3.

RÜZGARLAR
Dünya'y ekillendiren bir di er d kuvvet ise rüzgârlard r. Rüzgârlar, bitki örtüsünden yoksun ya da çok seyrek bitki örtüsünün bulundu u kurak ve yar kurak bölgelerde etkilidir. Ayn akarsu ve buzullar gibi rüzgârlar da a nd rma, ta ma ve biriktirme faaliyetlerinde bulunur. Yüzeyde bulunan küçük boyutlu malzemeler rüzgâr taraf ndan havaland r larak sürüklenir. Sürüklenen malzemenin kaya yüzeylerine çarpmas sonucu a nd rma meydana gelir. Rüzgâr n etkili olabilmesi için bitki örtüsünün olmamas ve rüzgâr n kum ve mil gibi malzemeleri ta yacak güçte olmas gerekir. 

Rüzgar A nd rmas

Rüzgârlar n olu turdu u a nd rma ekilleri 

Rüzgâr a nd rmas sonucunda mantar kaya, tafoni, çöl kald r m ve yardang olu ur. 

1. MANTAR KAYA  Sert ve yumu ak tabaka ve ta lar n bir arada bulundu u tepelerde, yumu ak kayalar n rüzgâr n ta d kumlar n çarpmas nedeniyle a nmas sonucu meydana gelir.

1. MANTAR KAYA

2. YARDANG 
A

nmaya kar dirençli kayalar n olu turdu u s rtlar aras ndaki oluklard r.

2. YARDANG

3.TAFON 

Ta lar n ayr m bölümlerinin rüzgâr taraf ndan a nd r lmas yla olu an oyuklard r.

3.TAFON

4. ÇÖL KALDIRIMI Küçük boyutlu malzemenin ta nmas ndan sonra geriye kalan ta ve tabakalar n olu turdu u yüzey.

4. ÇÖL KALDIRIMI

Rüzgârlar n olu turdu u biriktirme ekilleri

Rüzgârlar, h zlar azald nda ya da önlerine bir engel ç kt nda, ta d klar malzemeyi b rak r. Böylece, rüzgârlar n ta d kum ve millerin y lmas yla biriktirme ekilleri olu ur. Rüzgâr n biriktirdi i ince boyutlu depoya lös denir.

1. KUMUL 
Rüzgâr h z n n azald alanlarda birikmeyle meydana gelen ekillerdir.

2. BARKAN 
Hilal biçimli kumullard r. Bunlar Orta Asya çöllerinde yayg nd r.

KUMUL

BARKAN

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful