You are on page 1of 1

1) α) Τι εννοούμε με τον όρο «έμφυλες σχέσεις»; β) Αναφέρετε ένα τομέα στον οποίο

οι άντρες και οι γυναίκες είχαν ίδια δικαώματα ή πρόσβαση κατά την
Οθωμανική περίοδο. Τεκμηριώστε την απάντησή σας.
Με τον όρο έμφυλες σχέσεις εννοούμε τις σχέσεις μεταξύ των φυλων και εντός κάθε
φύλου. Το φύλο είναι μια από τις συνιστώσες όλων των άλλων σχέσεων (εξουσίας, πλούτου
μεταξύ ανθρώπων κλπ.) Για την κατανόηση του όρου έμφυλων σχέσεων επιβάλλεται και η
επεξήγηση του όρου κοινωνικό φύλο.
Σύμφωνα με τη θεωρία του βιολογικού φύλου γινόταν αποδεκτό ότι το φύλο ως
βιολογικό δεδομένο καθορίζει την ανθρώπινη ζωή. Στη θεωρία του βιολογικού φύλου
επικρατεί η παραδοχή ότι οι διαφορές στην ανατομία, το ψυχισμό, τις δεξιότητες, τις κλίσεις,
τις σωματικές και πνευματικές ικανότητες και γενικότερα τις δυνατότητες των δύο φύλων
οφείλονται σε βιολογικές διαφορές και οι άνθρωποι πρέπει να εκπληρώσουν το φυσικό τους
προορισμό ο οποίος υπαγορεύεται από την ανατομία τους. Επιπλέον αναμένεται από τους
άντρες και τις γυναίκες να επιδείξουν την κατάλληλη συμπεριφορά που προσιδιάζει στο φύλο
τους, θεωρείται «κανονική», διαχωρίζεται κατά φύλο και είναι σύμφωνη με τις θεωρούμενες
έμφυτες ιδιότητες και ικανότητές τους.
Η θεωρία του κοινωνικού φύλου δέχεται ότι το φύλο δεν είναι δεδομένο της φύσης αλλά
κοινωνική σχέση και πολιτισμικό σύμβολο, που «δεν είναι τοποθετημένο έξω από το χώρο και
το χρόνο, αλλά αντίθετα υπόκειται στη διαπλαστική επίδραση της ανθρώπινης δράσης, είναι
συμβολικά εκφρασμένο και κοινωνικά θεσμοθετημένο, αποτελεί αντικείμενο επιλογής όσο και
μάθησης και άρα μπορεί να αλλάζει».
Στη βάση της θεωρίας του κοινωνικού φύλου θεωρείται ότι το φύλο οργανώνει
κοινωνικές σχέσεις οι οποίες βασίζονται στις πολιτισμικές σημασίες του αρσενικού και του
θηλυκού. Η μελέτη των έμφυλων σχέσεων προϋποθέτει και απαιτεί να κατανοήσουμε τις
πολιτισμικές σημασίες του αρσενικού και του θηλυκού.
Το φύλο εκτός από το ότι επιδρά καίρια και καθοριστικά στις κοινωνικές σχέσεις τις
οποίες οργανώνει, επιπλέον θεωρείται ότι νομιμοποιεί το ιεραρχικό περιεχόμενο αυτών των
σχέσεων.
β) Κατά την περίοδο του τανζιμάτ στην Οθωμανική αυτοκρατορία μια σημαντική
εξέλιξη στη νομική πλευρά του γυναικείου ζητήματος αποτέλεσε η ίση μεταχείριση σε
γυναίκες όπως γινόταν και στους άντρες στο τομέα της κληρονομικής μεταβίβασης της γης
όπου και οι κόρες θα είχαν ίσο μερίδιο πια με τους γιούς Τις περισσότερες φορές οι αλλαγές
την περίοδο του Τανζιμάτ δεν γίνονταν αποδεκτές λόγω παραδόσεων διαφαίνονταν όμως μέσω
από τα φιρμάνια που προσπαθούσαν να περάσουν αυτές τις αλλαγές, την τροπή της
Οθωμανικής κοινωνίας την περίοδο εκείνη .

Γεωργίου Δώρα
2337