ΡΕΠΟΡ ΤΑΖ

Το δίλημμα της Τεχεράνης:
Δύση ή Ρωσία;
Η προοπτική ενός αγωγού Ιράν - Ευρώπης, για τον οποίο γράψαμε (αποκλειστικά) στο προηγούμενο τεύχος,
αλλάζει τα δεδομένα: Αν η Δύση το εννοεί, το Ιράν θα πρέπει να διαλέξει συμπαίκτη στο ενεργειακό ματς...
Του ΒΑΣΙΛΗ ΔΑΝΕΛΛΗ

Π

ρώτα ήταν η κρίση στον Καύκασο που
ψύχρανε τις σχέσεις Ουάσινγκτον
- Μόσχας. Έπειτα ήρθε η οικονομική
κρίση που πάγωσε τις πολεμικές μηχανές των
ΗΠΑ και του Ισραήλ. Το Ιράν μέσα σε λίγους
μήνες βρέθηκε από το καναβάτσο σε θέση
ισχύος. Η πιθανότητα πολέμου με τη Δύση
μοιάζει με εφιάλτη που πέρασε. Ο Χλιαρός
Πόλεμος μεταξύ Δύσης και Ρωσίας μπορεί να
προκαλεί πονοκέφαλο στους ευρωπαίους που
«διψάνε» για ενέργεια, αλλά για το Ιράν γεννάει
προοπτικές. Στο προηγούμενο Global γράψαμε
για το σχέδιο ενός ιρανικού αγωγού φυσικού
αερίου που θα συνδέεται με τον (αμερικανικής
έμπνευσης) Ναμπούκο και θα φτάνει ώς την
Ευρώπη (βλ. χάρτη). Ένα σχέδιο που, εκτός του
ότι συμφέρει την Ε.Ε. και το Ιράν, αρχίζει και
βρίσκει ανοιχτά αυτιά και στις ΗΠΑ.
Η τεξανή εταιρεία συμβούλων σε θέματα πληροφοριών Stratfor είναι γνωστή στις ΗΠΑ με
το παρατσούκλι «η σκιώδης CIA». Σε πρόσφατη
(15/9) έκθεσή της αναφέρει: «Η Τεχεράνη έχει

δύο επιλογές: στενή σχέση με τη Μόσχα ή διευθέτηση με τις ΗΠΑ, παράλληλα με την παγίωση
της ενεργειακής σχέσης με την Ευρώπη». Και
λίγο παρακάτω, η Stratfor «λύνει» το δίλημμα
για λογαριασμό του Ιράν: Οι ΗΠΑ και το Ιράν
δεν είναι εκ φύσεως ανταγωνιστές, αντιθέτως
η Ρωσία και το Ιράν είναι». Τι σημαίνει αυτό;
Τα συμφέροντα της Ρωσίας και του Ιράν στον
Καύκασο και την κεντρική Ασία, περιοχές που
συνορεύουν και με τις δύο χώρες, είναι αντικρουόμενα, ενώ στην ενεργειακή πολιτική ο
ανταγωνισμός είναι ακόμα εντονότερος.
Οι προσκλήσεις από τη Δύση για «διευθέτηση»
πληθαίνουν μέρα με τη μέρα. Σε πρόσφατη
τηλεοπτική συνέντευξη, η πολιτική αναλύτρια
των New York Times Κάρλα Ρόμπινς χαρακτήρισε τη συγκυρία τεράστια ευκαιρία για να
βελτιωθούν οι αμερικανοϊρανικές σχέσεις, ενώ
ο Ρίτσαρντ Χας, της Επιτροπής Εξωτερικών
Υποθέσεων, εκτίμησε πως και οι ιρανοί είναι
έτοιμοι να διαπραγματευτούν.
Για την Τεχεράνη, η προσέγγιση με τη Δύση
θα έχει πολλαπλά οφέλη. Το Ιράν έχει τεράστια αποθέματα φυσικού αερίου, οι υποδομές

του, όμως, του επιτρέπουν να εξάγει μόνο τη
μισή ποσότητα από όση θα μπορούσε. Αλλά
μόλις την περασμένη εβδομάδα ο Μαχμούντ
Ζιρακτσιανζαντέκ, επικεφαλής της Iranian
Offshore Oil Co., δήλωσε στην ιρανική εφημερίδα Keyhan πως επετεύχθη συμφωνία ύψους 7
δισ. δολαρίων με ευρωπαϊκή εταιρεία (χωρίς να
την κατονομάσει) για την αξιοποίηση μεγάλης
πηγής αερίου στον Περσικό Κόλπο, η οποία
παραμένει αναξιοποίητη από το 2003.
Εκτός από έσοδα, η διπλωματία των αγωγών μπορεί να αποφέρει ασφάλεια στο Ιράν.
Σύμφωνα με τη Stratfor, οι ενεργειακά εξαρτημένες ευρωπαϊκές πρωτεύουσες θα σχηματίσουν ένα ισχυρό λόμπι που θα πιέζει την
Ουάσιγκτον για καλές σχέσεις με την Τεχεράνη.
Ο τελευταίος που θα είχε λόγο να επιβεβαιώσει την ιρανοδυτική σύγκλιση είναι φυσικά το
Ισραήλ. Αλλά στις 19 Οκτωβρίου η εφημεριδα
Ha’aretz έφερε στο φως έκθεση του ισραηλινού υπουργείου Εξωτερικών. Το ρεζουμέ: «Το
Ισραήλ πρέπει να συνηθίσει την πραγματικότητα του διαλόγου των ΗΠΑ με την Τεχεράνη».

Σαν σε παρτίδα σκάκι, ο Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, ζυγίζει τον Βλαδιμίρ Πούτιν. Η προοπτική του ιρανικού αγωγού θα μετέτρεπε
αυτομάτως το Ιράν από συνέταιρο της Ρωσίας σε ανταγωνιστή της.

ΠΟΝΤΙΚΙ Global

25

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful