MODUL NOTA BERPANDU

BAB 1: KEMUNCULAN TAMADUN AWAL MANUSIA

Peradaban (Bahasa Melayu) Makna Tamadun Madana (Bahasa Arab) Civilization (Bahasa Inggeris) Kemunculan Tamadun Awal Manusia Petempatan kekal Kehidupan berorganisasi Ciri-ciri Tamadun Sistem pemerintahan Agama dan kepercayaan Bahasa dan sistem tulisan Pengkhususan pekerjaan

1 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ

MODUL NOTA BERPANDU

2. Zaman pra sejarah (m/s 2) Zaman Prasejarah ialah zaman manusia masih belum mengenali ___________

________________.. Kajian terhadapnya dijalankan oleh ahli arkeologi iaitu satu kajian terhadap tinggalan ______________, ______________ dan __________________ secara sistematik melalui proses carigali.

3. Empat Tahap Utama Dalam Zaman Prasejarah (m/s 2)

ZAMAN PRASEJARAH

Zaman Paleolitik

Zaman Logam

2 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ

MODUL NOTA BERPANDU 4. Zaman Paleolitik dan Zaman Mesolitik (m/s 2) Zaman Paleolitik dan zaman Mesolitik merangkumi tempoh masa kira-kira 2500 S.M. sehingga 8000 S.M. Mereka hidup secara ______________ iaitu berpindah randah dari satu tempat ke tempat yang lain dalam kumpulan yang __________. Mereka tinggal di kawasan tepi _____________, tepi ____________, atau di dalam ___________, dan hidup dalam kelompok _______________ atau secara ____________________. Kegiatan utama ialah memungut ________________, memburu __________________ dan menangkap _____________ Mereka menggunakan alat-alat yang diperbuat daripada ___________ dan _____________ yang lebih mengutamakan ___________ daripada nilai estetika. Di Malaysia, petempatan awal zaman Paleolitik di jumpai di tepi tasik termasuklah di ______________, ___________ ( Perak ) dan _______________ ( Sabah) . Petempatan awal di gua adalah di _________________ ( Sarawak )

5. Zaman Neolitik (m/s 3/4) Pada Zaman Neolitik, manusia hidup secara ________________. Mereka mula mula menjalankan kegiatan _____________________ dan ________________ ________________. Pada zaman ini ia mula memperlihatkan ciri baru dalam kehidupan seperti penciptaan alatan batu yang telah ______________ serta mempunyai pelbagai _________________ dan juga bahan ___________________. Kehidupan bermasyarakat telah mewujudkan pembahagian tugas atau

____________________________ kerana mereka mempunyai _______________________ baik untuk menghasilkan sesuatu yang _________________. Kehidupan menetap dan keupayaan menghasilkan bahan

3 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ

Kegiatan perdagangan bermula di kalangan masyarakat ___________________ yang berdekatan dan kemudian berkembang ke masyarakat yang jauh. Ia juga boleh diertikan sebagai ___________________. _____________________. Terdapat juga sistem pertukaran barangan yang melibatkan cangkerang ______________________ atau ____________ sebagai nilai tukaran dagangan. Pengertian sejarah (m/s 4-5) 1. Bahasa Arab Tamadun berasal daripada bahasa Arab iaitu ____________. iaitu _________________ yang bermaksud _____________.____________________.MODUL NOTA BERPANDU makanan melebihi ________________ telah melahirkan sistem pertukaran makanan yang dikenali sebagai __________________________. _______________ dan _____________ yang bermaksud tinggi _____________________ dan pembukaan _______________. 2 Bahasa Inggeris Maksud mengikut bahasa Inggeris _____________yang berasal daripada bahasa Greek. Tamadun boleh didefinisikan sebagai kemajuan yang dicapai oleh manusia dari segi politik. Kejayaan mencipta dan menghasilkan bahan daripada logam telah melahirkan zaman Logam yang terbahagi kepada dua iaitu Zaman ______________ dan Zaman ______________. sosial dan ekonomi. Dengan adanya perahu manusia telah dapat meneroka ______________ dan meningkatkan kegiatan __________________________________. 4 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Masyarakat Barat mengaitkan tamadun dengan pembangunan ______________ terutamanya dalam hal-hal kebudayaan __________________ seperti dan __________________. 6. Manusia pada zaman tersebut telah berjaya mereka cipta ____________ dan ______________ ekoran daripada penggunaan alat daripada logam.

Hasilnya wujud semangat ____________________ dan saling bantu membantu. pencapaian ________________ merupakan kayu ukur Sarjana kemajuan tamadun dalam sesebuah masyarakat. Kedua-dua unsur ini amat penting bagi mengukur tahap ketamadunan sesebuah masyarakat. Lahir di_____________. A Buchanan Barat pula menolak unsur ________________ sebaliknya hanya menekankan _____________________ dan ______________________ lahiriah dalam proses perkembangan tamadun. Ia terbentuk apabila lahir semangat __________________ atau kekitaan. Darcy Riberio dan R.MODUL NOTA BERPANDU 3 Pendapat Mengikut Gordon Childe. Penulisan adalah berdasarkan pengalaman sebenar beliau. tamadun pula oleh ialah pencapaian seperti __________________ yang tinggi dan ________________ yang luhur oleh Sarjana Barat __________________________ yang mengakui bahawa unsur rohaniah sangat penting dalam konsep tamadun. Seorang pemikir yang unggul. Di dalam karyanya yang ulung. iaitu________________________. berkembang dan ______________ dan bermaksud hidup di bandar. Beliau berpendapat kehidupan ________________ ialah kehidupan bertamadun. Ini disokong al-Atas. Konsep tamadun mestilah mempunyai pencapaian lahiriah seperti _________________ dan ___________________ dan juga pencapaian dalam 5 Ibn khaldun aspek rohanian. 4 Pendapat Dari segi pandangan Islam. sejarawan dan ahli ________________ Islam. Menurut tokoh Islam Syed Naquib sesebuah masyarakat. Nama penuhnya_______________________________. beliau telah menggunakan istilah _____________ yang bermakna tanah yang didiami secara tetap. tamadun mestilah merangkumi pembangunan lahiriah Sarjana dan________________. Islam amat menekankan pembangunan lahiriah dan Islam rohaniah. tatsusila dan _______________. istilah _______________ yang 5 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ .

antrapologi dan ___________________. 7. Karyanya telah menjadi rujukan utama sarjana Barat dalam bidang ___________________. Ciri-ciri tamadun (m/s 5-8) (Padankan jawapan yang betul. dan _______________________________.MODUL NOTA BERPANDU Hadarah bermaksud kehidupan di andar yang penuh___________________. kesopanan.) 6 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ .

● Organisasi sosial wujud sebagai sistem keluarga pada awalnya. Sistem perundangan penting dalam menjaga keamanan dan kemakmuran sesebuah tamadun. ● Produktiviti manusia yang semakin meningkat menyebabkan pengkhususan pekerjaan bertambah penting.MODUL NOTA BERPANDU Ciri-ciri 4 1 Kehidupan berorganisasi Huraian ● Kehidupan secara menetap. ● Kepercayaan ini bertukar kepada agama secara evolusi. ● Sistem perundangan penting dalam menjaga keamanan dan kemakmuran sesebuah tamadun. Tamadun Awal Manusia Yang Terbentuk di Kawasan Lembah Sungai 7 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . ● Pengkhususan membawa kepada sistem barter. 1 2 Pengkhususan pekerjaan 5 3 Bahasa dan sistem tulisan 2 4 Petempatan kekal 6 5 Sistem pemerintahan ● Manusia berpegang pada kepercayaan animisme. ● Dibentuk bagi menjalankan pentadbiran untuk mengendalikan masyarakat yang lebih besar. ● Contoh bahasa tertua ialah bahasa Yunani dan Sanskrit. ● Lahirnya kemajuan dalam bidang pertanian dan penternakan binatang hasil inovasi manusia. 3 6 Agama dan kepercayaan 8. cuneiform dan ideogram. bersusun lapis. ● Contoh tulisan awal pula ialah hieroglif. sistem sosial tamadun awal berbentuk piramid dan bersusun lapis. ● Lazimnya.

M. Bahagian Selatan bandar Baghdad pula meliputi kawasan sungai Tigris dan sungai Euphrates yang hampir __________________. Tempoh Masa Tamadun Mesopotamia (m/s 10) Tamadun ini berkembang daripada petempatan awal zaman Neolitik antara tahun wilayah Mesopotamia telah ___________________________.M. iaitu bahagian _______________ dan bahagian selatan __________ _______________. M 10. Manakala _________________________ merupakan kerajaan yang terakhir yang jatuh pada tahun 539 S.MODUL NOTA BERPANDU (m/s 8) (Padankan jawapan yang betul. Proses Pembentukan Tamadun Mesopotamia (m/s 11) Proses pembentukan tamadun Mesopotamia dapat dibahagikan kepada dua bahagian.. Kawasan ini.Bahagian utara bandar Baghdad meliputi kawasan pertengahan Sungai Tigris hingga ke Utara termasuk kawasan Sungai _________ yang dikenali sebagai _________________. Kerajaan yang terawal ialah ________________ yang bermula pada tahun 3500 S. Kawasan ini dikenali sebagai _______________ yang terbahagi kepada dua kawasan iaitu _____________ di Utara dan ________________ di Selatan. berkembang menjadi pusat tamadun awal. pada awalnya didiami oleh etnik Semitik dan orang yang tidak diketahui asal usulnya. Pada tahun 3500 S. 8 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ .) a b c d Tamadun Mesopotamia terletak di Lembah Tamadun Mesir Purba terletak di lembah Tamadun Indus di lembah Tamadun Hwang Ho di lembah Sungai Hwang ho Sungai Nil Sungai Indus Sungai Tigris dan Euphrates 9. Perkataan Sumeria berasal daripada ________________ yang merujuk kepada wilayah di _______________ Iraq iaitu ________________.

Antara jalan penghubung utama termasuklah jalan yang menghubungkan Sumeria dan kota ____________ yang digunakan oleh pedagang dari luar Mesopotamia 9 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . _______________. Perkampungan awal kemudiannya berkembang secara evolusi kepada bandar dan seterusnya beberapa buah Negara Kota seperti Kish. Orang Sumeria telah berhijrah ke wilayah ini dan membina petempatan serta menjalankan aktiviti pertanian melalui kerja _____________________ dengan membina _________________. rumah ibadat. 11. Kesemua negara kota ini terletak di sepanjang sungai. _______________________. Assur dan ___________. ____________. Lagash.MODUL NOTA BERPANDU Tamadun Sumeria bermula di wilayah selatan. _____________. _____________ dan______________. iaitu Sumer. Ur. Kewujudan sungai serta kawasan _____________________ telah memudahkan pengangkutan dengan kapal. Setiap negara kota mempunyai ___________ _________________ dengan pelbagai bentuk pintu ______________ yang menjadi lambang _________________ sesebuah kota. ____________________ dan pasar yang kebanyakkan jalannya berkeadaan _____________ dan______________. luar kota dan __________________. Rumah ibadat merupakan _______________________ yang menjadi tumpuan anggota masyarakat pada masa itu. Setiap kota juga mempunyai unit ______________ dan ______________ yang tersendiri. bandar atau negara kota ini mudah dihubungi oleh wilayah di sekitarnya. Orang Sumeria bukanlah _______________________ kerana sebelumnya kebudayaan Neolitik telah lama wujud dan berkembang di wilayah ini. Negara Kota Tamadun Mesopotamia (m/s 11) Ia terbahagi kepada kawasan utama iaitu pusat kota. Melalui jalan laut. Di dalam kota terdapat istana. Aktiviti ini telah membawa kepada lebihan ________________________ yang mampu menampung keperluan penduduk yang semakin bertambah. _________________.

Organisasi Sosial Tamadun Mesopotamia (m/s 12) raj Raja a Ketua pendeta. Upacara agama dijalankan di tempat ibadat khusus oleh golongan ________________. Raja dibantu oleh golongan_________________. Tiap-tiap negara kota dan bandar akan berkerjasama dalam hal __________________ walaupun mempunyai kerajaan yang berasingan. Ciri-ciri Tamadun Mesopotamia i. Keluasan sesebuah negara kota lebih kurang __________ batu persegi. Negara Kota Tamadun Mesopotamia (m/s 11) Setiap negara kota mempunyai kerajaan yang ________________ dan bersifat___________________. ii. Contohnya Lagash adalah lebih kurang ____________ batu persegi dan penduduknya antara ____________ hingga ____________ orang. Seorang raja memerintah sebuah negara kota.____________dan _____________ Hamba (_______________________) iii.MODUL NOTA BERPANDU 12. Sistem Pemerintahan Tamadun Mesopotamia (12-13) Tamadun Mesopotamia diperintah oleh sistem raja yang berbentuk __________________ iaitu raja dianggap sebagai ______________ atau wakil tuhan.______________. Raja dianggap sebagai pemilik 10 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Setiap negara kota mempunyai seorang pemerintah atau raja yang berfungsi sebagai ________________________.

MODUL NOTA BERPANDU ______________________. dan ______________________ yang berkuasa dalam hal keagamaan. dan _________________.Terdapat anggota masyarakat yang meninggalkan pekerjaan sebagai petani untuk menjadi seorang________________. _________________________. Dalam pemerintahan beraja di Mesopotamia. pusat Ziggurat perdagangan dan beliau berkuasa berfungsi serta sebagai pusat melantik __________________________ untuk memegang jawatan di ____________________ __________________________.M) di Akkad. Ini kerana beliau telah menganggap dirinya terlalu ____________ kerana berjaya menguasai wilayah yang luas sehingga beliau mengelarkan dirinya sebagai Raja _________________________________. Beliau dibantu oleh pegawai yang kebanyakannya terdiri daripada golongan ____________________ dengan _____________________________. Raja juga bertindak sebagai ______________________ serta menentukan bentuk pentadbirannya. raja juga menjadi ketua pentadbir. Taman tersebut terdapat pelbagai jenis pokok dan pokok ___________ yang ditanam pada binaan bertingkat di bukit ______________ yang menampakkan seolah-olah tanaman tersebut tergantung. Taman Tergantung Babylon (m/s 12) Dibina pada zaman Raja _____________________ iaitu raja Chaldea. Raja juga berkuasa dalam soal tanah. yang mempunyai hasil pertanian ikatan dan _____________________. Pengkhususan Pekerjaan Tamadun Mesopotamia (m/s 13) Hasil lebihan __________________ telah menyebabkan wujudnya kepelbagaian kegiatan ekonomi atau wujudnya pengkhususan pekerjaan. ________________________________. Setiap tingkat teres disaluti tar dan plumbum menyebabkan ia kalis air. v. iv. pedagang 11 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Raja Naramsin telah memaksa penduduk Akkad menyembahnya sebagai tuhan. Masyarakat Mesopotamia tidak menyembah raja mereka sebagai tuhan kecuali semasa pemerintahan ________________________ ( 2291 – 2255 S.

Tulisan di Tanah liat ini berbentuk _________________ dan dikenali sebagai ____________________. Kod tersebut mempunyai __________ undang-undang atau 12 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Terdapat juga sebilangan anggota masyarakat yang berkhidmat sebagai ______________ untuk mempertahankan negara daripada serangan musuh. Terdapat juga pengusaha atau pembuat _________________. vi. Tulisan Cuneiform ini dibentuk dengan menggunakan sejenis pen daripada ____________________ yang ditekan pada tanah liat basah. ____________________. Terdapat juga tukang _____________ yang diperlukan apabila berlaku pertambahan penduduk. dan alat keperluan harian. banyak rumah kediaman mesti dibina. Barangan seperti logam. Sistem Tulisan Tamadun Mesopotamia (m/s 14) Perkembangan ilmu pengetahuan telah menyebabkan kewujudan sistem tulisan yang bermula dalam bentuk tulisan ___________________. emas dan _______________ dibawa masuk untuk ditukar dengan hasil _______________ yang dikeluarkan oleh kawasan lain. 13.MODUL NOTA BERPANDU dan ________________. barang __________________. Ia berkembang kepada tulisan berbentuk _________________ yang ditulis pada _________________ kerana pada masa tersebut bahan untuk membuat kertas belum dijumpai di Mesopotamia. Kegiatan perdagangan adalah melibatkan hubungan perdagangan dengan wilayah Mesopotamia dan juga di ________________________. Kepingan tanah liat ini _________________ hingga keras. Kegiatan perdagangan amat penting bagi Mesopotamia kerana mereka tidak mempunyai banyak bahan mentah. Sumbangan tamadun Undangundang tamadun Undang-undang tamadun mesopotamia (m/s 14) Kod Undang-Undang _____________________ adalah undang-undang yang tertua di dunia.

Epik ini mengandungi ________________ dan ____________________ orang Mesopotamia 13 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . kesemua urusan jual belinya disertakan_____________. karya sastera yang tertua di dunia. Tulisan juga telah melahirkan tradisi__________________. Dalam perdagangan. Sistem tulisan ii. Jika seseorang bangsawan telah mematahkan tulang rakyat biasa .MODUL NOTA BERPANDU mesopotamia hukuman yang meliputi semua aspek kehidupan. Undang-Undang ini telah berjaya mengelakkan wujudnya __________________ di kalangan masyarakat pelbagai kaum dan juga dikalangan susun lapis masyarakat itu sendiri. nota dan _______________________. Undang-Undang Hammurabi ditulis pada ___________________ dan ________________ supaya rakyat dapat membacanya. bangsawan itu akan didenda ______________________________. Hukuman dan denda yang dikenakan berbeza mengikut lapisan ______________________________. Ia dapat mewujudkan _________________ dan mengukuhkan sistem __________________ dalam kehidupan masyarakat. Kewujudan Sistem Tulisan Tamadun Mesopotamia (m/s 15) Kehadiran jurutulis membolehkan urusan ______________________ dan ________________ dicatat supaya dapat _________________. Undang-undang Hammurabi adalah berdasarkan prinsip bahawa hukuman ke atas penjenayah adalah _____________________________________. Hasil kesusasteraan yang terkenal bagi tamadun Mesopotamia ialah _________________________. Kod undang-undang ini telah membantu peradaban Mesopotamia bertahan untuk jangka masa yang panjang iaitu dari tahun ________________ hingga tahun ______________________ Perbezaan Hukuman (m/s 14) Apabila seseorang bangsawan mematahkan tulang seorang bangsawan lain. hukumannya ialah ___________________________________________.

Epik ini juga menceritakan tentang pemerintahan. mendarab. Astronomi iv. Kerajaan ini amat mementingkan kesihatan anggota ______________nya. menambah. bintang dan _______________ telah membawa kepada perkembangan ilmu matematik seperti sistem mengira________________. Epik Gilgamesh (m/s 15) Epik ini mengisahkan tentang kepahlawanan tokoh bernama _______________. Cara mengubat penyakit dengan menggunakan ubat-ubatan juga telah dicatatkan sebagai ______________ kepada ___________________________. ___________________. Terdapat sebuah _____________________ yang ini mengandungi lebih kurang ______________ keping tablet yang mengandungi pelbagai penemuan ilmu pengetahuan dan sejarah lampau Mesopotamia. Perubatan Tamadun Mesopotamia (m/s 15/16) Semasa Perubatan pemerintahan Kerajaan ______________. Astronomi Tamadun Mesopotamia (m/s 15) Tamadun Mesopotamia juga merupakan penyumbang kepada perkembangan ilmu astronomi. Pencerapan terhadap pergerakan___________.MODUL NOTA BERPANDU Karya kesusastera -an iii. kehidupan yang kekal abadi dan __________________ . perkembangan ilmu perubatan telah menjadi perhatian utama. Kebanyakan daripada koleksi ilmu pengetahuan ini berbentuk formula__________________ dan juga beribu14 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Sebanyak ________ jenis ubat-ubatan termasuk ____________ dan ramuan. Beliau memerintah di kota ____________. Semua jenis herba dan ubat-ubatan telah di________________ dan di________________ penggunaannya. Kemahiran dalam bidang astronomi juga telah membolehkan mencipta __________________ mereka menggunakan jalan laut dan berasaskan sistem solar yang yang mengandungi __________ bulan dalam satu tahun. membahagi dan ________________________ yang kemudiannya membawa kepada perkembangan ilmu ___________________. menolak. Beliau dikatakan memiliki sifat ________________ tuhan.

Mereka telah mampu menguasai jalan darat serta jalan laut sehingga mereka dapat berhubung dengan wilayah di ____________ serta wilayah lain di kawasan __________________________. Raja ______________ telah berjaya mewujudkan kerajaan Akkad. iaitu _______________ pertama di dunia. Mereka juga telah mencipta __________ dan tiang batu. Orang Sumeria telah menggunakan __________________ serta pengangkutan beroda sejak ________________. Contohnya arca patung ___________________. Penciptaan roda. Pengankutan dan Batu Bata (m/s 15/16) Roda dicipta untuk memudahkan urusan _________________. pengankutan dan batu bata . Penciptaan roda membolehkan orang Sumeria mencipta ________________ untuk mengalirkan air ke kawasan _____________. Penciptaan Roda. meningkatkan hasil _______________ dan dapat mengawal _______________. Arca dan tiang batu ini dapat dilihat dalam seni bina Ziggurat. Kepimpinan berwibawa Kepimpinan Berwibawa Tamadun Mesopotamia (m/s 16) Tamadun Sumeria juga telah menyumbangkan contoh kepimpinan yang berwibawa. Tamadun Sumeria juga telah menyumbang ciptaan alat pengangkutan yang terawal kepada dunia. Tamadun Mesopotamia telah memperkenalkan cara membuat batu bata daripada _________________. Tamadun Sumeria juga telah menyumbang kepada pembentukan sebuah masyarakat yang lebih ____________________. 15 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Roda digunakan dalam menghasilkan kereta kuda sama ada untuk tujuan ________________ atau kegunaan ____________________. Raja Sargon telah berjaya menakluk dan menyatukan wilayah-wilayah kerajaan Sumeria di ____________________.MODUL NOTA BERPANDU ribu pucuk surat dan dokumen ________________ serta susunan peristiwa peperangan yang berlaku mengikut urutan peristiwa sejarah.

Sungai Nil berpunca Victoria di Uganda. Daya cipta ini membolehkan manusia yang mendiami lembah ini membina dua anak sungai.M wilayah di persekitaran ____________ serta di bahagian ___________________ Mesir telah berkembang menjadi pusat tamadun awal. 16. 15. Lokasi (m/s 17) Tamadun Mesir adalah anugerah daripada Sungai _________ yang mengalir dari bahagian utara Mesir ke laut ____________________. Tempoh Masa (m/s 18) Tamadun Mesir telah berkembang daripada petempatan awal pada zaman_______________ . Penggunaan alat logam membolehkan mereka membina sistem _______________ dan pengairan yang baik untuk kegiatan pertanian. iaitu antara tahun ___________ hingga __________. Kesemua nome ini kemudian telah disatukan dengan salah sebuah bandarnya 16 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Di tebing sungai Nil inilah lahirnya Tamadun Mesir Purba. Kampung-kampung ini akan membentuk beberapa buah _____________ yang kemudiannya ______________ dan membentuk sebuah ______________ atau daerah. Pada tahun 3500 S. Petempatan awal di lembah Nil telah berkembang menjadi sebuah ____________________. Limpahan air sungai Nil ke tanah yang ____________ serta _______________ ____________ telah berjaya menukarkan bentuk muka bumi Mesir kepada sebuah tanah yang subur dan sesuai untuk kegiatan pertanian yang diusahakan oleh manusia.MODUL NOTA BERPANDU TAMADUN MESIR 14. iaitu Sungai _______________ yang bermula dari tanah tinggi di Ethiopia dan Sungai ________________ yang bermula dari Tasik _____________________________ dan ________________ untuk meninggikan lagi nilai kesuburan tanah. Proses Pembentukan Tamadun (m/s 18) Manusia yang tinggal di Lembah Nil telah mencapai tahap-tahap kebudayaan ____________ pada zaman Logam sejak tahun ____________.

Selepas itu . ketua tuan hakim tanah dan serta ______________________. dan juga ______________ penting.MODUL NOTA BERPANDU menjadi pusat ___________________. pedagang dan _____________. Firaun merupakan ketua pendeta. 17 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Jawatan Firaun adalah diwarisi secara _____________________. Perkembangan Bandar (m/s 18) Firaun _____________ ( 3200 S. Ia diikuti oleh golongan rakyat bebas yang terdiri daripada _____________. pusat pentadbiran ini telah berpindah ke bandar ______________. Contohnya bandar ________________. Semasa pemerintahan dinasti ketiga dan keempat. ___________. Fayoum dan ______________. pusat pentadbiran ini telah dipindahkan ke bandar ______________. Kehidupan di bandar merupakan salah satu ciri yang penting dalam tamadun Mesir kerana di sinilah tempat ____________________. Terdapat juga beberapa bandar penting seperti ____________. ______________berada di tingkat kedua selepas Firaun. firaun digelar sebagai ______________________ kerana dipercayai firaun adalah anak Tuhan Matahari. Pada zaman kerajaan lama. bangsawan. Memphis dan ________________. 17.M ) telah berjaya ________________________ menjadi sebuah kerajaan. Kehidupan Berorganisasi (m/s 19) Struktur organisasi masyarakat Mesir purba diketuai oleh ___________ yang merupakan raja yang mempunyai kuasa ____________ dan dianggap________. iaitu __________________. Golongan ___________________. Bandar juga merupakan pusat ______________ dan menjadi pusat ____________ penduduk ii. pusat pemerintahan dan pentadbiran. Ciri-ciri Tamadun Mesir Purba i. Beliau telah mengasaskan pusat pentadbirannya di bandar ____________ yang terletak di bahagian tengah Sungai Nil. Pada kemuncak Zaman Pertengahan. firaun dianggap jelmaan tuhan ______________. Golongan _________ berada di lapisan paling bawah.

________________________. Firaun dibantu oleh golongan _________________ untuk menjalankan pentadbiran. Ini menunjukkan bahawa wanita dalam tamadun Mesir mampu memerintah serta memiliki___________________________. Perkataan firaun berasal daripada perkataan Yunani. Wujud pengkhususan pekerjaan seperti _______________ dan pembuatan ______________________ dan juga peralatan telah menyebabkan Mesir berkembang maju. Eksport utama Mesir ialah ____________dan ______________. Aktiviti ekonomi yang lain yang dijalankan termasuklah perlombongan ____________ di kawasan Nubia. Mereka mengiktiraf kaum wanita sebagai __________________. Firaun _________________ ( 1501 – 1479 ) merupakan seorang wanita yang mampu untuk memimpin sebuah empayar yang besar. penasihat dan juga _____________ yang mentadbir wilayah yang ditakluki. iaitu ______________ yang bererti _________________________. Sistem Pemerintahan (m/s 19) Pemerintahan di Mesir diterajui oleh Raja. Sistem pemerintahan yang 18 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Pengangkutan _________ memainkan peranan penting dalam tamadun Mesir. Kaum wanita mempunyai ________________________ dalam tamadun Mesir. Fayum dan _________________. Pengkhususan Pekerjaan (m/s 20) Perkembangan aktiviti ekonomi menyebabkan berlakunya perkembangan tamadun Mesir. iaitu Firaun yang merupakan ketua kerajaan Mesir. iv. _________________.MODUL NOTA BERPANDU iii. mengurus dan mengagihkan _________________________ di dalam negara. Rumah agung ini merujuk kepada ______________ dan raja yang memerintah. iaitu Firaun. Pada era pemerintahannya penuh dengan pembaharuan seperti _____________________ dan penukaran padang pasir kepada tanah pertanian. Sungai Nil yang lebar dan dalam telah membolehkan kapal-kapal menyusuri dan berlabuh di pelabuhan seperti Thebes. Golongan bangsawan ini merupakan pembesar yang terdiri daripada _____________.

Agama Dan Kepercayaan (m/s 20) Masyarakat Mesir percaya kepada konsep __________________ iaitu percaya kepada banyak tuhan. (______________________). Beliau juga telah membina Piramid ____________ iaitu piramid 19 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Mayat tersebut diiringi barangan serta kelengkapan harian yang akan ditanam bersama-sama dengannya. Makam mayat juga mesti dipenuhi dengan ______________ serta keperluan kehidupan selepas mati. Mayat perlu ______________ dan ____________ dengan teliti. 18. Sumbangan Tamadun Mesir (m/s 21/22) Seni Bina Sumbangan utama tamadun Mesir ialah dalam bidang seni bina.MODUL NOTA BERPANDU terancang telah berjaya menarik pedagang dari Laut Mediterranean dan Laut ____________ untuk singgah di pelabuhan Mesir Purba. ____________________ dan jumlah barang yang dikebumikan di dalam makam menunjukkan _________________ atau _______________ mayat tersebut. v. Solekan mayat.M ). Ianya ilham daripada ______________ iaitu saintis. _______________. Sistem tulisan penting dalam proses perkembanagan tamadun Mesir terutamanya untuk tujuan mencatatkan rekod aktiviti _____________. keagamaan dan amalan ________________________. Ra-Atum (_________________) percaya Amun kehidupan ___________________. vi. Setiap tuhan Mesir selalu Orang dikaitkan Mesir dengan juga unsur alam dan kepada seperti Re (______________________). iaitu ______________. arkitek dan ___________ kepada firaun Djoser( 3150S. Tulisan ini berasaskan kombinasi ______________ dan _____________ yang berdasarkan bunyi. Sistem Tulisan (m/s 20/21) Tulisan tamadun Mesir dikenali sebagai __________________. pengutipan cukai.

halus dan penuh seni pada __________ dan batu. Ilmu ______________. Kerajaan Mesir telah mewujudkan sistem pendidikan untuk kanakkanak daripada keluarga _______________.mendapat status yang tinggi dalam masyarakat 20 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . iaitu_____________. matematik dan __________ diajar bagi melahirkan golongan terlatih yang boleh yang boleh menguruskan hal ehwal __________________. Tamadun Mesir telah meninggalkan khazanah mereka dalam bentuk rekod yang tertulis dan terpahat dalam sistem tulisannya. Tulisan ini telah berkembang ke tulisan ______________ dan __________. Tulisan ini terpahat dengan begitu cantik. Penciptaan kertas ini telah memudahkan _________________ dan meninggalkan kebergantungan pada ______________________ untuk menyimpan segala khazanah bangsa. Pembinaan piramid menggambarkan _______________ masyarakat Mesir Purba dalam bidang pembinaan Pendidikan dan Orang Mesir mencipta kertas daripada pokok _____________ yang Kertas banyak terdapat di sepanjang sungai Nil di Mesir. Perubatan pengamal perubatan. Penekanan terhadap pendidikan bertujuan untuk melahirkan para pegawai kerajaan terutamanya _______________ yang sempurna dan terlatih. Instiutusi pendidikan diuruskan oleh ____________________ dan diletakkan di bawah _______________ kerajaan. Beliau telah memperkenalkan teknik ___________________ yang dibina menggunakan ________________. Mereka diberi pendidikan sejak kecil lagi.MODUL NOTA BERPANDU tertua dan merupakan binaan batu yang tertua. pengawalan air sungai Nil serta ____________________ dan piramid. Beliau juga merupakan seorang pengamal ilmu ______________ dan pengarang buku ___________ dan sastera.

........... .................. Ada banyak ...........MODUL NOTA BERPANDU Mesir dan berkhidmat untuk firaun dan juga masyarakat..... ___________.... Proses Pembentukan Tamadun Mesopotamia dan Mesir Purba TAMADUN MESOPOTAMIA Persamaan TAMADUN MESIR o o o o o Mengamalkan pemerintahan ............ Buku catatan tentang perubatan ini telah ditemui di dalam makam Firaun ______________ dan catatan tentang perubatan yang tertua ditemui adalah pada tahun 1600 S................... .. Semasa pemerintahan Firaun ___________________. Pengetahuan dalam bidang astronomi dan matematik ini membolehkan orang Mesir memperkenallkan sistem kalendar __________________________________________............ geometri dan _______________ telah digunakan sepenuhnya dalam usaha orang Mesir mengawal banjir sengai Nil yang berlaku sekali dalam setahun... beliau telah berjaya membina tembok pengairan sepanjang _________ kilometer bagi menebus guna kawasan padang pasir dan membina terusan untuk mengairkan tanah seluas ______________________...... Ada ............ 19. Pemerintah Mesir Purba berjaya mencipta sistem ________________ yang telah menukarkan kawasan padang pasir menjadi kawasan tanah pertanian.... Tamadun Mesir telah memberi sumbangan dalam ilmu fizik............. Kemajuan bidang perubatan terutamanya proses ________________________ berkait rapat dengan kepercayaan orang Mesir......... antarabangsa dengan tamadun lain. dan raja berkuasa ..... yang teratur dan setiap lapisan masyarakat ada peranan Aspek keagamaan penting dalam kehidupan masyarakat Menjalinkan ... 21 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ ......... Perkembangan ilmu matematik seperti _______________.M yang telah disalin beberapa kali oleh para ______________________ Perkembangan Ilmu Pengetahuan sejak zaman berzaman Tamadun Mesir amat bergantung kepada Sungai Nil yang menjadi nadi masyarakat Mesir.. perubatan dan _______________......

.......... selepas mati. ............................Ketua Tentera & orang Bangsawan Rakyat Bebas (Petani.. berfungsi sebagai tempat menyimpan mayat firaun bersama barangbarang utk bekalan selepas PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ .............. ketua ....... ..................... Pemerintahan diwarisi secara ......................... selepas mati................ ketua .. ketua ............. dan ketua .. atau banyak tuhan spt Tuhan ... pedagang.................... pusat perdagangan.............. Jurutulis.... artisan) Hamba (tawanan perang  Tulisan . Raja ialah ketua ..   Mengamalkan sistem beraja (dinasti) dikenali firaun dan berkuasa mutlak....................................................................................... Berkuasa dalam soal .. Rahib............................. gambar & simbol iaitu Firaun Pembesar..... berbentuk pepaku Raja Ketua Pendeta......... ............ Tuhan pemilik negara kota Rakyat tidak ...................MODUL NOTA BERPANDU Perbezaan       Mengamakan sistem beraja (....... pedagang..... hasil pertanian dan perniagaan....... berfungsi sebagai pusat Ibadat.... negara kota.. atau ......       Percaya kepada konsep ........) yang diketuai raja / pendeta Pemerintahan berbentuk . Bangsawan.......... Percaya .................. Raja sebagai .............................. mayat dimumiakan.. ........ Raja ialah ketua ............ pusat penyimpanan khazanah 22  .........................................................Tuan Tanah Rakyat Bebas (Petani. artisan) Hamba  ........ Berkuasa mutlak... Tidak percaya .......................  Tulisan ................... raja Percaya Tuhan ..

..        Kod undangundang . utk bina bangunan... Cipta ........... ................ bahagi.................. mati.. & .................. Sistem kalendar 365 hari berdasarkan 12 bulan setahun. ................... Kesusateraan spt epik . darab geometri.............. Konsep empayar Astronomi & cipta kalendar 12 bulan setahun.......................... Kawasan ini 23 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ ............... geometri......... Cipta sistem pengairan Kedua-dua tamadun merupakan tamadun agung di dunia kerana pencapaian mereka dalam pelbagai bidang ilmu pengetahuan telah memberi sumbangan yang besar kepada peradaban dunia pada hari ini. ... kimia Ilmu matematik spt algebra.. tolak.... banjir Sg Nil........ Tamadun Indus terletak di bahagian _________________ India..... fizik......... Tamadun ini terletak di Lembah ______________ yang disaliri oleh Sungai Indus....... astronomi utk . Pengurusan Grafik 5 : Perbandingan Antara Tamadun Mesopotamia dan Tamadun Mesir TAMADUN INDUS 20. Sungai ini berpunca dari kawasan pergunungan _________________ dan mengalir ke Laut __________. Cipta roda..... Sistem mengira perpuluhan...MODUL NOTA BERPANDU negara.... Lokasi (m/s 23) Tamadun Indus ialah tamadun terawal di India.. Teknik pembedahan... Tamadun Indus juga dikenali sebagai tamadun ______________ bersempena dengan nama bandar utama dalam tamadun ini.....       Cipta kertas drpd pokok papyrus Pandai memumiakan mayat – kemajuan bidang ...

Ahli sejarah berpendapat kemerosotan tamadun ini mungkin disebabkan oleh serangan orang ____________ serta bencana alam seperti _____________. Petempatan Kekal (m/s 24) Petempatan kekal di Lembah Indus telah menyebabkan terbentuknya bandar yang _________________. serta Kathiawar dan ________________ di bahagian 23. Keadaan ini menyebabkan berlakunya perkembangan _______________. Ciri-ciri Tamadun Indus i. 24 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Pergunungan_________________. Bahagian utama yang merupakan menempatkan pusat __________________ pentadbiran.MODUL NOTA BERPANDU dikelilingi Tenggara. Mereka menyara kehidupan dengan ____________ dan mengumpulkan ______________ dari hutan. 21. dan tempat ____________________ bangunan __________________ yang digunakan untuk upacara ritual dan pembersihan. 22. Kepandaian penduduknya menyesuaikan diri dengan __________________ telah meningkatkan kegiatan hasil pertanian dan seterusnya membawa kepada ___________________ penduduk. kemarau dan __________________. Punjab dan ______________ di bahagian Timur. Bandar terbahagi kepada ________ bahagian dan dikelilingi oleh _____________. Proses Pembentukan Tamadun (m/s 24) Penduduk di bahagian barat laut India mengamalkan kehidupan secara______________. oleh banjaran Makran. dan tempat penyimpanan ________________ ____________________. Tempoh Masa (m/s 23) Tamadun ini muncul pada sekitar tahun ______________ dan mulai merosot pada tahun ______________. Terdapat dua bandar utama di Lembah Indus iaitu ___________________ dan Harrapa. Penduduk ini telah membentuk petempatan kekal di sepanjang Sungai Indus yang menyediakan kawasan tanah yang subur dan __________________ kepada penduduknya.

Bandar-bandar dalam tamadun ini disusun berasaskan ______________ berbentuk segi ___________ dengan setiap blok dipisahkan oleh satu rangkaian ____________________ dan ber___________________ antara satu sama lain. Bandar-bandar adalah dirancang dengan sebegitu rapi terutamanya dari sudut susur aturnya yang sistematik. Golongan petani ini menjalankan aktiviti pertanian dan menyalurkan sebahagian hasil tersebut kepda pihak berkuasa. Golongan pendeta mempunyai ____________ dan pengaruh yang besar dalam mengawal aktiviti masyarakat terutamanya yang melibatkan kegiatan keagamaan. ii. iii. Air dan kumbahan dari rumah disalir keluar melalui ___________ ke longkang-longkang yang mengalir di bawah jalan. Rumah-Rumah di bandar ini mempunyai bilik ___________ dan__________. Setiap Bandar mempunyai sistem __________________ yang terancang. Golongan buruh menjalankan kegiatan kerja buruh seperti menjaga______________________. Golongan bawahan memberikan ketaatan kepada golongan pendeta kerana golongan pendeta merupakan___________________.MODUL NOTA BERPANDU Bahagian kedua adalah terdiri daripada kawasan ____________. _________ dan ____________. Tidak wujudnya bukti tentang kewujudan____________. Pengkhususan Pekerjaan (m/s 26) 25 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . membina ___________ di benteng dan membina _______________. Bandar-bandar di sini juga dihubungkan dengan _____________ yang berfungsi sebagai jalan perhubungan. masyarakat di Lembah Indus terbahagi kepada dua golongan. . Golongan atasan terdiri daripad _____________ dan _____________. Sejarawan berpendapat bahawa tampuk pemerintahan dipegang oleh ______________. iaitu golongan ____________dan golongan _______________. Kemajuan ilmu ______________ dan ______________. Organisasi Sosial (m/s 25) Berdasarkan jumpaan arkeologi. serta sumbangan tamadun Mesopotamia dan Mesir telah membantu masyarakat Indus membuat perancangan terhadap sesebuah Bandar. Longkang tidak ditutup terus untk membolehkan kerja pembersihan dilakukan jika tersumbat. Golongan bawahan adalah terdiri daripada __________.

Para petani pula menjalankan aktiviti bercucuk tanam terutamanya bagi tanaman makanan seperti ___________. Aktiviti perdagangan adalah juga membabitkan perdagangan dengan negara luar seperti ____________________. Kepercayaan terhadap Tuhan ibu dibuktikan dengan penemuan patung _____________. Antara patung yang paling terpenting ialah patung _____________. iv. ___________________. Masyarakat Indus juga percaya kepada______________. Kegiatan ekonomi seperti________________. Tuhan Ibu disembah oleh Masyarakat Lembah Indus bagi melambangkan _____________. _____________ dan hasil pertanian. ___________ dan ____________. pertanian. Ia menunjukkan seseorang yang duduk bersila dengan stail _________ dan terdapat tiga _____________ di kepalanya yang melambangkan Dewa __________. Sumbangan Tamadun Indus (m/s 27/28) 26 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Antara hasil perdagangan yang penting ialah emas. yang diwarisi daripada kebudayaan yang lebih awal seperti dalam masyarakat di Mesopotamia. dan sebagainya. Tulisan tamadun Indus masih lagi menjadi misteri dan belum dapat ditafsirkan lagi sehingga ke hari ini. Syria dan_______________. Terdapat juga golongan artisan yang terlibat dalam pembinaan dan penghasilan barangan ___________ dan barang _______________. Ini dapat dibuktikan melalui ________________ buatan masyarakat Indus di Mesopotamia.MODUL NOTA BERPANDU Masyarakat Indus mempunyai pengkhususan pekerjaan yang __________ dalam bidang ekonomi. v. Sistem Tulisan (m/s 26) Tulisan Tamadun Indus adalah berbentuk _______________. 24. __________________ dan pembuatan telah dijalankan oleh masyarakat lembah Indus. __________________. Agama dan Kepercayaan (m/s 26) Masyarakat Tamadun Indus mempunyai satu amalan agama berdasarkan penemuan ____________ dan ____________ yang mempunyai ukiran keagamaan. kacang.

Hubungan dengan tamadun Mesopotamia dan tamadun Mesir telah membolehkan kedua-dua belah pihak memperolehi manfaatnya dari segi teknologi dan sebagainya. _______________ dan matematik sangat diperlukan. Tamadun Indus telah mencapai kejayaan yang 27 Hubungan Dengan Tamadun Lain PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Teknologi pembinaan Masyarakat Lembah Indus juga telah berusaha meningkatkan mutu bahan binaan iaitu batu bata. Batu-bata yang dihasilkan adalah menggunakan kepakaran tenologi baru melalui ____________________ ____________________________. mewujudkan sebuah bandar terancang seperti Mohenjo-Daro dan Harappa ____________________ ________________nya.adalah hasil pertembungan tamadun Indus dengan Tamadun ________________ dan __________ yang membolehkan perancangan bandar disusun berasaskan bentuk segi empat yang diikuti oleh jalanraya yang ___________. Tamadun Indus memperlihatkan bahawa sesebuah masyarakat itu tidak akan mampu mencapai kecemerlangan tanpa membuat ______________ serta bertukar ________________ dengan pihak lain. memerlukan gabungan bandarnya Kefahaman Keupayaan kepakaran dan terhadap dari ilmu untuk seperti segi geometri.MODUL NOTA BERPANDU Tamadun Indus memberikan sumbangan yang besar kepada dunia hari Bandar Terancang ini kerana ________________________. Hubungan antara tamadun Indus dan Mesopotamia telah disesuaikan dengan _____________ dan_______________________. Kemampuan masyarakat Lembah Indus mencapai kecemerlangan dalam perancangan bandar. Tamadun Indus telah memperlihatkan kepada masyarakat moden hari ini bahawa __________________ adalah penting dalam proses pembinaan sesebuah tamadun. Kedamaian dan keamanan ialah tunjang kepada kekuatan sesebuah bangsa untuk mencapai kemajuan dan kecemerlangan.

aspek rohani dan kepercayaan.MODUL NOTA BERPANDU cemerlang dalam berbagai-bagai bidang termasuklah perancangan bandar. Keadaan ini adalah disebabkan adanya sumber asas kehidupan iaitu Sungai Indus. Lokasi (m/s 28) Tamadun ini muncul di Sungai Hwang Ho atau _________________________. kegiatan ekonomi.Bentuk fizikalnya yang _________________ dan __________________ menyebabkan tamadun ini bersifat setempat. 28 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Hubungan antara Tamadun Indus dengan tamadun lain adalah menerusi hubungan __________________ terutamanya dengan tamadun Mesopotami berdasarkan ________________ yang digunakan sebagai tanda kumpulan ______________ ataupun tanda ______________ yang dijumpai di Bandar Ur di Sumeria TAMADUN HWANG HO 25. Hubungan antara tamadun Indus dan Mesopotamia dapat dibukti melalui sumber-sumber Mesopotamia yang menyatakan bahawa nama bandar _____________ adalah berkemungkinan besar bandar Mohenjo-Daro.Sungai Hwang Ho merupakan sungai kedua terpanjang di China iaitu sepanjang _____________ dan terletak di bahagian _______________ negara China. Selain itu kreativiti masyarakatnya menjadikan sumber tersebut punca kepada kejayaan. Sungai ini mengalir dari kawasan __________________i di sebelah barat ke Teluk ____________ di sebelah timur.

M. Kehidupan zaman Neolitik pula dapat dikesan sekitar tahun ______________________. Ini mendorong Dinasti ____________ mengambil kesempatan menggantikan pemerintahan Shang bermula dari tahun 1050 S. Negara Kota (m/s 29) 29 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Semasa Dinasti Chou. tamadun ini telah tersebar hingga ke bahagian selatan Sungai Yangtze. Mereka menjalankan aktiviti _____________. Perkembangan penempatan awal ini telah membentuk beberapa buhan bandar di Lembah awal penduduk Hwang Ho. mengumpul hasil hutan dan Hwang Ho. Ciri – Ciri Tamadun Hwang Ho i.M. _______________________. 28. Tapak __________ yang berdekatan bandar __________ moden merupakan petempatan _________________________. 27. Bandar ______________ merupakan antara bandar yang terawal bagi tamadun Hwang Ho. Pada hujung Dinasti kebangkitan _______________ kerana kezaliman pemerintah Raja Shang. Tempoh Masa (m/s 29) Tamadun ini dapat dikesan daripada jumpaan tengkorak homo sapien yang dikenali sebagai _____________________. Proses Pembentukan Tamadun Hwang Ho (m/s 29) Sungai Hwang Ho yang subur telah menyebabkan berlakunya perkembangan tamadun di kawasan sekitanya.Dinasti Shang membawa kepada kemajuan. Dinasti ____________ telah mengasaskan pemerintahan Dinasti Beraja pertama di China yang bermula pada tahun 2205 – 1050 S. terutamanya dalam usaha _______________________ dan ___________________ke kawasan sekitarnya. Kawasan tanahnya yang subur telah menarik minat penduduk awal secara nomad untuk tinggal dan menetap di kawasan tersebut. Dinasti Shang pula telah dapat dikesan dengan kemuculannya Shang muncul pada tahun _______________________.MODUL NOTA BERPANDU 26. Ia dikatakan hidup pada sekitar tahun _________________. Ia merupaknan pusat kerajaan Dinasti Shang.M hingga 256 S. Ia membuktikan adanya kehidupan Zaman ___________________.

serta peralatan untuk __________________________. mendiami kawasan luar bandar. golongan _______________. Organisasi Sosial (m/s 30) Struktur organisasi masyarakat Shang memperlihatkan golongan raja dan pembesar menduduki lapisan paling atas. Golongan inilah yang membentuk kumpulan artisan yang mencipta seperti bekas ______________ dan _________________. Perhambaan merupakan ciri utama Dinasti Shang. iaitu di sekeliling kota.MODUL NOTA BERPANDU Negara Kota yang terawal bagi Tamadun Hwang Ho ialah _____________. dan golongan ____________ juga tinggal di kawasan bandar. Oleh sebab itulah golongan pembesar sahaja mampu memiliki tentera dan senjata gangsa. ____________. Golongan hamba 30 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ pula adalah berfungsi sebagai tentera . Lapisan bawah terdiri golongan petani yang membentuk sebahagian besar penduduk. Di bandar ini terdapat ______________. Golongan pembesar mempunyai ____________ masing-masing. Ia terletak di kawasan tanah tinggi di Sungai Huan. Pengkhususan Pekerjaan (m/s 30) Kewujudan sistem sosial telah menyebabkan terbentuk pengkhususan pekerjaan. Terdapat juga golongan ____________ yang mahir dalam teknologi ____________ terutamanya bagi menghasilkan senjata. Golongan yang paling bawah dalam masyarakat Shang ialah hamba. dan pusat __________________. iii. Terdapat dua kumpulan tentera iaitu tentera yang menggunakan ___________________ dan tentera yang _____________________. ____________ dan hiasan pada _________________ yang digunakan oleh tentera. senjata dan barang ______________. Golongan petani pula adalah sebagai tonggak ______________ dan _________________ berperanan memenuhi keperluan golongan atasan. Ketua pemerintah iaitu raja. Bandar Anyang dilengkapi dengan ______________ untuk menghalang pencerobohan _____________ dan dikelilingi oleh _____________________ yang didiami oleh masyarakat petani ii.

dan untuk tujuan _________________________________. Raja-raja Dinasti Chou mengikat pembesar tempatan melalui _________________________ kepada pemerintah Chou. golongan ________________ telah dipertanggungjawab untuk mentadbir wilayahnya. Dalam urusan pentadbiran raja Bagi dibantu wilayah di oleh luar golongan pusat bangsawan dan __________________________. Sistem Pemerintahan (m/s 31) Dinasti Shang mengamalkan sistem pemerintahan ___________ dan penggantinya adalah secara ______________ dikalangan saudara _______________ yang lebih muda atau anak lelaki raja. kerja awam. Masayarakat tamadun ini amat percaya kepada ______________ daripada tuhan dan raja-raja Shang tidak perlu mendapat ________________________ kerena mereka adalah daripada keturunan pemerintah agama.MODUL NOTA BERPANDU _______________ selain digunakan untuk membantu kerja-kerja ________________. Sistem ini juga telah dilaksanakan oleh Dinasti Chou setelah mereka merampas kuasa daripada Dinasti Shang. Oleh itu mereka berhak mewujudkan sistem pentadbirannya sendiri dalam hal seperti _____________. tempatan juga diberikan hak untuk bertindak sebagai ___________________ untuk menjalankan upacara 31 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . di samping memberikan hadiah seperti _____________________. ekonomi dan sosial serta keagamaan. Raja-raja Dinasti Chou membahagikan _________________________ mereka kepada wilayah-wilayah dan melantik pembesar tempatan atau pembesar _____________ di setiap wilayah ini. iv. Raja Chou dibantu oleh ketua menteri dan enam badan yang menguruskan soal pertanian. pentadbiran. Pembesar pengorbanan. upacara ______________. ______________. _____________ dan binatang. pertahanan dan ______________________. hal ehwal monarki dan ________________________. Raja-raja Shang mempunyai kewibaan politik. Mereka juga diminta ________________ raja dan memberikan _____________________ pada masa perang. senjata gangsa. Raja–raja ini berkuasa secara langsung di kawasan pusat pentadbiran.

