . Dr.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful

Master Your Semester with Scribd & The New York Times

Special offer: Get 4 months of Scribd and The New York Times for just $1.87 per week!

Master Your Semester with a Special Offer from Scribd & The New York Times