___________________ pada tulang ini menimbulkan idea masyarakat tempatan untuk mencipta tulisan. Tulisan ini kebanyakannya mempunyai gambar seperti _________________. vii. Tien pula ditafsirkan sebagai satu kuasa _________ alam semesta. di samping penyembahan terhadap sungai. Jika raja memerintah dengan _________. Shang Ti merupakan ___________ tertinggi di Syurga dan ______________ pemerintah Shang.Tulisan tamadun Hwang Ho adalah berbentuk _______________ iaitu tulisan yang berbentuk ______________. Agama Dan Kepercayaan (m/s 31) Masyarakt Hwang Ho mengamalkan banyak kepercayaan seperti _________________ dan ___________________. Ia diketua oleh ______________.MODUL NOTA BERPANDU v. _____________. _____________ dan ________________. Mereka juga menyembah roh___________________________. Tien juga dirujuk sebagai _______________. bulan. Mereka juga menyembah _____________________ ( Shang-Ti ) dan _________________ ( Tu ). ______________ dan sungai. Sistem Tulisan (m/s 31/32) Amalan penilikan tulang telah membawa kepada kemunculan sistem tulisan awal di China. 32 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ . Kuasa pemerintah adalah _______________ tuhan. Raja yang zalim akan kehilangan mandat ·Kehilangan mandat dialamatkan dengan ___________________. penyakit dan lain-lain. Terdapat jumpaan tulang ______________ dan kulit ____________ di Anyang. Rakyat boleh memberontak untuk menjatuhkan raja-raja yang kehilangan mandat vi. Upacara penyembahan melibatkan permainan ______________. kerajaan dan rakyat akan menikmati ___________________. dan upacara korban. Golongan bomoh yang terlibat dalam upacara penilikan akan meletakkan tulang ini di atas _________________ sehingga timbul _______________ dan ia ______________ dan disabitkan dengan sesuatu kejadian. Tulang ini dikenali sebagai _______________ yang berfungsi untuk _______________ sesuatu keadaan. Mandat Daripada Tuhan (m/s 31) Percaya bahawa dinasti baru telah mendapat mandat daripada tuhan yang memerintah.

Sebuah terusan telah dibina di ________________ untuk mengairkan kawasan pertanian di wilayah tersebut. Terdapat sedikt perubahan terutamanya gelaran raja telah ditukar kepada _________________. Ia berkembang secara ______________ dan masih digunakan oleh orang China sehingga hari ini. Unsur pengorbanan 33 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ .Pemerintahan ______________ diteruskan hingga ke zaman Dinasti Ching. Ekonomi Salah satu sumbangan ekonomi yang penting ialah pembinaan ____________ ________________. Agama dan Kepercayaan Unsur kepercayaan masyarakat Hwang Ho yang masih kekal sehingga hari ini ialah pemujaan roh nenek moyang. Sistem pengairan telah diteruskan pada zaman pada zaman Chin oleh ____________________ ke kawasan barat daya China. Sistem Tulisan Sistem tulisan juga merupakan sumbangan terpenting tamadun Hwang Ho. Pembangunan pertanian telah membawa kemajuan dalam teknologi _______________ serta penciptaan _____________ dan __________. Para petani juga mula mencipta kaedah baru dalam pertanian seperti mula menggunakan _____________ untuk tujuan penanaman. Konsep ______________ dan mandat dari syurga yang dikaitkan dengan maharaja dan amalan putaran dinasti diteruskan oleh dinasti-dinasti di China hingga abad _____________. Sejak zaman awal dinasti China terutama zaman Shang. Sumbangan Tamadun Hwang Ho (m/s 32/33) Pemerintahan Tamadun Hwang Ho mempengaruhi sistem pemerintahan telah ________________.MODUL NOTA BERPANDU 29. Pengunaannya adalah meluas dan digunakan dalam bidang penulisan dan _________________. amat mengambil berat terhadap pembangunan pertanian selain mengelakkan berlakunya ________________.

falsafah tersebut diaplikasikan 34 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ pula sebagai taktik dalam urusan . Pada hari ini. Semasa pemerintahan Shang. iaitu Yin dan Yang. _______________ ataupun ____________________. iaitu terdapat ________ hari dalam sebulan dan _______ hari dalam setahun. Amalan menggunakan kalendar ini diteruskan untuk menjalankan aktiviti harian seperti upacara perkahwinan. _________________. sistem kalendar telah diperkenalkan. yang Di dalam karyanya selok belok _____________________ membicarakan _____________ dan bagaimana menangani musuh telah di ulang cetak ke dalam pelbagai bahasa.Raja menggunakan kelendar untuk menentukan musim ______________ dan musim ______________.MODUL NOTA BERPANDU _____________ tidak lagi diamalkan dan digantikan dengan unsur makanan. Penciptaan Kalendar Falsafah Salah satu sumbangan tamadun Hwang Ho ialah pengamalan falsafah Perang _______________. Yin dan Yang Orang China percaya bahawa ____________ dan kejadiannya terdiri daripada dua unsur yang saling melengkapi. Konsep ___________________ serta _______________ merupakan dua daripada kepercayaan yang masih terdapat dalam masyarakat China sehingga hari ini. Feng Hsui Falsafah _____________ yang berlandaskan falsafah alam semesta yang merujuk pada hubungan antara _____________ dengan alam sekitar terutamnya tentang bagaimana manusia boleh hidup secara _______________________. dan barangan _________________. Yin adalah ___________ dan Yang ialah ________________.

.............................. Ada .... dan raja berkuasa ............... 30...... Aspek keagamaan penting dalam kehidupan masyarakat Menjalinkan ................. yang teratur dan setiap lapisan masyarakat ada peranan.  Agama dan Kepercayaan  Tulisan .....................................MODUL NOTA BERPANDU __________________................ tarian dan upacara korban o Upacara penyembahan ini akan diketuai oleh bomoh o Bomoh menggunakan tulang oracle iaitu tulang binatang dan kulit kurakura untuk meramal sesuatu o amalan ini membawa kepada kemunculan sistem tulisan awal di China. Tulisan 35  Tulisan ............ bukit dan gunung o acara penyembahan melibatkan permainan muzik...... Proses Pembentukan Tamadun Indus dan Tamadun Hwang Ho TAMADUN INDUS o o o o Persamaan TAMADUN HWANG o Mengamalkan pemerintahan .................. iaitu gambar PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ ............. ............. antarabangsa dengan tamadun lain............ Ada banyak ...... Perbezaan  Peranan Raja o Mengamalkan pemerintahan beraja o Raja-raja Shang berkuasa secara langsung di kawasan pusat pentadbiran o Percaya kuasa raja adalah mandat daripada tuhan o kepercayaan animisme dan politeisme o Menyembah roh nenek moyang o Menyembah Tuhan syurga (Shang Ti) dan Tuhan bumi (Tu) o Menyembah sungai....

Struktur Masyarakat o Seni Bina   Sumbangan o Menghasilkan senjata & membuat perisai o Hiasan kereta kuda digunakan oleh tentera o Sistem pemerintahan monarki o Gelaran raja ditukar kepada maharaja o Pembinaan sistem pengairan / terusan o Teknologi pembajakan & batas tanaman o Peralatan pertanian daripada besi / Penciptaan cangkul / sabit o Sistem tulisan / ideogram o Sistem percetakan o Pemujaan roh nenek moyang o Konsep Yin dan Yang serta Feng shui o Sistem kalendar o Pengamalan falsafah perang Sun Tzu 36 PANEL PERUNDING SEJARAH JPNJ .MODUL NOTA BERPANDU berbentuk pepaku. & simbol.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful