Digitized by the Internet Archive

in

2011 with funding from
University of Toronto

http://www.archive.org/details/patrologiaecursu67mign

.

PATROLOGIiE
CURSUS COMPLETUS,
SF.U

BIRLIOTIIECA UMVERSALIS, IINTEGUa, UNIFOKMIS, COMMODA. OECONOMICA,
ss.

mm]\

rATR^M, doctorlm sciun ouimqije eccleslvsticouhm.
:

SIVK LATlNOnOM, SIVE GHfiCOHUM. or/ AB /EFO APOSTQLICO AV MTATE^I tNNOCIiNTll Hl {ANN. 1216) P/tO LATINIS, BT ADCONClLll FLOIUINTINI TK.WP0/I.4 (.l.ViV. li3'J) P/iO GHMCIS FLOIWEHUNT

RECUSIO CHRONOLOGICA
OMNIIIM OUiE KXSTITEKE MOMJMliNTOIUlM CATIIOI.ICA; TKAOITIOINIS PEU QUINDECIM PKIOUA IXCLESIJE S^DCULA,
J'J\T* F.lllTIONES )ir.r.llK\TISSIM»S, INTER SE CUMQUE NONNULLIS CODICIBUS HJNUSCIUPTIS COI.LXTAS, PEUQUAM DII.IGIN'TEK C»STIG*T» l)ISSERT»TIONlliUS, COMMKN TAHIIS VAIIMSQUE LECTIONinUS CONTINENTEIl II.LllSTKAT» ; OMNIIir»
',

AMn.issnus editiones qu* triuus novissimis s.ecui.is deiientur xBsoi.in »s, nETi.cTis VEL ETIAM »N»LTTIC1S, SINGULOS SIVE TOMOS, SIVE AUCTORES »LirilJ|ls MOMI.NTI SUBSEQUENTIBUS, DON»T» CA 1'ITIlLIS INTKA IPSUM TI.XTUM KITE DISPUSITIS, NECNON ETTITUI.IS SINGli,,»KUM P»GIN»UUU MaRGINEM SUPEIUOREM DISTINGUENTIUUS SUliJECT»MQUE M»TEII1«M SIGNIITCaNTIBUS, iDORNAT» (IPERIBUS CIIM DIIDIIS, TUM »P0CRVPII1S, »L1QU» VERO »i;CTOI'.IT»TE IN OKhlNE »D TR»D1T1I1Ni;m ECCLESUSTICAM POLl.ENTlllUS, »M1'I.1F1C»TA CllRONnl.Or.lCO, VNALVTlCl), OIHiKNTlS ET QII»Dn»GINT,V INIllCIBUS SUB OMNI KEsPEr.TU, SCII.ICET, AI.PIIABKTlCll ETC, KES ET AUCTOKES EXIIini NTlliUS, ITA IT NON Sdl.UM STIlANAIOr.lCO, STAIISTICO, .SVNTIIETICO LT Sl FOUTE SINT SED NECOTIIS IMPLICATO PIGKIS ETI»M ET IMrCUlTlS PATKANT IIMNKS UloSO SS. PATRES, LOCUPLEIATa; SED PU.ESERTIM UUODUS IMMENS1S»ET GENKRALIBUS INblClllUS, Al.lKUU SCII.ICET KEUUM, Q.UO CONSUI.TO. QUIDQIIID NON SOLUM TALIS TALISVE PATEU, VEUUM KTlvM UNUSQUISQUh PATUUM, ABSQUE ULL» EXCEPTIONK, IN QUOIll.lUET TIIEW» SCRIPSERIT, UNO INTUITU CONSIICUTUK ; 4LTKR0 SCKll'! UILC SACK.4i EX QUO I.ECTORI COMlEUIUE SIT OUVIUM QUINAM PATRES ET IN QUIBUS OPEIIUM SUORUM LOCIS SINGULOS SINGULORUM I.IBROUUM SCRIPTUR* VEUSUS, A PRIMO GENESEOS USQIIE AD NOVISSIMUM APOCALVPSIS, COHMENTATl SINT EDITIO ACCUKATISSIMA, CCTEBISQUE OMNIBUS FACILE ANTEIONENDA Sl PERPENDANTUR CIIARaCTEBUM NITIDITAS, CIIART.f: QUA1.1T»S, INTEGRITaS TEXTUS, CORRECTIONIS PERFECTIO, OPERUM RECUSOBUM TUM VAUIETAS Tl M NIIUEUIS, FOUM» VOLUMINUM PKRQUAM COMMODA SIBIQUE IN TOTO PATROLOGl.E UECUUSU CONSTANTKK Slllll.lS, PRETII EXIGUITAS, PRfSERTlMQUE ISTA COLLECTIO UNA, HETIIOIilC» E r CllRONOLOfilC\ Sl XCENTORUM FUAGMENTORUM OPUSCULORUMQUE IIACTENUS IIIC ILLIC SPaUSOUUM, VEL ETIAM INEDITORUM, PRIHUM AUTEM IN NOSTU» BlBLlOTnEC», EX OPERIBUS ET MSS. »D OMNES yETATES, LOCOS, LlNGUiS rOKMASQUE PEKTINENTIBUS COADUNATORUM, ET eX INNUHERIS OrERIBUS TRADITIONEM CATIIOLICAM CONFLANTIBUS, OrUS UNICUM MIRABILITEK EFFICIl N lUM.
oiKuiBiis rosT

»UCT»

;

INDICIBIIS 0RD1N\RIIS

;

;

;

,

,

,

,

,

.

:

,

.

1

SERIES LATmA,

QUA PRODEUNT PATRES, DOr.TORES SCRIPTORESQUE ECCLESI^ LATIN.E A TEHTULLIANO AD INNOCENTIUM ill.

ACCURAINTE
SIVK

J.-P,

MIGNE,

BiblioUicctic cierl nulTcrste,

CUnsUUM COMPLETORUM

IN

SINGULOS SClENTIiE ECCLESUSTICE KAMOS EDlTollK.

fATROI.OCIA, aD INSTAR IPSIUS ECCLESIf, IN DUAS PARTES DIVIDITUR, ALIAM NEMPE LaTINAM, ALIAM GR.CCO-LATINaM. AMB^EPAKTES JAM INTEGRE EXAKATX SUNT. LATINA, 222 VOLUMINIUUS MOLE SUA STANS, 1 I 10 FRANCIS venit: GR.CCA DUPLICI KDITliiNE TVPIS MANDATA EST. PlllOB GR^CUM TEXTUM UNA CUM VEKSIONE LATINA LATERALI COMILECTITUR, ET lOiJ VOI.UMINA, PRO PRIMA SEUIE GR.ECA.NON EXCEDIT. POSTERIUR AUTEM VLRSIONEM LAT1N.\M TANTUH EXIIIRET, inEliQUE INTRA 55 VOLUMINA RETINETUR. SEIU.NUA SERIES GR.EC0-LA1 INA AD 58 VOLt MINA TANTUM

ATTINGIT; DUM IIUJUS VEUSIO MERE LATINA 29 VOLUUINIDUS EST ABSOLUTA. UNUMQUODQUE VOLUMEN Gll*COLATINUM 8, UNUMQUODQUE MKRE LATINUM 5 FUANCIS SOLU.HMOUO EMITUU UTROBIQUE VERO, UT PRETIl IIUJIIS UENEFICIO FUUaTUR EMPTOR, COLLECTIONKM INTEGRAM, SIVE LATINAM, slVE GR.ECAM CoyPAUET NECESSE EUIT; SECUS ENIM CUJUSQUE VOLUMINIS AMPLITUHINEM NECNON ET DIKFICULTATKS VAUIA PUKTIA ilQUABUNT. IDEO, Sl QUIS EMAT INTEGRE ET SEORSIM COl.LECTIONEM GU.€C0-LAT1NAM, VEL EAMDEM EX CR;CCO I.ATINE VERSAM TUM QUODQUE VOLUMEN PRO 9 VKL PRU FRANCIS SOLUM OUTINEBIT. QU.C CONDITIONES POSl KRIOUl rAJROLOCI.E LATIN^E SEUIEI, PATRES AB INNOCENTIO III ADCONCILIUM TRIDLNTI.NUM EXniBENTI, APPLICABUNTUR. PATROI.Or.lA QU.L MANUSCRIPTIS IN BIBLIOTHECIS ORBIS UNIVEBSI QUIESCENTIBUS CUNSTADIT, NKCNON PATUOLOGIA ORIENTALIS, tONDlTIONlUIIS SPECIALIBUS SUBJICIEMTUR, ET EAS IN TEMPORE SUO AN.NLNTIABIMUS, Sl TEMPUS EAS TVPIS MANDANDl NOUIS NON DEFUtRIT.
:

,

PATROLOGIjE LATINM TOMUS LXVIL
DIONYSIUS KXIGUUS.
IN VIA S.

C.^SAIllUS.

FACUNDUS HERMIANENSIS.
J.-F.

ALII.

EXCUDEBATUll ET VENIT APUD

MIGNE, EDITOUEM,

DICTA THIBAUD, OLIM lyAil IIOISE, PIIOPE lOKTAM LUTETI.^!; PAIilSIOKUM VULGO O-ENtEH NOMIMATAM, SEU l'tT/7-Jt/OiV77iOL'Cfc;, NUNC VEKO IINTRA MOENIA PAItlSLN.V.

AVIS IMPORTANT.
;

5 06 7

LTapres nne deslois providentielles qui rfigissenl le monde, raremenl les (rnvrcs au-dessus de l'ordinairo sp font sans cinlradicUfns plu^ oa mnins forles et nnmbreiises. Les Ateliers Catlioliques ne pouvaicnl gu^re echapper h ce tautot o'n a dit qu'ils claient fermfis (acliet diviii <ie leur ulilile. Tanlot on a m& lciir exislcnce ou lcur import.Mnre ( etienOant ils poursiiivcnt leur carriere depuis 21 aiis, et les produclions qui en snrlent 011 qu'ils allaienl i'elre. aussi parait-il certain qu'a mnins d^evencmenls qu'aucune prudence rievienneut de pliis en plus graves e_t soign^es humaine ne saiirail )>r('voir ni empecher, ces Ateliers ne se fermeront que quand la Bibliolheque du Clerqe scra lerininiie en scs '2,000 vnlumes in-i°. Le passii paraii un sOr garant de ravcnir, pource qu'il y a a esp^reroii a cr.iiiidre. Cependaiit, p:irmi les ralomnies auxqiielles ils se sont trouv^s en bulte, il en est deux qui ont die ronliniellempnt re[/dtees, parce qn^etant plus capilales, leur elTet enlrainait plus de consequences. De pelils ei ienares conciirrents se soiit ilonc acliarnes, par leur correspoud.ince ou leiirs voyageurs, 'i repuier partout que iios lidilions elaicnt nial corrigees et mal iinpriniees. Ne pouvant altaquer le loud dcs Oinrages, qiii, poiir la plup.irt, iie sonl que les chers-d'ocuvre du Catliolicisme reconnus poiir tels dans tous les tenips et daiis tous les pavs, 11 fallaitbiei se rejeter sur la lorme daiis ce qu'elle a de plus serieux la correclion et rimpression en effet, ies chefs-d'u^uvrt nieme n'auraient qu'iine deini-valeur, si le texte en titail inexact ou illisible. 11 est tres-vrai que, dans le principe, un succes inoui daiis les fasles de la Typigraphie ayant forci5 rEdiieur de recoiirir aux mecaniqiK;s, alin de raarcher plus rapidemenl et de donner les ouvrages a moindre pri\, qiialre volumes du double Coiirs d'Ecrilure sninle el de Tlievlogie furenl tiriis avec la correclion insulfisante donnee daiis les imprinieries a presque tout ce qui s'edite; il est vrai aussi qu'un cerlam nonibre d'aulres volumes, apparlenant h diverses I'ublicalions, furcnl imprlmes ou trop noir ou trop blanc. Mais , depuis ces temps cloigmis, les mucaniques ont cedii le travail aux presses a bras, et rimpression qui en sort, sans ^tre dii luse, atlendu qiie le luxe jurerait dans dcs ouvrages d'une telle nalure, est parfaitemeiit convenable sous lous les rapporls. Ouanl a la correctioii, il est de fail qu'elle u'a jamais elii portiie si loin dans aiicime 6dition ancienne ou conlemporaine. El commenl en serait-il aiitrement, apres toiites les peines el toutes lcs depenses que nous subissoiis pour arriver h purger nos t^preuvcs de Inutes laules? L'habitude, tu tjpographie, menie rians les mcilleures maisons, est de ne corriger que deux lipreuves et d'en confiTer une troisieme avec la seconde, sans avoir priipani en rien le maiiiiscrit de Tauleur. I>ans les Aleliers CiHlioliijues la dilference est presque incommensurable. Au ninycn de correcteurs blanchis snus lii barnais et donl le cnup d'ii'il typographique cst sans pitie pour les fautcs, on commrnce par preparer la copic d'un bout a Tautre sans eii escepler un seul mot. On lit ensuite en premi^re epreuve avec la cnpie ainsi prepnriie. On lit en seconde de la nicme iiianiere, rnais en collalionnant avec la premifeie. Oii fait la menie chose en tierce, en collaliniiiianl avec la sfcnndc. On agit de meme en quarle, en collationnant avec la liene. On reiiouvelle la mgme npiiralion en quinte, en collationnant avec la quarle. Ces coUalionnemenls ont pour but de voir si aucuue des faules signaliies au bureau par MM. les correcteu^, sur la marge des lipreuves, n'a ochtppii a I\IM. les currigcurs siir le marbre etle miiial. AprJs ccs cinq leclures Pnlierss contrSliies l'une par 1'autre, el en dehi.rs de la prcparalion ci-dessus menlioniiiie. vicnt une rtivision, el snuvent il en vienl deux ou trois; puis roii cliche. I.e clichagc opt-re, par constiquent la purel6 riu leste se trouvant imniobilisiie, on fait, avec la copie, une nouvelle iectme d'un boiit tle l'iipreuve a Tautre, on se livre i une nouvelle rtivisiou, et le tirage n'arrive qii'apr6s ces iiinomhrahles precaulions. Aussi y a t il S Montrouge des correcteurs de toutes les nations et en plus grand nombre que daus vingl-ciiKj imprimeries de I>aris reunies Aussi eiicnre, la correction y coiiie-t-elle aulant que la composiiion, landis qii'aiiIours Aussi enfin, bien que 1'assertiou puisse parailre liinHrairc, Ccxactilude obienue par elle ne coiUe qiie le dixienic lanl de frais et de soiiis, fait-elle que la plupart des Editions des Aleiiers Cullioliques laissent bien loin derriere elles celles miime des ci'Ii'bres Uiintdiclins Mabillnn et Montfaucoa et des cSlebres Jtisuites Pelau et Sirmoml. Quc Tod compare, eu elTet, irimpnrte quelles feuilles de Icurs liditions avec celles des nolres qui leur correspondent. cii grec conime en lalin, on se convaincra que l'invraisemblable eiSt uiie riialitii. Dailleurs, ces savants ^mineni.s, plus pr^occupes du sens ries texles que de !a parlie typographique el n'iilant point correcteurs de prnfessinn, lisaienl, non ce que portaient les epreuves, mais ce qiii devait s'y trouvcr, lcur iiaule intelligeuce suppU'ant aux fautes de l'iidition. Ue plus les Btineriictins, coninie les Jiisuiies, optiraiciit prcsque toiijoiirs sur rics nKiiiiiscrils, cause ptT(iiituelle de la rnulliplicitfi des fautes, pcndant quc les Aleliers Calholiques, donl le pn pre esl surtout de ressusiiter la Traditioii, n'op6rent le plus souvent que siir dcs imprinuis. Le U. F. Hc Biicli, Jtisuite Bollandisle de Urusellcs, nnus t'crivait, il y a quelqiie lemps, n'avoir pii Irouver en dix-huit niois d'iilutle, une seule faule dans nolre Pulrologie laline. M. Uenzinger, profcsspur de 'Jhtiologie a l'Universilii tlc Vviirzbniirg, et M. licissmaiin, Vicaire Ciiiiieral de la mcnie ville, nous mandaient, a la riale dii liljuillel, iraioir pu tigalemeiii siirpreiiilre une seule jauie, soii dans le lalin soit dans le grcc de notie (iouble Palroloqie. Enlin, le savaut P. Pitra, Biiniidlctin de Solesme, et M. Bonelly, riirecleur dcs iiiiifl/es de pliilosophie chreiietiiie, mis au dtili de nous convaincre d'une seule erreur lypo^raphique, ont 6ti rorctis ri'avouer que nous n'avions pas irop prtisiiinii de nolre parfaite correclion. Daiis le Clerge se iroi.vent de bons latinisles et de bons helltinisies. el, ce qui uous lcur promettons uue prime de 25 cenlimes est pliis rare, iles hoinmes Ire.spositifs et ties-pratiques, eh bien par chyqiie faute qu'ils tlccoiivriront dans n'iuiportp lequel de kos volumes, surtnut d.ins les grecs. Malgri- ce qiii (ireriide, rEditeur des Cours conwlets, seiitant de plus en plus rimporlance et mSme la n^cessild duiie corrccii.iu pnrfaite poiir qu'un ouvrage soit veritablemcnt iilile et estimable, se livre depuis plus d'iin an, et cst resolu de se livnr jiisqu';i la fin a une opcratinn loiigue, penible el coOteuse, savoir, la rcvision cnlif^re et mesure qu'il lcs rcmel sous prcsse, universelle rie ses iniiomliraliles cliilois. Ainsi cliacun ric ses volumes, au fur et est corrigii niol pour mot d'un bout S l'autre. Quaraiile liommes y sont ou y seront occuptis pendant 10 ans, ct uiie somme qui ne saurait etre moiiidre d'un deini million tle francs cst consacree «i cet important conlrole. De ccile maniere. les I*ublic3linns ries Alcliers Culholiques, qui rii^ja se disliiiguaienl enlre toutes par la suptiriorilii de leiir correciinn, n'aiironl de rivalcs, snus ce rafiport, tlaiis aucun temps ni dans aucun pays; car quel est riiriileiir qiii poiirrait el voudrajl se livrer AI'RES ((tLP ii des travaux si giganlesques et riun prix si exorbitant? II faut ceites elre bicii D^netni d'iine voiaiioii riinne a cct ellet, pour ne reculer ni devanl la peiue ni devant la dtipcuse, siirlnut lorsquo 1'Eiirope sasaiile pmclauie que jamais vo.umes n'ont til6 ediiiis a\cc lant d'exactilude qiie ceux de la Bibliotlicijuc universcUe du Clergc. Le (iniseiit v. lunie esl du nombre de ceux rt-visiis, et tous ceux qui le seroiit i ravenir porleront celte iiote. Eii constiqiience, pour juger les productions des Alcliers Culholiques sous le rapport de la correclion, il ne faudra prentlrc qiie ceux qiii porteront en lele Tavis iri iracti. Kous ne reconnaissons que cetie edition et celles qiii suivront sur nos plaiichcs rie metal ainsi corrigees. On croyait aulrefois que la sti^niotvpie immobilisait les faules, altendu qu'un cliche de mctal n'est point lilastiquc; pas du loiU, il introduit la perfeclion, rar ou a tinuvii. le moyen de le corriger j isqira extiiiction de fautes. L'Hi!'brcu a etii rc\u par M Drach, le Grec par des Grccs, le Latiii et le Kraiicais par les preniicrs correcteurs de la capilale cn ccs langiies. Nous avons ia consolaiioii de poiivoir liiiir cct uvis par les rtiHexions suivanles Enfin, nolre exomple a (Ini par ebranlcr les gran.,es publicaliniis en Ualie, en Alleuiagne, en Belgique et eu Krancc, par les Canons grers de Itoiiie, le C.crdil ,le N:i(ilcs, le Sdinl Tliomas de Panue, V Hnnicl(ri)eilic reHgicuse dc Munich, le rccueil tlcs (leclarations dcs filcs de Brtixclles, les Bullandisles le Suarez ct lc Spicilege tle Paris. Jusqu'i'i, on n'avait su niimprimer que des oiurases de courle haleine. Lcs in-i°, ou s'eiigloutisscnt les in-folio, faisaicul pcur, ct on n'osa.l y toncher, par craiiile de se iiovcr dans ces aliimes saiis fond cl saus rivcs; mais on a fiiii par se risquer :i nous imiter. Bicn plus, oiigrti::atious, soiis i.nire impiiUinn, ri'aiilres E.lileurs se pri'parent aii Bullaire universel, aux Decisions de loiiles Ics ii iine niographic el a uuc Hisloire gen.^ralc, elc, otc Malhciireuscinciit, la pliiparl des Witions rit.'ja failcs ou t[i|i se loiit, .sonl s:ins aiitnrii.'', [lartc iiu'cllcs sont .saus exaclitiule; la correctinii scmiile cn avoir (il6 faitc par dcs aMMiglcs, uue rcproducliou sn.l qu'un nen ait pas scnti la gravilti, soit qu'on ait reiul6 ilevaut les Ir.iis; mais [lalicncc «wrreclc surgua liiantol, nc Idt-ce qu'ii la iumifcrc dcs dcoles qui se sunt failcsou qui sc foront cnrore.
; , ;
I I I

it

:

,

l

I

TUADITIO CATIIOMCA.
SMCVLVM
yj.

ANMrM-^\0.

DIONYSII EXIGUI,
VIVENTIOLI, TROJANI, PONTIANl,
S.
^
'

CiESARIl
ARELATENSIS EPISCOPl,
ROMAiN.E ECCLESI^ DIACONUS,

FULGENTII FERRANDI ET RUSTICI
QUORUM PRIOR CARTHAGINENSIS, POSTERIOR
NECNON

JUSTI, FACUNDI,
URGELLENSIS ET HERMIANENSIS EPISCOPORUM,

OPERA OMNIA
JOXTA T.IEMORATISSIMAS BDITIONES GDILLELMI JANI, GALLANDII, MARGARINI DE LA BIGNB, LDC-E eOLSTENII, NECNON EDMONDI MARTESE ACCURATISSiy E EXPRESSA,
RBCENSITA ET EUENDATA.

ACGURANTE

J.-P.

MIGNE,
i;.\IVERS».«,

BI8LIOTU£C£ CLERl
SIVE

CURSDUU COMPLETORUM

IN SIXGLLOS SC1ESTIJ2

ECCLESIASTIC^ RAMOS EDITORE.

TOMUS UNICUS.

VENIT 7 FRANCIS GALLICIS.

EXCUDEBATDR ET VENIT APDD
IN VIA OICTA THIBAUD.

J.-P.

MIGNE EDITOREM,

WtSFER

OLIM WAMBOISE. PUOPE PORTAM LUTETI^ PAUISIORUM VILG NOMINATAM, SEU PETIT-MUMnOLGE, NUNC VEKO INTRA MOENIA PARISINA.
1863

TRADITIO CATHOLICA.
SMCVLUM
VI,

ANNl

540-349.

ELENCHUS
AUCTORUM ET OPERUU QUI
IN

HOC TOMO LXVII CONTINENTUR.

DIONYSIUS EXIGUUS.
Epistolffi dua?

col. Epistola S. Cyrilli Alexandrini contra Nestoriuiu a Dionysio translala. de ralione Pascliae. Codex canonum Ecclesiae universa;, cui pr.-Bmittitur Chrislophori Justelli Prffifatio. Codex canonuni ecclesiasticorum, sive Codex canonum vetus Ecclesiae Romanai ex Jac. Sirmondi Concil. tom. II. Colleclio dccretorum pontificum Romanorum. Translalio libri S. Gregorii Nysseni de Opificio hominis,

9
19

39
135 229

cum

epistola prfefatoria.

Vita S. Pachomii. Interpretatio oralionis S. Procli de Deipara. JntiTpretalio epistolae S. Prodi ad Armenios, cum preefatione. Hisloria invcniionis capitis S. Joannis Baptistae, a Dionysio Latine IransUita*. Cyclus Paschaiis, praecedente ipsius historia.

347 407 407 407

417 453

FACUNDUS EPISCOPUS HERMIANENSIS.
Libri duodecini pro defensione trium capilulorum concilii Chalcedonensis.
5-27

Liber contra Mocianum.
Epistola fidei calhol)c«e.

853 867

FULGENTIUS FEURANDUS.
Eidstote et opuscula.
Breviatio canonum. Vita S. Fulgentii Ruspensis.
S.
E|)istola ad

887 949 961

JU8TUS URGELLENSIS.
961 963

Sergium papam. Explicatio iu Canticum Salomonis.

VIVENTIOLUS EPISCOPUS LUGDUNENSIS.
Epistolae.
'

994

TROJANUS EPISCOPUS SANTONENSIS.
995

Episloia una. '
Eiiistola

PONTIANUS EPISCOPUS AFRICANUS.
Ihid.
S.

ad Justinianum imp.

C.ESARIUS EPISCOPUS ARELATENSIS.
et

Notitia ex GaUandii Bibliotheca. Yita S. CiTsarii auctoribus Cypiiano, Firmino De S. Ccesario Commentarius Bollandianus.
S. CiESAuii

Vivcntio cpiscopis.

997 1001

1253

Opercm paks

prior.

Homiiia!.

1041

Operum pars posteriok.
Opuscula
et epistolsB.

1089
S.

RUSTICUS

ROMAN.E ECGLESLE DIACONUS.
1163

Opiis contra Acephalos prjecedente Notitia de Rustico.

' Leclorom moniUim volumus, inlorpretaliciiiom Dionysi.in.im lihri de Opiflcio honiinis, a iiobis ex BlljliotliecajHegi» cxeiBplan cxstriptam, mentlis scalere pierunii|ue iiisiiiabilibus, ul cuinue legeiiti palehil.

Parisiis.

— E\ Typis

J

-P. MIGiNE.

AK»0 UOMIM UXL.

DIONYSIUS EXIGUUS.
NOTITIA
Dionysius Exigun', nalioiie
nionaclius,
ct

(cx Cavc).
F.pistola sijnodica S. Ciirilli et concilii Alexandrini,

Scyllia

,

professione
rainillaris

A

abbas Uuniaims, Cassiotlori

advcrsus Ncslorium, Latincvcrsa. Exstat tuni
tiini

alibi,

cjus(|iio in (liahclica atldiscoiKlaooiuliscipiilus. (ilaiiiil

a Jiistcllo Cilila ciiin prioribus Opiisculis.
Vascliiilis
ciiiii

aiino

.')

7).

Oliiil

aiitt'

aiiniiin

.")i'C,

qiu) Cassiottoriis
:

Fpistola
vorsa, iina
libiis

1'iolcrii

ad

Leoncm

,

Laliiic

libruiii (le

Divinis Lot lioiiilnis scripsil
nil, tlerunciuin

ac

in

eo Dio-

Fpisiulisduabus
et

ipsiiis

Exigui pasclia-

nysiuin janijaiu, uli

impense laudat.

ad Petronium

Donifaciiim; liabelur in
tle

Appeninlt r

Cenerat

hoclifqiie, iininit {Ciip. 2o>, Ecclcsia catliolica

(litc Peiaviaiii

opcris

Di)Clrin. Tonip.

viros illiistrcs probi.hiinnn itoginatian dccore (ulgentes.

Yitn S.

Paclioinii

iihbulis,

Laline versa, ct

Fuil enim nostris lcm;mribus

ct

Dionijsius moniiclins,

Vitas Pairuin ab Ileiiberlo Ilosveydo cJita Aiitvci p.

in utrnquc lingua valde doclissimus, reddcns uctio-

1013,

lG-28, iii-lolio.

nibiis suis,

qunm

in Ubris

Domini

legerat, a;quitalem

:

Oratio ProcU de laudibus Deiparm

(quam

lainc

i

qui Scripturas divinas tanta curiositule discusserat at-

non ab Exiguo, sed a Mario Mercatore,
coiitentlil

versaiii essc

que intcllcrcrat,
simplicitas,

ut...

Fuit in

illo

cuin saiiicutia

cum

doctrina liumilitas,

magna cum incundia loregiilis
J}

Garncrius

:

ac

proiiitle

versioneni

inler

isiius

opera ailjuncto lextuGiwco
pro Atlianasio

cilitlit

part. ii,pag.
et

quendi parcitas. Totus cnlliolicus, totus paternis
perseveranter adjunctus
;

19). Epistola cjusdcm dc Fide ad -limoHOS,

allera

et quidqiiid

pussunt legentes

ad

Domnum

Perrlienorum episcopo,

per diversos quanere
posse 1'ulgere.

,

in illius scicnlia cognosccbiitur

Laiiiie vcrsic;
Viiir.

habenlur

in

editione Procli

operum a

Riecardo adoriiata

Ilonia! IC50, iii-i".

OPERA.
CoUeciio sive Codex

Cretjoiii Ntjsseui de

Upifirio lioithuis liber in dtias
C;isil.

canomim

ecctesiasiicorum, a

dicisus

Itomilias

,

Latine versus. Exslat vorsii
siiie

Dionysin

;

rngante Slephano

episcopo Saloniiano,
,

15G2, Colon. 1573, sed

cpi.^iola

Diniiysii niin-

Latine versus et conipaginatus

constans canonibus

cupatoria ad Eugyppium prcsbylcriiiii, (t
pra-laiionis Nysseni
:

vorsionc

apostolicis prioribus hO el canonibus coneiliorum NiCieni, Coiislanliiiopnlitani,
sis, el

quas

priiiins
II, p. 1.

in

lucein edidit

CbalceJoncnsis, Sariliceniii

Mabillonius Analecl. tom.

Arricanorum quoiu^ntlain. E\stat

onmibus

Ilistoria inventionis capilis S.

.loannis Daplistcr,

a

cniicilinruin collecliiniibiis,

1G28,
p. 97.

iii-8°,

el

i:i

eta JustcUo edilus Paris. Bibliolheca Juris Canon. lom. I,
Uomnnorinn a

Marcello abbate Grace conscripta, el ab Exigijo Latine
versn
;

edita est a

CL. Du Fresne ad calcein

historici
lUC;),

traotatus de Capile S. Joannis Bapl.
Siriiii-l".

Paris.

Collcctio decretorum pontiftcum

cioad Anastiisiitm

1 1,

quolquol rcpcriripoterant. una

Cyclns PascltaHs annormn

xcvii,

ab aniio 527

ini-

cuin epistola nuncupatoria ad Julianum presbyterum

p

tiuin

ducens

:

cujus fiagmentum
.")27.

habes

in

Mariani
aiiiios
:

Romanum,
suliscripsil.
tioiie, ei a

qiii syiiotlis

Uom;c an. 488
Cotlice

ct

iyO babitis
odita

ScDii Cbioiiico ad ann.
Cliiisti

la

boc cyclo

a

Exstat

in

unafiuaqiic Conciliornin edi-

Iiicarnaiione

numeravit Dioiiysius

atque

Justello iina cuiii
iii-8 ',et

canonum

istam ;crani prinius

omnium

annis suppulandis ad-

Paris. IUi8,

iiiDibliotlieca Juris

Canon. lom.

hibu

t.

I,p,181.

PARS PRIMA OPEHUM,

OPERA DOGM ATICA ET CANONICA.
EPISTOIA SyNOBlCA
S.

CYRILLl ET CONCILII ALEXANDRINI CONTRA NESTORTU!\J
A DIONYSIO t.tl.UO
LATirxli

Tli.^VSt.ATA.

PR.EFATIO EPISTOL^d
S.

J)

Beneficioruin veslrorum
cl anlistituio Cliristi

mcmor, venerabillsPaler,
aiite

c-RiLLi ALEXANniiiM Episcopi.

dccus egrcgiuni, seippoiipie

DiiiMino beaiissinio Patri Pelro episcopo Dionysius

ooulos racntis apponens saiicta nutrimeniornni ves-'

Exiguus

in

Domino

saluteni.
.

trorum studia a parvulo

niihi

depeiisa
1

,

qux

iiuUa

rATROL. LXVII.

Q ^

i\

DIONYGIUS EXIGUUS.
:

12

spalia locoiimi polerunt oI)Iillcrarc, vc! lciiiporum
(lu;vro viccii)

A

slruciio, propter

eos

qiii

non conlenlionii

aiuf.v

rcrcnc

graiiic,

quam

nie scio rcperirc

sed quaJain simplicitate fallunlur, quia sajpc contigii
ut aspirante

non possc. Scd quia plerumqiic
dcesse videlur
ollicio,

pcrlicilur voto

quod

Deo

veritati

cominodeiit studiuin

qui

dcsidcrium quod erga veslram
studio pan-

meiidacio procbucre consensum. Meinorati ergo beali
Cyrilli scripta pra-scnlia

paternitalcm jugiter gero, quo possnm
ilere

non

dosisto, atqne ideo vobis epistolam sjnodi-

nent, ut uiiigenituin Dei Filium de Patre
oiniiia sa^cula,

eumdemNcstorium commonatum anie
esscniia;,

cam

sancii Cyrilli

Alexandrini poniilicis Nestorio
desli-

ejusdcmque cujus esl Palcr

quonJani CoiistanlinopolilanLC urbis cpiscopo

qui propter nostrain salutem descendil.ct iiicariialus
cst deSpiritu sancto,

iiatam, cui diiodecim sunt adniixla capitula blasplie-

exMaria Virgine,non audeat
et honiinib

i;i

inix cjusdcm Ncslorii sub anathemalis obsecratione

duos dividere, nec solita
nitaliir

calliditate coiijunclioneni

dainnanlia

:

qiiaiii
,

luiper de Grscco in

Lalinum elo-

quair.dam, et societatem Dei
:

asseverare

qiiiiiin traiisiuli

per vcacralorcm veslrum frDlrem
:

quK vocabula

nulla utriusqiie

nnliir.T, in.e-

Sancluluin dciliiiavi

opporluiiuin prorsus Iioc temlaiiti

)!aral)ileni uiiilatim, iiec

singularilatem persoii;c, vel

pore cxistiinans, qiio

doctoris apostolica fiJes
L;iJJ

ccrte subsisteiilia; Filii Dei ab eo luolata signilicanl,

Gnecis jamdiiduin benc comperla, sed ignorata
liiiis

sed duo qiiocdam vel plura potius 'sub hac istorum

haclciiiisiiinolcscal

:

nlNcstoriaiia labes eviden-

hominum occasione demonslrant, sceleratamque
visioiiem

di-

icr agiioscaliir ab bominibus, et pro sua malignitatc

tam

nefaiii

dogmatis conditor, qua

ejiis

Diprito respiiaiur,
ii)siiuiarc

qiine

sub pnvlcxtu

liJci

perfidiani

iinpiissimi sectatores

dignilatequadam
ipsi ista

et aucloritate,

noii

dcsinit,

cl furorc Judaico pariler ct

ncc non

et relaiione sic ut

desipiunt connectere

crrorc tranquillilalcm callioIic;c Ecclesiic tolo terrariiinorbc diffusa! turbare conlciidit. Et licct opiimc
iiovoriiii

moliuntur. Sed jam melius
sertione pandantur,

&cpe

dic;i Patris ascatliolicae

bcatiludinis

vestra;

quod prcccpta salubria nequissimi
,

liouiiiics

|:acem

redintegrare propitius,

nosque

in rncnibris

bostiliicr auJi.iiil
pcrsislaiil;

suaquc dciicudcre

coiisilia

prava

cjus vestris precibus custodire dignetur.

taiiicn oiniltcitda

non

est quaiitalibcl in-

nilllXTA NESTORIO

EPISTOL.^ S. CVIULLI ALEXANDIU.Ni EPISCOPI, QLOSUAM CONST 1\T!N0P0LITAS.E RBIS EPiSCOPO, DUODEOIM CONTIIVESS
l

ANATUEAIATISMI CAPITLIA.
Neslorio cpiscopo Cyrillus gata est, procsidentc sanclissirao fratre et consacer-

Doiniiio ssiicto

fialri

C

episcopus, el

qiui' cnnvoiiil
iii

apud Alexandriani
Doiniiio salulcm.

syiio-

dole noslro Ca;Icslino episcopo,
lio

Iiis scri])iis

jain ter-

dus cx .'Egypiia dioeccsi
Ciiin

coiivcnimus, consilium dantes ut te a tain pravis
qua; et
fidein
sciilire

Salvator noslcr aporie pronuntict dicens,
jHiircm aut nuiircm super me, qui
(/i/if/it
:

abstiiieas distortisque doginatibus,

Qui

(ti!'i(jit

}ion esl

me
non

cognosceris, et docere. Recipias vcro
Ecclesiis

rectain

diijnus
ist

;

ct

filium aul filinm super me,

pcr beatissimos apostolos

ct

cvangel.s as

me

(liijnus

qiiid

nos palieiimr

(iiii

deposcimus a

ab

initio

traditam, qui et oculis iuspcxerunl, ct ini-

lua

rcligione ul te snper Christuin Salvatorem oin-

nistri verbi fuisse

monstraniur. Qnod

si

hoc

rcligio

iiiuin

dilig-amus? Quis

enim nobis

in diejudicii sub-

tua f;icere disluleril, juxta Jilationcin lilterispncfini-

vciiirc polcrit, aut

quam

saii^.factioneni reperire

po-

lam sanctissimi
stii

et veneraiidissimi consacerdotis iio:

tcrKnus,

ita

diuturnnin sileniium de prolalis a te

Rumaiia! pr;esulis Ecclesi;c C ilcstini
iiec

scias le

contra
tc

cum

blasphemiis contiiienles? Eiiam siquiJcm
laederes, docens ista vel sentiens,

nullam sorlcin habere nobiscuin,

locuin aut col-

tantummodo

loquium ineiim Ju sacerJotibus

et epi-copis obtinere:
ita lur-

solIicituJo nobis

minor existeret
,

:

cuni vero tolam
iiisolitoc

non eiiim
batas,

fas est

contemnere nos Ecclesias
populos
,

scandalizaveris Ecclesiam

ct

ferinentum

cl scandalizatos

lidcmque

rcctissi-

pravitalis et noviT" li:cro5is iiiiscucris in populis,
i;i

non

D

main violatain,

dissipatum quinetiam grej'cm qucni

luiii

ibide;ii

posilis,

sed ubique
libri

coiisistenlibus.
virg.^tl

cuaUcJirc dcbiioras, cljiixti nos aiiialorcs recli dog-

Nam tuarum
siiiit

exposilionum

per cuncta

matis cxstilisses, cl sanctormn Palrum vesiigia pia
consectans. Ouines ilaqiie quos, propter
religio a
fiJcii),

qiix super iiostro siIc:itio ultra vel excusationis

Kia

scriiio suflieiat, aul qiioino;lo iion
iiissC Clirisli

n^cesse

sit inciiii-

commnnionc

reinovit, aut a suo orJine deiii

Doinini sic dicenlis
in

:

Non

puletis

quod
veiii

posuil, laicos ct clericos,

nostra coiiiniunione re-

icuerim paccm millcre

lerram

,

sed cjladium;

ciqiimus, non justuni cst eos luis dccrelis opprimi,
qui novcrunl recta seiiiiie, qui ctiam bene facicnles
lilii

cnim sepiirarc liominem adversus palrem suum,

ct fi-

lUim ndiiersus matreni suam. Nain cuin Ixdilur lides,
p.avcniuiii

prudeuiissime restitcrunt

:

hoc iJem namque

in

levcrci.t a vcliit inutilis ct periculosa

de:

Cjiiilola

quain misisti ad prxsulem

ainpLc Romoe

spiciliir, ct aiiior

erga

lilios

fratrcsqiie vilatur

ad

saiictum ct coepiscopum nostrum Coelesiinum signilicarc curasti
:

poslrciniim siiper ipsamvilam niors pilius a piis vicis
cligitur, ul

non aulem

suflicit

tux religioni so-

meliorem rcsurrcclioncin, sicul scriptum
Ecce iiaque
te

luminodo
cst

fidei

symbolum

coiifiteri,

quod expositum

esi, consei|(i.intu.'.

siinul

cum

saiicta

per idem

tempus

sancti Spiriius largitate, a vc-

synodus, qu;c ai)uJ ainplam urbcai

Romam

congre-

nerando

ct inagiio t mcilio

apud Nicajam congicgalo;

ir.

KMSTOU
ciiiiii n«'c iiilillc\iNli,

S\NOItIC\

S.

CYmLLI.r.TC.
allamcu

u
iiitclliijir

lioc

noc

icit.r iiiliM|irniaUis os,
t'adciii verlia

A

pleniliiJiiicni dcilali^ corjKiv.ililcr,

qniiiiiiu) |ii>ivcr-;l; liccl

sono vocis
c.'l

pro-

nius cuni, (iiiod ciiro faclus, noii siciit in sanclis
bilare
dicalur,

lia1';'-

luleris. seil

coiLsciincns

ei

jiircjiiiainlo fateri lu

nec taleni

in

ipso lialiilati(nieni

qnoil anallienializes li.lem luain pollulain, ct piorana

ctaiii dcli;iirc

lcnlavinius,

sed iinitus juxla naluran',
fecit

docuinenta

qiia senlis

etdoceas qua; nos

uiiiversi sivc

nec

iii

carncni penitiis coniniutatus talcni sibi
aninia honiinis habcrc
csl

per Oricntein, scu per Occidcnleiii cpiscopi cl niagistri

li;ibitalii)iicin qiialciii et

crc-

pixsiilesiiue populoruin, cre>liiiius

et doccniiis.

diliir :ul propriiiin
Filiiis

corpus. Uiius igiuir

Cliristns

Kpistolis auleniab Alexaiulria lua; icligioni dircctis,
Ecclosia; consensuin pnebuit, tani ea qiia;

Doiiiiiius iioslcr noii veltit cOiijuiitiioiic quali-

apud urbcLi
clinin

bet, ut in iiiiitaic digiiilaiis

et

aiictorilalis

boiiiinis

Roinnm convenit sancta
otnnes velut
reetc
Siibdidiiiius auleii)
liis

syiiodus, qiiain

nos

habcnlis ad Deuni

:

nnn

ciiiin

potest

unire naturns

iiiterprctabiliicn|i'.c

cunscriptis.

snla ilignilaiis Kqualitas. Deniquc Pi tnis el Joannes
xqu;ilis sunt

noslris liueris quic lc scntirc

alleruter

digiiitatis,

propter quod
;

d

oporlet ct docerc,

ct a q;iibus absliiierc

convonial.

apostoli et saiicti discipuli csse nionstranlur
lanieii,

veruin-

lla;c C5t eiiiin fules cailiolicic ct aposlolicic Ecclcsiic,

uterquc non^uniis

esl, iicc jiixia collaiioneni,
;

cui cuncli consentiunt orthodoxi per Orieiitcin Occi-

moduin tonjunctionis adverlimiib dcniPiiiquepnnli(iccs:CrediinusiiuiniimDcumPatrem u lioccnim ad unilaiem noii suflicit naluralem, nccsr
vel coiinexionem,

omnipotentein, et c;elera.Scqninles ilaqiieperoniiiia
sancloriim niarlyrum confcssiones, quas, loquenle in
cissanctoSpiritu, protnleruiit, elinleiitioiiiqua; estin

ciintlum pailicipalionis .inccUiiii, sicul iios

etiaiii

ad-

luerentes Domiiio, uiius

cum co

spiiilus suiniis, inio

polius conjiiiiclioiiis nonien evilamus, tanquani

non
-.

corum

intellectibus, ajquis vestigiis

inlixrentes

,

at-

exislcns idoneum quod significct uiiilatis arcanum

qiie iter andnilantcs regiuni, proliteiiuir

quod ipsuni
ex
ijisa

scd iieque Deuin aut Doniinum

Cliristi Vcrbiiiii

Dci
divi-

unigeiiitum Dei Vcrbmn, Daniiiiuni
Patiis cssentia, de
lumiiic, per

iialum
verus,

Patris asseriinus, ne iterum nianifeslius in

duo

Deo vero

Deiis

lumen de
in
ccelis,

danius

unum Cbrislnm

Filiiim et

Doininum, el
illi

in cri-

quem

oniiiia facta sunt, sive

nien sacrilegii rccidamus,
el

Deum

seipsum facienlcs

sive

in terra,

salulis

nostr% causa desccndens ad
:

exinanilioncm esse dignatus est inclinare

Incarna-

tus auiera el bonio faclus, id est carncni de Virgine

Dominum. Unitus quippe, sicut superius diximus, Dcus Vcrbum carui secundum subsisleniiam Dens qui.leiii cstomnium etdouiinalur uiiiversilal-, vcruin,

sancta suscipicns, eanniue propriani faciens, nativi-

lamen necserviis

et sibi

ipsc,

nce dominus.quia ine-

tatem noslrani ex vulva suslinuil, Iiomo de
procedens, nec quod
sit in

niuliere

ptumcsivelpoiiusimpiuiiihocseiitirevcMicere.Qiiamvis eiiiin

er:it abjicieiis.

iNam

licel factus

Deum suuin palrein
et

dixerit, cuin

Daus sit eliaiii

assumptione

c.irnis el sang;iinis, tainen

etiam
per-

q

ipsc nalura,

deillius esseiilia,

lamen nullatenus
facliis

sic

quod eral Deus, natura

scilicet ct

vcritate

igiioranitts qiiod iiiaucns Dei.s,
sit,

bouio (jiiuque

sistens.

Nec caruem itaque
conversam, nec
in

diciinus in

luauram dci-

qui sub

Deo

jiixla dcbitain

legem nalura bumavel Dous polcrat csse

tatis esse
:

substantiam commula-

nilalis existeret, ipse

vero

sibi

tam inconvertibilis etenim est el iucommutabilis, idemque ipsc juxla Scripturas jugiter permanens.
Visus est anlem et parvulus,
cunabuliset
scd
positiis

vel Dominiis
naiiitionis

:

ergo sicut

bomo quanto
siib

decenter exise nobiscuni
est,

mensui;c congruit,
etiaiu

Dco

adhuc

in

esse dissciuit, hoc

niodo sub lege factus

in sinibus genitricis Virginis constitulus,

quaravis ipsc promulgaverit

legem, ct legislalor ut

liniversam crealuram replebat,
inilivisus existens
titale et
si;ie
;

nt Deus gcnitori suo quod diviiium est enim sine qiianmole cognoscilur, iiec ullis termiuis

Dcus

exstilerit.

Cavcmus

auieiii

de Cliristo dicere,

Propier assuineistem veiieror assumpiuni, et propler
iiivisibilem

adoro visibilem. llonciiJuni vero super
Is qiii

conlinetur. Uniluin ergo carnc Verbiim Dei,

secun-

hoc eliam iUud adj cere,
qui suscepit
dicit, dividit

susceplus estcuin eo

diimsubsianiiam
cl

coiifiieiiles, tinuin

adoraiuus Filiutn

quod

i.uiiciipatur

Dcus

:

qui enim

hxc
unus

Dominuin Jesuni ChiisUim, non seorsum ponenies

itcrum ia duos Cbristos,
seors;im in parte
,

cum

qiii

el dclenninanles bomineni et
sibi
digiiitalis

Deum

velut

invicem
:

est,
r.
iit

hominem

ct Dcnin similiter

el

aucloi italis

unilate conjunctos
uiliil.

parte constituens. Evideiiter

enim

diviJet unit;i-

hocenlin novitas vocis

Cbl, ct aliitd

Nec iiem

lem,

quod non

alicr

ciitu

.altero

coadoratur,

aut

Chrislum

speti;ililcr

nominantes DeumVerhuin,quod
siiiiililer

quod nuncupatur Deus, sed unus

iiitelligitur

Cbristus

cx Dco, elc, nec alleruiu
litcr

Chrislum speciaseJ
uiiiiin

Jesus Dei Filius, unigenitus, una servitule
pria canie veneraiidus. Coiililemur eliani
.

cum pro-

qui de

niullere natiis,

elc

,

solum-

quod idem

jaioJo

Christum Dci PaU-is Verbuin
:

cum

propria car-

ipse qui

ex

Deo

P.ilre

natus est Fiiius unigeiiitus

ne cognosciinus

luiic Ciiim cii.im

jiixta

nos uticlus
et tuin

Dcus, Lcet juxla naturam suain expers passionis cxsiitcrii,

cst, quainvis ;piriluiii diguis ip^e coiiiulcril,

pro nobis tamen secundura Sciipturas persil,

ad mensuram, sieui beaius
scruil.

evaiigelista

Joannes

pessus
asiiis

el eiat in cruce lixo

coipoie propri;c caipassiones
:

impajsiinliter ad

se

reforens

Sed nee

illud

dicimus qiiod Dei

Verbum

graiia
ci

velut

vero Dei, pro omnibus gustavit moi tem, tradcns

in bomiiie connnuni, qiii de sancta Virgine natus est, habltarit,

ne

Deum homo
ditUiiii sii
iii

Cbrislus habitalorem pos-

proprium coipus, qnanivis naturaliler ipse vita sit ct resurreclio mortuonim. Nam ut inortem incQubili poti-iilii

sidcre credatur. Qu;inivis cniiii
iii

Veibun

habiiavcrit
oiiiiicm

procnlcarel, ac piiinus jn

siia cariie

piimngc-

tiubis, ct

Clirijtu

linbitare

iiUus

ci mortuis

lierci, et

piiiiiitix

UufUJieiiljuiu^

r
viamque facerctliinflriK naiura
ail

DiaNYSILS EXIGLUS.
eorniptionis
cst,

4G

re-

A dignos
uni

exinanilioiie

sermones elTugerit? Uni
scilicet

igiiur

cnrsum, gratia Dci, sicul supra diciuni
IJciico

pro oni-

persona; cunctas ejus in Evangelio voces ascribimus,
snbsistentia;,
est

nibus gustavit niortem, et lertio die resurgens spoliavit

Verbi

el

incarnaii, quia

iiifernuni.

quamvis dicatur quod per
ii>-

unus

lioininem
telligimus

f.icta sit

rcsurreciio morluormu, lamen
faciuin

Dominus Jesus Christus, ut scriptum est. Appellalum vero Apostolum ct Ponlificem confessionis noslrse

hominem

Verbum qnod ex Deoest,
fiiisse

tanquam

saciilicante

Dco
*'.

et

Patri

lidci

et per ipsum niortis

imperium

destructum

:

nostra; confessioiiem,

quam

a nobis ipsiet per

ipsum

veniet autem temporibiispnBfinitis, sicutunus esl Filius

Deo

et Patii inccssantcr ollertur

Iterum cuin di-

et

Dominu^,
in

in gloria Patris, ut judicet

orbem
Neest

cinius, qui ex
geiiilus,

Deo

est

secuadura naturam Filius unialteri

terrarum

ocquitate, sicut Scripiiira lcsiatur.

nee homini pra^ter euni

sacerdotii

cessario igitur et boc aJjicinius; annuaiiaiitcs

enim

secunduni carnem mortcm unigeniii
Jesu
Cliristi, et

Filii Dei,

id

resurrectionem ejus, et

in coelis as-

censionem pariter confitentes, incruentam celebrasic etiam ad i!iu3 in ecclesiis sacrificii serviluiem
;

eiiiiii mehominum, et recoiiciliator ad paceni semetipsum Deo ei Patri pro nohis offerens in odorem suaviiatis iJeoque attcnficium el

noiiien ct officium de, utamus. Factus est

diator
,

Dei

et

:

oblcitioncm noluisli

;

Itolocausta pro

peccnto non

libi
;

inysticas benedictiones accedimus, et

sanctilicamur,

q

plucuerunt, corpus auiem per[ecisii milii;

lunc dixi

participes sancti corporis el pretiosi sanguinis
sti

Chri-

Ecce

veiiio.

In capile

libri

scriplum

esl

de me, nl facium

omnium nostrum redemptoris

eCfecti, sicut
:

comviri

voluntatem luam. Obtulit enim

primum corpus non

niuneni carnem percipieiites, quod absit
sanclificati et

nec ul

pro

se,

sed pro nobis in odoreni suavitatis.
sacriliciis inJigeret

Nam qua

Veibo conjuncli secun

luni

dignitatis

pro se obhiiione vel

ab omni pec-

uniiatem, aut sicul divinani possideniis habitalionem,

cato liber ut Deus existens?
ruiit ei egeiit gloria

Quod

si

oinnes peccave-

seJ ut vere vivificatricem, et ipsius Veibi
f.ictam
;

propriam

Dci

,

secunJura hoc quod sumus
elTecti, et

viia

enim naluraliler ui Deus exislens, quia

aJ niutabilitatis excessum prompliorcs
catis Kgrotavit

peciia
:

proprix carni unilusest, vivificatriceni eam esseprofossus est. Et ideo quanivis dicat ad nos, Anien,

huniana natura

,

ipse vero

non

amen

ideoque nos gloria ejus evincimur, cur

erii ultra

jam

dico vobis,

nisi

manducaverilis carnem Fiiii hominis,

dubiiim quod Agnus verus propler nos et [ro nobis
sil

tl biberitis ejus
i,is

sanguinem, non lamen

uiiius

ex nobis exisiimare

eam ut homidebcnius, quomodo ni-

imniQlalus? Quidicit autem quia semelipsuni tam

pro se
lalis

quam pro

nobis obtulerit, nnllaleuus inipie-

hil

juxta naturam
:

suam

viviUcairix esse caro hominis

crimen

effugiet,

cum

niliil

prorsus

isle

deliqucigitur
,

liotcrit

sed ut vere propriam ejus faclam, qui piofilius

rit,

nec ulliim fecerit omniiio peccatum. Qiia
luillo

pler nos

bominis

ct factus est et vocatus.
in

Eas

C

cgeret oblatione

suo excilanle facinore

pro
?

autem voces
tulit,

qiias Salvator noster

Evangelio pro-

quo

si

esset

non

in

duabus subsistentiis aut personis om-

De

Spiritu

admodum quoque cum dicit,
.=atis

convenienler olTerret

Hle

me

ylorificavit,

hoc

liino partiniur.

Non enim duplex

esl

unus Christus

et

rectissime sentieiites qiiara Christum el Filium,
velui allerius

non
nec

quamvis cx duabus diversisque rebus ad unitatemcognoscatur iiidiviJuamconvenisse: sicuthomo
polus,

egenlem

gloria
,

,

confilemnr a Spiritu
spirilus ejus

sancto gloriara conseculum melior ncc superior
illo

quia
:

(luoquc ex anima constans etcorpore nonduplex potius,

est

sed quia mira opera

sed unus est ex utroque. Hunianas eigo et di-

faciens ad demonstrationeni sua; deilalis virtute proprii

vinas iiisuper voces ab uno Christo diclas aiiimaJvericntcs recte sentimus.
loquiliir

spiritus

utebatur
si

,

ab ipsa

glorilicari

dicilur.

CumenimDeo
vidil, vidit
el

dignissime*

Queinadmoduni
virlus sua seii
clarilicet
tiis,
:

quis de hominibus asseveret
qiiemlibet
sit

quod

de seipso

:

Qui me

Palrem

;

et,

discipllna

unumquemquc
id

iiiefl;ibilemque naturani,
<

Ego ctPaler mnim sumus, divinam ejus intelligimus secundum quam unum est um Patre siio, propier unam eaniJeraque subslanliam,

quanivis eiiim in sua

subsistentia spiri-

al ejusinte'ligaiur in

persona proprietas juxta
filius
,

qiiod
csi
:

spiriius est ct

non

attanien alienus non

imago

ct character,

spIenJorque

gloria;

ejus

ab

illo

eniui Spiritus appellatus cst veritatis, et
,

Cura verohumanai nalurx mensuram nullatenus inhoiiorans JuJ.-cos alloquitur, Nunc me qumI i(is occidere liominem qui veriiatem vobis locutus sum,
CTcislens.

D

veriias Cliristus esl

unde

et

ab

isto

similiter sicul

exDeoPalre

proceJit. Denique hic ipse Spiritus etiam

per sanclorum manus apostnlorum miracula gloriosa
perficiens Dorainuiii glorilicavit Jesuni Cbristura post-

iiem non minus
tale Patiis est,

eum qiii in siinilitiiJine et :cqualiDeum Verbuni etiam in mensurs hiinecessario crcexislens laclus sit caro, irao
aiiima rationali, qusc causa
si

quam

ascendit in cojlum.
,

Nam
:

creditiis est Christus

iuanitaiis ejus agnoscinins. Si anteni

naiura Deus cxistcas
efficieiis,
liiibit

per

ditur

quod natura Deu^
liomo
ani.iiaius

ideoque dicebal

suum De meo

spirilum virtutcs
accipiet et

annun-

polius

vobis.

Nequaquani vero participatione alterius
aut potons dicitur, quia por

cst ui in ejusquilibei vocibus eiubescat,
iiiine

eas

ho-

ilein Spirilus sapiens

dignas cfralus est
abjicii, jiixta

?

congruentes
git
?

Quul si serniones homini iios hominem licri quis cne-

oninia perfcctus esl, et nullo prorsus indigens bonn.

Nani palernx virtutis et sapienti;e,

iJ est Filii spiri-

Cum vero

se propier nos aJ exinaniiionem spon-

tus creditur, et ideo ipsa re et subsislenlia virtus ct
Siipieiitia

laiieam misericorditer inclinaret, qiiam ob causam
*

comprobatur. Igitur qnia

Deum

carni

uiii-

Diguissime Dco,

iJ esl,

iil

"

1'iirasis prorsiis vitiosa,

Dium dccel. Edit. ijum sic fjrsaw lcgeaJa

e set
',"iitm

:

s'icri!icuns

Apcllalur vero apostolus ct pontifcx ... quw a nobis.... offertur.

(^itbif.

17
liiiii

EPISTOLA SYNODICA
jiixla siilisisleiiliam

S.

CYHILLI, KTC.
qtiis aiulel

W
Dco
ulciitcin se asportandixcrit, l:ui(|uniu

sancla

Virgo corporaliUT

A

V. Si

diccre Cliiislum lioniincin avdp»-

prpcril, iilciiTo oaiii Dci gciiitrifcm esse piofilcimir,
iioa (|uoii

7r'/v 'j.ufif,o-j,

id csl lioniiiicm

Veibi
;

iiatiira cxistciuli priiicipiiim
iii

dc (ariic
,

lciii(.Sic),ctnoii

Deuincssc vcraciter

SiMiita
eriil

sit

ernt oiiim

principio Verbiim
,

cl

Dcns

iinicimi liliuni pcr
c:iro

nnluram, secuiiduin qiiod Vcrbiim
iiobis siniililcr cariio

Verbiim, et Vcihiim crnt apiid Deiim

cl ipsc osl

faclum csl, participavcrit
analhcnia
sil.

coiiililor saxuloniiii, Palri coa^lcniiis, ct iinivcrsitalis

Ct saii;;uiiic,

crcalor; scd (niod siiperiiis (li.vimns, juxla siibsistcn-

VI. Si qiiis dicil

Dcuni vel
,

Domimim
inagis
siiiiul
,

cssc Clirisli

liam sibinicl uiiiens liunianam naturam
biisliiuicril

,

nativitatem
rit

Dci

Patris Vcrbuni

cl

non

cuindcm ipsum
proptcr (|uod
aiia-

ex ipsa vulva corporca, non quod cgui
siiaiii

coiilitctur

Dcum

cl boiiiiiiein
cs!,

ncccssario aut proplcr
qii;c esl
iii

nalurani, iialivitatc isla,

Vcrbmii caro Cactum
tlicma
sit.

secundum Scripturas,

cxliciiiis sa^ciili (acta lciiipciriliiis,
siibslaiili:i;

sed

iit

ipsas

bencdiccrcl

nosiKc

priinitias.

El
nd-

VII. Si qiiis dicil lanqiiam in lioinincm Jesiim

Deum
ana-

dum cum

cariii uiiitiim inulier cdidissct, illa
liiiiiianuiii

qux

Verbiim fnissc opcralum
taiKiuam altcri piiuter
tliciiia sil.

,

ct Unigcniti digiiilateiii,

vcrsus oiiine genus
lala desinerct
,

inaledictio lucrat pro-

i|isuin existeiiti, tribuit,

iiec

jam

niorli iiostra corpiira destiIii Irislilia

naret. Illud (pioque qiioddiclum esl,
fitios
,

parics

B

VIII. Si

quis

audct dicere nssumplum liominem

ipse dissolvens

,

verum esse moi;slraret quod
:

coadorari cuin Deo Verbo oportere, et connuncupari

propiictaj
lictoria
itb
,

voce pra;dixerat
el

Absorpta

est

mor$ in

Dcum, taiiquam

alteriim

cum

allero

(adjcctio eniiu
niagis

itcrum
;

:

Abstulit Deiis omiicm tacrijmam

unius syllabic boc cogit

iiilclligi), et noii

una

omiii facie

propler lianc cleiiim causam dicimus
benedixissc luiic nupliis,

rcvercntia vciicratur Enimanucl, uiiamque ei gloriiiCRtioiiem dependit
esl,
,

cuiii

dispensalorie cl ipsis

juxta

quoJ VeiLum caro faclum
glori-

cuni in Canaii Galilcx cuin sanctis vocalus apostolis

nnaihema

sit.

adesse dignatus
ctis aposlolis

esl.

H:cc sapcre sumus edocti a san,

IX. Si quis
ficalura

unum Domiiium Jcsum Chrislum
sancto
,

ei evangelistis

cl

ab omiii Scriptura

dicit a Spii itu
,

tanquam ab
ct

aliena

divinitus inspirala, iiec iion cl a beatis
fessioiiibus

Palrum con-

virtute

qua per eum uterclur,

ab eo accepcrit
iiii-

verilate

subnixis.

Ilis

omnibus eliam
quse vero religio

efficaciam contra iraraundos spiritus, ct per euiii
plesse divina signa, et

luain rellgioiiem coDcordare,et pnjcter aliquem doluiu
vcl ficlioiiem consentire convenit
;

non magis ejus proprium esse

spiritura dicat sicut et Palris, per

quem

signa opeia-

lua anaibcmalizaie necesse est, huic epislola; nostrx

tus est,

analhema

sit.

subjecla

sunt

:

quod

si

niinime

,

eisdein subjectis

X. Pontificem et Apostolum conlessionis nostrx

seiitentiam consequcris.

C
Deum
esse veracitelr

fnctuni esse Cliristum divina Scriptura

commemorat.

L
ctara

Si quis
,

non

coiifitetur

Em-

Obtulit eiiim

seniclipsum pro nobis Deo Patri in
:

manuel

ct

proptcr hoc ipsura Dci Genitricein san(

odorem

suavitalis

si

quis crgo Pontificcra ct Apo-

Viigiiiem
est

peperit ciiim cariialiter

quod ex Deo
Si

,

Veibum, secuiiduin quod scripium est Et
:

stolum nostrum alium dixerit csse factum, pncterquain ipsrnn
caro
,

Deum

Dci

Veibum

,

quaiido faclimi cst

Verbtim caro (actum (?sl),aiialheiiia
II.

sit.

et

quis non coiifitetur

carne subslantialiler
esse Chri-

praiter

secundum nos houio sed quasi alttTuiu ipsum specialiter homiiiem ex muliere el si
,

;

unum
bio

esse

Verbum
simul cl

Patris

,

unum quoque
,

quis dicit quia pro se obtulit seipsum oblaiioiiein, et

stum cum propria carne,

et eunulein

ipsum sine dusit.

non magis pro nobis
tione qui

solis

(

non cnim
analliema

iiidigiiil
sii.

obla-

Deum

hominem

aiiathema

peccatum

iiescivit),

III.

Si quis in uiio Clirislo dividit substanlias post

XI. Si quis
tricein esse

non

confitetiir

carnem Doinini
ipsiini

vivific;i-

unitionein sola eas

societate conjungens ea quoc se-

tanquam propriam
dignitatera

ipsius Dei Verbi, sed
,

cuiidum dignilatem est, vel etiam auctoritatem, aut
polestatem
iiaiuialeM),
,

quasi alterius

cujuspinm pivTter
,

coiijuncli

et

non

raagis
sit.

convciitu ad

unitatera

quidem secundum

aut sccuiidum ijuod
:

analhema

solain divinam iiihabitationcin liabuerit

et noii po-

IV. Si qiiis dnabus personis vel subsisteniiis decer-

p

tius ut

dixerimus vivificatricem esse

,

quia facia cst
esi,

nat eas voces quoe tani in evangelicis
litteris

quam

apostolicis

propria Verbi Dei, cui omnia vivificare possibile

conlinentur, vel etiam eas qufc de Chrislo a
,

anaihema

sit.

sanctis dicuntur, vel ab ipso Clirisio de se ipso

et

XII. Si qiiis

non conlitetnr

Deum Verbum
,

carne

aliquas

quidem ex

his

lanquam homini

proeler Dei

passum
giistasse

ess*e
,

,

et cariie crucilixum

et

morteni carne
,

Verbum
aliquas

specialiter inlelligat, applicandas crediderit,

factumque primogenitum ex mortuis

se-

vero tanquam Deo dignas

soli

Verbo Dei

cuiidum quod est et vita, ct vivificalor ul DeiLS, an.v

Patris depniaverit,

anathema

sil.

Ihema

sit.

l'J

DiOXYSU EXICl.l

2f)

DIONirSII EXIGUI
EPISTOLiE DUvE DE RATIONE PASCH^.
EilSTOLA lUlMA
SCRIPTA

A
CO.NSLt.K,

ejusdem
cuiicilii,

poiitiiici.';

,

imo

potitis

socpe

dicii

iSirxni

AXNO CnKlSTl
bealissimo
et

ri;'.5

,

PROW)

nos ordinasse prolitemur.

LNDICTIO.NE 3.
Doiiiiiio
,

Quia vero sanctus Cyrillus primum cycluin ab anclcsiJcralissiiiio

iiiniiimj

no Diocletiani ccntesimo quinquagcsimo
ft iiliiiDum in
;

terlio ctcpit,

Palri Pclronio ejiiscopo, Dioiiysius E.xigsius.

ducciilesimo quadragesimo sepiinio
a

Paschalis

lesli ralio

em, quam

nuillorniii diu fie-

lerminavit
aiino
tes,

nos

duccntesimo quadragesimo oct ivo

qaenler

a nobis expo?(:ii insiantia,

nunc
:

adjuli pie-

ejusdem

tyraiini potius

quam

principis iiichonniiiipii

cihus veslris explicaie curavimus

seqiicntes pcr

iioluiinus

circulis
;

noslris

inemoriam

el

omnia

venerabiliiin)

Ireoenlorum ct octodecim pon-

persecutoiis

innectere

sed

iiiagis elcgiinus

ab In-

lilicuiii,

qui .ipud iS'ica!am civitalem Bilbynia; coii-

cariialionc Doinini nosiri Jesu Chrisii aniioruiii toin-

ira vesaiiiain Arii convcnerunt,

ctiam

rei liujus

ab-

pora praiiiotare

:

quatenus cxordium spei iiostne

Eolutam veramque senlenliaiii

:

qui quartasdeeiinas

nolius noliis exi^lcrel, etcausa reparalionis lnim:in;c,
id

lunas paschalis observantia; per novcmJcciin aimo-

est

passio

Itcdeinploris no^tri, evidciilius

elu-

rum rcdeuntem
repcluntur
(al.,

seniper in se circulum slabiles im:

ceiel.

niotasque fi.terunt

quac cunclis sa;culis eodein quo

Hiic prauerea lecloreni pnlavimus

admoneudum,
re-

rcponuntur) cxordio sine varielaiis

B quod

circulus iste

nonaginta cl qiiinque annonim
finilo

labmitur e.vcursu. Hanc auiem regulam prx'fati circuli

quein lecimus,
verti coeperit,

cum
licet

teiiiporc in idipsum

non tam

pcritia singulari

quam

sancti Spirilus

non per omiiia proposilam

tciieat lir-

illuslraiione sanxcrunt,
et

et velul

anchoram firmam

niitatem.

Kam

anni Domini noslri Jesu Chrisli
serie custodiant,
solila

slabilem Imic ralioni hinavis diinensionis appo;

ordinem suum continuata
clioiics

et indi-

suisse ccrnuniur

quani postmodum nonnulii vel ar-

per annos quindecim
epaclas eliani,

revolutioiie deiJ

rogantia despieientes, vel transgredientes inscienlia,
Judaicis inducti fabulis,

curraiit,

quas Grxci vocant,
uiideciin,

esl

divorsam alque contrariam

adjectioiies

annuas lunares
in se

qux

triginla

formam
sistere,

festivitatis unicoe tradideruiit.

Et quia sine
ulla

dieriim

fme
,

rcdeunt,

lixia

reguhs invenias ad,

fundamenti solidilate non potest structura
longe aliler
iii

con-

Pascba cl

quibusdam annis dominicum lunx coniputum pi:cligere malucrunt, in{al.,

decemnovennalem quoque recursum el pascbales quartasdecimas luiias easdem oinnium
notalas

xvorum
lein

rcvolulionc reperias

:

tanieii

lenorem simiconciirrenics

oidinatos circulos ordinantes

ordienles)
,

:

qui

constantia;

nequeunt

custoJire

non solum nullara recursus slabilitatera eliam cursum praiferunt errore nolabilem.
Sed
citio

verum
beatus

dies

hebdomadum,
(al.,

et dics Pascha; Doinini,

lunaque

ipsius

dici Dorniiiici.

Concurrentium autem hebdoralio, qiia;

AlexanJiii.K

urbis

archiepiscopus

G madum

septem dierum)

de

so'is ciir-u

Athanasius, qui etiam ipse

(«/., et ipse)

NicKno con-

provcnil, scpteno (al., septem)

annorum

jugi ciiciiiiu

tunc sancli Alcxandri
interfuit
;

poiililicis diacoiius, et in

tcrminatur. In quo per annos siiigulos unuin
rare

numefacil

omnibus adjutor
Tbcophilus,
ct

el

deinceps venerabilis
Iv.c

curabis

;

in

eo tantummodo anuo
;

in (|uo bis-

Cyrillus,

ab

synodi veneranda

sexlus fucrit, duos adjicies

quse causa etiam

conslilulione niiiiime desciicriiiil. Inio potiui
lieiii

eum-

ut non per omiiia circulus iste iionaginta

quinque

deceinnovennalcm circulum, qui Enneacaidecae-

annorum suo
in

recursui concordari videatur. N;im
illis

cum
qui-

tcrida Gra;co vocabulo nuncup;ilur, sollicilc rctinentes,

cxteris annis non disscntiat, in
interserit,

sidis in

pascbalem cursum

nullis diversitatibiis inlcrpo-

bus se bissextus

Pascha dominicum

cum
qui

lasse monstraiitur.

Papa denique Theopbilus centum
scninri priiicipl dedi-

sua luna vario niodo ralioiiis occurrit.

Scd
ulla

hi

annorum cursum Tlieodosio
ct

ordine (ixo per oiiinia dccurrunt lempora, inohiliiiin
casuiim
sua
stabili

cans, et sanctusCyrillus cycliim lcinporum nonagiiila

circuilione

sine

possiml

quinquc annorum componens, banc ^ancli

coii-

difficullale dirigere.

Et ideo posi explctioncm nona-

cilii

traditionem ad ohservandas quartasdccimas lu-

ginta quinque annorum,

cnm

liaruni

rerum

diligens

nas paschalcs pcr oninia servavcriint. Et quia studiosis,

ad pxorriinm rcdire volucrit, non ad quintiiin cy-

et

qua;ren!ibus scire quod vcrum cst, dcbct

U

clum
nii;s,

saiicli Cyrilli,

quem

iiobis necessario piop(<sui;

«•jnsJein circnli rcgiila fi.vius inha:rere, lianc post pra^

sed ad noslruni priiiiiim vigilaiilcr excurrat

cl

r.ilionem nostrani credidiinus ascribcndain. Nonagint;i

ordiiie,
tiiicnt,

quo diximus, pcr cos qui firinum cursuin

rc-

qiiinque autem

annorum hunc
:

cycJuin stiidio

quo

eorum progressum, qui videnlur

lituhare,

valuimus expedire coiiteiiuiinus

uliiinum cjusdcni

suUentcI.
Ilhid

beati Cyrilli, iJ est qiiiiUum circiilum, quia sex ad
liiic

quoque non minori cura notandum esse ccn110
iii

ex eo
:

aniii supcrcraiit, in

nostro hoc opere pra;jiixla

siiimus,

priiiJ nicnsis agnitione fallamur. Ilicc

rercntes

ac dcinde qniiKine alios

normam

ciiim

pcnc cunctui orror

dibcicpaiitiac

paschabs cxo-

;

«1
riinr,

tPlSTOLA
diim tempoiis iMilitim
igiioraUir.

I

DE
ciim

UATIO.M'; rAsciLi:.

Nam

A

sonieniia coniprobalur

:

qiii,

juxta lianc jCgyiillopasclialis

Ooiiiiiiiis

(imnipotciis liaiic sacratissiinam solcmiiila»
filiis

rum

calculalioiiciii, (|uarlas (lccimas luiias

loin ooIcl)ran(lam
Itilc

Isracl, (]ni
ait

ex yEgyptia scrviin
:

obscrvanlia! iraditlcruni. SeJ noimiilli
talis, sive potiiis

taiii;c siililili-

ilberaltanlur, iniliceret,
et

liltro

ExoJi ad
iste

sanctinnis

igiiari,

(lum

alia sup|iuta-

Moysen
Mi, 2).

Aaron

iii

tcrra yEgypti

Mcnsis

prin-

tionis arguniciita pcrquirunl, a vcritiilis tramile rc-

dpiitm ninisinm,

pnmus
:

crit in mciisibiis

anni {Exod.

cedunt. Uiidc plcrumqiie
dicti
isti

coiiliiigil,

ul qiiando sa'pe
poiiunt,
(|iia!

lleiiKiiio iliiilisii

Priino,

iii(|iiit,

mense, dcci-

Palrcs

decimam quariam luuam
suspiceiiliir
;

eam

tno tjiinrlo die niciisis iid vcsiterum
iisqiie

comedctis azijma,

decimam qiiinlam
cst,

ct

vigcsiiiM

ad rigesimiim primiim
In

cjiisilcm

ud vcspenim

prima

vigesiniam sccuinlam essc prnnuiilient.
et cura csl Christianx rcli;

{Ibid., 18).

Deuteronomio quoque iiiem lcgislatnr
liac

Sed nobis, quibus amor
pncfixam ab
bis

Moyfcs

iia |i0|iu!um ilc

re

commonct
et verni

diccns

:

gionis, nulla prorsus oportcl rationc disccdere

scd

Ubserva niensem novi.rum
leniporis, ul facins

friigiim,

primiim

paschalcm regulara sinceiissima
terrarum orbe

Pasclia Domiiio

Deo

liio,

quoniam

convciiit observalionc servare.

in isto

mense

edu.iit te

Doimnus Dcus
.ffi/.).

tmis do /Epjpto

Quanta vero
sis

in Ecclesiis toto

dilTu-

noctn {Deuter. xvi,

1 el

Taiita hac aucloritale
di(!

divina claruil,priiiin monse, deeiinoqiiario

ad ve-

B

Fpertim,

usqtio ad vigosiuium primtim,

festivitatem

horum Palrum nitamur auctoritate, nog labor e^l ostendere cum sccundum coiicilium apud Nica;am posl tempora nnn longa convcniens ", corum
:

pasclialcm

debore cdcbrari. Sed

qiiia

mcnsis bic

priniilus

(lcliiiilionem

,

quam dc
sub

paschali ralione
censueril.

unde sumat exordium, vel ubi terminctur, evidenlcr
ibi

protulerant,

nuUo modo violandam esse

non

legiiur, prailati treccnli et

octodecim

pontifi-

Deiiiqiie in sanctis canonibus,

tilulo septiiagesiconcilii,

ces, antiqiii

moris obscrvantiam, el cxinde a sancto
iii

mo
rint

nnno, qui est priinus ipsius Antiocbeni

Moyse

(railiiam, sicut

sopiimo libro Ecclesiasiicoe
invesliganlos, ab oclavo

his verbis invenitur

cxprcssum

:

Omnes
et

qui avsi fue-

refcrtur llisiorisc, solertius

dissolvere

defmilioncm suncli

marjni concilH

diem nonarum Aprilium, nalam lunam facere dixerunt primi mensis exoidium
idus Martii,

usque

in

quod apud Nica:am congiecjulum

est,

sub prccsentia de saluti'
et

:

piissimi et venerandi principis Conslantini,

ct a

duodccimo

die

calendarum Aprilium usque

in

de-

fera solemnilate

pascliali,

excommunicandos,
si

dt

cinium quartuin calendas Maias Uinam deeimam quar-

Ecclesia pellendos esse censemus;

tamen

conteniiosi,

tam
non

solcrtius inquirendam. Qnoc quia
axjualiler volvitur,

cum
:

solis ciirsu

adversus ea

quw bene

sunt decreta, perstilerint.
siiit.

Ei

tantorum dierum

spatiis oc-

liac qiiidem de laicis dicta

Si quis aulem eornm
aiil

cursum vcrnalis aiquinoctii consequalur qui a duo(!ecimo calendarum Aprilium die, cunctorum Orienlalium sentenliis, el maxinie iEgyptiorum, qui calculationispra; omnibusgnarisunt, specialiteradnotatur. lu

qui prwsunt Ecclesia:, aut episcopus, aut presbijler,

C

dinconus, posi lianc dcfinitioncm tenluverii ad subvcr-

sioncm pojndorum,
seorsim
colligcre,
et

et

Ecclesiarnm pcrturbationcm,
Pasclia cclebrare
liinc
;

quo eliam,

si

luna deciina quarta sabbato contiin
,

sancla sijnoilus liunc
indicavit,

cum Judwis alienum jam
sibi,

ab Ecclesia

gerit (quod
tlere

semel

nonaginta quiiique annis acciscquenti die doniinico,
id est

quod non solum

sed plurimis causa cor-

nianifeslum est)

ruptionis ac perturbationis exstileril.
nisierio tulcs remoiet, sed cliam
illi

undecimo calendas
guitate Drmavit.

Aprilis, liina

decima quinla, cclcut

qui post

Ncc solum a midamna-

lirandum Pasclia, eadem saneta synodus sine ambi-

lioncm Imjusmodi communicare lentavcrint,
sunt,

damnai
qiiem

Hoc modis omnibus admniions,
Aprilis
festi nullus

omni quoqne extrinsecus lionore

privati,

anle

duodccimum calendas

lunam decimam
;

sancta reguta, et sacerdolium Dei promeruit. His non
dissiniilia vciierabilis

quartani pasclialis

inquireret

quam non

papa Leo sedis apostolieae
:

proe-

primi mensis, sed ultimi esse constaret.

sul proiiunliat, dicins

Co)i(i-« stntula

canonum paunnos in urbi
niliil

Sed nec hoc proclereuiidum csse putavimus, quod
I

ternorum, quce ante longissima;
Nica:a spiritalibus
aiidcre concedilur
siint
:

(clatis

nimis errant qui lunam peragere cursum sui circuli
iriginta

funduta decrelis,

cuiquam
velil

dierum spaliissestimantes,

duodecim lunares
aniiumerant
;

ita ut si quis

diversum quid
illa

iiienses

in trecenlis sexaginla diebus

D

'''-''^"'"«'^

«« polius

minuat

,

quam

corrumpat.

quibus etiam quinque dies adjiciunt, quos inlercalares appellavit antiquilas,

Qua:

si,

ut oporlei,

a cunclis poniificibus intemerata

ut

solarem aniium adiminquisitio
veritatis

servenlur, per univcrsas Eccksias

pax

erit,

et

ftrma

plere

videantur.

Cum

diligcns

concordia. Et itcrum

:

In omnibus, inquit,

ecclesiu-

oslenderit in

duobus

lunce circulis

non sexaginta

s.icis causis, liis legibiis

obsequimur, quas ad pacificam

dies, sed quinquaginta
[

novem debcre numerari. Ac
luiiaribus

observanliam omniiim saccrdotum per trecentos ocio-

er

hoc

in

duodecim
iEgyptii
:

mensibus trecento-

decim
si

anlislilcs Spirilus sanclus instituit: ita ut clium-

I

um

quinquaginta qualuor dierum

summam

colligi

multo plures nliud,
nulla revcrentia

quam
sil

illi

slatuere,

decernani,
fuerit a

cui cpactas

aiinuas, id esl unilecim dies,

in

habendum, quidquid

accomnindant
atque

ut ita

demum

lunaris emensio

{al.,

pradictorum constilutione diversum.
Sufficieiitcr,

dimeusio) ralioni solis adsequelur.
csse

Quod verissimum
Patrum

ut

puiamus, cunctis indicitur, xn
sanclis conslitutura esl Palri-

cerlissimum

suprascriptorum

deinceps aliler

quam a

Alias,

cum sanciuw concilium apud Antiocliiam

post tcmpora,

etc.

:

rectius, ut

ex sequenlibus

vi-

dctur

S3
bus, sacralissimum Pasclia celcbrelur.
inoiiia lanloruni

DlONYSll EXICUI

24
em-

Quod

si tcsii-

A

tlum, comraunes, iJ est minores Labeat, terlium

saccidotum Ibrsilan quis obsl nala

inenle despexerit, ctiam in liistoria ecclesiaslica paiia
breviter inlimata rcperiet;

mullorumque rclaiione
cujus supra

ponlificum, et maxiuic bcati Alhanasii,
inemiiiimus,
lixc

eadem vulgaia cognoscet. Mipsum
iiac

id est majorem; annum quartum et qiiintum item communes, scxtum embolismum septimum communem, octavum embolisraum. Ac per hoc. ogdoadis communes aniii quinque, et tres embolismi jugiler ascribuntur. Communis autcm annus duode-

bolismum,

;

vero epistola saucti Proterii Alexaiii!rina3 urbis epigcopi
ail

ciin

hmares menses

colligit, qui dies

trecenlos quin-

eumilem papam Leonem pro
:

eadem

quagiiitaquatuor effKiunt. Embolismus auteraaimus,
et lunas trcdecim, et dies trecentos octoginta

pascliali quxslioiie diiecta, leslatur

quara ante hos

qua-

nnnos Iransferentes e Grccco, liuic operi adnectenilamesseperspeximus {al., prospeximus) nec non et
:

tuor liabere monstratur.
discurrit. Incipit

Item heiidecas hac lege
cycli

nono anno
:

decemnovennalis,

nrgnmenta ./Egyptiorum sagacitale quKsiia subdidiiniis; quibus, si
liossiiit

qui est lunaris sextus

cujus primus el secundus
;

forsitan ignorentur, paschales tituli
:

annus conimunis

esl, tertius ernbolisnius

quartus et

facile

reperiri

id est,

quotus
sit

sit

annus ab
quotus
i'\i-

quintus commimis, sextus embolismus; septimus ct

Incarnatione Domini,
eliani

et

quota
sive

indictio;

octavuscommunis; nonus embolismus; decimus corasicque hendecas undccimus embolisnius B niunis communibus annis seplem, embolismis quatuor terminatur. Embolismorum autem isla ratio probalur
,
:

lunaris

circuius,

decemnovennalis

btal; cKterique simili («/., Keteraque similia) supjju-

lalionis

compendio requirantur. Orantem pro
Tcslram divina gratia

iiobis

beatiiudinem
(;uetur.

custodire

di-

exislere

,

quia aniiorum
:

communium

videlur

damna

supplere

qualenus ad solare lempus bmaris exai-

EPISTOLA

quetur excursio. Quamvis enim anni solaris circulum
IL

per siiigulos menses luna circumeat, lamen ejus perfectionem duodecim suis mensibus implere non prsEpri-

SCRIPTA ANNO CHRISTI VLLGARl 520.
Domiiiis a

me plurimum

venerandis Bonifacio

valel.

Denique

in aniiis

communibus ad rationem

inicerio notariorum,

ctBono secundicerio, Dionysius
Reverenti», non bene) paschalis

solaris anni

Exiguus salutem.
ObservanliK
regulam,
diii

In

undecim dies lunae deesse ccrmintur. cmbolismis vero novemdecim diebus eumdcm anpra:fali circuli

{al.,

nuin videlur solarem luna transceuderc. Quapropter

sanclo ac venerabili Pelronio episcopo
stylo

og loadis et hendecadis aimos, juxla

commonenle, landem

commenJare

compulsiis,

ordinem, in medium proferamus; et liquido probabi-

omnem

deinceps diversitalis oppugnalionem subla

mus, per octo annos
sole conteiidere
ille
:

et

undecim, lunai cursum cuin
tot dies
illa

lam forc credideram; maxime quod sanctorum tre- C centorum octodecim antistilum qui apuJ Nicuea.m
convenerant
,

quando

colligai

quot

cucurrerit.

auctoritatem

tolis

nisibus insinuare

In

ogdoade diximus quinque annos esse communes,
liunt

turaveram

:

qui in ipso cnncilio venerando deceniafligentes,

tres einbolismos. Quiiiquies ergo trecenteni quiiiqua-

novennalcm cyclum regulariler
pora
legi

quarlas

geni qualerni,

mille

septingenti septuaginta;

ilecimas liinas paschalis observantioc per
sua; revoliitioiiis

omnia tem-

et ter irecenleiii octogeiii

quaterni, inille ceiituin
siniui liunt bis mille
si

immobiles adnotaverunt.
orta rei bujiis

quinquaginta duo, ac per hoc
nongenli
in
viginti

Sed quoniam
slione,

sanctitas

veslra,

qux-

duo.

Similiter octo anni solares,
id est octies trecenti

de arcliivo Romanse Ecclesia; Pascliasini ve-

summam

rediganlur,

sexa-

nerabilis episcopi scripla,

quem

constat pro persona

geni quini, et quadrans, faciunt simul bis milie nongeiitos vigiiili duos. Siinili niodo et hendecadis ai;nos,

beatissimi papa; Leonis sancto Clialcedonensi prssedisse concilio,
(lirecla

ad eumdein papam per idcni tempus
quoe sanctis Patribus evidenli
:

qui sunt cominuiies sepiem, et quaiuor emboli.sini,
si

nunc

protulit,

iu

summam

ea qua dixiinus supputatiuiie coiireperies,

latione conseiiliiinl, huic pr;esenli indidimus operi
iit

gesseris,

tanlumdem pene

quantum unde-

hiijus eliain viri

testimonio niieremur, qui mani-

cim

s.olares

anni conficiunt; hoc est, quatcr mille

fesio niiraculo

venciabilium

ponliUcum paschalia

D

qu:Uuordecim.

Ikcc est eigo

cmbolismorum, sicut

decrela confirmal.
inuiiium
est,

QuoJ vero in scriptis ipsis comamiorum ct embolismorum mentio facla
ratio,

pncdixiinus, ratio, ut incremeiilis suis coininunium
aniioruin detrimeiila compensent.

ct a iionnullis liax

quae ex llebraiorum,

Sed

jara pulcherrimain vobis atque proeclaram culs

ut fertiir,

tradilione

descendit,

magnopere

quscri(«/.,

lectionem ipsius cycli decemnoveiinal

ostendam,
si

tur, scire volenlibus,

ulrum huic paterna regula

per quain unmera deinceps ambiguilatem,
inota fuerit, auferatis; nec
sit ita

qua

paternx regulae) consonare videalur; iiecessarium duximus, et hanc nolitiam, ne probctur in aliquo
>
;

quis niniio sliipore

perculsus, qui denioiistmta sibi verilalis luce noii

dissidcre, coacla brevilate digcrere.
qiiia idem deceninovennalis Noverimus itaque cyclus per ogdoadem ct hendecadem semper in se re,

gaudeat, et igiiorantix relictis lenebris, tanl*
pioliims non acquiescat.
schalis fesli,

ratioiii

A

deciina

quiiila luna

pa-

anni, verbi gratia, pra;ccdentis,

usque

volviiur. Oclo

namque

et uiidecim ipse iiumerus exqii;ic

ad decimam quartam sequentis, quod

qiiicriinus, si

plicalur. Ogdoas eigo,
iioveniiali cyclo,
tiac ratioiic

incipit a

primo deceinet sccun-

commuiiis aniius
dics haiiebit;
si si

est, trecentos

quinqnaginia qiiatuor
treccntos octoginta

<iui est

lunaris

decimus seplimus,

embolismus,
dies

peragilur, ut aniius

primum

qualuor.

Quod

unus plus miuusve coutigcrili

;

23
evidens error
est.

^

EPISTOLA

11

l)E

RATIONE
lis,

rASCII.*:.

SO
csl,

Fxcopto vidclicel anno primo swpc A
;i

quia

communis annus

sunl diestrcccnliquin-

dicti dcccinnoveiui;ilis cycli, {niciii
Iiiiia

decinia quarla

quagiiita quatuor.

Pasclix

ulliiiii,

id csl iioiii

dcciiiii aiiiii, us<|uc

Anno deccninovcnnali secundo
octavo,

,

lunari
in

dociino

ad dcciiuani quartaiii
inns
(n/.,

ejiisdcni iirinii miinerare ciira-

ab octavo

idus

Aprilis

usque

oclaviim

caiisavinuis).
id ost

1'roplcc qiiod

ideni ulliiiuis
tiiiic

calciidas Aprilis, qiiia coiiinuiiiis est, suiit dies tre-

e]i:iel:is,

adjcctiones liinaic^, oi.todeiias

ccnti quiii(|uagiiita qiialnor.

rclinens, prinio aniio, iion niulccini, ut ca^teris annis
(ieri solct,

Aniio dcccinnovcnniili lerlio,
a

liinnri
iii

dceimo

iiono,

scd diiodeeini dies acconiinodal. Et
liiic

([uia
pi iii-

seplimo calendas Aprilis UMpic
liuiit

idus Aprilis, quia

Iriginla dieruni

volvuiitiir, iiulla

cpacta in
aiileiii

cmliolismus est,
luor.

dies trccenli ocloginta qua-

cipio ipsius

cycli

ponilur; sccundus
:

aiinus

opactas

uiuleciiii

suscipil

et ideo,
priiiii

sicut dixinius, a

Anno dcceninovennall
Aprilis, quia

qiiarlo, lunari primo, a
iii

de-

deciina quinla luna Pasclix
ejiis,

cycli

usque ad

lineiii

ciino octavo calendas Maii usqiic

qiinrt>im noiias

in

coiiiiiiuiiibus

et

endiolisiiiis aniiis
est.

prxlixos
si

commuiiis

esl, (iuiit dics Ireceiiti quiii-

dics nos invenire,

noii dubiuni
inii eritia

Quod

aliter

quagiiita (inatuor.

aliquando calculaiitiuni

luerit fortas^is

ex-

Aniio decemnovcnnali qninto,

lunari secundo, a

posiluni, liac obscrvantia ratiuciiuitioiiis curuni falsilas arguetur.

B

terlio noiias A]irilis us

;iie

in

uiidccimum calendas
quin-

Aprilis, (|nia

communis

cst, tiuiil dies trecenli

Aiqiie utlioc nianifcstius possit intclligi, prxsciitis
nniii

quaginta qiiatuor.
Aniio
d<'(

monstrcnius exeinplo.

Iiulictio
;

qiilppe quarla

emiiovennali sexlo,

Iniiari tertio,

a dc-

csl, ct lunaris cii culus uiKlcciinus

dcceniiiuveniialis

ciiiio caleiidas Aprilis

usqne
liunt

iii

quarlum idusAprilis,
irecenti octoginla

cyclus dcciinus quartiis. Et (pioniam lieiidccadis sextus annns csl, euiii einbidisiiiuni cssc

quia embolismus
quatuor.

est,

dies

nccesse
festi,

est.

A

deciina quiiila itaquc luna prKleriti

usque
dili-

Aiino deceinnovennali scpiimo, liinari quario, a
tertio idus Aprilis

ad deciinain quarlani prxsentis, quot sunt dies
gentius inquiramiis
:

usque

in tertium caleiiilas Aprilis,

et

iiivcniciuus

procul dubio,

quia conimuiiis csl,

fiuiit

dies trecenti quiiiiiuaginta

quando Pascha celcbrare debeanuis. Transaclo aimo per indictionciii tertiaiii in Pasclia liinam dccimam
<iuarlam nono caleiiilaium Apiilium die, id cst vige-

quatuur.

Aniiodecemnoveiinali oclavo,
die calendas Api
ilis

liinari qiiinto, a pri-

usque

in dcciiiium <]uarlUMi ca-

simo quarto mensis

Alartii

fuisse,

quis dubitet, qui

lendas Maii, qiiia cmbolismus est, tiunt dies tiecenti
oclogiiila quatuor.

curani liujus rei habere quaiitulumcun([ue cognoscitur? Et ideo ab oclavo calendarum Aprilium dic nu-

G

Aiino deceninovennali nono, lunari scxto, a dccinio leitio calendasMaii usque
lis, qui.i

merandi sumamus exordium
septem, Aprilis

;

habemus

Martii dies

in

septiinum iilusApri-

triginta, Maii trigintact

unum,

Junii

cummunis

est,

fiuiit

dies trecenti quinqua-

triginia, Julii triginta et unuin,

Augusti triginta et

ginta qualuor.

ununi, Seplembris Iriginta, Octobris triginta et unuin,

Anno dccemnovennali decimo,
quia

lunari sepiimo, a
A]irilis,

Kovcnibris triginta, Decembris triginta et uiiuin, Januarii triginta et uiiuin, Februarii viginli octo, Marlii
Iriginta et uiium, Aprilis

sexto idus Aprilis usque in sextuin calendas

communis

est,

liunt dies trecenli quinquaginta

duodecim

dies,

quod
'

est

quatuor.
Aiino deccmnovennali undecimo, Innari oclavo, a

pridie idus Aprilis.

Fiunt simul trecenti octogii.ta
juxta eorum diffinitioneni,
qui

quatuoT.

Quod

si,

quinto calendas Aprilis usque

in

derimum septimum
esl,
liuiil

lunam

alitcr

quam

se veritas habet computaiit, decipridie iduuin Apriliuni, sed tertio

calendas Maii, quia enibolismus
cenli octogiiita quatuor.

dies lic-

Diam quartam non
dies

iduum denius occurrere; trecentos ocioginta Ircs imminuto nuinero colligemus quod nullo iieri paclo conceditur. El ita sempcr quotiens dubitaiio
;

Aiino decemnovennali duodccinin, lunari nono, a

decimo sexto calendas Maii
Aprilis, quia

usqiic

in

pridie

nonas
quin-

communis

est, liunt dies trcccnti

talis

occurrerit, a decima quiiita luiia iransacta; fcsti-

D

quaginta quatuor.

vitatis,

usque

in

decimam quartam

Pascha;,
si

quud

qucerinius, dies soUiciie
nis
si

compulemus. Et

conimu-

annus

est,

trecentos quinquaginta quatuor dies
est, trecenlos ocloginta

Anno decemiiovennali decinio lertio, lunari decimo, a nonis Aprilis iisque in iionmn caleiulas Aprilis, quia communis est, fiuiit dics Irccenti quinquaginla
qnaluor.

embolismus
:

quatuor inve-

niemus
eveniet
stit,

nec ina;qualitas
:

(alias, ina;qualiter) prorsus

Anno decemnovennali decimo

quarto, lunari undcin

quia regula cycli hiijus hac ratione subsi-

cimo, ab oclavo calendas Aprilis usque

secundura

cujusenucleatainformulam subjectadescriptione

idus Aprilis, quia enibolismus esi» Ount dies treceuti

pandenius.

octoginta quatuor.
lunari

Anno decemnovennali primo,

decimo sepli-

Anno decemnovennali decimo
decimo, ab idibus Aprilis usque

quinto, lunari duoin

mo, a decimo quinto calendas Maii usque nonas Apri-

calcndas Aiuilis,

• Lunarem Victorii cyclum v liic notat; qucm ad norum quartodecimo die, recte ad Dionysii mentcin.

Marlii 29 apposuimus,

uno aule cyclura Alexaiidri-

)

ff
(',iiia

cilmmoni'- esf, finnt
ilies

DIONTSIUS EXICUUS.
qainquagiiila

-23

trccenli

A

trecenii octoginta qu.ncnor.

qualuor.
Aiino deccniriovenTiali decimo sexin,
lcrlio, a
hiiiari

Anno dccemnoveimali decimo octavo,
liecimo

liinari
iii

de-

cimo

quiiiln, a

quaiio idus Aprilis u^que

quarlum

qu

;rlo noi.as Aprilis

usque

iii

liuodecinium

calendas Aprilis,

quia coinmunis esl, fiunt dies Ire-

caienias Aprilis,

quia

tommunis

esi, fiunl dies ire-

cciili qiiiiiquaginta

quatuor.

ccnli qu.nqnaginla qn;ilnor.

Aniio deceniniiveniiali dpcimo nonn, lunari deei-

Aniio decenniovciiiiali ilccinio seplinio, luuaii do-

mo

scxlo, a terlio calendas.\piilis usqiie indecimuni
est, fiunt

cimo quarlo, ab undecimo

<;alenu.:s Ai.Tilis

usquc iu

qjiiiUim calen las Maii, quia cinbolismus
dies ireccnii octogint.-> qualuor.

quiiiluu} idus Aprilis, qjjia cuibulisniu.i

ei, liunidiis

PRiEFATIO CIIRISTOPH. JUSTELLI
IN CODICE.M CANO.NU.M ECCLESI.E

UMVERS.E.

Ecclesia Christiana priiniiiva diipiici jure oiim rc-

15

nem

interpositam, necessario postulari canoniin) Ni-

gebalur, divino el caiioiiico. Al

Uiviiuiiii quidciii jcs,
,

cu;noruni decreta testareiiliir,

qua;quc sublerannexa

ondice sacia: Scriptur.ne

;

canonicuni vero
iii

Codice
illi

erant

:

ubi subierannexorum

voce

intelligi

par esl

Canonum
codices
I

coiitinetur.

Ilaque

coiiciliis

,

duo
co-

canones concilioruin qui a Nicxno ad Constantinopolilanum, numerorum serie
veieri Codice
stola ad
in

iii

medio consessus poni solebant, ul

e.t

unum

collecli, in

um

juie episcopi intcr se dogmata pielatis explura-

Canonum

reperiuniur. Et Vigilius epi-

rcni, oborias hLcreses refularcnt, et coiitroveisias

aJ

Rubticum
,

et Sebasliaiium

diaconos EcclesifC
citat in

ilisciplinam ccclesiasticam, sacramqiie T^oXnziv.v per-

Roinan;e

ex eo Codice caiinncm

concilio

linenles dirimoreiil.
cilii

Hunc mmera
ui^rr.i

indicant acla con-

Chalcedonei.si probatum atque lectuin, qui in Antio-

Chalcedoiiensis, ubi passim ha;c verba rcpciiiinrou ayt^j-aTOv
'/.y.i.

chena syiiodo quinlus nunieio consignatus

reperiliir.

lur, rpox£tyivO'j iv Toi

a;{pKvTOU
e!

Unde apparet
-

priinitiva; Ecclesia; Patres, in illo veierj

KOayysXtcj, anteposilo in incdio sncrosancio
fci/i

venera-

CoJice Canoiium coniponendo, juxta

quem de rebus

Evaiiijelio.

Et Cyiilliis A.lexandriiius, in Apoldge-

sacris judicia habebantur, singula consequentia concilia

lico

ad Thcodosium irap. de concilio Ephesino io:

certo ordine disposuisse, ccrtaque ac coniinua

('.uens

'li

uyia cuvooOs tr-jvi^^ov

,

oi^mo

y.ui x£yxA.'lv,
aiifzii-i

seiie,

ncc interrupta numerorum connexionecanones

troto-jTO

XptTTOv" zxino yv.p

h

Uyiw fifovu To
t£r.o'j|Oyot;
,

C

illorum iiuincrasse, ne quid buic Codici delrahi aut addi posset
:

LOayyiXtov, eTTf^^ivoijv Tota yytot?

Kalyv. Ot-

quem

et iJeo Patres

Ephesini et Chalscriptores
T«;t»

zKtov /pivim.SaiictasynodusCltrislum consessorcm, et
tclul caput, consliluil
:

ceJonenses

,

aliique

ecclcsiastici

venerandum enim Evangelium,

in
:

etKxo/ouStav Tiiv zavovjov, azo).oj6iiv

izz).y)(7ta(Trtzr,v,

el

sancto Ihrono coUocaiimi eral, sa^erdolibus insonuns
Jiistum judiciuin judicate.
cilii

Et epislola synodica coii-

«f t6f/.f7jv a/olo-jOic.v, serieni et consequenliam canonum, consequentiam ecclesiaslicam, et consequentiam mime-

AquileiCiisis, proposilw in
1

medio divince Scriplurce

rorum, passiin vocant. Un.le et
vox
«7.o/.o'iO&);

iii

actis coiiciiioruin

(Tom.

ConciL).
vi'1'o

ct xavovtxojf pro eadcinsumilur. Prx'po-

Codicis

Canonum
'Jo et

ipsa

quoque synodus Chaltitat (.\ct.

nebantur

aiitcin viginti

canones

concilii INicaeni

,

Jut

ceJoncnsis

iiiemiiiit,

alque ex eo

4

et

II)

T/.v Tr,f ozovf.£vi-/vi? truvooou

aO^iVTiav, propter auctoillius

canoncs 85, Sl,

90 (qui

3, 4,

io et 10,

in

con-

ritatcm cl digniiatis pra^rngaiivam magni
cilii,

con-

tilio.\nliocli'eiio rcpeiiuntur),

corumque jure de conPisidia; Asian;e dioice-

quod primum occunienicuin Ecclesia Christiana
;

Iroversiis ecclesiaslicis pronuiili:il. Et epistola synotlica

celebiavit

prxlixo etiam

illius

iiomine,

iil

quiJani

episcoporum provinciae

existimant, quod in cxteris qui suhjecti seu siibteraiinexi erant oliservatum iion fuil
[)
:

scoos ad

filat
cilii.

Leoncm imp. ( Toin. II Concit. edit. liom. cannnem 85, qiii quartus est Antiocheni conEt Diiiiiysius Exiguus cpi^tola. pasthali
I

a'.quc inde

raclum

videtur,

lapsu temporis

,

ut sub noniine concili Ni-

ad

c;cni laudarentur oiniies.

Quod apud Gregorium Tulicet (Lib. ix, c. 53),

Pelroniuni epi^copum, canoiiem citat79 (GrKcis 80),
qui prinius est ejiisdem synodi Antiochenae. El epislola ad Stpphanuin Salonilanuni e(ii-cnpum,
suse veteris illius CoJicis

ronensem episcopum observare
ubi ex canonura
qiii

Niaenorum

dccretis canonein citat,
:

quam

14 est Gaiigrensis concilii

Canonum,
:

inquil,

Canonum

Latina; interprei

ISiccenorum decreta relcgi,Jn qhibus conlinetur
si qiiu

tQitia

lalioni prxlixit,

canones a Nicxno contilio
lioc est, a

ad Con-

retiqueril viruin, el loruin

quo bene

vixil, spreve-

Blaiilinopolilanum i,

piimo capite iisque

rit;

I

et sequebaiitiir

canones

"25 concilii .\iicyraiii,

ad ccntesimum sexagesiinum quinlum enuinerat, sicM/, ut ipse ait, in Graca auclorilale, conciliorum ordine
et iiuinei-orum sei ie digesti erant.
\iJetui-

ct Neoca;sarieiisis 14 (qiut; quidein Nic.Tr.uin celcbrata sunt
,

duo coucilia
lestanlur
,

aiitc

ct ab co deinceps conipro)

Ad

luicc

rcspexisse

baia

,

ut acta contilii Florcntini

et qui

Leo

I

poniirex
inip.

,

et

synodus Roniana cpislola

postmodum
25
(

consliluli sunt, Gangrensis 21

Antiocheni

ad TlieoJosium
scripta (Ibid.),

pro Flaviano patriartha CP.

ciijiis

qu:ituor canoiics sub tilulo 93, 94,

95

tt

qua

petit ut juberet
;

gencialem syno-

90, ex co codice citaiitur in concilioCbaicedoiiensii,

duut

iiiira llaliani

cclchrari

quod, post appellatio-

Laodicensis bO

,

el

Coiist;)ntii!opohtani

i

quatuor

20
(CrjccisT),
iiuin
qiii

IN

CODICKM CANONUM UMV. ECLKS. JCSTll-LI PR.EFATIO.
Diouy(Hiibns

39
,

qiiitlcm colleeli, seciinihim

A

conslabnl

,

hoc

csi

qualiior priinis flDCumenicis

et

Exit;iiinii,

ISi c;\iiumos

cfli;iuiil.

Kx

qiiiii(|iie particiilaiihiis,

servato eliani oidiiie tcnipo,

canoiiihus ab initio

coniposilitiii crnt

cnrpiis illius

ris

a Ni(;eiia

synoilo ad Clialcodoiiensein
is 8.j,

ailditis

Codicis
cilari
,

aiiliqiii

qucni in aciis synoili Clialcciloiicusis

canoiiibus aposlolii

Sardicensihus cl CarlliaRi-

alqiie ante

cam

viin
ost
:

canonum
ciii

nnivcrsnlcin
ailji>oli siint

iiciisibiis, Triillriisihus

cliam, Gra'corimii|iii! Palriiin

jam

liabiiisse

conipcrtum
iii

postoa

C|)islolis caiioniois aiilca iion rccopl's,
liis

ncc a
:

coiioiI!al-

coiicilii

Epliosini

ocoiiinoniei octo caiKinos rorie a

ccoumciiiois, iioc ab iiiipp. cniilirii.ali^

iihi

Stcphano cpiscopo Ephosino, cnjus cxstal caiiommi
collectio iioiuluiii cdita,
voteri
(|u»!

saiiio

pcr

Iiiiiic

caiioncm

,

looalium qiioqiic synodot-,v
,

omnino convcnit cum
canonesquc
coiici-

ruin conlirmalioncm iactam
eTro/iJf uiTtv TcJv

/fnu.imi

Zia.

toOt-^u

Codice Eccle^i;c

uiiiversaj,

TOTrizwv o-uvio&iv

adnolavil.
ii,

Oiiihus

lioriiinNic,ciii,.\iioyiaiii, Ncncicsaiieiisis, Gaiigron-.is,

postea adjoctisunt caiio; es concllii Nica^ni

ac tanP;!lruiii
ii

Antioclieiii, Laoilioensis

rl Ciiiisiaiitinopolilai.i, ea-

dem cx

iis

omnibiis

t;iiii

caiioiiibui

qiiam

il«m serie ct ordiiie exliibot, quihus ipsc Ephc^inos
addidit. IIa!C vcro
iii

dccrctis a Nicscna priina synoilo ad NicaMiam

com-

Bihliothcca Palaliiia', apuil h:e-

posilus est
tltlllus

Codex Canonnm

Ecclesiaj Oriciitnlis (cul

rodes Gelharti Eriiienhnrsiii Ilainhiirgi asservatiir, a

Kftv6v£;Twj irOG"ro).'i>v, V.A tmv «yt'ov ay.fiOMv),

quihus

liiuusipic

naiioisoi

iion

potuiiniis.

Poslea,

e

liibl.

canoniooriim

l).

Ililarii Pictavieiisis a

viro

cl.

ClKilcedoncnsis concilii quarti
2'J

(rcnmcnici canones

Ji);inneTillio Parisiis

Groce primum
ISiblioMi.

cditiis,

ctiiostca

ab

alio collcctore additi sunt. II.cc aiiteiii (luinque
siiit,
,

ah Elia

Eliiiigcro

ex

Augusta;ia Witcbergoc
siias

coiicilia, licet particularia

auctorilatcm tainen

anno 1014, cui Zonaras
taiioiies
ruiii.

ct Balsaiiio

interpre-

occuniciiicoruin adepta suiit

qiiaiidu(|iiidcm Patres
ill;i

addiJeruiit,

qiuc anichac in liioein prodic-

quatuor
fccerunt

prioriiiii concilioruiii
:

probarunt, suaque
Occi-

alque ah univorsa

cuiii Oriciilis, luiii

Prima

igiliir

ct

oiiiiiiiiin

veliisli^sinia cst caiioniira

deiilis Ecclesia

unanimiter appruhata el conririnala

ecclcsiasticoruni colloclio, qu;e
ci.i:si.€

Couex

Ca.no.ncm Ec-

sunt, et in Codice Canonuni Ecclesix univers;e re-

c.MVEiiS/E recle iiuncupaiur,

qiiia

co,

voliiti

cepta fucrunt,
serie, ut
ot

et inserta

lali

orJine ct iiumerorum

juiv cominuiii cl uiiivcrsali, Eoclesia priiiiiliva
in Oi ioiitc qiiiiin
iii

lam

unuin ct idem corpus consliluorcnt, cui vini
canonioi
jiiris

Oooidontc olim usa est

iii

dijiiJi-

auctoritatem

univcrsalis concilium

caiiJis sacris CDiilroversiis;
iilo

poslca vero ab aiiliquo

Chalcedouense dedit canone
TMV
uyiiov

I, his

verbis

:

Toj,-

r.c.f.«

Codicc,

vcliiti

cerlo alqiic

communi Ecdesiic

iini-

naTJp

ov

y.a.9'

IziaTnv (ruvoSov
:

«'/,pt

-vj vCv

vcrs;c

auctoritate

prohalo
,

,

veleris jiirisprudentiie

£zT£6ivT«r ZKVJva,- zoaTitv sSizaiwira^tsv

Canones qui
/(kck.?.'/;»;

eoclcsiastic;c

corpore

jiis

oinne canonicimi
,

,

tam

a

sanclis

Palribns

in

unaqnaque synoilo
feH.s((ii)i»s.

p Gr;ccorum quam Lalinoium
Clirisiiaiii ditecescs

per oiniies tnlius orbis

consdluli sunl , obsenmri a'q}iuni

Et postea

ac provineias dcrivatum cst.

Justinianus iinp. novcl. 151, do Canonibus etclcsiaSlicis, ©sfTTriCotiEV Toivuv ru^tv voa(;^ov £;r5;^ctv £zz).)j(ri«-

Simt ctalke

anliqii;c ct reoentiores colleoliones

seu

brevialiones canoiiuiii, iioinocanoiics eliam, seu ca-

CTtzouf

y.v.'j6'Ja;

,

totJ? ijTro

Twv
,

otytwv T£(77«^(yv (tuv65&jv
£V

nonuin et legum coiicordantiiim collaliones
oiniies

,

quK

EZTeOivTKf, « (S£'«t(ii)?£vT«?
7t«i Tri; £V

tout' etTTt rH;

Ktzotta,

caiionuui

sciilontias

suh

cc:lis

qiiibusJam

K(uv5-T«vTi.ovro).£',
:

zatTn;

£v 'Eyiarj} npaiTri;,

tiluliscomprelieiiJerunt, Joa;:iiis scilicct Scholastici,
Pliotii

zat r^; Iv K«X/);oovt
ccclesiaslicos canones
conslitiiti sunt,
ct

Sancimus vim legum oblinere
qui a sanclis quatuor couciliis
,

clArsenii patriarcharum CP., Alcxii Arislini,
llarineiiopiili,

,

Simeoiiis Log()tliel;e, et Conslanlini
alioriiMiqiie collectoriiin

conprinati

lioc

esl

Niceiio, Con-

GrKoorum, post Cbalccdolempora, privato
publica auctoiiullaijiie

stanlinopolitano, Epliesino, el Clialcedonemi. IJhi con-

nciise

ciiiioiliiiin, ci Jusliiiia:ii iinp.

firmatoTiim voce
dioeccsccjn

iiiiclligi

par est canones conciliorum
,

lautum

coiisilio conscripta;,

prxdictorum AiicyVani
ab

Neoc;csa;iensis,

ritate probalic,

ncc a
;

conciliis oeciiiiioniois, noc
el ideo niiUain vini

ab

Gangrcnsis, Antiocheni, elLaodicensis, qui loto orbe
reccpti
,

impp. connrmal;e
jiiris

qii;c

habcnt

et

ipsis

quatuor prioribus
,

coiiciliis

a;cu-

canonioi iiiiiversalis, sed tainen ad inlerprctaet faciliorem

inenicis probali ct coiilirniati

iii

Codice

C;iiionuiii _^ tionein

inslructioiiem

canonum

suiit

Ecclesix universoc continclwnlur, ut diserte Tlieodorus Balsamo ad

valde ntiles et necessaria!.

Nomocanonem
:

Pliotii
-i.v

lit.

1, cap. 2,

Quod autem ad Ecclesiam Occidonlalem
ccrtum
esl, in loto

attinct,

adnotavit his verbis

Sjiaituaxt
,

nupoiitrav vsxpav

orbe Occidentali, et Latin;c linprovinciis
,

(pW)

tif

vouov; yp'xrzlv

piri

fiijvov

tovj Tratti

tojv

gua; dioecesibus et

cam quoque

(

ut et

{'evuacttiv) aytcuv cuvoSiwv £xT£OivTa? xavovaf, (x/)a zat

Orieiitalis) in judiciis ccclciiasticis, priscis

canonibus

tvj; Tzapu TOUTtuv ^£§«t(a9evTaj, riyouv tov; zaviivKf to"v
TOTTtxiiv o-uvoSmv
:

Teteri Codice Ecclesia; uiiiversoc coinpreheiisis
fuisse. Id testanlur acla

usam
el

Nota prwsenteni novctlam,
,

qiia;

di-

conoiliorum et decreta poii-

cH, tanquani legcs servari oporlerj

non solain
,

qiii

a

lificum, ubi passini codicis cl corporis

canonum,

sanclis (qualuor) sijnodis editi sunl canones

scd eos

antiquoruni canoniini, et canoniini Orientaliuin nientio,

eliam qui ab

/lis

conjirinali sunl

,

scu canoiies synodo-

quo noniine Codex
Horuni

Eeclcsi:c iiiiivers;c sine dubio

rum
cuin

locatium.
111,
II,

Concilium

eliain

Constantinopolila,

intelligilur.

auleiii

caiioiiumGra-curuin v3ri;B
iiiterpretaliones. Alqiie

in Trullo

h:ibituin

anno 707

sub Justi-

diversDeqiieoccurrnnt
aiiliqua
il!a
,

Laliii;^;

niano

aiitiquuin illum

Codicem

Ecclesi;^ u:iivors;c
(iiiibus

est qiia

iisi

sunt Latini coiicilioi
liido:i

mu
ot

ool-

coiifirmavii cauoiie II,

cnumoiatis conciliis

lcctorcs

sub noiiii-x

Mcrcatoris

,

cm.i

31
Dioiiysiana intcrprclatione

DIO?<YSIUS EXICUUS.
conjunxcrunt,
ejusque

S2
Siricii,

A

ficiim

Uom.

Iimoccnlii,

Zosimi, Bonifac

i

anliqiinc versioiiis pliira exeniiilaria exsiaiit in hiljlioiliecis.

Coclesliiii, Lcoi/is, Gelasii, Anast;isii,

ab anno

scili-

Sed

anliiiiiii)r allera,

nonJuni

etlila

,

cujus
lit-

cet

583 ad aiinuin 49C,
litulis

iii

uniira collcgit, et in ordi-

licrvelusluni

exemplar
vcro

nis.

penes nos liabemus,

nem

compositis disiinxit, sub una serie nume-

leris iiiajusculis exaraluiii,
(licnl. Dioiiysii

quod xvi

sni nolani

in-

rorum co modo quo Palrnm caiioncs Iransferens
ordiiiaverat
,

Exi;,'ui L:;tina

inlerpretalio

(quam

ut

ipse

profitctur

in

epistola

praetituli

anie annos viginli cx vctu^to
edidiiiiii^) ui piiiior ct

coii. nis.

Bibl. iiostrx

fationis loco pnclixa ad

Julianum pre^byterum

eleganlior c:cleris pra^lala est;

Sancta; Aiiastasiic[quam

cum

indiie decretorum edi-

qusB qiiiJein seriem ct ordinein conciliorum, canoiiumqiie consequcnliani ac nunicrnrum connexioncm
rctiiiuit, qiia> erat
iii

dimus (/n Cod. Cun. Eccl. liom.) aniio 1643J , qui synodis Ronia; celebialis sub Syinmacbo papa, posl
consulatuin Paulini
,

firaico exeiii|ilari

quo ipse usus

lioc est

anno 499, die calend.

est, a Nicxiio scilicel concilio priino

oecumenico, ad

Martiarura, et Flavio Avicuo jnniore, subdie 8 idus

Conslantinopolilanuin

i, lioc csl a primo capite ad centesimum sexagesimum quintum ut ipse ait in epistola su» colleclioni prafixa cui (oinissis Con,

Novemb.,

Iioc cst

anno 502, subscripsis e reperitnr.
illa;

UnJe
nes
,

liquct

quo lempore Dionysiana!

collectio-

,

slantinopolitanis

qualuor
iiiii
iii

poslerioribiis

canonibus

g

tam canonum contiliorum quam decretorum ponlificum Iioin. scriplx sint. Aique bsec est prima
decretalium ponlificum coUectio
dicta
,

ct octo Epliesiiiis,

CoUcctione Caiionum, ct
patiiarcluc

et aiitiqiiissinia

Nomocanone
nibus

Joaniiis

Stliolaslici

CP.

qu;c liber

Decrctorum

cst a

Zacbaria papa,
,

ct cxteris omnibus Groccorum canonuin colleclioreperiiiniur
)

epistola ad
citat

Pipinum

el episcopos Francise
,

ex quo

adcliilit

canones

qiii

dicuntur

quaedam capilula Innocenlii

Lconis et Gelasii.

Aposloloruni quiiiqiiagiiila, et Sardicenses ct Africa-

Cui postea ab alio collectorc aJJita sunt decreta sequeiitium pontificum, Hilari, Felitis, Simplicii, Horiuisd;e,

nos qui

in Occi lenle Laliiie sunt cdili

;

alque

iileo in

omiiibus colleclionibus postinoJum positi sunl, St« to
TTo^Xa Tctpi Ttvwv eTTtj^&joiwv
5toet?£<79at,
-/.yoMV

Synimacbi

,

et

Gregorii junioris.

Ex quibus

twv Surtxwv

f/sc&jv

Propterea qnod mnlla de

qmbusdam ad
iiiss.

tam conciliorum canonibus, quain pontificum decretis, tandeni compositus est Codex Canonum Ecclesi;B

loca el re/jiones pertinendbus, sive Oceidcntalibns partibiis,

Roniana;

,

qui

a

Joaii.

Wcndelstino
cJilus est,

,

cx tribus

dcjinierint, utait BLilsamoin

prolcgomenis

codd. mss. Mogunli;e
et Matiha;o tituli S.

primum
:

anno 1525,

ad
bis

siiuin

INoniocanoiiem.

Dioiiysius

aulem Exiguns
his ver-

Angeli presbytero cardinali di-

SU3C collectionis
:

canonum raiionem exponit
dicuntiir

catus, sub hoc titulo

Canones Aposiolorum, Vele-

Canones qui

Aposlolorum.

,

de Crwco
/i

Iranslulinms, quibus pturimi consensum non pra'buere
facilpm, quamvis postea qna'dani constituln ponlificum

rum Conciliorum Constitutiones, ct Decreta pontificum anliquiora. Postca Lulcti;c Parisiorum anno
1G09, sub tilulo Codicis Canonuiii Ecclesia;

Romanx.

ex

ipsis

Cauonibus assnmpla esse vidcantur
synodt
,

:

deinde

rcgulas Nicwnai

et

dcinceps omnitim con-

ciliorum
fuctii

,

sive
,

qua; ante eam, sive qtim

postmodum
ISO,
qui

sunl

usque ad synodum ponlificum

apud Constantinopolim convener nt : et sub ordine numrrorum , id est a prinio cupile usque ad cente-

Codex Canoiium qui ab Hadriano I papa Carolo Magno regi Romx oblatus est anno 805 ad usum Ecclesiarum Occidcntaliuni cui epislola seu versnum politicorum acbrosticbis pncfixa cst cum liac inscriptione Domno c.rcellenti fHio KaAlque ipse
est
, ,
,

rulo Itegi Uadrianus pnpa, qu;ca doclissiino

Jacobo

simum sexagesimum quintum,
cilii

sicut habetur in

Grmca

Sirninndo edita est

:

illiusijue
iii

Codicis plura exslant
,

auctoritate digessimus. Tiim sancti Chalccdonensis con-

aniiqiia exeiiiplaria mss.
riuin

bibliothccis

et brevia,

decreta subdeiiles, in his

Cracorum cunonum finem
suiit

cjusdcm a Crcsconio episcopo Africano
aiinuni

qul

csse dcclaranius.

Stutula qiioque Sardicensis concilii,
edila,
sttis

circa

090

vixit,

oniissis

intcgris canonibus

atque Africani,

quw Latine

a nobis

conciliorum et decrelis poniilitum,
ipsa colleclione repelere.

qux

facile est

ex

numeris cernuniur esse distincla. llaecveroDionysiana
coiletlio ab Ecclc;>ia

Alque

hi sunt

canoncs et
iisa

Roinana siaiim recepta
liislit., c.

cst, ut

decrcta quibus in judiciis ecclesiaslicis
est Ecclesia

Romana
,

testalurGassiodonis {Lib. de
Lxigiii co:i'vus
:

25), Dionysii
iiii|uit,

,

ut icslatiir

Lco IV papa
verbis

qui conciUa

Fiiit

noslris temporibus

Dio-

ipsa et poiilificuin detrela
coiitinebaiitur
,

quac lioc codicc
:

Romana
autem in
eanones

misius monachus, Scylha nalione, sed moribus oinnino

recenset

liis

Qiiibus
,

/lomamis, in utraque Ungua doctissimus, qui petitus a

omnibus

ecclesiaslicis

utimur judiciis

stint

Slcphano episcopo Salonitano

,

ex Crwcis excmplari-

qui dicuntur Aposlolorum,

Nicwnorum, Ancijranortim,
,

bus canones ecclesiuslicos, magnce eloquenlia: luce composiiit,

Neoca'saricnsium

,

Cunqrensiiim

Luodicotsium

,

Cott'

quos hodie usu celeberrimo Ecclcsia

Romana
anno
I

stanliuopolitanorum, Epltesinorum, Chalcedonensiitm,

eoinplectilur.

Et canones aJoanneU papa

niissi

Sardicensium, .\fricanetisium

,

Carthaginensiutn
Siricii,
,

,

el

535 pro causa Contumcliosi episcopi, qui ex translaiione Dionysii Exigui expressi repcriuiitur
Concil. Callia').

cum

illis

regulw prwsulum
Ca'lestini
,

Romanorum

Inno,

(Tom.

cenlii,

Zosinti,

Leonis, Gelasii

Uilari

Sijmmactii, llorniisdie, SimpUcit el Gregorii juiiioris.
Isti

Ut autcm Godici Canonum Ecclesioe Orienlalis decreta seu epistoloe canonicx
iiodo Trullana

ontnino sunl,

cl

per quos jtidicaiit episcopi,
el clerici.

et

pct

PalrumGnccorum

a sy-

quos simul judicanlur

annexa sunt, Dionysius quoque Exi,

Videamus nunc quo jure
clcsia

ecclcsiasiico usa esl
Ecclcsi;c

Kc-

guus paulo post cJitioncni canoiiuin

dcijrcla ponli-

Africana

ca-'terxquc

Occidcnlalcs.

33

IN f.ODICEM
priniiim qiiiilcm
,

CANONUM

UNIV. ECCLES. JUSTELLI PR.EFATIO.

Z%

Ac

ccrtiim csl Africanos, Mcscni

A

cuntur Apnslolorum, antehnc a Gallis non rcccptos,
sed ignoios liiissc.Sigebcrlus rex Krancoruin
slola ad
in

concilii priiii^

occumcnici canoncs liahuisse, a
episcopo
ui
ipsi
,

Cxet

epil

ciliano Carllngineiisi

qui

ci inlerfuit

Dcsidcrium Calurcenscm
tlist.

episco]iuiii

{Tom.

suWripsit
coiisulaium
brato,
el

,

allatos

,

icsianlur
aiino

Africani

Script.

rrntic.)

,

)>roliletur

oplure consei varc

Palres in concilio Carlliaginensi
Iloiiorii
xii

419, post
vni
cele-

Stalula canonum, et ecclesiaslicas rcqulas, sicul pa-

el

Tlicodosii

rentes ejus observaverant.

Et ejiiscopi Gallix sub
in

i]iiilMis

ciiain a Cyrillo

AlexanJriiio episcopn,
,

Childcberto Aiistrasiorum rcge
Egidiuiii Uhciiiciibcm cpiscoiiiim
c. liJ), lcclis

synodo Mctcnsi,
Tur.
lib.

ab Allico Consla.itinopolilano

ipsa

Nic;ena sta-

('.rfi;.

x,

lula transmissa siint ex
Taristi
,

iiitcrprelationc

Teilonis

ct

canonuin sunclionibus, ab ordiiie saceriii

iiu* in cdiiione Coiiciliorum Colonicnsi e.v-

doiali

remuvcrunl. Et sub eodem Childeberto,
,

stal. Seil cl aliis Gr;rcis

canonibus veteri CoiliceCa-

caiisa liigclirudis

ijise

Grcgnrius {Lib.

ix

,

c.

33)

noiium Ecclesi.c

uiiivcrsce coniprcbcnsis,

boc

cst Aii-

canoiiuin Nica;iioruiii

iiominc

(qui Codici C;iiicniim

cyranis, Neocicsaricnsibus, Gangrensibus, Aiiliochcnis
,

Ecdesiie uiiivers;e, quo utebatur Gallicana Ei clesia,
prxtilulati
cr.int)

Laoilicensibus,

et

Conslanlinopolilanis

usos

cilat

canoiiem

H
,

cuncilii

Gaii-

fuissc;

ex qtiibus

,

pace Africx

reslitula, Fulgentiiis

grensis

:

Canonum

Kic/Biiorum decreta relcgi , in quisi

FerraniUi*, Ecclcsi;v Cailliaginensisdiaconus, Collcclioncin scu C;eviarium canoniim anle sua teinpor:>
in AlVica rcccpiiirun),
clesiiu

p

bus conlinetur, Quia
in

qua reliquerit virum,
,

et

lorum
sit

quo beni vixil,

spreverit

dicens
qiii

qnia uon

ad resliliicndam

Afiicaiia;

Ec-

porlio in illa cwleslis rcgni gluria,

fuerit conjugio

disciplinain composuit {codcm fcre tcmpoie quo Dionysius Exiguus suam Collectionem edidit ad usum Ecclesi;e P»oiiian;e), oniissis canonibus apostolicis, E|>liesinis, el

copulalus, analliema
licaiix
,

sil.

Sed

cl syiiodi qu;cd;iiii

Galii,

ut

Valenliiia,

Rbegensis,
,

Arelaicnsis

Agathciisis, el Epaor.ensis

citant canones iMcxnos,
,

ClialccdDnensibus, et additis SarSiricii

Ancyraiios

,

cl

Laodicenses
,

ex veteri lraiisla;iune
.Mersuiit

diccnsibus, et
illius

quiburdam dccrctis

papa; cx
,

epislola ad episcopos Africanos scripta
,

sed et

apud Gallos liinc rccepla qu;c apud Isidorum catorem repcritur, qua scniper libcrius usi
cui ejus

Afrieanis
eiiiin

Carthaginensibusque

conciliis.

Hahuit

qiiam Dionysiana, usque ad Caroli Magni lempora,
exeinplar oblatum est ah llaJriano pajia
I
,

Ecclesia Africaiia ceitam et receptara
colleciioneni,

suarum

synodorum

Africanorum canonum nciiiscriam (a

ct deinceps Dionysiana illa in corpiis

canonum

inter-

niine a concilio Carlhagiiicnsi uiiiversali lotiiisdioeceseojs Africa;

pretatione, Afiic.ini^que canouibus, et decretis piio-

piobatam,

illiiisque actis

rum

nobis Latine el Grxce, sub liiulo CodicisCanonum

leciis

ponlilicum Romaiiorum a Dioiiysio Exiguo colpcrpetuo usi suut : quod iii coiiciliis Gallicanis
Pio imperatore, cxlerisque subsequen-

Ecclesix Africanx anno lClo edilam

,

cujus novara

p sub Ludovico
Idqiie

nunc

ediiioneiii damiis)
,

quain Dionysius Exiguus in
et

tibus observare liccl.

sua Colleclione posuit
niavit.

synodus Trullaua confir-

aperle indicat
,

Hincniaiiis

Rhcmensis ariinp. vixit
,

Postea vero

,

Collectionem canonum et de-

chiepiscopus

qui sub Carolo Calvo

iii

cretorum ponlilicum a Dionysio Exiguo concinnaiam,
ab ipsa Africana Ecclesia Creviarium
cani
liila
liis
,

opusculo adversus Hincraarnm Lauduiiensem {Cap.
l'>), bis

receplain

fuisse

indicat
Afri-

verhis

:

Qui

sttnl ilU

quos

el

apostolica sedes,
,

seu Cor.cordia

canonum Ciesconii
esl.

el

omiies

episcopi

per

universum orbem

et

oninis

episcopi,

qux"

circitcr

ani.um C9S scripta, et

Ecclesia culliolica canonesappellanl? quique a jSicceno
coiuitio, qiiod piiiiiuin in
noslris codicibus quos

ex Diotiysiana Colleciione expressa
pluribus in prxfaiioiic ad

Sed de

ab
,

Codicem Canunum Eccanonico usa
oecunie-

apostotica sede majores noslri acceperunt sequendos

closi;e .\fricaiix.

per ordinem usqiie ad .ifricanum concitium, pro ca-

Gallic:ina etiam Ecclesia veteri jure
csl,

nonibus

recipiendis

,

veneraudis

cl

observandis

reli:

qualuor videlicet priorum coiiciliorum
iis

nent. Et paulo post de decretis pontilicum loquens

nicorum, eicxtcris ab
univer^a receptis
;

conflrmatis, et ab Ecclesia
inter-

Pande
crelis

nobis

,

qnwsumus

,

quid ceiiseas de eorum deconcilium, et alia calliolica

non tamen ex Dionysiana

qui post

Nicwnum

pretalione, sed ex aliera vetiistiore,

illa scilicet

babelur

in colleciione

qux

Isidori .Mercaicris

qux nomen
me-

Yfconcilia, observunda decrelalia conslitula
sacris cunoiiibits proinulqala sanxerunl,

de eisdem
Siricius,

siciit

pncfert, in ediiioiie Conciliorum Colnniensi.

Innoceniiiis

,

Zosiinus, Bonijucius, Cxleslinus, Leo,

Codicis autem Canonuin Ecclesix Gallicanx

Hilarus, Sijinmnclius, Gelusius, Ilormisdn, Cregoriiis,
et quiqiie alii

minit synodus Parisiensis,

ihomagensis episcopi,
{Lib. V
,

Uoapud Gregorium Turonensem
in causa Pretevtali

(Anaslasius scilicet et Siniplicius, qui
,

in

Dionysiana collectione reccnseniur)

quorum de-

c.

18)

,

qui Lihrtnn

Canonum
vcteri
:

vocat
a

,

in

qno

creta Eccteiia catliotica, et ialres, ac pnvdecessores
noslri servanda lenuerunt, et lenernli sunl.

novum canonem, quasi rege annexum ail, qui
discessit, irnnsmitleiis

aposioliciira
in

Chilperiio

Ex

(juibns

Codice Canonuin

apparet, ut
episiotas
ciiiin)

ail

Baronius, hactenus non usn reccptas
ijuw anle Silceslrum (legciidura

Ecclesi;e unive;s;E noii eral

Ipse vero (Cliilpeiicus)
in

illus

Siri-

Librum Canonuin,

quo erut
upo-

diversorum ponliftcitm riomanontm feruntur ab
cotteciw.

qualeniio

iioriis nniiexiis,
:

liabens canones qiiusi
«

Jsidoro

Aique de

iis

intelligenilum

est,

slolicos, continenles liwc

Episcopiis in liomicidio,

ndr.lterio et perjurio depreliensus, a sacerdoiio diiella'.vr

{Can. Apost. 23}.

i

Unde

liquct

canoncs qui

di-

quod olim ab episcopis Gallix Nicolao I papx scriptum ipse testalur, decreialia priscorum ponlilicum in lolo corporc Codicis Canonum non inieniii ttcscripia.

;

33
llic

DIONYSILS EXIGUUS.
eniin Codicis

30
;

Cnnonum voce
,

intcUigi

parest Dio-

A

Valeiitinnm (o90), can. 2
XII,

Ilispalense

i

el Tolctair in
iu

tiysiaiiaiu

collftciionei»

ex caiionibus el decretis
qua; luni in Ecclesia Gallierat

dc iisdeni observari staiuiuil

(jn-.t:

conciliis

Iioiiiilicum coniiiositam

,

Agallienbi, .^iirelianensi, Ubogensi, et Val<'nlino Gallicis

caiia

usu ecclcsiastico
eiiini

generaliter

recepta.

cunstitula essent,

quorum eliam verba

tubj^-

Iliiiciiiarus

decrela
,

poiililicuni

a

Siricio

ad

ciiiiil, ;ilqiie

ex

iis

de conlroversii-; ecdesiasticispro-

Ciegoriuin juniorem

codice Honiano coinpieliensa,

nunliant. Taiila luittunc temporis Ecclesiic GallicanJS

passim cital, ac noniinatiin Ini.ocenlii epistolam ad
Vicliicium Rotlioiiiagensem episcopum, ex sarris cationibus
(pise

auctnritas apud llispanos, ut

quod ab

illa

snncituiu

eral, iinilandum statucnduinque duccrent. Agobardiis

promulijdlam

ait.

SynoJalia

vero decrela
:

Lugduneiisis episcopus, qui sub Ludovico Pio vixit,

Sylveslro Iribuuntur, iniprobat his verbis
quasi
iii

Q«o-

Gallicanorum etiani unnomim
{Lib. de Dispensat. eccles.)
:

ineniiiiit

liis

verbis

niam quidam
Iruin

auclorilatein profenmt

Sijlves-

Sunl qui Gallicanos ca-

iHipam decrevisse ialia
s:jiioilalia

qum

Ecctesia eatlwlica

nones, aut alianim regionum, putent non recipiendos,
eo quo'l lcgoli Roinaiii, seu imperaloris, in eorum coiistituliunibus

inter
iinstri

dccreta iion computat,

qnm majores
liic

inde iiobis lenenda suis posleris retiquerunt,

non
:

iiiterjuerinl, elc.

El epislola ad

ini-

neceisarium poiiere duxiiiius.

Scriplnm namque
,

est in

peratiireni

Iluc

accedit

quod

pia consideraiione
Gallicanis,
ijriii

fpiodam sermoiic

,

siiie

excerptoris iiomiiie

de gestis B digiinm Clemente

videtiir,

de canonibus
les

.scilicet

Sijtrestri excerplo,

quemhidorus

llispalensis coltegil,

quasi super/lui aut inut

a

qmbusdam

respuuntur, eo

cum

epislotis

lioinana:

sedis ponlilicum a

quod

neolerici Pioinaiii eos noii commenduverint,

cnm

usque ad B. Gregorium,

eumdem
sibi, el

Sijlvesiruiu decrevisse,

anliqui religiose cos venerali sunt.
dicilur, ut

Neque

lioc idcirco

ul nulliis laicus crimen

clerico audeal

inferre, elc.

passim oinnium episcopatium conventuum

Qu(C dicta quum udcersa
ctis

qiiam diversa a san,

sanctiones cequati auctorilute recipiendoe credunlur, ut

cmionibus
,

,

cl sacrin

tegibus sint

neino est qui
,

Nicani, Clialcedonensis,
tolius

et

cwierorum gencraiium ex
et

dubilct

qiii

et l:a'c

dicia

cum

ralione altenderit
tcijerit.

et

mundi consensii congregalorum

receptorum

sncrns reijulus ac teges diligenliiis

Perperam

sed quiu conyrua veneralioiie, pro causis necessariis,

Hincmarus lianccolleclionem epibtolaruin pontilicum Uoraaiiorum a Cleincnte ad B. Gregorium I.Mdoro
,

quaruin dcfinitiones
tur,

in illis

generutibus iion inveiiiun-

fides sit

eis

adliibenda religione debila. Quibus

llispalcnsi episcopo tiiliuit

,

qua; oiimino Jiibuenda

verbis discrimen utriusque colleclionis qua usa est

«sl Isiiioro Moicatori

,

qiiaiii

ab Ilispania
cpiscopus

iii

Galiias

Ecclcsia Gallicann,

aperte osleiiditur, Illud
ii,

etiam

allalam,

Riciilidins lloginitinus

piinium

indicat coniiliuin Vascnse

aniio 529 habilum, ca-

ieviilgavit, ut ipse

Uincinarus leslaiur epistola adver-

none

priiiio

:

Et (juamvis

oiniiia quce

a sanctis sacerdo-

sns llmcinarum Lauilunen^em episcopuin, ubi de senteniiis

C

libus vel clericis
velti

observari debeant, el antiqui et no-

exGr;ecis el

Laiiiiis cauoiiibus

alque synodis,

canones continere

probcntur

,

etc.

Hoc

eniin

decielisque poiililicum ab llailriaiio collectis, et En-

caiionc, ut et passim in conciliis Gallia>, aiiliquorum

gclramiio cpiscopo dalis loquens
eentenliis plenu est terra ista
,

:

De

ittis,

iiiqidl

,

canonuin noiniiie, Codiceni Canonum Ecclesia; univcrsre
aiite

sicut el de libro coltec-

significari dubiuin

noii

esl.

Addam, Gallos
rcfui.-.se,

larum epistotarum ab

Isidoro,

quem de

llispania

Dionysi»nam colleclionem a Carolo Magno

ullalum Iiiculplms Moyuntinusepiscopus in iiujusinodi,
sicut in capilutis reyi s curiosus, obtinuil
,

ceptani, .\fiicaiiis canonibus uli solitos

ul in-

et islas

re-

dicat concilii ni Matisconeiiseii,ani,o58S celebratuni,

giones de

itto

reptcri

[ccil.
,

Vi\il auleiii

Riculpliiis

canoiicO .Jam eniin de
canis definitum
est.

tati

causa,

et in

concitiisAjri-

lempore Caroli .Magni
'di7>

et coucilio

Mosuntino anno

Quam

definilionem noslro quoqi e

celebrato prxluit.

dignum diiximus sociare
menta
ruisse

decreto, el atlocarc, ut sacru-

Uabuit eliaiu Ecdesia Gallicana, prKlcr codicein
univeisalem, quaiiiJam suaruni iynodorum colleciionciii, Gallicanoriini

atturis nonnisi a jejunis celebrentur.

Nonnullas
inscSiricii

etiam epistolas pontificum

Rnm. suo
liis

co.lici

canomiin noiiiine reccplain, quo-

leblnliir conciliiiin Agiilliense,

caii.

9

:

j'um memiiiil llormisda papa apiid Gralianum bis Secunduin titutos anliquorum l^atrum. sanclo (verbis
:

episcopi ancloiilas, qna: csl

canonibus insertu, ser-

D

vctur.

Quod desunipUira

est

ex

Siricii

cpislola

ad

Hpirilu sugjercnie conscriplos,

et

sccundum scntenlins
canoncsj,
quas

llinicrium

Tarraconensein,

qnem

postca Diunysius
iii-

51b epiicoporum

(lioc est

iNica;nos

Exiguiis sua; decreiorum poniilicum culleclioni
seruit.
Siiiil el ali:u qu;B.lani Gallioaiitc

.ctiam Gallicaiii caiioiics cmitiiiere ndenlur, clcrici iu
ladulterio depreliensi,

aul ipsi

confessi, aut

ab

aliis

colbcliones, capi-

fonvicti, ad lionorem redire
<!iaconus,
<;aiioiiiiiii

non possunt

{Ciin. Si qiiis

tula

videlicet ecclcsiaslica

Caroli Magni,

Ludovici

.^0, dislincl.).
II

Alqiie liorum Gallicanonmi
fuis.se,

Pii, ei Lnlli:irii iniiip.
vil;i

ab .\nsegiso et Rencdicto Lei:i

sjiaiios

btudiosos

illorunique au-

colbcia, alipic

om

pc;ie ex

Codic£ Canon

iij

<:torit.iU-m i-cqueiidani sa;iie sibi proposiiisio iuiiicat

Ecclesia; Rninaiuc, el Li.loii

.Mercaloris

collcclR>;i'^.

vcoiicilium
.aiitio ."in

Tarraconense lemporc ejiisdem Uormisdac
celebratum, can. 11, Vt nultus moniicliormn

desunipla, qu.u
ciiil caii.

iii

concilio

Mel.leiisi

obi.erva:i

pla-

78
,

:

Ul capitutn

ecclesiaslica

u D. Carolo

^arensis negolii .••usceptnr ret exsecnlor existul, nisi id
tjuod moninterii exposuil ulitilas, abbale sibi niintoini»'i/s

Magno iinp.
esse

nec non a D. Ludovico Pio Aug. promulgiita
el lcgatiu

obnixeobserrari prwcipinntiir, sicut
nosci.nlui:
ln

observunda
cit

imperiinte,

canoiium an:e oinniu Gallicaiioiuiii,
Lt llcidcnsc (521),
c.in. 5;

quibns capilulis pas^im

n:iir

de

eii coiisiiiuiione servata.

cjn'iiirsct dccrela

ponl.MCum qiuc

iii

tolice Uiima-

:

o7

IN CODir.F.M C.\NONUM UNIV
iiliiin
ilaiiiiii

FCCI.ES. Jl,'STF.M.I rU.f:FATIO.

S9

nac Ecclcsi* compnlirndiiiiiiir. IJinlt» ;ipiinrcl
codicciii,
fiiisse

A

\yi\y.K

scnlciitia

cx

illins

cpistola ad Rusliciim Narliiiqii.-c

qiiem ah

lLiilri;iiiii
li,i'c

I

K.-irolo

M:igno

nc:iscin

cpiscnpum desumiita,

quldein lnno(C:it,i
Ecclesi;c

iliximus, circa

lcinpura ab Kcclcsia
rulssc.

Gal-

ci r.ennis cpislota in Codice

Canonum

Uo-

ilcaiia

priimim reccptiim ci apprnbaliim
(".alvi

Ex-

manoc

rcpcriuiiliir.

ttantcl c.ipltula Karnli
Fiaiici*

et

snccessoium

aliipiot

Iloc i|)so s;cculo,

Marrmns Brncharcnsis episcnpns
caninimn noiniiie,

rcgum in iliversls syiiodis edila, a Jacolio Sirmondo iii umim colici ta, iiotisque doctissimis illuslrata amio i023. Sccutus est Ivo Cariiotonsis cpiscopus.cujiis collccllo cina anMiim 1 10-2,sul) Dccicli
lioiiiiiic, jaiiipriile;ii
iii

Lntinam Gnrcornm cannnuni inteiprclationcm edidit,

qiuc collcctioiiis Oriciitalium

ad Nitigcsium vcl univcrsuni concilluni Lucciicis Ecclc>i;i;

dliccta,
siiigiila

iiitcr

concilia

llispaiii,i!

exslal. Uinlc

lucem

pioililt.

aHleni
si

cnpitula sumantiir, iion ascripsit. Scil

Ujstal ul

(io

Uispaiiica ct .Xiiglicana fcclcsia ali-

ca coiiferamus

cum Cnccis

caiionibus Coilicc E:-

quid (licamus.
polest
illos

Ac dc

llispaiiis qiiitlcm (lubit:tri

non
uiii-

clcsi;e iiniv(is;c

comprcliensis,cx co oninino dcsuinqii:c

piiscorum Canonum Coilice Ecclcsi:«
iiiitio

pta esse invcnicnius, pnncis cxceplis
iiis

ex Tolcla-

vcrs;c coiiipieliei.soruin, jurc ab

iisos

luisbc,

coiMlliis

ad

iitiiilalcm Ecciesiaruiii IIi>paiii.T, sivc

(|uorum aJeo stuJio^i cl amaiitcs lucre, ut
noilis

cum

sy-

ab eo, sivc nb

alio addita sunt.

Nec
iisi

lli^pnni Lntii::i

subscribcre.ii, Iiac formula ulereiitur,

satva

B

Dionytii Lxigiii iiitcrpretalione
teri

siint,

sed

ill:i

vc-

uuclorilale priscorum canonuin, ul in subscriptiuulbus
concilii Toletaiii
ii

qiiam hidoriisexliibct, ad cujus mcilioduui coiiTolctanuni
xii, cilat

observare

licct.
,

Ei Bracbaren-c
Coilicis

cilia llisp:\iii:i\ ut

Gi:ccos cano-

concilium anno 565 cclebratuiii
(>aiioniim niemlnit
(lixit
:

nomlnatim
Lticretius

nes.

Ex bac

aiileui

collcctione appnrct, caiiouesqi:i

his

vcrbis

:

episcopus
vi-

dicuntur Aposlolorum, a Marlino Bracbarcnsi essc
pr.etcritos, ut pole illius

Secessarium arbitror,

si vestra; (raternituli

xtaie ab Ecclesia llispanica
lIisp:iliTisis

detur, nl inslituti sanctorum
quis
vel

canombus, iiinotescaiU : pauca (jiiadam qu<B ad inslruclioncm
Ptucet quod dictitm est

Palrum, recensiiis anliquK elsi nonomnin,cer:e
clericulis

nonduin rcccplos. Sed et hiilorus
sco['Us, qui

epilii;

concilio Tolclano iv
:

sub>ciipsit, de

cnnonihus
loruin, seu

Iiorc tradit

Canoncs qni dicuiilur Aposloaposlolica rccipit,

ili$ci]itina; jjertinent,

rekgantur. Oinnes episcopi dixe,

quia eosdem nec sedes

runt

:

el

concjrua res esl, ut

nec

stincti

Palres

illis

assensum pra:buerunt, pro eo

quibus jortasse per incuriam abotita sunt ecclesiaslica
constitulu, audiunl

qiiod ab lia'reticis, sub noniine npostolorum coinpctsii

sanctorum cdiionum rccjulam,
ex Coiiice Canonuni,

el

dicjnoscuntur, quanivis ineisntiliu invcniunlur, tiimcn

obscrvenl. Ptelecli siint
coucilio,
caliiim.

corain
to-

ab auclorilate ctinonica nlqiie
conslat esse rcmota, atque

apos:olicu

eornm gesln

tam gencralium synodorum canoncs quam
Et
poslc.T, can.

iiiler

apocrypha deputala.
llispaiins
,

40

:

Placuit ut prcecepla an-

^

Seculus est Isidorus

allfr,

ctinm

(jui

iii

liquorum canonum quw modo in concilio recitala sunl,
iiuilus

pluribus viilgniis et mss. coilicilius, Mercalor appellatur. Is

audeal pra;lerire. Coilicis ellam

uiinlt

concilium Toletaiium
:

iv,

Canonum meannoGoo celebratum,

vetereni codlccm auxit, accessione ipsoruni
,

caniinum apostolicorum

Sardicensium

eliam

ct

can. 5, 2et 4
proferens,

Diaconus Codicem
de
conciliis

Canonum

in

medio

Africanorum, ac diversoriim conciliorum Gallix et
llispani;c
:

cupitula

agendis pronuntiut.

scd et epislolarum decrctaliiim a Clcmente
in

Romano-

Uabuisse etiara llispanos, ut et Africanos et Gallns,

ruin pontiricum,

usque ad Gregoiiiim

quamdam
ex

suaruni synodorumspecialem colleclioi.ein

Magnuni, ut ipse tcslatur
pra^lixa,

epislota su;c collcclioni
iii

llispani:c coneiliis
lll

conipo^ilam,
in epislola

iiinuere

videlur

quam

nis.

pencs nos habcinus, (]ux eliam
est {Can. Placjit, IG dist.).

Innocenlius

papa

ad Peirum CompoIII

Covpus Graiiani relaia
principio hujus

ln

slellanum

illius

verba rcferens {Tom.

Concil

)

:

voluminis, inqiiit, quidilcr conciUum
ut
qiii

Emcrilense, inquit, concilium aullienticumcsse,multis
rationibus aslruebas, lum qiiia
tiiietur in libro q:ii

apud nos cclebralur posuimus,

noslrnm ordincin

cum uliis conciliis conCoipus Canonum appcllatur, quein

sequi votuerint, sciunt qualiler hoc agere debeant.
ni()i:e

De-

proptcr corum auclorilatem, cmleris conciliis prtc,

Atexander papa per interlocutionem autlienticum approbavil. Cui collcclioni IIIspaiiic;c nonnulla EcclcGailicanK constitula, et quasilam pontHicum Roninnurnm epistolas decrctales inscrias fuisse facile
sia;

posuimus canones qui dicunlur Aposlolorum

licet

a

D

(juibusdain

npocryplii

dicunlur, quoiiinm

pliires

cos

recipiunt, et saiicli Palres

corum senlentias synoduli

auclorilate roboravernut, et intcr canonicas posuerunt
constilulioues.

e>l colligere

cx

iis qiu-c

supra de G.illicanls canoiiliii

Deinde quarunulam episiolariim decreUt
esL Clemcntis,
el ca;leroruin

bnsdisimus, et ex

concilii Tolclaiii
lll;c

(oS-j), can.

i,

virorum aposlolicorum interseruiinus, id
Anncleli, potuiinus
Etaristi,
hucteiius

el Barcinouensis (SDO), can. 3.

vero simt epislol;c
Ecclesi^c

aposlolicorum quiis

(\UM poslea in Codice

Cannniim

RoniniKc

rcperire epislolas, iisqne

ad

Sijl-

inserLc
letniii

siint. IV,

Quod

enini dicllur c.in. lu

co.icilii

To-

veslrum papam. loslmodum vero Nicwiiam synodum
coiislituimus, propter auctoritatem
ciUi.

Synodica pra^suliim

nomanorum

dccrela

ejusdem inagni con-

Apoealypsim Joannis inler divinos libros rccipiendam
cons.iiuuni, id procul dubio inlelligi par est de cpistola Innocentii
I

Dcinceps diversorum conciliorum Gnecorum ac
aiile, seu quw poslmodum fucla numcrorum ac temporum. cnpiiulis

Lalinaruin, sive qvcc
sunl,

papx ad

Exiipcriiim Toiosniiuni,

sub _ordine

iii qiia dc libils in canone rccipiendis agilur, liiler quos Innoeeiitius Apocnlypsiiii Joannis iiomin.Uim

snis distincte sub hiijus voluminis

aspeclu locnvimus

subjicicntes etiam rtU^iUa decreta

pnvsulum liomauc-

rccensci. Ei In concilio Toletaiio vi laudatur Lcoiiis

I

rum

us/jueud sanclum Cregoiium. Ipse auicin hidoiui

S9
Mercalor concilii Tolctani
CDllecllo a canonlbus
xi

DIONYSIUS EXIGUUS.
(G7S) memiiiii, illiusque

40
capiliila, qtiw per

A

et

ex eodcm tibio decnn

loca nola-

apostolorum prolenditur usque
xii.

veram,quia nobls mrixime nccessaria sciebam, illisco-

ad conciliuin Tolelanuni

Iluic ctiani inserti sunt
collecli, el Iiigelli-

ram
Sed

osleiidi.

QuK

qnideni capilula ipse Beda subjicil.

canones ab Iladiiano

I

^jnlilice

ct vcluitiores et recentlorcs

synodoriim Ecclesi;e

rainno Mcdlcnnaliicfi urbls episcopo Iraditi. Umlc

Britannica; canones exstant in editione Concilloruni
Angliae
II.

quet haiic culleclioneni non csse Isidori llispalensis
episcopi,
nati,
iil

Spelinanni vin clarlssirai, ex qulbus plael Galllcanis

multi noiniiiedecepU

peiperam sunl opiIsiIlispaiiici

nuin cst Grxcis canonibus, Africanis,
Aitglos nsos fulsse.
Siint ct
cliardi

sed

illius Isldori

cognoinenlo Mercaloris.

dorns cniin llispalensis, ul tcslaiitur
ptores, niorinus e^t aiino G55.
coiislat

scri-

aluc Lalina! coUectiones

canonum, Bur,

Ex snperloribus vero

scilicel

Wormaticnsls cpiscopi

el

Ivoiils
siinl.

Isidnrum Mercatnrem vixisse circa Caroli
I

Carnolcnsis, quac snb titulo Decrelorum edilx

Magnl

et Hadriaul

poiitilicis

lempoia, qiioium ;ctate
ccepil,

Deniqne Gratianus Conoiiiensls inoiiachus, oninlum
Ciillectoruin caiiomim novlssimus, siib Iiinnccntio
II

illius collcctio

in Gallla

primimi innolesccre
in

qiKC aucta

inultonnn canonuin accessione
ut etlam Liber scu

noinen

papa decretnm
teruiiique
jiis

compDSnii e\ Grajcis ct Africanis,
pontificum Uoin. vcsentenills collcctuni (quod absolutc

illud transill,

Corpus Canonum
in

alilsque canonlbus, et decretis

dlccretur

;

slc eniin

habei

illlus

inscripiio

ineo

p

Patrum

codice ms.: Incipit liber qui appellatur CoRris ca-

canonicuni sive ponlilicium nuncupatnr), ab Ec-

KONIM.

clesia

Uomana probatum

et

confiiinalnm

,

ctijiis

De Codice Cannnum
taniilcaniin
scrlplorcs.

Ecclesia; Britannicoc scu

An-

jure

omnes

coniroverslac ecclesiasiica; hodie juJi-

glicanx' tcslimonla qua'.dam exslant

apud rerum Bri-

caiitur.

Lcgiinus

eiiini

Tlieodorum
scrlpsisse,

Alque hocc

dlcla sint de vcteri

Codice Canonnm

aicliiepiscopum Canluaricii>ein
qiii

libruni

Ecclcsiac universa;, ejusque confirmatione el auclorliaie, jurisqiic
in Oileiile

Patrum Canones vocabatur,
iit

In concillo Ilcrefor-

cannnici origine ei progressu,
in Occiilcnie, Gi:iecisque

tjiii

dlensl (673) probatnin,

llliiis

acla lestantiir apud
rcijis,

quam

ac Lalinis

Bedain, Aiino

tcrlio, iiiqtilt,

Ecgfridi

Tlicodorus

veiiisiis et

rccenlioribus canoiiuni

collcctoribus et

cogit concilium episcoporum,

una cum

eis qui caiioiiica

interpretationibus.

Quid aulem

in hitjus opcris edl-

Palrum
ipsius
fuit
:

statuta

deligcrent et nossent. Et paulo posl
qiii liuiccoiicilio

tione praisliterimus, res ipsa palefaciet.

Sanelexium
Tilii,

Theodori verba refirens,

prx-

Grxcum canonum, ex
iide

edito codice Joan.

bona

liogo, dilcctissiini (ratres, ut ipia-que deciela ac

cxscripslmus

delinilusunl asauctis 1'alribiis, incorrupta ab omnibus
nobis serveiitur. Oiniies consacerdoles nosiri dixcrunt:

erat, collatis

mendosus plurimls Groccoruin canonum excmpla;

ct quia inuliis in locis

ribus editis ei

manu

exaratls, accurate emendavlinus.
\

Optime omnibus

placet, q iwque definieriml

sanclorum

varianlesque lectiones ascripsiinus, acLatina Dionysii

canones Patriiin, nos quoqiie omnes alacri aniino libcntissime serrar^. Quibiis stiilim proluli lihrum Ciinonuin,

Exigui inlcrpretalione omniiio fere usi sumus; notas
deniqiie el observaliones

quasdam

adjeciinus.

CODEX CANONUM
ECGLESIi^ UNlVERSi^.
CONCILII NICiENI (ECUMENICI
CANONES XX
a. E" T(f
ev V07U) \jTo
(

I

an. Chr. 325).

larpuv l'/_etpoMpynOii, n ^no
ftrvitw

D

I.Si quisin niorbo a medicis excisus, vclabarbaris

^ajoCacoJv e^etutjSij, ouTOf
Tt;

Oytafvwv Ikutov £Est£u£v,
Ttc-KUXKjBut

tm zWfw. Et 8s toCtSv y.iti £v T« x\r,pw
iv
,

exsectus esl,

is

mancat

in clcro. Si quis aiitcm saiius in clcro coiislltulum,
t;ilcin

seipsum abscidit, hunc, eliam

S^ET«?6fiiV0V
^rj3iv«

TTf 017/izlt

Zat

EX

TdC S£Vf,0

abstlnerc conveiiit, et deinceps nullum
vcri oporlet.

proino-

Twv

TOtOTJTtov ^or,vat
7r£pi

n ooy.yztxOat'

co^T^ep oe

TiUTO
y.ai

Sicut aHlcm hoc manifcslum esl,
indiistiia

quod

TrpoSijkov, oTt
xa'i.u.i>vrart

Twv ijrtTuSiuovTMV To fffaypta
etriiivztv, ctpnTai,

de

lls qiil

de

hoc agiml, audc.iilque scipsos
:

eaUTOJf
-n

outuJ

si

Tivcf ujto

absclndere, dictum est

ita si qui vol a barbaris, vcl
ii

|3»o5«

(jv

Sso^TTOTOJV

sOvou^i^iaOjjffav [ei^JOMyjnOivTs;],
yXfipo-J

a domlnls cunuchl facli sunt, et

alloqiii digni in-

tvftTxotvTO t/Xkvs a:tot,Tovj TotouToyf ei;
ttTCt

Kpoir-

venlantur, tales in clcrum admiltit canon.

xavwv.
"ETTjtSij

^.
fiivMV

n'tXX'x riTot

ijTro

«vayxrif « aX).w; STvEtyo-

II.

Qunniam multa
iil

vel neccssitale, aut aliter co-

Twv uvhpiir.wv

i'/iviro

KT.pa.

rhv xavova tov
^tou

e/.-

gentibus hoinlnibus, facta sunt prxtcr canonein ccclcsiasticniii, ita

x/flUtaffTf/.ov, &J<7Ti

oc/jpKmov;

«tto eSvf/oO

«'-Tt

liomincs e gentili vita

iui]icr

ac-

i\
ic(io<jj),9ovTa; Tji

COOLX CA.ND.MM L.MVEIIS.E
niffrit, xai tv
oliyr.>

KCCLF.SI.i:.
fideiii, et
exii,'iio

zpovw
W

z^Tirixr.Oiv-

A

ccdeiiles ad
:\(1

leiiipore cruiiili, staiim

T«{,tO0Jf sri To rvjyuxTt-.ov XoUTtov «y:;v, z«i kuk

s.piiittiale lav;Riiiiii (liir^iiitur, ot siiinil atc):ic liap-

ti

6aTtTiff6r/A«i ir</05a7Stv e'; fiti<7xo;rrW.

S''f

nf,e(r^\i-

tiz.iti

fuoriiit, ail
;

episcopatiim vel prcsliyteriiiui pro-

ripiiov' x«Xuf
yiviffSat.

tSoKev

='x'''''

'^'"

XotTtoO

fi.;5i'v

TOtoOtov

moveanrur
talc fiat.

rcelc haliere visum esl, ulniliil deinceps
ct

Kai

yjlp xai //jovoj 0£t

Tw

xaTOX''-',"^^''';'» ''"'

Narn

tcmpore opus c4 catecbunicno, ct
:

f«Ta t6 ^ajtTiiTna 3o/.iaaTia>
«]ro(7TO>(xov ypuiJfM
t'j ).i'/ov, «

Tt^itvjo;'

eray;;

yap to
tiri
i

post baplismum prolialionc majore
Cit apostolicum scripluni, diceiis
:

apertum eiiim
neoplnjtum,
et

Mn

3« v-o-^utov, Iva

iVoii

Tuyu9sif

£t';

xpfua
Tou

e'fiitc(TJ)

xat ;ta'/iS« ToO Siafio^ou

:

ue [ortc
boli. Si

inflatiis in

judicium incidat,

laqueum dia-

Et Si TtjioiovTo;
fitii)

xfi''''^ ^v/iy.i-j Tt ajittfnfiu c<ipi-

vero procedentc lempcre aliquod aiiimi pccinvcnialur In ea pcrsona, et dnolius vel iribus
:

jtsot To trooTfoTTOv,

zat

i).i-//oiTO ujto

5uo i -otwv

caiiiin

/lapTueuv, 7t£jtau<j8(u o TotoOTo; tou

x).)ipou" o oi Jtactt

testibus coiiviiicatur, abslineat talis a clcro

qui aii-

TaOri
fiEvo;
,

Ttotoiv, tu;

unsvavTia rS

ftsya)!] ffuvoSi) Pjoaouvo-

lcm prxicr

ha?c facil, ut qui niagnDC synodi advcr^a-

auTo;

xtvS-.vEO^ii

jtrpt

tov

x).^oov

[toO

x).ii

rins osse audeat, Ipse de cloricalu pcriclllabiiur.

^ou].
'/
.

A7rr)'/o',os'jir£v
iJLTi-i

xaOoAou

r,

u!yu\n

truvcoo;,

ftiiTi

III.

Yetuil omiiino

magna synodus, ne

liceat
ulli

epi-

imiT-xiizw,
Tivt

vptaS^-icw,

ftrjTs

Staxiivtf), ftyjTS

6>w;
£;^£!v"

B

scopo, ncc prcsbyiero, nec diaconn, nec

penitus

Twv

Ev
fi))

rlripu, iSsivat

<7Uvsi<raxTov

yuvatxa
^jiav, h

jtW/V £t

apa

ftnjrica,

« liSs^fr/J,

r,

a u.iva

corum qui sunt in clero, exlraneam [ subintroductamlhabere niulierem; iiisi forte aut raalrem, aut
sororem, aut amitam, vel cas tanlum personas

rzpofjtfizu Ttaffxv ujto^j^tav ota~i^£u-/£v.

qu»

omnem
S^. 'ETtiffxoitov

suspicionem

elTugiuiil.

roc<7iix£t u«).t(7Ta itiv \iT.a retvTwv ToJv
£i)j

IV.

Episcopum oportei maxime qiiidem ab omniprovincia episcopis conslilui
:

£v Ti) iTtap^ia xaSio^Ta^tSaf £t 5i Sj<7-^£<;£;

ro TOtoO-

bus

qiii siint in

si

vero

TOw,

ri

Sta xaT£Jt£i>ovciav mxyr.nv, n S:a p^zo; coou, i;
£7tt

hoc

difficile fucrit,

aut propler urgentem necessila-

«travTO; TO^r;

to

«uto <7uvayo(tivou;

,

<7.u,airiy'jv

tem, aul proptcr ilineris longitudincm, tres oinnino
in

•/tvoaiv<uv xai Tiwv i;ti5vTuv r.ai <7uvTtO£U£vo)V Sta V.caft-

idipsnm convciiienles,

dummodo

consenserinl qui

uaT&>v, TOTs Tiiv ;^£tf OTOviav TrotstaSat. To Si xjpo; Tiv
yivofiivitv
jroitT)).

absunl, et per lilieras approbaverint, ordinaiioncm
faciant. Conlirmaiio autem corum quaj in quaque provincia ge;untur, tribuatur metropolitano. V. De iis qui communione privanlur, seu ei clero,

Si5off6at xaO £x«<rTnv

iTzapyJav

Tw

pr,TO0-

i. Htpi

TMV aXOtvwvriTWV yvjotivjuv,
).a x'j

ii-t

tmv
uTto

£V x)jip(k),

itTS Tiiv £v

xayuazt zszaytiivuv,
zcaT£tTM
-ri

Toiv

za6

seu ex laico ordine, ab episcopis uniiiscujusque pro-

ExaffTJjv l:zxpx,iifcf iT.nzm-.wi

yvi>u.ri

xa.-a Tov

q

vincise

seivctur

hKc

sententia
aliis

sccundum canonein
abjiciuntur, ab aliis

xovovR Tov Stayops-JOVTa, tou; •jyizipuv aTroo).r,6iVTa;,
uy' £T£(i«ov
fti)

qui pronunlial, ut hi qui ab

7rf!0(7iii5ai.

E^z-a^ioOu
ur,i3ia

oe,

j.t,

[ur.pVY'JiTrtczojrou

non recipianlur. Inquiiatur autem ne simultate, aut
conteniione, aul aliqua alia molestia
episcopl sint

^ta

fi

yt)ov£txia n

Ttvt

zoia-jzrj

toO

tnroffuvtiy&jyot -/£-/£v»;vTat. 'iva o-jv

toOto

t/.v TrpiTrou^rory

excommunlcati. Ul hoc ergo decenlius examinetur,
reete habere

f^iraaiv XaftSavrj, xk).oj; exstv ?So|£v ixa(7T0u ivta-.ToO
xa9' ir.auxr,~j ii-.ap~/ia.v Si; roO ivu

visum

cst

ut singulis annis per iinam-

£tou; OTivoSou;

-/iv£(79at,

qnamque provinciam
ncs
in

bis in

anno synodi

fianl, ut o:iiejiis-

xotv^ TravTf,)V
!7uva'/0(iivMV

tiuv
,

irrtTXOTtwv t>);

iTUpyia^ £— i TO
iltraXoivTO

unum

convenlentes episcopi prnvinciir,
qiil

avTO

ta TOtauTa

'Cr,Tr,uura

niodi quxsilones examinenl, et slc
fcnderiiit

maiilfeste of-

[i|ET<i?<<)VTai], xat ouTta; ot buo'l.v/o-jfiivu>; irpo(7xsxpou-

episcopum, juste excommunlcati ab om-

xoTs; Toi £— i(7xo;r(» 'r.uxa ).070v
etvat

<ix'.tvtovr,TOt Ttcp-J.

Tzautv

nibus essevideanUir, donec episcoporiim ccelui visu'n
fiierit

So^&iTt,

ftij^ot;

av

tw

r.oiv^

rCv

ejriffxo7r<t)v oo^ri

pro

lis

humaniorem

ferro senteiiliam. Syiiodi
iii

niv silocvSproTzoTipav u-eo aJrwv £x9eff5ai -inyov. Ai Si
C^JvoSot

aiitem fianl,

una quldera anlc Quadragesimaiii,
sublata, niunus

ytvi<76<a(7av ftia ftiv

:rco TJi; T£(r(7apaxo(7T.;;,

omni simultate

purum Deooireratur:

ivx

jttio'»;

fiir.po^vylai Kvatpouftiv));, to Sapov r.aiup.v

secunda autem circa terapus autumni.
jj

ispotiifiprrcai T(j Qi''y

SsJTipa

Si,

TtEpi tov

toO uixo-ri^

pou xaipbv. c
.

T(i a-jyyla i9n xpaT£tT(d

ra

iv .V(-/0-t'j), xat .\toJr;,

VI. .Vnliqui niores obtincant, qui sunt in .'Egyplo,

xai n£VTK7ro)l5t,

wtte tqv

iv

'A^£;av5peia i7ri(r/07rov tuv-

Libya etPentapoli, ut.\lexandr;nus episcopus

li:)ru:ii

To)V TOUTtuV ty^tiv Triv iio-Jiiav £7rEi8» xat to) iv
eirt8T.07t<u

rn

'Pejpir)

omnium habeat
etlam eplscopo

potestatera,

quoniam

Illa

est

liomana
cl
iii

toOto [TotoOToJ

<7uvr,9i; io-rtv. 'Optoiu; di xj<i
a).).at;

consuetudo.

Slmlliter

autem
esi,

xaT<i Ti,v

'Kvztiyjiuv xai iv Tat;

i^rapj^iaf;,

ri

Antiocliia, el in aliis provinciis privilegia serveniur
Ecclesiis. Illuil
si

izpeaSua

<7(i)^£a9at T£t? Exz).D0-iat;.

KaW/.oj oi TrpoOn/v

aulem omnino manifestum
6enlenli;;in

quoj
sil

JxEivo, OTt £t Tt; y_'^pis '/viiuri; toO fu)Tpo;ro).iTou -/Evotro

quis prKler

nieiropolilani /aclus
slatuit

ETttaxcTro;, t'.v TotoOTOv
elvat E7ti<rxo7rov.
\bytMi ouffT),
Se'
'E<i-.i

rt

jiV/aMi a-jvoSo; wpto-s

uri

Sstv

eplscopus, hunc

magna synodus

non oporlere
sulTragio

fiev Tot

rn

r.otvn

zzavzav

^r>v'j>
j)

£J-

esse eplscopuiii. SI vero
r.itioiii

communi omniura

xai xara xavova £xx).r)ffiaTTt/ov, Suo
r)

Tp£";

consentaneo, et secundum ecclesiasiicum ca-

cixeiav ft)lovEtxiav «vTtAi-/rdffi, rpaztizoi

tuv

Tr/eio-

niiiicm,

duo aut

tres conlenliose, seu propria perli-

naiia iiKlucti contradixerinl, obtineat
senlenila.

plurimonini

Patrol. LXVII.

THONVSILS ESIGLUS.
5'.

44
roiisueliiJo
obliiiuit
,

rjrriSw &uv/i6£ia zr-i/irwf

>;.; iry_c.«.joff:i

«'.x« «I

A

VII.

Qii.iuiam

et

anl\au3

tjffri

Tov

i-j

Ai).io( e.Ttc-zorrov

ziuu.aSui, e^^^tco tov «vh-

iradilio, ut iEii;B episcnpus lionoreiur, liabcal ordi-

ImdU-.v

Tfl?

Tiuflj, xr,

f/)jT<)o7ro).Ei

[tSj

,uv;7C077i).i- ;

]

iicm
vala.

lionoris

,

miMidpnli

propria

ilignilale

scr-

atWCoiiivox) zox) o^z-ioj
»'. Ilcise

uiiwuazo;.
£»-jtoJj y.uiupo-j; 770Ts,

Twv ovo;iK?ovTO)V uiv
St *

Vlil.

De

Iiis

qui se calliaros, ij esl puros,
3il

nomi-

7700<7£f;^0U£vwv

Tn

Zi..5o).tzfl

z«!

uz(,t!-o'/.iy.n

By.yJ.r,-

nant,

si

aliquando

catholicam el aposlolicam Ec-

ciu, l'oo?£ T^ «71«

y.ui u.iya').ri

cvvoSw, waTE
£V

;^Eif oCetov-

clesiam redierint, visf.m esisanciKet magnocsynodc!,
ut

uEvouj «TJTftJc,
iif

u£'v£tv

ovTw;
«yTOVj

Tw

y..r,pM. 11^0

7r&V70jV

accepta manuuin

iniposilio;;e, sic

in

clero

iui-

toOto

<m'i>.0'/f,<iai

i^ppufa:
TOtff

77fO(7)lz£(, OTI

neanl.
tet,

Prx oninibus autcm eos

scriplo pro.*iteri opor-

<s\)vBr,iTOTi-tti

y.ai «/o^ouSriiTOuffi

Tn;

y.oSot.vai;

yui

quoJ

conseiitient, el sequeiitur

dugmala

EccresisD

inoa-zoli.y.ris iy.ylricia;

Soyuact, TOUT^IcTt, xaJ Siyuu.i;

catholica; et aposlolica;, id es(, el

cum

digainis cimi-

xoiv&jverv, zat
biv y.ai

zot; iv

tw Stojyuw
y.ui y.atpo;

TraoaT^ETrrojy.Cfftv, iy

municare, ei his qui

iii

perseciilione lapsi suiil, qniest, el

y_oom; zizuxTut,

wf itt«i,

cJtte ajToO,-

bus etiam tempus constiuitum
delinila, ut
iii

opportuniLis
catholicic

cizo)o'j6£tv Ev Tra^-t Tot; S6-//ta(rt zrt; y.uhot.v/.f,; iy.ylntia;

omnibus scquaniur dogmata

"EvSa
ftovot
x)n-;/)r.i

fjLC-j

oZv TTcaze; uzz hj xm(iui;, eizs ev
ol

7zo).t<rrj

«Jroi
i-j

EcclcsiiB.

Ubicunque autem,

sive in vicis, sive in ci-

Euf i7-/.o:vTo '/jtfjozo-jrflijzz;,
E'<jovT«t £v Toj

rjptay.ousvot

tm

vitalibus ipsi soli

iiiventi fueiint ordinati, qui invc-

«JTf) (7/ri,u«Tt [TczyfiKTL]. Ei Se ToO

niuulurin cleroin eodem ordinc permaneaiit. Si

zf,; y.uBoh.y.n;

ixyln<ria; errtuzoTrou n TTptaSv-ipo\) ovro;
y.i-j

aulem calhoHcx
cxistente

Ecclesia; episcopo aut presbylero
est,

rpocip-/o-jzai zfji;, T.poan^io-J, it;
iy.yj.ncia;
ii,ti

inicy.oTzo; zf,;

quidam acceJunt, manifesium
eos, qui

quoJ

To a4itdf.t« tcO fcHTzoTrou, o Ss ovo/xa?o-

episcopus Ecciesiss digiiitatem episcopi habeal. Qui

uEvo» 77«oa Toi; Ityouivoi; y.y.Bupol; iiii<!y.ono;, znv tou
7r^£ff'.UTE00U Ztp.l,V EC,lt, ZZf.nV
<T>C!r«
Trjj
ztp.fi;
p.ri

autem apud

dicunlur cathari, noininalnr
nisi

£t

.U7i

upa

OOZOtlO T(0 ETrt-

episcopus, habeat hoiiorem prcsbyieri,
placueril episcopo nominis
Si lioc auleni ei

foric

to-j

ovofxaTOj

aurov p.izi-/ttv. Et Si

honorem

illi

concedere.

toCto auTO)

upi<jv.n, iTzivontjst tottov n y^<oo£7rt(Tz<>7rou

minime

placueril, invenial ei

locum

n 7zpcaSvzicoM,\jvip tou ev rju
fJLn

tw

x).:opo)

o)ejc SozEtv EJvai,

chorepiscopi, aul presbyteri, ut in clero
videatur, ne in civitaic

omnino esse

£v Tri 7ro)£t

ouo ETriczOTrot ojctv.
npo<jn-/hr,<:a-j Tzpscovztr-Ot,

duo

sint episcopi.

6'.

E"

Tiv£f ccJi^tzatjZ^a;

IX. Si qui sine
sint, vel
sinl,

examiiialione preshyleri promcti

ri

«vKxptvofiEvoi (iuoVoyu<7av
y.ui

t« apLapznytaza f ^(iKjOTnfiiva]
zavova xivouToj-

cuni disculerentur,

peccata

sua

conre.^si

uItji;,
(xHvot 0'

o,uo).o'/7)7avT(jv auT(uv, 7raf;«
Tot,-

eisque confessis, homincs contra canoiiem moii,
tales

av9f (07701
zavt^iv

ToiouTot? /jtpti
'

Touj
r,

-'

' oj -'

Tzpotjiizui.

'To

yi.p icjiTzthiTzzov £'zStx£t

--'-

-'

E'7rtT£6>)/«<7tv,
"^

manus imposuerint,

canon non

adinillil

:

quod

-•-?.-?

^ cnim

reprehensibile est, catholica Ecclesia non de-

za6o)(Zfl £zz)wota.
t
.

fendit.

0(701 7rf5o£j^£if;tff9n(7av

twv

TzapuTzc7zz<oy.oz<,yj y.azu

X. Quicunque
tiani,

e.v

lapsis ordinati sunt

per ignoran-

u-YJOtav, n y.ai ^rpOEtSoTtov

twv

tz pO'/eiptcap.ivoiv,

touto

autdissimulalionem eorum qui eos ordinariinl,
eniiii

ou Tpoypvtt [ouTOt ou 7rpo-/fivouTi]
OTf/.fi" •fJ'->t:Bivzt;

-/«vijvt

t5

EX-/).-/i(ri«-

hocnonprsjudicalcaiioni Ecclesiaslico; cogniii
deponiinliir.

yup x«9aif)ouvT«(.
~/_^<t>pi;

ta

.

Jitpi

TMv 'Tzapa€a-jzo>v
vTztp'/o'JZ<>>-J
,

avayy.n;, n y_i^pi;

XI.

De

his qui

praevaricali sunt sine necessitate,

ayuipiatrj);

ij

'/api;

xtvSuvou,

n Ttvoj
£'So7£
ofAO);

aut facultalum ablatione, aut sine periculo, aui ali-

TotouTou,
Trj
<7\j'JoZtji
,

"/syoVEv £7ri Trij
£1

Tup«vvioo? Atztviou"
n<7uv
'Otsoi
yi).Kv9o(u7riaj,

quo

ejusniodi,

quod factum
in

est

sub tyrannide Licinii,

xat

«VK^

01

visum cst synodo,
nigniiate

licet niiscricordia indigni sint, be-

X,o>!(rTSUff«(r8at
XeJvTa'.,

u; «utou;.

ouv yvjjo-twf p.tzuu.tirotrJTOutrtv ot 7rt<7T0t,
7rfO(7'j.o-

lamen

eos

uii.

Quicunque ergo vere

pa'-

zpia tzn £v aypooiuivot;

nitent, tribus annis liJcles iiiter audientes habeaniur,
el

zai iizzu zzn -JTroTrE^ro-JvTaf Suo Si It»! z^^f '»

septem annis jaceant

:

duobus autem annis sine
in

pa;, xotvwviitrouo-t
in.
Triv

Tw

).«w

twv

7roo;7£u^&;v.
«7ri
zfi;

oblatione, populo
'/J.ptzo; y.ui J)

communicenl

orationibns.
,

Oi Se Tzpotjylnhi-jzt;

f/.£v

XII.

Quicunque vocati per gratiam

primum

qui-

TpotZnV OSUriv £vSE£|«fiEV01, ZKt
fi£T;z

tt.TCoHip.tVOl

ZU;

ti;-

dem arJorem liJemve
niililia!

suara ostenJerunl,et clngulum

vaj,

Si
<!>;

zaiza
ztvj.;

izii
y./.i

tov oixE:ov euetov maopap-0'JZi;
y.ai .SEVE&tztO'?

Jeposuerunt, postca vero ut canes ad suiim
reversi sunt, iia ul aliqui el

i>; 'y.jvt;,

upyjpiu Tzpifjdat.

vomilum

pccuniam da-

/.uzopHtjxsat [SojfEai? xai xjTzotryJtTttn] zo u-JU<!zpttzVJ<:-jL-

rent, et bcneficiis miliiiam repclerenl, hi
nis jaceanl,

dccem anlii

>r9«t,

JTOt uEXCt

E^Tfl

UTrOTriTTTETIUTav

,

flETK TOV

Trjr

post trieunii auditionis tempus.

his

TjOt-TO-JJ Uy.p<lUt7t<t>; '/pO-JO'J
nv.tt i\izuC,ifj

£y «7r«(7t 0£ TOUTOtJ, 1SpO<TTijj fj.tzavoiu;.
y.ui

auteni omnibus observare oportet proposituni et

mo-

znv Kpouipt-.iv x«i t6 EiSof
zat yoriw z«i
Za'/.p'j<st

dum

paniteniiic.

Quicunque euiin

et tiniore, et la-

Osot uiv

yrjp

x«i vTcopovfi

crymis, et patientia, et bonis operibus conversionein

«/K5o£f)'/iais, Trjv eTrtffTfoyrjv

epyf

i<ai

ou

ffj^rjftaTt

6~t-

absque simulaiione demoiistraiil,
auJitionis implentes,

lii

definilum tempus

(.EizvuvTJt, ouTot
T.-„"

Tzlnpuauvzt; zov

y_po'jov

Tov

utr.us'jivov
,

tum Jemuni orationibus comliccbit

«-/!f)0X(7£<af, EtXOTtOJ

TWV EU/WV ZOf.WVrjo-OUTI

f/.£T/
Trsf.i
,

municabunl, et poslea

cpiscopo,

de his

ali-

voO e^Etvai ZM

ir:its/.o-Kt,>

x«t ^t)-v9f5(07r6T£f)6v ti
(iSiK-jOCjc
rivt'(y.a.v

xuTwv £ou)-u3-ao-0af O7ot Si
* Fegereiur nielirs^ncci

/c/i

quid bumanius cogitare. Quicuiique vero indifferenter lulcruut, et habilum Ecclesiam iiitroeundi sibi
ut postulare videiur Icclio Laiina. Edit.

Tiiv... za9a/>ouf, ttote 5i,elc.,

.

.

Vo
To t/Jiaa
r.yrjB-avTO
TO."

CODEX CANONUM UNiVEftS.E ECCLES».*.
T0'j

iC
sii(lici.rc,
lii

stVisvKt
t>iv

jt,-

tov

t/.r'f.r,ci-xv

iozsfw «CTor,-

A

aibilnli

siiiil

aJ coiivoisioneiii

ilifinitmii

rpoj

sTriTTpjyriav [eriTTocnjrjvl, •? Krrav-

tenipiis oiiiiiiiio iinpleaiit.

rrX»]po'JTuir5v tov jjpovov.

17. Hspi Si

Twv sEoSrjovTwv

,

raWof
f/ij

z«t

zti.vovt/o,-

XIII.

I)e liis

(iiii

vila

excedunl,

veliis et c.inonira

vouo,- yu).«x6n<r£Tijtt x«t vjv,

uins, e? Ttf eloSrJot, toO
£^o5tou iiTacxzp-uaOa'

jex iiuiic qiioqiie servabitur, ul si qnis vila excedat,

TeO.EUTaiou x«i

laa-//.ax'>-'j.-:'j^

uUinio et nece.ssario vialico mininie piivetur. Si veru
despcraliis, el cuiiimunioncin assccutiis siipervi.\eril,
sit

Et 5e «-oyvoiiOit; zai xoiv[>>vta; TraXiv tuj^wv, 7:t<)iv £v TOt;
^ovij;
?fTliTtV

£|aT«(70S, (J£T«

TWV ZOIVWVOVVTMV
TTspi

Tljj VJ'/o;

iiiter

eos qui cdniinunioncin oralionis IhmUiiii
aulein oinni cnililn
t

ECTM. K«G6).ou oi zai

ravTo; ouTivoffouv iccVtTZO-

modo consequuntur.Generaliler
in cxitu posito,eteucliaribti;c

08 U'/VTOJ «tToOvTO; TOO fllTOilTyjh Eujrap(TTt«;,

participationempetcnii.

iro.rfisTttSozia^Tixf u£Ta5tSo'Tfj[£7rt56TMlTikr/30!7'-oo«f.
t5
.

cpiscopiis

cum

cxaininatione oblatioiiem iinperliai.
Lipsis

lUpi T'uv zaTiQxouuiv ov

y.«i 7:K/!H7:£aivt'jv

£oo;£

Tij

XIV. Dc catccbumenis magiue synodo, ul
sint^
ii

placuit

sanci;c

ci

«'/t'>(-/aiu£7«>T)auv65fo,wiTT: TpmviTwvauroJ,-'izpo'.>ui-

iribus aiinis andieiilcs laniuui

vou,-//6vov,.ucT«T«uT«£vx''cr9aif/sT(iTtiv/aTnxoua.vMv.
(E
.

postea orent cuin calecbuinenis.
luniultus ct seditiones qiix rnint, plaKilli, qiiffi
iiivi

At'i

To» iroWv T«p«x<>» »«'

™j

(TTOKTStf

th '/now(7r£ «rro

XV. Proptcr
tiril

ftsva,-, £"5o?£ 7r«vTa'7r«<7t

izsptutp-Of.vxi T>iv o-uv«0£;«v Tviv
i-j

omiiino COiiSueludiMein
iii

priclcr canoiii

Trapa tov zavova vjpt^il^m
TToliojf £(> 776).iv
ftii

7ici
,

fj.ir.tcfj,

uein

quibusdam partibus

nilur, ut a civilale

.i/£TK6xiv:!v

f/iJTE £7r ffxoTrov, tiiTz

civilaleni

nec episcopus, nec presbyter, nec diaco-

rrpEo-fiuTEpov, (i/,T£ StKZOvov. Et

'?£

Ttj (iSTtt Tov T^o? ttya;
>)

nns iransferalur. Si quis auteni posl deHnitionem
sanclx
el

XUt USy«).rt; 0~Jv65oU OpOV, TOtOUTtji Tivi £7CtJ^£ip>i(7£t£V,

magna; synodi,

lale

quid aggressiis
erit

fuerit,

sVtSoiri iauTOv ^rpaytiart ToiourtJ, (<zuco>Oirj(T£T«t £?«7r«vTo,-

vel se rei

ejusmodi dederii, quod factuni
resliluetur
ciii

omniiKt

xaT«o-/£u«af/«, x«i «7rozxTai7Ta665-£t«i

Tij

h.x).r,^ix

iulirmabilur, et Ecclesi;B

fuerat epi-

n 6 S7ri(rz07r0f « 6 irp£(7SuTipo; E^^stporovriOn.
t-'. "0(701
6y!l«).,li(>lv

scopus, aut presbyler, vel diaconus ordinatus.
9:0U TTCO
£ '16
-

p'f^0-/tv5uvw; U/JTi TOV 66€ov TOU
f/lJT£

XVI. Quicunque temere

et inconsiderate

nec Dei

£J^OVT£J,

TOV iz/^JjataaTlZOV ZKVOVK
iy.y^rjz iy.; ,

limorem
leri

pra; oculis babentes,

nec ecclcsiaslicuin ca-

T£J «v«y^(i>pyi70UG*t rr.;
zovot,
rt

7rp£(7SuT£60t,
,

r,

5ta-

iionem agnosccnles, ab Ecclesia discesserint presbyvel diacoiii, vel

O.a;

iv

tw

zkvovi i;£T«?6it£v04
iv

ouTot o.Scc[ii>;

5£ZToi 6y£i>.oua-tv

eivat

iTip% izzJ»iai«, «>)« Traaav
av«(7Tp£y£iv $:; Tug iauTwv

lecenscnlur, hi
recipi,

Totf * «v«7/ijv iTzxysaOut
nupotxiot;fi

/iirt,

quicunque omnino in canoiie nequaquam dcbent in aliam ecclesiaiu sed omnino cogcndi sunt in suas ipsoruin pa:

littu.ivovTu;, li/oivuviJTou; iiv^i vpatyi.y.it.

rojcias redire

vel

si

perseverent, eos a coinmunioiie

Ci /«iToXaiio-6tivTirvy'/pT«o-«( t6vt';> ET£po> jt-/'f£povTa,
zoti

C

privari

oportet. Si quis eliani aiisus fuerii

eum

qui

ytipoTo-jfiaai £v

Tji

«utou i^yjr.cix,

ari r:\iyv.uTUT 6r6 iv
t'Tj

ad alium perlinet, surripere, et
nare,

in sua ecclesia ordi-

/iivou

Tou iStou

i-itiisr.oKoj,

ou iat/iipr.-jtv
>j

/«vovi

f^ETaCofiEvo?, axjpo; iCTta

yjtpoTO-jtu.

cessil qui in
irrila erit.

non consentiente proprio episcopo, a quo recanone censeliir, ordinalio bujusmr.'i
in

it. E7r£t5ri

7TO/.).oi

iv

tm

zkvovi eH£T«?6yEvot

r/iv

7r).=

o-

XYIl. Quoniani plerique qui
liir

tanone recensenPecuniara suaui
:

»£;t«v zKt

T>iv

aiaj^pozEpSEtav [to «iaxpoZipSi?

]

ot(i).

avariliam et turpem qua;slum seclanies, oblivi:

•/ovT£?, £7r£).di6ovTo

ToO 6£iou ypUy.fiuTo; /r/ovTo;,
£()CJZEV £7rt
TO/'.J,
>i

To

scuirtur diviiia! Scriplura; dicenlis

«OTUptOV KUTOU OUZ

»

Z«t

O/.Vt

tCOVTEf

E/aTsaTaf «TratToT trtv •
cuvoSof,

iStzaiwirEv

«yia

z«t fiE^v).»

et foeneraiiles non dedit ad usuram {Psut. xiv, &) centesinias exigunt, a;quum censuit sancta et magna

oj; £t TtJ EJpEfl-in

/U-TK tov opov tojtov tvzouj
a)./.'jc

synodus, ul

si

quis inventus

fiicril

post hanc defini-

XaaSccvEiv ix fizTayjipniTf-j;, h
Ttoiyjia,
r>

iJ.iTtpyJitj.vjo;

ro

lionem usuias sumere ex mutwo, vel aliteream rem
consectari aut sescupla exigere, vel omiiino
aliiiiiid

rtu.toVtu;

«TraiTwv

,

ft

o).w,- tT'.pii-J Tt

E7rivowv

crltTypoj zipSouf EVEXa, z«6«tpE0ii(7ETat TOU ziijpou, /«i

aliud excogilaie lurpis lucri gralia, e clero deponalur, el alienus a

uX/.OTpto; Tou xavovoj eaTai

canoiie existat.

(».
I

'uMev
Torrotf
oi

£tV T)iv

«7i«v z«[ u£7i).>;v (tOvoSoi,
toi;

o"t( e"/

jj

XYIII. Peivciiit ad sanclum magniuiKiue concilium. quod in quibusdam locis el eivilalibus, diacoiii
presbyieris eucliaristiam prtebeanl; quod neque ca-

T«(7t

z«(

7ro/.;o-tv,

nptc-JTZpoi;
out£ o
ft>i

Triv

vjyu-

ptiTiav

StKxovO! §t56«a(v, P7rep

z«v-j)v,

o-t£

n cuviiOEia 7r«pi5(jx£v, tou; i^ouatav
oicftv,
iiiz£(vo

s';^ovTa; 7rpoiT-

non, neque consucludo tradidit, ut qui poleslalem
ollerendi non liabenl, hib qui olTerunl corpus Cbrisli

ot;
5i

TtpoatfiipoMCt
iyvi ipi!70>]
,

StSovat to aoifiu Tou XpiiJTOu.
fiSrt

ori

Tivic

Tuv Staxovojv

z«i

porriganl. Illud etiam innoluit

quod jam qiiidam cx

irpo TiJiv i;rt7/orwv Tf,;

Eu^^apiariaf «TTTOvTat.
z«t
e;jitx£viTO)(r«v
oi

T«uT«
5tay.ovO(

diaconisctiam

aiite

episcopos ciich.iristiam atiingani.
auferanliir, ct iliacoiii intra promiiiislii

Guv
TOtr

7r«vT«
tSiotf

TT-poipflaOw,
flETpOt?,

Omnia

igitur

isla

siS^TEf

OTt

TOU

fitl)

iTtiaxOTiO-J
T\jyyjj.-

priam mensurain maneanl, scienles qiiod

vnriciTai tiaiv, Twv

oi 7rp£(7€uTipwv iXaiTOuf

sunt cpiscoporuni, ct picsbylciis inferiores ex'Slanl
accipiant aulem siio online cucbarisliam posl presliyteros, vel episcopo

vou<7i- )«:i6aviT(d!7KV 5i zaTti -liv

tkHiv rriv £u;/«pto-Ti«v
i7:i(7z67rou

ftSTa

TOu; 7rc£(76uTipouj,
«uTotf
ri

ij

Tou

oto6vTOf

dante vel presbylero; sed

iiec

[fj.£TaS«56vTO,-]

Tou 7rp£0-eu ripou

uilu

ft«

sedere
eniin
lit

iii

medio presbyicroriim diaconis

liceat, id

xaOiitrOat ^v ^tiiroj Ttiv

TrpEcSuripwv i^ecTW TOt, 0(«zo-

pnvler canonpni et ordir.ein. Si

qiiis

aiitem

Leteudum

videlur «utoiV. Euit.

:i7
voi.-,
lij

DlOiNYSIUS EXIGUUS.
r.ucy.

^^
,

zaviva yio
[iri

y.ui

naoa

r«;(v iazi to ytvipiEvov.
y.ai

A obedire

noluerit post has definitiones, desinal cssc

Ss zt;

Oilot

mi^apxsiv

u£t« Tourovf

xi-J,-

(iiaconus.

opmt, vsizuvaOta
l9'.

zft; Staxdvlu;.
E

Uipi TWV n«u).t«Vl5-«VT«V [7r«u"',l«Vt3-TWv],
TJ)

XIX. De Paulianistis,

si

ad Ecclesiani calhoiicani

TTBoo-ipuyovTMV

/«Oo)>f/fl

£zz).vjo-i«
E'!

,

(ipo;

h.-iOit-at
z'j>

conrugennt, deliuitum est eos omniiio rebaptizari.
Si qui vero prfflerito

«vK6«7rTi?£a6«t «Oto'Jj £;«Tr«vT05.
elyi/.vOoTi

oi zvji;

T.u.p-

tempure

in

clero fiierint, si

xpoVM

iv

tw

xXiijOta

i|>i?T«Tii57i(7«v [l^r,za<70rt-

quidem

inculpati et irreprehensibiles, rebaplizali or-

(j«v|,£i p.h au.iu.nzot y.xi «v£rei).>ir:T0t ^«vitiv, Kv«6«7TTt'

dinenlur ab

cpiscopo catbolicae Ecclesia;. Si vcro

crliit-z;yjtpozovii(70ut7ttvv::a-:o\i
iizfjxoTio-j . Ei 0£
13

zn;

y.u.Oo'ny:f.; ey./XT,si'x;

e.vaminati, niinus apti deprehensi fuerint, dcponi cos

tt.-ja.y.pi-Jt;

mizztzmtiov; a-jzoy; eu'

convenit nino de

:

similiter

autem

et

de diaconissis, cl oni-

piay.ot, y.aOatp:iaOat
l!:£f.t

a'jzo'j;

Tzaoany.zt

daa-jzra; 0£ xat

liis

qui sub canone versantiir, cadeni fornsa

TWV

St«7.0VtO-(T&JV, 7.«t

cDwj

^ZBpt

TWV

£V

TW

-/«VOVl

scrvabitur.
in habilu

[/),)j/;':|)]

£;;T«Jon£VMV

«•JTo; tutto; Tzxpa-fij).a-/Jtfiafzai.

Diaconissarum aulem nieinininiiis, qu;e quidem esse censentur, quia vero nulbun
ut

Eiiv.^laOr) fiiv Si

[F.

Sri]

Twv

St«-,;ovt(70-wv

Twv £v zra ayf\'Jazi

manus imposiiionera habent,
ipsae

omnino

inter laicos

'f2,z-.'j.aOiiawj, ETTEi

uvioi yjitpoOtaixJ Ttvi i/o-iatv,
a-jz-j.; 't^-tza^^taOxi.
i-j

uan

depulentur.
qui die dominico gc-

izanuvzo;
X.

iv zol;

'i.y.yo'.;

g
ylivjvzt;,
To-j

'ETzttSft

zfjt; tiatv

Tn

y.-jpiav.^
,'

'jo-j-j

XX. Quouiam sunt quidam,
Hua
militer in

xKt iv T«rf Tii? TTEvTn/otrTfif
IV 7r«<7ri

f,p.ipat;

<jTz'tp

7TivT«

llcctunt, ct Ih dicbus Penlecostes, ul

omnia

si-

7r«pot-/i« .o/.toi«6;

yu)!iTTEt79at, £<7t5t«? £So5s

omni paroecia serventur, visum

est saiict:c

tj

'a-fta

(7UV00V T«; eOxi? «7ToStS6v«t

zm

<dtf:>.

synodo, slantes Deo orationes persolvere.

CONCILII

ANCYRANI
(an. Chr. 314).

CANONES XXV

poslpositi sunt propter auctoritatem syiwdi Qi(i qiiidem priores sunt Nicwnis, sed ideo
wciimenic(B.

m.

UptaSvzipov; ToJ?
[ifizs

i7rte:(7avT«?, eIt^
«)),'

i7r«v«7r«-

XXI.

-

1.

Presbyteros qui immolaverunt, dcinde

X«i<ravT«f,

Ex fisO^iSou Ttvof

£? «),nO£i«?, [jiozt
r.«f

conlra reluctati sunt, non simulatione quadam, sed

Trpo)..«T«(7LiiT«vT«f/ati,rtT»i5Eii(7avT«f
iva

7rEt(7«vT«j,

Q

ex veriiale, ncc hoc prius machinati sunl, nec consullo ac de industria id fecerunt, et persuaserunt, ut

za^jra; Si oo:'.>T( «iv ^y.aamt; WoZah>,taOat. S6?'.>T( ft

tw

i)ozEtv zat T'J

(7X0u«Tt Kpoaayhfi-Ju.t [Trpoira/.OMCTtl" Toupiv
zfj.ft;

tormentis subjici viderentur,

cnm

ea specie et opiesl eos
illis,

Touf

tl<j\t zf,;

zf.;
f)

y.aza

t>;v
ti

y.a'iiSpm i^tziolrji;

nione tantum

iiiferreiilur
:

:

visum

honorem
aul serniinisicrio

j^Eiv, Tzpoafipttv 5i «uTO-J?,

optt^ttv,
pt-fi

Itizovp-

quidem
fungi

sedis retinerc

offerre

autem

jEiv Tt zoiv lEnaTtzeov

t.ztzovpytwj

icEivai.

inonn.m conferre, vel

omnino sacro sliquo

non
-

licere.
"2.

z6'. At«-/6vou?

'ofj.o'i;\;

OJaavra;,
',

]J.tza Si

zaxjza Uva-

XXII.

Diaconos similiter qui immobveruiil,

nalaiaavza;,

Tijv

aiv «uTiiv t/ttv

rtfrzaTJaOai oi wjzo-j;
,

poslea aulein reluclali sunt, illum quideni honoiein

nitan; rfi; izpa; Yttpazty.fi;] ^etTOUpyia?
TOV
TiiJv
ri

zh; zt

to-j t/.p-

hahere placuit
ministerio sive
dicandi. Sed
si

:

ipsos vcro cessare ab

omni sacro
sint

-nozfiptov «vayijOEtv

,

fi

y.rip-Jaattv.

Et f/iv TOt TtvEf
(7'JV£tO£t£-j] zti-

panem

vel calicem offerendi, vel proe-

E7rt(7z6;rMV

TOJToyj auviSotEv [TO-JTOti

quidam episcopi conscii
Iribuere, vel

laboris

fiaT6v

Tivai
fi

T«7r-iv(o(7tv 7rp(f6TijT0;, y.ai i9i)otEV7r)£tov ti
£7r'

corum,

el humilitalis et

mansuetudinis, et voiucrinl
auferrc, in

SiSovai

«yatfEtv,

«uTOtf Etvat

Tiiv £?ou(7i«v.

eis aliquid

amplius

eorum

potcstate iJ esse.
-/'/.

To-Jj

tft\i'/ovza; y.ai (7-j))ri'f9ivT«f
,

,

-'i

uttJ otzsitjv
,

jj

XXIII.

5.

Eos qui lugientes cnmprehcnsi sunt, fugientes cnmpre
I

7iKo«5o0ivTa;

n

o'.),),m?

z« <jizUpy.vza afatptOivza;

f,

vel a domesticis traditi, vel suis alioqui faculiatibus
privati, vel lormeiila perpessi, vel in carccrein concar
jcctl suut, clamaiitcs se esseChristianos, et

•jTroaEivavTa? (3ao-«.vouf , « ti; Sta:j.t,>zf,ptov £f/.6)n0ivT«c
|3o-ivT«; Ti, OTtsto-i

,

yptazavoi
yt'.p'/.i

y.«i

7r£ot(7/i79i-jTE,-[7r£/!tff(3'av £fA6atv6vTWv to"v

eo usqiio
)

^Eeivrac],riTOt
p(«?ov.£v(.).(,
>3

£; za;

aslricli

sunt, ut

ii

^f''^

qui vim alTerebaiit

(

ihus

in cibi

maper

'fpwj.i/. Tt 7rfj6s

'a-jij.'jf:t,v

S£?'/pivou?, 6(xo)o-

nus violenter immitlerent,aut aliquid polluti

yoOvTKi TE

5t6),oy,

oti Eto-i -/ptarta-joi, y.ai t6 ^rivOof
TJi ir^iTrj

toO
Trjj

neccssitatem suraere cogerentur, confitenles perpetuo se esse Cliristianos,elejusquod accidit dolorem,
et ainictu ct habitii, el viicc huiiiilitate
tes,

C"J(i6avT0? aEt i7rt(j£izviJ(.tivou?
a/fiu.'ji.zt,

/«THO-To),ii /at

zai

zfi

Tou
,

[3:ou tk7ieiv6t/iti,
zf,;

tojtouj

tJ>;

£?'-)

praisefereii-

aaapz-i;j.aro; 'ovzu;
Y.ai 'ty.;>t.-JOnatj.v
ii y.'j.i

zotvwvia,-

tiri

yjA-jtaOa-. Viui

hos velut incnlpatos, a cominunione non arceri.

O^roTivtdv Tttciaaoripa; ay.ot^iia; evezev,

Si

vero ab aliquo etiam sunt prohibili, m.ijoris caugralia, vcl

TtvMV a'/voi«, £-JOJr

rzpoaot/Ofivat. ToCto Si of/oiMr
y.ai

lionis

ctiam nropter

quamdam

ignoran-

£jri

TS

Twv

£/ ToO z^rj/JOu
si

Twv

a)).wv )atzMV. nno'^-;rf,

tiam, stalini admittanlur. IIoc
flericis ct aliis laicis. Illud

autcm

simili!er ct dc
est, aii

JlTao-OnSi zi/sivo,

S-jvkvtki zai ).atzoi

avzf,

aiwj-/:.-,

ciiam perquisilum

ijTiozztaovzt; Kcoai.'ita0yi eij t«|iv.
*

eSo?ev ojv zai

to-j-

p isbcut oiiam

laici,

qui

in

eamdem

necessitatem in-

Subintellige Ttyriv.

Emt.

, ,,

49
Tou,-,

CODEX CANONUM UMYERS.E ECCLESI.E.
wf
;ji)i5sv

M

w(ipzT,r.',-:a;

[«it«-T7io-«vT«c|,
,

£t

xai

ij

A cideruiit,
eos,ut(|ui
vil;i;

ad onliticm promovcii. Visuiii csl crgo, cl
iiiliil

770oX!<6o05« SUCttD-.OlTO CfOlj TOO pfou So),lTii«
fiJ-<r9«t.
x5'. IU/3t

77pO/St-

pcccassciil.si ctiani prajccdcns coruiii

inslilucndx ralio rccta iiivciiiatur, proiiiovcri.

Twu

7r|(30,-

|5ia'j

O-jtkvtwv,
"

£;ri

3s TOUTOif

/.«i

XXIV.

i.

1)(! Iiis

(iiii

pcr

viiii
:

iiiiinoiavcrunt,cl

t5v SsnrvDiavTwv

stf Tot £tSw).«

ctroi ftiv

«irayottsvot
,

prx-tcrca ad idola cwnavcruiit

(|uicun(|ue

abducti

•/«i o-;i^ripi«Tt (3-5.o5^ooTSO'.i

[faio/iOTS/Jiu]

aviiWov

-/«i sir-

(piiJeni ct lictiore liabitu acccsserunl, et vcste prctinsiori

6«Tt •x/5'io'avTo roX'JT£).£(rT5/)a,

ml

}j.niiy_ov tou 7i«/3a-

usi suiit,

et pixparat;B

cociia;
iiiter

indifrcrcnlcr

0-/l'jaffOiVTOf Ssi-VOU «St^-^-J/SW,-, £"3o?£V i'vi«UTOV «•/jOOKO-

participcs

fiieiiiiit,

placuit cos

audicules uno

Oat, uTroTTSO-stv Os T/)ia «"Tn
trt)

,

l\>yJ'S

^^ p-ovr); xoivwvriuat

anno

coiisliUii, trihiis

aulcm

aiiiiis siibstcriii

acsup-

oJo, zai t6t6 eXSEtv

STti

to TsXstov.

plices esse,soli aulein oralioni

duobus annls commu-

nicare, ct lunc

.

.id

perfcclionera accedcre.

"OorOt Si «viiXOov

/iiSTti

sffOiJTo; 77£v6t)oj?
oXr,,

,

x«i «vk-

XXV.

5.
,

Quicun^jue aulein
ct

cum

vesle lugubri

TTSO^ovrE;

ej.«70v

h

t«;'J

oi'

Tr.;

«vaxXio^sw?

oa-

accesserimt

accuRibcnles

conicilcrunl,

intcrca
si coiii'

x/5-j'ovTs;, £t

STrX/iioocavTOV Tfif 0?io,TTeJoSMf rpiivn ~/_co/i>j

loto leinpore

accubilus lacryiiias fundenles,

»ov, /^ojoi; Kprjirfopas Stx.^nxo>avv. Et Ss

£^^70^, oOo

pleverunl substralionis triennale tempus, sine obla-

iJ7ro7r:o-ovT£;£'T»i,TwT/;iT(;)-/o!V6)vir)o-aTw5'«v yjj^pi; nf.otr<jOCiVi,

g

tionc recii>ianlur. Si aulein noii comederunt, biennio
substrati, teriio

To TsXEt.vTfl T£T/i«iTia XaSojo^iv. ToO; Si

£7rt-

anno communicent

siiie

oblaiione,

<ry.6-ov; iJouatav

t/ja

[Stibintel. tSolj) tov Tf-oTrvjjT^;

ut perleclionem quaJriennio conscquantur. Episcopi

£7rtTT/ioy«j Soxt^itotiravTar }t>.u'/Jp'j>-t\iz<iOni, «
jr/:07Tt5£v«t

TrX^iova

autcni polestaicmbabcant,

ypivov.

Ilco

7ravT0>v S; xai
'

Trpouyjiv ^iog,
ri

rum
vita,

exainiiiaiites,aut

xai

a£T« T«OTa, £:sTa?£!70oj

xai o't<>>;

yiXavOpM-

poris adjicieiuli.

niodum conversionis eohumanius agendi vel plustemAnte omiiia auteni et pnccedcns
c,\ainiueliir,

iria £7r'ot-TO£i(70oi.

et qu.-c consecuta esi,

tt sic

cis

clemenlia impcrtiatur.
/.

Ilsii

Twv

ti7T£tX-fl

i/.o'vov

£t^avTwv
,

xoXt/.o"£wff

,

y.y.i

XXVI.

C.

Dc

his qui minis

tantum poenarum,

K.eupi<TS<oi
}J.z/p\

onapyovTMj, n asTotxta;
110

xai 6vi<r«VTMV, y.ai
etti-

aut privationis facultalum, aut deportalionis ccsserunt, et inimoiaverunt, et ad prxsens ujque terapus pcEnitentiam noii egerunt, uec conversi suni; nunc autem circa teinpus synodi se obtulerunt, et convcrsionis cogitationem

ToO Traoovrcj zaiooO

az-avomav:<t>v, uviSi

FT/Js-^a-.Twv, vOv 0£ 7r«c« Tiv /«i^oovTvij truvooou
Ii6vta>v,

rpoGsX-

xai £1; oiotvotKv r^ns intazpo^fri; yevoiiivav eSoHe
fisyakr,; riaip'j; t'; ay.poarsiv ^ty^XiVat
,

u//ci Tnj
/i£T« Tiiv

•/iti

induerunt

:

placuit ad

inagnum
riuo-

iJLt-/aXr)v

riaipuv jTzoTremiv Tpiot i'rn, xai ftETOt
,

usque diem eos inter audientes admitti,

et posl m;«-

«XX« 5uo [Tiia]
((•JTOJJ

£T>]

y.ovrovfi<jui y_o>pi; 7:pa<T';0p«;, xai
,

C gnum
bus

dieni triennio substerni

:

et

postniodum
:

iVJ-tv £7ri TO TiX£(0V

wo-TS Tiiv 7ra(7av

£^a£T av

aiinis sine oblalioiie coniniunicare

et sic

demum

TrXii^cdJtzat.

E; Si tivej Jrpo Tiij o^uvoSou «•jtaj iSiySncccj

cl; uETt/votav, «tt' iz-ivou
T/iv

tqO %/)ovou XsX.^jiuSat «JToi,Ei usv TotxivSu^jor yaiOa.aro-j
riv',; ^rtoiao^scj,- ffufiSaii)

scx aiinis peiaciis, ad perfectionem vcnire. Si vero quid.im ante lianc synodum ad pceiiileniiam aJmissi
sunt, ab
tur.
ilio
si

apx6''

'^'5'

i^airia;
ri

tempore

irpoTOOzi-/ £z v'.ao-j

S'iln;

SeJ

eis sexeniiii iiiiiium compiitepericulum morlisque exspectatio, es

morbo aut aliqua occasione, canonem recipiantur.
X$. Ulpi TWV
as5>/)[(rjBvij)
(rUV£!7Tt«9E-.'Tr/jV £v ioOT-^i S?. tzii £V
,

contigciit, secuiidum

TOJTtu

Torr E9vtzot;
,

tSta ^pupfxra. ETrtxo/itcaftivojv

XXVI!.—7. De his ((ui in festo paganorum, in loco gentilibus depulato, convivati sunt, et propiios cibos
attulcriint et
strali

x«i ««yovTMV
t'

sSois SiEriav uTroTrstrovTar Ss^^SiijKt. To Si
Tf.;

/pn

atr'jt

Tporjyopa;

>

s.za(rTOV

r€>v

ETrioziJTrojv

comederunt, placuil, cum biennio subfuerin(,esserecipiendos.Utrum vero cum obla-

oozi//a!7ai, zai rov
Tctffat].
xj)'.

«XXov ^iov iy" i/.airoi/ «;tM7«t [i^s-

tioiieeosrecipere oporteat,

unumquemque
ter
:

episcopo-

rum examinare
Oi 8i SsuT.-cov zai toitov
SOo Si
OOira^jTr,- /tETa

et aliam vilani in

Siaj,

XXVIII.
j) coacti,

unoquoque inquirere.
inmiolavcrunt

8.

Qui autem bis vcl

rsrc'j.sr'tav u7ro7ri(riTwoav,

sm

yr,>p'i; 7rpo(T'jooK,

quaiuor annis substernantur

duobus

autejii

yof.wvflTaTwcav, z«t

tw

ifiSo/zw TsXsiwj Ss/OriTwo^av.

aniiis sine

oblatione comraunicent, et seplimo anno

perfecte rccipiantiir.
•/6
.

Offot Si

/xv)

liovov a^Tso^Tyio-av

,

aX.',a

zai iT^avirjrf

XXIX.
puleruiit,

9.

Quicunqiie autem non sohiin desci-

uav zai >;v«yz«oav

(zSsX-^oOj, z«i
'tj.'iv

«"not iyivovTO -ou ava-j«•//;o«oew; S-jio'-

verunt, sed eliam insurrexeruiit, et fratrcs suosconi-'
el causai

xao^r.vjti, ouToi srti

rpiu

T'iv rr,;

fueiunt ut cogcrt

iitur,

ii

annis

fiwoKv TOTTov

,

£v Si «XX)) itasria tov rfi; uTroTrrcJoEwf

quidem

Iribus auJilionis

iocum snscipiant, pcr aliud
alio

«XXov 3s ivtauTOV zoivwjr/trocTwtJav x™P'f np'.<Tfopa;, tv«
Ti',v

vero sexenniuin subslernantur,
oblatione conimuniceiit
:

aulem anno

siiie

SrxaSTtav irXnpt^o-avTs;
OISVTOt

,

ToO

TsX.Eiou

/iST«;j^wo-iv.
CfJTttiv £7riT))

ul deccnnio pcracto, per-

Dj

TOUTW

T'j)

y^pOVJ, Zai TOV «AXoV

feciionem consequantur. In eo aulem ipso terapore
ct alia

psi^zS-jt Siov.
X'.

corum

vita

obscrvanda

est.
si

A

(it/.,vot

ocot za6ii7Ta^JTai

,

7r«o

«UTriv

Triv

zaTK-

XXX.

10. Diacoiii

quicunque ordinaiilur,
suiil, el dixeruiit

in

(7TZ01V

E!

E/iapTupavTO [iaK/iTuprioavTo] x«i eo^octj xpi'~
firi

ipsa ordinatione

proteslali

opor-

vxt y-'af,nai [-/a/zsiv],
ji;s«

Svvaptf.at o-ijTM

[>.ivttv,

oOtoi
,

tere se uxores duccre,
hi
si

cum non

possiiit sic

mauere,

;>.'^t« '/apLf,x>'j.vze;, -"artuTKv iv xfi

/r.r,p.ai'J.

?t«

posiinodum uxorcs duxcriiil.finl

in minislerio;

.

.

.

.

.1

DIONVSILS EXICULS.
l-KiTpaTxniai.

5?
aiiteiii

kutoj;
,

xiizo

tgO

i-niav.rjr.d-j

Tt-iJTo 3i

£1

A eo

quoil eis episcopus lioc concessciii. Si qui
in ordinalionc
,

TiVij ct(a7n3(7«v-£;
tJiivtLV

xat r.aruSt^uiismi iv rn yjtpoznrjicf

tacuerint, el

ut ila nianerciit, susii

0'JTtOf fXETSt

TkOtK

l^^.Oov ETTt

yaftOV

,

7TE7Ta'jffOMt

cepli sunl, poslca ad nupiias venerini,

a diaconalu

OVTOU? T«f StKZOVtKf
).«.

ccssent.
/.'A

TKf

iJ.vr,i7Tiy6-i)Tu; y.io'/.;,

f).tra

TaOTK

UTti

XXXI.
raiit,

11.

Desponsalas puellas, cl ab
iis

aliis

posfiie-

etWwv apnu/eiau;,

p.rt^iv airooiOOffSa! Toff Trpoa-jn^jTfj'jjr'

lea raptas,

placuit
si

leddi quibns dcsponsata;

cau.ivoig, ei y.ui ,jtav
).§
.

«'jTtJv 7r«9o(iv.

etiam

vim passa: sunt.
anle haptisma
suiit,

To^jf TTf

TO'J (5«ITTi(rft«T0;
s

TiSuXOTKb'

>

X«t

ftETlZ
,

XXXII.
runt, et

— 12. Eosqui
postea baptizati

immolavend ordinem

TaOxa PuizTtaOivza;,
«7ro).OUff«U£VOUf

oo^ev si? t«5(v TrpoaysffO^i

rjj

placuit

provelii, ut qui abluti sunt
ri

Xy

.

XwjtieTrtffzoVotf url il-lvui,, -f.iTovTifo-j;
ftijSs

tnazo-

XXXIll.

— 15.

Clioicpiscopis non

licere, prcsbyciali-

Muf

yjtporavilv, «/).«

-zpeao-j-ipov; iroXsra;, x'"^ s
£7rtff7.o7rou ftiTK
".

'eros vel diacouos ordinare.
vitatis, sinc litieris episcopi,

Sed nec presbylciis
iii

Tou iixiTpa-nnvai u7r6 tou
«V iTipu [IxKffTr/] iTupoixij.
).S'.

ypuatiaTiav

,

aliena paroecia

quid agere.
<j

To-i; £v yjripw 7rf£ff€uTi(50'j,-

Stazovou; ovT«;,zat
y.ui

XXXIV.
vel
qiiidera


,

14. Hi qui
ct

iii

dero

sunt, prcsbytcri,
;

a.Trtyjiu.irjoj; v.piojv,

ioolvj

iyuTTiaOut,

o'jTwf,

£t i{

diacoiii

a

carnibus
sic, si

abslinenl

placuil cas

^ouXofJTo

,

y.puTiiv £«uTwv. Et Si i5ou)oivTo, o>; ft>i3£
p«),Xoft£'j«

tk

atlingere, el

voluerint, ab eis absti-

iJiiTu y.ptojv

).(i;^«va iffStEtv, viui ii ]rn uttei-

iiere (Sif). Si

aulem noluerint oleraquxcum carnibus

KoiEv

tw

xa-jovt, 7r£7r«uffO«t«uTou,1

Tn; Tutioi;.

coquuutur, comederc, et canoni non cedant, ab ordine cessare.

h'. Utpi Twv Staf-.pivToiv
[ii7

tm

y.vpiuy.':i,

oaa

ir.fjv.or.oM
y.xipiu-

XXXV.
didecint
,

— 15. De his qu;c pcrtinent ad dorainicum,
cum episcopus non esscl, presbytcri veudominicum revocarc in judicio autem
:

ovTo; 7rf)£ff6uTipot £7rto).»ff«v, uvuxulztaOai to

(|ua;cunque

zov.

EvSi

T>i zfiffEi

Tou ir.tTzoTTou Eiva', EOTEo

Trpoffijzct

«;ro).a6£tv T>)vTtfiiiv,£iT£ xai ft»,

St«T6 7ro))(<z(jT>3V£KTo-

cpiscopi esse, an oporteat prelium recipi, an

non,

Sov [7rp6ffo5ov]Twv 7r£ir(;ayfte'j!Jv(Leje7r£7roaft£v(k)v.fl7t(rpi.cy.iiv) uTroSiSuy.ivut

propterca quod sspc reruni venditarum rediius maJiis

uvTot; TovTot;
ri

!r).iiovuTr,vTtu./,v.

pretium

liis ipsis

reddiderit.
Iiis

X^
[

.

Ilcjot

Ttuv

oc).0'/£uff«ftevwv
ri

y.uI

«Xo^cUOftivojv
offot

XXXVI.

16.

De

qui irralionabiliter versati
.\x

Ils^t

Twv

uko'joi; 3ta'/6vT()»v

St«yovT«t]*

Trotv et-

sunl, vel versanlur,

quicunque ante

annum

pec-

•MnatTit;

•/evi<j9ui, r,p.upTOv, 7rsvT«

x«t Six« £T£ffiv u7ro-

carunt, poslquara annis quindecim subslrati fuerint,

TrEffovTsc, y.otvoivia; T'.>7XKviTwffav ttjj ti;

tu; 7rooff£u-

/u.;.

eItk

iv T>5 -xotviuvia ot«T£)fffa'/r£f izf, 7rijT£, t^te

C

conimunionem oralionis assequantur. Deinde cum in iila conimunionc qiiinque annis perseveraverint, tunc
ctiam oblalioncm altingant. Discutiatur auteni
vila
el

zatTfi? 7rfOff-,op«f i^^^TTTiffSwcav. 'E^sTaJiffeoj Ss «uTiv

K«i

iv T>i u7r07TT0Jff£t j3iof,

xai

jTcjf TU7;,^«v£T(affav T>jf

eorum, qualis

in

substrationc fuerit, et

ita

bn-

eiXav9f/(07rtaf . Ei Si TtVEf

xaTKXOftaf iv Toif «(tapTiiuafft
uTro^rTWffiv.
•j\jvuX/.u;
y.ui

iiianitatem consequantur.
Iiis

Quod

si

qui perseverantius

•iVjOvuai

,

Tr,v Triv

au/.p'xv

i;^iT(<iffav

Offoi

oi

peccatis adba;seriiit, bi longiorem substrationem

•J7r£f;6«vTEf

i\t/.iav Ta'JT>3v, ytui

'i/ovTi;
iTr,

liabeant.
ct

Quicunque auteni
in

lianc setatera transgrcssi,
vi-

t!pmiKTi>y.u<7i
u7ro7r£ff£Tt»)ffa'.'

TM

up.upTr,'j.uTt

,

7rivTE

e xoffi

babenlcs nxorcs

hoc peccatum inciderunt,

[u)":07r£ff6vT£fJ,
,

y.ui

y.oivoivia;

Tuy/aviTri-jT-

ginti

quinque annis substraii, commiinionem oratio-

TwffKV Tvjf e'f T«f 7:p07iMy_u;
ETJ) iv

£tT« E/.T£XiffavT£f
T-j-/'/uviT'jiiTuv r<if
,

nis

assequantur. Deindc

cum

in orationis

commuasse-

Tn zoivtoviz t«v

£'j;^iJ>v,

npoa-

Bione quinque

annos

iieregciint, oblatiuneni

i.o;af. Ei Si TtvEf zai •/jvai/.u; E';^o'JT£f

z«i 'jztp^.avTt;

quanlur. Si qui autem et uxores habcntes, et quiii-

T.v ;rEVT)jxovra£TU ypovoj riuupTov
|5iou Tj^/yarjiTOitTuv t?,;
).J'.

,

£7ri

tm i^63fj tou

qiiagesimum annum iransgiessi pcccaverunl,
c.^ilu

in vila;

z tvwviaf
'/.iT7prj-j;
ri

To-jf ul.O'/iMCuti.ivov; y.ai
,

ivTa;

,

rJTOi '/£,

coinmunionem assequantur. XXXVII. 17. Eosqui irraiionabiliterversati


^

sunl,

r.piiOUvTu;

ToJTO'jf

T^ooaiTu^iv

u'/ia

ff-jvooof

E.-f

ct qui leprosi sunt, vel fiicruiu, priccepit
l>

samia synonec

TOJf yjtftaCoiiiv-.^j;

s .';^£ff6ai.

dus inler cos orarc

qiii.spiritii periclilantiir iiiiniundo.
qtii
iii

/»'. Et Ttvsf £7riff'x07rot xaTatrTaftivTEf,

xxi

fir,

oi/Jiiv-

XXXVIII.
s;;scopti


illa

18. Si

cpiscopi

coiistituti,

T£f uTTo T»f jr«j00txi«f exeiv>3f, eif
fa(f (5ou).otvTO 7T«ootxiatf
ETrtivai,

f,v bivoy.u.afir,t:av,

iri-

ab

piroccia

qua nomiiiati luerunl.
iis

z«i

(iiatiijOat TO-J;

alias voluciiiit parcEcias invadere, Ct
li'li

qui coiisliillos

/a9effTWTaf, -zaiffT.ffetf ziveiv zi<T'aJT(wv, TO'JTouf «jiof

sunt vim alferre, ft

sedilioiics adversus

tl'£ffCat.'E«v fiivToi j5o-J).otvTo £tf t6 7rf/£ff6uT£/5tov

zaGi-

cxtiiaie, hi)s

alijici placiiil.

Si

autcm voluerint

in

CEffflai,

evOa »ffav TzpoTipav TcpeaSvTepoi, pii «TroeiiWeff-

piesbytcrio
ipsos honore
ciuicitaverint

residcre, in

quo prius eranl preshyteri,
si

C-at«'iT0JfTiif Tt.!i»f. 'E(ivSiS(ffTafft(i?ojfft7rf;6fTO':f -/09tffTcJTKf ix£ti7rtffz6-ouf, (ii.aip£iff8at«':To0f •/«iT»ivTiu/iv TO': 7r,o£ff6uT£,(;iou, zai ^ivEffSai «'^ToOf

non moveri. Quod
adversus eos qui

etiam seditic.nes
conslituli siint,
illos privari el

illic

izznfiuxTouf .

cpi-scnpns, prcibylcrii

quoque honore

abdicalos
aO
.

cfflci.

Ouoti:up'nvi'/v

i7ru'/yi'il'jy.ivot,

u^iTOvat Tnv

i-.u'/-

XXXIX.


:.

19. Quicuiique virginilalem proiuitten-

'

IIi; c:iiion

iii

fci

latiiix \crsioiii fijes, ita aul alio tiinili

gravi iiiei:do ciibare videtur. Qiii niodo cssc!

coirigeiKliis
ir. -uji.

M.i

ftoS: TTpm-.-JTipot;.

.

uyitv t«

w

Edit.

,

:

IZ
•,i).iav
,

CODEX CANONUM
ti-J

UMVIiUS.*; ECCLESl.E.

51.
ii

r£v 5iy«ftwv Jpov tz-).»po-JTuffav. T«c
Ttffiv
,

f*iv

A

lcs, iirihiiii

faciiml spoiisioiieiii,

iliganiorum dcliqtKU taniinain

Tot (juvi^X''^''^*''^ TTKpOsvovit

w; «5£)y«;, exwW^*'''''"

nilioiicm

iiiiiiloaiil.

Yirgincs

.Tutciii,

JKfJSV.
fi'.

sorores
i

ciiiii i|uibiisilaiii

liaiiitanl, [iroliiliciiius.

'e«v Tivos yuvii fioix£'jOii, « fiotx-"'!' ^'f

'''

XL.
ril,

"20. Si

aliciijiis iixor

adultcriuin comniisi;-

(TSffiv Soxst '«Otov

toO TiXiiou T^y^ta

,

x«T(i toO,-

p«0-

vcl

ipsc adulterium commiscrit, scptcniiio opor-

fioOf ToO; jTfoayovTa;.

tel

eum pcrfcctionem
.

assequi

,

secnnduin gradus qui

eo dcducunt.
f/«'.

nSpiTWV

7UV«t7A)V Tfiv £XjrOpVcUOUIT'^'V,

Z«i iv«l
o

XLI. •— 21
lus

Dc

miilieribus qiia> fornicanlur, ct par-

fouffSv T« y£voaev«, x«i o-rrouSK^ouTwv
f/iv

yOofJic. TTOisiv
,

suos perimunl, ct mcdicaiiicnlis abortionis fastiident
:

jr^or£co;

0|0

f, f*£Z,ot; £;63oj EZM).ua-;v

z«t tojtoi

cicndis
vitae

prior

quidciii

dcliiiilio

usqiio

ad
:

eruvTiOevTKi [SlifroMii. Tivij].
f.ovT;;,<iioi(j«,Miv5£zzcTn
ti|Bl(rf«SVOUJ.
fiS". IlEfJt

*i).«vOfw7rOTtfiov Si ti eOToOj- (5«OfioO;

cxilum proliibebat,

cl ei qiiidam

assentiuntiir

xpovov x«Ta

tov;

liunianins

aulcm agcntes, defininnis
prajliiiilos iiiiplcaiil.
2-2.

ut dcccnniuin

per gradus
ixouuiwv yovojv
(

Sic pro yoviwv

),

uirojrt-

XLll.

Qui volunlarie

hiiiiiicidiiim
:

comnii^e-

«TiTWO"«V

fJtiv,

TOU T£).£i0U Si iv

TW T£/£t TOU ptOU XKT-

runt, supplices

quidem subslcruantiir

in exitu

au-

«rtoujOwTKv.
fjty'.

n
yov&iv, 6 f/iv

leni vitae perfcctione digni habcanlur.

n£t.t azouffitdv

rfATtpo; opo;

ev £7r(ir.t(J'''•''"

XLIII.
cidiura

— 23. Qui non sponte nec volunlale
coramiserunt
,
:

Iionii-

Ta£Tia x£J£0£t Tou Ts).£iou fi£TaiT;^stv, xaTK ToO;

prior quidcni defiiiitio pobi
pr:ccipil, si^ciiii(iiiiniiuciiiiii

fiivouf (JstOfioOi. 'O 3s S£Ot£/50,-, to irsvTairr) XP^"»"''
cCicTy.i.

septcnnium pcrfcciionem consciiui

dum
Ot X«T«tX«VT£u6jt/SV0t XKl Tot;
ffuv/jOsiKt;
li

prxfniitos gradus

secuiida vero,

tempus implere.
JaS
.

TtiJl

XI.IV.

— 24. Quidivii>ationese.\petuiit, clcoiifueluintroducunt
,

iOvGjv xaTt/xo)ouOoGvT£; [i^«xo).ouOoOvT£;j,

£i<r«yovTis

dines geiitium subscquuntur, autindoinos suasliiijus-

Ttva; £t; toO; iaurwv otxou; i*t «vsu^icst ^a^ouaxsituv,
>)

modi

lioiniiies

exquirciidi
in

aliqiiid arle

x«i xaSiptTsi, ujro Tiv K«v6va jrtTrTiTtjaxv ta; •:r£vT«£ir-/)

magica, aut expiandi causa,

canonem quinquennii
:

Tia; xaTst toO; ^aOfioOf tipiijftivouf ' Tpi«
ffS&if,
frt£'.

07ro-T'J-

incidant, secunduni gradus definitos

tres

annos ja-

xai SOo irn £0/ij; /tJft; rr^oa^ofjsis.
Mvn(JT£U(jiif/£v6; Tt; xOjOijv, Tr^oc^fOa^oy?
Trlv
Tri (iSj^.yn

ceant, duos

communicent

in oratione sine oblatione.

XLV.— 23. Quidam
poslea duxit,
illa

sponsain habcns, sororeinejus
,

[— ^OffsyG^t^e
r.',v,

aSsXyrlv] «Orn;,
fiviicjTriv fzsTti

(•'»;

x«t ijrt^o^nffat «017

corrupit, ila ul et ipsa concipcret

sponsam auleni
est,

syniiEv Si T>iv
'

T«'OTa.

Si ^Oa^cstffa

vero quaa corrupta

necem

sibi

«jrriyJxTO

0'

ffuvstS6r£r £x£).£uo^i)ffav ev Ssx«£T(« [Si/M
£t;

r

iutulit. Ili

qui conscii fuerunt, jussi sunt decein

an-

irsffi] Ssj^O>)v«i

toO; ou'j£ffTiTa; x«t« toO;

(optfffii-

nis inter eos qui consislunt, recipi,
definitos.

secundum gradus

vouf jSaOfioO;.

CONCILII NEOCiESARIENSIS
CANONES XIV
(.\n.

Chr. 3IV).

Qui quidem sunl Ancyranis poslcriores, Nicccnis vcro anliquiures.
y.^
.

llf:£ffoOT£|OOb

eUv

'jT,u.n,
ri

Tn;

rtijsr.);

«Orov

f/.£Tat/.\i-

XLVI. Presbytcr
moveatur;
si

si

iixoreiii

duxenl, ordiiie suo

TiOsffOat.

Eiv Si KOpisxiari

uof/^B-Jcri,

'('ivOsiaOKi

autein foriiioatus fueril, vel adiilteriuin

Tov Ts) £ov

x«i «yEffOat «Otov £tf lizzivoia-j.

commiseril, peniius cxtrudatur, et ad pcenitentiam
redigatur.

fi?.

ruvi) E«v ynu.nzxt Ouo «S-).ooti, =ira9-ii;0t'>
7:).r,v

'J-iyj-t
"/.0-

XLVIL^ Muliersiduobus fratribus nupserit,
ciatur iisqiie ad

abji':i

OavaTOu,

iv T'o OovtiT^o £;TrO'jffa,

ta; vyticJtjLtj-x

mortem; verumlaincn
ubi

in

morte,

cst T.v yaaov, Stx zi.v ipt)a-.0f5(Ojri«v E2£t Tiiv fiSTti-JOcv.

promiserit quod

convaluerit, solvet malrimobabebil.

'Eav Si T£^£uTi)ffT) yuvii iv toioOt(|> yicat^ ou7«,
(xv)ip,

rJTot

6

niuni, propter liumanitatem, poenitcntiam

S^utryjpn; ro> f/siv«vTi n

f.tSTii;vota.

Sed

si

morlua
ve.I

fuerit mulier, in

hujusmodi conjugio
erit

existens,

ejus raaritiis,

diflicilis

pa?iiiieniia

remanenti.
uj)
.

nsfii T&i^j jr^siffTot; yotf/O'; jrsGijrEjrT^vTojv, 6 uiv
tjt/tffi;

XLVIII. De

iis

qui in plurimas nuptias
est
:

incidunl,

ypovo;

6 tiotfffiivof ,

ii

Si uvaaTpOfri x«t

r,

jriffTi;

lempus quidem definitum raanifestum
auicm ac
tides ipsorura

conversio

kOtwv
ptS'.

ffuvTifiV£i Tov

ypovov.
•/•jvaixo;, ffuyxa-

lempus contrahit.

'E«v irp60))Tai Ti;, ETrtOu^riffar
u.^i

XLIX.

Si

quismulierem concupiscens, proposuerit
gratia servatus.

65uSiiff«i ust' u\)zn; [aOTf,],
1)

tlOn Si sif £oyov aOroO

cum

ea concurabere, ejus autcin desiderium ad opus

ivOOfi))T'f , f «tv£Tat oTt Ojro T.if ^^aoiTo; iip-jaOn. V
.

non venerit, videtur esse
L. Catechuraenus
ordiiie
si

KaT)3;(oufi£vof iav dtjipyopLtvo;

d; to

xuptaxfjv iv

si

in

dorainicum ingrediens,
steteiil, is

in

T))

TWV

X«T))XOUf/ivC.)V T«?£t ffTrix)), OUTOf Si apLxpzavt,}V
x^.tvejv, it/tpoiiffOo)

catechuraenorum

aulem

peccat

£«v fiiv y6vu

[tny.izt

«f/«pTKVJ.v.

Eiv

genu qiiidem flcctens, audiat
:

noii

ampliiis
,

pec-

0£ x«i i.y.poo^ij.tvo; sVi stiiapTKV)), iv^Ssifffltu.

caiij

sin auicin eiiara audiens

pcctci

cxpdialur

55
va'.

DIONYSIIJS EXIGUCS.
Ucpi r.\jQ<(OCiO\im , art Ssi fariC.tu^M lixlm ^oxi-

S6
gerit,
iSiiiil

A

Ll.

De ea quae ulerum

quoJ oporleal eam cnim
iii

isTat. OuSiv

yap

iv

roxiTu xoivwvst n TixTO-jira
tSiav Trjv

Tw

tixtoetti

baplizari quaiido vcluerit.
parit, nascenti

iioc, ea quse

jiiva oti TO, EZKaTOu

npoaifizutv Tnv

t^

communicat
in

,

quia propriuui

unius-

opto^oyia SEixvutrSat.
vS'.

cujusque propositum
SiyauoOvTuv ^n EffTtaToij 5t7tif;.ou, Tif

confessione ostcnilatur.
nuptiis

n^sffSiJTE/iov zt; yafiouf

LII. Presbyler in
lur.
erit

digamorum
illas

ne convive-

ff9ai, ETTEt ftSTKvotav

atToivTOf

eVthi

Cum

enim poenitentiam requirat digamus, quis
nuptias
isto

TT-pEO-GuTEf Of,

O.a Tflf eVTtio-iWf (7U-/-/«T«Tt6E(*cV0J TOt,

presbyter qui

convivio coni-

yay-Otr;

probet ?
')m/.o\i ovTOb-,
E/.tl-tv

v/. ruvri Ttvof uiOi/v^Gztav.

lav E^s^Z^?'

LIII. Si alicujus

usorem, cum

esset laicus, adultelalis

^KvE^wf,

TOtouTos Etj

'jrrvjpio-iav

oO SOvaTat.

ralam

fuisse evidenler fiierii

comprobatum,

ad

'liav 5e y.ui ix-zKTrrJ
).u<7at

yjiporotim

uL0t'/_fjBn, oy£i).£t

k-o-

minislerium venire non

potest. Sin

autem

eliara

«Otsv. 'Eav Se a^^n, cO 5-JvaTai e/fj^Kt rn; ey-

post ordinationem adulterala fuerit, dimittere
convenit.
bi

eam
si-

yj'P
v5
y^^n,
(iii

ffOctTvjj

av7w

•j-KT.pirsioi;

[otaxoviai].

Quod

si

cum

illa

convixerit,

non potest

commissuin niinisterium habere.
LIV. Si presbyter qui corporale peccatum aduiise-

.

n^E^O-JTcCOs, £aV
y-«i
0[io').oyri7ri

TTOOVJtJLatJTyJXWa

ffwpiaTt Tzpoa.-

oTi

wkotev
[7ro).).a]

tt^o Trvj

/etfOTOviaf
KA/yiv
oi
ftri

J}

ril,

promolus

fuerit,

et

confessus fuerit, quod antc
:

Tpor^fiphoi,

fiEVwv £V TOi; /otTroif,
).oi7ra

ota Trjv

ordinationera peccaverit
aliis,

non

offerat

,

manens

in

CTTOvSriv.
7ro).X
t

Tk yap
Tijv

ctp.aprriij.cc:a

EyaTKV

propier aliud ejus

viia;

stuJium; reliqua enim

xai

yjtpo8t<Tia.v

i.!ftvj«t
f/.n

'Eav 51 kOto?
SuvriSn
,

peccata dixerunt niulti
lolli.

per

manus

impnsitionem
aperte autera

oaoXoyrj,

i).zyy_8n'J0tt

Ss yavEf wj

ett'

kOtw

Quod

si

ipse

non

confiteatur,

EzE/juj 7rotct(r5ai Tr)v £;oii(7iav.

convinci non potuerit, potestatis sua; judicio relinquatur.

vc'.

'Oitoiwr zai otKZOvOs

et ev

tw auTw

«uaoTrif/KTt

LY. Similiter
inciderit, ministri

el diaconus, si in

idem peccalum

TrEOtTricn, Tr,v toO \>-vpiro'J tk^iv i/iroi,
11:;' .

ordinem habeat.

noc<760T£/3O? irfo

Twv

Tpiif/.ovrot

ETWV

«)i X''i''''"

LYI. Presbyler ante triginta annos non ordir.etur,
etiamsi valde digims fuerit, sed hoc
vet.

TOVsiffQw, eav xai Tiavu ^ 6 v.'jBpo}no; a^toc, a).Xa KTroTr;pdijSoi. 'O
t'T£t

yap

-/.Ooto;

InToO; \ptaro;

ev

tw

T/Jtazoo^Tw

tempus obserDominus enim Jesus Christus trigesimo anno

EywTiaO/) |£SK7rTi(7S/]|, zai rip%a.ra 5t5Ka-/£tv

baptizalus esl, et cocpit docere

V?'.

'EKV VOTWV Ttf ^WTtO^S^, £15 TrpEcSOTEpOV [TTfJEaSui?

LYII. Si quis in
rit,

morbo

constitutus illuniinalu* lue;

TEpsrov] «y£(75at oj 5!vKTat, oOx sx TrfoatoiaEwf yap
jrio-Ttj

ad honorem presbyterii promoveri non potest

aOroO,

(i).).'

e;

avay/n?
•/.y.i

'

ei f«i Ta;)^K
-/ui
oiy.

5ta T>iv fi£T«
arravtv
tiv-

Q

fides
sitate

cnim ejus non
:

est ex proposito, sed

ex necesli-

tkOtk auToO
fpWTTWV.
v/j'.

ffTrouSriv

r.i-jrvj,

nisi forte

propter sequens ejus sludium et
raritaleni.

deni, atque
vj

hominum

'Hnt/Mpiot npiaSvrtpot
Trpoa-^EOEtv

tw

xuptaxiw

tw

iro>)

LVIIl. Uegionarii prcsbyteri, in dominico civilatis
offerre

iewj

oO

oOvavTai,

r.a.pmrog

eTrtaxoTTOu

non possunt, prKsente episcopo
neque panem dare
absint, et ad

,

vcl presby-

irpEaSuTEpwv

7r6).cw;,

ovte

f./iv
•/.a.i

aprov

5t5o'vat £v Eu;^ji,
z).rj9fl

teiis urbis,

in oratione,

neque

ca-

ouo£ roT/iptov" EKV OE ur.oiui,

Etj Eu^^riv

ft/vo;,

licem

;

siii

autem

oraiionera solus vo-

oiawctv. Oi Si yjtipiTtiT/.OTTOi,

e

ai p.h

ti;

tO^ov twv
aTrouoriv
Et,-

catus fuerii, dare poterit. Chorepiscopi autein, suiit

iSSof/iixovTK, tJf Se a-L^XctTOup^ot, Sta Tr,v

quiJem ad exemplura septuaginta,
nistri,

ut

aulem commiho-

ToOf 7!ro>yo^j;, Trpos^yipouat

Tifttl/fiEvoi.

propter studium

in

pauperes, oflerunt

norati.
v6'.

Atazovot

ETrTii o>ci).ou(7tv
ei/j
ij

eTvat x«T(i
'

tov xkvovk,
aTro rrt;
|3i-

LIX. Diaconi seplem esse debent secundum cano-

ZKv ttkvu

jj.tya.lri

Tzoli;' 7rct;6ciai) 5e

ncm, ctiamsi
faciet liber

sit

m'agiia civitas

:

ejus

autem

rei

iidem

6).ou Tiiv ;rpc<;£wv.

Actorum

{Act. vi).

'

Non video quomodo

coiislare possit phrasis

cum hoc

parlicipio feminino. Forte

legendum

7r£ia6/i(7£T«t,

vel, 7reta9rio-/!. Edit.

CONCILH OANGRENSIS
CANONES XX
5
.

(An. Chr. 325).

E? Tif Tov
ccjijpo;

y«'j.ov fi.i;jLyoiro,

xxt Triv

/aOeOJouaav

D

LX.

— —

1. Si
,

quis nuptias accusei, 61 dorniienlem

p.ET« ToO

«Ot/);,

ouaav

Triariiv

xai tvTfjri xai
ft.r)

cum

viro suo

lidelem
,

piamque ac religiosam, dete-

ju)^?)), pSsAuaaotTO « fiifiyotTO, o>; av
et; ^zat),£iav eiaE).5Etv,

Suvaftivrjv

stetur ac vituperet
iiilroire,

quasi non possit iu

regnum Dei

ava9:va eaTo).
xaTa-

anathema

sit.

5«. EtTi; eaSiovTa /pia. yo}pi; aluaro;, xat eiSw/.o60rou x«i Trvi/ToO,
i;tcT' £

LXI.

2. Si quis

carnem edentem, absque san,

JAaoctK;

/ai

TriaTEWj
iJ.n

,

guine

,

et idolis

imiuolato et suUocato
uti spera

cum

pietatc

xpiVct, (a; av Sci TO .U;T7.)«flSKVEtV, £).7ri5K

£/OVT«,

el fide,

cnndemnal,

non habentem, proptcr
sil.

«v45efi« iqra.

hujusraodi perceptionem, analhema

57

CODEX CANONU.M UNIVKRSvE LCCLESL*;.
1$'. KtTt; 8o'-|)ov jrfOfatrti ecotriCsia; 5iSi<rx£i xaT«-

58

A

LXII.—
«tiiinliium

5. Si

quis smiiiii, divini cullus praUG.vlu,
,

pMviiv JiffTtoToy, y«l i.t«xc>pslv tk» iTrnfEdiaj, z«'
(i;r'

fii

coiiloiniicro ilo<c:>l
,

cl ab cjiis
oiiiiii

obscquio

suvoixj zai jraan? Tt«>if tm iauToO SsTTroT») s^jtt/;-

(lisccilerc

ncc
sit.

ci

bona

(idc

ct

hoiiorc servire,

f£T«c(T9«t,

«vaOjpa sstu.

anailicnin

5y. ErTif Siax/sivotTO r«pi npsijSuxipov yeyafiYizoTOf,

LXIII.
galiini
,



,

i^Si

(itiis

(llsccrnit
,

pro^byloruin conju,

w;

f«>i

xpnvai

),£tTovif75iT«vTo;

aiJT-.u

rfoo-yofaf fi£T«-

(iiiasi

non opoitcal

co iiilnislranlc
sit.

ejus

3l«(x6av£iv, i>.va9sita
55'.

sVtm.

oblalioni toiniiiiinicarc, aiialliciiia

E'Tt;St5a7Z-i Tov oTxov ToO 0£oO ;uXi(Tx-^fovr)-ov
ett'-).

I.XIV.
il.im

.').

Si (luis ilocct (loiiium Dci conlcinnen,

«vai, x«i T«f £v « JTw axtmlzii, dv«5s,ua

cssc

ct convcritus qui in ea celcbraiilur

ana-

thcina
^t'.

sit.

Ei

TIJ

Trapi.

T»v

£xx).r,s-iav

tSia £xx>r.(7ta?£t, vai

LXV.

C.
:

Si quis cxtia

ccclcslam privaliin con,

xaraf/jovwv rns Exx^rjtria;, t« twj
T£tv «ij
o-uvovTo;
,

ixxhiiiia; iOiloi

npar-

ciones liabet
Ecclcsia^ vult

et

Ecclesiam coiitciuiicns
,

(luai

sunt

ToO

7:pzaS\itipo'j

x Ta '/vuouiv toO

agcrc

iioii

astanlc prcsbytero
sil.

cum

£7Tio-xoff o-j

«va'£oia £<7Tu.
£xx).r,!Tia(Tr!xa; iOilzL

volimtalc cpiscopi, aiiathema
/afioa-

I?'.
vtiv,
ij

EtTtf y.aorc^opia.;
StSovai ziio -zn;
ri

iy.x>.r,<ji'j.;

itupa

yvfl.ur,v

toO
ur,

t'rt-

7. Si ,[uis ccclesiasticas rrilcluuiil olilaLXVl. C tioncs cxtra ccclesiam accipere aut (larc volueril,

cxoTTovi
yvrjfii;;

ToO i'/xzyjipia-^iwj za ToiaOra. x«i
i(lz).zi

f/iTi

prajter consonsiim episcopl, vel ejus cui
olficia

hnjusmodi

«'toO

vpaTTiiv, aviiOsua zutu.

commissa
,

siint

,

nec

cum

ojus

vohicrll agerc

coMsillo

anallicma

sil.

5^. EtTt; SiSot
tm(r/o-rov,
ij

Ji

)au6avOi yxpno^opicct napzy.zh; toO
£!;

LXVII.

8. Si

quis dodorit vel acceperit friicluum

toO intTET^yuivo-j

oixovouiav £J— oiia;,

oblationes, pr;cter episcopum, vel ciim qui coiistitutus est

xat

StSoO;, xai o ^xufavwv, avoSzpLO, iata.

ad dispensationem beneflcentix

:

et qui dat,

ct qui acci]'it,
%r! . Et Tt; z-asO^i-Jot ^ EyxoaTiOotTO,

anathcma

sit.

w; «v

|55£).Ot-

LXVIII.

9. Si qiiis virginltalcni

cuslodieiis aut

T(uv

Twv
(/>!

y(ifi!i>v

[|35£).UTTi3fi£vo; Tov

izuov] av«/f.)friT«r,

conliiicntl;c stiidens, velut

abhorrens iiuplias, secesil

x«t

Siii

ToO

[St'

auTO To]

:<a),ov

xai «'/tov

t:^; ;r«j;6£-

dat, non idco quia saiicta

virgiiiitas,

ncque prosit.

vi«;, «vaOtfia
56'.

EtTTCj.

pter ipsum virginilatis bonum, analhenia

E" ti; twv

7rzf.6-:v£uovTrov Sici tov xOfitov, xaTirr-

LXIX.

10. Si quis virgiiiilatcni

scrvans propler

atcotTO Tcuv yffyaurjxoTwv, av(iO£f/a £<ttw«
0*. E'i

Dominimi, se supra coiijugatos

extollat,

analhema

sil.

Tt; x«Taypovoi)5 t&^v £x 7ri(TT£&); «yiiTra; rroioOvTifiriv

LXX.

— H.

Si quis illos despicit, qui agapas

ex

TO)v,

xat Sti
ftii

toO xuoiou auyxa).oJvT(jv toO;

kSe).- (^

fide faciunt, et

propter honorcm Doniini convocant

yoOf, x«i

eOe^oj xotvwvEfv tjT; x^iio^so'!, Sta to eIeute-

fratrcs, et noluerit hiijusmodi vocalionibus

commusit.

li^Eiv t6 ytvOjiEvov, a.-icAzu.a zaTo>.
oa'. Ei" Tt; «vSfiJv
)i<i<()

nicare, parvipendens (piod agiiur,

Siti

viut^of/Ev/iv aa/.nafj Tzzpi^o-

LXXl.
est

anathema

12. Si quis vir,

oh eam quK
,

existima,

jjpTiT«ifx£)jf;nTat], xai
,

m; ai
twv

z/.

toOtou t«v SixaiotoO;

lur picl:itis excrcltationcni
aniictu
pallii
:

utatur peribolKo

Iioc

irOvnv tyjiit
fi.:po\i;

xaTayrjyiirotTO
Tji

fiST* £ j).aS£ia;

et vchit in
qiii

hoc justitiam constipictalc bcris cl
sit.

fiopoivTuv, x«t

«),)»[

zotvij

xai Ev a-jvnOzict

tuens, condcmnet eos

cum

aha

o"o->i zaOiiTi y.eypntj.i-jaT/ , ccjaOzu.'/. eVto».

coinmmii

solitaqiie veste ulunlur, aiialheina

o§^.

e'(^

Tt;yuvii 5«i vof/t?ou£v)3v a<7x>i<rtv fiET«S<i)).oiTo

LXXII.

15. Si

qua mulier

,

proplcr cani
,

qu:T;

((,<ji}ii-/<Tfia,

xai

«vTt ToO

zimOozo;

fj-iaiy.zio\i afj.tfiaau.au.viSz'j.!i

cxisliniatur piclalis exercilalionem
et pro solila voste mulicbri
,

vestem

miiiot,

Tof, avSpsfov [«vSfwov] ata).atoi [ava)«ft§(ivoi] ,
eVto).
0-/.

virilem sumat, analhc-

ma
E?T(;
7'jv)i

sil.

xaT«).iu-(ivoi tov

«vSpa

,

•/:(

ajayuet
fiii

LXXIII.

11. Si

qua mulicr

a

marilo suo divcrtat,
sit.

pEiv £6£)oi,
oS'.
E't

(5S>i),ijTT0fi£vr)

Tov

'/(ifiov,

aviiSEfia zaio}.

seccdcre

vclit,

Ti; z«Ta).tfi7r(iv££

T(i

EauToiJ
Ea-jTii^

texvk, xat

LXXIV.

nu; tias abhorrons, aiiatiienia
Si quis lilios suos dcserat
,

15.

el cos

[finos] T£xvoTf)oy£i, xat

to o<tov

[e^'

Ozoai?tziaj Tiiv apoany.o^jaa-j

a-jcr/ot \a-/zi\, 'aiIu.

eVmtw] npo; jj non alat , ct quanlum in se est ad pietatem ct debilum Dei cultum non instiluat vpofased cxorcilalionis
:

azt To; aay.nazcji;
oz'
,

cr.^z).oin,

ccju^zua zazdi
fiK^to^T^ ^iiTTwv,
Triv

pr;clextu, negligil,

analhema
Si qui
lilii

sit.

Ei'

Ttv« TExva

'/ov£'j)v,
firi

Irjwyupoin
Tifi/iv

LXXV.
raaxime

— IC.

secedant a parentibus,

Tzpoyaaet 6soas"sia;, x«i
VOV£0<TtV
«7rOV£(>tOI,

xaflrizoua^v
SrJ^OVOTt

Tot;

fidelibus, divini cultus pratexlu,
,

debilumque

TpO-:t^r^ui'Jn;

77«^'

«UTOt;

parentihus honorem non exhibeant
licet

pr;cposito videslt.

Tn; Ozoaztzia;, a.vaOzp.a ettw.
0-'. Et Tt;

apud ipsos divino

cultu,

anathema
,

yuv^ixwv

Sti vofitJou£V)jv «o^xnfftv \Ozaaz£'3(jx£v o

LXXVl.

— 17.

Si

qua mulier

propter eara quae

firizv] (zroxiipotTO

t»; xiu«;, a;

6£o;

eif Otto-

existimatur pietatis exercitationem, comara tondeat,

f vrjTiv

Tri;

OiroTayn;,

i>; «va/.Oouo^a f7r«f a^.O^Taca] 7rf o-

quani Deus

ei dedit in

memoriara subjectionis

,

ut
sit.

arayua
.

z-f,;

j—o-:a'/n;,

«va9£u« zaTo,
«(Txr.orj £v Tri

qua; subjeciionis pr;ieceplura dissolvat,

anathcma

of Ei Ti; oti vouttouivrjv
(tt£'-Oi, a'j-,hzua

xuptaxn

vrj-

LXXVll.
thcina

18. Si quis,
,

ob eam quoe exislimatur

zazoi.

pietatis excrcitaiionem
sit.

Dominico die jejunat, anaeorum, qui
pietatis exer-

e.).

Li T;; Tiuv

(i(TX',--fiiv(ov,

;^'jfi; (r'j),u«T(xn; «vf.'/-

LXXVIII.

19. Si quis

CO
xn,-

DIOiNYSILS EXIGUUS.
JrrinoyavcuGtro
,

60
absquc nccessitate corporis, insoin coniiniinc jejiiiiia cl

>:«<i

T«f T^vpa.SdouLivu.g vnTTsiaj
uiro
xiis-

A

ciiatioiii sliulcnl,

e'f

To

zotvov,

z«i

i^\ila.t;<Toiti-jtti
[

l')t).rjfft«f

lescat, et tradita

ab Ecclesia
est,

TrapoOrMt, «TrojtyjsoOvTo;
T£),Eio-j )io'/i(rf.toO,

ZoH.

uttoizoii/joOvto;] £v auTtj)

obscrvatQ dissolval, nimirum perfecta, quce in co
ratiocinatione
illa

«m^ty.a

eVTt.).

iniprobanle, analbeina
Si quis

»il.
,

o9

.

Et Ttf atTiwTo [atViaTKi] vmfinfu.v',> StaOio-Ei zc,

LXXIX.

— 20.
-si

superbo affectu utens
,

cl

y prj(iivof

zai (3Sf>uo tro/£vof Tiif o-uv«;e(r twv fiapTupwv,
y.ai

abborrens conventus martyrum
celcbmntur,

et sacra quae in eis
,

n Taf £v «OTOtf ytvofiivKf ^etTOUjoyiKj,
laUTWV, «VtiSspX £OT(J.

TtJ? pvr^fiaj

eorura memorias

anathema

sit.

CONCILII AJXTIOCHENl
GANONES XXV
n.
lltivrxf
xfi;

(An. Chr.

34-1).

Touf ToW)v:«.- 7r«<>«).u£iv[7ra/;«?aiv-tvl Tov
ft£yti).Yir

LXXX.

1.

Omncs

qui auilciil Ji..si)lvere

defiiii-

£pm
;

«yia? zai

ouvoSou Tn?

h

^ixaiiz

ouy-

g

lioiicni sanclcp ct niagn:i' syiiodi, qute iSic:ex

congre-

r/OTu^Eto-D,- Ejri Trapouo-ia TJjf

EuoEosia,- Tou eioyi>£fl-TKTTEoi

gata

est, in pncseiitia reiigiosissiini iinperaloris

Con-

Tou ^aoi).i'.c KwvtrTKVTivou,
rwT>ipi(!)3')u;
Tiif

T^j Uyiai hprni tou
eTvki

slantini,

dc sancto fcsto saluliferi Paschalis, excomct

7r«77«, «xoivtJv»iTour, xai airoQiQTouf
,

niunicaios

Ecclesia

ejcctos
,

esse st.iluinms

,

si

iy.ylntji/g

£(

ETrifiivotEv yt).ov£izoT;pov

ivia-rausvot

contenliosus adversus ea
perstilerinl.
qiiis

qu;c recle decrcla sunt,
tle Jaicis

Trpof

/«)i'if SEtJoyfiivK.

Kai TauT«

EipriaOto Trtpi

tmv

Et bxc quidem

dicta

sinl.

Si

>« zwv.
xoTroj
Ti

Ei 5i Tt; ToJv 7rpo£o-TtuT(.)v Tftg

ixxlmia;,

iizitj-

autem eorum qui pixsunt Ecclesix, episcopus,
hanc
ct
defiiiitioneni

TrpEoSuTEpo?

fl

SiKxovof,
Ttiv

piETti

Tov opov TouTov

vci prcsbytcr, vcl diaconus post

To).f/)io-£ ev £7rt StKOTpo'j.»j

).«(7)v

z«t zapa.yfi

twv

£v.-

ausus fuerit

,

ad populoruiii subvcrsioncm et Eccle-

ylnatiiv

,

iStti^stv
>)

y.a.i

fi-t-zi.

twv

'iouSai(.)v

iiintlzci
riSTi

to

siaruni pcrturbalioncui

seorsum agefe,

Pascha curn

na.aya, toutov

«'/

« ouvoSo? svteCjev

uMTpiov

Judxis celebrare

,

liunc

sancta synodus abhiiic aliesibi

Ezoivs 7n; Ezz).rjo-i«?, (i; ou fxovov
TroW.oif
Stutf^^opa.; xax

lauTu

aaa.pzia.;, «)•>«

Duni csse ab Ecclcsia judicavit, ul qui non
peccati
fuerit
:

solum

Sfiszpofn; yivofi^vov «iVtov x«i
,

,

sed el niuliis

exitii

et subversionis caiisa

Gu uovov Touf ToiouTou; yj.Batpsi Tr;? hi-otipyi'/.;
f.ai tjxi; ToljjLOJVxa;

ui.la

cl

non

soluiii
iis

cos a minislerio deponit, sed el

TouTotf xoivwvstv

/iETti

ri.v

y.a.baipt-

eos, qui audent

o-tv.Touf Si xae«tpe8ivTKf «7vooT£p£io9?t z«i TWf EtwfiEv
Ttfiflf,

C

communicare post deposilioiiem. Depositos auteni omni quoque exliinsecus honore
piivari,

^f 6 ay of x«v(ov zai to tou fiEou t'£p«T£iov p.ETEt-

quem

sanclus canon el Dei sacerdoliuni pro-

)uysv.
ttk'. ritivTKf

meruil.
TOuf £tai6vT«r
£tf iriv £zz).no-iKv
,

Tou 0;oO,
Se

LXXXI.
siam Dei,

2.

Oiniies qui ingrediiinlur in eccle-

zai TWV
}'jy_fi;

t£pWV /pWfMV «ZOUOVT«f
zr7> ),«(>), rj

fi/i

zoiv(ovoOvT«f
T)iv j/£T(iXn-J iv

et sacras Scriiiiuras audiunl, iiec

couimu-

«,ua

«TrooT.,

£'f ofiSiovif

Tnf
'/i-

nicant in oralione

cum populo

,

aul aversantur par,

ixtyaptinia;

y.-xra.

Tiva axa^iav, TOUTOuf a7ro6),iirouf
,

licipationem

sanct*

Eucharislia:

per

quamdam

v5o5«i

Trif

ixz^nTiaf

£m; «v

t'^ofio)o'/no'Kf£vot

x«i Sci,

pervcrsilatem, hos ab ecclesia

ejici

oportet, donec,

EavTEf zapTrouf tx:T«voi«f, z«i T.apaaliija:z-;

tu^/eTv

poslquam confessi

fuerint

,

fructusque poenilcntiai

ouvnS(i(ri aj^/yviifin;. Mii iHEiv^t Si xofjc^veiv toi; axotvjizfiTOt; finSi x«t' otzouf ffuvE).66vT«f (ruviu^^E^jOzt Toff
fiii

oslenderint, et imploraverint, veniam asseqiii possint.

Non

licere

autem communicare cum excoinmunicatis,
his orare qni in

Tn

it/y.ritjia

ouvEu^ouivotf

,

pinSi £v £Tip« i^z^noi'/.
ptfi

neque cum

domibus convenienles,

uTroSi/EoQat rouf
Si y«v£tn Tif
17

iv ixiorx ixxi.r,rjiy.
iTTtrjxo-KOiv

ouv«'/of/ivouf. Et

precibus Ecclesioc non
ecclesia recipi
,

Tt7)V

n •nptty^Mziprj^v n St«z6v6)v,
,

qui in

communicant, ncqiie in alia alia ecclesia non conveniunt.
,

Ttf

ToO xavovof -ot; azotvwv.iTOtf xotvMViiJv
Etvai, tif «V

z«i

t:.u-

Si quis autera ex episcopis

aut presbyleris vel dia-

Tov «xoivtivnTov
£zz).no-i«f.

auy/iovTK tov xavova rnf

n

conis, vel quilibct ex canone, cxcommunicatis cora-

muiiicare apparuerit,
catuni, ut qui

eum quoque esse excommunicanonem EcdcsiM confundat.

7r§'.

EtTif

TrpE-jfiJTEp-.f

,

n

Sta.-x-jvo;

,

rj

6A(,)f Tiiv

ToO

ispKTEiou Ttf zKTa^iTTtjv Tnv E«uToO Ttapofxiav, sif £T£pav
«jriXOot, ETtetTa 7ravT£).£f fiSTKo-Ttl.f
,

maTpiSztv
f.tnziTt
iHirji

iv a))»j

5. Si qiiis presbyler vel diaconus, vel LXXXII. onmino ex sacerdolali ordine, suam paiceciam dcserens in aliani abierit deinde omnino commi-

quis

,

,

r^Kpotzia TrsipaTKt
£1 iiid.tuta

ETri TroWtj) xp^'";'.

^EiToupyiiv,

grans,
nalur
:

in alia paroecia

multo tempore immorari comaxinie
si

/«XoOvTt

tw

ETrtoz^TTi;)

tm

z«i £7r«vE),0£fv
f.in

nc amplius

miiiistrel,

vocanti suo

t<f

Tav Kapoixiav
ETTifiEvoi

Triv

ekutoO 7r«pKivouvTi

u7r«xo-Jot.
xa.<iaipi'fj-

cpiscopo et ad suani parocciam rcgrcdi cominnnenti
exhorlantique, non pareat. Si autcm in perversitate
perdurat, omnino a ministcrio dcponatur,
ita

Et Se zai

Tn t«Ta?i«, TravTE^wf «uT.iv
tif f^.nzETt
oiti

9«i Tijf )i£tToup7i«f,

xwpwExetv
TKUTnv
Triv

it7roz«T«(rT«-

ut /le-

cEMf. Ei Sc z«Tatp£OivT«

«iTiav Siy.otTO

quaqiiam locum restitutionis
qui propter hanc

invciiial. Si autcin euin,
cst, alius episco-

«Ttpof E7rioxo7rof, /'/xsfvov i;riTtfxi«f Tu7x(iv;tv ujro zof
vrif

causam depositus
quoqiie a

(TuvoSou.iif ;rap«)OovTaTouf eEOfxoOf To-)f Ez/).ntriK7-

pus susccperil,

ille

communi synodo coer-

«ixouf [tov Oiofiov T«j ix-.<)nTi«?].

ccalur; ut qui eeclesiailica statula dissolvat.

Cl
Try.

CODEX CANOiNUM
kI h,- iivisxojf); urri (JuvoSou
xaOaijOsOtt;
,

U?iI\ERS.1i;
r;

ECCLESI/E.
i.

Ca
(|iiis

,

A

LXXXIII. —
situs,
V('l

Si

cpiscopus a syiloJo
.i

Jc|)i)-

rfiiaCinepo; n SiaKOvo; Otto toO t^iou eViffxo/ro-j
unatiiv Tt TTpa^at
Tijv

to"/.-

prcsliUcr

;iul

Ji;icouus

proprio cpiscopo,

Tflf ).£tTo'jfyiaf , stTi o £-i<7zo;rof
,

z«t«
eV:
o

;iusus fucril :iIi(|uiJ lic luiiiislcrio ^igcrc, sivi! cpi.sc«-

nf-occ/o.aav iTuvii9:i«v
,

sVs o npiaS-JTipoi
,

,

pus

,

sccuiuhiui pru-ccdeutciii coiisuctrrdiricui
,

,

sivc

Sietxovo;

(iiixiTt

iHov s'vat aJro)
,

;/r/5' iv

£T£f «

cuv.Sm
£"y^si»"

presbytcr, sive diaconus

iiull;irri :iirr|ilius irr

ali;i

sy-

i^;riS« «7rox«Ta(7T<iffS(.)r

//«ts uizoloyiu;

x^/^k^

nodo spem
Irabcre

rcslitiilionis, iiequc (lcfcusionis locuirr cl

oWa
T>i; Triv

x«i T0'j> xo-.vMvovvT«f «'JTw
£xx^rjffi«i
,

jrctvTa; (ZTro^KA^so^OKt
t)Jv

licc;il.

Scd

ct oiriiics ci coiirimiiiii aulcs
si

,

ab

x«i

uuimzu

,

£t'

^«Oovt£,"

«Tro^iaiTtv

Ecclcsia abjiciaiitrrr, cl iiiaxiruc
veriiit serrtcrriiarn

pcsi^praur cogrro-

xaTa

T&iv ncostpriijiiyrtiv e^gvc^Oataav, -oWriffsiev «0-

advcrsus pncdiclos (uissc proiatain,

TOff XOtVUVEtV.
t:5
.

eis couiniunican- .lusi fucrinl.
rl

ETTtf Tr^tcCuTijCOf
TOU iStOU
,

onixovo;, x«T«y-ov)icr«b tou

LXXXIV.
conlcuipio


,

5.

Sl quis

presbylcr aul diacoiius,

s'7ri(TX0r0U

UtjlilCllTfJ

EKUTOV TWf

£Xx).>)(Ti«f

siio

cpiscopo, ab Ecclcsia scipsiiin scgrecl ullarc

,

xxJ tSia o^uvrjyaysv, x«t6u(7(«3-T>iotov sVTrKrev^frr/.Es], x«i

gavcrii; et scoisiirri congrcgalionciii fcccril,
coiiStilucrit
ct

TOJ

£fft(rxo;rou

7rpo(rx«).£(r«,(/£vou

«7r£i0oi>/,

x«i

;*>;

|5o0-

cpiscnpo evocanli non acquieveril,
gercre voluerit iirimn ft
iiec aiiipliiis

)otTO ouTti ir;iO£(jOat, unSi ur^Kxojstv z«i TrpwTOv xai
5i<iTspov
x«).ouvTt,

iicc ci obe(Jirc, ncc, jiiorcm

toOtov

za9«t_(i£fo-;«j

TravTsXwf
jxTjSi

,

x«t I>

secundo vocauli,

is

ouiuiiio dcpoiKiliir,

fimizt izpuveiai

'iiyyi_avu'j

|TJ/£iv|,
st
S'.«

Suv«(rO«i

rciiicdium assctiui, ncc lioiKnciii siiiim accipcre possil.

X«uS(xvs(v Tijv iauTOu Tiariv*

oi nupufj.ivot Soou£(uv

Quod

si

pcriuanscrit turbas facieiis ct scdiiioiies

xx( «v;<(TT«Tuv Tr> Exx)r)(7i«v,
(TTa(7t(i)S)7

T^; £;(jOcV iiovaiu;

oi;

Ecclesiae,

is

pcr externam sive sxcularcni potcsla-

auTov itxtazpiyiaOat.
Ttf uTTO Tou ioiou £7rtTx07rou
npitTipo-i «urov -Kup'

tcm
«x(;(vfJvuTOj
-ye-

ut scditiosu-i coerccatur.

izt

.

E
fi^i

LXX.VV.


,

G. Si qiiis a proprio
iic

episcopo

(uil

cx-

yovEV,
£t u-n

iyipuv [s-scouj

S£;^Oflvot,
r,

coniniunicalus

prius ab

aliis suscipialiir,

quain

in' aOrou Traf «SsxOsirj tou tSiou ETrtixoTrou,

a\j'j-

suo reconcilictur episcopo vcl syucdo, qu;c coiigrcgatur, accedens se defenseril
,

0'iou '^svoaivn;,

«7r«vTri(7«j «Tro^.-^yriffSTHi, Trziau; tz Triv
ur:of'j.aiv. 'O

et persuasa syiiodo

(70vo5ov
i7ri

,

x«T«S£;otTO iripwj

«uTOf 5i oso;
Tci.v

).atxuv x«i TrpeaS\f:ipuv xat Stax(ivcuv zat ^tkvtoov

cv T(U xavovt.
TT^
.

autem dcfiiiitio adveisus laicos, ct presliyteros, ct diaconos, omnesque qui sunt in canone oliserveiur.
II.-cc

aliam scntentiam retulcrit.

Mr.Siva Svsu tipr,vtyuj SiytaBut twv tivcov.

LXXXVI.
suscipialur.


7. Niillus

peregrinorum sine

pacificis

7r?

.

Mrjoi TzptaSuTicov; Touf £v Taif )(_i>pais xavovi-

LXXXVII.

8.

Ncc presbyteri

qiii

sunt

iii

rcgio-

x«j

£7rtTTo)i()ij

StSovKt,

i)

Ttph;

uiivo'j;

ToJf yitTo-ju;
«v£7r().fl7rTOuf

C

"'^^^'

"^*""'

('•inonicas epistolas, vel

ad solos vicinos

C7r£<7xi7rouf iittarola;

£Z7rift7r£iv"

toOj Si

X(ufE7ri(7x07rous-, StSovat Etorjvtxzr.
7r)j
.

episcopos epistolas mittant. Chorepiscopi aulem qui sunt irreprehcnsiliilcs, dent pacificas.

ToOj' xkO szciaTnv
Tji ti)3TC07ri^r(

eTzupyjwj iTrtcxOTrov,- so.vai

LXXXVIIi.
poli pr.-cesl,

9. Episcopos,

qui sinit in

un.T;]ii:i-

XPV
Tj)

Tov iv

npota-itTa i-iar.oTOV,

ytu'.

T)iv

quc provincia,
suscipcre

scirc oporlcl episco[iiini qui iiicnMct sollicitudinem lutius proviiici;e
iii

yr.OiTiSa uvuSiyjaBut r.aax,; rr,;
jiriTf07ro)£( TravTK^^iOsv

imoyia;,

Stx to

ev

cuiam
eo (juod

(7uvT/!i;tstv kuv-.u;

toO; tz

:

mctropolini mrdeqiiaque coii-

TcwjuuTU i/ovTaf. "oOsv iSo%t

x«t Tn

Ti,(/yi

t pr,ny'-irj'l-n

currunl oinnes qui habent negolia. Uiule placuit,
ipioqiie

eum

c'.0T(iV,fi»oivT£7roiTT£tvir£jOtTTOvTo0f

).0i770Ub- irto-:( JTrou,-

honore pnccedere

:

reliquos autcru cpiscopos

ovsu «UTOO, x«Ta Tov ao;^a(ov xfiKTrI(7«vT« t&w ~u:ip'^'j

Kuuy

xyvova,

ii

TauTa

/*ova

oja

rin

exkctou

£7ti6«/j.£(
ytr.o

iriiiil extra ovdiiicm vel ullra lerniiiios suos agcre sccunduni anliijuum Pairuni nostrorum canouem,

7raj90(xi(,

xaf Taf; U7r' auTnv yuput;.

"Exa^^TOv

qui hactenus oblinuit
ciijusque parreciam
siibsunt.

:

aut ea tanlum,

qiia;

aJ unius-

eTritrxoTTJV tiovai'jtv

iytiv rn; iauTOu 7raootxiaj, 8totxi'v
y.ui

TS XKTci T)iv ixKcTT-v) i7r(o«).)ouo"av £0).«o£tKV,
vo'.av

T.to-

7ro(£((70Kt

7r£io">:?

t},;

ywpu;

T/i; Otto Tr,v
I

iauToO
-

7rJ)tV

Z-T-o TOVitV TTO-T .UT£pOU; X«t
S.'.«^'xfi§(iv:tv,

f)

qux ei Unnmqucnuiue cniiii cpiscopum polcstatem habcre sua; paraeci;c, eamque aJiniiiisliare, pro suo 'luisque studio ac rcligioirc, ct curam ger'ere totins
pertincnt,
ct rcgioncs

xat litTa y.piatoj; ly.uaTu
Hr,Siv TrflOtTTStV
E7rt(7X07rou, firjSi

Tnput-.ipM oi
ft>!Tp07ro).cCU;
•^'j6iu-/i;.

regionis qnai su.x urbi subest.
ei diaconos, et
iillra

L'l

ordinct presbytcros
:

£,TI/_£tC£tV, St^^K

ToO

Trij

cum

jiidicio singula disjtoiiat

et niliii

«Otov avsu

TflJ

Twv

)ot7rcov

facere aggrediatur, sine melropolilano cpisco-

po, neque ipsc sine rcliquoruin senteiitia.
jtO
.

ToOj

iv

Tat; xcifixij n Tui; yiocw;, n ToOf x«)oust

LXXXIX.

10.

li

qui suut

in vicis et

regionibus,

(jtivojf ;^0)(>S7r((7xo7r(.uf,

xai yttpoHiaiuv titv
<7uvd'!(.)

e-!:ta-/.'i-

vcl qui chorepiscopi iioniinantur, eiiamsi

imposiUo-

TTwv stX^jjoTSr, £'So;£
fxSTfa
,

TJi «'/ia

Etoivat Tti iikUTwv
o-JTOtf
ixx)./(7(af,

"xai Stotx^iv

tu; urroxitt/iva;

nem nianuum episcoporum acceperiiil, placuit sancta3 syiiodo ul suum nioJiini sciaiii, et sibi subjcclas
ccclesias adiiiinistrent,

xat

Tji

TOuTOjv

up-j.:lahii ippovTiSi y.ui xnSsotovia' zkOi-

earumque cura

ct

modera-

arxj

Se

«VK-zvtJTTaf

xai u7To5ta-/.ovo'j? xai
Cfp-y.tiaOcft

i-!i':p-/.ia-:u;
^'f.T'.

minc contenti

sint

:

constituaiit

autein lectores el

jij)OpxtcjT(i;],

x«i Tn toutcov

Tpoayf*i'/r,,
,

subdiaconos, el exorcislas, et eorum promotioni sufficere existimenl;

hi Troio-SOTspov a-r,Tt Stazovov

yjtpoTOvih TO/aav
•j-r:i'/.tiVTut

S';(a
r,

prcsbyterum auicm aut diaconuiu
civilalis, cui ipse

Tou

£v Tii 7r6)£t i-tTxo'jrou,
ti

r;

aOriij t£ xai

ordinare non audeaiit sine cpiscopo
ct rcgio subjicitur, Si quis

;jM/K'

oi

To).,ti>iT£iE

Tt; Trac/.SrivK!

tk

ccij-OivTK, /kO-

aulem ea qux

defuiiia suiit,

DIONYSIUS EXIGUUS.
atcsZaSai aiiTiv x«i
5s '/ivsaOat
utt-.
r,;

^fci/ji

't-uLoi

'

/_wc,cmixon',-j

A

IraiBgredi audcal, ipic quoque honore qiieni liabet,
privetur. Chorepiscopus
tatis,

toO Tn;

nili'.i;, h Jiroy.ttTut, iinuy.i-Ktfj

autcm

fiat

ab episcopo

civi-

cui subjicilur.

/. EtTii
vof, avE-J

£rio-/.o-oj

r)

r6£7?0T-:oo; ^

6).

TOV/ /.KVO/5

XC.

II. Si quis

episcopus vcl

presbyler,

vel

yvwfin; zai

yn'j.u.'^'y.zorj

twv

iv

cVao/^ix

oninino ex canone,

siiie

conscnsu

et liiteris episco-

£i:ia7.07r'jv, /.ki fia^io-Tsc

toO xaTa

Trlv ftoT/iOTroXtv, oouii-

poruni provincia;,

ct inaxiine melropolitani,
:

ad im-

csie 7r/)of

pv.crikiti «Tz-lflei-j,

toutov a7ro-/.ripOTT£79at xat

peratorcm
ejiciatur

proficisci aggressus fneril

is

abdicetur et
di-

ZKt «7r6§).«TOV ytviaBai, ou aovcv Tiir zotvtaviaj, aA).a
tt;iaj, ^;

Tn?

nnn soluni a communione, sed etiam a
:

uetIxoiv

r\iyx_i.vii, 01; Tctxpzvoyht-J
|3ao-t).iti)j

TO>f(wvT«

gniiale, ciijus particeps videlur e.vistere
giosissinii imperatoris noslri

ul qui reli-

Taf

ToiJ

6ioyi),:aTKTOu
Tii,-

)7ftwv

a/oif [azOKif]
y.uloiyi

auribus molestiam afSi

TTKjOti

TOV Oso-ftov

£z/).)ia-;c!?.

Et Si u-Juyr.xta

ferre audeat

contra slatutuni Ecclesioe.

auleni

yotiv.
yj.i

Tphg ^xrrtV.a oouav, to5to Kpi.TTtfj a-xi.

'7-/.i-!^zoi;

adire imperatorem necessaria causa e.xigat,

hoc agametroin

yjirxn; ToO zaTOt

T/iv uJiTpoTT o).iv Tri; iizapyjta; tr.t'/ptiftftxtrtv

tur

cum

deliberationc

ct sentenlia cpiscopi

c-/.'-.o-j,

n TMV £v kOtJ), Tois T£ TOiJTtov

Eyo-

politani provincise, vcl

episcoporum qui sunt

ea-

ciK^EO-^Jat.
/a'.

dem
iJTri

provincia, et

cum eorum

lilteris proficiscatur.

eTtiJ
ji

ToC tSiou
ri

ETrttrzoirou Y.'y9xtrjt<^-i;

TzctcS:-

XCI.

1"2.

Si quis a proprio episcopo depositus,

TEoo;
i7«t

3t«/ovoj,

y.tti

Ijrio-xoTro? ij;ro ffuvoSoj, hoy).rik/.oa.;

preibjler vel diaconus, vel episcopus a synoJo, ausus
fuerit

xa')i/.ri'ji:t

T(/f

^a.atlirti;

[a/.oKff], Siov

Ertt

imperaloris auribus molestiam

afferre,
et jus

cuni

uiXo-ja

£'rto-xv7r-..v

(TuvoSov

zpinstrOai,

/ai

«

vofti?Et

oporteat ad majorem svnodum converli,

§:'xyt« £"ysiv, 7roo<7KVK'i)£/;uv 7r).;io9-iv £7rto"/,67rot;, y.ai Tnv

gc babere puial, ad plures episcopos referre,

quod eorumnulla

ttkd'

ku-wv

E^ETao-iv T£ zai ETrizpatv

iy.SiyjcrOc/.t.

Et 5i

qne examinaiioneui
his contemptis,

et judicium suscipere. Si itaque
is

To.'Ttov 6)i-/oip>iTac, Evox^^flo-Ei.-v T'^ (5a<7t),£t, xai

toOtov

imperatori moleslus fuerit,
sui

ttuoi

m'/;

(7"yyj''>j/n; a;ioiJa-5'/t, piyiSE

yiypav

«7ro).o'/t«f

vcnia dignus,

neque

defcndendi locum halfeat,

£'y£:v, u.r,Si

ArriSa

ft;).).0Lia-r]?

KTrOKKTKOrTaaEco;

Tzpotruo-

nec SpCUl restitutionis CXSpCCtel.
XCII. 15. Nullus episcopus audeat ab uiia provincia in aliara transire,

iS. MnSsvK E7rti7zo7rovTo).a«v ETEOKV
ei;

Ktf'

iripa; iTzapyJa; tl;

ftETaSaivEtv

,

ZKt XEtfOTOVEiv Ev Ix/lnuiti Tivu.;

et

ad promotionem ministerii
si

vaowjVjW
,

leiTO-jpyiu;, iiriU ei tTvvenuyotxo
7r«6a/.>r!9Ei;

ekutw

aliquos in Ecclesia ordinarc, nec

alios

una secum
regio-

ETEOou;

£t

fivi

«yrjxotTO
(7

5i«

yp«fiiiuTi,>v

inducal, nisi veneritlilleris accersitns inelropolilani,
et

ToO TE
ei;
Tijv

[/.riTpono^.irov y.'A

Twv

Jv

«Otw

ETrto-zorrtov, tov

episcoporum qui sunl cum

ipso, in

quorum

yj>pa-j

Kupipx"'-'^''£7ri

"^'

^'

firjStvof xk).oOvto,-

_ nem aecedit. Si autcm nullo vocante, iiiorJinaie aJveiiiat,

aTrASoi aTKZTtuf

;^£tfo9£iriK

Ttvwv, zai zaT«o-T«o-£t
ftr)

ad aliquorum ordinationem,
se

et ecclesiastica-

Toiv £Zz),>70-t«0-TtZWV 7ria'/fl«TMV

7rp0(7nZ0VT0)V «UTt;),

rum rerum, ad

non pertinentiuni,constitutionein.

ay.vpa

ft£v

Tii

u7r'

kutoO Tten payuiva TvyyavitV xai
t7i; T.upa\oyo\j

sint quideni irrila
su;c perversitatis
sioiiis

qux ab
et

ipso geruntur

:

ipse veru

«uTOv o£ u7rsxEfV Tnj aTaJiK,- auToO xui
tTiiYttp-nazoi;
Trjv

pra;ler rationeni facloc aggres-

7rjDoarizouo-«v

oizrjv, za6/)0)5ft:vov Ev-

debitas poeiias del, exiiide scilicet a sancta sy-

teOSev «Sn uTro Tfi; uyiu; (7uvoSou.

uodo depositus.
£yyXntJ.utTt

iy.

E" tiS ETriazoTro;
iripi

£7rt

Tifftv

xpivoiTO,
[£7r;] TJi

XCUI.
minibus
vincise

14. Si quis cpiscopus de

quibusdam

cri-

fTTEtra cv[J.Sain

«utoO
ftjv

Sia-/tovitv

touj ev

jiidicetur,

deinde conlingat episcopos proillis

ijzapyia intuxonov;, roiv
y«tv6vT0)V, TiLv
Sc-

«9wov tov zpvouEvov
u7:uX>.'/yn;

iz7ro-

de eo

dissidere,

quidein cuni de quo ferhis

i-joy^ov,

vnip

nuTri; «ft-

tur sententia,

innocentem pronunliantibus,

vero

ota6nT);o-£0)S, £'So?£ Tn uyiii (7uv6Sia tov Tns ftnTf)07r6).£O)f

reum

:

pro lota coniponenda controversia, placuit

£7riazo7tov, «7r6

Tn;

ii^.r]iTtoy_i>pov

e-na.pyiu; ft£TKz«).Ef-

sanclx synodo, ut episcopus metropolitanus e vicina
provincia juJiccs alios convocet,
tollaiil, ct

oO«t ErEoou; TtvK? ToOj ETtzpivovTKf, zai Tnv (zuytaSriTnatv 5tK),uovTK5-, ToO ^iSuiojtjut aOv
t6 7r«f,taTay.Evov.
j

qui cnntroversiaDi

toi»- Trir

iTrapyju;

quod cuni provincia; episcopis probatuui
18. Si quis episcopus aliquorum crimi-

U
£7ri

fuerit, conlirmet.

iS. Et Tts £7riaz07rof
zotSsin urro 7ro;vTwv

Ttatv £'/x),n,nao-t xarriyopriSei;,

XCIV.

tmv

ev TJi irzapyj'/. £7rtaz07rwv, 7t«v-

num

accusalus, ab omnibus provinciie cpiscopis confuerit
,

Tif To

au^aywvot fii«v

xkt' kOtoO

£;Evs'/-/.ot-v

-j/ri-fOv

deiiinatus

et

omnes unam conscntientein
:

toOtov ftnzETt

rcap' Iripoi;

StzK^saOat, «).)« ftivEtv
Tn»

/Be-

adversus
aliis

cum

senicntiani tulerint
:

is

ne amplius ab
lirraa

Caiav

Triv (7-Jfityuvov

twj

E7rt

inupyjai ETrtazorrwv

judicctur

sed provincia; episcoporuin

ma-

«Tr^yaatv.
li.
E't

neat sententia.
Ti; E7riazo7ro? o-/o>t<?MV
,

ettI

a/o)(i?ouaav

e'z-

XCV.

16. Si quis episcopus vacans,
iiijicichs,
liuiic

in

ecclc-

:'inaiav EauTov intppi-ifu;

v-fapiruKoi t6v

Opomi
El

oiy^a
Itto;,

siam vacantem seipsum
absquc pcifccta

arripuerit sedera

eUv650UT£).EiKf ,T-OTOV(i7r6§XnTOV EiVKf. XKt
ov il-^iipTraasv
cSov,
ri ,

Tzu;

synodo,

expellcndum osse,

E^otTO

auTOV

TE^siav Si Exsivnv eivki

auv

cliamsi oinnis populus, qucni arripuit, cuin clcgerit.

[si; nv] (r.pctiupeaTt y.ui 6 rfi; fii)T/307r6)EMj.

Perfccta vcro synodus
polilaiius episcopus.

illa est,

cui inlerest cl inelro-

i^'.

Et Ttf i7riax07tOf x^ipoOeaiuv r:ap' £7riaz6!T0u
ftri

).«-

XGVI.

17. Si

qiiis

cpiscopus, accepta imposi-

£i>v, xai opt<!9ei{ npotTru.v/.t ).«oO,

zKT>.oe';otTO Tnv

lione raanuuin ab episcopo ci populo prsccsse jussus,

CODEX CANONUM UNIVERS/E
A.uTo\>p;iuj,
ff^tv

ECCLESI.4:.

C6
acqiiicvcrit 'to-

it-nai

TrtWoiro «-i£v«< i!; t!,v iy/ttoia^si,

A

iiiiiiislcriiim
ficlsci
.1(1

non susccpcrit, ncfiue
silii

auTw

£x/.^>;fftav

toOtov

ft:v>t

«xotvwviixov

,

/Vt'

c-v

ccclcsiaiii

coniiiiissam, Iimiccxccirmii-

Kva"/x«ffOitj xar«Ss;5<T0, [-/.aT/.SilrtTUi], ^ o/sta^ot

Tirsoi
i-ntT/.a-

«JToO
Truy.

>i

Ts).si« (tOvoSoj

twv xara

T>i»

ijzao^hv

autpcircla synodus episcoporuin provinci.x de ipso aliquiJ defiiiiat.

iiicatiiiii

cssc (loiicc coactiis suM^ipial,

^?

.

K' Ttf

£7rii7xo:rof j^stooTOVjjOstf

£1";

Trafoixiav

(xi)

XC\II.

18.

Si qtiis cpiscopus ordinatus,

non

«irt).Ooi £tf liv /^ttooTOvriOr)

[sj^ft/JOTOvriOnl, oJ 7r«joa r/iv

acccsscrit ad para;ciani

cui c-t

ordinalus, nnn sua

ca-JToO «''rt«v,
8t' £TE,o«v

«)./' xiTot 'Sta Tiiv

roO ).«oj Traf airr.ctv,

ij

quidcin cnlpa,

scd pniplcr populi conlradiclionciii,
is sit el

«Ti/v oJx s| aOroO

'y6vo,iiivr;V,

toOtov ,u£rixt'v

vel aliam caiisani, qua; a se noii orilur,

ho-

T^f

Ti,«n,"

x«t xii; )£tTOU(i'/i«;, ^iovov /iijoev jta^svo/).oCvra
£xz).iiTt3tf
,

noris ct niiiiislcrii paiiicops duniniodo
afferat rcbiis Ecclcsia; in

niliil nioIesIi.T,

Totf Trca-/u.ar7t zf,i
^^iffOat St

£v8« «v cruya"/otTO' ir.Si-

qua

conveiiil.

Is

autcni id

ToOrov

,

«v

>j

ti5s

inaoylx;

rt).zia o-Ovoooj

suscipial,
statucril.

quod perfecta provincix synodus judicando

xpivasa to Tractcrocixivov
/rj'.

ojsi?').

'ETrio-xOTrov

fi>)

yeipo-o-jsTa^ai

5i%« truvoSoy zai

XCVIII.

19.

Episcopus ne ordinelur absque syprovinciic,
est
,

racojctajToO
trajoovros

£v tio ftr/T<!07r6)£t
p£).Ti V

rnr £~«oj^i«>, toOtou Si

nodo

ct pixseiitia melropolilani

eo

aii-

eH«-avTo?,
Tfl

u£v o-uvEtvKt
,

«uTM
x«i
s".'»

Travraj

B

'^''''

pncsente

;

omnino

melius

onines

ToOj

£v

iTzupyia avXitirovcyoj;
iv

x«t

Trpoo^^ixEt ot'
£t
fxi-j

ciim eo adesse cominiiiislros,
ct

qui suiit in provincia,
si

CTZKrroyr,; Tov

rn
,

yir,rpoTzi,Xci ff'j'/x«)£tV

cos per litteras nietropolitanum convocare. Ei
accesserint,

air«»rot£v ot 7ra-jT£j

jSi^rtov

Et

Si Sxjsyjci;
r,

toOto

,

quidem omnes
diflicile

bene

est

:

sin

autem boc
aul

roOj ys iz\iioM; £|«)r«vTO? TraoEivat Sji,
ouiO-lnfOv; '/svitrOat
flTOt
,

3ia yaauiuarai-j

fuerit,

plures

omnino adcssc

oporlet,

x«t o-rTWf (isrx r-n;
yi'jssQat
rrt'j

twv

jr)£t6vtov

certe per litteras una
sic

cum

illis

sulTiagium ferre, cl

Tzapo-j^ix;

io

•ir,'.o'J

y.a-^.rjratsh' £t 5i
Triv
>)

cum plurium
fial,

R/).cj;

7?«/!« T(x wpi<j;jiii>«
Et

'/t-/v-.tTO,

fiKoiv iayjtfj

neiii fieri.

jf£t£orovi«v
xaT(i<7T«o'tj
,

Si xaza tov apt^ftivo-j xovova Si Ttv-?
St'

'/i'/VotTO

sunl,

prresCDtia aut sulTragio ordinatioSin aulem aliler prailer h;rc qua; decrela non valere ordinalioncra. Si aulem juxla

a-JTt).i-/oi£v

o:x£i«v

if

t).ov£txtav

,

xeaTEiv

Tr,v 7r)£t6vojv •if,oov.

pnelinitum canonem ordinatio facta fuerit, et nonnulli per contentionem coutradicanl, obtineat pluii-

niorum
l9
.

seniciilia.

At« rif ixx^no^taoTtxi; yptiu;
,

,

x«i t«,- twv ««i'3'.c-

f ttrSiirou uivwv oiai-jasi;
xaO' lxaffT»v STzapyia-j

xa).wj

syjfj

i7vv6oo-jf

rwv

ijrtffzoTTMV '/iv;<rO«t

SiOrEoov

20. Propter nsus ecclesiasticos et pro dirimendis conlroversiis, recle habere vlsura est, ut per unamquarnque provinciam synodi episcoporum

XCIX.

rsO

£'rojf 57r«? ftiv,

a£T« T»v

T,oiT»v

ieSotztiSa rf,;

^

topTii; ToO Tratrxa, (Jjrs

t» TETtifr»

iSSo.ixiSi [rviv t£-

anno liant. Ac prinia quidcJm posl'ierliam se ptimanam fesli Pasch:e, iit quarla sepliiiiana 1'ente
bis in

ra^r»v iCooftKoa]
oSov
,

rf,; Tzurr.y.oirfi; iiztri') sli^at rviv

cOv-

cosles pcrficiatur synodus, metropolilano proviiiciales

07rofitftv>i(rxovror

toOj iTzapyii>ra; toO

ev

episcopos admonente. Secunda vero synodus

fiat

ft»T^07r6/£t' Tf,v oi S£'jri^o«v trOvoSov yi'js<j6at tSot; [si-

idibus Octobris, qui est
Isei
:

decimus

quiiitus hynerbere-

Setf]

oy.rco?piat;
iv

,

»rtj"

iari

Tzsvrs/MiSs'/.arr}

\jTZ-ptspi-

ut in

his ipsis synodis

acceilant preshyteri et

TOtoj" oiisrs

«Orat; raOTat; r«(; avjiSot; rpoctiv^t

diaconi, et

omnesqui

se iiijuria aflectos pi:tant, et a
liceal per quibus metropoles crc-

7zpe7€'jripo'j; xat 5t«x6vo'j;, x«t Travraj toOj ri5tx»75at
vofti^ovrar, xai Traoci t»;

synodo judicium assequaiitur. Nullis vero
se synodos celebrarc sine
dila; suni.
iis

avjoSoM STZf/piij-u;

r'JyyJ:'JStv.

Mq

i^:tvac 5i Ttva; x«0'

iauroOj

g-jv65o'J? 7rot£t^(rO«t «v£*j

Tuv jr£7n(7TcUftivMV r«; fnrpoTioi.si;.

p

.

'E;riTz:-ov
,

a7r6

-apoiKia; irspa;

sl;

kripav

fo)
,

C.

—-21. Episcopus ab
r.ec

alia paroecia

in aliam

ne

ftE0i(7Ta<r0at

{i-hrs

aOOatpirtuf

i7rtc/;i7rrovTa

ia-jrov

transcat,
vi

se sua sponie ingerens, nec s populis
:

(*»TS uTTo ).«&iv £x?t«?6ft;vov, ftnTS uTTO i7rt(r/67r j;v
xaJo'ft£vov' fis-jsiv Si sl;
f,v sylripiiBri

avjy-

adactus, ncc ab episcopis ncccssilale compolsus
in ea ccclesia,

Oiro

toO 6£oO ilap-

maneat aulcra
jj sortilus esl,

quam ah

initio a

Deo

xn;

ixx).»(7iav,

-/«t .(xEOio-TajOat

'

«JT»f, xari tov »S»

nec ab ea recelat seciindum dcfinitio-

jzporspov s^vjsyjjs^jra opov,
pa'. 'ETrto-xoTOv
ft>i

nem de
[ftiOiiTOo-Oat] «W.OTf;ia

ea re

primum editam.
qu.-c

ir.i?aiv£iv

CI.

— 22. Episcopus non adeal alienam civiiaicm,
subjecta non est, neque regionem

ro)£t T» ft» u7roxetf(iv» «OT'il, ft»5i y^iip/. T»
Sta5Sf)ouo->)
,

aOru

ft>)

qux
11011

ei

ad euni

E-i ysiporo'jia

ri'Jo;

,

ft»5i xajt(7rav rzpsa-

perlinel,

ad

aliciijus ordiiiaiionem,

ncc consii-

fiursfiour

» Staxovouj
tt.fi

si; To^ro-jf
y'j6i'j.ri;

iripa

i7r;(7x67ro) u7ro-

luat presbyleros,

aut diaconos alleri subjcctos epi-

x£iftivo-jff, et

aca

tisra

toO otxEtou

rf,;

yojca;
rf,v

scopo,

niii forte cura senlenlia proprii illius regionis

£7rtffxo7r&u' £t oi To).ft»t7c<i Tt;

TOtoOro, azu6t,v Etvat
r-n; a'Jv6So'j

episcopi. Si quis
sit

aulcm

tale quid

ausus

fucrit, irrita

jTEtooOEffiav

,

y.at

«Orov

i7rtrtft<«a utto

ru'/-

ejus ordinalio, et ipse a
CII.

Xovsiv.

synodo coerceatur.
licere aliuin pro se sucsit in fine viiit.

23. Episcopo

nen

po

.

Ejrt5xo«rcv

ft>i

ic;tvat «vr'

aOroO xaSttrrav

srscr,\i

cessorem consiitucre, eiiamsi
aiitem nle
fiat,

Si quid

eetUToO Si«3o/ov, x:;v Trooj r» TE)=urj) ToO ^iou TJ'iyJcjr,'
ct Si

irritam csse bujusmcdi consiilutio-

n

TOtoOrov

'/i-/votTO, a..:ijpov stvat Triv xaT«(rT«o^tv"

fjtirrstrBat 5i tov 9£<7ft6v tov £xx^»(7t«<7Ttx6v, ^reotij^ovra,

nem. Servetur autem statutum ecclesiasticum, quod continet non aliler lieri oportere, nisi cum synojo

Legendum

ft>i

iisiluratiQat, ut ronslet sensus.

Edit.

,,

G7
url

mONVSIUS FXifiUUS.
hlviXt.ai

C8
episcoporum, qui po-t obilura qiiiescernis.
lialjeiit,

AjkjOm

iniazoiyov, iv.uJTa <rjviSo'j z«i=7Ti-

.\

(i jiulicio

yoice;i; trtay.oKoiv, t'jv

uet»

Tr,v zoiujio-iv

tou muKy.\tt'.v «;iov.

poto>laieiii

cuiii

qui 'Jigrfus exslileiit,

pro-

auuho-j
P7'.

Tv',-J

i\o\)ni'M iyj^vzav

tou FpoayeaBcu

movcrc.
Clll.

Ta

Ti;? EV.z^uo-ia?, Tri £zz).i]!7ia y.cclwi tx.ei fj).aT-

— 24. Recte
cum
:

liabet,

c.i

quae sunlEcclesise, Ec-

TiffCai o££v

(/£T«

KKdni

eTvifiE).;!^? xat a'/aOni ffuvsioji-/.vx

clesiK servari

omr.i diligeiilia, el bona eonscien-

CTCwf z«i Tiio-Tcw; Tr;s Eij Tov TiKVTuv i\opo-j
&iifti.

Y.pi-zl.v

lia, el lide qiisc in

Deuni

csl,

qui nmnia inspicit cl

'A

y.xl

StoizErsSai npocvy-ei

^stb y.piata; xai £;ou-

judicat

quKeliamaJniinislrari conveail

cum

judicio

aiar ToO E7:t!Tz6:70u tou

iriTTtcTS-J.iiivj-j [l77t5Ta:i:voy]

et polcslaie episcopi, cui oninis
esl,

populus coniniissus

7r«vT« Tov X«ov.. xairaj •^'Jy.«; tojv o-jvayo/xi-.uv. "tavjoa
<ji

et animLC eoruni qui in ecclesia congregantur.

Et.ai

TK

(i

aysf ovTa

T.;3

iy.ylfi(7i

/.

ft£Tei

yvJiTStof Ti.v
El-

Maiiilesla vero sint, quai ad Ecclesiam
noiilia
siir.t,

perlinenlcumi

7!£0i

«OtOV
•/«(

T:(.fjZ^TiipO>'J

Z«i OtaZOVWV, WTTE TOUTO-j;

presbylerorumetdiaconorura, qui circa ipsuml
ul ipsi

5;vzi

u.yi

i,vo;tv, Tt-.a ttote lc-zi

Exzirjaiaf, (UI7t:

non ignnrent, quse sunl Ecclesia", neC
Si

/-Ddiv «jTOJc

).av'av£tV
,

Tv' Ei

a-ajiSyir,
o'vT(UV

tov £7ri(7Z0770v
StK51£/il3VT!.lV

eos aliquid latcat. Ul
niigraie,
iis

coiitigerit episcopuin e viis

(i£T«'/AaTT£tV -OV pil/V
Tij £zz),T!(j.'a

fmSparJ
ftriTE

TUV

manireslis existcnlibus qiiK ad Ecclenoii iiilerciJaiit, aul
pr.TCle.vlu

-fayuaTtJV,

KOT(i StaTriTiTEiv zai (i7ro)-

siam perlinenl. ea
]}

pcreant

:

iiec

/'j(7.'at,

urt 7£

'di« ToO E7rt(rzo7yoij £vo;^),£toeKt,

wfo-

qu«

sunl proptia episcopi,

rcrum

ecclesia-

aio-Ei T(iv l/./Xr.ciimiy.arj

npayJiUzon.

Air.aiov yu.p y.vX

slicarum liirbenlur. Est eiain juslum et accepluiii

Kf E(TTOv
yotioM, TOl TM?
•z),.-;(7i(V

-rtapa.
0'.;

t^Tj

0£(o

•/«i u.-J^ poiT.oi; ,

tOt«

T'j'j

iT.inu.c'v

coram Deoet hominibus,
qui

ul (S«f);»in!e)i(/a conjiinctio)
velit, relin:

«v K-JTOJ (3rJ).nTat, -/.«Ta^X^ti^KivEtjSai- T(i
kOt»? (j,u),(iTTE176«f -/«1 finTE

ea quic propria sunt episcopi, quibus ipse
;

£Z-//.<7i«J,

TJV

£/.-

qiiK aiitem sunt Ecclcsia!, ipsi scrvari

ut ncc

O770(i£v£tv [iTio.tiitvai

Tiva]

?naiav

,

.uriTE

tov

Ecclcsia

damiium aliquod

paliatur, nec cpiscnpus ec-

£7ri
TTfti
•z«i

z'.7rov

vpa^Mati

-z:.;

izzVjtriaf Sn;x£Os(rOat, « z«i EtV
B-J-^ri

clesia; praiie.\iu proscribatur, vel

qui ad eumatiiiieiil,

.fiKTa £u-i7:T£tv ToOc

aia!j)ipo-JZ(x;

,

furi. tou

in causas incidanl,

quo post niortera ipse malcJiclio-

aOrciv f££Ta ^civaTOv Su(7?Mfii(z TTEf t'a)).£ffSKt.
'liTriizo.Tov

nibus onerctur.

cS.

£'/£tv

Twv

TJi,-

£zx),n(7iaf 7rf,a7fti.TOJV

CIV.

2j. Episcopus liabeai

rerum

Ecclesi.x po-

icovaia-j, o>; zs StofzEtv £l;
7r«7i!,- £ij).a€i!aj

tzct.-jtx;

toO; Sio/jEvouj-,

fiiTti

xat yofiou e^oO- fiETiiau.S«vEtv Ss xui
e''7£

aOTov TMv S;6vT-^v,

Seoito,

£t\-

Ta; «vK^xziaf kOtoO

yp;ia?,

-/«t

tmv vap'

«0-':i

[aOToO] £7rt:£vouu£V(.iv «Se),-

omnes egentes, cuni summa reverentia et timore Dei. Ipse auiem eorum, quibus indiget si tamen iiuligcl ), sit parliceps ad usus necessarios, et fralrum qui apud euin hospiiio
testalem, .ad dispensandum in
(

y(iv, oifzaTci f(r>3£v« t^ottov «OtoO;

i(jrtpW'Ut, y.azd

Toves;ov«7r(i!7To)ov)£70vT-j',«"KxovTE?St'/Tpo'^iij-z«io-ze7ri!7ft«T«, TouTot? af)ZE(7en(70fi£5a.
>

e.\<ipiui!lur, ut ipsi nullo modo privcntur, secunduui p divinum Aposlolum dicenlcm Habentes iiiimenta el
:

Et Se fn TouTot;

cic-

qnibus tegamiir

iis

eonteitti
islis
,

sumiis

(

/

Tim.

vi,

8

)

:

xAzo,
«Otou

ft£T«S<i),),ot Si Tc< TTociyftKTa Et; ofzizcif [ot-z£taz«?l

quod

si

contenlus

non

fuerit, et in
,

usus suos rcs
vel agroruni
senieii-

y_oii'j;,

zai toOj Trojoou; Tii;
f/lj ftETci '/V(^fl.n;

v/./lritiia.;

r,

Touf
7)

T'7iv

ecclesi» converlal

el illius redilus
vel

«yf Sv

ZK.OTToOf,

TWV 7rp£!76uT£pMV

TGJV
rt

fruclus, sine presbyterorum
tia

diaconorum

Sij;-ziiv!uv yjipii^ot, u)l' oixeiot;

kOtwv zai avpe-jiaiv
i^^o^jtriav, si;

pertraciet, sed
liliis

domesticis ct cognalis vel fratri-

u.6-y(foU

rt

uiotf 7raf>ii(7X0tT2 ttvv

To, Si«

T!iiv

bus, vel

polestatem concedat; ut hoc modora-

ToiouTwv W.riOoxoi; pXccKztaBai zov; loyov;
cic/L;,

rri; iy/lrt-

tiones EcclesiaJ tacite

deliimenlum capiant, ipse sySi

toOtov £090va;7ra'£;/^£tv
xa';.

T,-.

!7JvoO(j) zri; iTcap^/^tv.;
,

nodo provinciaj administralionis rationes reddat.

Ei Si

«»(jf

StaSiiW.otTO o £7ri(7Z07r0f
T<i
Tii

ri

oi aii-J
,

«utw
^5

^roEffgOTEpot,
<cfp€iv

it;

Ex-z)ir,aia

Sta-^EfovTa

«Tot

autein el aliter insimuletur episcopus, vel qul suiit cum co prcsbyleri, ea qux ad ecclesiam periraenl
vel ex agrisvel ex quacunque alia causa ecclesiaslica ad seipsos referre, ul panperes opprimaniiir, et rationi ecclesis,
iis

h v.ai t%

izipu; Trpojaaswf
,

E^zz^jjt^iasTtxiij £•;
,

ixvro-j; utzo-jz po!j.ev'jt
Stafio)r/v Si
xott

(i; O'u?tor^at jxiv ToOf TrEvrjTaj

zai Suo-ynaiav TzpocTpiStaOat T'i T£ )oV'J
Stotxo0!7tv
,

quequisic administrant, crirainali'j
Ili

,

Toif

0'jT(o

'/.ai

toOtou;

Sio.o^tiii^Eoj;

tu^-

ct infamia inuralur.
tur, saiicla

eliamcorreclionem assequan-

yuvuv,-o

TToi-ov 5ozt.!/a?ou<7Uf Tvis «71«; (TuviiSou.

synodo

iJ

quod

decel, examinanlc.

CONCILII LAODICENI
CAXONES LIX
CE
.

(An. Chr. 36i)

Xitpi

Tou Seiv z«T(i Tov ezx>r;i7(«!7Tizo V zavo'ja,T
zai
vojjiiftLu;

0,-

D

£)iEu6£fi(us
ftri

(7vja-.0ivTa; St^-zipot; '/up.ot;

)a9fi07afii«v 7roin!7«vT«?, o).i7'ju

xf ovou

TrapEiOo-jTo;,

jiai

axolaauvzuv

Tatj tzporjfjyoS.;

zai vci^TjiKt; zaTz

cu77vtjtt»)v «7ro5i5o(7e«t auTci; Tiiv xoivwviav oiciaaiitv.

I. Quodoporiet, secundum ecclcsiasiicum CY. canoncm, eos qiii libere el legilime binis nupliis juncli suni, neque clandeslinum matrimonium inicci runt, cxiguo lempore elapso, postquam precibus jejuniis vacaveriiit, secundum indulgentiam conmiu-

nionem
f^^.Utpi T0u,T0u5 tciuu.apravovza; iv Ciwfopot; TzxaiaUKS-I», xai 7r/iOTzapTE/oOvTaf jri KpozVJyJi Trj,- eEo^o

ipsis reddi delinimus.

CVI.

2.

Quod

oporiet, eos qui diversis deliclis

peceaverunt,

el ic oralione confcssionis ct

pocnHen-

f,9

CODKX C.ANOM M IMVKUS.i:
,

ECCLESI.*:.
pnrfrctan)
a

70
malis
siiip

Viyiiffiu,- xai f/jravoi&f

zai tvj «Too-Tfot^v

Twv raxfiv

A

tir"

porspvcrant,

OrtiivcTslo-

TtXitav -oio'ju;vouf, z«rd Tnv Kvi^^.oyixv ToO TTTaiiraaT'),-,
r.vtritiv

iii'iii

(IciiKinslraiilcs,

pio qiialilnlc (Idiitl triiipine

uSTavoiaf SoOivTO» Tor;

to'0'jtoi,-,

Stx TOuf oizT'0Trj

paMiilciili;»'

cis (lato, proptcr niisericonliaiii cl boiii-

(coif xai Tijv oyaOoTiira
trovia.

toO eioO -paauyiaOKi

Mt-

lalcni D(^i, cnnimiinioncni conccdi.

p^.

ITcpi

Tou,

uii osfv TTjOoffpaTov

[TrfOff^KTws] ywriT-

CVII.

5. Qiiuil iion

oporte! cos,

(|iii

rccciissunt

tivTar, TrpouuytoOoii sv rayjtaxt Upaxtxu).
/JU'. Ilipi

baptizati,

iii

onlinein saccrdotalcin proiiioYcri.
4.

TOO,

«17 SjlV

(£(5KT!Z0Jf SaVsiSiiV X«t TOZOU;

CVIII.

Qnoil non oportcl sacrdotcs
(iiine

feiie-

xxi raj )iyoy.hu; r,u.io>ia; ).au*aviiv.
ffi'.

lari, et iisiiras
£7ri

centcsiina- dicii:iinr, accipcrc.
eleciioiies
llcri

\Upi ToO,

ft)i

3jiv T«j •/•ipoxoAx;

Trapou^ia

CIX.

.".

Quod non oportct Quod

in

i)!/:o«j,u.:viuv

/tviirOat.

prxseiitia andienlinm.

pt

.

tl£f i

ToO

,

fiii

<7-jy

vwfitv Toi; a'p£Ttzot j
TJi

tiijiiiui

CX.
nt
In


6.

noii oportcl lucrclicis
si

concedere,
lia'rcsi

tii tov oTxov

roO 6£oO, sjrtusvovTaj

uipimt.

domum
7.

Dei ingrediantnr,

in

per-

iManeanl.
p«a
.

n£ii ToO

,

TOJ;

ex

twv
r,

atoecTctuv,

roOr" laxc/,

CXI.

Quod

iion opoi tiH

cos

(Mii

c\

lia-iesi-

NouaTtavcjv, Arot twrEtvtavwv
iizui- pf,0'j.iirAi;
,

TtaBapiij/.u.iot/.axi-i>ii
,

bns, hoc est a INovatiaiiis, aut Plioliiiianis, aulQuarladctiniriiiis, converluiitiir, sivi([iii

rir£

Trtjrojj

Tojj -ap' £Z£ivo!f

u.-q

apud

illcslidelcs
aiia-

iTOoads/iffOat, rpiv «vaOHfiaritrMfft Ttaaav a'piaiv, iiat-

diciinlur, admilti, priusqiiain oinnein
tliciiializavcriiit,

li;ercsiiii

psTwf Ss £v

fl

zaT£i^ovTO" xat Tors Xot-6v TOJj
Tci

).syo;*!-

pnvciime vcru cam
discentcs,

in

(]iia

deiinc-

vouf TTap" uvrol; TrtijTou;, ezfiavOa.ovTa;

xH; 7:icxio>;
o"t<<) xot-

bantur
(iiiilur,

:

cl tunc
fidei

deineeps, qni apud eos fideles dict

Fuu6o).a, •/^ciaOiv-a; t£ toi
Jtovjtv

a-/i'o j^^ot7(*art,

syiiilinla

unctos saiiclo

Tw

fxuffrTjoiw
,

Tw ayiw.
[o'

rhiisinaie, sic sanclo tnysterio cominuiiicare.
uovravt(7rai o' aTro] riif

piS".

nspi ToO

TO jj aTTO

CXII.
rcsi qui

8.

Quod oporlcl

eoS, qui ab

corum

11.15iii

a'pictfMi; Toiv /eyoaivcjv

«tvjywv

e— crrfSE^ovraf

[

ettc-

Phryges dicuntur, convcrtuntur,

licet sinl

CTc;£^ov:£,-],£t' xai sv xi.r,pw

vout?ou£v«
-/«i

Tiap" auroi»
,

Tuyrcuf
zai

clcro qui apud cos csse credilur, sive
lur,

iiia.iinii

dicanet

j^Kvosv

[TU'/;^avoufft],

et

ft£yi<7T0t 7j-^tvro

hujusmodi cum onini ddigenlia calcehizari

rotouTouj fiEra

Ttuan; £iriu£).£iaj

/.a-r)X'^aOai t£
iiri<7Xo;to)v

baptizari ab Ecclesia; episcopis et presbyleris.

6a7rTt?£C/5Kt uTTO
T^sffSuri^ct)";»
f

Twv

TJif Ixz^./iciaf

te z«t

ty

.

IlEf i

ToO

.

ftn

a-jy/uptZi

ti;

za

v.ot'j.ri-r,pta

r,

li;

p

CXIII.

9.

Non concedendum

esse in cflcmeieria,

ra ityopLfja [tap:\ipta
ro-jf

—avzutv twv a''p£Tizcjv
hity.a

aTrtivat

Tcl in ea qu:e dicunlur martyria

quorumvis

licrreti-

rn;

i-/.-/i.r,aia;,

sux^f ^ OtpuTteia;

utXa rouf
li.i'/,pt

coruin, eos qui suiit Ecclesi;v, accedere oralionis vc!
curalionii gratia.

TOiouTouf , iiv 'Lot Tciaxoi, <ixotvcjv)iTOuj yivtaOat
Ttvo;

Scd hujusniodi

si
:

fideles fuerint,

fiETavooOvraf Si zat £5ooio).oyoufiivouj ia'.,uVja

aliquanlispcr
,

communione

privari

sin

pocnitcntcs

raf!iic5£;.^-e70ai.

aulein et conntcntes se deliquisse, suscipi.
rii? iyM.ri^jiv; aStasop'.);

piS".

nspt ToO, un 5etv ToJf

CXIV.
cIesi;T;,

10.

Quod non oportel
lilios

eos, qui sunl Ec-

rpof

yuixo-i

xotvuviav ouva-T£tv ra iaurwv TratSta a'pE-

indifferenler

suos ha;relicis matrimonio

nxai?.
pt£
.

conjiiiigere.
IlEot

ToO,

fx)i

Seiv Tctj ).£yo,u;vac TrpEoSuTtSaj ^'toi

CXV.

— II.

QiioJ non oporlet eas,

qii;B

dicunlur

rpoy.aOr)ui-ja;, ev £zx).Tli7ta xaSto-rae^Oae.
ai^'.

viduae seniores, vel prxsidentes, in ecclesia conslitui.
fiijrpoTroti; rriv ez-

nspt Tou, Tou? E;rtozo;rou;
TTE-t^ ETrtozoTreuv

-x.ioit rtuv

CXYI.

12.

Quod

oportet episcopos judiciome-

itTwv xai Twv

xaOioraoOat

tropolilanorum et liniiimorum episcoporum ad ecclesiaslicum magislratuin conslitui,
plurinio

y^.ijotaoTtXTiv v.o/^r,v,

vj-a;

iy.

ttoaXoO 0£5oxt_ua7f;tivour,

leinpora

Ev.TS

Tw

)'j-y"j

T)ib 3rio"r£ejj,

xat ro roO e-jOieo; ).6you

— o-

probatos et in verbo

fidei

el

iii

recti verbi

dispcn-

itTJta.

C
fiii

salione.

pt5. nepi ToO,
;r'.i:to6ac

TOt; 'i/J.oi; £;rtrpin-itv raf i/j.oyu;

CXVII.
clecliones

Twv

u£).).6vto)v -/.aOiazaaOai li; itpuzzlo-j.

13. Quod non sit perniittendiim turbis eorum facere qui in sacerdoiio consti-

luendi sunt.
pirt.

Btpi ToO,

fiii

Ta ayta
ti;

Ei;

).oyov

sj/.oytwv

zara

CXVIII.

M. Quod

sancta,

in^lar

eulogiaruiii,

Tr,v EopTYiv

ToO

^rcioj^'/.

izipa; Trapotziaf 3ta;r£u;r£-

in festo Paschoe iu alias paroccias transmitli

non de-

cO«t.
ptO'.

beant.
Utpi ToO,
T(iv
ftvi

Sitv ;r/.iov ToJv

zovcvtxiiuv 'ia^r&jv

CXIX.

— 15. —

16.

Twv

s;rt

afiS&)va

avaSatvovreuv,

zai

ccTro

Of^Oifu;

cantores, qui

Quod non oporiet prreter canonicos ambonem ascendunt, et ex coJice caQuod oportcl
in

^a)Jl6vT'jv, iripov; Ttveif •^u/Xtfj iv £zx).)i7t/.
px'.

nunt, alios qiioslibet canere in ecclesia.

n£pi Tou

,

ev

aatSaza

fjay/t/.ia

fitO'

izipw

CXX.

sabbato Evangelia

ypar^Syj oyayrJOiay.taOat.

cum
a-j-ja-

aliis

Scripturis legi.
17.

px«'

Ilepi ToO,

pLri

ostv £-t<7uvaKT£tv, ev ratf

CXXI.

Quod non oporlet
in

in

conventibiis
iiiter-

^iai Tojf ifiK/.uouf,

ai)!);

3ti ptioou zaO' Exotorov iia)._u6v

psalmos contexere, sed

uiioquoque psalmo

IttzaOai ava*/v'j'7iv.

jeclo spatio, lectionem DerL

71 U:fA
-.'i'],

DIONYSIUS EXIGL'L'S.
-zvi

72

KJT./j

'i.ii-fjp jui-j

TMj

vjyj:rj

\

CXXIL
mini, el

18. Quoil idipsum

iniiiisleriuin oralio-

iii

nniiii ct vesperis lieri debeat.

yijzaOy.:

px/.

Utf/i TOO, OSIV

WtZ

T.pCjZOV ^ITJ. -us oiit^iaf
..v

twv
zat

r.XXIIi.

19.

Qiioii

oportel,

seorsiim

primuni,

tTrt<ri;T-jv
(ZSTti

Twv

xaTHj^oyf/.iv

£\>/_vJ

eTtirt/ilcrSui,

post sennones episciponiin, catechumeuoium ora-

TQ

ilO/Jtlv

TOVg XKTVJJ^OUaevQU?, TWV £V

y.£T:<V0t5£

lioncm

pe.ragi, et

postquam exiennt catechumeiii
lieri
;

T/iJ £'^/>iv '/tvscSat,
v.xr.

zai toOtwv 7rpoi7e"/6o'vTwv utto

yjp^
'/t-

posniteniium oralionem
cepta

iisque acceilcniibus acfi-

uTTGy^&jOi.travTwv, o
Tf>t ;'

twj xvg eu;/af twv
(7

Trto^Twv
tjjv

manuum

impositioiie, et alisceJentibus, sic
litri
:

viaiyi

,utav jiiv Tviv TrcwTijv, 9i«

wt:^;'

oe

delium Ires orationes
priniam,
sileotio,

uiiaui

quidem,
et

^cilicel

EuTECKv zai Tf iTuv, 3 a
o'tw,rr,-j

Trpoir^/oivjiffsws Tr).)j|'.0'jaOat' 6i&

secundam vero

lerliam pro-

tlaivirj SiSca^iaf

zat ftcTa t6, Trf EffSuTspouj
tots
To-Ji"

nunliationc impleri, deiude sic
ti

5o5vai T'^ enio-zorrw
ti/jjivnv

t/.v sJp .vnv,

Aaizoi; ty^

3 oovat

y.v.i

o

Tw

T/vv «'/i.v
)

TrpoTjopiv ETrtTsXetTor?

laici

aquam eam
solis

presbyleri

pacem dari. Et pos episcopo pacem dederint, tunr

dare. Et sic sanctam oblationem celebrari.

eBaf

zai luivot; £?iv elvat (£;£ va

WrtzQt;

5iVi£-

Et

sacerdoiibus licere ad altare accedere, et

vai £tV QuTtacTvictov, zat zotvwv£tv,

conniiiinicare.

pzo. "OTt
Aj.btC-.'j<iy.i,

oO

5;i ot zovov
iitTv. y.i

iuiirpoiiBtv Ttr.trrF.xn^pov

R

CXXIV.
tcri.

— 20. Quod non —

oportet diaconum anie
jiissu

BJ.CIL

fjata;7ov

vfSfjfjvzirjov/.o.OiJTTO

presbvlerum sedere, sed sedere ciim
Similiter

presbya mi-

ei^tijQxt,

'Ou-oiu; Qt

tytvj Ziu:ov xat tous otaxovoy;

autem diaconis honorem haberi
21.

Twv

\nzv]f.£vojv,

zat Travrojv twv z/ Jjpezwv.

nisiris et

omiiibus clericis oportet.

fzs'.

"Ort oO Sei ximpiza; 'iyivj yjtjpav iv

tw

oiazo-

CXXV.
gere.

Quod non oporlet

minislros

lo-

vizw, zai aTTTeiSai SiffjrOTizwv trxejwv.

cum habere
r^optZv

in secretario, et

dominiea vasa contin-

pz^'.

Ort ou oer

\JT:r^piTriV

upupfjV

,

oOoi

Tc/.r

CXXVI.
rium
ferre,

— 22. Qnod non oportet
nec osiia relinqnere.

miiustrum ora-

OOpaf

&yz«Ta'>.i_u;rav£iv.

pv.^.

Oti oO Ser avzyvio-TKf
/J

>j

i^a^.Taj

i>p&ptov

(^o

CXXVll.

— 23. Quod

iion

oportel lectores

a'jt

can-

p:tv

xai o.TWf ava'/tvwffz£tv
.

^a.'0.ziv,

tores orarium ferre, et sic
iio;

legere vel canere.
(

joz/j

"Ort oO 0£t ifjoaTtxoOff

«iro

TipeaStjripatil

CXXVIIl!

— 24.

Quod non

portet sacerdotes a
et deinceps

eiKzovwv, xxi iln; rH;

£xx).>ii7taiTTtxfl;
/j

T(i|ewf fwf Oir/j-

presbyteris usque ad diaconos,
libet ecclesiastici

quem-

P£Twv
rwv]
>i

:o

ava'/vw(7Twv
ri

i^aATwv

/j

irop^/.tnrzorj [ef^o^ztTaa-y.niroiv,

ordinis usque ad ministros aut le

6'jpiAiUMv,

ToO zaypfjLTog :Syj

ti;

za-

ctorcs anl caiitores, aut cxorcistas, aut ostiarios, aut

Tr)-|).£tov

eiativKt

C
Su
\t-r)pi'rrx;

ordinis

monacborum,

in

cz'J'.

"Ort oO

a.p-z.v

Stoovat, oOoi ;roT/i-

CXXIX.

cauponam

ingredi.

23. Qiiod

non oportet ministros panem
exorcizare,
ecclesiis

ptOV £0),O'/£tV

dare, vel calicem beiiedicere.
[ifop^/.i'ietv]

pX. "Oti oO 0£t inop/.iitiv

toO;

ft/j

jr/!o-

CXXX.

26.

Quod non oportet eos

c/.x^ivTc/g Orro £7Tt(rzo7rwv, fi/ire £v Tai; ezz^./jcic/.ij, ft/JTi

qui ab episcopo promoti non sunt, neqiie in neqiie in Kdibus.

£v Tatr
p''a
.

oiziztf.

"Ort oO 0£t tepaTtzoOf n
£t;
a-/cr.T7r,v

•z)./ipizoOf

/j

).atzo Jc

xa-

CXXXI.
lere,

— 27. Quod
laicos
liinc

non oportet sacerdotes aui
tol-

/0'ju.ivovf
Tciii'.

jj.ipn

autiv, Sta to t«v OSptv T^

clericos, aul

ad agapen vocatos, partes
ecclesiastico

r.p-,o-rpiS£oOai

r/j

ezzX/jTtaartz/j [t£paTtz/i|.

eo quod

ordini

ignoininia

inuratur.
piii'; .

'Oti oO Sei iv

Tot,- /.\ipiy.-/.ol;

ri

iv tkT; ezzA/j-

CXXXII.

— 28. Quod — 29.

non oporlet

in

dominicis,

criat;,

Ta;

^.e^ottivag r/:jkT.u.;

Koiziv, xai iv

rw otzw toO

aut ecclcsiis ngapen facere, et in doino Dei comedere
vel accubiliis sternere

0£oO eoOiitv xai axo05tT« (7TpwvvO;tv.
p'i.y'.

'dzi oO 3;r p/ptffTtavoO;

touSat?£tv xai

iv

tw

CXXXIIl.

Qund non oportet Chrislianos
:

ju-

(TafiSarto <sy^o),i.tttv , 0X1.0. 'py(ije(j-9at
/jftipa'

aOToOj
ei"/e

ev T/j «Ot/j

daii^are, et in

sabbaio oiiari

sed ipsoseo dieoperapr.Tcfercntes,
si

T«v oi xuptaz/jv jrfvoTtotwvTaf ,

SuvatvTo, (7/0-

D

ri.

Dicm antem dominicum

oliari,

si

i«?£tv (if y^ptariavoi. Et Si tvpzOutv "louSatTTai, eVtw(rav avii9£f/« Trapa Xpi(TT(u
p),5'.

modo

possint, ut Christlani. Qiiod

inventi fueriut

[rw

ee'jj].

judaizare, an.ithema sint a Cliristo.
pa).a.vt'v.>
vj

"Oti oO oei iepartzoO; «

(ztrz/jTaf , ev

CXXXIV.
clericos, aul
lavari,

50.

Quod non
in

oporlet sacerdoles aut

fiCTa 'jiuvaizwv

a7ro),o0£o-0at, fA/iSe TrtivTa

j^pt!rTiavov,

monachos,

balneo cuiu mulieribus
lai-

).atxiv. A'jT/j '/ap Trfwr/j xaTiiyvwtrt; 7ra/S(i Totj sBveotv.

neque omfiem penitus Christianum, aut
est

cum. Ha;c enim
p)i£'.

prima reprehensio apud gentes.

"Ori oO Sii Trpo; TriivTaf «tpeTizoO; « StSo'/ai vioOf ^ 9u-/aTsp«;
6t'/E
'

ert'/a.(/iaf

CXXXV.
que
filias

— 31. Quod non oportet ciim quibuscunmatrimonia contrahere, nec
accipere,
si

iroiciv,

«).)ii (/£i).),ov ).a,i/-

liaere icis

filios

vel

6(iv£iv,
•/iv:o-0«t
p').:;'
.

e;ra'/'/£).GtvTO

[

JTra^^yi^^XovTai]

j/pt(rTiavot

dare

:

sed polius

se Christianos

iieri

promittant.

"Ort oO oet apf.ty.ojv
f/a'A'A-/v,
vj

EOXo'/iaj

Xaf/Cav£iv,

«t

CXXXVI,
nes

— 52. Quod

non oporlet hxrelicoruin

rivi; Eifftv a).0'/iKt

E'j).o'/ia«.

benedictioncs accipere, qure sunt potiiis malediclio-

quam

benedictiones.

pXJ".

'Oti oi 5ir

er'.ctri/«";

,

COOEX CXNONUM UMVERS.E ECCLESIiB, CXXXYH. — 53. Quod 5X"r.««'"'<"'f »y^« J" A
f,


non oportet
carti

hxrcticit

aut scUlsniaticis orare.
fAti
.

'Oti ow Si« navTOC .Xf KTTiervov lyx«red.tiiznv fuipxat in-itvac Trpoc tou; iJifjSofieipTvpaf,
>)

CXXXVIll.

— 31.
ili

Quod non oportet quemcunqne

Tuoa; XpurroO,

clirislianum, Christi martyres r(>liiu|uere, et ad falsos

toCt' «Vriv aiptTtzoJf,

aOrovf irpo; [ii{

]

T0'jf rrpoit-

marlyrcs, hoc est ha>reiicos abire, aut eos qui hxrctici

pnuivcu; aifcitxouc

yjvofxivou;

ouTot

-/op

aXioTptot

cxstiterunt.

eniin sunt a

Deo

alicni. Sint

ergo

ToO ©loO Tuy^tovouo^tv. 'EsTiao^av ouv avaOepa ol anep'
j^Ofjitvot Trpof

anathema qui ad eos abeunt.

aOToO;.

pjff. 'Ort oO 3s« ffiav

xftTTtKvoOf £7xaTa)ti7r£iv t^v

ir.x).vi-

CXXXIX.

— 35.

Quod non oportet

Christianos

ToO dcou, xat airtivst, xai ayye).ou;
«ttc/j

ovaj:«a^C'v xai
cupcfisS

Ecclesiara Dei rclinquere, et abire, et angelos iionii-

auva^ttf jrotctv,
TauT/)
Tji

amjyopeuTKt. Et Tif ouv
£t5'ii^oiaTpia

nare, et congregaliones facere, quod est prohibituin.
Si quis igilur inventus fuerit huic

xjx^'jufii'v>j

aj^oXi^wv,

e*<jru

occuluc idolola-

«vciScf/a, ort iyxaTtXtrriv tov xO/jcov n.uuv 'irxroOv

Xpt-

Irix scrviens, sit anathema, quia reliquit

Dominuni
ad idolok-

«•To», To» u'o»

tou 6cou, xai fiSwXo'aTpia jrpoo'n^6£v.

nostrum Jesum Christum, Filium Dei,
triani accessit

ei

pu. 'ot« ou
«jraotSouf ctvat,

5c«fi

tipartxouf i
ij

x)ixip«xoOf

,

^iyouf
fi

ij

g

ftaSnuaTixoOf

ao'TpoW70Uf ,
co^ri

Trotttv

Ta

Xcyo.ixcva

fu).axTripta,

a Ttva

(icff^»Trio««

tuv

^u;^wv aOrtuv

toO; Si yopouvraf

p'i7rTlff6at ix

T«f cx-

CXL. 56. Quod non oportet sacerdotes aut clemagos aut incantatores esse, vel matheraaticos, vel astrologos, aut facere qux dicuntur pbylacteria, qu% quidem sunt animarum ipsarum vinricos,

xX>]7ia( ixcXiuoaucv.

cula.

Eos auteni qui

ferunt, ejici

ab ecclesia prx-

cipiraus.

puK • Oti
TTiujroptcva

oO Sst irocpi tuv *loudaio>v ^ aipCTixuv Ta
XaptScivsiv,
pt>;5i

CXLI.

57.

Quod non

oportct,

qux

a Judxis vel

co^TaOTixci

cruvtopTa$£«v

bxreticis festiva milluniur, accipere, nec
dies festos agere.

cum

eis

aOToc;pjiS'. 'OTt
vtiv,

oO Sct Trapa twv 'louSaiuv a?upta ia/x6a•

CXLII.

— 58.

i xotvuvecv rat; a^cCccacf kvt<jv.

accipere, aut

Quod non oportet a Judxis azyroa eorum impietatibus coinmunicare.
Quod non oportet cum genlibus
irapietaii

puy. "Orc ou
yctv

Sec toc; efiveac cvveofTii?i«v, xa« xoivu-

CXLIII.



,

59.

T^ ateoT>iTi aOruv.

festum agere, et eorum

communicare.

piiS. 'Ot« oO Set ewiffxoTTouf zo).ou;«£vouf ecf otjvoJov

xaTaypoveiv,

a).X' a7rte'va«

xat Sc5a(7Z£tv i SiSaaxKrQai,
)iot7rwv'
jt

CXLIV. 40. Quod non oportet episcopos ad synodum vocatos, contemnere, sed abiTe, ct docere

«f
li

xaTopecjffiv

rof £zx)i>iTtxf xac Toov
,

Se

C

'*cl

doceri

ad correctionem Ecclesise et reliquorum.
pra:-

xaTaypovrjo^etiv o TotouTof
fi:Q

eaUTOv atxiuaexai' Trapcxrof,

Si quis
ter

autem conlempserit, seipsum accusabil,
si

St'

avufiaXtav

a7ro).«f«7ra:vo«TO.

quam

propler inlirmiiatem ire non possit.

pptc'.

Otc ou Set cepaTtxov i xinotxov aveu xavovtxuv

CXLV.

— 41.
— 42.

Quod non oportet sacerdolem aut
lilteris proficisci.

ypvfiuaztov oScueiv.

clericum sine canonieis
fi

puf

.

Oti ou Sef tcpaTtxov

xXrjptxov avcu xe^cOo^ewf

CXLVI.
CXLVII.

Quod non

oporlet sacerdoteni aut

CTrtaxoirou oSeOeiv.

clericum sine jussu episcopi proficisci^prf/y, Taf SOpaf

pnZ

Oti oO

Set \nrnpha;,yti.v Trpof

— 43.

Quod non oportet

miriistros, vel

iyxxTa).ei7reiv. a\).a Trj eO^ij a^o/.aCetv.

paululiim fores relinquere, sed orationi vacare.
tttiip-

pfLn
j^io-flat.

OTt oO Set yuvacxKf ev tw

6vata<jrr>pi(f>

CXLVIII.

— 44.

Quod noo

oportet mulieres ad al-

tare ingredi.

ptx9

.

Otc ou

Scc

pceTct

SOo ifiSo/iiSaf

T)3f

rcaaapa-

xoaTi{ Si;^Eff9ac

£(f t6 fi>ztaiia.
T)jv jrio^Tcv

pv.

Otc oec ToOf y(rJTc?opt£vouf,

ExfiavSii-

45. Quod aon oporlet, post duas hebCXLIX. domadas quadragcsimx, ad baptisraum admilli. 46. Quod oporlet eos qui baptizandi sunt CL.

vttv, xat

Tn

TrEfiTrrrj Trjf

efiSofuiSof aTrayye^O.ctv

tw

£7rt-

iidem ediscere, el quinta feria seplimanx episcopo
aut presbyteris renuntiare.

vxo7ru

fi

TOff nptatvxipoif.

pva

.

Otc Set ToOf ev voo^ TrapaXaptSccvovTaf t6 foi-

CU.

— 47. — 48.

Quodoporteleosqui inmorbobaplisma

xtaiia, xaf ecTa avao^rcivTaf , exuavStivEtv Trjv TriTTtv, xat
ytvtoo-xEtv OTi iiia;

accipiunt, et posiea convaluerunt, fidem ediscere, ct

Swpsi;

xaTriJccjSrjo^ctv.
fcETci

nosse quod divino beneficio digni habiii suni.
t6 ScirrTio-fta

ovS". 'Otc Sei

ToOf y(aT«'opi£vouf

CLII.

Quod oporlet eos
iiiuiigi

qui

baptizantur,

XpitaBy.t y^piauart £7roupavt(ji, zai ftCTO^^ouf ecvac Trjf
fiao^c^etaf

pnsl baptisma

superocclcsli chrismate, el regiii

tou XpioroO [tou 0£ou].

Chrisii pariieipes essc.

pr/
ti
fjifi

.

Oti oO Set ta TEffo^apaxoo^Tij aprov npoafipctv,

CLIIL

— 49. —
;

Qiiod non oportet in quadragesima

£v
.

aa^Sotxu xat xuptaxrj fzovov.
Ort ou Sei ev xtaaapaxoaxi
Tjj

panem
uo^Teoa e€SofcaSc
in

offerre, nisi 0.

sabbato et dominica lanlum.
in

pvS

CUV.
ct

Quod non oporlet

quadragesima,

T)iv jrSjzjTTriv ).u£iv,

xat oXrjv njv TKToapaxoo^Tr/j aTipuiTrjv

ullimx seplimanDC quinta

feria, jejuniura solvero,
:

tccv ai^ia Sif 7r«Tav
{rjpoyayoOvTaf.

tstok^ azOTTrvv [aOTvjv]

vrjoTsOetv

toiam quadragesiinam non venerari

sed oportet

tulam quadragesimani jcjuiiarc aridis vescentes.
e"v

pvt

.

Ort oO Sif

Tiaoapa/oo^T^ f/i-prOpuv y£v:'6)ta

CLV.

— 51.

Quod non oportet

in quadragesiiua

PA1B..I,.

LXVII.

3

.

.

1S
r.iTi).«r;,

DIONYSILS EXICUUS. kMJ rCv
ayi-av

76

Mpripoiv
'-<.!.'<.

u'jda-j

[pviaa,-]

A

woterv /w TJi; cuSSuToi;
,

y.-A Iv T(kri
t:

xvptlrwtl?.

marlyrum nalalilia celebrare, scd saiKianyiii ™M-iyrum coiiiiiieiiKiraiioiicni facere iii sabbalii el JotiiinrciBi

11

.^^;

C-ifJ.iJ
"/^'iro.ii

pv«-'.

'Oti oi 8:1 Hi rtor5«ijJBSt)arr!''^fco{(|:^

CLYI.

."55.

(Jfloa iioB

opoTtei in qiiadi'age^8

iwtTi^.riv.

napfiaS vel mUalitia celebrare.
siV
-/x^^i^J;
frtfriioir
(ti:tpy'i-jt.i-

Bvf
V0'jf,

.

'Oti eu 8sf JfpeoTiavbvf
(5«X).i?i(v

XDLVH.

— 55.

Qiioa

tiofi

Oiportel Cbrislianos
vel satiare,

ad

«

ipyjloBlxi

,

«"/>«

^ttffVViV

^

irapfias veftieiHes tripiidiare

Sed casie
'"^

«j5tl7T«V,

Wf

TrpJTrrt /ptffTtKVOlf

coenare vel prandere, sicut decel 'ChrhtiaiiOs.

pvr)'. "^Oti oSl

^et fef «Tt'/!OLrf fi-xlr^pc/.oi; rva;vi6>f,it;
-[O^i

GLVHf.

— 54.

Qiiod HoYi oportet sacel-flotfts^aul

fleeopstv £v

yauot;,"S Scirrvoir, «a)k fffo

'ei&ipy^sir^Ui

'cterioo^ Spectaculi» alvpii

contemplhn

in naptiis vcl

conviviis, si?d :intet{tiara thynielici higi-edianiur, cOs
surgerfe et discedcre.

CLfit.
«rvftTTOfftK trriTe5(eiV,


S8.

Quod hoh

oportel sacferdotes^aut c!6-

a»' oOSf

>tttVo\>f

ricJos, -sed 'heqiife

Itilcos, fcx

symbolis convivia celd-

brare.

iTrtffzoirou

pX- "OTt o<> '^ti KfhcS-jxipbii; vph etVt^^i */.t '*iSi(crrB«i £V
ir).ii^

rfi;

tha^ov

'tov

^

"CLX.

B6. <Jnod

non

opoi-let presliyteros aute

tw
jitfi

jJiJMKTt* K/Xtt
ifcisiftdtXo!»)

•ingressiim eprscopi, ingredi et sedcre In sa(!rario, sed

ftsT« TbO ETTlijxSWti» 'efifJfAte,
cc7T6S)7;xot

*i

^

cilm episcopo iiigredi, nisi forte iiifirmiiate duiinea~tiJr

iff (nroTr^.
o'j

vel

pe'rfc'gfe

profeclus

sil episCopiis.

e|«. 'Oti

Set

'eSi

^(«ft^ %i5>|l*ii<tf

>«(

'ev 't(?7?
,

)^/5t<'C

CLXl.
qiii

— 57.

Quod non

oporlfet ih 'VicFs e1 regio-

XKOio^TKO^^at I/Ttc/OTTOUJ, k)0.« 7r£f)(o6iyT«b
riSri

TO'JC f^ev Tdt

nibus episcopos constilui, sed curatores, eos aiiiein

TT/iSxVtTKiTTWsVrar, IfinSiV TrfJKTTUV
t^oO
ptijJrv

5V£U

yuWf/Dj

antehsc cohstituti

fueriiht, nibil
:

agere sine coiipresbvte-

Tou entaxoiTOU
Tro£(T6uT£pou;
«rXOTTOU.

Iv

t^

iro)!st'

ojottVTs)? Ss «at TO^J;
'/iituf/j);

^seitsu episcopi civitatis

siniililer aiiteni et

iTpi.Txtn «v£u rijf

toO

erti-

ros, nihil agere sine

consensu episcopi.

f^S'. 'oft

6u Sji
fl

eSi

tofr boteif izpoiTfopas

y{te&9Ai

CLXII.

— —

58. Quoil

non oporlet
atit

m

domibus Deri

TuCii

e7ri(r-/ojro)V

TzptixSvzspoiv.

oblationes ab episcopis

presbyteris.

e^y'. "Grt ou Sei (3iMTtX0'Jf iJuXfto-Jf J.sytirflut
iy.x\n(Tlu ouSi azavov((TT« /BtfiAia, «X).i fto-j«

h

vn

CLXIII.

."

9.

Quod non opbrietprivatos palrhos
canoiiicos,sed so-

'•/W(J»(x«

in ecelesia lcgere, aut libros^nnn

T^f 7ra).K(aj xai
.

y.K(v»),-

Sta5«znf.
Tii,-

loscanonicos.Veteris et Novi Teslamenti.
»ia).«(aj

'Oo^K Set jSiSXta avayrvuo-zeffflai
«'.

iiaOn-'C
.

Hoec aiitem
li
:

suiit
2''

qa:e lcgi opohelVetcris Testamen-

xni'

rijtdi; /ooftov.
S'.

p'.

"E§o3o; £? i.ly\n:TO\j' y

Ae-jt-

Genesis,

Esodus, id est.exiias e« ./Egypto;

Ttxov.
5^.
t'.

'Aft9uoi.

e'.

A£UT6fov6,atov. ^'. 'iDoou
EaSijfJ. 0'.
tx'.

Naui). xat ^'.

5''

Levilicuin, 4° Nuineri, 5"

Deuteronomium,

G"^

Jesu
1

KpiTa.1,

TouS-

»'.

B«ot).£twv

«'

Nave, ""Judices, Roth, 8' Ilester, 9° Rt^norum
II,

et

Bafft^Etwv

y
«'

xat

5.

Uapal.ttniu.ivu.

u

zai

/3',

10"

Regnorum
I

III

et IV,

11° Paralipomenon

1

et

efi*.

'EoSpif

'x«t

p.

ly'. lJi6).of if^aXfxoiv
'E:<x>u'o-ttt!J-r/if.
'TTfJoiyiJTat.
i;-'.

pv,

tS'. Ilaf)-

II,

12' Esdr.-c

et

U, 13' liber Psalmorum CL,

WfttatSoXoitJWoc.^le'.
T(<iv. i?'.
'itiiS.

^AiT^a'it(TiJiu-

oj'

AwSe-za
9/J:Svo(

t9. 'ilo-^iaf. x'. lexa'.

proverbia SalomOnis, 15' Ecclesiastes, 16" Cantiea canticoruiii, 17° Job , 18" duodecim Prophclx,
19* Esaias, 20° Jeremiaset Baruch, lameniaiionei el
epistole, 24° Ezechiel, 22" Uaniel. Novi

psfjiiiS

-XM Bapo-J;^,

XKt

E7r((TTo).ci.i.

'le^ez-riX.

zo'. liavtYJX.

Si TYJb rafjv; S(a5r)-/»;

Taura" EiayyeX^w
Aoi/zczv,

autem Tc-

Tis-aapa,

xcJTii Ai'«T9(«rov, xect^ti Al(ifXOv,"xx'^#a

stamenti ha;c duin Joannem
licae

:

Evangelia qualuor, secundum Mal-

•zaT(» 'ItJKvvuv. Up'j%-t;

unoirziXrxtv, 'ETttirzalai >?«5o).(za(

thajum, secundum Marcum, secunduin Lucam, «ecun;

f7rT«, 0"JT(J?' 'laztiiSou ftia, IlETr.ou Suo, 'loiavvou Tpzl;,

Actus apostolorum; Epistols eatho1
,

'ijuSa fit«. 'ETrtOToXat naO)ou Sty.uTsacrupt;'
fiaiouj ftia, Ttpo; KopfjOiov; Suo,
TToof 'Ef eoiouf
;tii«,

tzc'.; 'Poj-

scptem, videlicet Jacobi
;

Petri 2, Joann s 3,
:

7rf>6f

ra).aT«,-

ftia.

Judae 1

Epislolx Pauliqoaluordeclm
1
,

a<l

Romanos

jr/;6f *iXi7rjr>iffiouf fii«, 7i/i6f itoloo--'D

l,ad Corinlliios 2, ad Galatas
Philippenses
1,

ad Epbesios l, ad
ad Thessalonicen-

c

iff

f/ia,

7rf)6f

eeToaXovczeif
Suo,
iTf)6;

S-Jo

,

Trpo; 'ESpai.o-Ji

ad Colossenses

1,

^ifx, TTpa; 0ffi69eov
f

tiTOv

fii«, 7T/i6f *().()(xiv«

ses 2, ad Hebrscos 1, ad Timotbeuin 2, ad

Tiium

1,'

1«.

ad Philemonera una.

CONCILII CONSTANTINGPOLITANI (ECUMENICI IL
CANONES
fi^S, Mfl

VII (an.Chr. 381).

«SeTero^Sat

tr,v

jrto-Ttv

«'iiv

•icaxiptjr»

twv

CLXIV.

1. "^'on

vioiandam esSe
et octo, qui in

fidehi P.ilrum

TS(«xoot(Ov Siza x«i
cuv,-)S6vTti)V
xia'jrrj«t

ozrt.'"

twv

ev ^'i>?at7.

TiSf

Bi6jvi«f

treeentorum deceni

Nicxa Biiliyni»

oXka

ftcVEiv Ex£i<JDv

xuotav, xai ccJaBtuiaEj-joftiavttiv,

convenerunt. Sed manereeam firm.im, el aii^ubeinalizari

itaaav «tpia^cJ, xai eiStzaifTiiv t«ov

oinneni ba;resitn, eispciialiter Euiioiiiiaiioniiii,

clt«uv 'AvoftStftiv, K«i'T)iv Twv 'KpttUMli-j. e'iTouv EiiSo^ia-

-sivc

Anomocoruni.el Arianorom.sive Eudo.^iiaiio.uin

,,

.

,

77
v^<v, xai

CODEX C.ANOiNUM INIVERS^E CCCLESIJ:
rrW Tw'j 'llfJiajojiBvwj, iiTouv nv:vpiaTO(i(ixwv,

Tj
feivc

A

ct

Scnii.iri.inorum,

Pncuuuloni^idioiuiii,

fil

x«(

Tijv

Twv MaCEWtavwv, xai

t,;v

twv
'

Ma/)z£).).i«viv,

Sabciliaiioiuiii.ct MarcelUaiioruiii, (iriioliuiaiiorum,
cl .\pollinarislaruiii.

Kai Triv Twv *wT£(viavwv,

xu.1 T/iv

twv

h.jcoWi-iu pia-zCfj .

f

5s

ToCr,-

uTTf^

3toix>)<T()( £ff.(7xvrrou>,

Taif

yT!f!)/s'i5'.f

CLXV.

2.

Qiii

suiit

syper (Jiocccsim cpiscopi

.iitxWi««c fHJiTru'v«i,^i>)5t(r-jy^ss,(» x«f «xXifiTiaf «^-W

xaTa Toif

xavova,-, tov /liv ^lXeiavSpeiaf srrifrxorov,
fxovov
oix'-vof(£ty

ad Ecclesias cxlra suos lcrtiiiiios siias nc accedant, ncquc confiindaiil Ecclcsias scd secunduni canones,
:

iv AiyOjiTt.)

toO,-

§£

Tyjf

av«To),flf

Alexandriai quidciii cpiscopus,
tantiiin adiiiiiiislret. Oriciitis

qiia;

sunt in ./Egypto
cpiscopi Orieii-

tTTiiTxoTrou;, T/iv «vKTo).)iv

//ovov Sioixiiy, 9.uXKTTOft£v6jy
Tfl

autiiiii

Twv

tv

TO(V x«v6(T£ Toif
«zxXjrjeria*
T(x

x^TK Ktx«i«v p^EcrCti^wv
ToOf t,%
T)jv

'Av-

tem

spluiii guberiiciit

:

scrvatis priviicgiis, qii;c

An-

Twxtiuv

;;^i

'Atrtaviis

5iot»i(i£(iif

tiochenx Ecclcsix Nicsenjs canonibus tributa
Asiana; dioeccscos epis(;opi, Asiaiiani

suiit. JElt

.iTrKTxoTrouf,

xaT«

'A(7i«vrlv
T)ij

ftivov oizovofi-(v"
>i()va'

dioecesiin lauej»

xai

Toi,-

T)j,-

novTixflf,
Tii

xi
T^,-

iiovTtxflf

xai

tum

guiierncnt.

Nec

iipn

ct

Ponticx diueceseos

Touf

T«f

epaxtx)]»,

,e/jxy,tx))f

f«ovov

atxovoeTTtCai-

tantuni
Tliracije

qu;c

ad

Ponlicain dia;ccsim periinenl,
in

^

ftefv («xXriToy,- ^i £'-K7X(j;rouf
lactt

u.jre.o Stoixiifl-iv, jxij

qux sunt

Thracia gubcrncDt.
diceccsiiii,

Non

vocati

£711 ;i^i(foTov(a

n

Ttg-t» «)j,«tj oixovofiiat» Urj,nuiu.<:jrefii

autem episcopi super

non acccdant prop-

Ttzaif. *uX(»TToy«ivou Zi toO 7r/Joy€7p/ftti£vou
Stoizr;(r£6>v
xa»(jvo,,

^r^v

,£j5)3).ov (if

t« xa6'

izt<(7T)iv

£;r«y5,^v .^i.t.-

B"^'' ordinalioncni, vcl alias dispeiisalioncs lacieiidas. Scrvato aulein suprascripto de dioecesibus canone,
.m.anilcsluin

Xi«v

)j

Tiif .«iTa/>x'*f Tvv,6Sof

Sfoixji;;^» j^(«t,«

estquod caquaiad unaiiiquanique provin-

.xaia toftTf«sv«.

T«f

Ss ev Toff

§a.fif^a;.^y.ol{ fOvetrtv Toii

ciam perliiient.synodiis provinciai adniinislrel.secuiica qux in Nicxa delinila sunt. Ecclesias auiem Deiquxsunt iiibarbaricisgenlibus, gubernari oportijt secundum eaiii qu;c obtinuit Patrum consuetudinem. CLXVI. 3. Constantinopolitana; civilatis epi-

eiay i-xMr.aixs, .oiy.owjniaBfd xpn xari

T)iv

x/)aT»i(7c<-

dum

,

pK-

Tfiy jisv.xoi KMVffTavTtyou^o^xetjf leTttffxojtov

sX''y

?r,oe(7'er«

T«f Tipif [iitu tov T^f
'Poj/i»iv.

'C^ifHjf ijriazowov

scopus liabeat privilegia hpnoris post

Romanum

epi-

Sti t6 eivat «vT)iv vi«v
/j??'.

n-pi Mali/iou ToO /'jvtzoO, z«i

Tflf

/«t' auTOJ
ft)iT,8 ,jrajj'

scopum, eo quod sit ipsa nova Roma. CLXVII. i. De Maximo Cyiiico, U ejus inordi-

(XTa^iaf Tiif iv KwvtrTavTivojTroiet 7evo.t4iy.1f ,(i(7Te
Mie^tftov sTritrxoTCtiv
)j

"^'3 coiistitulioiic, quoc Conslaiitinopoli
Placuil .Maximuin iicque

facla est.

^evifffiai

n £(»,«£ /*))xe,Touf

episcopuu) fuisse.autesse,
in

^uTou x"/>oT0VD6;VTaf
,twv xai Twv Tzspi
_«zu/:(jflivT!ov.
pl-n'.

iv o:(j)S)ijT5T£ |3«ef*w !(Xr)/)ou, TToiv-

ncc qui ab eo ordinati sunt

qupcunque gradu
sunl infirmalis.

cleri,

«'Jtc.v

x«i twv

TTa.p"

«utou yevo/iivojv

omnibus

iis

qua; ab

illo facta

C
CLXVIII.
Touf
ftia»

nipi ToO Toftou tSv SuTtz(i5v xatTouf i» 'AvTto6(ioXoyou»Taf jraT/sof xat

5.

Quod ad tomum
et
Filii

attinet

Occiden-

j^sia «jre5e|(ifii9a

talium, etiam eos suscipimus qui Aiitiochix
confilentur Patris
et

unam

vtou x«i «yiau.iryc-iijaTOf Otimya,

Spiritus

sancli dei-

tatem.
piB' .
EjrftSfl
•/-«t

!ro).).oi

T)jv

sjtxlDciatTTtzDV

euT«?iav

CLXIX.

6.

Quoniam

niulti,

ecclesiasticum ordi-

ffuy^^ist»

Kv«T.^ejr£tv ^ou).6/*evot [jretf w/ievot], fii.ix'
Ttvtif

nem

conlundere et everlere volenles, odiose ct ca-

^fiui

x«t (7u/.o^avTtzuf «t'Ti«f

xaT(i

Tw»

otxovo-

Itjmniose adversus episcopos orlhodqxos qui Ecclesias adniinisliaiit,
nibil aliud

fio.'vT(.)v.Ta,-

^r.Anai»; 666()5o5wv ijrta-zoVcov
>j

o-juTr/tio-u7ro),ri-

accusaliones qtiasdam conringiinl,

ffouijtv,

oJoiv eTe,ocv

^/.«iyetv Tt/f

twv

iijjisov

conaules

quam

ul sacerdotuni

bonam

cxi-

•^etf , ;t«i.T2f «x'-'» '.""' e''/!)iJ£u6yTi»v ),«iiv xaTaorxeuti^etv

slimaLioneni conlainiiienl, et tuumllus populorum in

en^txst^(»OvTSf

Tijurou Iv^Xi» r.^ta^v

[

(u//t7£

]

Ta,ft.yi,a:

pace degcnuum cxcitent
syiiodo

:

hac de causa placuilsancla!

ouv6o« Twv
,<r/ojr',)v, ftfl

K(av(7T«-jTivoujr6X;t (7uvor<K/AovTwv

ijri-

episcoponim, qui Constaiitinopoli convene-

«•<£?£ r«(7Tt.jf

5rco(7(£50«t Touf .zaT^jyofouf,
Ttif
)t«T)]-/ofiaf

runt, absque aliqua disquisilione accusatoies
PliUi, licc

non adiieqiie

/nee

jtao-(v

ijrtT/jijretv [ijrtTfin-c.Sat]

oninibus permiltcre adversus eos qui Ecaccusationes
si qiiis

.)rattt<r6ai.

x«T(i

tw»

oizovo.u.ovv-G^v,T<if

ii}x).)!0-i<jf,,f()!5i

p

clesias adniinistrant

iiistiliiere,

urjv jrav^Kf (iiroxieistv

a)X

ti /iiv

Ttf oi-^eiav

Tnct f*ia-

lamen oinnes excludeie. Sed
lam, id
csl, privalaiu

propiiani querc-

^tv,
'.-(u

ToOT^eoTtv,

iStcoTizriv

[wyouv xy^n.iAKTf/jiv] irayayot
ij

adversus cpiscopuiii nioveril

ijrti7x6-(.), (jf

ji),;o-j£/Tr]6eif,

a).),o

Tt.jra/ji t6 Si-

ulpote circuiuvenlus defraudatusve ab eo, aut injuria
aliqua ab ipso alTectus
;

,iatov jrap'«u-roO jr£jrov6'Jf, f7tTwv,TQio,uT.o»<!;Kfuyo/jt^v
jtr,

in

ejusiiiodi accusalioiiibua

i4£Taie76ai,

/jiviTc

jt/i6(T(rtjro».

Tou,xo(i)iyqp()u

[•^p-

ncc persona" accusatoris, ncc

rcligin inqiiircnda

esU

yopoufiivou], .uIte t^v

6f.i](7X£io:v.

Xpn

yct/)

jravTt

Tpoma,

Oportel cniin oinnibus niodis cpiscopi conscientiani
liberaiii csse,

To TS ffuvstSof ToO
«O(X-t(70at
Tuy/_(iv£tv.
,

£— to"z6jrou

ij

i).e*J6i&ov

ec^at,//at Tov
3</«i!.j»

el

eum

qui se

injiiiia
jiis

affecium dicct,
cnusequi. Si

/iyovTa, o'«f

6or,(fx;taf ,, T!"»
et)j

ciijuscuuqiie religionis fuer^l,

suiiiii

Ei

3i ix/).)i(7i«ffT|x6v

to

,

Ejrtfe/jo.nevov

autem ecclesiasiipum
sonas

fuerit

ciinien

quod episcopo

cyxX/ttia. xuK ZT^iaxinto, zixc, 6.3zt.ii(i?,eo6«t

xf-n

twv

•/ar-

inteni|ilur, lujic 3e!U.imare
:

oporte^acQusalorum per-

uy

'.ouvT'jv

-a Tzpiauna
xari

'

tya jr^wTO» /iiv
6/j6ot)'J^<i>v

uipSTaol;

utprimum

quideni brcreticis noii liceat orthoecLlesiasticis accusare. ll.c-

ftn e^fl xuzrr/opia;

tiuv

intay.OTzu-j vTzip

doxos cpiscopos de rebus

ixx:naiua-:ixuiv
leyo.iiiv, Ti'.;

jrfayjiciTtJV
TTii.Aai

jtpier(76a<.

A!f;£Ttxo'Jf

ii

rciicos aiiiem lUciiiius cps qui oiiin ab Ecclesia abdicaii
suiii, ct
qiii

riif i'//).);o'i«f

'nzmnp-jyjliv: /;

jipiiica

a.j^^bJs.anaUiematiwti;

,

:

'9
7«; ToOf ixtxa.

DIONYSIUS EXIGUUS.
TuZrx OyVjuwv «vx^tii-xrtaBhzct;7r,T)

£0
aiileni,

r/>i,-

A

prxter hos
(ileri

etqui se sanam quidem (lilem pro-

«« TOJTOtf , xai Tovf

TTtaTiv fitv Tijv Oyiii TTocffrotoj-

(tivouj 0f/o>o7crv,i7roiTx>jo-avT«f [a7ro(rxta9svTar] Ss x«i

simulanl, scgrcgaverunt aulem scse, et adversus canonicos noslros episcopos congregalionem faciunl.

«vT!i7uv«7ovTar |«vTi(7uva7«76vTaf] Toff zavovixoff
«rrto-zoTrotf.
_ zai 'ETTEtTa Si .._ sT Ttvsf

ijfifv

Deinde vero ctiam

si

qui ab Ecclesia ob alinuas cauvel

twv

«fto

^.

Ttf

£xx5l>j

sas anle condeninali, et ejecti,

excommunicali
ne hisqui»
qui accu-

<7t«; tTrf «iriatf Ttai TrpoxaTEyvoxrfiEvot eTsv x«i

«rroSE-

fucrinl, sive cleriti, sive laici ordinis sint,

Oriftivo',

;3

<ixotv(uv>iTOi, ctT£ «rro ZAiif ou, liTt «rro )la:xoO

dem

liceat

accusare episcopum, priusquam de proprio
ii

Toy/iaTOf
irfiv

,

anSi TOUTOtf e^scvae zaTJiyopsiv cVto-xoTrou,
r'-/x),Tiua
Oirci

crimine salisfecerint. Similiter aulem et
sati sunt,

«V

To otzEiov

irpixepov

«TroSuiruvTat.

ne prius ad episcopi aliorumve

clcricoriiin
sibi

•Ouottjf 5t xxi ToOf
;«?

xaTiiyoptav jrpo^aSovO^trj ovTaf
etf

nccusationem adniiltantur,

quamsc objeclorum
Si

npoTspov

titui

osxTOuf

EiriaxoTrou yaTriyopici.v «

criminum iusontes ostenderint.
nati vel

vero noiinulli nec

«Ttfuv x^uptzuv,
Ttav

Trf iv

av «Siaou; eauTouf twv i-KK/Bi
/nsv

hxrelici nec excommunicati fuerint, nec prius dain-

«urorf a7ro5et;«ffiv lyxijiyaTdv. Et

Tot

Ttv£f

arquorum criininum

accusati, dicant aulein

fi»)T£ «tjoertxoe, fiijTJ «xoivtlivuTot Etev,

pijTE x«Te-/v(j<7ft5',

sc liabere aliquam ecclesiasticam adversus cpisco-

>ot

Yi

irpoy.uTiiyopi}aivoi

im
ij

ri<Ti Tr^ijftueW/iao-t

^iyoev

pum

accusationem

:

hos jubet sancta synodus priillius

Si ex^tiv Ttvi exx>))a-ta(7Ttxi)v

xaTi Tou

Errto-xoTrou xaT>?ftEv

g

miiim

quidem apud omnes

provinciac cpiscopos

fopiav TouTouf x£>euei

ayia CTuvoSof TrpwTov
errtt^xoTTwv

inl

instituere accusationes et

apud eos crimina rco epi-

Twv

Tti;

£irapx'«." rravTuv
err'

iviaranQxi T«f

scopo objccta probare et arguere. Si vero acciderit
provinciales ad correctionem illorum criminum non
sufficcre, lunc

y.ecTtr/opia;, xai

«utwv

6>£yj^eiv

t« Eyx^ijfidTa toO

fv

aiTiatf Tio-iv t7rt(7xo;roj.

Et Se <rj[i@airi «3uvarS<7at

accedant ad niajorem synodum epidiccceseos, qui hac de causa convo-

Tojf iizapyjiiTat

Trfof

3to'fi9(jo-tv

tuv

sniy£pou.ivo>v
fieijovt

scoporum

illius

iyxXnixaTMv tS> eTrt^xiira, tot£ auTouf Ttpa-nivai
(7uvo'5(j

cati fuerint,

nec prius accusalionem instituant,

quam

Twv

T))f Stotxuo-eejf ETrio-xoTrtuv txeiviif, Orrifj Tflf
ft>j

scriplo pari periculo se subjiciaiit, siquidem

actorum

«ttTtaf TauT/)f ffuyxa^.ouftivwv, xai

TrfiwTov [rrpoTEf/ovl

serie in accusatione episcopi calumiiiose egisse in-

iviaTatrOai Tr,v xaTwyofjtav, irptv
t<rov

fi

iyypufu; «uTouf t'v
xtvSuvov,

venientur. Si quis autem sprelis his, quce, ut prius

«uroif
ev Tjj

UTrort.oiiQo^^aSat

[ETriTifi^^o^affSat]
[e^eTtto^it]

declaratiim csl, statuta sunl, ausus fuerii vel iinpcraloris aures obtundere,

irireo

twv TzpayaaTuv T«5et

o^uxoy^v-

vel soeculariuni magistrapertiir-

ToOvTif 'tov ««Tijyopouftevov emam-KOv ileyyOuev. Et Ss
Ttf 'x«Taypov)jff«f Twv x«T« T« 7rf)oS»)X(k)6£vT« SsSoy/iivwv,
TO^ftiiceiev
ri

tuum

iribunalia

,

vel

synodum oecumenicara

bare, contemplis omnibus dioeceseos episcopis, bic

^ao^t^txaf

[jSaatitxoff ]

6vo;^).£fv
ri

«zoaf

omnino ad accusationem non

est adniittcndus, utpolfl

[axoaff],

ri

xo(T;/tx'Jv

apxovTr^v SixaTvnpia,
,

otxiu^j-

q

qui canonibus iiijuriam infert, et ordincm ecclesia-

vixuv (TuvoSov
Sioixriata!

TapaatTiiv
,

TrKVT«f

(XTifiiio-^f

Touf

tH;
tl;

Sticum evcrlil.

67rtffxo7rouf
f()l

tov
,

toioOtov to

Kapi.rav

xarriyopiav

etvat SexTov

tif x^fiufipto-avTa
Tij

TOJ; xavovaf , x«i
Tji fieptot

Triv £xz).uo-tz(7Tizi)v >uft7,v«ft-vov

euT«?i«v.

p6. Touf 7rp(7-teeuivouf

op%Soila w.i

CLXX.
parli
tiniiis

Twv

^(«''oftevtuv «Tro

«tptTixwv, 8f;^o,(xe9« x«tc<

Triv u.toftiv

Eos qui ex hscrelicis recta; fiJei et eorum qui salvantur, adhxrerc cnpiunt, admit7.

TETayftev/.v axo)ou9tav x«i avvri^-iav'

Afeiavovf

xwi
).i-

serundum subjecium urdinein
et

ct consuctudi-

Max^Sovtavouf

itai

laSfioTtavouf xai NEtuaTtavouf , to jf

nem. Arianos qiiidcm
ct

Macedonianos, et Sabbulia-

yovTot; eauTo'jf x«0«po'jf x«i aptarepoyi [uciaTO-j;]. /«i

nos, et Novatianos qui se puros et sinistros vocant,

TOjf Teffo^apto^x^tSexaTiTKf efTouv
xite

[rj^/ouv]

T£Tp«SiT«,-,
x«i

Quartodecimanos sive Quatcrnarios,

et Apolliiia-

'ATroWivaptdTolf

5e;jofu9«

St5ovT«f )t6E))ouf
ftrj

ristas recipinius,

dantes qiiidem libellos el

omnem
sancta
si-

BV«9£fia:i^ovT«f Tratrav «tpefftv,
>i

r^povovaav w; ypovef x«i

haeresim exsecrantes, quoe non conveniat

cum

«yia t»0 ©£ou xa9o>tX)i xai

(i7ro(TTo)tX)i ixx^Tjo-ta'

Dei calholica et apostolica Ecclesia

;

rt signatos

ffyp«yi?^Ofievovf r^TOt j^ptOftivouf 7rpwTOV
Tcl

tw «yiw

ftupM,

ve unctos primum sacro uiigueiito, el fionlcm, el
oculos, et nares, et os, et aures
:
:

Te (lircoTrov xai TO')f 6p9«)fiouf

xai TKf piv«f x«i to

et eos signantes,
sancti.

(TTOfta xat
«

TR

t»Ta'

y.ai

afpayOlovTe; «uTOUf , iiyoftev, «v dicimus
ftiv TOt

Signaculum doni Spirilus
qiii

Eunomia:

Sypayif Siapeu; 7rv£uft«T0f «yiou.l Euvoutavouf

nos autem,

una

iinmersii)iie baptizantur

ilem

T.uf

E'f fti«v xara^iuo-tv ^arrTi^oftivouf, x«t MovTavio-Tcif

Montanistas qui bic appellantur Pluyges, et Sabellianos qui
et
aiia

TOUf tvT«u6« Xtyoftivouf *puy«f, x«t S«?£»iavouf Touf
u'07raT0ptav StSao^zovT^f [So^ti^ovTKf
jjaXtTni TrotoOvTaf
],

eumdem

esse Patrem et Filium opinantur,
:

xai eTcpa

Ttv«

quoedam indigna faciunt

aliasque

x«i tu; «X)af Tzuaa; alpiaet; |tou?
eto^iv

ha:reses (quoniam hic niulti sunt hxretici, et
qiii

omnes maxhne

OA).ouf 7r<ivTaf «tpETtxouf] (eTrttZri 7ro).>oi

£'vTau^«,

cx Galalarum rcgioiie veniunl) quicnnqiie ex his

HakiaTa

oi «rro

Tn; r«)«Tiiv yjapa;

epyJi\i.ivoi ](5pu(jft£-

rectaj fidei adscribi volunt, velut

Gracos adniitlimus

vot]) 7rivT«f

Toiif

knccj-uv Oi)ovTaf

7rpo(7Tt9£oO«t

Tji

ac priino quidem die eos cbristianos designamus, altero catecliumenos, deinde tcrtio die adjnrainus eos,
tcr siniul in faciein eoruiii
slc

openSo^iK.fJ.-^EXX^iv^f 5£x6fi£9«, x«i Tflv TrptkiTnv )jftip«v

TrotoOfuv auTO'Jf XptflTtzvoJf, T)iv 5i SeuTipav xaT)ixouM-ivouf, EtTa T^ TpiT)) £5o/>xifo'i£v

et aures insnlflando. Et

«'JTouf

fiETii

Tou

ift-

iiislituimus et

crudimus eos, damusque operain,
in

fjauv TpiTov

£'f

t6 rrpoaunov xai el;
,

To. (IiTa'

xat

o"T«f

ut loiigo

tcmpore
:

Ect lesia vcrscnlur, el audianl

x«T»/(o0fi6v «uTouf
«Jr.ffiov,

zai 7:oio0fi£v

y^pf)vtV,eiv e!(

Tnv ex-

Scripluras

cl luiic eos bapiizamus.

xai

«xpootff9«i

tuv ypafCiv, x«i tote «UTOJf p«;rTi?ouEv.

81

CODEX CANONUM IMVEnS.C

KCCI.E^f.E.

SJ

CONCILII EPHESIINI (ECIJMENICI
CANONES VHI.
/>(«'.

III

(an. Chr.

431)

Ei Tif

[tinpiniiXiToi rii; lirctp^iaf «irooraTiiffvvoSou, jrooffEOsTo

A

CLXXI.

1.

Si quis metropolilanus proviiifiaB a
derectioiiis

aa( rn; «yiaf xai oixouumx:S»
rii;
ta.

Tw

sancia et aecuinenica syiiodo (lcsciscens,

OLjtoaTaaiaf

(T\iiiiSpia,

v fiETa toCto »rfoo'T£6£iri, n

conscssui adhxsit, vel poslea adliaiscrit, vel cuin Colestio sensil aut senserit
:

Kt^cJTiou eyf ovutrtv n

<fi>ovnaoi'

ouTOf xaTa twv

Tiif

is

adversus provinci;e pr»-

inap/ja; apxovTuv xui «TtiaxoTfwv

SiaTrfOTTlffflai Tt

ouSafibi; Suvarai, rrafnif exx).)jffja(rTcxiif xoiveovia; svTEii-

6sv

iQSrj

uTTO

Tnf (7uvo5ou szStS^nuevof xai avsvsoyijro;
xai auTOtf TOif T^f e7ta_o;^iaf £Triay.moi;
ft))Tj007ro).iTatf,

omnino agere polcst, omiii ecclcsiastica communione abliinc jam a syiiodo seclusus, et ad nulliim excrcendum niuiius oriiciumque
sides et cpiscopos
niliil

iiitipj^uv'

uWa

idoneiis existens.

Sed

et ipsis provincix episcopis, ei

xai TOtf Trif t?

TOff

tk

TJif

of6o5o|iaf

finitimis metropolitanis

orthodoxam fidem

profilenti-

fjoovouo-cv uTroxetffSat
ijrtcrxojrTif exS^ijSiivai,

tif

TO^TtovTT), x«t Tou paStiou TJif

bus,

omnino

subjicietur, et de cpiseopatus

gradu de-

jicietur.

po6'. Et Ss Tivtf lirapj^twTat iTris-xoirot «Tre^.ei^iSrKTav
Tflf

CLXXII.

—2.

Si qui proviiiciales episcopi sancla:
et

oyiaf o^uvoSou

,

xai

T>i
ij

ajroiT«o-ia TrpoaETeSrjTav,

fi

synodo non interruerunl,
Nestorii deposilioni

dereclioiiis conscssui

npo<Txt9riviu iretjsaSetcv,

xai uiroypai^avTef [uTroirTfecna\aSpoaii<Tci.v
TretvTU

adbseserunt vcl adhxrere studuerunt, vcl posiquani

^mt;]
To
Tiif

xn Neo-Tootou
«rroTTaaiaf

m.6oi.tpi<r£i

npo;

subseripscrunt
ii

,

ad defectionis
estsanct;i;

(7uve'5fiov,

TouTouf

x«t« 16

B

consessuin relapsi sunt,

oninino,utvisum
alieni, et

So^av
xai

Tjj

K^ia oMvoow, a)loxpio\j; eivat xn; tepwo-uvuf,

synodo, sint a sacerdotio

gradu excidant.

Toii

pa6/xQu exTrirrTOVTaf [«TrorriTrTOVTaf ].
sv

poy. Et 3e TtvEf xai tw»
pixuv
,

exaorij jroiet

ij

X^Pf
rijf

"'""
tEow-

CLXXIII.

5. Si qui

antem

clerici in quaciiiiquc
iis

uiro Neo^Toptou xat xSiv otjv
,

«utm ovtwv

civitate vel rcgione

sub Nestorio et

qui suul

cum
rcci-

av-jv; ixu^KiBjKTo-j

Sii to cpScjf

yoov-tv, eStxaiwiraittv

eo, sacerdotio depulsi sunl co

quod reclc
qiii

scntianl,

xai TouTOuf TOv

i'3iov

«TroiaSetv pyflftov xotvwf Se TOvf
oixou^Evtxjj otjvoSw cuixyoovoCvTKf

xquum
piani.

censuinius, ut

ii

quoque suuni gradum
clericis

rn

ojofloSiiSu

x«i

rfj

Comniuniier auteni oninibus,

cuin ortlio,

)Chipixo\i;,

xE>euopEv Totf «Troo-TaTrlo-aatv ^ «yto-Taftevoif

^o\3l et universali

synodo consentiuiit

jube-

«jrtffxoTrocf , fjinS' oX<a; u7rox6rcr6at xaTct finSeva Toojrov.

mus,

iis

qui defeceruiU vel deliciunt episcopis nullu

foS'. Ei 5i Ttvs; «-oo^TaTijffativ
liiiatuzv

twv

rd.npty.uv, xaiTo).15

modo subjici. CLXXIV.

i.

Si qiii
,

autem

clorici

desciveruni,

i XKT iSiav
,

rt

Srjfioo^ia

Ta Neo^TOpiou

t« KcXeo-

et ausi sunt vel privatim

vel publice

cum

Neslorio

Tiou fpovHiTxi

xat TOuTOUf elvat xa6i)/)»ft6vouf , ujro Tiif

vel Celestio sentire, eos

quoque a sacra synodo dt>
est.

oyiaf (TuvoSou SeStx«i(UT«i.
/»oe'. '0(70t

posilos esse

xquum visum

Se

Ejri
ri

«Tojrotf jrpa^eo-t x«Tex/)ieji(rav ujro
uiro

r

CLXXV.

5.

Quicunque autem propter

iiiiproba

T/jf

oyiaf (TuvoSou

Twv

oixeieov ejrt(Txojr«Jv,

x«t ToO-

facta, a sancia

synodo vel a propriis episcopis con-

Totf ax«vovio-T(uf xaT(i t^v ev «jrao-tv aS(afopi«v «urou

demnaii sunt,

NeiTopeof, xxi

oi T<i auroij

ypoveuvTef, «jroSoiivat

ejret-

/BieTKTav, n jretpa9it6v
ftfvetv

xotvtoviav n j3a9ft(jv «vMye)i>iTouf
etvat ouSev «ttov xaeijpjifievouf

ct eos non canonice Nestorius, proul omnia indiffereiiter agit, et qui idem cam eo senliunt, communioni vel gradui resliluerint, aut restiluere

xai TouTouf , xat

lenlaverint

:

hujuscemodi ex

tali

restitulione nihil

^Stxatii/vaftev.

profecisse, sed depositos,

nibilo

secius permancre

xqnum
fOf'. 'Oftottaf it xaiet Tcvef Pou^>i9ei£v xaittpl

judicavimus.

ixua-

CLXXVI.
sunl, quovis
crevit, si

6.

Simililer auiem,

si

qui voluerint

TCu ntn payithoL iv t^ ttyia<7MvoSroxniv'Efic<f> oi<f>Snnoxe
rpinto napa<Tod.c\ietv'
jroc etev
ri

quoe de quacunque

re in sancta
labelaclare,

synodo Ephesina acia
sancta synodus de-

«yix «nivoSsf otpiTcv,

et iicv

cmaxo-

modo
;

i xlrjpcxoi,

Toi) otxstou

jrovTeiwf ajrojrijrTECv ^«9-

quidem

sint episcopi aut clerici, a suo

gradu

fiov, ei 5e >«ixoi, «xotvuv>iTOuf uirap;i^etv [Tuy;^(ivetvl.

po^.
i^eivRc

'n.pt<Ttv

ri

lcyia

o^uvoSof, ircpetv

niaxiv
,

pinocvi

omnino excidere si autem laici, extominunicari. 7. Decrevit sancta synodus, non CLXXVII.

11-

itpo^ipm nyouv avYypufCtv n cuvTteevac

ixapa

cere cuiquam aliam fidem afferre, vel scribere, vel

Tijv cfta6ei(7(rj

napa xwv «yiwv

naxiptuv xiiv iv xn N(- iv
iro),et

componcre, prEler cam

qiise sanclis

Palribus Nica-K

x»ta (Tuvaxeevreov [(TuveX6svT(uvl
ftaxi.

ouv «yiw jrveu«youv

congregalis in sancio Spirilu, delinita est. Qui vero

Touf Sc To>MivT«f n
ij

truvxtOivat jriortv ixipn^j

aliam fidem audent componere
offerre
iis

,

vel adiJucere, vel

fr,coxoui?etv

Tpofipctv Toif

6£)iou(7tv {iBD,OM<itv\ ir.iuxpi-

qui ex paganismo, vel judaismo, vel cx
verilalis

jiitv Eif ejrt7V(j(TivTijf (i).>]9ei«f,)ji?E')i),flvta-fiou,

nei^iouet ftev

quacunque hxresi ad
volunt
:

cognilionem rcdire

Wftou,

nyouv

e; a'pi(Tc<.>; otao-SiijroTS'

TouTOuf,

eos, siquidcm

sint episcopi, vel clcriri,

ab

i'iv Ejriffxojrot n

xlnptxoi, ».lloxpio\i; clvatxoj; EjttTxo,

episcopalu alicnos esse cpiscopos, et clericos a cle-

jrouf xn; EjrtTxojrnf

x«i

xrt-j;

x),«cixoJf tou x),>jpou-

et

ro;

si

aulcm
si

siiit laici,

anathematiiari.
fucrinl
i-ive

Eodem auiem
cpibcopi, sivc

8e)iar;xoiEav,(i-y«9£a«Tif;(T9a(. RKT(i tov Tiov oe T;&(>-ov,

modo

qui ilcpicliciisi

* F. Icgeiidum

d;

to jryy.

EiiT.

.

,

,

!

'

8o

DIONYSICS
,

Etlfellifs.
clerici,

S4
doecic ea quae
in

•4 fotfiaOtUv Tive; eits 57ri7xo;roi e"t« x/usizoi
r.ai
ri

£tr£

),«i'-

A

sive lalci vel seniire vel

yoovoCvTEf i SiSxtrxovrsi TK £v

Tji

Trpoxo,itia6£i(r)j
7re,oi Ti;f

expoSition^ allalA a tnarisfo presbylerc Je incarnatioue nnigeiiili
Filii

ix9i<7£t jTxoa

XK^cdiov tou wf £(t6'jt;/3ou,

£v«v-

Dei,

aut scelerala

et

perversa
sutjji-

9/!wj:Ti(7£wrToO uovoyevoOf u!ou To0 6£oO,5'/ojv Tarrixfi
[fxixp(x\

Keslorii dogmaia,

quce

eiilem inserla smil,

x«t 5t£OT/jau«ivoe toi»

Moroptou
CtTH

8*2*fi*tK,

«

ciantur sententia; hujus saiicUc et universalis synodi,
ul episcopus scHicct

xKt uBOTETKZTat, uiroxiioOtJo-ov

Ti) u.-TOfa<Tii T>ir

«710»

ab cpiscopalu

sil

alienus
sii

:

cle-

TavTuf zai

oizouttsvixri; a-jiii5'j\t'

SijXoviTt Tov jiiv
y.a.0-

ricus auiein similiier a

clero eicidat. Si

auteui

iTTtaxoTrov a7ra/).OTjOioOT9at T>i; STrtaxoTriij xat £tvat
tipr.tiivov,

quis laicus, anatbenializelur el ipse, nt prius dictum
est.

Tov Si xinptxov ouotwf ezjrijTTSiV toO xi>i;6ou.
i^iri ,

Gt o^ ^txo; Ttf

xstt

ouTOi «v«8£j:/aTii£o8(u xaSoif

«^4Tat.
/»o>}.

HpayuLtt.

napa TOJf

exx).»aiaoTJXOuf
7raT£/36JV
,

fifirfxouf

CLXXYIII.
siituliones el
et

8.

Rem

praeter ecclesiasticas con-

yat Touf xav6v«s t(uv ayttuv

zatvoTououuevov,
7rfoa»yyEt).£V

sanctorum Patrura eanonesinnovaiam,

x«i

Tiir

TravTtdV Eji£u6-/>tar «ffToiittvov

omnium

liberlalem allingentem renunliavit piis-

CsOBtisaTarof OMV£7riazo;ro{ 'Pjjyfvof ,

X'/t oi

ouv auriu

£i)-

simus coepiscopus noster Reginus, et qui cum co re-

iae£aTaToi

£7riaxo7rot

rH;

Ku7r/>to)v

£7rapx'«? Z^vuv x«t
SetTat Tvi;
st /x>ioi

B

ligiosissimi episcopi provincia;

Cypri Zenon et Eva
egeiit

Kvaypioi. oSev
^^^«TrEia;
,

tizciSji

ra zotva

7r«5>j ft£i?ov5f

grius.

Dnde quoniam communes morbi majore

u; xai

ji-i^ova zrni

pXaSnv yipcvTa,

remedio, eo quod raajus

damnum

afrerant, siquidem

t%;
xzTa

u.p'/_alov 7rap/-,zo/.oJ9na£v,

£>mi tov

£!rtax07rov

T«f

antiqua consuetudo non obtinuit ut episcopus Anlio-

AvTio;^£!i)v TToXewj
TciJv f.itikkoy*

Ta; £v Ku^rpai 7rot£ta6at x-'fOTOviaf

chenus

in

Cjpro ordinaliones

faciat, sicut libellis et

zaO« Sia twV otzctuv yeuvwv £^i§a^«v
,

ot

propriis vocibus docuerunt reiigiosissimi viri qui

ad

£uAaGeaTaTot avops;
7rot»ffi/i£vot,

ot ti^v

Trpoaooov r^ ayix ouvodoj
ot ToJv

sanclam synodura accesserunt

:

illud

inviolatum ha-

elouat to «veTTv.f eaaTOv x«t aStaarov

beant sanctarum ecclesiarum Cypri prsesules, secun-

«yiiav £xxX)jai!iJv xaTii rov &.\i7zpovT:poti7z£iTt;

zaT« TOuf
a~uvri6tiav,
£7rt(rx67r!.)v

dum canones sanctormn Patrum
suetudiiiem
,

et

antiquam conet
in aliis

•Avova; Twv oot'jv izaripoiv xat
Si

tijv

apxaim

per seipsos ordinationes reUgiosissimolacientes. Islud

eauToJv Tar yjtporoviu; twv £u).«S£aT«T&)v

rum episcoporum
lur
ft>i:

aulem

TrBtouftevot. 1 6 oi

auTO xai

£7r(

twv a/j.av

SioixntTtoiv x«i

dioecesibus, el qnoe Sunt ubique provinciis, servabi-

Ttiv «n^avTajroO £7ra!>;^twv 7r«/3zyu)i«/6r;aeT«t* aiaTS

ul nullus religiosissimorum episcoporum, pro-

Siva

Tciiv

6£oytX£aT(iTwv e7rtaz6;ro)V iTzapxiax iripav oux

vinciani aliam, quac

jam inde ab

initio

sub sua, vel

ouaov avtoOtv zat l\ap-/ri; U7r6 t^v auToO, riyouv twv 7rc6
R'JTOu ytlpa, y.aroi),au.?ioltV
«),"*'
£('

eorura qui illum proei^esseriint,
vadat. Sed et
si

manu

rion fuerit, i:i-

quis invaserit
:

,

et per

x«t Ttf /.arilaitJ
,

,

C

vim suam

fe-

vai uy

iauToi 7r£7roi»Tat ^tatraiifjo;

cefil,

toutov

eam

restituat

iit

rie

sanciorum Patrura casub specie adminislra-

«7ro5t5o'-

vat, tva /u»

tSv

nones
irotT^/Jiuv ot

prastereantiir, rieque

xav6vEj 7r«/)«SatVaivTat, jivSi
tionis

£v ttpo'jcyia; 7:po<7yri\xarl, e;ouata? xoafititrjf

rerum sacrarum, potentiac SMCuIaris typhus
,

ruyof

7rKf:-

ttaSu»Tat

irrepat
,

sensimque irapruclentes

libertatem

eam

ft»S£ ').iflu>fuv
lifxrv

Triv

AiuOe/iiav

xotTii

fj.tipbv

aiTo\i<Tavrt;, «v
«fiflv 'Iflaou;

amitUimus, qiiam nobis proprio sariguine Dominus
nostef Jesus CLrislus ornniurii hominura liberator,

eSu/jriaaTO Toi iSitJ atftaTt 6 xuptor
7tavT0)v !iv6/3w7rtjv AEv6e/)<i)Tiif

Xpmro;,

nobis
Eoo^E totvov T^ ayia
-/at 6t)!OU[i£vizn
-Aai

largiliis est.

Placuil igiiuf sancUe et uiiiversali

auvoSu, aiil^ta6ai

syriodo, servari uniculque provincia; pura ei inviolaia

i^aarn iitapx^a x«6aoii

uSiaara ri «uTji vpoaovra.
jura qua; jara inde ab initio habet,
TraXstt v.pavnaa-i

secundum

anti-

Sixata i^apyri; «viuSev, xaTii to
ttSttav
fiiVojv

cdo;,

cxovro; ixaaro\t p»T/)07roXtTOu t« laa tcjv irfrrpay-

quam

consueludiriem;Iiberialeni habehieunoquoque

npo; t6

melropolilano excmplaria aclorum ad sUam securitateiu excipere. Si quis
iis

oixetov

aafali; ixkiSsXv. Ei 5e Tt; ftajroS.y.\jpov

ft£vov tu7rovtorf

vuv atpia[iivot; npOyoaiaoi,
xeil

toO»

qiue nuric deUriita sunl,

autem sanclionem aliquam, repugnanlem aitulerit,

tov etvAt f}q^e t» ayia Ttotn)

otxou/xtvtx» o-vvoSu.

irfilam esse placuil toti sarictx et uiiivefsali sytiodo.

CONCILII CHALCEDONENSIS GECUMENICI IV.
CAN0NE9 XXIX
co9
0'')ov,
.

(an. Chr. 450).

Touf

Trapii

tuv «yiuv

7r«T»/3uv xa6'£X(iaT»v auveSixato)-

D

axfi ToO vvv «XTe6evT«f xavovoj r.pane»
Ei Tij eirtax07rof
ETri

1. Canones qui a sanctis Patribus in CLXXlX. unaquaquesynodohucusque constitnti suut, observaf

aauiv,
cit
.

aiquura censuiraus.
;jo»/ta(rt

x^ifTOvtav

iiotri-

CLXXX.
prelio

2.

Si quis episcopus propter pecunias

axtTO, zai £t; npa.aiv wnrayayotrTiV a7r/3aTOv

;^iif)tv,

xat

ordinalionem

fecerit,
,

et in.'cslimabilem gfatiam sub

yjtpoxovr.aoi ini xpnitaatv iniay.ortov, » j^'jfe7rtazo7rcv,
-•-,

redcgerit

et

proplcr pecunias

ordinavcrit

TrpeaSuTcpoof , » Sfzxovouf, » ertpov rtva ruv
y.arr>pL6ur,jiiv<i>-j,
ij

iv

tw
oi-

episcopum, vcl chorepiscopum, vel presbyteros, vcl
diacc.ios, vel aliquem eorura qui in clcro
rauliir, vel

Anp<^

7r/5o€!i).>oiTO
,

eVt
»

xpnuaaiv

annume-

xovo/<»v

,

ixSixov

,

ij

i:apap.ovnpiov

o/.o>:

ttva ToO

propter pecunias rroiuoverit occonoinum,

,

tB
xxvOTOi,
aa.i
5«"

CODEX CANO>»UM UMVEna.C ECCLESLE.
otffx/>ox<»5«(«v oiKiiwv «
zi«i3jviui-*i
,

tC
aii

tono

iFty.'»/»)-

A

vc' Jcllinsarem, v«l w^RtiooOltuiU, V«l OOliiirio

aty/Qd:,

i:if>i t^i(

tUtiov ^Ofxov. Kki
exTiofiav [e(":o-

qiiom c\ miioiic

,

sui lurpiii qua'Stus gralia

:

qoi

boc
sul)-

^eiooTOvoutuvof

jxnSiv |x T»;

)(«t'

tcnias.iC coiiviclu» fucrit, sui ^'railus |)cricMlum

fi«v] fijsXsicrQw /^{if OTOviaf 4 w/jQfioXof' aXi' e<rTOi«A^OTCiof
T<;f

cai.

Ei qui csl ortliiiaius,

iiilul

ex onlinaiiuii^ vel
jii-

«;i«;

iS

ToO

ij^pqvTicrfutTO.
-/txi

,

ounsp

£jrt

xf'xi«ij

proiuolione pcr (iu;c>lum vcl uiercaUirain facta

ftKffiv ix-jyjv, Et 5i T(f
<»i(j;;^porf
f.txo."

jiieaiTSiiwv

yKvsiD

TOi'f ojIt*'»
£(

Yctur,

seJ

$il

aljcnus a digniiuic et sollicitudine
ailoptiis est.

x«i «Oe.tifTOt; \r,^\i.aai, x«i ouTo;,
oi/.siO'j

f^Ev

qiiam

iti^fiiiiiis

Si (juis

aulem mcdialor

ei», ToO

EZjriTTTiTw

^xOnqO'

li

tii

\'x',xo;

tam

tiM |iiliiis ct iicfai iis lucris

apparueiil, liicquoque,

(iOVK^tov, «va0sfi«TtJeff8<«).

si sit

(|iiiJcm

cloricus

,

proprio gradu cxcidatj sin

aulcm
pjr«'.

laicus vcl

'uWev d;

tijv

i^e«v (tjvoSov, OTt Twv
,

Ev

tw

x):n-

CLXXXI.
quod

monachus, aiialhomalizctur. o. Perveiiil ad sanctam synodum.
qui
in

p'j xaTet).t-/fiivo)v T(V£f

5.(i

«io-xpozej5'5:iKv, «».cTfiwv

qnidaiii

corum

tlcro

cooplati

sunt

xTKjfitiTuv yivovTat fitffOuTai, x«i

npiyttaTa

xoiTf/ixii

£o-

proptcr turpe lucrum, alieiianmi posscssionura con-

7o)ia6oOtri
jxouvTif,

,

rH}

uh

tou ©eoO ),£tTouf)y.i«f x«Taf;/(j9u,

ductores

fiunl, et

saicularia negotia eicrcciit

,

Dei

Toif §£ t£v xo(Tfiixwv uTToTfiixovTEf ofxouf x«i
5i(i

quldem niinislcrium negligcnles, sKCulariuin vero

outrtwv x£'f>t(rf/oJf (iv£;^o'fi£»oi [(ivaStxo.^tEvoi]
yujoiav. "Qpi(js Toivuv
t'jU ),ot7ro'J
, ij

ftlapfzriSiva
,

g

doraos discurrentcs, ct faciillatum eorum per avarj-

iyia xai
,

p.iyi.li]

aJvoSof
fiii

,

tiam curani susciplcntcs. Dcliniit ergo sancla et ma-

ftii

ETriTxoTrov
ri

jiri

xt.vpiy.ov,

fiOv(i?ovT«

gna synodus, neminem dcinccps, nec episcopuin, nec
clericum, nec

S /UTOoOffOae xtj)ii«t«,

Ttpoi-/fi«:!aT,

|ZTnfi«Twv] i«£t(7et
t/.ii

monachum,
nisi

vel possessior.es

condu-

«yiiv iaUTOv K0(7uixarf Sioixritretrf
VQ(X(kiv

ir^rlv

ircu

ex
ri

eere, vel scecularibus negotiorum a Iministrationibus

xaXotTO E(f

(i*>)).ixwv «7ra_oaiT),TOV ETTtT^.oinjv,

o

scipsum miscere
leni

:

forte

e.v

loge ad inexcusalii-

T4f «o).£<uf iiricxojrof exxXno^taffTixeov

£;riT^i'.^«i tpfjovTi,

(m

jzpiiyu.Kt'M

,

« oi;y«vo)v x«t jjDpAiv «jrfOvo^Ttov
fiiiXtsTa

yod

impubcrmn tutelam vocoiur, vol civiialis episcopus rerum ccclesiaslicarum soIlicituJinem habcre
pcFmittal, vel
fensa; sunt, et

rtov npotrtjjreov

twv

nSf exxAiriCTtaoTtxnf Ssoftl-

orphanorum

et

viduarum qua> indeecelesiastico

VJV ^q>)Ociaf

,

8<« Tov yoCov tsj 6£0u [xvfsiou]. Ei 8e Tif
djtio^ftiva

personarum quoc

mnxime
auiem

r,aca€iuv£iv T«

tou

XoiTroii

ETrtj^e fjigTEt

,

o

indigent auxilio, propter timorem Dei. Si

qiiis

TOtoiJTBf Ex«).i9ir(a(7T(Xorf u?roxsirOco en-tTifziotf.

quDe delinila sunt deinceps Irani-gressus fuerit, ipse
ecclesiasticis poenis subjiciatur.

.

pjt^
Si*"
'

.

Of

ii)l»9oif

x«i

£iir/p(-j(af

tov

fiovigjSV)

fiSTtovTtf

CLXXXII.

i.

Qui vere et sincere monasticam

TSf n^poffnxoiic^f

lit^iouirOwffav Ttftiif. 'EjreiSii ii

vilain seclantur coiivenienli

honore digni liabeanpraelextu uten-

TrvEf T-J f/o'ja/_tzw

xixpr,txi\iot iTfioa/iifiaTi [o-x>if 5'Tt],

p

tur.

Quoniam vero quidam monachico

li» TS

£)a»).»ffij3ts

x«i Ta jroXtTixi 5i.«T'jP«(Fqoy(?t r/"^/'
«v Toiif ^6lt7vj, eu
fitijy

tes, et ecclesias et civilia

petturbant negoiia, indif-

fA(jtT«, ir£,oiio'vTef (ioi«,o'fiwf
z«ti

iXl.a.

ferenter civilales circumeuntes, necnon et inonasle-

iifOvaoT^piu iauToif

ruvuTT^v iirtT^SsuovTEf sSoUv
p.rfa(

ft>)5eva f^ev fi))3aftoy [finSaaolfl oixoSofiEtv

iruvts-

na sjlii constituere studeutes placuit nulluin quidem usquam ajdificare nec constituere monasierium,
: ,

TMv f/ovayTnfjiov

ri

euxTiijciiov
,

otxov irapi yvtiifinv Tpy Tijf

auj.

oratoriam

r(^?(*f i?r«r)tMf oi)

Touf Si

tft6'

ewfTuy

;ro),.ty

x«i x^pf^^

jEivitalip.

domum prseter consensum episcopi £os vero monacjios qui suiit in unaquaque
,
-

fii»v«?ovTaf , ujroTET«xSat

t^

eTTioxoTrio, xai T)iy wuj^tftv
f/.dvi)

civitate et fegione, subjectos esse episcopo, et quie

ifjTToUaSxL

,

xoti

izi.oui-/ifj

Ty vijotei^ x«t rp
,

Igm

apiplecli, et Jejunio et orationi

taniummodo va-

r.p-jas-ux^ £v olf TOTToif aTr£T«t5«vTo 77f ocrxafTSf ouvT^f
fxr)T£

care,

Se

Ezxino-iaaTizoif
r,

fiiire

/Si^oTotot,

ii(i.D^yoxMjy

iii locis in quibus conslituti suntpermanentes, ncc ecclesiaslicis vej ^aecularibus negotiis se inge-

vcayjA-.tTty

(Tzotoivt^vslv [xotviu-.Efv] xftTp(>i^n-«vovTqf? Tif
£t ^ij jroTE ufitf.

rflfe vel

coiojmunicare, sua Felinquentes monasteria,

fSia iu)vx7<rnptef,

hczptirti^v $(i z^i,KV

nisi

forte propter necessariam

ccjafwixt vTTo Tiu

Tijf

7r«7£uf £7zui*o~ou. tir.Biyu Sf
iTti

civilatis
steriis

pemiissum

fuerit.

causam ab episcopo Nullum autcra in niona-

rc,oaUyji!^a.i iv Toif jiovaa-zripiot; 3ou),ov

t6 f/ovifixptf§a.i-

servum

recipi ad

cai uafii 7V4)_u«v toO tdiov

5£(7K(JTtiu.

Toy ^s

jj consensurn Buidomiiii.

hoc ul sit monachus, prater Euni autem qui noslram dcii-

vojiTa TouTov ^'(vv Tov .of ov, upifte^ifii^ ^^iOWviiToy «lytfi,

Iv« ^ij 70
ffxoTrpv

ovof,««

Tou eeov

^)»o-j.))ftoTat.

Tov

fjLEv

Toj

em-

nitionem Iraasgreditur, eicoramunicatum esse deliniimus, ne uomcn Dei blasphemetiir. Civitalis aule/n

T^f Tiilttaf, xpri

-u,v lioyqcf.)) izp.qvoia.v TiifuigOnt

T<iv y.ov.if.tTTnpi^v.

episcopum eam quara par curam gerere oportet.
,

est

monasteriorum
de civi-

pny

Uipi Twv fi£T«5aivovTwv aiio KoXtt^e $if soXtv
fl

CLXXXIII.
latje

— —

5.

De

bis qui transmigrant

i7r((Txo7r<i)v

xXnpix,uv, eS.p^e Tpuf Tispi TcyTwy Tsajfyraf

M» cjvitateni episcopis ?ut clerieis,
iis

placuit caviiii lia-

3w.x3v«f 7r.u.pa zSff «yijiy Tfs^jipffiv e^fi^

^p f-a^.
ifQ-t
,£y

nones de
Jbere.

a sanctis Patribus editos

suam

fJTry.

MnSivpt
ft)jT£

(i7ro).£^ufxiyejf

x^tpoxoytitrSi^i,

CLXXXIV.
piresbyieruni,

TroEtrSuTEfov,

5t(ixovov, ^i)TE (5),«^ TtvK
fi)}
r,

Twv

Tw
v6-

6. Nemiiiem absolute ordinari, nec necdiaconum, nec quemlibet omnino

lxxi))(T(«i7Ttx(i)

T<i7fi«Tt, £(
ri

fiSixuf iy

f)trlrf!7iif

corum qui
ter in

suiit in

ordine ecclesiastico,

nisi speciali-

>£.Mf
f(£vof

f,

xwf/Df

,

f/MfSTu^iio

fioy«gT))/)ioi, p ;(,ei/3otovoj-

ecclesia
is

eivitatis, aut vici,

aut martvrio vel

<7rtznfi-JTTotT0.
ri

Touf Se «;Tp)OT'jf ^t^oTovoufii-

inouastcrio

qui ordinandus

cst, pra;dicclur.

Eos

vouf

i^^pitrtv

«/((!(

(xvvojof kxu^ov e](^ty xijy Tot«vT);y

autein qui absolute ordinaotur, decre-vit eaueta syuo-

«7
X"t/>o5«a-tav, xfti ftuSajxoj

DIONYSIUS EXIGUUS.
Svv«o-O«i

83

infiyih

ey'

CC|j!t

A

dus

irrilani liabcrc

ejusmodi ordinalionem

:

el

nu^-

quam
pKi'. Toj>- «ttk; £v
«jfis-ausv
(UtiJTe

posse opcrari ad injuriam ejus qui ordinavil.
7. Eos qui semel iii clcro cooplaii monaslicam vilam expcliverunt, slaluimas

)t).nO'.j

rinc/aijov;
(*i)T2

y.ui (xovaTTa,-,

CLXXXV.
sunl, cl

iVi o^TpstTLtav

£7ri
u>:

«:iav zou/xtxiiv
usTa/isJ.ouuivovf

ep/jaOit:.

"ll

toOto To)aolvTar, tai
effi

nctjue ad militiam, nequc ad sxcularem

dignilatem

6J0T£ £7ri(7T/3;-^ai
ayaf^iftxTt^EirSat.

toOto

o

5ti ©jov nporcfov eD.ovto,

vcnirc.

Aul

lioc

audcntcs ncc pccnitenliam agentes

ut ad id revertanlur,

quod propler Deum prius

ele-

geruiit, anaihcmatizari.
^ir;-.

O! xi.Kptxoi

Tiiv tttmx»''''*

xai
ev

ftOvao^TJj itov xai
e/.u.tjzn

ftaoTu/siuv, ^710 T))v

i^WTim

tojv
T)jv

lixxtrTijj
TTuxipt-i-j

CLXXXVI. 8. Clerici plocliiorum, monastcriorum cl niartyriorum, sub poiestate episcoporum,
qui sunt in unaquaquc civitate,secundum sanclorum

iroX-wf]

;rii).£t

ETrt^r/.on^oiv,

xara

twv ayiwv

TapxSo7fj Sia/iEviTwoav, xoi

uij xarti

a09a3£iav ufmiK-

Patrum traditionem permaueant, ncc per prcsuinptioncm a suo cpiscopo recedant. Qui vcro audenl
cjusmodi constitulioncm qiiocunque inodo cvcrlere,
iiec

^sTwoovTOu

iSiovi

ejrioxoTrou. Ot

Se To).fiwvT£f «vaTpirrsiv xai
fi>j

nov TOtauTijv SiaTOTrwo^iv xaS'
V7rOTaTTOfl£V01

otovSnJTtOTE rpoKO-j,

TM

iSiw £7rtffX07tW

£1

ft£V £t;V x).lr)f!tXOi,
*

suo cpiscopo subjiciunlur,

si

quidcm
:

clerici fue-

TOtf Twv xavovwv ujtox£io9M!7av

trrtTt/ntotf

et

5i iiav»-

B

rint, canonicis pcciiis subjicianlur
clii

si

aulem

nioiia-

tovTif i
/OTrJ'.

).aixot,

((TzauTm «zotvtJVMToi.
x),r)pixor 7r/)6; x).vpv/.M npa.yy.a.

aullaici,

commuiiione privcntur.

Ei Ti?

f^^t,

f/ij

CLXXXVII.
lem
liabuerit,

9. Si quis clericus

cnm

tlerico li,

l7xaT«).t,u7r«v£Tu Tov otxstov £7Ti'jx07rov, x«i
Stx«0T)jf)ta xaT«Tf)£j^iT'j
*

E7ri xoCTfttxa

«^).ti

npoTepov

xrrj

\moQeafj

proprium episcopum ne deserat ct aJ sxcnlaria judicia ne excurrat; scd prius causain agat
apud proprium cpiscopum
teiilia
:

yjftva^iTM jra/3«

Tw

iSto» E7rt<Jx67rM,

nyouv yvwur) «OtoO

vcl ccrte de cpiscopi senelegerit judicium
recerit, canonicis

TOO EJtKTTOTtOU nup'

olj KV Ttt «ft'j*6T£0« ftE/^»
|

poOXwVTat
Et Si Ttf

apud cos quos ulraque pars

1« Tnf
>ra/9a

Sixrjj

(7u'/xooT£tff9at

(ru'/<f/0T»io'9eo].

agitetur. Si quis

autem prxter bxc

TKUTa

jroi))OOt,

xavovtxofj inixtaioi; 07roxEi»8w. Ei
7rf/6;

poenis subjiciatur. Si

autem

clcricus

cum

proprio

3i xai xXnpixor TzpuyjLC^ E^ot

t6v tSiov-qxai

7rfi6f

ete-

vel etiam alio episcopo litcm

habuerit, a provincix
ipsius

f ov

ETtioxojTov, Ttajoa
xri;

Tji

ouvoSm

xr,;

iTiapyia; 5ix«?eo9o).
p.r,xpo-Ko\ixwJ^ ;Jti-

syiiodo judicetur.

Si

autem cum

provincix

Et Si 7rpof t6v
cxojtof

aOrnj iTzapyJu;

nictropolilano, episcopus vel clericus conlrovcrsiara

x)»)ftx6;

«,uyia£r)Toir), xaT«).Kft^KviT!u

n t6v

habuerit, dioeceseos

cxarcbum

adeal, aut regiae

iir.

f|«f);^ov Trjf Stotxriosu;,

h t6v
£7t"

tw; patttXiuouarjr Ea>v-

bis Constantinopoleos
ceiiir.

sedeni, et

apud

ipsani judi-

CTavTtvoujroXeu; 6f)6vov, xai
fJTrrj'.

«Otw

Sixa^iti^u.

M)i e^eitxi //.nptxov iv Suo ttoXemv xaT« t«ut'jv
£xz).r)oiKt»
,

c
ab

CLXXXVIII.
simul civilatum
initio

10.

Non

liccre clericum in
in

duarum

MiTaXiyso^at
»rj9)),

ev

):

ts

t)Jv

apyjnv eyzipoxoS))6£v, Stti So^rjf

ecclcsiis conscribi, et
cst, ct

ea in qua

xai tv ^ TtfooiyuyEV,

wf

ft£t?ovt

ordinatus

in

ea in quani, ut majo>

xivri,- £jtt9uftiav.

Touf Si yz touto 7totouvT«>, anoxa^iezxXnoia, iv a
i^afjj^rif i^fEt^OTOvrjOr)ftiv TOt
iiSr)

araoSat

rr)

iSta

rem, confugit, proplcr inanis glorix cupiditatein. Eos autem qui boc faciunt, sux ccclesix restitui in

cav, xai ixst ft6vov XEiTOUfjysfv. Et

Ttf ft£T£-

qua ab

inilio ordinati sunt, et illic

tantummodo mieorum

TiSr) i\ a>J.n; li; aX).rjv ixxXiijoiav, fi))5iv TOtf

Twf irpoxe-

nistrare.

Sed

si

jani quispiain ex alia in aliain eccleest, nibil prioris ecclcsix, vel

pa; ixxXrjoia;
y^Ei'dV

,

mtoj twv

vjt'

«utwv ^apxitpiuv n tttw'/s

siam translatus

n 5-voSoxeiwv tjrtxotvwvEiv Trfoyftaotv. ToO; Si
ftETli

qux subea

suiu roartyriorum, vel ptocliiorum, vel

ToXpwvT«f

t6v

O/JOV

TMf f/£7«X))f XKt OtXOUftEVlXnf
«Trrjyo/seufiivuv,

T«UT)jf cuvoSou, TrpaTTEtv Tt Twv vOv

xeuodochiorum rebus coinmiinicare. Eos autem qui ausi fucrint, post derinitionem niagnx et universalis
Eynodi, aliquid
statuit

u^tciy q «yia rOvoSof

txjrijrrety

TOu (Siou |3a9ftou.

eorum qux sunt

prohibita facerc.

sancta synodus,

eos proprio

gradu

exci-

dere.
x«i Seofiivouf Imxovpia;, f it6'. navTa; ToOf TrtvnTaf
jiiTa Soxtft«ot«f i7rtOTo),ioif «tou^ siprrjir.ol; ixx).»joi«axi/.ol;
ftovotf oSoOetv
tifiiiT«ftEv,

^

digentes,

CLXXXIX. cum

11.

probaiione, sive

Omnes pauperes, et auxilio incum pacificis eccle.
definimus, non

x«i piQ

eruoTartxotf,

siasticis liltcris solis iter facerc

cum

StK t6, Taf ouoT«TiXKf t7rtOTo).(if
iv
u7ro)irir|(ei

jrfJOorjxEtv

Toif ouoiv

commendatitiis, quia commendalitias litteras
personis

iis solii

povoi; izpoaoiizot; Ttupiyj^Bat.

qux

in

aliquam suspicionem vencrunt prx-

bcri oporiet.
pl', ''aXifJ etf )jfiaf,

wf

Ttvif n^jtpa ToOf ixx).r)0-i«OTt-

CXC.

— 12. Pervenit ad nos, quod quidam prxtci
slatuta,

jtoOf SEOftoOf 7tf)oo5/)«u6vTef
Ttx'j>v Trjv ftiav

Suv«o-T£taif, St« jrfsayfta-

ccclcsiaslica

polestales
in

aflectantes,

pei

inapxia-J ttf SOo z«TiTeftov, wf iz toOtou
Etvai

pragmaticas

unam provinciam

duas diviserunt, ul

30o

fir)Tf>07ro).iT«,-

tv xn

«Orn iTzapyja.
jir,Shj

Clpiae-j

cx co duo essent melropolitani in
Statuit ergo sancta

eadem provincia.

Toivuv i ayt« aOvoSof, Tou ).OiJrou

xotovxa

ToX-

synodus, ne deinceps tale quid

ftacSac jrapi i^rtoxoTrou*
txjrijTTEtv

e^r-i

t6v toiouto i7ri;^:i/!ouvTa

episcopus audeat

:

alioquin, qui hoc aggredilur, suo
lil-

Tou iSiou

|3a9fiou.

'Ooki 3i

riSrj

7.o)stf

Sta

giadu excidere. Quxcunque autem civitates per
tcras

ypaftfrarwv j3aot).txwv

tw

xf.;

fi)jT/so7t6)ew>

iTt/ir.^rjoav

imperiales mctropolis nomine hoiioratx
ejus

suiit,

Dvt^Ti,

jiova»

«7ro).«(u»T«Tav Tnf rtftn;, xstt 6 Trjv ix-

solo iionorc perfruaiitur, et qui

ecclcsiam ad-

,

:

COUKX CANOMJM LMVEUS.E
ii^qaiav
TT)

ECCtEsl.lE.

00
inetropoli

Bvro,- Siotzfiv

tiriarxoirof,

(rij?»v£viv Sntmirri
Scxoctuv.

A

niinistrat episcopus, scn'ato scilicel vera;

xKTK «X>)9icav
piu.'-

fiTiTOorro^jt

twv otxstMV «yvwdToyf

6U0 jure.

Eifvouf xXufi>!OJ,- xai

«v £Tt',oa ro^ii
STTiffnoTrou,

CXCI.

15. Peregrinos clericos et ignolos iiialia

Ji;fa

o^/CTKTixiv
U»55.(_£XO'J

yoocuuaTMv toO
^itTOU&yslV,

i5tO'J

civilalcsine proprii cpiscopi comnicmlaliliis litlcri»

fJtTlSi o).C>i;

nusquani ullo inoilo
'''''^f

niiiiislrarc.

p.;6'.

ETretSrj

iv naiv

tVapx''"f ^'vyzEX'".'"'''"
ij

CXCII.

It. Quniriain

in

(|uibusdam provinciis

«v/yvcuo-Tair xai ^aX-eu; yatiitv' Citiiyzv
f«:^

iyia cruvoSof,
iypt^ccveiv.

coiitcssuni csi lecloribus ci psaliis
staluit

uxores dueere
licere

:

i^ftvai

Ttvi

«'JTciJv

eT£/!o5o^ov

yuvatxa

sancta

synodus

nulli coruni

alteriu %

To'if Se nSi) tx TOio-JTOu •j/iftii jraiSononjcravTaj, ti uev
t

secla; ii.\oreni accipere.

yOaTov ^.iTTi(Tai ri t? auTolv Ttx^tvTa [tecJTwv Tixva]
TOif
aipjTixoir, Trpooayetv avTci
(xii

inatriroonio liberos

suscepenmt

Eos auiein qui ei ejiismodi si quidem prxventi
,

>ra^ei

Tij

xoivwvix Tijf
.uii

sunl, ex se genitos baptizari ab hxrcticis, ad Ecclesiae
catholica; CDniinuni)>ncm eos adduccre. Qui vcro ad-»

x»6o^ix^f exxXucriai'
fri ^aTTTiiTtiv

iSarTioavTa; Se,
[

Su-jaaOfci
(xiJTe /iriv

avTa Trafa

eVi] Totf «'fSTizoif,

huc baptizati non sunt, non posse eos apud
cos baptizari. Sf.A

luereti-

ffuvoTrTtiv jrf 6f yotuov «tpeTixu
(a>i

i

louSaiM

:5

'eXAmvi

ti

ueque

hjerefico, vel
:

Judso, vel
persona

af>«

«7r«y-/£XXoiTO

ueTaTiOeo-Oai stf

Tijv

6f9oSo;ov

pagano, matriinonio conjungcre

nisi forte

7ri(7Tiv

TO auvaTrrousvov rfoawjrov

tw

npioSo^u. Ei Ss

B

1"'''

orthodoxs! conjungiiur

ad orihodoxam

Gdem

Tif TO'jTOv Tov of ov Tra^aSaii) Tn! icyia; ffwoSou, zavo-

converti promiitat. Siqiiis autera hanc sancU-c synodi
d-:linilioncm tran.^^gressusfueriljcanonica? correclioni
subjicialur.

vtxw vTroxeioOw eTriTiuiw.

pSy. iiKxovov

firi

yjtporovsiirOai

'/uvaixa jrpo

eVwv
ri

CXClll.

lo.

Diaconissam

mulicrem antc quaet

TStroaf («zovTa, xai Ta^JTnv uSTot uy.piSov; Soy.tuiasia;'

dragesinium annum non ordinari,
rata probatione.
tione aliquanto
et postea

ii yt 5£5«(*5VD Triv xsi/SfjSi^iav [j^-tpoTOviav], xat y^po-

Si vero accepia

eam cum accumanuum imposi-

vov Tf>a Tra/saueivaca
yn;i<u,

Tii

XatToupyioc, tocv tavTiiv «7rt5a>
ij

vipiaaaa

zr,v

tou etou y^aptv,
a'JTi)

Toia'-Til

«v«6s-

tempore in niinisterio permanserit, seipsam nuptiis tradiderit, Dci gratia; inilla

)iaTi?eff9»i fttTa

ToO

ouvay5i'v:of.

juriam faciens,
conjunclus
est.

anathematizelur,

cum eo

qui ei

f.;5'.

napSfjo» «vaSero-av sauTiiv tw SeorroTii
,

6£m,

CXCIV.

16.

usavTot; Si xai uoviiJovTaf
Xeiv' li
oe'

uij

t;etvai
,

-/(i.u-j

jrporroui-

dicavil, sirailiter et

Yirgincm qu* se Deo Domino demonachos, noii licere raatrimoStaluimus vero, auctoritateni haiis

ye eucieSeiev touto TrotoiJvTtf

foTwcrav axoi-

nio conjungi. Si vero hoc fecisse inventi fuerini, ei-

VMVDTOi" oipirrauc-j Si t^Xifv

Tiiv «'JOe^vTitav

T^f

e'jr'

«uTOtf

comraunicentur.

f i/0(v6peojriaf Tov xaiii Toirov

£jrio~/oj:ov.

Q

bere loci episcopum

humnnitatem

largiri.

pic. Tctf x«5' ezoco-TDV exxXiioiav [ejrap ;^iav] uypoty.t-

ntt firapoixia; n eyxw/^iouf
fii TOif

,

fictctv

«jraoaoaXeUTCu; jra,

Quae sunl in unaquaque ecclesia rurales paroecias aut regionales, manere inconcussas
17.

CXCV.

xariyojdtv «UTOcr
x/'°v°'''

ejritrxoiroif

xai pMkttna

ti

apud eos qui
straverint. Si vel fuerit de
tiicuiit,

illas

lenent episcopos
vi

:

ei

maxime
fuit

si

TfidxovratTn

TtnJ^raf

«6t(XffT(uf

5t«xc<T£xovT£f

per triginla annos eas sine

detinenies,

adminialiqua

eixovouiio-av. Ei oe

evrof twv T/)i«xovTa eToov yeyevijTai

autcm
iis

intra tringinta

annos

Tif,

ij

yevoiTO [eviKUTwv eyevsTO Tif d yevDTaij jrtpe otu,

controversia, licere eis qui se Iksos

Tuv

«ftyior6i!Ti)oif

e|etvai TOtf X/youo-tv ^SixnaSai, jrepi

de

iis

lilem

movere apud synodum

provincia;.

[ujrtf] TOuT&iv xivtiv

«yuva

jrafsii Ti)

ouvi)5u Ti)f ejrapfi

Si quis juria

5jiaf. Ei 5e Tif «StxotTO jrapti Toij i5 ou ejr(o~/ojrou

fti)-

autem a suo episcopo vel melropolilano inafliciatur, apud esarchura, se priraatem diocce-

Tf ojroXiTOu

,

jrapti

toj

i\apx'^

sn;

Seoixiioetdf

,

ij

tm
]

seos, vel ConstantinopolilaDam

sedem

litiget,

sicn*

KiuvoTavTivoujrijXeoaf

9/3ovu 5ixof£OT(u,

x«9ci

[

xa9(kif

superius dictum esl. Si qua vero civitas polesiate
imperiali innovala esi, vel deinceps innovata fuerit,
civiles et publicas forraas ecclesiasticarum

»rpO£ifDT«i. E( 5£ xai Tif £x ^aoiXixDf efouo^iaf exatvioSij
jro).it

D «uOif xaivtoflsiD, Toif jroitTixoif xxe SDuooioif

quoqu&

Tuiroif xat
SetTOi).

Tuv cxxXnoioirTixwv

jr«f oixtuv

li

Ta|if «xo^ou-

paroecianun ordo consequatur.

D
To td;
«'ovtofiootaf
i)

pl:;'.

^ paTfiaf cyxXDfia
5ii

,

xoi

CXCVI.

18. Conjurationis vel

sodalitatis cri-

jrapa tmv £?m vopoiv jrxJTD xixeJXuTai, jroWw

fiaXkov

men extemis
let.

etiam legibus omnino probibiium esl

TD

TO'j

6eou ezx^Doia touto yiveoSae
i)

ajrayojoeutiv

niullo roagis in Ecclesia Dei
Si qui ergo clcrici vel

boc

fleri

prohibere oporinv«nti fuerint,

jr^ooiixei. Et Ttvef Toivuv xiDpixci

fiova?ovT£f eujOEfi^rev,

monachi

i OMvouvu/jtevoi

il

ypaTpi(i?0'jT£f, d xaTaoxeudtf
OTjyz).D/Jixor£
,

TUf Euov-

vel conjurantes, rel sodalitates facienles, vel insidias struentes episcopis, aut conclericis,. propriu gra-

T£f eirioxojroif d
eextiou ^aSftou.
pii^. '^H/flev eif

txjrtjrriTcaffotv jtetvTD TOiJ

DH«TEpar «xoaf,

elf ev

Taif ejrapjjiatf,

du oinnino excidant. 19. Pervenil ad aur«s nostras, quod CXCVII.

td xex»voviT(i£vai ouvoSoi T(Sv £7rio~/ojr(uv ou yivo'JT«i

in provinciis,

canonibus constilulx synodi episcopoet

xai Ex TO-uTou jroXXa jraf afi£l£iT«i twv 5tof.9(joe(jf 5rofttvuv exx).DOiaoTix£)v jrpayuocToiV wpvie Toivvv
vuvo()of
li

rura minirae celebrentur,

es eo multa ecclcsiaSiatuil

«yta

Etica, quse correctione indigent, negligantur.

x«Ta
ejri

T0'jf

Tuv

ayioj-j

jraTEpoov xorjovaf

,

5if tou

sancta synodus,
nes,
bis in

tviouTou

t6 «uto itjv: piyivi xa9' exciotdv
,

iizap-xiy.-j

secundum sanctorura Patrum canoanno in unum convenire uniuscujusque
ubi mclropolilanus episcopus

Toif (rivxojrouf

ev6« av o

riif

(>tDToo7ro).!w; ejriozo-

provincivC episcopos,

8f
»r>c
5<r/tt,K«<ri;,

J

'.-

l

r.

DIO^YSIUS EXIGLUS.

r
,

gingula quse
si

93
emerserint corrigerei
in siiis civita-

xw StopSoCv jnKTToc

Ti ivKxurrTovTK' Touf
Tcztj

A

probaTerit
()iii

et

5i fnh o-uvwvTar eTrio-zonGUf

EvSniiovvTar

ia-JTwv

vcro non ailvencrint episcopi,

aoXiai,

x5(i

t«Ot«

£» uy-tst SjciyovTaf, xKt

TrauDj «.nupni-

libiis rcsidcnl,

atque adeo in sanilalc consistunt, cl
el necessaria

•r«Tou xai

avayzaisf «BTxo^ta; ovtkj ekuSi/souf , «SaXj^f

oiiini
suiit,

iivcxcusabili

occupaliaiie liberi

zwf

E7r[7t)r)TTca8z(.

frateme reprehendanlur.

piii.

«>DoixoJ? £tf Exx^ijo^tav te).ouvt«j, xafiwf vin
fxri

CXCVIII.

— 20.

Clericos in Ecclesia ministerium

u>pi7«(ivj,

siuvat

EtV a.')lri; noi.ci;
ir.tivnv £v

TKTTETSat

£z/.),)j-

obeuntes, sicut jara delinivinius, non licere in allerius civitalis ecclesia constilui
tos, in
illis,
:

cluv

aA).a

axipyini

^ >EtToup7£tv E^aox''»

sed

illa

esse conlen-

r^iitSriirta,

exTOf exetvoj», ot T;vsf a;ro^EO-«vTrf T«f iStaf
a).).iav

qua ab

initio ministrare

meruerunl, exceptis

'KXTf.iSu; in'v [uiro] uvay/.rig, tl;

Exzijio-ietv ftET^).—
S.X).'j>

qui amissa sua patria c\ necessitale ad aiiam

6ov.

Et 05 Tif 6;rto-xo7rof

;MTa tov ocov toutov,
x/npc/.iv
,

ecclesiam transierunt. Si quis autem episcopus, posl

ficiffxor.j 7rpoo-»ixovT« Sejoito

e5o|ev axoivw,

hanc

dclinitionera

,

clericum ad alium episcopura

voTOv £;v«t x«t Tov 8i;^6ivT« x«i tov Sc^KptEvov

£0)? av

pertincnlem susceperil, placuit

eum

qui suscepit, et

fiiXKaTKS x^njstxo; Et;

T>iv tStov £7r«vsA9ot ixxXiKriav.
'

eum
J}

qui susceptus est, exconimunicari, donec cleri-

cus qni migravit, in suam ecclesiam redeal.

p.;6'.

KAnDt/oJf n ).atxoJ? xurnyopovvras

inuTxmw) n

CXCIX.

21. Clericos

sive

laicos,

accusantes

x>ijptx(>iv

«TrXw; x«t «Soxt/iao-Twf, fin npoiiSixta6u.t £'V
ei fin

episcopos vel clericos pnssini el sine probatione, ad

xaTnyoptKv,

itpoTtpov iltTa.cOein

«utwv n vniln^".!9«v«tov Tou

accusaiionem non recipi,
tur existiraalio.

nisi prius

eorum

disculia-

o-'.

M>i EHetvai x>»?ftzouf [zXrj/jtxoif
5ia.pTza.':ta
[

|

ftsTii
]

CC

— 22. Non

licere

clericis,

post

mortem

sui

iSiou Ejrto-xoTTou

a|57r«?etv

Tti

SiafipovTa

episcopi, res ad
ijquis quoqiJC

cum

peiliiiciites (Jiripcre, sicul
est.

an-

«uTw

77f

«yftaTa, xaSt^if xat Toff

7r«).at xstvoo-tv

aiinyopEv

canonibus probibitum

Eos 9Ulern

T«t. 'u Tojf

TouTo ;roiouvT«s xtvSuvEuEiv

etf

Touf iSiouf

quj i,Qg faciunt, in suo gradu periclilari.

[oizeioubl ^a6ijtO'Jf.

aa. ^vMtv
pir.oi Ttv£f

si;

T«f axoaf tv; ayiag truvoSou,
ftjjSiv

tif x>)j-

CCI.

— 23.

Pervenilad aures sancta: synodi, quod
,

x«t

f;.oviit?oiiT£f
£"o-Tt

iyY.tyjipiap.ivu uTro

quidam

clerici et nionachi
esl,

quibus nihil a suo epi-

Tou iSioj eno-xoTrou,
ftsvot

Si

oTs xai «xotvtivjjTot yivaTJjv

scopo commissum

aliquando etiam ah ipso cojn-

7r«p'

auTou x«Ta).«ft€tivovT£f

^aailtvovirav

munionc segregali

sunt, pervenieiiles ad
,

rcgiam ur-.

Kiuvo-ravTtvouTroXtv, eTri 7ro).u iv «uTri Si«Tf)i§ouo-t, Tct/sa;;(«; EfiTToiouvT.f

bem

Conslantinopolim

in

ea

diutius

consistentesr

x«t SofufiouvTef TMv £xz.Xxio-i«oTtx«v x«ij

turbas excitantes et ecclesjasticum statura pertur-

T<zo-T5(o-tv,

«vaT/jiirouai Te o''xou; Ttvwv. 'Qpistv to vuv

Q

bantes, aliqiiorum

domos subverlunt.
quidem primum

Statuit itaque
a sanctissimae

ocyia <r.'vofjof,

tou; TotouTouf

<j-!:ouipvr,ay.ta6ai fxiv Trpo-

sancta svnodus

,

lios

T£pcv Sti ToO ixSizou TMf XKTii Kcjvo^TavTtvouiroXtv [kwv«rravTtvoujroAsojf] a^toJTaTJjf
(5ai7tX=uouo->if

Ecclesia; Constantinopolitana; defensore

commoneri,
negotii^

exxXwtaf
TOt";

etrt

to

i^e).6etv tij;
ETri-

ut regia urbe excedant. Si

autcm

iisilem

nokius. Ei Si
,

«UTOif Trpayfiaotv

impudenter

insistant, eoe

etiam invilos ipse deritn-

utvouv «vato^xuvTOivTEf
TjU EzStzou 6x6<i)Xe(r6ai
TOTrOUf.
o6'. T(i «7r«5

x«i axovTaf «UTOUf St« Tou «ux«i Touf tSiouf x«T«).«ft€c<vEtv

sof expcllat, ut ad sua loca revertaiitur.

,

x«6t£pu6ivT« fiOv«aTnpta x«T<i
eif

•/viip.-nv

CCII,
steiia,

24-.

Qusc semel coasecrata fuerint mona-

t-tOK07rou, ftivEtv

TO St»iv6zif f^ovaariiptK

,

xat T«

cum

senlenlia episcopi, perpetuo

manere moeaque

«v)izovT« «uToif Kpu.yu.aTO. yu).<iTT£a6«t

Tw

i>x>ra<!TnpUf,

nasleiia, et res, quse ad ea perlinent servari,

x«' fjojxiTt Suvaa6«t yivta^ai t«ut« v.onp.iY.a xaT^ytoyta'

non awplius posse
autein, qui
subjici,

Ceri

soccularia

habiiacula.

Eos

T»uf Si av^/yj^pwvTaq touto ytvea6«i, ujrox£i<r6«t Toif

hoc

fieri

perniiilunt,

canonicis pcenis

(x Tuy Kovovuv
a'/' .

eirtTtfuotf.

'E-etS)J7r£p Tivi; tojv fit)3Tt07r<)).tTwv, /u;

nipmyjhTroiavitov, j)

CCIIL

— 23. Quoniam quidam metropolitani
sibi

(sicut

e)i'i£v,

au£XoOat tSv iyy.tyti.pap.ivMJ aurot";

ad nos pervcnit) grcges
svnodo

conimissos negligunt, e|

zoti ti««ei)i).ovT«t
T/j

T«; x£tpoToviaf twv i-Kuiy.oKav eSoit

episcoporum ordinationes
clai
iiitra
iiisi

diffcrunt,
fieri

visum est san-

«yia truvoSw ivTof Tptaiv finvHv yivtaOai T«f yeipozo-

tres meiiscs

ordinationes epi-

-.lia;

Tiv

e7r«rx6jr«v, et fuj -Trore Stpa anapc.iT»TOi tvayxn

scoporuin,

forte inexcusabilis necessitas coegerit

^«pa(rr.Eu(i(7ot £7riTa6«««t tov T^f arjaSoln;

ypivov

ai

tcmpus

dilationis prorogari. Si autein

hoc non fece-

Si

ftjj

toOto

Kowm,

vnoy.tlaBai «utov

b'.z),.jat«aTtzw

r'"«. «os ccclcsiasticx correctioni subjici. Viduse ve'•0

ETTtTtfjtiM.

Tnv pAv tot

TrjooaoSov T«f z«p£i>ou<r»f ixxXotria,-

ecclesia;

rcditura integrum

apud ejusdera ecclc
quibusdam Ecclesiis
siiie

aiijv napa.

tw

oizovifi-,) T/jf

«uT^f iitz^jjaiaf ^u).!iTT£a6a(
tif
»r-;jtt)»x,»J'>Jfi£v,

siae

occononiura custodiri.

»S.

'BTTEtSirj

EV Ttatv

exM^o^iatf,

CCIV.
(sicul

26.

Quouiam

in

Hya
(jcv

oiM-jifj.'.iv ot £7rt«-zoirot T<i

exxi)jfftKaTtx«

xapitou-

ad nrs

pei'veiiit)
,

cpiscopi
placuit

oecononiis res

7rpdr/fi«T«, ^oo^tv

naaav

inad.n^^iav iTrtaxoTrov e^^ou-

calesiasllcas tiactant

-v«v x«t

oixcAJOfiOv eyj.iv

ix tou iSiou x).)jpou, otxovo,:jLouvTa
yvujfuiv tou tdtou ETTtffxojrou* UJaTt

ci'iscopum liauenteni,

omnein ectlcsiam habere ctiain necononmin de


fii

€xz^irj(Tt«(yTtz<i

KaT«

clero proprio, qui dispensel res ccdesiasiicas secun-

«fiapTvpov EtvKt

T(5V oizovoftiav

Tn{

ixzX)j(7i(/.f ,

z«t ix

dum

sentenliam proprii episcopi. Ut ecclcsi;c admilestimouio non
sil
,

T*u«ev e*opidl^eBci4 TK ri; aiirni

«lyt^ijaicu npayfi7.Tu,

iiistratip ainc

ct

ex hoc rcs cjus-

' ,

CODEX
«ftlXoeJopi*»
rotiiffij,

CAJIONlJM U.^^IVEHS.E ECCLESlyi:.
tf Ji

n
,

Tfl iV/»(>>*Wi» if^ixWffiflttrtfiic

u< +o3td A.<t8n> erclesiai

«lissipenliir

probnim ac
lioc

rfBileciis

\iniMT<i9«t ajVii iiX; 9ii6t; x«voti».

Saccrtlniii) innr.iliir.

Si

aufem

non

fcccril, eiiin

sulijici iliviiiis caMoiilIius.
ffi'.

Toue
ij

«/J7t«?ovTtc^ y<>var*af cjt' i»ofi«<TC o-u»0(X«>]

CCV,

— 27. Eos
deliiiiil

ilui

rapiiml nnilieres
praistanl,

su!)

nomino
iis

ffiou,
c-i»,

ffufJjrtaTTOvTaf ,
1)

o^uvatr/ou/isvouf Tor; iprrci^ov
ft£»

coiijitgii,

Tcl auxiliuin

ae consei;tiunl
si

uoto-tv

«7'« o-uvo5o.-,£i
li

xlnstxoi sts», exjrtirTEi»

qui rapiunt,
lucriiit,

sancla synodiis,
e.xcidere
;

quiduiii clcriti
aulciii
laici,

Tou iSiou [oixtiouj ^ocSfcou'

St >oBZxot, »»«6(uaTi^i(79ai.

proprio

giatlii

sin

anatlicnializari.

Cf- HavT«;joC Tocf
x»»Ta 9E»i.eXi(TT(iTw»

toiiv

«yiuv jraTSf u» opotj

sjroftsvjt,

CCVI.


([iti

'28.

fliiqtie

sanctoruni Patnim

dcliriilin-

»ai Tov apTU»{ arjxyvtaiTOivza xavova t<u» ex«Ti» irsvTflEirttfzojrM» T&i» (Tuv«j;Cfi»Twv eri

nes sequeiiles,
luni

et caiionein iiui

nuper lcctus cst ccn-

tou

el quiiKiuaginta

Deo

aniaiitisbimorun» episco-

T^j suffE^ou?

uviiftjif
Tri

fisya^ou QioSoo-iou tou yEvoaivou

porum,
nopoli

cotigregali sunt sub pioe nieiuoiiic iiniic-

^avt^iu; iv

^«(ji/iu kwv<rTavTi»ouiri>)si v£« 'Buari,
liitetj

ralore Tlicodosio .Magiio, in rcgia civitale Coiistanti-

yvujji^ovTi;, t(x «uTci yui
fe<9«
rte^ot

ofi?o;xe» TS xai ifjj^tjoixx^.Tjoiaf Tri^
fe«i

nova Uoina, agnosccntes, cadeni quoqiie el
privilegiis cjusdcra

tC»

irpetrSEioj»

Tnf it;twT«Tr;;
»s«j 'Viiu.n;.

nos defmimus et statuinius dc

Buriif
fioivt.)

Ko>»irTa»Ti»ouir6^otJf
Tijj

^dtp

T'i
Tii»

sanclissiuioc Constanlinopolitanic Ecdesia; novjD

Roim-

npKjS-jzifK; 'Pann;, Sti to ^airt^euet»

ma;. Eteniin sedi seiiioris Uonut, quod

uilj.; illa

troXe» ex<i»y)», oi
tfBiecl" :e«l

««Tep!; EizoT(af

<»rtoS«3(i>z«(ti

Ta

jrfs-

peraret, Palresjure privilegia Iribuerunt. Et eadein

tal ttutw OTtojrw xtvo0uE»6t 6t

Ix«to»

irtvTiQ-

cnnsrderalione moli cenlum quinquaginta Deo

aman

KoVTa 6eojiiiEffT«TOtejrto-x07roi,Ta''<Ta jro-(r6sta a7rs'»Etuav

lissimi cpiscopi, lequa privilcgia tiibucriiut sanclis-

Tw
Tr)»

T>if

»e«j

'P<opii3? «-/.'(jTetTtu 6pfjvif>,

6uW-/wf xpivavTSf
jroJtv, x«i

sim;e scdi nova; Uonioe, recte judicantes, iirbcin qiiae
et imperio et senatu

^fft^.sta «ai truyx^ijTM

TtftijSsitrsc»
Tti

Tw»

bonorala

sit

,

el

xqualibus prictiam in
ac nia-

eo^to»

«ToXauoutra»

jrfetj-Csi&j»

-fsaSvripa

j3a?t).tSt

Vilcgiis cuiu seniore rcgia

Roma

frualur,
illa

ftu/ijj, xai e» Totf exxirjO-taffTtxorr eir

exsivw ftiyaW-

rebus ecclesiaslicis non secus ac
gnitieri,
ticiC, el

exlolli

VEff^at

rpayuavt, Seutejsa»

/itsT'

sxst»»» 0jr<ij5;^ouo'«». s«i

sccnndum post
Asianie, et

illam exislentcm. Ul ct Poii-

wo^TS Touf Trif n'-»TtX)jf xKi T^," 'Ao^taiij; xat TJif
y.ixn;
Stoixiio-icof

&pa-

Tbracix di(ECCseos nictroponiani
in

/«tijTpoTO/.iTaj

fiO»ouf ,

s^Tt

oe x«t TOuf

soli

:

prxierea et qui sunt

barbarico,

episcopi

t» Totf

^af Saoexoef

E7rto-/ojrouf TfcJ» ttposipriijiVjav Stoe-

prxdictarum dioeceseon ordineiitur a prxdicto sanctissimo
Ecilesise.

XTJCTtsi» x£'/>oTO»Eio-9at ujrS roiJ jrpoEef*if«s»ou 6f)0-.ou

aycJTtiTou

throno

sanclissimas

Constantinopolitanse

T«f xaTct KMvo^TKVrtvoujroiiv

efyttoTetTijf exxiijtriaf

Srj^aSri sxeidTou f/uT/)oro>iTou
<ri(UV ftST»

Ti»

jrpoEt/sriftsvu» Stotwj-

^

Nimirum unoquoque metropoliia earum ipsarum diocceseon, uua cura episcopis provincise
,

TMV

Tflf ijr^pjftczf srrto-xojrtj» j;;2(^C0TOV0'jvTOf
e7rt!/-/.o';rouf , xafltuf

ordinante provincix episcopos

nt divinis canonibns

Touf Tnf Ejrap j^taf

TOtf Seiotf x«v(ia-t

promulgatum

est.

Metropolitas vero earum dioece-

Senyo/ieuTae' X£V0T0vetff6«t Ss, x«6(if tipnTou, Toi/f ftnTfcOjroitTaf
TeJv
jr/5oet/or,,ue'»4)y

seon, sicul dictuin est, ordinari a Constantinopolita-

[

eif rjuevea» ]

SeMXrjiEca»
^r,ftiTiJ:a.-

Jr«f <i TOu K'-.jV3-ra»Tevouro).Eeof «/s^^tETrtazoVoU,

no arcliiepiscopo , electionibus convenienlibus cundum niorem faclis, et ad eura perlalis.

se-

tu»

o'uf*T'0)vcj»

x«T« To

i'6os

Jit»afi6»&)» , xai

EjrauTO»

«v«fs/90fie»u».
fff.

Ot Xcyo/xcvot oori

tfSf EJntttrafrt'/*^?
,

(zfirtf

tl; Tjj»

CCVII.

— 29.

li,

qui dicuntur ab episcopali dignisi

Tou ~pia?-Jxipo\> Ta;t» xaTE).rilu5svxt
yto» Ttvi» «iTti» 7«TaStxc(£o»Tat
,

st

fisv

«;ro eu).6-

tale ad presbyteri

ordinem desccndisse,

justis qui-

EixoToaf ouSs
Ttftrjf

T^f TOU
Et Ss

dem de

causis condemnantur, jure iiec presbyleri
digni sunt.

yrpiaSvzipoii lE»rof «^ioe

TvyymoxJm
it^e

ttvat.

quidem honore
jure, si

Sin autem sine aliqua

Stj^a Tt»6f atViaf EuXoyou Etf t^» )jtto»« xaT£StS«<76)5a«»
PaBjjiiv, Sixaioe

probabili causa ad inferiorera

gradum

depi-essi sunt,

Tuyj^coiouo^t»

,

«vei>6u»ot

fwvecsv,

quidem

nulli sint culpa; obnoxii,

cpiscopatus

r«v T^f

ETrt^xojrijf ejretvaXaServ

«itK» T£ /«i tspcdOTJ»))».

dignilatem el sacerdotium recipient.

CHRISTOPHORI JUSTELLI
AD CODICEl CANONUM ECCLESI^ UNIVERSiE

NOT^.
e" Ttf l» vofTto

«oncilii

,

repellit.

qui primns est Nicxni ] Hic canon eunuchos seu sponte abseissos a sacerdotio Eo nomine Leontiiim presbyterio prlvalum
,

D nis
•yxp

Antiochise episcopus creatns est

:

"E» 'A»Ttoxe«a

5s, xaTa ST£ya»o» AsoJTtOf Tr)v jr/jo-Soiav sSsSaTO, jrajoi Touf EV Vizaia //Mc^evTaf opov; TauT»j» XaSriv. 'EvTouiaf
f:V a-JT0u/5')f6f

fuisse refert Socrates lib. ii Hist. Eccles. e»p. 21 : AsivTtOf, inquit, ijviza Trpiat^/zepo; vj, atprjpsSu T^f et;t«f , OTC T'iv -/EvnTtxuv iiiT-^sv eauTOJ , LcoiHiits tritrn preibyter esset, eo dignitatis qradu privatus cst , ^itorf gcnitatia
sifci exseaiisset. Et 'Theodorelus lib. ii , cap. Si, de eodBffl Lcontio loquens, qni posiea ab Aria-

yrtiue-jo; rrjf

tAViifii?.

AntUKlliw rero
:

Stephannm Ecctesice primatum suscepit Leonlius, quem contra Nicterti conrilii deerela adeplus est nam
p»st
genitalia ex^ectterat. Origenes etiam illud Matthfei cap. xix, 12 Sunt cunuchi qtii seipsos

sua ipse

sibi

mami

:

castrarunt propter

rcgmim ccelomm, aliquando simpli-

:

95
noniine

C.

JUSTELLl

NOT^
'

cius interpretntus , selpsum sponte abscidit : eoque illius ordinatio a Demetrio Alexandrino episcopo damnata est, ut Iradit Euscbius lib. vi Uist. Eccl., cap. 8, et Epiplianius lib. ii, Hocres. 61, contra Origenein. Fuerunt el hocrelici eiinuchi dicti, qui Origeiiis forte exeniplo, pielalis zelo, seipsos excide-

A

ulrefcrtTheodoretus, 7ravtoczavivo,-«x/st6i<rT6'/>«f —'- ^nfov;, —' "'' etvai ttjv ' ' ix ~- —' -' y.ai Ssiav 'Tx; if/ri^iov rn; twv Tavavria f povovvTwv n\jij.f!,>-ji«:, Ipsa su/fragia oinni canone certiora, divinumque esse suffragium cx diisidcnlium concordia. Sic Synesius, epist. 67 Xapir'.; htia.; iariv Tojf «v^pvjTTOJf zcouO.nTai, Gralice divina: est hominei
aut,

~

"'

:

renl, de quibus Auguslinus hicresi 27, Kpiphanius ha;resi 58, Nlc ptas in Thesauro orthodoxa; fidei, lib. IV, hrcrcsi 50. Excipit aulem hic canon eos, qui non sponte iiec voluntate, sed vi et necessitate a harbaris aut doininis, excisi sunl. Sic Tigrius quidam natioiie Barbarus, et eunuclius, sed nou a nativiiate, hberlatemcoiiseciitus.ad presbylerii dignilatem evectuscst, ut scribit Sozomenus lib. vi, cap. 15, et lib. viii, cap. 24 : Kai Tiyciio; o-jto; ^xp^.apo; t6 yivo;, oOx iy. yfJiTn;
tvtoij/o; jx.-.Tiiyiv
7r6oe"/9civ.

ineamdein Irahere sententiam. Alque illud ipsum est, qiiod ait canon 80, qui dicitur Apostolorum , Tov e?
eSvtzoO
eo^Ti

pto-u

jrp (Ti).66vT«

jrai

fianrxihivra.
ini^y.oTrov
,

,

o\j

Sixatov
fin

Kapa\Jra.
dtiurj

Tzpoy^ttpitliii^ai

ti

irou

zaTa

X''f'^ toOto yivoi.ro.

Eum

qiii

e vita genlili

accesserit el baptizatus fuerit, protinus episcopum fieri aquum nun est, nisi forte hoc divina gratia fiat.
Otto 3jo n rpiiiv pLapr-Jpoiv] D. Paulus 1 ad Timuth.t cap. V, 19 KaTci npiaS^jripov yarnyopiav ptn napaZi'/_o\) , iv.ro; zi pin ini 5uo n Totwv ^zxpTOpwv. AdversHt presbyterum accusationem ne admiseris, nisi sub duobus aut tribus lestibus. truveio-axTov 7jvai/.a] Extraneam mulierero Laline vcrli. Sic Rurfinus Aquileiensis in canonibus Niacnis lib. I Hist. Eccl., cap. 6, et vetiis iiiierpres concilii Nicxni, quem sequitur Fulgentius Ferrandus, cap. 122, et Isidorus Mercator. Synodus etiam Toletana
:

O.VjB-p^a.;

,

li; r/sso^SuTSiOu

a:tav

1 Jem dicendum est de iis qui eunucbi sunt nativitate, oi tivs,- h. y.od.iv.; u.nzPo; v/tvrftnaoa outm, qui ex utero malris sic nali siint, quod est primum ex

tribus euiiuchoruingeneribus.de quibus Malthaei cap. XII, 12, cujii^^modi Dorotheum Antiochia! episcopum fuisse refert Eusebius lib. vii, cap. 32 : amooSsov nf)-cCeio-j ToO y.yzK Avrioy^fKv rj'^wfj.ivov rvvojLtEv,
9>J(Ttv

— "

Hv Oe rnv

eOvoO/or,

ojr'-i •Kfj.vy.o}; i^ u^^rn;

7cv>jt£mc.

Do~

rolheum primalu Antiochenw Ecclesiw insignitum cognovimus : erat autem uuturaeunuchus, ita ex ipsa nalivitate comparatus. Nec tantum sacris canonibus, sed civilibiis eliam legibus ilvo^-x^i^ruo; est prohibilus. Nain Hadriaiii edicto, raedico qui excidisset capitale erat, item ipsi qui se sponte excidendum prtcbuisset 1. IV, §2, IT. ad leg. Coriiel. de Sicariis. Inde ille, apud Justinum martyrcm iii apologia ad Aiitoninum Pium, qui se castrare voluit prius a praefecto .^gypti
veiiiam edicti petiit.
*)j^txt «ys^ovsOojTt,
Kt§).i3tov

can^ 43 Cum elericis exiranew feminw nutlalcnus habitent,idenim et conslilutio anliquorum Patrum decrevit ; et can. 42 Quidam cterici legilimum non habentes conjugium, extranearum mutierum interdicla consortia appetunt. Sic etiam syiiodus CarthaginenHispalensis i, casis I, can. 5; Ilerdensis, can. 15 non. 5; Bracharensis iii, can. 5; et impp. Honorius el Theodosius iii I. xix, C. de Episcop. et clcr. Quicunque et cujuscunque gradus sacerdolio futciunlnr, vel clericatus honore censenlur : extranearum sibi muIV,
: : ;
:

«veSwxsv

h '.O.clampti-x

lierum interdicta consortia cognoscant.
eruveio-axTov

Alii

nialunt

a^twv

i-Kirpi'\iai iarpoi ro\j; otSii-

fiouf avTov «fzley, "Av.u yap rns toO rr/t[x.6r))o; iTzirponn; toOto Kpurrtiv «Treipna^lxi ot ixtl iarpoi i'/.tyo-j.

Libetlum Felici prwfeclo AlexandricB oblulil, pelens ut medicum sineret testes suos prwcidere ; hoc enim sine praifecti permissu fieri nefas esse, medici qui illic erant, asseverabant. Adde 1. i, C. de Eunuch. Novel. Justi142, ntpi. eJvou;^t?ovTtov. Evagrium lib. iv, cap. 22. Novel. Lcoiiis 60, elZonaram in can. Apostol. 21. veovuTov ] Suidas tov vtauri f\irvj9i-jra interpretatur, hoc e^tqui nupcr ex gentilismo chrislianain religionem amplexus, per baptisinum Ecclesi;c Dei insitus, inque doctrina nondum satis confirmatus sit,
niaiii

C

SicTeiloet Tharistus, quorum versio Actis concilii Carlhaginensis VI inserta cst , et Dionysius Exiguus in Codice canoniim Ecclesise Romanae, quera sequilur Burchardus lib. II, cap. 109; Ivo lib. vi, cap. 186; etOratia"us can. hxlerdixit, dist. 32 ; Nicolans quoque, et Alexaiider P.R. can. 5 ei 6, ead. dist. Nuilits missam audiat presbyleri quem scit concubinam habere aut subinlroditclam mulierem. Hanc vero Nica;iice synodi, de extraneis sive subintroductis mulierihus, deiinitioiiem Jiistinianus etiam imp. conlirmat Novel. codSlitut. 125, cap. 29 Toir Se npeir^vripot;, x«i Stax6'jotf
snbintroductam
iiilerprelari.
,
:

xai uttoStaxovoir,

xat TtaCTi

Toff

nec

protinus episcopum fieri prohibet liic canon, et Jusiinianus Novel. 123, cap. 1 , ne forte objiciatur illud Gregorii Mazianzeni in orat. fuiiebri Athanasii Alexandrix episcopi 'optou Te piainrai xji ctStiCTxaXot Tij; suo^eSeia;, ;^9if tepotruXot, xai o^rjuspov iepti;' ySi; rCiv
in vita sufficienler probatus.
:

Hunc

Ttrocypiivot; aizayopevopiev y.ara t>7v

a^^otf Totf ev ylnpia twv 6tyit.iv xav6vojv

tm iSio) otxto insi/jaxrov eyeiv. Presbyteris, et diaconis, et subdiaconis, et omnibus in clero conscriptis, interdicimus secundumvimsanctorum
Suvzfitv yuvatxa Ttva ev

canonum, mutierem atiquam

in sua

dumo exlraneam

«yioiv eioi, xai fiuo-Toyuivot enfj.epov, Simul discipuli el prwceptores pietatis, heri sacrilegi, hodie sacerdotes heri extru sacra. hodie prwsutes mysleriorum, et illud

sive subiniroductam habere, Et Novel. 137, cap. 4, ipsum Nic-cni concilii canonem cital, ut el Basiliiis Cicsariensis cpiscopus in epistola 17 ad Gregorium

Hieronymi , Weri catechumenus , liodie ponlifex, D. tamen Ainbrosius, ne quidcin neophytus, necduni kaptismo initiatus, sed adhuc calechumenus, a prolaiia proefeciura ad episcopalum , communi p (ipuli
Mediolanensis suHragio electus est, ejusque eleclio, «juamvis resisiente Nicxno canone, lotius Ecclesia; judicio, etValentiniani inip. consensu approbata est, ui scribitRuninns lib. ii Hist. Ecd., cap. 11, etTheodoretus lib. iv, cap. 6. Sed ha;c Ambrosii electio divin;c potius quam humanx jussioni tribuenda est, ut lestatur Nicolaus 1. P. R. in epistola ad Photium CP. quae inter Acta concilii viii oecumenici e.\stat 'ka:

i.

presbyierum, quse etiam apud Balsamonem el Zonaram exstat. Lege canonem, inquit, a sanclis Palribut nostris in Nicmna synodo conslilutum qui manifest» inlerdixit , ne quis mulierem subinlroduclam habeat. Sed et o-uveio-azTtkJv frequens nienlio esl apud scripto,

resecclesiasticos.EpistolasynodicaconciliiAntiocheni
adversiis

bium

lib. VII,
,

Paulum Samosaleiium cclebrati, apud Eusecap. 24 Taf Si «ruvito-^ixTOjf auToO yu:

'AvTto/etf ov'j[iuCo\jiit , xai twv nepi auTov 7rpe(j6uT:pojv x->tt Stax6v(uv, otf xai touto xai T<x a'^«

vxfxaf

tjf

aoapTjiixaTa ctviaTa ovTa iTvyy.p\nTret. Quid aulem lU exlraneis sive subintroduclis ejits mulieribus, ut Antiocheni nominant , et presbytercnim ac diaconorum

SfoiTMv, inquit, tov

ex xaTJ)XOuj:t«vou

6sia arroxa/.uyet

iyax^ivra ou j^pij npaafipetv \j}i.i;. ^Apy.siyip exei n&eta, xaioux av9pojiriv)ixe).Euctf. .Imtrotiumtx calechumeno divina revetalione ad episcopatum promolutn, nihit est quod exempli causa proferas, eltnim ibi sufficU divina non humana jussio. Sic Valentinianus iinperatur hanc electionem confirmans, apud Uiiflinum loco citalo, ait Dei esse, quod discordantcm popiili fidem el animos dissdentes convcrsio subita in UHum consensum,at4iuein unam sentailiam rcvocarct;
e;riiTX07rriv
:

wpof

quos secum habet, quibus el hoc et ulia deprehenta peccata obtegit. Hieracilas eliam co noniiiie sugillari, quod (7uvEtTa/(Touf mulieres habercnt, iradit Epiphanius hacrcsi 67 X)euii?ovTai Se 5i' u; yij.mvTui txaiTTOf truvito-JxTou; yuvatxaf 5t' af etw^aTt ^fOTt(ieta"9at Evetv ei; \nrnpisiuj. Subsaiinanlur propter ens quas habent singiili subinlroductas mulieres, de quibus gloriari solent se linbcre ipsas ad ministcrium. Et h;cresi 63, ile Origciiianis loquciis Kurrr/opoxjat de riiv iv rn ixAntfia ru; u/unnr'/.; ).e-/oiti.a; ffuvetjotzTouf yv/aixa; xexTOjU: ,
:

!)7

AD
'.'li

COUlf.F.M

CANOMM
Tiiv

F.CCI.F.SIiC.

»«v,

x.<i

cuniv ToOro iniTiV.ojyiuv ^fi^^^ 5'i
Tva uiv
Ti^

A

'."fT^ai Tr,f erctiijria;

TOvf eiriimoirou; xsldjouvi* xaj av

1WV
T'.»

av0^'^7r(i)v eit<^u.

rov/jtti ffvv6arrTwvT«r

ir«>iv 5:^tt Toifjv e7Ti7xorwvt'jr(ffXO«u/«'fOTOvi«va7Ta-/».

rvv «vOp'JTr'-iv eve/a ro ovoua ffe'jt' Accusant e«j aui in h.cctesia liilectas appellatas siibintiuduclns niiilitTcs liabent, velut elinm ipsi hoc faciunt occulle, propler honiinum reverenlinm, '/uo cum improbitale quidem consepelianlur : preetextu aiitem, hominum gralia nomen jactenl. E( puiilo post, «le quoilum Pahcstiiix cpiscopo, 'Ko-xixo^to; Ss toiou5i r!;oc;^rjuari,
i.>4jyTa'.
Tat,-

6;u!nQceT0'j'^£va; auT'f)

,

frf-t-i

^e '7uvei7axT0uf. Ila,

aulem ejusmodi mulieres inservientes ipsi subintroductas iiiquam. El lixresi 78, osleiidit uiide iiiipiirlssiiiii liomiiiesex Scripluras-uvji-tiy.Tou; et ayannzu; probarc iiilebaiiUir. Ou;i;naiii aiiteiii fuerint Tuveto-axTO' inulieres non salis ooiislal. Hiifliiius Gusebii inbuit

jtruviHci(F jubent ordinarique vetant ullum, nirt iribus prccsenlibus episcopis. Sygesius episl. 07 de Siderio quodain Palebisca- cpiscopo oJoi tovtov e'vhccutti;, exOe^aw; uev ovv, ofra yt Twv ye^6vT'*»nxou o"at/ev, c uirJTe ev A'/.e;avd^eia xaTeoTu, ur.Ts Trafet TOfZiv i-/j«Ss. flec ut fas esl aeciaralus /i/i», imo vero contra fas, quantum quidem a senibus audivimus, si nec Alexandria: constilulus esl, nec a tribus episcopis hic.

piuo'j(Tt

yiviuSai.

Cdnonps cunclo$

convocari episcopos,

:

Sii ypau-jLaTui-j
cuit

Cypriinus lib. iv, episl. 8 Pland probandam ordinalionem tuam, ut per omnet
) :
1

in isla provincia posilos lillerce fierenl. TciJi up" £'Tep'.)v (i-o';'Ar,!/evTa,Epistola

syiiodica
in

lerpies loco cilalo vocabuluni Gitvcuni

reliijuil.

Sui-

coDcilii .\fricani ad

Celeslinum P. R. qu:c
in
:

codice

das aniiotavil tanlum, non cxplicavit. Eranl aulem uequeuxoros, noqiie coiicubinx, seJ lerlii cujusdam geiicrls inulieres, quas seciinulerici, non sobolis ncc
sed pielatis sludio, aul cerle pni;fovebanl, ut teslalur Clirysostoiiius seruione «rjoo,- Tojf ex^ivTJtf 8-uvi<(TaxTou,cujus frajjmenlum ciiatRhenanusscholio ad superiorcm Euscbii locum: Eeji yap Tivsr ot ya/iou xat ffuvojo^ta,- Xrapi; yipa{
iibidini^ gralia,
tevtii,
,

canonum Ecclesi;c Romanx cxstat, ct lcclioiie canonum Ecclesia; Africanx
Tou
/0
TToiJ,

Crxca cnl-

'izeTfuoujv, ha.

B

<<ireipo-/aaou; tiyoaivoe za^i^ouo^tv
eif iff;faTOv yripa;

o^xot 5ta!rer/T0f,

xat

eauToTf (rj'/xaTaxllitou(j«v, ovti e'jri 7ratooTrot'a, ou -ytxp ^aortv auTatV CT/y/sveo^^ai, o'jT£ e|

Taf utx6TSfar azoif, TOvf evTeu^ev Trasaytvofiivouf, fj-/jpu( pxi TzpijaSiyjnaOi' /iijoe TOuf -ap' riutiv «rrozoivuviiTou;, si; xoivwvtav toO Xoi OsAr,»)jTS Si\aahai. 'EjretSri touto zai TJi sv Ntxaia ffuvoorj ipiaBsv eu;j=pwf eupot >i vn asCairpiiirn;. Deprecamur, ne deinceps ad vestrus aures eos qui hinc veniunl facile admittatis, nec qui a nobis excommunicati fuerint iii eommunionem velilis deinceps excipere ; nam hoc quoque in Niccena sijnodo dcfinilum facile advertet veneraTTpOf
bilitas lua.

yap auTaf a/eoaiou,- OiaTHoetv. Sunt enim qtiidam qui puellas innuplas absque nuptiis ct concubilu , ducenles domi perpetuo collocant et ad supremam senectam usque inclusas tenenl non procreandorum liberorum gralia, neque enim aiunl se cum illis rem habere : neque causa libidinis, siquidem illas se
oxo^./o^taf, )iyoufft
, ,
'

H;cc s%maia est poteslas roelropolitani, ISiacni Palres decerniint deberi iii iribus provinciis hoc canonedcnoininatis, jfigypto, Lihya, et Penlapol., quae loiam itlgypliacani diflccesim constisloxiaiai
I

quam

dicunl incnrniptas iiiviolatasque servare. Huo speclat quod Gregorius Nyssenus lib. de Virginitate. cap. 23, de iis tradit : Ot f-i/_pt ivoot«To; Tiiv a-/aaiav £7riT>jo€UTavTe.-, ouSev Sta^ioouffi tou xotvou 5tou' ou fiovov

T^ yaTToi

T5t rrsof >i^ovr,v
,

/aptjoitevoj,

ak'i.a

-/uvat;i xofrei

To fx-jspvj cuvotxouvT^f
V tav
ov^.otctTt

zai aSeXsoTHTa Triv TotaOrs»

o-uft?i'jatv ovoue<?ovT!f, tif 5>i T)iv irpo;

To ytipo-j utto-

p

orsuvoTsa-o

7Tsctza),JrTovTrf.

Oui nomine

tenus ccelibalus studiosi nihil a coinmuni vila di/ferunt, qui non solum ventri voluptates indulgenl, sed palam

cum

nuilieribus conviviinl

,

el

eam consuetudinem

fra-

lernitalem vocant, sinislra suspicione splendido hoc nomine obnubenda. Non est Uiiiillenduni quod olini suinnue erudilionis vir G. Bud:cus aiinolavit, ouvsioaxTov dici so( uni sociarnve ctElihatus , sive virgo contubernaleni habeat virum, sive monachus feininam : alqiie hoc genus olim in n?u .fuisse inter Chrislianos, sed iniprobatum proplcr suscipionem stupri
:

tuebant tain in civilibus quam ecdesiaslicis. z«Ta Tviv 'AvTio/etKv Ta Trfeafieta ctj^so-flai] Sic caIiOli IGo hujus codlcis: *uXaTTOus'v'.)V tuv ev Totf xavoat TOtf xaTet Siyuiarj TTpza^sira-j Tn AvTio/ewv ezxJnoia. Servalis privilegiis quce Antiochence Ecclesiw I\'ica:n'is canonibus tribula sunl. n/oscgsia quae Antiocbenx Ecclesi;c servari liis canonibus praecipiuniur, eo pertineni, ut episcopus Aiitiochenus prxferalur metropolit.inis onmibiis in orientali dio^cesi, nihil juris i)li attribulum in cseteros metropolitanos, pra;ter honoreni ordinis, non auleni ut meiropolilani omnes dioDceseos Oiientis ab eo jure singulari ordinarentur, ut Innoceniis primi epistola ad Alexandrurn Ajiiiochenuin asserere videiur, contramenleni synodi N'iea:iia?. Tov ev At/ia e'ff to-zojTov ) Hierusalem a Tito el Yespasiaiio eversai ab jElio Hadriano rursus acdificata, itlia esi appellata. Eusebius lib. iv Hisl. Eccl., cap. 6, de illa loquens 'H MST£7T£iTa ff-JtrTtiira •Fuaoixij 5roX'f Ty,v e7r'.)vuatccj uy.tiluaa, si; T>iv tou xcaTOuvTOf
:

de quo Grcgorius Nazianzenus

:

A')iou

Aop teoou

Tturiv,

Aifia T!poauyor,s{^zai. llieru-

Touf 06 (Tuv-u7azTouf, wf Sn fi^ou(rtv anavTEf, Oux 010 tirs yauw Scjo^oasv, jtT^ayiiiiOUf 6iiiT0;Uev, eiTS as^ov Tt ju)ji:oa£v. Ou yap synyt Kav /xs )i-/r,T£ za-/wf, to irpiy^' inufjiaouLai.
'

Suliinlrodiiclns Igilur, iil alunt omnes, Nesclo, si\e Duplils dabinniis. sive iiinuplos Pinemus, sive iDe ium (|uid servablrnus. Non ego, ^ el si niilii male dixentis, rem Ijudarero.

D

IJem,
'ApTS-ju Tra.T et/sstvs, ffuvEiTaxTOv Si auMirza,

Marcm omnem
ujro
ire«vT«Jv

fuge, subintrodut^lum autem maxliiie.
ev

Tn ejrap;^ia] Theodorelus lib. V Hisl. Eccles., cap. 9 iia)«iof ts 6£o-u6f zsxpaT»z£ xxi Twva-/i',)V ev Ntzaiz T^azipm opo; ,/.ah' iy.uc-mi 'nzuo/ia-j Touf Tnf 'sTxap/io.;, zai sirTso jzsivot i£ou)ofVTO o-jv «uTOtf Touf ojx<)pouf npi; to (Tuu^ipo-j Tr^.tsiVSat xi; yeipoTovixf. l elus slalulum oblinuit sanctorumqiie falruin in Aiftpno concilio de/iiiilio, ut in unaquaque provincia , illius provincia: episcopi, una
:

twv

sulem cum esset a Itoinanis occupala, nomen conimutavit, et in Uonorem j£lii Hadriani imperaloris yElia appetlalaesl. Cedrenus de lladriano, KTiIstvsav'leoouaaJ.nu, r.v Sr, vjm Aij.ia-J irpo^nyoptxtat. iVoiai» Hierusalem condidit, cui Jilim nonien indidit. Ideni Iradit Dio in lladriano, Zonaras tom. II, et Nicephorus patriaicha CP. in chronograph. Ilieronymus in Act. Apost. Hierusulem, inquil, metropolim quondam totius Judace, qua nunc ab JEIio Hadriano Cwsare, quod eam a Tito deslructam laticrre silu instauraverit, .Elia cognominata est. Hiiic JEVix nomcn pro Ilierosolymis passim apud Eusebium iib. ii, cap. 1-2, lib. VI, cap. 21, et lib. viii, cap. 21 ei apud Theodorelum lib. 1, c. 31 Basilium Seleuiienseni, serm. 38, conlra Judxos; et in I. i, § 6, 11". de Censibus. X=ip''9EToui/ivouf ] Olim iii Ecclesia maims imponobaniur haereticis resipiscenllljus, quJbus post exoniologesim pax dabatur. Id eiiam teslatur Dioiiysius Alexandr. apud Eusebium lib. vii, cap. 2 Ua).atou
; ;
:

cum

/iniiiinis, si

ipsis
;

ila

visum fueril,urdinaiiones
,

facitiHt.

El cap. 25

Kavovef

inquil,

jTtcvTaf

o-u-/x;

-

yi TOt xszpaTijzoTO^ sho\j;lTzi zoi-j to outcov uovn ypna^at rn Sti -/j.i.po>-j i-iiiato>; t\j/ri, et Aurelius Carlhaginensis cpiscopus in Gneca cblleclione canonuin Ecclesia: .^fricanx can. 57, cum de Uonatistis agerelur :

'

*

Forte npiypa ziS' ahiao'^eu. Gncca phiasis, ov -/ip <faan a^naU cvyyi:ea9ui,

rectius interprciarelur
iWis liabere. Edit.

Dicunl eiiim se iion rem

cum

::

:

C.
'A.vaB![xaxil^<iixhoyj
l7rt'Jei7SMf

JUSTELLl iNOTiE
xji;

m
.

Tou Tni

tvVkv/),-

ivo/iKTOf, 81«

A

Tn; yjwo; KvaSej^fiwtrtv Etc

T»iv u.iav ixz/Jiiriav.

^nathemalizato iiomine erroris, recipianlur per manus iinpositionem in iinam Ecclesimi. Adde Siriciuni decrel. cap. 4, et Innocenlium cap. 15. fiiveiv ouTMr £v tw zWpM] Hsereiici, sive ab liaerelicis ordinaii, errorein suum agnoscentes, si ad Ecdesiara accederent, per manus irapositionem recipie])antur, et in sacerdolium conlirmabanlur. Sic Nicsena synodus de ordinalis a Meletio statuit lov; inip «iJTou y.aTa(TT«6lEVTaf, fiU(7T«uT£p« jjeipoTOvtit
:

(SsoatwfiivTa?, iyjlM fiiv «urous' Tiiv Ttftiiv x«i ^eiToupyiav,

ut exejusdem concilii synodica epistolareferlGelasius Cyzicenus lib. 11, Act. Concil. Nicaen. et Tbeodoretus .lib. I, cap. 9. Excipe tamen aipiazM-j iEapy^ouc. Athanasius in apolog. 2 A Ueletio conslilutos presbyteros Alexander in Ecclesiam recipiebat. Idem in episl. ad
:

lionorem liabeat, tta tamen ut ipse non ordinet. Idem de Melelio in coiicilio Nicaeno slatutum teslalurejus"" " Sem concilii synodica epistola apud _. Theodorelum lib. I, cap. 9, cujus verba supra rctullmus, et Sozomeiius Irb. i Hisi. eccl., cap. 55, de eodera loquans, RaTtaiy.rrj-v avTov j? iruvooof ev rfi Aux&j 8ta-:piSiiv, ^d.iv ovoiux. EjtKTXOTr/;? ^yovTa' TOu Se XotJroO, fi^Tt iv wo>;i, u.iiT£ £v y.ojfj.Ti yjiponvSL-j. Synodus conlra euai prununtiavit senteiitiam, ut Kidelicet Lycuin incoleret, nomenqLe solum retineret episcopi : atque de reliquo, neque in urbe, neque in pago ordinaret. (ifl £v Tij 7ro).£e Suo eTrio-/.o;rot watv] Hinc Soiomenus lib. IV, cap. 45, a legibus ecclesiaslicis alienum esse ail, unara Ecclesiam a duobus episcopis gubcrnari. Tov UETpou dfovov, inquit, fivi aSo^ilv u;r6 Suo jiysfxofftv
'

.

(9uvof/£vov,o 3t;<ovoi«? o-u«?o).iv £(7Tt, xai£zx).no-iao-Ttxo'j
flro-fxou

decreto placuit, ut quicunqiie lapsi fuissent proprio arbitrio et principes (uissent im:

Rulinianum

Communi

patre

^ielatis,

si resipiscerent, ignoscendum quidem iWis, verum non rcslituendos in cleri tiumerum : qui vero non auclores, sed necessitate et violenlia compulsi fuissenl, visiim est illis quidem ignoscendum, et in cleri iocuin restitueiidos. Sic olim in Alexandrina synodo .«lelinitum refert Ruffinus lib. i Hist. Eccles., cap. 28 Ut tantum perfidice auctotibus ampututis, reliquis sa-

: Sedi cum Augustinus epist. episcopo meo sene Valerio, quod in concilio Nicccno prohibitum nesciebam. Pacianus epist. ail Svmpronianum : iV«c jhs, nec /"(is sacerrfolii singK/nris

KA>,oTptov.

HO

et

cerdolibus dareluroptio, si forte velint, abjurato errore perfidiw, ad fidein Palrum slalutaque converti, nec ne,gare aditum redeuntibus. Synodica epistola Nicajni -concilii apud Theodnretum loco cilato : "E3o?£v ouv
iME/6Ttov
p.ivuv
iv
Tfl

-j..~ .-..< ..:... j^~. —..<» ..< ...." < ut uno codemque tempore duo sint ejusdem ecclesim episcopi. Ado Viennensis in Clironico, an. 810 : Canouica auctoritas est, in una civitate duos episcopos non esse. Sic Cornelius Ecclesia; Roraanas episcopus Cypriano cokvus in epistola ad Fabium Anliochenae Ecclesise prxsidem de Novato Catharorum bairesis auclore : Vindex ille Evanqetii, inquit, ignoravit umtm esse debere episcopiim iii CatlioUca £c-

..^/.»..patitur,

clesia. Cornelius evidenter ail iu

una

civiuite

ununi

episcopum

fiiisse,

aut esse debuisse, et Cyprianus
:

de

a'JTOu

Ti6y.li,

ftnos fiioii iio\jiiiav

eodem

scliismatico, epist.

sXEiv

ytipoBtrtlv' ilt).ov Si to Placuit synodo Meletium in stta civitale manere, potestatem autem nullam habere
fuiTE ;tetpoTov£tv, fivJTE
ovofjta

T«f riafi;

y.ixrf,ijf)ai.

ciindus (episcopus) esse qiii solus esse debeat, factus est, nonjam secundus.ille, sed nullusest. Vid. Bils., pag. 592.
oo-ot

52 Cum jwst primum senon possit, quisquis post unum

vel

quemquam

crrdinandi vel

.sobim vero lionoris

cuiquammanus imponendi nomen relinere. Fuit autem Mele-

trpatytini.rjHnua.v

t'./v

T:apa-KfKr'ay.arriv

Olim

'.llUS, w.pttjiapyjif rdv £| auToO MfXETtaviv xa^oufievuv, .ut scribit Socrales lib. i, cap. 3 et 6 • adde concilii .Nicseni n, actionem i, tom. lU Goncil.

auTouj 6^-.p«<pwf ] Can. 170 hujus codi-C lib. iv, cap. 11, Iradit Liberium P. R antequam Macedonianos pocnitentes in communionem teciperet, ab illis petiisse ut snse 1idei professionem scriplis mandarent, eosque libellum ei oblulisse
ofj.oloYnt!cii-

cis.

Socrates

:

Kttipio;

i'f/p'j.<fOv zf,v

ofto)o*/iav '/viifj.n; aTrriTijTeV ct Se

«uTM

faSiiov oiot^av; et cap.

12

:

toutm Sn

Tiy (3t6)iw

T0U5' T7pt(T''U; a!T<pa).irTafj.tvo; 6 AtSeptoj, tl; xotvMviav T£

EOEiaTo. Hoc autem libello tanquam tponsione illorum legalos obstrinriens Liberius, in commitnionem recepil. SicValens et Ursacius pro/essienem suam scripto ob-

Sozomeno
'

episcopo Roniano, his verbis, qua; a TaOT« 8i rn iii, cap. 22 y_ttpt auTM [F.auTMv] ypa-^avrz; ofto)o"^oufi£v TaXiv OTt rf,v hpthuviy.r,v a ptaiv, zaOa Tzpotiivofitv, xai TO-JJ TauTrjf aiifJivra; y.a-.iy.pivu[j.zv ti; Tovatiuva. Hcec vero SCribentes manu noslra protestamur, nos Arianicam liceresim, ejusquc auciores in aternum damnare. Basilius epist. 72 ad Emisscnos Si autein dicunt se resipuisse, iioceant per scripturam suam resipiscentiam, et exsecraiionem fidci quam sHsceperunt.Synodas\i \nTr\}\\o, can. 90 Tou; 8k titaropiuvov; xP''> ''rotEiv Xi6E))ouf, xai «vaBtiJLariiitv rf,v alpztTtv. Synodus VIII oecumenica,
tulerunt
Jiilio

relata smit bb.

:

episcopi et presbyteri lapsi, ad pasniieiitiam quidem fecipiebantur, sed ab ordinatione et sacerdotali honoie prohibebanlur. Cyprianus lib. i, epist. 4 ct epist. 7, Assuritaiue plebi suadet, ne Forlunianum, qui idolis sacrilicaverat, ad episcopatum admitlant el lib. IV, epist. 2, indicat Trophimum poeniteotiam agentem admissum esse, ut laicus communicaret, non ut locum sacerdotis usurparet. Adde canonem 21 hujus codicis. aizohifj.tvot ru; ?Mva?] Elhnici principes raililia! cingulum iis auferre consueverant qui fidem negare recusabant. Id testaturEusebiuslib. vii, cap. 15 deMarino quodam milite christiano loquens, qui cum sui gradus ordinem seculus, hoiiorem cujusdara rouneris niilitaris adeptus esset, statinLqui eum proximesequebatur claraavii, non posse id illi jure tribui, qiiia christianus esset, et imperatoribusnon sacriTicasset, M>i e^EiVKI EZsivM Tlif 'PMftKiwV ft£T£/£tV «liaf ZaTOt TOUC
7ra)atO'jf vootouc,
fivi

^^tcrtavM y£ ovrt zai TOtf ^a'jt}.z\/fTt OuovTi; ei lib. .\, cap. 8, et lib. 1 de ViiaCuiislanlini cap. 47, de Licinnio To)? zaTa noltv, inquit, arpartiira; iy.xpivtaO^y.i y.ui aizoSid.XtaBat tou rfi; rtifn;
:

:

aiioifxaro;, tt fin toi? SaijLOirt B-iitv aipoivro. rrapax-:X;utj. rat. Milites in singulis civitatibus ex alio rum numero -^ ^-r."."; /.» /^.'...Jf/riJc gradu «r;,,/.^; jussit, <,, eximi et digiiitalis «^«^1/ privari •./cc;/ nisi dmmoni-

:

acl.

ti ;

Oi

Tijf iyylniTiu; 6ei7ftoi

arpitjiovra;

sTtffzoirouf

,

Touf e? uipi<stu>; XiCe^J.ov StoovTKf , xat

eirtrfrJ

iijiav avu(itfj.uril^ovry;

aiptatv

fieiTTri^ouo^t ftEv Sej/Eafizt.

Ecclesiasticm leges episcopos ab limresi reduclos ver libellum hcrrcsim suam ejurantes, sanciunt rcciiHcnaos. Styufiot;] Quinam sint digami hoc canone el can. 39, 52 et 105 hujus Codicis, vide in annot. ad ipsum

bus sacrificare vellent. Ruffinus lib. i Hist. eccl., cap. militim cinqulum non dari nisi im52, de Juliano molantibus iubet. Hinc ille Marccllus ceiiturio, ciijus acta apud Baroiiium exsiaiit an. 298: Si tulis esl conditio mililantium, ut diis ct impcratoribns sacra facere compellantur ecce projicio lilcm et cingulum, re: ,

nuntio siqnis,
iis

et militare reciiso.
civj.o-Tf«T£U£(T''-ai]

y.anpOwaat to
loqiiilnr
,

qui pci'secutionis lonipore

Hic canon non de propler li,

canonem 105

iiifra.

dem

T>if Tiftjif Tou ovofiaTOf] Sic EphesiniPatres Eustathium queinJam, episcopi nomen et honoreni sine re ac polestate obiiiiere statuerunl, in epistola synodica ad synodum Pamphyliae, qua; iiiter Acta Lphesini concilii exsiat tom. II append. i, cap. 1, ct apud Zoliaram elBalsamonem •S.ipiriufj.tv ty^ttv auTov, tot; T-iif fjrto-xoTrnf ovaa z«t Tiiv Tifiiiv, o"tm (.tev toi itart ftii
:

X6'por«vetv «vtov, 5(«<«im!(5 ut episcopales

nom

n

et

militiic cingulum abjecer:>iit, et poslea fidem , ejuranles pecuiiiis ac doiiis priorem niilitiam receperant , rursumque ad Ecclesiam rcdieraiit scd de lis qui gralia iuspiranle diviiia, ciiigulo inilitiai deposiio, quo melins et perfeclius vil;e instiuitiim magisqiie christianum capesseienl, postiuoduni illud resimiercnt, et denuo se niililix sacraiiicjitn obligarenl, quibus nierilo pcenitendi lempus dctinilum csl. Nec eiiin) exiblinmndum csl lioc caiienc mililian) Chris,
:

,

voi
liar.iii

AD CODICEM CANONlfM
Inlcrilictsm, nisi
pf>s«t>nl

ECCI.F.Sl.-E.
:

m
/m iViV<i;nn«f/(ip(io
iii

q«alfenu3 sigiMni fnil
tlispcntliii
liilrt

itlolrt-

,\

lilnre, rt qnsTn iiomii^i

i^tiilslimix

llierftnyflnwinflpis*. nd Occonnm n l'ntribus deci^Uint, ne ile alia
t'pi.sco;)Ks Iritnsferatiir.

nliavi Eeclesiawt

CTCTTCfe
totiliiT
;

,

i|iii>il

irii!m>l;irc diis

imiilfs roRr-

alioquin Oliiistiiuios siili tMlinicis |>rincipiliiis ooiisHCvisso, planimi est e\ IVuini" in .M. Antoniiio, fiiiscltio lib. V, oap. ri; TertitlIi;»no iii .A|>iil<)lil>. <\e Corona iitililts citp. I , illn Rflico cap. , i>t 8e niilite «lirisliaMO loqiiitnr, qHi laiireain nillitarom capili siio iuipoiicre noUiil sed libero c»ptte, coronameiilo in inaini otioso, iiilcr fratrcs coinmilitones Soltis perniiiiisit. Sed cl militaris jnramcnli a Jhriiiicmiiiit Vegoliiis «tiaiiis milrliltiis piitslftri sttliti 1fc. II tle Uc lilililari , cjiisqiie fonniilain rererl 'Ms
niililart.'

W

,

Vei^bis

Jinnnil per Deiim, Chrhliim, el sanctum .S^tirilnm, el per mirjealatem imperatorh qnK seciindum 'Smmgeiieri hummiu diligemlaesl etcolenila; clpaiilo
: ,

poiit .^nraiit aiftem mihtei, omiiia se slrenne (acluroSy ^ie prieceperit imperator : uunrpiam dcserliiroi mili-

linm, nec-mortem recnsaturos pro liomana Kefmblica.

licmn appellainr,

TEievTato'j tyoStou) Eiirliuristia iii iiioribuinlis via(iuoil abcnillibiis ex liac vila, el a,l
,

ac vebiti iier inslitiientibiis , ea detnr veliiti pro siibsitlio viic. Sic in eoncil. Ciirlhag. IV, can. W, ei in epistohi 5 Stxii I'. K. tom. Ml Cnnila lamen tlt ttissMS fl synodo coiidemnalui esl •cil. Hh ultimi die rialicum ei non denetjetur. Syiiesins •epist. 07 ail Theopbilum .Mevan(lri;c episcopiira de 'Lainponiaiio quntlam excominiinicato loqneiis 'ToO Si /utTttt Tiiv K-y>vnim ei; TicJ iifx-rrrr' z<rfi5p«v ov£7T£a-^«. TotoOtov ojv -ruauTW «rjVS/^iJpf.itera, elirpo^
'Deiim cogiiaiilibiis
:
, :

Iloc cittKme nsnrK ciMttesinia; , el r,ut«>«<t clcricj» interdicmvlm' ; ut cleiioorimi a''5j^r.o>«o^ti nmJniii poiiercnl ISicxni 1'alres. «t!Tx.ooi«.o5ttav rit-.nn-jr;;] D. Paiiliis 1 ail Titnstli.., cap. III, ' : Aet t6v rrrtTroTrov KVE.ri)r,irTOv gftvxt, avj a(7x;or£',5;o. u>X uy0.up-/^jp'> '. Oportei episcopum este irreprehensibilem, non nirpis Incri citnidum, sed aiie ninn ab avarilia. Et D. Ptiiiis epist. I , c;ip. v , 2 ; Ilntv«v«T£ TO £v Tjvtv 7ro'«vtov Tow O;o">, 'X/i at^/ooxrr,iurpem SrZf. I'ascilc gieqem Dei qui penes los esl , ?!ia^stum non affcclnnles. Hieroiivmiis lili. ii , cpisl. Iqnominia siicerdolis esl propriis sluiLne diii3 liis. Hiic speclat qiiod refert Sozoinenus lib. iv, cap. SS; e< Mcephorus lib. ix , cap. i'^. Si)pbroniuiii quenidam f^xauctoinlHiii fuis^e , qiiod avaritiic sludio in EcclesiiC pecm^ia Tuicstiim fecerit. 4 nspt rou iii} ijtjifo>tteiJ •'.onc. Laodiceiii can. B t:zrj *l£oaTtzo'j? Savsi^stv, y.ai toztu?, /«t t/; /£70jutiv:<c cuni lcrlia -rrMolia; >a;xoiv£ v. lJsur,B >iatoAt«i sunt (wrs snrli usnraruin noinine accedit. Suijas, riutoW, et rursiim •h'Ji6iii.; ii-zv» To vj-xtT-j To-J rs^aXaioy tyo^j Srxrj, r.cti to f,pL'.T'j ovtoO. Ileoqne uoi')tJi'j; yjuioVtTuof apnd H irpocrationem et Suidoiii Gellius lih. 'xviii, cap.li; Est iiiilem lieminivis, qiii niimennu totumin se habel , dimidinmqiie ejus : nt Ires atl duo,
: : , : ,

qnindecim nd itecem Iriqinla ad midia pars uniDscujnsque rei
,

viqinli
est.

:

liottoitov

di-

El ap

.d Siii-

Trs^^Tsts

AaaTr?.)vrav& ro

"/^Oi^rj,

yi-xi.

ii

irJpta Tcc^cetvat
«Troftivot

Soxjt,

trvtrr.» i^fii^x

XO'; tots TraottJoufvotr Trpi^^tJTiOotr,
finSzi; •fv.o
STri

xotvj/vtof?

aJTiu
iiioi.

ft£ra-)oOvat

8:-

itau^iyoi

Avycp^.fcBili T.i,-K«\fj
'

TOtf

«urotr

O-iwvOV <rTOKT£'J£tV «•'oouu£v'<tr dain StSo^Oat Oi Vide iniia ad r)7.ty>/tov TOu vuv btdor^evo* Ttxp Sclciil (eneracan. 108, et adde locnm Hieronvmi tores argnmenlari ac dicere : Dedi unitm modium, qui
:

-ij7fO'5t>«;£t7T<o, x«i 7Tac«

xn; iiifm^rrx; rrvj
zf,;
<i'j;'pii>u.n;

r.at (pt).a»-

'6otiir«u ^•jyfi; Trift/vjirM

to trWiiitia.

ttemisi antemauetorilatem soleendi ird

sneram sedem,

Tanlum

igitur mt/ii siimpji,

mors, el permiserim omnibus

accederet Lamponiam iieerlus dies morlis viderelur ade.^se, miod
si

qiii

lum aderant [Lf gcndiim

trafHe-

foiimBmioticm impertire : nemo enim vi/)ftos mialhemate mihi inoriutiir ! Ubi aiilem conr^iluerit ex yrari morbo, eadem condilione obrint, in fiitnrol prM/);/(i.'ris ei

salus (ecil decem modios nonne justum esl ut malium modittm demeo phis accipium, cum illedemea liberalitate novan et semis de meo liabent. Coiistantiiuis i. i Cod. Tb. de Lisuris r,uto),[af Irugum tiilil. Veruin hiijusmodi rrugiiin agricolis mulno dalarum usiirx ad ' ceiitesimniii modiiiii redaiUc sunt a Justiniano I. ' Eos qiii, 26 Cod. de Usiiris, et nov. 32, 33 54, cap.
; ,
,

1,

uiide desuinpta
/'i«m(^i(i(iii,IC

est aulbeiitica subdila

d.i.Cum

non

'H0.rius pientr si(, et exspeclel a divino tno el

humano

•animovenia; sigiinm. Ailde can.
««owLtivo-jf

2fi hiijiis

codicis.

Populus
:

olini in Ecclesia

iribus gra-

dibns dlstinguebalur eranl enim it^Trjj^oOu-vot, -Kf:TeOovTSf, et usTavooOvTEf, caieclinmeni, lideles poenipecuiiia^ usurani oliin liiisse imtissiiniini esi, \ide lentes. CatechHmeiionim auleni tluo genera fciisse ex hoc canone constat, unum eoruni qiii aiuliebant verBrissonium in Seleclis et I. i, § 2 Cod. Tli, de Usubmn Dei et licri cln-istianos vokbant sed nondum ris .•Dosilbenm lib. iii ; Volusiuin .Mieciadom ; Chiypeiicrant baplismnm , et ii dicibaniur audieiites sive sostomum hoinil. in .Matiii. lvi p. 562; Si-ioniu"m awlitores. Alii qiii jampridem arcessei-ani et in (ide lib. rv, cpist. 2i. Cenlfisima aulcui u?ura l'iiitqti:e reiite insiiiuli, baptismiiiu petebaiit «i dicebantur in numraos alienos singulos Btiinnios sini^uiis iiiensicompclentes. Audientium sive anditoriim meniimt bus pr.eslaret usura; quippe olini ut apud Grecos, TerluHiaiHis lib.de Poenitenlia ^emo sibi adulcliir, ita ct apud Romanos nienstruae nnde, ui elegiinter qiiia inter otidiiortim lyrocinia deputatur, r/iuisi eo •Basllius in psalniHm xiv, pag. 159 m-.s; -oxiom etiam jhihc sibi delinqnere ticenl, an alius inlinclis esl TTxzipi; fuere, Si ad annos uthodie conipules, centeChrisius. alius audienlibns? Itetn, Audienles eplare insima est.qute duodecim nunimos in annum prxstai. tin(-b'o)im , noii prcesumere oportel. Et lib. de Pr,E- Bqttoirtodo-et^Pliniiis lib. x, episl. 62, dicta h.nec usura «cript. 3<h'er9«s hperel. eap. 41 Qiiis caleclnimeniis, Grccis T6-.tof eTrt apa.y}j.n, quod drachma esset cenleqnis {idelis incertnm est, pariler ndeunl, pnriter ausima parsminDe, Constanlinus d. I. i Cod. Theod. de itinnl, pariter oranl. Cypriamis lib. iii epist, 17 Vsuris, usurara ad veterem ceniesimse^raiionem reAiirfie/i«it(s, si qiii (ucrint periculo prwventi , el siin vocavit frugnm vero usuris modum iiiiposiiit , quiexiUi conslituli, vigilanlia veslra non desil imploranbus nullus satiscertus positus haclenus lueiat. IJsursB libus diriuam graliam misericordia Domini non denecentesima; ratio aucta sub Valeiitiniano Sen., sub gciur. Competentium vero meminit Augustinus lib. qno el awi festimalio aucta fnit vide 1. iinic. di de Coia pro mort. bab., cap. i2 Paseha appropinOblat. volor. Cod. Th., et I. xiii de Susceptorib., et I, manle, deditnomen inleralios competenles ; el homil. u C. de veleris nnraismatis potest. Kotaudum d. le49 Qiiod dico compelenribus et ftdelibus, audianl gem primani unico tantum ineiise ante coiicilium pa:nitenles. Memiiiit et Hieronymus epist. ad PamNiea^num latam fuisse, cujus can. 17 usur.c cenie- :iiiaf hlnm et concilium Agathense can, 13 Symbosiina;, ct «utoiiat juxta clericis iiitcrdicimlur ul cle.'itimetiam placuil pablice in Ecclesia compeleitlibus ricorum ai<T-/^co-/.tp^ta modum imponerent Nicaiiii 'priedicari. Leo 1 P. R. decret. eap. 2 et 12, electos Patres. D. I. i de Vsnris lala esi anno 523, xv cal. vncat iti baptizandis in Ecclesia eleetis Ireec duo lem.Maii, Pauliiio el Juliano coss. Firmicus lib. ii cap. yoru de quibus loculi sumtts, eseelegilima, dileetionem Nttitqtiam peeuniie (enus exerceas 41 vel alienit veslram monemus. neeegsilatibus vtiserum tibi pccnnns conftruturaug, , , ;

Cod. de Usiiris. Speticruin iisunE dicuntur Hioronynio iil est m.vzCi-j, ul recle Gi;eei lit. iii, tie rsitris , cap. lib. xxiii Synopsis Basilic. 66. Vide Scholion. et /. Erunienti l2,Cod. de Lsurii. ixaTo^jTx; ] Hemiiili:T! seii fnigiiin iisur.e ali;B a eentesimis peeuni;T". Ccniesimain usuram legitinuni
, ,

:

:

:

:

,

,

:

:

,

,

;

:

:

;

:

:

,

:

,

:

.

,

uso

i;o?.3oi;
-

ti;

vS>,n

fxij

-(«TaSKcvsr.)

ftrttrzojniv ]

tiiendrtn.

Vide Ghrjsosionram, homilia in-Matthxuiu

-

ii

,

:

m
pag. 53 et 5G, n. 5t>2; Basiliuni liomilia »iv, p. 158. Nov. Jiislin., 32, 53, 54.
VI
fivi
:

C.
iii

JLSTELLI NOT.£
psaL

m
:

A xai

x«6>iff9«i

£v

fi£(7w

Twv

ir/ieTfiuTso-Jv]

Sic caii.

^24 OO

Set Sikzovov epiTzpo^ifJ Trpso-^uTEpou xaei^so-^Jat,

•iVon oporlet diacomim anle Audio roiiynius episl. 85
:

presbyterum sedere. Hieinquit, ad tantam erupisse vecordiam, ul diaconos presbijteris, idest quid paiilur mensarum et viduaepiscopis ante(erret rum minister, ul supra eos tumidusse efferal, ad quorum preces Cliristi corpus el sanguis conficitur? Auguslinus liseresi 44 mx^ixTzziiisdai. aOtoj; ] Paulianos baptizandos esse in Ecclesia catliolica ISi-

uuemdam,

.

:

cceno concilio conslilulum est : unde credendum est eos regulum baplismalis non tenere, quam secum muUi Jiwretici, cmn de CallwUca discederent, abstulerunl eamque custodiunt. Sane Paulianistas sive Paulianos iion bapliiasse in noniine Trinitatis constal, quia

Sancinutt , taquispiam ad ordinalionem episcopatus adducitur, considerari priut ejus vitam, secundum sanctum Aposlolum, si honesta et inculpabilis el undique irreprehensibilis sit. Siazovtao-wv] Diaconissarum frequens mentio apiul rerum ecclesiaslicarum scriptores. D. I*aulus Episu ad Rom. cap. xvi, 1, Phoeben comniendat, qux eral diaconissa Ecclesise Cenchreensis, ouo-trv Stizovov rn; £v Ktyyp-.ais h.ylriaici; el Ignatius episi. ad Antiochenses salulat za; Staxovouf. Plinius junior ad Trajanuin de Christianis scribens, niinistras vocat, lib. Quo magis necessarium credidi, exduaX, episl. 97 bus ancillis quoe ministrce dicebantur, quid esset veri et per tormenta qucerere. Theodoretus lib. iii, cap. 14 :
TTovTaxo^ev «v57riX/j7rTo; e"'r) cros per omnia sequenles canonet
,

dum

;

:

«;tt.)fiivri x.u.p[(7p.oLzo;

Fuvij '/«0 zi; i-nianao; ev eu^xtSetot, xai toO Trif Stazovraf : Mulier qumdam illustris ob pie-

ChristuiH purum esse honiinem credebanl , et Triiiilatem aperie negabanl, unde et S^uTspot louSaiot appellnti

tatem,
lib. IV,

et

diaconisscB honore dignala ; el Sozomenus cap. 24, scribit Elpidium Satabenum episco-

sunt.

touSato-fiOv

napvfOei-povn;, oJSiv
y.£zTijfiivot
,

OiJTot Si tov Epiphanius hscresi 65 iitptaaoupm twv
:

B jusjurandum
:

SeuTSoot "louSaiot x).)j5ir)Tovtat , vero judaismum corriimpeales, nihilampliusJuda:is habenles secundi Judcei vocabantur, et Samosaiita;. Nicetas in Thesauro orthodox;e
'jouSattdV

xat SafxoffaTiTat.

Hi

lidei, lib. iv, hicresi

32

:

Zenobice SyriamPhwniciam-

cuni Paulits obsequi vellet, ut quai Judaisprofilerelur,ipse quoqiie unum esse Deum docuil, qui Vater et Filius , et Spirilits sanctus unus idemque dicerelur: Unus enim,inquit, Deits estet Filius ejus in

que

regenti.,

mum
eo,

quemadmodum
5i

in liomine serino.

Idem

tradil

phanius loco
*ao/Et

cilato

de ejusdem

ha?resi

Epiloquens,
a,tov

ojTor,

0eov riaTipa,

zai Ttov zat

palu exaucloratuni , quod Neclariam quamdam ob violatum communione interdiclam, pcenitentia nondum peracta, ad diaconiss.!: dignilatem admisisset NexTafiaJ Si Ttvet, Stct napa^jaati; ffuv9r,Z(uy xat opxoiv azotvwvrjTOvyevofxivrjv Staxoviaf o^twoavTa. Sic legendum Stazoviaf ex Nicephoro coiigtal lih. it, cap. 45; non Stavoiac, ut perperam habet Gnccus vulgatus codex. Epiphanius tt/j eirSuTiSaf vocat hxresi 79, et Laodicenum concilium, can. 115 hujus codicis. De diaconissarum autem rainisterio vide adnoU ad canonfiin 195 bujus coJicis. ;^£tj5(.9£(Ttav] Xtifso9eo-ia hic accipitur pro ordinatione seu consecratione , non pro benedictione. Sic d. ca,» nonc 193 hujas codicis et passim. Duplex enim olira
fuit -/tipoOiaia, Eu^oyiaf videlicet et XEtpOTOviaf ,

llvEuiia Eva 0£O', £v esw Se a£t ovra Tov «OtoO ).oyov xat TO TTvEOpta aCiToO, a-jTip iv avSptJTTOU zapSia o toio; Palrern et Filium et loya;. Asteiuit autem hic

Ht ait

Deum

Spiritum sanclum unuin Deum esse : in Deo aulem temper esse ipsius Yerbum et Spiiilum ipiius, quemadmodum in hoininis cordeest proprium verbuin. Paulianisla; auieni sive Pauliciani, et Samosalitae appellali sunt a Paulo Sainosateno Anliochi;e episcopo, ul tradit SuidaS in VCrbo Miivrif naO>o; 5i Ttf aiiyxpo-jo;
.

q

Tharasius patriarcha CP. , aet. 1 concil. Nicaini ii, tom. III Concil. ; nec /upo^taia semper fuii consecrationis syrabolum, sed el orationis super hominera cui manus imponebantur. Impositionis manuum qua; ad ordinationeni episcoporum et presbyterorura perlinet, meminit D. Paulus 1 Tim. iv, 14, et v, 22; el Optatus Milevitanus lib. i In Donatum tunt hte senlentice lalm : quod confessus sil se rebaptizatse, et
:

auToO
zat
ot

ETrto-zOTTOf

nau)t«vot.

ciani,

Manichsoruin quos Balsamo perperam confundit cum PauJianislis. Cedrenus recle: iiau).tztavot ot zat WKvt>^afot.

'AvTto/£ta? TWf fi£-/a),)jf, ez to-Jtou Fuit e'l alius Paulus Samosaienus haereseos instaurator , a quo Pauli-

episcopis lapsis

manus

impositisse

,

qitod ab Ecctetia

MeTtovofiao-9nT«v 5e avTi Mavtxatwv Uau)iztvot a:^o n«u)ou Ttvo? SafiOtTOTewf uioO -/uvatzof fiavi;^«iaf K«/.-

Blastares in Xtvtznf To'jvo,ti«. IJem tradit Matlh«us Synopsi, ubiaperle Paulianislas a Paulicianis disiin3la guit. Historia miscella in Nicephoro lib. xxiv nichworum vero qui nunc Pauliciani dicuntur amicus
:

aiienum esl. Hic enini impositio manuum pro ordinatione sumiiur, quam iterari non debere veteres judicarunt, adeo ul si episcopis in ha;resim lapsis, vel ab hsrcticis ordinatis, posteaque poenitentibus pax d»retur imposilionc maniium, si in suo gradu manerent, non eranl iterum ordinandi. Yidequx supra adiioiavimus ad can. 8. Irapositio vero manuum bencdictionis adbiberi fuil solita, ut jam dixiraus, lapsis pocniteiitibus , et redeuniibus ab haerelicis ad veram EcJVam cum in clesiain. Cyprianus lib. ui, epist. 14 minoribus peccatis agant peccalores pcenilentiam juslo
:

Paulicianorum hxresim in Thracia propagaiam fuisse sub Constanlino Copronymo , Theophanes auctor est eamque a Michaele iniperatore ilamnaerat.
,

tempore ,

et

secunditm disciplina; ordinem ad exomn-

testalur eadeni llisioria niiscella in ejns Vita Divino sane zeloimperalor piissimus molus contra Maqui nunc Pauliciani dicunlur, capilalem nichceos animadversiouem promulgavit. Sed et Monianistx bapliiari jubcnlur c. 112. D. x^ipozoviaOwJci.y] zai «v£7rt),)i7rTOt au£0tnTc.t

tam

:

,

D

Pautus
cap. 3
desiis;
:

1

ad Timoth. cap.
e'vxt.

iu,
lib.

2

:

Su

tov into-zojrov

«v£7ri)j)?rTov

IreUitus

111.

advers.

hKres.,

Ab apostoiis insliluti sunt episcopi in Ecetpostpauca, Yalde peijeclos et iireprehen-

sibiles in

omnibus eosvolebanl este, quos et successores suum ipsorum luciim magislerii Iradentes, quibus emendate agenlibus fieret magnu uliUlas lapsis autem summa calumitas. et Justinianus 1. xli. C. de
reliiiquebanl

Episcop.

el clericis

:

'.ixo).ou9oOvT£f Si zai
,

Tji

5iSa7y.«)t«

ToO av£7rt7r).rJ7rT0uf o^et/eiv ^eipozovilaOci.L zo-j: iipia;, Insistentet eliam doclrina; tanctorum aposlolorum de creandis irrepreliensibilibus sacerdolibus : el iiovel. 6, cap. 1 : e£a7ri;ofx;v, to'c 6etot; Sia jravTuv £7TOit£vot zavoaiv, ijvtza Ttf e7rt X^'-?"'

Twv

«•/ttov

aTro(7To).MV

ir£pi

TO»iav £7riffzo7rof a^otTO, o-zoTreioSat -rpoztpo-J aUToO TOV

f i«v, xttri

TJv Oliov «jriffToiov,

£t

cf^vof zt x«i

'/fiifiTrrof

logesim veniant, et per manns imposilioiieni episcoj» et cleri jus communicationis accipiant. Itein baptizatis. Illeronymus contra Luciferianos .4n netcis, iiiquit, etiam Ex:clesi(trum hunc esse nwrem , ut baptizatit poslea manus imponaalur, et ita invocelur Spirilus sanctus; et Cyprianusepist.73, ad Jiibaianum : Quod nune quoqiie apud ttos gerilur, ut qui in Eulcsia baplizanlur, per prceposilos F.cclesice offerantur, tl per noslram orationem ac manus imposilionem Spiritum Siinclum consequanlur. Omiiera denique elecLioncni cujusvis ecclesiastici mlnistri per ejusmodi nianuum impositionem olim rieri consucvisse dubimii noii est nec enira diaconissx, hypodiaconi, lcctores, cxierique miiiistri ordiuabantur , sed tantuni super eos fuiidebatur benedictio per orationein et iinpositioiiem nianuum. Vide adnot ad can. 115, infra. ev Trj zuftaz^ y(>vu x)tvovT£f, etc.] Velus mos Christianorura fuit genibus flexis seu de geniculis adorare, ut loqiiitur Tertullianus. Eusebius lib. v, cap. 5, de Christianis agons qui in legionibus Romanis sub M. Aurelio siipendia merebant, iia scrihit 'tv t^ »roos' TOuf 7ro).efitouf irap-xzaitt yovu ^ivTaf ejrt ZVJ '/iSv, x«T« 10 oiz£iov Sfiiv Twv t Jj^wv lOo;, iiii Z'x; wcof TO»
: :

tOii

AD c.omcEM
Iii iiiufiiiilii
iiiii

r.A.N.

fxci.es.
si

(oe
caplivi

t>-6v tKSTia; TfiUTtiaOui.
ijeiiii

iii

ipsaijne acie,
jirecatiocoii-

A

Aoii fiti nns gravnnl,
ur,o-£<76vT£,| Dliiii
(nroirxojTt; ct

ea (omedcrint,
pliires
cr;iiil

qiuc
aiii-

llexo in

lcnnm

iiS(iiii\
iiil

iioilriiriim

qui in eos domiiiiiim oblincnl, cis apposiicruni.
iii

iiiiin liriniriiis

iiioxcsl,
;iiiU'iii

sH/i/i/ii(ri(/Hm
iliciii

Dcucssc

Kcclcsia
Oin:
iiiin

vcrsos. hvoiiiit
iiieiliiiiii

hic faimii
;iilonili;iiit
I.l

(loiiiiiiiciiiii

ct
iii

iii;idvcrsioiiis gr;iiliis, Tzyo^^/K/vrn; videlicet,

uto unt;,
iiieiiiicit

intiMvalliiiii iiilcr l'ascli;( ct IViileco>toii,
iii

(7uaT'ja'f.

istoriiiii

(|iiiliiis

prisci sl;iiitcs

iiiciii(ii'i;ini

(lunii-

Grcgorius
liiis in

iiica;

resurreclionis.

lost;itiir

auctor

(|ii,Tslioniini
:

rgns il. cpist. can. II, ct ISasiepislola c;iiioiiica o ad Anipbdocliiuni, can. :
Tliainiiat'
;"> ,

ad (irtliodoxos, qii;c Jnsliiio Iritiuiiiiliir, (]ii;i'sl. 115 T6 5i £v Tjj xuotayiQ ,ufl xAtvgtv yovj, r7Tjfi'.o/6v £0*71 T6f uvaiTTuai<.>i, Si i; rfi roO XptCToO ;^«otTt, Twv t£ «jta()T/./xiTMV, xat toO $:t' aJToiv TjOavaTw mJvov OavaTou Non flcclcre autcm (jeiiu dic doiniiiico, >)i,£u'/£ow9n«=v reiuTrectionis est siimliuliini, qiia Ctirisli ijriitiii el n
:

(I

yiOi/Ju^ju;

ni'j':ir.'x:ii£/.utzi-rj
,

TiTrjupa
Ttrjijupu

yLev

tz.,,

aJ07xJ.at'.)V, 7:£'JTi 5i U'/.pO''.rxiv'';
:

'JTro^TiTtTf.iv,

Qui iidul eriiim coiiimisil, cnnit xKi iv tj-jvtnTii; qiiindecim : quuluor quldcm uiiuis plornns, qiiiuque vcre audiens : qualitur succumbcns, el uno sums. Esl autciii 77/.i'7/A«ui7t,-, ciini qiiis adinisso pccc;ilo cxtra
ecclcsiaiii slaiis,
ciiiii

tiimiis.

iwccalis, et u mortc, qiuv El ile 1'oiitccosle
«ToiiuvauEi
T17
rijjLEpy.

iib illo
;

inlcrfccla csl, liherati

luclii

il

lacrymis cos

qiii

in-

liv

Vj

oO /j.hoy.vjyo u, iirw^ri
qiia

^fi;

xuotvx«;: Jn
iiiil.,

genu non
doininicus

grcdiuiitur orat ul pro so iiiisci.coidiaui Dci elicoroiit. Gr;ccus scboluislcs ILirnicnopuli iu epito:iie ca-

f!ecliinus,

quod ccdcin loco liabendu

sit qiio
:

uonuin
cJr.O
£

sect.

5,

tit.

3

:

llooTx'/.ai.'..v,

i,'/ouv

tito Tf,;

cap. 5 Die domiiiico jejuniuin ncfus ducimiis, icl de qeiiiculis adoriire; cudcin immuiiitiitc n die 1'ascliiv iii 1'ciitcioslcii usijuc
dies. 'roilnlliaiins ilo tioron.

i/.-/.'kritjiu;

iazuiitvo;. xzt t6)V ei^jiovtojv ntoytv'.; uTrio yjtjOut : l'lorans, lioc est stans e.clra eccie-

siain, et

ingredicnles orans ut pro se prcccs fundunt.
ili\it,

Va llicroiiyiiiiis ;i(lvoi'sns Liicilci'i;iiios Die dominico et i>cr viuiicin l'enlccoslcn iicc dc i/eniciUis adorare, et jcjiiiiiiim solvcrc, multaqnc qmr scrifjUudcimis.
:

B

lliiic olcg;iiiter Tertnlli;iiiiis

l''rntribus legalio-

jita

noii

sunl,

raiionabitis sibi obscrviitio lindienvit.
I'aiiiuiii

,Legiiiiiis taiiien II.

ipso toiiipoie (piotl
iii

iiitei'-

deprecalionis sitw injuiigere; otGypna.ius lib. iv cpist. 2, painilcnlia dcprecnlionis errorcm pristinum confileri. npo'j/'>,'/.vTtt,i; cxcnipluni cxst:!! ;ipud Luscbiuiii lib. v, cap. 28, ubi dc iiatali qiioda:ii agiliir:
Jies

labiliir a l'asolia ail rentccostoii
tis

Tyri hlloie posigciiibus ailorasse, Act. aposl. cap. .\xi, 5.
Yi

MiTa
pCJOl

7:0/.),/if
T/7)

(TTTOUf^/JC

'/Ot

3ax^U(0V

TZpOtJTZitJttV

7.£yj-

paiiein JLirlyr lipolog. Ot zaXouusvoi 77«^" naiv 5iax'.vot, oiooa^iv izaffTw Tiuv Tuf:vj-''i'j y.zzvXa. irj u.Tzo toO £'jyja^'r7TrjOivTOf ac.TO'j zat o"vov. •/.al •jdKzo; , y.'/.t Totc oj Tra^oOctv Qhi' apud nos diaconi dicunlur, dnnt uni«iTo.E;ou(7i ciiique curum qiii adsunl pcrcijiicndiim pnnem et vinum e! aqunm, qntv ciiin yrnlinrum nclioue consccrnln sunl,
770T.)4/.ov

apov

mtt'jip-t'j\

Diacoiii

olini

ct

caliccin
:

iiiiliislniliaiit

popnlo.

Justinus

OU LtoVOV TWV £v T'I> /)/)0';), U/'j.U. xat T(7)V Xat/.MV (7by/iat T; TOtC 8a/pu(7t T'6v t\iuiz').uy/voj i/iikrfjtuj tou £'>,£/,f.t vo; ,\ot-

e77tTx6770J, '/U/fOUSVOV U7r6 ToOs r6§a,',

:

cl

ad eosqui absunl pcrfcrunl. Cyprianus itnw.

S,

de

lapsis, IJbi solcmnibus adimptctis cnliccm offerre dia-

cTou lioc csl, iiiterprcte Jlnfliiio, iVh/(i's tacrijmis, crrorcm suitm depeiis aiile pedes Zepliyriiii episcopi proslernit, et vcsligiis oniuium, non niodo ctericorum, scd clinm taicuruiu, multa cum Inincnlalione provoluliis, in Incrymas ct miseraliones oinnem provocavit Ecclcsium, ut indidgenliam sibi a Clirislo conliiiuis et jugibus pro ipso prccibus implorarcut. Et Svne^ius epist. ()7, ad Tlieo;duhiiii Alexandriiiuin episiopnin
:

:

conus prasentibus Cxpil.
xu.ou^raitvl Socraies lib. vi, cap. II, ile Allianasio loquens Kat— p (7Tz£a; Oti xovoj x/)p'JHai iu^yjv, Prwcevit dincono ut oralionem pra^dicnret : liinc iilai Irc;o claiiialioiies (lueiilcs iliaconoriiin iii Gr;ccoruni litiirgiis: L'j5aaO£, ot xy.T-/i/ou;jt;-.oi' 0' ncTot, ucjp licj
;

A«,ajTO)Vta'jOv.
6uo),o'/t'j;

iliquit, 'iua'M tO.ty u.tii/.iu;
TTJ'/

Si yllutjui
/^-.v

t6v

ti.t-/'/jv, t-/ji

Sfxnv, £xx),»)(ria(rTixojv

f,

6'iwv£to-/0(/£vo;, xatTOt /'.tiSaxjOutov

If-Saxpua

i/

yizu-

votu;

(J:'j/'/)X£,

x«i 5/)U0j xiTn,- oOtov i^.-.Tncaro' u

0£5..yuivoi3 iviva.ripriTU'
et; T/,v

TOu

("^e

'/.'i'/'ii zoii 'XvGut Trjv «0'£v7t/v
:

Jason rcum

XaT*)/0'JU£'>MVO£i39&»a£V'
iteiii,

UCOt'/aT'/7y^0U^tA;VO', Tzr.OI7i^/jBZi

'.

T« ayta
T/j

Totj- cc/iot;.

Cliiysostoinus
:

i;i

Episl. ad
Tif x/j-.u?

Hcbr. cap.
ft-y».).ri

ix, lioni.
o.'.jvii,

17

'o

Smy.o-jo;

u-inVJf i<7Tw;
/.xXti. T0'jf 5e
'.

yotzr/i
tt;

Tn

T//V

ytipit

aipt-cJ

t6

u-,|.o5',

^on touj

'/.ubuTZEp
y.iv

zaSiopav i.vtTztylu Lnmponiaiiunt injuriarum, isie autcin praieuiciis conlcssione probaliuncm, p:cnainferl, proliibilus ecctesiusiica commiinione, quunquiim emi\il tacriimas ex pieuiicnlin, el populus snpplc.c itlius ptvnain deprecatus sU. yerum ego mnnsi in liis quce decrela fieranl :
lecaTtx/iv
fccil

Diacoiius TOUa ^£v £/,6aAA£t, TO'Ji Oc iizi/rjtt in uliiori loco stans magna loce, lerribiii clnmore, veiiili quidam pra^co, ninnus suslollcus in nliiim, niios
qnideni vocnl, ulioi uiilem proldbet, alios cxcludil, alios inlroduiit. Iliiic planiini est verbuin z/jcJo-aEtv, qiiod

a— £(6y£i,

sulvciidi autem ancloriir.lcm ad sacrnm scdeni remisi. \v/p'M(ji; autein esl, euin quis cxlra ecclcsi;iin st.ins,
(liviiias

Scriptiiras audit

usque ad leclioncni sancti
:

Evaiigelii. Scholiastes Gr.-ccus loco citalo ix76? i^^TavTO Tnf ezx)-r)Ttaf, pti'/ f/.ivoi
'fjuitjt ;
£'-.(.1

o'«xco6iTii,.

t

u-jur,'ir,\jv

ToO

a'/tou £ua'/'/£)tou. llCin,

'

t\y.co''.}'yiivo;

saccrdotibus atlribiilinu oytlicj ct £ut/-/'/£lt^-<;6at s giiilicat, in diaconis illud iniiiisteriiim declararc, qiio, dato or;irii signo, aclioiiiiin sacraruin ritus ct or.iijiein iiioderabantur. Id testatur Maltli;ous Blaslares in Synopsi Graicnrinn concilioruin iiondiiin edila, bis ilp'/.yto'j i^v.ctoi^jrt; ot5<-/ovot -ots 'E ou^'/ouTt verbis Tra^tTTauEvoi, xai Taj T/if iepv.; T£),iT«r e/TiTijooOvTii
:

iv tw vapSnxt. Audiens, lioc cst sians narthcce, hoc est, prodronio sive porticii tciiipli. Vi le adiiot. ad can. SO, infra, iTZ',r.z',:u ;, cuin quis intra ecclesi;B sep-la post snggesiuni siai| et cuui c;.techunicnis egredilur. I.leiii scbolia-tes
'iu-.ay.tvo;

joiis

:

D

'r77077.^777(,)V, Y,'/OUV £'Jt6; T'6f £XX/r)(7ty? '''77a'J.£V0;. 67TL-.'f^£.

vjyfot;,

Y.t/i

T';j

oioaotw Toti

iv

tw

ToO

a/J',tji'Jo;,

•//.'.

tctp/ijy.i;o; yt uzojv /uziiy','ju.ivt,iv

y-f>to&Jvi

ctiy^ttVJO-jtjt
i/.'^'.i'j..<jit.i;

otazovoij t6v xki^ov tWs 6'j.EAouo'nc

yt:tiT'.at
:

Twv T£ >'aT/)^ouu€V'.>v /.ai twv 77t(7Tojv Dincoiti qiti ora~ rinm gestanJ, sacerdotibus assistcntcs el sacri ofjicii oraliones observantes, pcr orarium eis qiii siint in ninbone diaconis signijicant, quando oporleat vel ad culechumenos vel nd /ideles oialionem flectere. Sic iii Juiteoruui synagogis, legeni e pulpito recitanti adcrat aliquis niuiiii sndariuin teiiens, qiii populo signiim ilaret ut anieu diceret. ut cx ralihiiiis doclissiiniis r.;»saubonus iii noiis ad Vopiscnni observavit. De orar.o viilc adiiolal. ad canonem 126, iiilra.
(5oo)a(i Tt 7Tf6r uM'j'//:r,v 5£?'/u.ivouf] Giegoiiiiis

Succumbens, lioc csl slans intra ecclesinm, posl snggestum et cuni caleclinmeiiis e.riens. l-jtjra^yt',!; iii.-iiiiiiit caiiOii io liiijiis (i.licis. h.»i aiiieiii o^Oo-TaiT^c
(

ciiiii

(|iiisciim liilcliliiis orai, iiecdniii taineii ad s;ii raiiieiiNi adiiiiiliiur. Suveo^t'.'),-, :iit Ideiii scliolias:es,

r,'/ouv
y.-OTXtti

TOtf

77t5Toij

auvEu^ouEvo,Ctc.]

,

Tiuv

a-/tuauuTt,iV

uitovy.ivo;,

/oiptTztu'/.oT:ov;
9.S

ya itivw,
toin.
1

Id c.iiifirniat
iii

c»n.

Jiiijus roilicis,'et Daiiiasiis

P. H.
:

opislol;i .kI

episcopos
iiiqiiil,

Niiiiiid;!;

noii licenl snccrdoles
i'.\nsi.
,"-8,

Concil. Chorepiscopis, cnnsccrure ncc diacouos.
:

Lco
111:111

I

P. K.
t-Hin
sit

ail

episcopos

Tliau
c;inii:

:c di!

cli'

rcpi^copis loqiiens

Gl i;c el GerSam quumvis, in-

Mialurgiis episcOjUS Neoc;csarieiisis
iiica,
ti'j

iii

cpisl.

(l'iil.

rpiscopis plurima

i\u,v

iipud

Zonaram
f/j.v.;

ct

li;ils:iinoiieni
ti

c.vslal

muiiis

dispensatio,

iltis ministeiimum ccmqua-aam tumen ecclesinsnc s re-

Ta

^r.i,ip.uTa

pupti,

ipa^/ov

ui/y.t/ttaxfit
a'JTOi.
:

TO.07a,

a7T£o

TT</f'ZztO'iCUJ a-jzot;

/ p'/.-h'j^j-.i;

proliibila norcrtnt, sicut presbytcrornm n dincununiin comecralio. <diorcpi;ccpi auie.ii dii iiii-

guiis sihi

Patb.u.,

LWJ).

407
qui
iii

C.

JLSThLLl

iNOT,-E

m
\

regimiiuus, agris aut pagis prsposiii, otliir liciu episcoiii fungereiitur, veluli vicarii episcopi. Iloruin ('reiiiiciis iiieiitio est apud seriplores ecclesiaslicos, ct in subscriptionilius conciliorum. Doiuiiiicuni pro teiiiplo seu ecclesia liic /•j&iazov nccipitur. Sic can. 50, 58 et 132, liujus codicis, et Cliribtianis, cujus exeinpluiii iii edicto Maxiiiiini pro K«i xa zjexslal apud EujCbiuin lib. ix, cap. 10
I

A

noniine uxoies cranl, r..iiCiiliii:a', niereliicc; Vidi' adniil. ad caii. 5 su|>i'n. a.-jjir,ij-jn''.fj ra •/i-j-j'',,afju Toi llllliailiis in Apiiliigel. Nobis liomicidio sciiicl inlcrdicto , cliiiin conii-ptuin iilcro, diiin adliuc saiiyiiis in lionfiicm dclibiilur,
dissolrere
Jiusci
:

:

cjiyL/a 3i oh.ti-a

iroi; y.xTaci /.tvaCrjLZV

,

ij'jy-/_'-ifilTai.

Qiiin

cl ilominlca sitn e.rslruere

concedilur ; et iii vita Coiistaiilini : Teinpin, iiniuil, (jucc eranl Deo consecral.ii, Doiniiii noinen obliiiuerunl, quod noincn non e.c lioininibus, sed ex

non iicel. Uoniicidii fesl.inatio est, proliibere nec referl mil.im qiiis eripiut aniinuin, iin nascenlium disturbcl. llomo cst, el qui cst fulitrus : ci fruclus liuininis jam iii scinine esl. Jjipf/. J AboriioiiL^ iiiedicaincnla , seu aliorluin
f.icieiili;i.

Miiiuliiis

iii

Octavio

:

^unt

qiuc

i/i

ipsis vi-

lim,

i;)so vinnium IJomino illis juit im/iosiproplereu Dominica smil appellnlu. Sic apnd UuHiimni lili. i llisl. cccl., cap. 5. Kadeiii notioiic
ei

mcdicumiuibiis epolis originein fiiluri liominis exstiiiijuanl, el parricidinm faciani uHlequani par'iaM.
sceribiis,

Atlieiiagiiras

uy.0.rA'ip'L'oi'j.

vocat

,

iii

.^poliigia

pDu

Clirisliaiiis, lA -a;, iiiqnil, T',i; u.]jO.':0 .mioi;

/pr.iai-

Cypiiaiuis diiiiiiiiicuin dixit, senn. de eleeiiiosyiia : Locuples el dii-es doiiiiniciun celebrare te credis, quu;

w.;, avo,6o^ov£tv '^ausv,

cjibonam omnino non
\

respicis,

qum

in

dominicum

xara rroiov «v'J60j.ovoO^£v /o'^ov; Qui mulicres nicdicainenlis aborliouis utenles, liomincin occiJcre dicimiis, qua ralione Iwmines (j;iiii iiatos
el perl'eclO:>)
;

sine sacrificio venis. l'rcsljyteiiuin niii-iS\>Tif.to-i

liic

accipitur pro con:

sessu presbyieioruin, cui praierat episcopus sic iii cpist. I ad Tiniolli., cap. iv, 14 : m« a,a;X;i toO h troi
-/'j.c,i(!fi'ji.-zo;,

•* p.a-/.r/., **

ii'j'in

c^t

i3ia

t: ^o'ftizt'w.; f/ir'
:

tTzSiirtr,,;

rhv /ti.DM-i ToO Tif-tij'jMxtfiioj uuod in te est, quod dalum est

Ne

neyligilo

donum

per proplielium cum imposilione manuuin prcsbijterii. Ignatius in cpisl. ad Antiocliciiscs salulal to «yio-j KpsffCu-Eft.v, cl Upvj et in epist. ad Tralliaiios quid sil presbyo-utTT/i/x'/ teriuin iiidicat liis verbis ; Ti Si tt^ saSjTif/iov eaTiv (7'Jo'.?oyXot xai (ruv£OpsUT«e Tou aJijtnacr. hrjo-i u'/.1.« iTziiv.moyj; Quid vero est presbijteriiim, nisi catus sacer, consiliarii et cjnscssorcs episcopi ? Cornelius urbis
libi
; r, ,

nos jiiijulabimus'.' cl syiioilus sexta iu Trullo can. 1)1 T'j; tx «^Ltoi^wOoiota OtSo-Jria; yJcoY.t/.l Ta; Sty^oai-Jct.; Ta guC^uozTOvK orfl.titrioiy., Tfi Tou a.ovi'jj; i-inai'^ Si'/.(ju.')l-,y.ty. Eas quce dant medicnmenia parlum abigcnlia, el qum fetus necanlia lenena accipiuiU, liomicidii pccnu: subjicimus. Suidas a,ixo/o>-^tfitov, (^Oopto'/ 'Yapau./0-j vocal. <7uv-o-TwTa; j Viilc a.lnot. ad c:i;i. 25 siipra. Gralia servatiis, id csl u .0 Tn,- -/at.iTo; ifiiva'M (liviiio beiiclicio poliiis qiiaiii prop:isito, el aniiiii dc\

stinatioiie.
nuiiiiiniiii

Id ctiaiii

profaiii sci iplorcs

de fato tt

vi

u

urpariiiil.

Sio

Plalo

lib. ix

de Legibus,

qiio loco iioenain ejus (|ui cu:ii lioinineiii vcllel occi(Sere vuliieraverit

apud Cypriaiiiiin lib. iii, epist. II, Omiii actu, imiuit, ad me perlalo placiiit contra'ii prcsbyleiiiim. I'ius 1 I'. R. boc noiiicii Laliiie expiilioiiia;

episcopiis

cen

et,

quod diemonis
qui

lantuin, iiiitig;indain liae raliune beneficio polins liabenda sil

gratia,

et illum inorlis pciiciilo, et iiunc imiiii.I. xxxn, IT. de adult. Licel iiitcrcmpto adullcro mulier

nciitis siipplicii gravilatc liberaril, sic JC.

Kieiis, sciialuin

dixil, in

epibl.

ad Justuni Vicnnoii-

ad

leg. Jul.

sein episcopuin toiii.l Coiicil. Sa/«(a( le, iiii|uil,st'»«lus puuper Clirisli upud /lomam constitulus; el llieioiiyiiius

epist.

ad Ruslicuin,
1

ixctesia liabel

semlum,

cocliim presbijlerorum.

-

u; aSsX-.a,- ilonorius et Tlicodosiiis impp. 1. xix, C. i!e Lpisc. cl clcr. Eum qui probabilem saxiilo disciplinam. a/jil, dccolorari consorlio sororia; appellalionis non dccei. lla solebant quidani clerici propudia sua, soiores apiicllare, et siib lioc pieialis iiomine vilia sua oblegeie, ul iion iiiale in eos jact:>retur illud
Martialis,
Qii:ire iion lialie:il F;ibulla qnacris Uxoreiii, llieiiiisnn, liabel soiorcs.

£

graria vulnera, qua: ei piiter inpixcral, mtigis falo quain volitntale ejiis scivata esL Vi.le Fornerium, lib. vi ller. quot., cap. 9. Ualsamo, i'/-j '/ovu />iv..v] llunc canoiicm explicat
supcri'ij:eril, posl tain

et

Grxcus

sclioliasles
lit.

iiuiii

secl. V,

5,

liis

Harmeiiopuli in epitonie canoverbis Auo tIiv y.az-ny_o\ip.ijojv,
:

inq;.it, rjirav Tc/^ti;'

Tif.a'
£t

ij

Si, Tojv

twv yovj z).ivovto)v, ^ TsXctoax/iowftivwv, li aTtnGxipa' '/.i'/ti ^ouv,
n
otiv,
tiri
,

Twv yovu x^tvovTwv
yi-jirr^'ji

y.al

apapzot,

ttv.-uu jafjo;

«uaOTav-tv,
jLtivwv, i%'ji

zrliv

az^'>w;.tivwv' £t Si

toO twv «xo',oj-

CTriTw

T"fl; i/.-/Xofjtrji.;.

Kctt ot a.yprjr^afjot '/ap,

i-jTo;

iiTTavTO tH;

i/.-/Xn'7i'j;,

f^ixpt

t%;

avxyviiutr,,;

Sic cl ea notione fratrum appellatio. Intcrpres Lycophronis ToJ; civou; aSs).-j>oJj tk EOwTiza TroioiJatv'
:

o'i.'/i.pifo)-'tt; rf'j,p'j.%-jrj.iy.i'iovaa,
-/£V».- fiou

<

Ai)=Xjpo;uou,«(ruy-

ETTiv.

)

Et

.Martiali»

;

quani lilaiidns es .^niiaiie, malri! y.ijiiiblaiiila esl libi iiuilir, Aniiaiiel
Fralreni le vocal, el soror vocalnr. Cur vos nom iia neqniora langunl'' Lusuni ereditia hoc jocnniqne.
Jusliiiian. iuip.

Ti;

nov. vi, cap. G : BoxiloatQa Si y.a't aJTa; /EtpoTOvtav a'jovat'j'j.; Sta-zovo-Js, e-TS t/. /riptia;. EiTo £/. ^apdtviu; , fi-h Ttvaj ijUvovTa; £'x£iv, ti T/c£t Sr,Qfj aS£).ywv, ri iTu-/-/£vwv , i) Twv zaAouETit

Tviv

yivojv a'/K7r/iTiuv (TOt; 'jcip Tfito-JTO-; Tra-»; iTr.vnou; uixo^iu; Tov •jut ,

t.-joaunt

/pKuiT/.rifjOvcri

iauTwv

£iov)

«).).' vi
ri

/kO'

iavTu;

ot/ti-J,

ri vi

/ovsiut
Sctot;

tt.vj ;,

T.af/tj,

TC/.l;

ah.Otiat; aOiVf/oi,siic

a.-j-d-j-j.t.

/at \ 0-

Inmiis aulcm, et ipsas
tiir

qnw ni ordinaiiimcm pcrducuncx
vidiiitale,

liuiconisxiis,

sivc

cx

virtiinitiilr,
iiul

Tou a/tov £ua-,7£J.tou. Duo caleclinmeiiorum ordinei erant : unus eorum, qui genu flcctebunl, perfeclior sci iicel ; uller imperfcclior eorum qui audiebanl. Dicil ergij, si sit ex ordine fleclen.^ium geiiu, et peccel, quod peccare desinens, in ordinem iiud'u'ntium refcrri debcnt. Sin ex audiculibiis sil,coiisistat exlraecclesinm. Nam ct audienles, exlra ecclcsiam slabunl usque ad lecitonem sancti Evangclii. Viiie adiiol. ad can. li C, 2.5 supra. Conciliiim Elibcrit. Terlullianus, lib. iv c.iiilr;i Marcifinein. Qnid fiuil apud te muril: s, si iixor ejnr, f* coinmisit aduUcrwin ; Imbcbilne illiim nuplias ncc scparari vull Clirisliis proliibcndo rcpiidiuin; ncc cuin miicitia liubcri, luuc pcrmitlcndo divonium. Chrysostoinus Sicul crudclis cl iiiiqiins est, qtii caslam dimiltit u.corcm : sic fatuus iinpiiisqiie csl, qui rcliiict mcrclriccin. Iniioceiil. III, cap. Qiii vir. dc .4diiller. 7:oin^-jTtpo; 7r.',6 t^jv To.azovTa iTfr.v] Id COi.liriIi:it sviiodu.^ VI iii Triillo, caii. li-, el Agalhciisis raii. 17; 1'rcsbylcrum vcl e;:iscopiim ante Irigesinium annum, iil cst anlcqnuin i;d viri pcrfccli alulcin perveniul,
'.'

:

iion

cum

niiqiio coliwrcnlcs aul

coijnalorum.

coiuin

Oiios appcliinl dilcctos {lalibus ciii u no ninibits nlcmcs miiliiina suspicinnc suam rcplenl vilani) scd aiil soltv

liubilanl, uiit ciim parcnlibus solis ct

liliis,

aut vcrc fracc/airnTui,
.ii

Iribus.

Ilnjiisinodi

crailt
iit

/7'jv;taazT0i

e

boc

esl \i;gi(ios, qu;'C,
cli;iritale

ait llieroiiyiiiiis

cpiil. a.l

pncsumal. Justiniaiiiis ISiivcl. 12^, annos reqiiirit. A;Mid Jiid.cos iii ordinaudis sive iiiiliaiidis sacerdolibus xlas liiniiita annoruui doruiila esl. I Niini. cap. iv, 5, ct A nalo triginla annos cl dcinI Cliroii. rap. xxili, 5 sic liabi-t cejis usque ad Hutnm qiiiiiipiaginlu aiinos
niilliis

ordiniirc

(;ip.

15,

tiigiiita qiiiiique

:

,

Uce;',!i., a

nonicn Irabenlcs qii;i^i spiiit;ili aiiiore conjiincup. sic diccbantnr ab illis cncs qiios habiubant ecclesiasticis, quorum sinc niiptiis ^ub alio
i

cditio

Ilcbiaica,

et

Cbalibiica
sociiliis

paraplirasis.
i

C.ra'ca

vcr.i cdilio

LXX,

qiiaiii

sl

1'lii'o licllciii>l,i
/',

Alcxandiiiius, in libro citjns cst titulus,

eo iiioJ.

:

m
iii'<i'i'iu&

Al)

C.OblCF.M C.AN. KCC.I.ES.

110
e.rccdit
:

jiufinii iniiiUiiii su/t'<i<, i'tTlie(idiii'i'Uis(|ii.csl.
:

\

siinuin

annmi

ipii.i

soilicel

oam
I
:

xlniciii

iii

'"),
,

iii

Nuiiicr.

'Ar:o iT/OTi

/ai Tr.vTS stmv yui

t-u-j'->,

iiiniimiiis>.o

; rr:'jT<irovT« :'t'7iv, /1 ii(/iii(i qniiique nnnis ct xnpra ille lociis, (iil qninquaijiiiln nnnos. Scil lciini.ihis esl .ililiic oiiiniiiii pro ;"/'):( rivTr, li';:;oii(Uiiii osl : r.tvv.i:7«. iil j:iiii ilorli viri oliscrv.iniiil. Hioroiiyiinis \n
.1«I

Oiinliim rclcrl
Ec/v voT'T.v

nlim (lcsidoiarol lei M\\a Seiitia, ipia 1'lpiMmis in Irag. lil. Ut minurein
iion liccrcl.
i^:tzrij')ri

\\\ annorum servnin inaniimil ere
Ti;
|

Cdnioliiis iirbis
l'';ililiim

scnpiis
;ipn(l

in

cpislola

a.i

<'|iisl.
J.i:iiiili->
2:')

Tli('(>|iliiliini

Alo\;iii(l.

a.lvors.

orrorom

Kiiscliiiim
:

cxslal

lib.

vi,

nom.c cpiAiitiooheiimn, qiia; r:ip. h'>, de Novali*
Tijv
6'/x';.r,<7(av TO-j

lliorosolviii. ItccordC.iir liujii aniiiiuw, cl
Irilin, cliiji in

yoH

loiiuens
0£'/O
£v

KaTa'/i7r'<')V
ri

-/vp,

inqilit,

saccrdo.iuin perviilcbil ; aiil si iii lioc leslimonio solo Uebruiciim scquilnr tfrilatcm, norcrit 50 annormn licii sriccrdotem. Postea

annos a Lcvilica

Trr:zvj>7v-;
z'j\i

r.'/Tfiiir,.hn

toO

TTPirj^jvxiCiiov
a'JT'7)

razi
£('?

'/J/pi.''

£Tri7zoir'/y TO-j
')?

iTT^OivTOf

jjiipaf
e-ov
,

TT-pEdCuTi/iio'/ z),ripov,

0(ax'.)),'jofic,vo;-

ijro ruTtxh;
ii-ri

vi|.!lnli Hiiiioriiiii
(^iiiii oiiiiii

niiiiienis

.i

aiiiiiiailvorloiol filios

Davide prxsi ripliis esl. Levi lam s^itenloles

TO'j x/.r)pou, a'/),K
zr/j

xai

).a(7(7)V

r.oTt.hiv
,

(£Tr-(

r,-i

iv

x"/(vy? fit'/ •jljrjfjt

— i pf/y'j i^jz a
Kcclesiain

Cifj-Kzo Y.ai &'jTOf

cif

i|iiaii)

lidic aiigcscoiiloni
sii;:ci'essc, si

levilas |iro|iler iinilliliKliiieni sacrilioioriim iiikiiion posse fiinclioiiiliiis lonipli ,
iriijosiiiuis

yXr,pfi'j T(v-x

y-vi(r6a(),

i,lif,>f7t uj'f^/f,ipri'i-ri:uia'jZ'''t

toOtov

uovov
post

/j.ifiozrj'jr,f7y.i.

llei

reliquit.

in

qua
(iiit,

annns

in

illis

oxspeclaiKlns

fiilein

receptiim presbijtcrii lionore donulus
qiii

csset,

quod

;iiiiialcin

pliiros ossenl infra a'laleiii illaiii, logoiii saccrdoUini liroviori ilyni oontraxiL, eami|iic

favore ep scojii
iiiiposuit.

manus

ilU

ad sorlcm

prcsbglerix

vi;;osinin

anno
:

doliiiivil,

nl

tesl:itnr

I

Cliron.,

o:ip.

In aclis Dniidis ]ws:erioribus nniiuriis LclitaruiH (uil, liornin vcinjie a nalc viginli aniios, el ileinceiis: el I Cliroii. c:ip. \x\i, 17, ol Ksdi:o cap. C'iii;s/i(K<T«»i/ Lcvitas a nulo viginli annos ct III, 8
:

\\w, -'

qiiidcm episcopus ab oinni clero. sed cliiiin a iHidlis tnicis veliuis [qiioniam niinime liccbat qneinipuiin iii leclo proplcr murbuin bnplizaliim, sicnt
Oiii

5) linic

conliqerat, in clcrum assuini) pctiil ul liunc solum ordiuare perinillerelur. Ue bapti/.;itis in a'grilndiiie meiiiiiiil cli:iiii can. 151 liujiis codicis ct can. 'i.scol-

ilcinccps, ut f>ra'cssenl ofcii doiniis Oci. Scd ncc iis(jiie adco de ;oiaie solliciuis fnissc apo>lolos, si cac-

ioctioiiis AlricaiKC.

Cyprianus

lib. iv,
fiiis.se

ct biijusmodi ollnicosappellatos

cpist. 7, qui tradit. Kranl

vcnis

lera coiivenironl, vol inde colligerc litol, ipiod jiifiicril Tiniollious, iicc voliiciil raoliis aposto-

autoni clinicoriim diio genera. Alii,

qiii fKleiii

quideni
si
iii

Christianam amploxi, nccdum tamon baptizali,

Uis jiivendem ejus ;i'latoiu coiilouiiii, 1 ad Tiiiiotli. cap. IV, \i Vrinn; (TOu T-fi; v-OTr.To; zaTC'i)//30v£iT-/). l'Jl Kai-luu <j£ jt',£-£( ixo />Igiialius ad .Magncsi:iiios Taypo.eiv :»; riXr.xiu; toO irrcr/or^/j, I os quoquc decet
: :

moibos
in locln

iiicidoroiit, in ipsa ;ogritu.linc, zai iv

t^

-/.),(«,

dccunibcnlcs bapli/.aliantur. Ilonim ni«miiiit
:

Kpipliaiiijis liicresi '28

osi

af/.lmzt;
fuerint

zclfjz'/.-/,

inquit,

£zv

'.

ct

•/.xzr,-/_fj^j'jifjfjt.

7760 T:^, z£\i'jrri; Xoutoo-j

xaTa-

non

conleiniiere celatem cpiscopi. Sic Eleullicrius, proplor iiisigncin virlulein el piotatom, vigosiuium lantuin

annuin agons,

lllyrici episcopiis oriiinalus c:t,
iii

iit

refort Nicepliorus lib.

Ilist. eccl.,
\

Xpiaro;

£v zi> :uv.-/.o(7-.i> t7it

V).

cap. 29. Lucas, cap.
e.JTOf iv
i

III,

23,

<lc liaptisnio Ciiri-.ti

loQiiens

:

t,t/i

'i)370'jf

o'iT£( £7wv TO(izovT« 'x.pyjiy.vjo;. Ipse aulem Jcsus erat quasi iriginta annoriim iiiciiiicns. Il:cc autcm diotio (JT^i diiplicis est Kolionis, caijiic Ciitci iitunlur iiuuc afliriiian;er nunc duliitaiilcr. .\e priori quidcin iiotione accipioiida cst de cap. iii, et Joan. cap. i, l-l iiSiKffK^sOa T"<iv oozvj u-jzrji/, oo£'/v ; uovoy£vo'j; — cpa nazpo; : Spcctnviiuus (jliiriam ejus, gloriiim (luusi unigcniti a patie ; ubi y '.>, ^e-^-n afiirinantcr vocat, ul ile co diibiuiri iiiinime <JobeaL lliiii; fcuteiili.u aslipulalur Igiialius cpistola a.l Tiallianos kk( zctl; o./uSx; , inqiiit, £t'ov rahz-vyyy.vjo; i^a-ziir^J/i 'j-o loiy.vo-j, /•-'/ annos aijens trirjinla bnptiziilus csl a Joaniic. Idcm Irad.t ClirysOito.inis ct Eiilliymius iii .Matlli. cap. III. Auclor scrnionis dc Jojiiiiio ijui Cypriaiio tiiliiiiliir : .liiMO trigcsiino cariiis assumptw baptiza o Uomino. Ilioriojynius iii cpisl. ad Theophiliiin .Vlexand. episcop. advcisiis ciroreni J i. Ilierosolviii., de :\;tate cujiisqne prosliylcji loqiioiis : Cnm ail 50 aniwrum spatia jam pcrvciicril, pnlo enm in lioc noii esse reprelicuilcndaiii, qna juxlu inijsleriiim assir.mpli
r. :

anle moricin lavacro digni snnt. Sic prclorein .\iintlia!iiiu i;i ipso \i;x exilu rcgencrationis lavacrnm acccpisse mcmoral Basilius cpist. 5. Alii vero, qui pi"ofessione Chiisiiani, et \.iciati5 doctrina iiisiriicti, ad cxtiemum usipie ;clatis, baptismum cimsulto iiroteMdebant, siinnl et baiuizari cl iiiori volonles, ne post
tio-:vT;<i.
iiicJHi,
illiiin

j)/nr(i

catecliumeni,

£

acccplum rur.^us peccarciil : pcnulg;Uo quippe lemporiliiis errore dccepii, exi-tiinabant a peraclo baptisnio vilani inimunem ab omni l.ipsu reillis

cxpiationein aliam caiisam dcdit male intollccliis D. Pauli lociis a.l Hebncos cap. vi, i, qiio etiam Nov;iIiani abulenlcs bipsis onuiino veiiiaiii doncg;ilia:it. Sic ConsUintiiius imp. extreino vit;c sii:c tcinporc, ali Kiisebio Niconiodicnsi cpiscopo baptizalus csl, ut, pn'.'Ier Kusebinm lib. iv, de CjUs Vil;i, cap. 6i, alii cliaiii ccclesi;islici scriptorcs Iradideriiiit Socral. lib. l, cap. Hi Tlicodor. lib. I, cap. .i; So/.oin. lib. II, cap. 5i; liicronymus ia Chronico, ct Nicepli. lib. viii, cap. o4. ConsUintius oiiiini moriens voliiil bapliz:iri, c^roOvri^rz-./v iooHe &a7TziCtzB'x , iit docei Aliiaiiasius de syiiodis Arimini el Sclonci.-c. IdoKi ile Tlieodnsio Magno tradit Ambrosins in oral. de cjns obitu, et Socrates lib. v, cap. 6. lliinc vero cliiiiconiin nio:eni, el in suscipiendo banllaiii (leliiiqnentibiis

quirl, iiec

deinccps rcliqnain esse. Cni

(ipinioiii

:

;

lioininis in Cliris:o pcrieclii

esl. V.l

i5orn:;rdii^

scrm.
ipse

plisnio (lilationcm, acrilcr rcprehcnderunt orlliodoxi
Palr.'s.

i dc

K|'.iiili.:

Jiim Iriginla

annorum ad hnpiismum
:

Tcnullianus

lib.

de pctnil., Oinne pnvtcrea,

perrcxil. Discrop:it licii.otis lib n, cap. 5!) Ad baplisninm, i qiiil, venil qui nondiiin trigiiila nniios supplerernl, se.l qni incipiebnl csse tanquain triginla annornm. Ll Kj iph:u.ius luoresi ol : 'iiv y/p t*) /.( v ovti £( OT|£VV£a £t(uV, za( rj--/,-jil>-/ <j£-/«, o.-£ kr.l ZO ^M77T(C-

n

cnnclationis et lcrgiversalionis erga poeniteuIhim viliuin, pncsuinp'.io inlinclionis importal. Certi cnim indubilalce venicB delictoriiin, inedium tempns
iiiipiil
,

inlerlin fiirnntiir,el

cominealum
oral.
criis
vi

Ciiogor.
iie

.Na/i:iir/.oniis

iii

uKT,/-, Tr,t//0 T-/- !/rv £T'7iv, ui'i' rjj ni.i.fri;, Erul cnim revera annornin viginli novcm, cl mensiiim decein, qnando ud baplismum vcnil, trigmla qiiidem annorum, sed non pleniis. Addc qua; de ea re illiislris^iniiis Scaliger (iliin bscrvavii |il). vi (ic Kiiie nial. lemp.
(

lUiptiziiniir liodie,

ne

sibifaciunl delinq eiidi. s:(iioliim baplisnia, aliqua miijore cojamur,

benejicinin

tanquam injuriam proroqcmus, nec ex-

Ccrte

ivtiis trigiiita

amioiuin

.'^olida;

ac perfccUe prii-

(iciili:c C-^l,

ot inaiore tam aninii qiiaiii corporis roborc pra!dit:i : caniqiic laLioiicm reddii Kiitliviiiiiis

snectcmvs ul plura peccala congeramus, quo plura nobis condoneniiir : ncc graviori onere priinamur qiiain lircs nosiric ferre qucaiil. ne una cuin nuvi aquis obruamiir, ac baplismi gratiam nanfrayio amillumiis, ac diun pliira spe alque uiiiino concipimiis. omnin perdamiis,

etc.
1

i)e clinicis ciiain

locooitato, q;iare po>t trigesimiim aan. Chrisiiis a.l li;iplismiiin vrneiil. Sic can. 17 conciJii .Ag^itlicn^-is, pcrficti viii xlas diciliir; el pcrfecla ;c,as iii logibns Wisigiilhoiimi lib. \, lit. i; ;ctas logilima Thoopliilo lili. iiiitit. lit. de Liiien. § i "E/vo jo;, inqiiil, nvzc/., X v::if Tiv A i-ituitzifj, Lcgitiinn cclas esl qhe trige
1
;

D.

I'aiili

Corinlli. cap. 15,
T'7.v v£/p'j)v,
'!

-ziCfjufjoi iJ-£o
qiiiiin liiortui

quidam accipiiiiit illud 29 T( t70'.<:70'jo-(v o- 3».Quid facient ii q:ii bapti:

zanlur pro mortuis

lloc est, iil ipsi pulanl, qiii laiisive moriliiiiidi bapli/.aiiliir. Lg.i vero,
iilu.i

s:il\o incliorc iiidicio,
iis

ir.tolligciKb.im

pulo de
n:ore.

qiii,

pcrvcrso quonimdain

lia.'rclicoiuin

:

111

C.

JUSTELLl

NOT^
''jp''tfj.y.

112
KoiHaiii/.i.,

vice raortiiorum bapliitabaiiliir. Huiic niorcin indical Epip'lianius de Cerinlliianis loqiicns lta;resi 2S Kai Tt -KoaSoTiMf npayj.u. iifSsv tl; liaaf, wf Ttvwv uL£v TTap' auTOts TT^oy^avovTwv Ti^sUT^i-Tai aviu |3a7rTt:

A

toO [inSha xo vli/.a. cibus conficintur.
7rp£TO'JTi^0

Ne

ex sanguine

Socraies
in ipsa

lib.

II

y;yoiu.ny. To; conjugati. J Prcsbyteri Hisl. eccles. cap. 55, de Euslailiin

traaTO», a)Aouf S^
^eff6«(,
-JTrijp

ocvt'

auTwv
,

sej ovo^txa

ezsivwv |3a;rTt-

ToO ^ij ev to avaaTaffci avacTavTa? a'j^a.TixtiTU« nri f iXnyo^Taf. TO-Jf Stz/iv ooOvat Tn/o)Ot/i itj; Jradidoiie res qtiwdam ad nos devenit , quod qui-

yiyv.p.r]y.oXt>>'J

synodoGangrensi daniiiato loqueus :'iiv o''xoif sO^^af h.i))ve yivio-Sai, zat npic^vzipw
z'/0'j-:o;, >jv vjy.oj ).a'.x6c
Tfi'J

yuvatza
'/tficv

wv riy/yrTO,
£Z-/AtV£tv

T/jv £u).o-

zat

y.oi'Jt.}'jiv-V,

fji?

uuTof

ix£).£ue.

lu

dam apud

ipsos de vila decesserunt,

morte prcroccu-

pali citra baptisma, alii vero pro ipsis in nomen ipsorum baptizenlur, ne ubi resurrexerinl^ ilii in resurre-

CBdibus conjugatorum precationes fieri vetuit, et beiiedictionem et communionem presbyteri liabenlis uxorem, quam lege , cum esset laicus duxisset , tanquam
,

ctione

n»n accepcrinl baplisma. Ll eliam MarcioiiLc poslea faclitarunl, exeinplum sic eniin tle iis Cliryforle a Ceriiilliiauis muluali sostomus in cpist. 1 ad Coriiith. cap. xv, homil. 40

pxnas

denl, eo quod

scelus declinandam

prcecepit.

El Balsaino ad liuac

caiionem

:

'O 7Ty^'.')y xav.jv ava^^uaTt^et to'j; /j.:o aotTTazTfOs ,u£Ta).aaotzvovTaf a:r6 izpi-.fj i/^0'jrr,)'j yjvyty.K^, hoc est interprele Genliano Herveto: Prcesens canoH
:

"i^^TritSxv

ycep

Tt? xaTrj^^ouacvOs
Tliv /),tV»lV

a.Tziyjn

Trap'

auTotc,
£t

TOV ^MVTa OiTO

TOO

T£TS).£UT/JZOTO>- ZOJfaVTS.C,
"/at

eos anathematizat , qui non indislincte communicant sacris sacerdotum qui habent uxores. Fulgentius Fei-

— pOTtatTt Tw
ftoyAotTO
).a'

v£ZO'p, y.'A St«)i-yovTat,
£tv To jSaTTTtTfAa
*

Tryv^avovTai

randus Carlhaginensis Ecclesiic diaconus,

in Brevi.i-

ZOIVOV.SVOU,
ofl |3oTj).otTO

etTa izjtvoj ^Tjtirj v.koX£Xpy'Jt'a£VOf XKT&>^£V «VT* £Z£'VO'J ^''/JT.', OTt
.

n

.Tw Sa7TT'?0TjTtv auTOv avT'. Tou tzTT^AWvTo,-. Postquttm cuteclmmmus quispiam apud eos excesscril, sub lecto mortui absconso aliquo qui vivit, acccdunt ad mortuum, ct attoquuntur et rodeindc illo niliil g.mt velilne baplisnwm accipere respondentCy is qui est absconsus inferius, pro illo dicil se velle bnplizari : et sic eum baptizant pro eo qui cxcessit. Hujusniosli Maicio;iitaru'ii baplisma, vicalium vocat Terlulliaims lib. de ResUiTCCl. car.iis. Si autem el bnplizantur quidam pro morluis, videbis an ratione certa illa prwsiimplione hoc eos inslituisse vorlcndil, qua alii ctiam carni ut vicarium baplisma proiutur.im e.d^liinarent ad spem resurrectionis, qum non alias nic baptismate corporali msi corporulis abligaretur ; et lib. v, aJvers. Marcioiiem cap. 10. Anibrosius in l Corinlli. cap. xv, 1'auli lociim explicans Exemplum, impiil,^ eorum subjicit qui lum securi erant de (utura rcsurrectione, ut etiam pro mor^aTTTtiO^Sva'.

xat

tione Canonum cap. 8'J, ex cod. ins. Corbeieiisi a viio doctissimo Franc. Cliinietio iiuper edilus : ( / de obliilione presbyteri conjugali nullus audeai non

communicare, concilio Gangreusi t':t i. Vetus versio qua Isidonis Mercator iii siia colleclione Canonuni
usus esl, sic habet, De oblationc presbyteri conjitgati. Si quis discernit presbylerum coujugalum, tanquam occasione nupliarum, quod o/ferre non debeat, et ab ejus oblatione ideo se abstiuet, anatheina -si/. Sic eliaiu anliquusinterpres in cod. ms. liibl. Thuan;t!, presbylerum conjugalum verlit perperam Dionysius Ex'guus, qui uxorem liabuit, quoJ ciim voce •/£'/a'/r)z6T(,j niinime convenil, S'h1 veriiis, qui uxorein habet, -/uvatza £'/ovTo,-, nl Socraies et Balsauio rccle interpre;

.'

taii suiit.

,

:

tuis baplizarentur,

si

quem

forte

mors

prcBvenisset,

limentes ne aui mule,
-...itus

nut non rcsurgeret,

qui bapti-

Q

non

fuerat, vivus
]

nomine mortui
;

lingcbatiir.

8

Act. apost. cap. vi, 5, el cap. xx, Trullo (.an. 16 et S'izomcniis lib. Vll llibt. Cccl. cap. 19 : Atazovot Si Trap/ 'i^tJfiatot; vuv oO Tr'/£tov-- ^'in^fj irrTZ, y.oS' OLtotOT-zjTz rewv l''fji-:i
5ta ovot ETTTa
;

Syiiolus vi

lii

UTTO

T'iJV
(5

U.

•>(7Tj/WV ;^£t^QTOV/]-'£VT'jJV
TO'JT'j)v
a.ptO;x-;;.

*

77a07

';

'j.i-

Diaconi apud Iiom.inos hacteiius non plurcs suin qiiam scplem, nd siinililudinem corum. qui ab aposlulis ordin.iti fuerant, apud
/0(f
a'^0'yO; 6

tdios vero
yoipi.;

numerus corum proiniscuus
a'.'j.aTo;
vai.
e'!')'.)''o')'-TO'j

esl.
iT'Jty-To''
j

xat

1.1

ipsuni st;itiitum leginius iii aposlolica syiiodo priiiia, Aet. aposl. cap. xv, 28, et cap. xxi, ^.S, alqiie in Ecclcsia diu observalum fuisse tesl.inlur pri^ci reTcrtulli;iiius i.i ecclesiasticarum scriptorcs. ruiii Apulogetico cap. i) Erubcscal error vestcr Chrislia:

llic et can. lOli liuius coJicis da Dei pro ecclcsia accipilui'. Sic passim apud ecclesiasticos scriplores. Zeiio Veronensis serin. A:'. Psalm. cxxvi C'on!i«i/i(S quidem ecclesiarum, quos ad secretam sacramenlorum religionem ccdificiormn septa concludunt, consueludo noslra domum Dei solila est nuncupare. Viile Aiiimadveis. viri erudilissimi D, Heraldi ad Arnob. lib. vi. if/uTzag ] CtEnsp doniinica; tres olim erant parles. ".VpTou z).aT(f fractio pauis cujus meminit D. Lucas Act. apost. cap. ii, it, ct c;ip. xx, 7, ubi Syrus interpros SpTw y'ka.<7t'j Gncco vocabulo N^^C^nziK eucharistiam vcrlit secunJa pars icoz-npio^j t/j- £u)ioyi'j: poculum benediclioiiis, cujiis memiiiit D. Paulus I aJ Corinlh. cap. ii, 10; lcrlia pars u.-ju.-t,, Iioc esl sobrium conviviiim, a Cluislianis poU eucharisli;iin in ecclesia celebr;iri siililum, et iiiopum rcfocillaiidoniin caiisa polissiniiim excogitalum, ciijiis cliam plura iesiimo;ii;i exsta.it apiiil priscos rerum ecclesiustiianim srriptoie;. Scd et iii epist. iuJ.-e apostoli cap. I, 10, ubi quoruinJam impietatem perstriagit his verbis 0'JT'.t etTtv iv Tat? a.yuT^atg u/iwv t7;ri).aS£C,

olxov ToO Qrou

]

mus

:

,

:

:

animulium quidem sangiiinem in epulis habemus, q:ii prop:crea quoque snlfocalis el vestris m.icula', dum vobiscum epulantur, sine timorc iiiuiiauiiit uus>uiiiiiiii.i, iiv quo sanguiue luitiuintiitriii.i morticinis abstincmus, ue iji\u oitiiijutiic conlaminemir , scipsos pascculcs. CKcuiiieiiiiis iu hunc locuni Erant, ISobis I' iiKiiiil, eo lempore mcns,T qua: parabanlur, de quibua vcl intrn visccra scpullo. .Minuliiis in Octavin liomicidium nec vidrre fas esl, ncc nudire, tnnlumque el Paulus cpislnla nd Corinlhios ioquitur, quas etiam ah humano sanguinc cavcmus, ut nec cdulium pccorum aya-a; nppellabtint. llhid vcio piiblicum Ecclesiic novcrimiis. IJ i|)suin est quoJ in iii cibis sanguiiiein cmviviuin elcganter dcsciiliil Teitullianus in ApoiiieJiis criiciatibus olini a BiblyJe responsuiii lcstatur logetico ca;i. 51) Cima noxlra, iiiqiiit, dc numine raEusebius lib. v llisl. ccd. c;ip. I, ct iNiceph. lib. iv, tionem sunm oslendit. Voralur uy/.-n, iil quud dilec;ip. 17. Ea qiiippc, ciiin ob tJiristi coiifcssioncm in CTio poics Cra'cns est, quan:iscunqie sumplibus connis,

qui ne

CTuv£uw;^ouu£vot uarj, izyo''^'./? iauTO-j; 7:ot}Jiui'jO'jTz; . lli sunt in agapis, sive ut liabet vctiis iiitcrprcs, epulis

csculentis

:

:

:

Itirmciilis uigeretiir, ut
v'.

;ili |iii

I

aJvcrsiis Cliri-liaiios
Z'no zo:.
i u.Uj-

stet, lucriim cst pictiilis .uomiiie fncere

conla pioJeiel,
;

qu:isi hiiiiTanis ciriiibiis vcsce'fa.'/0"-'j ot
o'.f
(jt.i

ri nllir
-/•..j

ll'r),-

ov

7rai'5'a

i';i',)v a',t/.a f'x-/ti'j

ii v.

Quomodo

infantes ederent
iiislitiiliiin

sumjitum. Siiuopcs quosqiic rcfri icrio islo juvnmtis. .'•i noncsta causa csl convivii, rcliqiium ordinem disciidinm de causn ws:imale, qni sit dc rcligionis ojicio,
quidein
nihil scurrilitalis,
niliil

illi,

quibus

iic

irralionabilium quidcm peciidum saiiLuciaiius in
''.'i'^0/j

iniinodcstia^ ailmillitur,

non

ijuiue
allii

vcsci licel ? /VJ lioc Clirisiianorum
vi lctiir

erc

Pcngi
'.'ic

iiio

:

llacxv-ifx/iTar
i^j^ii.riyj
,

prius disciimbilur quam oriilio ad Dcum pnrgustclury cditur quantum csuricutcs cupvint, bibiliir qunntutn

Tt xa' et^ i/eivou;*

'/ap Tt,

0'.'j'/.',

Z'~i'j

u-T.oy.nz.cj
siis
1)1

..''jzoi--.

Adinisso nescio quo /ligitio ndverul
vpiiinr,
ni.qiiid

illos,

siqiidcm visus crnt,
."•,

cx

erdiclis comcdisse, etc.

AJJc Clcm.
iuip.

/Mcxanilr.
'><
:

lib.

in

Pxdag. cap.

ct

Lconeni

N.ivcl.

i!:,;

aJ marlyrcs :ig;ipeii fraiii coiilra Qiiiiinum cap. 5, agipeii ct Jilecliiincm frairiim. Minuliiis in Octavio, (.'oMciria non Inntum pudica coHmus, s d ct sob.ia : nec cnim iiidulgemus epulis, nut conririum nifrj.
p'idicis
iriiiii

nlilc,

elc, et

liliro
lib.

viK;it. Cyprianr.s

:.

{«5
Uucimus, !fn qraritate
:i{;npo
eli;iin siiu' dnliio

AD CODICEM CAN. rC(
liilaritiiimi

I.IiS.

IH
bio
fit.f.oxj;

lcmjiernmus.
osl
(iiKiil

Pc
\'\\lili.

A

f-ff-o-j;] Z(in'jr;is

Bcitis, t«

arif.fa ')'^«-

irilollij;oiiiliiin
:iil
,

o^uuTa vo(

irins Jniiiiir ilo Clii isli:inis

Ti:ii:innin sor Ipiis

>, opisl.

97

:

Ajlirmdhaiit

iiii|nil,

lianr (iiissc siiinCliristo

mnm
die

;it i'f.s/<'s e serico contexlus, ejcqtie lionesliornin oraiil. Fiiit ol Uirnis, sivo 'liyrrus voslis goiiiis aliqnaiiliim vilioris. Vide P. Pilbbenm lili. ii ad-

vel ciiljuv siuv vcl crroris, qiiod essent sulili slato

vcrs. snbsociv. c.
/j£Ta':a))otTo

I(i.

aiile

lucem coinenire,
iiivicem
:

cnrmenqne

qnnsi

«fiyiaTf/al

Proniisemis veslium usus

seqne sacrameiito non iii scelns nliqnod obst< imjere, sed ne [nrla, ne Introciiiia, ve adnlteria comininerenl, ne fidem fallercnl, kc depositnm nppellati nbequrenl, qiiibns peraclis, morem sihilis.edcndi j'nisse:rursnsqne coiimdi ad capieiidiim cibnm, pronitseinim tiimen el innoxiiim. lluiic quo(|ne in Ecclosiii cdiiviv.iiuli iiKnein Clirysoslonii xlalo obsorvaliim fnisse, plaiinni esl ex illius Homil. 27 in cpisl. ad Coriiilli. cap. u; uoiva; Si, inqnil, £;toio'jvto ri; rcomiCa; i-j riuipui; vfJOiiiTu.iyai;, to; elxo;' zit zf,; cjvi?-'.;? «TrafTiaOii^n;, finu ttcj xitv UMUTripiMV ZQillee iliccre soiiim
V'.jviyv, STzi YotvYCJ iroLvTSC iriiTav s'jW/^LOCV

dan nalnr Oenleron. cap. xxii: Non induelur mulier
vesie virili

uec vir uletur veste muHebri. Iliijns lcgis niominit Pliilo JikLciis tte/ii uvHjina;. Josopbns lib. IV Antiq. cap. ult., el Cyprianus epist. 37 ;\d En, (

ralinin.

«Ty','/£ip-tTo ra; joy.a;] D. Paiiliis in I nd Corinlli. cap. II, 6 Ahypov ywatxi to zEtjo«(r6«[ ^o SuoaoO-yt, Tiirpe mulieri tonderi aut radi. Roferl Sozomenus lib.
:

TWV uiv

7r)>0'J-

:ovvT'ov ^ifovTf.jv Ta e5i(7fz«T«, twv Se 7r£voysvf.-v, z«i OV^iv S^OVTUV, TJTt' «OtwV Zy).OUU£V'.'V, Zftt XOtvVi TTftVT&JV

eccles. cap. 16, Theodosium inip. edicto c.v visse -la; fjvajy.a; /.ctpouiiva; to.; /!ya)«,-, «7r£),auv£irOat twv Exz).not'iv tou? Si tt/vza; irpoirtsuivov; ettia-xoTzov;, aipatpuaGat T-n; £7rtazo7n5f . Mulieres qua; caput tonderent ab ecclesiis esse expeltendas,et episcopos
VII llist.

eas admillenles ejiscopalibus privandos.
opov T-n; £v Nizata ouvoijou 7:£ft iopzf,; toO i:uiT-/a\ Epiplianius haresi 69 de Patribus NicKiiis loqueifs .1;*« bszatEVTii «'JTw zavovaf tiv«? iOz-.zavEv T>i ctvvo^w
Ezx^TictaiTTizouf
ui/.v
,

diebns mensas facicbanl coinmunes: el perncla tynaxi, post mysterionim commnnionem eommnne inibant lonvivinm, divitibus qnidem cibos nf€<rT(',iu£vwv. Statis

vocalis, et

ferenlibus, pauperibus autem, qiii niliil liabebant, eliam omnibus cominiiniler vcscfntibus. Illis coiiprniiiisciie

of/.ou

Si y.al

Kzpi tou r.im/a
et in

otptfjcet

hoictv

r.ai

Lixovoiav TfcJ uyiav 0£ou z«i

acoumbebaiit, iiullo li.ibilo ili>'criiiiinc, oniniiiin(|iie convivanliuin parfiiil .V(|nalilas, ul iie(|ne dives prior accnniborel, neqne paiiper poslerior. Qnod cnni iion obsei varent Corinlbi', a l) Paiilo repreliendiiiilnr d. cap. ii, 21. De iis oliam Aiignsliiius cnnlra Fanstum lib. xx, cap. 2(1 .\(iapa; nostrw, in(|uil, paupercs pascunt sive frugibns, sive carnibus; ct panlo post Qiioiiiam pleruinqiie in agapibus, elinm carnes paiiperibus erotjaiuur, iniseriiordiam Cliristiunoiuin similem d cilis sacrificiifi paganorum. II;cc voro anliqnissiina iii erclcsi;i coiivivandi rniio cum paiilatim anibiiioiie diviium, pariim eiiam «nullilndinis insolentia in alnisnni v-niret.oa convivia in ecclesiis exerceri prohibiiiim legiinus can. 132 linjiis codicis, et cniil. Cartbag. iii can. 30. Reniansit aulein nonieii in iisii ecclesiaslico, ut convivlaqu;B pauperibus ct bospilibiis reliciendis inslruuntur, ayjrat el cbaritates appollarentur.et a doiniiiica cccna separari coeperunt, qiiam iii ecclesia lantum adminislrari fas eral. Pris&c aulem consiieludiiiis vcsligia hoilicque Gntci servare dicunlur, qui die resiiiroclioni dnminicse sacio post saciain myslcriorum cdmniiiiiionein, albilis in ccciesiam epuliscommuniler coiivivanliir, carnien qiioque snlemne concinnnl, ijnod llis verblS COnstal Xtio-TOf avio-rr) i/ vexfwv fjavaTw OavaTOv Trazfiija.; y.yi zot; iv rotr av/iizaiTiv l^ocrcJ /aptuauivjo;. Ut oliin vir priscx antiquitatis ccciesiasiicnc perilissinius G. Cassander in lilurgicis adnotavit. Porro agape Cliristiaiiorum non imillum differl
viviis oninos
:

f.u.-pav yiveaSat.

Simnl antein

eadem
,

r.avipzTov sijnodo ca-

rones quosdam posuenint ecclesinsticos simulque ile. Pascliale decreverunt unam unilalcm ac conscusui:i fieri. Et Sozomeiuis lib. i, cap. 21 liau<r«a£v/.; S; t«;
:

Soyu'/Ti 'Crnfi(7io>;, iSoiz Tn cuvoS'.) r.xi TfiV tturs-/o).'iv iooTfiV aizavTac zctk tov auTOv £7riT£).£tv •/« £7Ti Tfr)

pov. Conlroversia de

fide sublata,

;

ut

omnes diem festum raschalis uiw eodemque
y//.-jr.vi/.9.;

concilio visiim esl, temjwi;^

celebrarcnt.
iTriCT'.)^;]

/a^jrvv/a

•jpi/.uuv.Ta

Can.

\kX>

,

^

Antiquissimus in Ecilosia canciiicarum sive ecclesiasticarum epislolaruni usus. Ilas orthodoxi episcopi lanqnaiii lidei sux' lesseras inviociii mitSebanl, ui earum conimercio socielatem ejiisdem religionis el, ut loquilur Terliillianus de pncscripl. cap. XX : communionem pacis et conle.iserationem liospitalitatis ostenderent.ld lestatur cohcilii Anliocheiii opisiola synodica ad Dionysium Rnmanum, el .Maxihujiis codicis.
;

mum

Alexandrinum episcopos, qua^ apud Eusebiiiin exstatlib. vii Hist. eccl. cap. 30, ubi lie deposilione Pauli Samosaleni , et domni in ejiis locum suljstiiulione agilur : ESriiiiiijayiv te -Jutv ot'.)? toOt-. ypifriT;,
Tupa TO'jTou T« zof".i-tz« Sv/r a^^t jouuu.a.Tu. Indicavimus autem voiis ut iUi dnmno scrihalis,et iib eo titleras communionis suscipialis. Ac proinde unilalcm EcclesiK probari solilam iradit 0|)tatus Milevilanus lib. II Nobis, inqiiil, lotus orbis commercio formnlnrum in uua comminionis socielale conco'dat. Et Anglislinns episl. 162: Unde factim esl, ut etinm i:d nonnullos Donatislnrum primarios scrihcrcmus, noii communicatorins lillcrns, quus jnm olim pioplcr suani perrersitatem ab uiiilate catliolica quiv loto orbe diffusa esl, non nccipiiiiit : sed priintas tanliim. El opi.sl 163 de Eleusio cl snciis ejus liuinens II ic priino «sserere conalus esl ubique lcrrarum esse coinmi:i,ioi!cm
/./t
: :

:

.

conviviis, qua; cbarislia diceqnerola; aflinium et aniicoruiii coiiiponebaiilur. Ilorum ineminit poeta lib. iiFast.:

a sacris banlur,,

Romanoriim
in

qiiibns

Proxima cognati dixere

cliaristia cliari.

Ei describuniur a Valerio Maximolib. ic, cap. 17, liis voibis Conviviiim solcmne, iiiqnil, majores institueriinl, idque cliaristia appeilaverunt, cui pra:ter cognalos affincs ncmo in erponebatiir : ut si qna inter neces:

D

siiam. Qua'rebamiilrumepislolascomin:iuicato:ias,q-ics

sarias personas qiiereln esscl orta, apii
et

I

sacra mensa',
coiicordia;

intcr liilaritalem

nnimorum, fauloribus

Oinillo ^yo-o-tTi/ Cretcnsiiiin, et o/tiSiT/a Lacoil.rmonionim, de quibus videsis N. Cragiiim lib. 1 de Republ. L;iced;icm. cap. 9. ::sci?o)ai'j] Suidas IlfpiSoiaiov ='o-tj iVJuixa. Periadliibitis lolleretur.
:

formalas iicimi!s,possenl, quo vcllenl dnre, clo. Piii ro (anonicar.im sive fiirniat:iruni ep slolariini varia: erant ac disliiict:e species ot appellalionos ilivoisa-, (|nas passim in Concilionim Ac is et in imivorsa llistnriaecclesiaslica observarc licci. Generaiiter aiiiein /uvrjvi-/.r,rj £7riffTo)wv appellalione, Eicnvizai cl cuotcTtzai, pacifice el comnienilalilia; signincanlur.

Znna:

ras bic,

bolatum

esi

indumentum,
lib. Vi:,

seii

veslimentum.

PoUux

iii

Onomaslico

13: .kI. Si iytazpin;; y.a.i. a'j.fii(!-:r.iSz;, K-[ji.r,riia-a i-j shv. F.xleriores vesles, el qiKV superindiiunlur, pcribola;a sunt. lialsanio cl Zoii:il';iS bic rcoi^o^ai^v voi_';illt t6 iTT&v.i -.r7yj a/).'.)v i-i'.r.ta, amiculiim, seu, vclem qiiiV uliis superpoiiilur. ll;io cliain vocc usi suiil LXX Inloiprolos P^-^diii. ii oi nii, 01 I). P;;iilus iii opis!. ;id llcbr. cip. i, ci 1 ad Coiiiiib. cap. ii.

cap.

rrvTTUTf/.a; zat ticrivt/a; i-jr,uu.'C-:t; cl in caii. 22 concilii Laodiceni Ta,E7r(i7T').a;. iiii|uil, T'j; epi.vf/.'/.; t£ zai o-uoTaTixa;, z«/.rj.jo-ji/a;

i—iryTO^X-'; T'/;

'.ov

ZK ypuypLUTa ivTauOa

rjjvouart-v

,

oj;

xaT(i

>tav6v«

y.vouEva.
fio/,vt a;\ Ei/;r,'jtz-r;v ciiain meminit can. 189 biijiis codicis. llaruni dua> sunl species al a; onim siiiil qii;'.'
:

epi^copis a inoli.polii:iiii-i, ct iiiclrop'ililaiiis a palriarobis (lanliir, ciiin a.l liiipcralnrcm usu sic exigoiile proCoi;cu:iiiir aiii;
cl (liiiiissori;e
dioiniliii', qii;c
,

:

)

JI5
voro
aliaiii
<\n.\i

C.
al)

JLSTELLI NOT.i:

tlo
llitnc

cpi->ci)pis d.iiilur clciii is

qiii

prolirisci

A

rc.oy.vt.'. <.;•>

Tlitvii-c^ns

CwsnyLW

P.:l,vsti 'o

voliiiil, ali|iie iii ejus cU-riiiii recipi. iii uiljeni Dicunliir aiilciii iiaiific;u qiuisi pacii arljilr.e.Zoiiai-as Eio/j-izat uh, iiiin caii. li coiicilii Chalccilcmeiisis
:

sropiini

f|nil
£"(T

,

i7zt7rc\v.i

tlTLJy

a' /iyocjtivat
iltl.'7''.lz'jig

aTroAuTtxK'!

,

oiat

inriiiiis iinjiosiliuniin )iiiinu\ eji. enini^ic sitccessurcin s.bi post iiioi lem tiil p.iriccitv sittc- procnrnlioiiein dcliijend.im procidil. IJ posle;) pii)!iiliilini c f, iit ex lioc caiioic con-

riim

ei>iscui>i(

per
:

ortiinnvil

V a' OL^O'J.t'JV.t T'h;

7ra'K

TWV

[Jt/J7DOTOT-rr.;

).(T'iv otj y;rojt;tvrKt,

za: TOt» ^rirf^o^oJ.hwg ttk^k

7ra7_:tzo/wv ^i-fwj
a'jy.yy.'jia.'J

t: p^'/tic'iC'yjz'j.i.

0T£ Stx Ttv«
etVtv
a''

'/_c-i'''J

VicniicnMs in Clironico :iii. 810 llernard s Viennensis episcopus eial, ct L-idraitns Luqdnne.sr., qui initio iinpcrii Ludurici iinp. Suessionis monitstciii
stat. A;lo
:

UTZtim
7ro).tV

tt^oo;

^a5t)ia*

v.at o:at

Trap;:'zZ'.1

you£*jat
£fV

/."^/jptzot; Tzv.fjo:

Zf7i'j o'.'/si'ti'j

intT

ott^uv, Si/o'JTtv

ETSpav

aTTi/O-IV, Zat zaT7).£'/?,vai T»i S<£i
'.'j^

tucuni pctiil, c! in toco rj:is Agobardus ejdsdcm Eccl.^ site c!iorepis''opus, consciilienie imperalore et itniceisi Ciittoruin episi-oiioriiin sijnodo, episcopus substiluliis

trta* £iov)vtz«'. o£ ):'/ 'vTat

tr.ri'Jh'J

^^oa^aUj-jTa'.

Iile;ii

de

ttprrjvy-i'; irailit

Gi-.ceus Sc!iolia-.tcs llaiiiieiiopiili
secl. in,
lit.

in synopsi

canonum
J-J

2.

Quod q lidum defendere volcntes, di.rerunt, ciiindcin venerabdcm Aijobardum a trib'is cpiscopis in scdc Luqduniiisi j ibciite Leidrado fuiss.- ordinaliim. Scd ciinoesl.

iioii lantunl sej ei re;;io seu territorinm civilali ascriptuin. Sic Dio Clirysosloiiiiis oral. 31, iiilir CLCtcraqux C.esareni Tarsensibus Kizetvo; Jntv, concessisse narral, '/J"P'j'j noiiiinat

'/''px; 7n,-

jTo/.tvl

Civitalis iioniinc

urbs inoenibus

ciiicla signilicatur,

nica auctoritas est , in uitu civit tte duos episcopos non esse, nec vivenle episcopo, succesio:'cm sibi dcbcre
einjere.
vj'j'j'j-j.; r-xpi/jfj] R;iiioiies adiuinlsiratiiini.; rcJdcre, Latinc vcrli. Sic passini aputi Gr.ecos scriptni'i sOOJvz? 3i)ovai, pro, ralio res i^JO 'v;o-3z( es a I iiiiistraUe reipublicx reildcre accipitur sive, ut ail
:

:

inqilit, Tf/.ptT

/

-y^'ooav,

•jm.rj;,

:t;j.'/j,

£?oi)at-/.v,

etc.

lionorem, poleslrilem. Xipliilinns (lc riy^anlio a Scvero inipcralDre lUrulo et iii vici rorniaiii re;laclo loiueiis: r ,v -o)tv Tc, inipil, zz! T/iv -/'lip^j.j aJT-i;, lli^c/Jtot,- i'/'j.p't-

lUe vero rnbis

pr(estilil refiioiiein, teges,

u

Ciicri),
ril,

evponcre qund
id

in iiia;,'islratii quisqiic

gc^se£'JOJ'«t
(piis
apii.l

qu

olim

;ipiid

ceiisores (iebat.
;3to'j,

iliuc

aptid Dt-

niOblliencin
z-n;

£J',"J':at t'Xi/

-£rro)i7£'j,ijt£'jf.)v,

iiciii

iraTo,

z'/.t

'/JT/j !z; vo( o; < z'.r.f) /_p',\j.fj'it
:lli'ds

.

Urbem,

oin-

Trr^cTC-t.j

el

£JO'j.a(

censur;c quibus
cogrtiir; cl
'

ncimjic ejus rccfionem 1'cri
siiilio
iisi

cp.tcessit: iltiq.ie lij-

vit,e

aniiailic

ralioiic.ii

ic.liJcrc

vitalis

iil unico. J.iriiCon-i;illi teriitiiriiiin ciPoiiip iniui: TerrilO:iim est tinirerstliis agrorum inlrii fina ciijusqite civiliitis, iiilra quos, ut ait Sieulus Flai'on sjhi'(S liiccniii j is erttl. llinc Juili-

sitnt

I'llllarclliini in

Pcriclc, -?pi 7a;

f'j'j'j-j

;

V

)."3:it.

cxiijciulis ralionibiis iiiipl;ic;ibilis.

Sic

apiiil

arapat7.,T0 , Arislo-

pliaiieni 'JTrs-JOjvo/, qui rcd.leiidis rationilius obiioxii;

seu

qiii

rcrum

in

magistralii gestarum rationcm

cis lcrriloriniii

I.

fiii.

11.

de Jurisd.

iS

x

vcro

iu

ri'pii-

hlica laiiluiii, scd ctiain iii Eccle^ia, civitalcs rcj;io nes ac lcrritoria sua liab;icrunl, quLC passini iii coiiciliis

niiKluiii rclii!cruiil. Su;il et qiii •/.'jva,- 'jcto ai, rep.;Iniidaruin jiidicio sulijici, int' rnrclanlur iil s-JO^Jv-/,:

oy)£tv

vel

r,)-s/i/£'.>a(

da

iniari

rcpcluinbiriini.

Yii>i!

el in liisloria ecclesiasti. a -vp'jt/."^rj
Jnsiini:iiiiis
ri

gnirKaMlur.
'Ev £z£

L

.\xvi,

C.

lic

noininc si Epiicip. auil.
-

liiulicuin in Adiiul. in Paiid. Il.cccst igilurlinjus ca-

v/j T/i ;r'>').rt
1.

zn

~'ju'jiy.'t'j,

in civitale vct cjus vi!s.iiv

caruni polcslas c

cinia;cl

xxxv, C.
Tt6''.t'j

ilc

Episcop. el cler.

To).n/iT»j Tt,-

ToO ti)i u £r(0-z'j-0'j »? za; — £0tO'.zi'M; KijTj';?, «Tt'jo'j-K'. Si qiis iiudeat civilatem aul suo epi^ tcopa aut terrilorio prituire, infiimis rcitdiliir. Sic lerritorium episcopi '\n cnncil. .\urel. i, ca:i. !'J, ct .\urea-jt^i^jBtu

Q

cpistopos qiibus ri'ru;n ecclcsiasti)i;cess;i csl, si quiJ cx iis iu usus siios coiivcitaul, aut cosnalis siiis pr.cbeant, rcldendis ratioiiibus synodo Provi ici;e obnoxios esse, ac vcliili qiiodam repetunilaruin judicio subjici. Sic ctiaiii cxplical Alixius palriarclia CP. in synodica qu;c lib. ii Sciitcnt. synod. cxstat, bis vcrbis : kki
noiiis senlciitia,

lianensi

iii, (;iii.

18;

coiicil.

Vasciisi, caii. 3;

Wih-

^jpovTta-a;
oa';ri'j'j.t,

,

ili.pi t,

fj'j.rjirjj;

T.u.pu.

T'iv

pLrizp'j-o).i.M'j

nial. can. 0'0; cl in actis concilii Coiislaiiliii')iiolilajii

zo'j;

ooitX^jVTa;
.

a.7r'/T(iv

T£ Trjv Trpijvoiav r€yj

sub Monna. lerritorium Apammarum.
tK^ipy.fjZ-J.;]

i/.'yy.n'J t''rj

iz'jtiic^vLt
i'j

v.yj.

zo';

'j.-jzurj iTzttry.rjKOi;,

xat

).o'-

EjrofjzcjTfrjv

siv,^

iyopz(7T'7jv iiicnii>iit

'/0'jj

can. 1-28 el 130 liujus coJ.c s. Inilio nasccnlis Ecclcsi;e iloiinin cji<;ieiiili (l;einones, bicis cliani qni Cliristi (iilcin siiscepeiaiit coinniuiie fiiisse viileliir. D.ruionioruni eiiim cjcctio iiilcr sigiia ipjLC
cliaiii'

tiiK pfjtzzta^iai. fitotz-/]T£6Jj* OTt '5i Y.'j:joji/.ri; t)(_rjz<itt u'/.pi^tiy.; Z'j. ootTOivTa,£^ «uToiv t'"v Sitojv zav6vo>V'^£t/.'j'JTat. Kat '/ao 6 z xat z zri; ev 'Avtiozn; x/t"
'j.\izoj

y<£ta cjviiSo^j

'/.'j.-if'jfj ,

zoi; i—ta/.o-oi;

zrcj

sEouTtKv

zi^rj

i'/./J.0'jttitf7Zt-/.'~"'j

tTztz.iTZfjyj 7roa'/(jtaTo)v, xo)"'U£t u-zot^y'.'-

credenlcs cap. XVI,

dii

nulur
: *

seciiliira

,

luiincraliir
t:

Maic.
z'x'jz'J.

).£tv

a'J7a

£(';

iSta, /iJti/i, /ai (jtzttot; ^'jtwv troY^f.izt
'j.t'j.r/joz'<i;

17

^r,ixita

ni

Toij
\>.',-j

7Ztja'j.<ji

TZ^Jpi/s V, ti; 70 ota to-jtou
'j.6'/rj'j; T'')V

^'Kv.itzfjOa: zo'j;
t7r&:o-

7rapa-zo)o'jO/iT£(

£v

T'Ji

ovo taTi

Sat.uovta 'ty.Z'jMj'jzt.
Iiojc

rzz/)3Tt'''v' 5(6

xa' ij7:£'jO-jvoyjTa(jxaT'

Signa aulem cos

q:ti

crediderint,

coiisequeiitur

-/i'x'j fj'j'j'jOOt;

ztOii; , Z'i7:pi7:'rj i-j70'j- 5oz('j.a^£(v iiztzpisiinitilcr a

per iiomen mciini dtnnoiiiu cjirieiil. Tcrlullianus lib. de Coroiia inililis c;ip. 2l, tcsialiira niililihus cjectos spiriliis iinniniiilos. Et q'tos, iuqiiil, i.dcntiu exorcismis fugavit, nortibits dcfcn-i.ibil; cl lih. ile l.lololalr. cap. II, docel , par.-iitcs snlilos cxon izare piO[)rios
lilios
:

-tt.

Curalorcs

r.cctcsiis

omni

adliibila sotliciludine

mctropotitaiiis dentur, qui cum cpiscopis ea-

rnm

c.rigant

prospiciant, el adiniitistrutionis annua: rationcs : qiiud autcin lia:c a nobis ila deftnita, con-

{)'ia

coitstanlia e.rorciziibil nttuinnos siios, quisiiain

sciitanea sinl accurnliv canniium mc:tli,c.v ipsis sricris canonibus conslat. ;V«»i \\v canon Anlioclientc sgnoili.
I)

bus

domum

cettariuin
,

priv,slat ? Itte

quidcm

si

e.vcluscril

dainoncin

noii sibi placcal

cjus inimiciiin
iiiuiiiis in

c.rct.isil.

de firic : ncqite Poslca iieiiiliaic ac ilistiiicluiii
:

EcclC'i;i fuil. Sclioliaslcs Gi.cciislLinncn'.).'/.lii

zn-/j)-</.;

puli in cpiloiiic caiiDiiuni sc.ct. i, lit. 9 c',oozi7Ti,-, iiili rprcUitiir. Sic Tlieodorus Italsamo

episcopis conccdcns converlunl, cogitatisquc siiis privbcanl, ul lioc modo raliones ICcclcsinrum tacite dclrinienluin capiaiit, priiltibcl. Jdcoque rationibus ad sjiiodos provinciatcs icddcntlis obnoxios facicns , dccori c.xplijrantii curam injungil.
poteslatCiH
qiiominiis tn

rcs ecclcsiasticns

e.is

m

usts

siios

cau. 26 LaoiUc
'/

•iiic

syiioli, t-op/.iCifj
e.st

inqiiit,

ir),o'jv

TO"j," voot('jt',),-

T'jv/.-./0;vrar r):"jT£pO(r '/a/xO(;l

.it'/a'j-'.)V

jzr,-/tt'j

aTriTTO j,-. E.vorcizare, Iwc

calechizare insjf

fitietes.

fjtrijova £7rtTzoTr.iv (7'jj'j5jv1

Majoicin

loduiu

cpiliiijns

fcoporum, boc CSl (7iJ'joSov e,t Tz^irrr.jv Sijnodum episcoporum diacceseos, iit iu
codicis.

Trj;

Siotc.Tit.),-,

caii.

1G9

nienlio csl in caii. 8, 59 ct S'2 liiijus codicis, ''e\ i|uibus plaiinni e.-t ili;;aiii(is olini ab Ecclcsia d;iuiiialos, illis(|uo Ci'i liiiii pojnilciilKC lciiipus dcllniluiii fuiiisc. Qiiiiiam aulcm illi liiciinl, vul^o fcrc ignoluiu. llt vcroillul maiiircstum li:i!, obscrvandiiiii c^t tres rcperiii digimi.c S|)ccics, priiiia, cuiii <niiso'J<
tjliaiii

z/T(TT'av "Ttp'.v ''jtJ.ooyovl Oliiii cpiscopo ailluic vivciile liccbiit oidinaic cpi.-copiiin
liius
lib. vii, caj).
illipiil,

£"/£t "zaT.< Z'j.'jzo'jyyjcj.t'/.jL;, biiias siimil lialict

uxnrcs.

succos irem. Eusc:

EjiismoJi
qii
1

fuit

(ligamia

l{,irb;iiorn;n

ct

JuJ.corum.

52, de
Tij,-

^uaiolio loqiiens

To'Jr'.)

-puzo;,
Ttoj

i

lla)/.tT.T(j(iiv

Ka(7jcp£ta; jirtTZjtiKTiOtiz:
,

bl ipii iic-iial.

bui uxoriim niullilu lineni perniis:s;im Ini sc ncni .'\i' de Jud.cis qiiidcm ICsl.iliir Josc-

e£OT£yvor,

-/ztptjt;

li; ir.iaxoT:r,ii

oi'/.-

pliiis lib.
qiiil,
!i.'

wii

j\iiliq

(;ip.

'i

:

l'alcrnus

io/^iv^r.-A-jxoj Mir;'. zi/.fj-.rcj

rip£lT?xi

t»; ioi-j. T:xf'i'/.'f

iimul ;;(«;;«

l:..l'cicin:ti

mos «iCti tt

erat,

iii

Justiiiu»

117
Miiiljr
ail

AD CODICEM CAN. FXCLKS.
Ti
yiiliniipiii
:

ns
dcsponsiim ducil Et Jo. Xipliiliims
syiiodic:i
wjT,rj-i'io-i

lwi.(j/.'x'>.oi
vi,«-i>

Ouwv

.« z'''

'''^'^

A

diixil, el qui alleri

x<i xiciTupat, /ai TrivT; cx'-iv Maijhlr'i veslvi ey/-/r.\pa-jtn
:

'/uvatirar

£/«TTOv
lcmjtiis,
lia-

p:itiiarclia
Soiil.

Cl*.
:

in
(l

de spoiisalibiis
ava-;r,et'xijtvj;
/.'ji

lib.

i

ad

lioc

iisquc

syiiod.

/aT/.

(/HH/iioi'

(•(

qiiiiiqiic

iixorcs iiiiiimqiicmqiie vcxlniiii

•v6'/.ov; Ciia'vr7atti^jo;

bcrc ycnnillviU. Il;i"c vrii) piiL^aiionini cl JiKl.roruiii licciilia Kiiinanis legilitis ksI pniliiliila , I. ii, (1. du liicol. mipl., I. xvi:i, C ail leg. Jiil. ilo Ailullor.; cl iil ail Tlieo(iliiliis ile Niipt. l. VIII, C. ile Jiiila'is. lii,

£TTt. Is qui

, etrx STipav a-y '^outvo;, tlt-^auo; .iponsaliu contvu.ril cl secnndum lcfict

dissoliil, alin dcinccps Iiiijiismodi igitiir
c;iii(iiics

uxore ducla, diijiimus csl. Dv. digamis accipionda siiiit siipiadicti
et 10.5
liujiis

8,

51),
ii

!'}-!

codicis.

Ilis aiilciii

G Cl 7, K.'ijiy/l-/r) yiuov cjvKjT^.vT'. V.
§

(TlCtO-TKl

TtLtMfi/.

J^aTK

TWV
iii
|

Sl-).oi;v

(,'ipiliitis in

cos (lavm consliliilu csl
liiiiaiii

(piitiinas nupliiis coulvalniiil. Tlieoitoriliis

ad TiniollieiiMi
<liii,

:

Olini

consiicvcnint et Gvirci,
i

cl Jii-

ciini (liiiihiis,

cl Iribiis, cl

liiribns etiinn u.toV!bus

siiiml juniji lcijc niiitviinimii. Qiiincliiim

nunc ciim

lc-

gcs impevuloviic pvohibcunl duas

siiniil it.iviivs

dnccre,

rcm
liilii

liabeiit

cum

i;aiiii;o S| ficics, oiiiii qiiis

coiicubinis el vterelricibus. .Vlloia iliiuorle prioris coiijiigis s i-

nui I). I'ailliiura;-/uva(/if aviif-Tf, nniMS i(.r»r..s riii dicuulur, I ad Tiniolh. cap, lil, 2 ct it, Ct ad Tilum cap. I, li : Att tov e7Ti<7/07rov av£7:i).(37:TOv cvat , p.ta; yuvatzo; avSpa el Stayovoe £"(iT&J7av pLirj; •/jvat/o; avtS/JE;. Quibiis verbis Apostolus, Chrisli vesiigiis iiisisicns, iirxcipil 110 ad cpiscopi aiit diacoiii niuiius assuniatur, ([ui uxorc tcmere rcpiidial;i, allciaiii secuiidimi lcgcs suporinduxoril. OEcuinoiiiiN
oppoillllllur
:

iiialiinioiiio

Myiiiulas nuplias

conlraliil
qiia;

:

(|i!oinie iioii

aiiibi;.;iliir.

Oe

lorlia igitiir

oa vnlgo
ilc

igiioUi, paiicis agciiiluin

osl. Ejiis

vesligia

qii;v(laiii

cap. 5 Ei '/iv£Tat aro y.orjU.i.:'.r'rj, ptrj e')j oeut'Si [iat mundanis, non sil sallem digamus. Va Clirysosloimis in cpi-l. ad Tituiii cap. i, lioiiiil. 2, li;cc verba D. Paidi oxplicans, i !Jt'j;'/uvai-/.o; a-j-np' >
in d.
:

r^'/;ajo;.

cdiclo fialii is. Qui bina sponsnlia binasve uuptiiis eodem lcmporc conslilulns linbcl, infaniia no-

cxslanl
tw.ur 00. 1.

in

" Kai

x'yj;

aizXd;
uoy-iy

xo).a^'Jv, zai 0'Jz ass'; pET(i SiMxipo-j
£-;/ it-.tt

•jV.i).o-j

Ti',v

I. I,

(T.

ilc

liis

qiii

nol. inf.

El

I.

xii,

§ 2,

IV.

T.;v ar:£/0o'j(7C'.v p.r,'i:piw:j

^u).a^a; £'jvo(av.
£t

rfzi Taurflv. 'O -/ap Tpo; T.bj; av ouTo;
-/szojX-jTai

: (}uod uit 1'nvlor , codcm tenifove, non iiiitia sponsaiioviim codem lempove (aclovum, accipiendiim est, sed si in idcm lcmpus ((iiiri.rivjHt. Saiie logiliiis

'/cjotxo-j^pOT-zairi^yriLi.o'; Tivao'J/avij7ro(rTai7i5:aT(]'/opiav;
trj^zi

'/ap TTavTE; ,

t'o"r£

ort

ii-ri

Traca T'ov voftojv

Itoniniiis ilivorlio (lirinioli;uiUir niipti;c,
iiicre cl siiic jmlicio
iil

ne taiiicn le-

reiunuialio cerlis (|iiibus.laiii ac soleinihluis vorbis fiobat, adhibilisscploin lestibus civibus Runiaiiis piibcriluis, ox capite sciliccl Icgis Jnlia;, (|ii;e divortiis ii.oduiu iinpo iiil,
liorel
,

li;vc

ct pnder foriiiulaiii lai t:i pro iiirodis luibcri slaluit. Qiiod et l'oia)ionius JC iiolat I. xxw, ff. de Donat. Iiit. vir. ct uxur. ^i non sccnndum lcijilimam obsevvalionem dirov iiim [acliint sil, non videluv solulum malvimoniiim. Et C:iius I. xLlii, If. dc Adiilt. .Si ex lcije vepudium missum non sil, nudier adhuc nupla vidctuv. Matriinonia etiani noniiisi inisso repudio, iicc sinc legitiiiia causa dissoivi staliierunt inipp. Conslantiniis cl Tlicodosius I. i C. Th. de Ropiid., cll. VIII, C. cud., ubi tausas designanl, quibus niaritus ali uxoro, et uxor a marilo repudiari potesl. Ro:iuiiliatio enim hiijusnioJi fuil, ul aut vir uxoii,
: :

ouw; 7:o).)a; £'x^' To npay' o'J5£y-iav ouv vaci/ivj X-A^riv TOt; apyop.a y.azri-^optag y.iv t; Tov apymx-j. '(.o'j\-.-:ai Impudicos etiam coerce', nec pcvmillil ul quis cum binis nupliis, ad Ecclcsiw vegimcii diqniUilcmquc assumaluv. Qni eniin evqu eam qua: {vepiidiala) disccssit. nnlinm bcneroUnliam servarit, quoinodo is bonus F.cclesice pvccses evil? Qiinm iHe non susti-iebit rcprchensioncm? Noslis eniin omnes, quod clsi pev lcges pevmissum sit secundis nuptiis junqi, rem lomcn esse mullm criniinalioni obnoxiam ; nulLim igiliir siibjcclis cviininandi occasionem prtebere Ecclcsiiv pra'sidcm vull. Et Tlieopliylaclus ibidein Ul lascivos cohibcul : «liiiis, inquit, vxovis viv. Qui eiiim nullam sevvavit benevolenlicm crga cnm qua;
T6-S=uTipot; o^t)it j-^ au.o-;, a).V
' .
:

Q

discessit,
lein

quomodo

Ecclesia: bene pvwcril'! Opovtel uii-

episcopnm ivvepvehensibilcm esse. Digamus autem non esl inculpalus, elsi lioc nuindanis legibus placeal. Theodorclus loco cilato: Si cniin ipse, pviorecxputsa
uxore, fuissel aliiconjunclus, digni.sesscl qui rcprehenderelur, ei jiire esscl uccusalioni obno.iiiis. Eadeiii phrav.i ac notionc D. Paulus 1 Tini. cap. v. 9, dixit: Xr,pay.'j'.xaliyiaBrj}y;yo-jyi-j £-jr,; mSfjo; '/vjr,, 1 idua eligatiir quw fueviltiniusviri uxov. Hoc eiiim diganiia! goiKis comraune fuit tuin viris luin mulioribus, quibus xqiie apud Gixcos et Roinanos conccssa diver lendi licentia quin el nomiiia rei illius propria prodita eranl, ut si vir discederet ab uxore, hoc diccretur u-rjz-u.-ri; si inuiier a viro, aizohfii.;. Ac viris quidem divertere, aliasque repudiatis uxiiribus ctiam superstitibus , superinducere legibus concessum (uisse vulgo notuin est. Uxori etiaiu a marito divertcre lieuisse plura testiiiionia exstant, apud profanos 5:icrosquc scriptores. Solon apud Plutarchum statuil xr,v '/vvaly.'j. xa T»i; (Z7:o^:i^i£«; ypap.p-a;u Ttapa zrli tjpyo-jxi OiTCat, fiiQ 5i'£Ti'. ov, (i).VauTtiv T.a.po\ja'x'). Sic Alciliiadis uxor libellum repudii apud archontcm dcposuit, ut iii Alcibiade testatur Plutarchiis. Aiidocidos iii orat. pro Nicoslrato Dicat, quwso, apiid quem archontem promissa uxor repudiavil A|iiid Roinaiios cjusmodi flagitium usitatuin fuisse iiidicat Marlialis Lb. viii
; ,
:

uxormarito inatiiiuoniuni remittoret. Eoquejurc qui qiKcve sine c;iu-a ct absqiie legilimo rcpudio allci;iin ducil, idterive iiiibit, binas nuplias eodein tcin(lorc coiislitiitas Ii;ibel. Eadcin ratione ecclcsiasticis sciiptoribus digaini dlciintur, qui priore conjuge absijue legitimo rc|iiidiii, hoc est prseter causiim adulterii, diniissa, altcram siiperinducmil. Plaiium (|uippc est, divoi tiorum causas, cxceplo adidtcrio, lcgilms siiiculi oliin rccoplas et ab iinperatoribus excogilatas, nuiiquam abEcdesia admissas fuisso. At«lue idco qui legitinie, hoc est secundum legis liumaii.c liceiiliam divertobant, et ad alias nuptias Iransibaiit, judicio Ecclesi;e binas nuplias eodem tcmpore constitutas liabere ceuscbantiir, iinde et iis nierilo
aiit

canonica imilcta irrog;ib:itur. Uanc digaini;c spccicm non obscure iiidicat Clirysostoinus in epist. 1 ad Tiliiotli. cap. 111, honiil. \6 E-i rtiv 'lo'j5aiMv ijivv /ai Oc'j-ijso(s oy.''j.irj yaa.ts, yai 5-jo s/£(v zara TauTOv /"jvai/a,-. Judccis Hcilum cval el binis nupliisjungi, el (luns itidem habeve simul uxovcs. Justiiius iuartyr in Apo!ogia:2: K^.ioi vo^m av9o'j7rtv-j) Si'/a,ataf-otO'j;ji-voi
a;/aoTcj'oi izapu.

V

.'

tw

riu.:-:ip'-"^iTi'xay.'jX'.\
,

sict. li qiii lege
siinl

huinanu

binas nuplias contvciliunt

peccnloves

:

apnd pvcrccplorein lios/ntm. Quibus veibis avl illiid Christi alludit, Mallli. cap. xix, 9 Quicunque diiniseril uxorcrn suam, nisi pvoplcv adultcviuin, ct aliam dHxcril, machiUur : el qtii dimissam duxeril nw.cha:

Nondum
El

Irii esiiii.i

lux esl,

nuliil deciiiiojani riieleslnj liro.
:

Et

lib. XII

inv. ideiii Jiistinus, Si-J-cifo; '/ayo; €\j-r.i-n;

por/ji.K.

tjuos vcro Justinus

Velerpni, l*roriileia, mariuim Dcseris, atque jiihes res sibi liabere sua».

•j6'J.:>

a.-i^p'ynm<jj 6t'/a,iiias- Tioio'jp.i-

fcj;, hic caiion vjttitiM; ntxi-ipoi: •ja.Mi;

(7uva'v9;vTa;
in epi-

El Juvcnalis

:

vocai. Sic Gr.cciis Scholiastes
loiiie

Harnicnopuli
^^cirx-ii;
'jo-xo-j;

canonum

secl.
.

5, tit. i:
y.'j.i

ectiv, o /ai

Sic flcnt oclo marili yninijue per anlumiius.
Cocliiis

;

^;ir.v.-i fj^jri'j-vjna'j.i'jo;

£

ipav /a-a
et

iyoji.o;,

apud Ciccroiicm
sine
:

iib. viii Faiii. cpisl, 7

:

Soror

/ai
ij

Tivv ixipro ,ttv/-,iTTi'j9£iai(v 'j.-joui-jo;.

Qui aliam iibi

dcspondii,

aliam

Ingunius esl et scciindum lcg^s

Tiiarii diiorlium

ciiusa,qtio

dic vir e

venlurus eiai, [ccit

niiplura

en Decimo

profincia Ihuto. Se-

-

,

110
ncca
lil).
111

C.
(lc

JlSTCLI.l NOT.E
iilta

130

Beiiflic, cap. Ki

:

I^iinquid

jam

A

Tcpudio

criibescil,

posUiiiam
coiisiilum

illiislrcs

tilcs (cminw non annos suos computanl, el excunt matrtmonii causa, nubunt repudii? Tandiu istud timebalnr, quandiu rarumerat. Quia vero jam nutta sine diiortio ncla siint, ^uod sa;pe uudiebant (aceie didiccrunJ. El TerluUia,

mimero

qiimlam «c noscd maritorum

cap. ii l' bi est ilUt fclicitas mulriper annos jere sexceiitos ub Urbe condita, nulta domiis repudium scripsii ? .it minc in (eminis repudium, jam ct votum est, quiisi (ructus maNeino sibi blantrimonii. Anibros. lib. dc Abralianio diatur de legibus liomiiiuin : viro non ticct quod uxori non licet, eadem a viro quiv ab uxore dcbcliir caslimonia. Teslalur eliam Jiislinus Marlyr apud Eusebium lib. ivHist. Eccl., cap. 17, mulimeiii quamflam Cbristianam dato repudii libello, a viro, propter luxuriosos ejus mores, discessissc To >.j/o.n£vov, inquil,7rao« ji^aiv fSTTOvoiov 3o <7a, E/ojf irjSn. Sic lcgi
Biis in .\polog.,
qiia
:

moniorum,

:

:

stca nupsisso,

Fabiolam a' inarito suo discessisse et alleri poenque noniine publicam ei poenitcii- B liam imposilam fuisse tiadil llieronynius iii epilapliio Kabiokc. Adde illiid Cbrisli, .Marc. cai. x, 1i Si
inus,
:

vcrbis Miujislratus, i!i(|iiit, esse dicenl eos qiios TlicsmothetiV surtiuntiir in wde Tliesei, ct cos quos populiis Svlet yjtcoToviy, porrectione manuiim dtclnrare. Iluncctiain sulfragii ferundi modiim npud Bomanos usu recepdiii: tcstatur Cicero iii oral. pro Flacco Sic sunt expressa, inquil, ista praiclara qua' recitatitur psepliismata, non senlenliis ueque auctorilatibus declarata, nec jurejurando conslricta , scd porrigenda maiiu prolundendoque ctamore multiludinis concitatce. Hinc lapsn teniporis civilis appellalio vertiuir in sacrani. Leginiuseniiii Pauluin aposloluni et Baiiiabain, initio exorieiilis Ecclesi;u presbyteros per singiilas civitaics scu Eccle.-ias, /iioo-o-jiv., boc e=t suliragio ei coiisensu pnpuli ordiii:isse. lil teslalur D. Lucas Act. cap. xiv, !25 ; XiifOTOv.io-avTj; 7rp.(7€uTioo. f xaxz cV.z/r,iTiav. Uiide et ipse Lucas dicitur yuf.o-.o-jrfiiii Offi Tiiv iv.yj-nijtofj, sufjragiis delectus ab Ecclesiis, II Coriiitb. cap. viii, It). Eadem nolione /j'pozo-jiK. accipitur hoc canone, pro electionft videlicei et suffragio populi, ui tradii Theodorus Balsamo, et Zonaras iii can. 1 Apostol., cujus vcrba ex Codice ms.
('siplioiilcin
liis
:

^Escliiiics coiilra

C

:

Bibliolliec;e regi;c

asciibam
Tr,j

:

nCv

nupserit altcri, maiFeminie, quai cluitur; et coacil. Eliberit. caii. 8 nidta pnvccdeiile cavsa, rcliqucruiil virus suos ct aliemiilicr dimiserit

viruin suiim

ct

Tov a

/.a/-tTai,

ij

/.zCt=,ocdaswf

:

/jyjzo;, ziktiio- ^•/iv. zoi-j i\j/i>-j, To; ir.i/.riit; , i/.Tio toO tov a.fj/ttpia

iiKpiit, /jtpoToO itpcitoBut /az«t toO «-/1011 Trvsvf/afiiv,

z-i-ju-jzrcj /J'f'<t
ri

copulaicrunl, ncc in fine uccijiiiiiit coinmunionem. El can. 7'2 Si qua vidua (iieril mtecliuta, et eumdem poslea liabucrit maritinn, post quinqiieiiiiii pmiiitciilia pliiciiit eiim commutciiiiiiis acta leiiitima niuni reconciliari : si uiuim duxerit reliclo illo , nec in
ris se
:

cO/o^oOvra tov /itftOzo-jo-jpLiJo-j. Ila/at Si zai y/,l|/Oa /J pOTOVta (OV0(/a(7T0. 'OTi •/tZfS TOts T(UV
Tzi.f/jiut-j i^r,-j
i-/.>

a.\jzri

7:0liO}-J

iyzrj^y.t

zo-j;

up/^tcfiit;
,

,

iT\J-Jr,zav.-j zv.

T'ki,Ors

,

/ic

ot

f/.v

TovOJ

jj^oOvTO
^liriyo;,

0:

8s

zmSt. °Iv«
ri;
3i<i xo\ito>j

ovv « Twv

7r).-i6v'jjv

/pxzoin

liytzoit Tstvsiv
,

jine

dandam

esse communioiiein

;

vcl si (uerit ille fule-

/t-.pa.;, T'.Of Tr.v

STTiloYVJ tto ouf/rjouj

xat
,

iis, quein acceperit, commuiiioiiem iion accijiial, nisi post dccein annos acla legitima pcenilentia. Vide J. I.escbassei iuiii JC in observalioiie Gailice sci ip!a, de

upi^u-trjOcr.t

ToOf ezvtrTOv
££;).rjy9/j

i^y,y'toy£vovff

/«i tov Tr^^a
TTCO-rjOtVt-

TtOV TT/ctOVOJV «'ooOfXiVOV tt;

T«V up/ttf.WT'jyTiV
-zf,;

uOat'

/y.vTsOOiv
0'.

/_£tpoTOvta?

t6

ovofzu.

DigaMii.1.

TovTt.) Se zai
/pritj j p.fJOt,

Tiav !ri/vidtJV7raTif!i;
ri,-j

oCtw?

£uf,itrz',vTKt
jj

centesima:] Interprelis error est, c[\>i riJ.tol.ia; inlcrpietatus vsi centesimas. Item Zonanc et Balsamoiiis error esl, qui can. 17 pro scmis^ibus usuiis accepere, qiiasi t-j riairru tO o).o^ z-m-j , qu;e dimidiic cciiie^iiiKC diciinUir I. iik. C. dc Fiscal. usur; et Cujacii, qui recitatio:ie ad 1. xx, C. dc Usur. riy.irjlia.; nsiiras bcsscs ialellexit, qu:c et ipsa: cler:cis interdituiilur. Ncc laelitis Scaligcr dc re iiiiiiimaii:i p. 'J5 ct .ilii, ciim wutocx,- iiilcrpic.antiir u^uraj sesquialleras; id cst, cuiii ileccm et nclo in ceiitum aniiiia
pi:cslanlur, ac proiinle
ihv.x.
r,'j.i'Xia.i.

/.v.i

iir,yov

/EifOTOviav za/SfTavT-,-'
i-j

yap

iv
it.-J

AK0t5tz:ta

erOvotJoj

rzvx-n-Z'-,

/.a.-ji-jt

ar,ii,
j.-ji'^«ti

Mn
P
Trj

Taj /tipoT.-jia;
ci
-.a;

r.ap;vci'j.

t/.yi.pO'^u.vj',rj

tr'at.

XitpOT.vta,
t),f7iovpyi-/.

-Inoo-.;

o')v6f/.atrav'

iv

ToO ap/itpioi;,
i,'

fJt/Xl.o-j

iOo;

rro>'i.O'j;

a-jjip/fjOa:. Ev 3i TOtf -^rifoi;, S;(i t6 tiuaytaO^.i Tt->« aiTtoiuaTa TiiJv nfiioui-M-j a-jSpH-j , i.Tzriy6pt'Jza.i T', 7ra'^=iv/.i Ttvof, zzt u/po-/cO'y.t toOtwv. Nunc quidcm •/tip'j;',j.a vocatur pcr(rcliu precum, sanctique Spirilus
tioiicm

cemcsima
usiii;c

cl diinidia

ceiite-

invocaliu, duin sacerdotiu quis initialur et consccrasortiliir, ex eo dicla quud poii:i(ex exteiidat

Ncqiie enim dicuc fucrunl

coiUejiiiix'

rcs|iec;u

manum

benedicendo

lioinini

ad sacra deligendo.

O.im

;

veiu:ii

re>peclii

soriis, (|iii)d

sanc e>t

o"/ov, et z£ya).y.(ov scu of/jjivi, et ul Tertulliamis loquitur, loiimsi/us , ac proiiide cum usiiia ToO 6).oj scu To-j zir«>««iJ . id cst soitis, dimidiani

vero ipsum etiamsiilJragiumnominatum cst -/itooro-jv/.. Niim cuin poputis civi.atuin licebat eiigere sacroruni
priv(ectus, convcnicbal ipse
liunc, ulii vero
riiiin

populus,

ei

alii

quidem

deUgebant illum. Quatcnus uulemplu-

parlciii co,;sliUiil, T,ai',)iov

1

st

:

noii

usura

!-emis>is,

(cntc.-ima, no;i scsnuicentesinia. E.im reclc dcscribil llicroiiyiiius iii E/.i cliiel. Iili. VI, Soleiil in aijris (rumenti el milii, <ap. xviil, f. iOO cini et ulei, caHcrarumqiie specierum usurce crigi : verbi grntia, ut liiemis teiiiporc dcinus ilecein inodios,
bcssalis, iion
:

noH

sujfrayiiim viiicercl, elijeiites (erunt solilos extendcre miiiius, et pcr inaiius ita porrcctas numerubunliir qui vet liiinc vcl illiim dclegissent , pluriuin vcro suffrugiis electum summo sacerdotio prcpficere.
/tuAj-.r,-ji'/.; nomen liinc sumptum, quo sic etiam sijnodoriim 1'alres iiiveiiiuntur usi, sulfraqium nominunlcs /j.ipi,xo\i\.-/.-j. Laodiccnsis ncmpe synudu.H in quiiitu caiioiit.' diclt : Non opurterc -/ttp'j-:',-jfj.; iii audiciiiiiiin prrcsentia fieri ; /jiporo-jia: uutem appellarunt suffragia. In plenu quidcm I ontificis approbaiwne scu coiisecrutione niagis obiinebat coiisuetudo ul }il'irrs una cnnvcnirent : scd in sulfragiis (eruiidis, co q^iud elecioruin viroriim crimina qutcdam propouereitliir, aliqiios velatur adesse el luvc audire. De Audiciilibiis \cio scu catechumenis vidc adiiut. ad cun. H, 25 ct

ctinmesse recipiumus
bit
I.
1

qniiidccim,

lioc

csl

piirlcm mciliiim. Ciinslaiitiiius

iiiodiiiii iisiiris

amplius pncscri-

Cod.

Tii.

dc

U.iur., put;i, ut liugiiin r,uio/t^.t,
:

pcciiniiC ccnlcsiiiKC taiiiuin Cssc possiii;
liiiges, et ubi

qu;ccuii(nic

siipernuuni esl, qiio;! soriem cxccilil, scu sorti accedit, usura. Sidoiiius lib. iv, episl. 21, superiinposilain medielalcin clcgaiiler voc.it, ciim sortem usura iwiual. Vidc sup a ad can. 17.
/etooTOVtyf skI 7ra&ouo"ta azoowv.£V'>»v \ziOQ-rj'jirx liic accipitur pro clcclionc, seu sull.a;^ii furiiia, t|ii;iiii iii cligcndis c|)iscopis ac prcsbyleris vcuis ohscrvaMl Eccle-ia. Il;cc aiitcm vox aTyo ic,t.,'ii-j iii Ecclcsiam ii-aiislala esl. Apud Albeiiicn-cs diiplcx cral ralio quidaiii ciiini per x).,',fov cDiisliUiciidi niagislralus iligcbaiitiir, iiiidc ei x),/-,^. tki iy/jji, magislratus
|

oil siip
c
,-

a.

T« /.OMr,;ripta ] Allicn.X'US lib. IV, cap. 5, cx Dosiadis lil). IV TtTjv KpoTtzojv rcfcrl, apud Cictciiscs
.

iii iii

siiigiilis civiialiliU' ;ciles
(|iiiniis

(piasdaiii

luissc piil)lic;is,
/.oip.r,-

:

pcrcgrini
0)^

lUiriiiire sololia.il, iiiidc cl
:

Top/a appcibibanlur
zot tiOo,
';<

sorte elccti

;
:

ilicebalur

et locus in quo deligcbantur quidam vero pcr /j f,o-o-jitcj,
niaiiuuiii, qu;c
in

/J.r.fiMzrioioj

t6v fziv

Kioi ^ravra/O zaTa Tr,v Kf.r,-:r,-j z«)o'-(7tv a-jBctio-J, t6v 0. « /ov iv

id

cst

por-

tccUoiiem
1.'
i

sublime

a

populo aiim
^cxiani, cl

aiiipiciM priilKirct lieri s(il('b;it, el yei/aoToviiTat appcls;i:i',

IJ doLCl

Dc:iiCi.lRiicj coutra

ToO^ li;o-j; /.o-uiCovii, v.Ofj.rizr.pt'j^j Trporrjy.pt-jOvrjt. Cbristiani lioc vcibo u>i suiil, et quia lidcs doccrct inorr.;oi ursus cxcil;iiid()s, intcrca doriiiirc iliccbaiit a qiic cyruiii sepulcra «t/nrijpia appcUabant iiuaii
1

:

i^:i

AO CODIC.LM CAN. ECCLES.
liica
:iil

ill
Ta ayiD. tocum qui dicitur propositionis. ubi "KpyovT«i oTti Oi«:

ilorniilori:), scii
'.il:i.

(iiiioloiii

el soiiimini toiiipasuiiiiiiii iii:irlyruin,

A

epyerut
llic
sita
xovot

ei( Tijv ).!'/o^£vir)v irpijOeaiv, tvOu x£ivr«t
veiiit in

SiiIcIkiiiI aiiloiii :ul

scpiilda

imlem
,

(|iioriiiii

sacrosancla eral lucnioiia,
:

piycimic coiive-

sunl siincla. Ft iinst paiica
x«t
ot Ispeif
,

sacra cdelirarc. C:issi(iiloriis liist. Iriparl. iili. V, cap. 3 l'opi(liis jcjunans i'sl egicsstis nd ctrmcUiiiini vralionii' rnnsa. Iliiic licipiens y.oiui,Tr,f>iMv
iiirc, ibiiiue

iiicnlioapiKl |iris(OS llisli)ri:e ccclcsi;islic:« scriplores.
.Kiniliaiius -Kjivpli pnBscs, sic Clirislianoruin episco-

pos allo(|uilur

:ipiiil

Kiiscliiuin lib. vii, cap. 10
\JU.h

:

()0f5«-

t'"iv (fp'7jv xfaToCvVcniunt itiuconi el saccrdelcs, ciim ntia sacra inslrumcnla lcnentes , lum vcio sancta ipsa. Sic in Gi:cca collectione canonuni Ki clcsi:e Alricaiuc can. 37 : 'lv Tot\- «yroif [A,,Sev r/iov Toi) (TffiiittTo; xui t.O «twaTo? ToiJ Kvpio^j TrprjiTtvsyOtiri,

ai^eOii Hi

«),)'/

TE,-,

x«t

Sti y.ut

«)t«

tv. uyirA.

IMi

eiilJ-Ul
fi

OVT£

T6 «/),0IJ

TtlTtV

Y)

avvjSouj

o>; y.ui ocjto; 6 i^vpto;

Tzv.pirifii-xi
,

,

to jt' iaTt

(irjrtcj

xft

TTOtstndai,

ci;

x« yakrjy.t^x

Y.oifitrtTnpir».

vijii-jM. Idcin

oVju C5ct(
C:irlliag.
guiiiis

f/£ui-/w£vou
:

hnc

Csl, nt

h:ih('t

coiicil.

Kiisebiiis lib. ix scribit, Maxiniiniini aliijuamlo con:)'

Cbristianis adiincrc, cum eos dissipare al(|iie pcssuimlaie vcllel iiswtoj, IikiiiII, stoy-tv ny.v.; trii \ti Tii; xoiunrof totf (juvooou 3t« rfioiaTEwf TStpv.-ttt. l'oi;litis Pauliiius in aclis passionis Cypriani, de Valeriaiii cdicto coiitr:i Cliristianos loqucns Jussum cst til nuUu concilitibula fiuiant, ncqiic cocmelcria ingrctiiiii
i(l
:
:

iii, can. 24 In sncriimenlis corporis ei snnDomini nihil amplius vffcralur, quiini qund iptc Dominus trndidil vanis ct riniim iiqua mi.rlu>n. Kl
,

passim

in Liturgiis Gr;ei ir,

T'i:

flytrx

toi, «ytot;. Saiii
saiigiiiiiis

l:i

igitur, lioc est sacramciila

coiporis ct

in

alias paifficias iiistar eulogi;ii'um tiansmitti vetat bie c;iiioii. Id auteni explic;it Tlicodiinis lialsamo in co-

ilinntur. Itaiiue luce cauiicteria ciaiil
liiti

iis qiia'(l;iiii

ve-

lciiipla.

Scd

et i|isa coMiieleria lciiiplis origincin

('edisse

jaiii aiite viri docti ob^ervarnnl. Sic prisci Palres teniploriiin oriyiiiein aimd gcnlilcsail scpiilcra

"

dice nis. queni iiobis commcnd.ivit V.C. doctissiinusqiic J. C:isaulioiius liis veibis : "oizep <jr,p.epfjv ^ivezut Tiupu Ttijv Au-ztvlv y.uztt T'/jv eoprr,v toO Trufjyu' entfJ.ipifJ01JUl

yup
tii;

r'A

«'uu«

TOff

xotvoi«'T«i,-

f/£T«

Tj

icleruiil,

cl cclelicrriiiia illoiuiii tciiipla,

ruiictoniin

«-/iaa6j7V«t
eoiy.ev

corporuiii scpiilluras ac nioniiiiiciua mortuorum luistc Iradmit .\iiiob. lib. vi ; Cyiil. lib. icontra Julian.; Clein. Alex;in(l. iu Proirciil. ad gciit.; Thcodoret.
:

ToCto x«t Tzupa. iyivero to 7r«)«t6v, £(',- tk uytu
y.oiva.

rSiv riu.i-epf.iv
p.\)fjr,.pi.u.

u;

Kt.)), Jit

scrni.

de Martyr.
riTOi

7rp£a-'''JTt'5«;

tt^ oz«Ona;v«,-]

Coiislal in veteri

Dcclesia
vitain
licres

nnlronas

fuisse, ipi;e niulicres (a;leras ail

honcslo

in?tilucnd:iiii
:

liorlaieiilur,
«'-naiva,-.

quas et

TTjojffgJTtSjt,- appell:iriiiil

et (|uia supra ca;leias

mu-

sedebant

iii

ecclcsiis,

«po

Eas abio-

gat hic caiioii, qiii xi est syiiodi Laodicen;»;. Forte Je iis agit D. Paulus, ubi roia^uTtSK; vult esse san.

xvxstas ixertty.ou.'iea'Jtti f',>; y.otvu. x«t Tu/oi-Ta Tti: \jjztpu.yia.. Qiivd fit liodle a Latinis in (cslo Pasclia;; distribuunt cnim laicis azgmn, poslquam saiiclificata (uerint, perinde ac communiu. Iloc eliam olim fiebat a nvslris, ut esl verisimile, in siinclis mysieriis. Cunvn crgo hoc prohihet, ct stnluit non essc liuc el illuc Iranserendu snncta, perinde ac communia ct vulgaria. El Zonaras euiijdcm caniinem explicans, in codice nis. Biblioihec.a; Kegi;e To'-TO 7ra)at6v gOof rjV p.erfJ. yap t6 jza.rj/u iirep.T.ovro.
yoijv

toOto

xavijv,

y.ui <top''Ctra.t

,

ixr,

rrtSe

'

las iiioiibiis, iion calumiiiatiices, iion

viiio deditas,

iy.

jzupor/.ia; e'; napoty.iuv

ru

uy.a., r,yo\jv

pLtciiU;

ro-j

rerum bonariim
jCiJTtSicf ,
pi'es,

niag;stias, ut juiiiores feminas, izptvidiias scniorcs vciti. Sic recte vetus inler-

qui

viario
<7Texov

m secutiis est Fulgciilius Ferrandus iii BieCanoimni cap. 221. P^piphanius h:cresi 79
:

lla.pKTriprtritjv

Oe,

OTt

Oi/pt

fltaxovto^fft^iv

to

exz"/>30"ta-

p

T«ya«, yj pu.; t£ wvo^tjtK^e, z«t toutmv Tt/j iTiypa.oripu; rpe^yS-jztna;. Observaiidam cst diaconissis ccclcsiasticum ordinem indirjiiissc, quas eliam iiduas nominavit, et ex liis adliuc ivUite prvvectiores
£7TeS-yiO/)

irpsaC-J-vSy;, viditas senivrcs.

Iljoozafirjtiiva,-

etiain

cat hie
clesia.
;i:laic

caiKui, (]uod

ccrtam scdein

liabereiit in
caii.

voec-

De ejusmodi
et
infra
;

viduarLim seu

diaconissanim
l'J5
liiijus

ministerio vide adnoi. ad

codicis
icst.

ciica

Grolinm sacra p. 403
:

de imperio
et
p.

summaium

p

>-

Mi;
300

ChilHct. in nolis in
et 307.

Ureviar. Can.
£v -izxAno-tiit

Ferrand.

conissas iii velus interprcs illius inentein referens Ut mulieres ijua; apud (jrwcos prcsbijtcrissa; uppcllantur, a},ud nos tiutein vidiia' scniores, univircn el matricuUi', in Ecclesium tanqiiam ordinalas constilui non liceat. Ideo et /stpodzuictv, lioc est ordi^ationem iion babcre dicuntiii', et intcr laicos deputantur can. 19 hujus codicis. Concil. Epaunense can. 21 l'i((««r«m consecralionemnitas diaeonas vocant, ab omni regione nostra peniiiisnDrogumus, solum eispccnileniiwhcnedictiniiem imponendv. Damnantur itaiiue Catapbryga;, (|ui niulieies posse diaconas ordiiiari iiulaiunt. Eumdein erroreni Acephalis Iribuit Marianiis Scolus, et Sigebertus in Chronico an. 525, vel 520. Aiiibrosius in cap. iii,
:

xaOto-TKaOaij Vidu;is seuiorcs sive diaFcclesia ordinari vetat hic canoii. Sic

aytou aojua-o, xat «"//«to^ tou Xci<j~o\i, /tt^tv £u),'j'/t«; xavijv ouTOf ey.tfji.\jfjt yivt',(Jut' otf ear£"/),ovTO, 07r£o t6 yap 7T£f;t'X', £a6at ev p.y.yp:i; oSotnopiui; rtt ^tiu f/ufJToptu, y.a.i oj; tr\J/e t« 7ravTtf/a t^iptijf)ttt, UTzpnzi; y.ui oOz t"jrjyriaov i)o-/ta5)i Stxatw-- xat eiiue?^;. lilliOCCIItius P. R. epist. ad Dcceiitium Eugubinum episcopum, qu;e intcr illius decrela exstat iii codice CanoBoniaii;!; c:ip. 5 iiuiii Eccle'i;E De fermenlo vero, ini|uit, qiiod die doniinica per tilulos millimus, superflue nos consulcrc voluisli, cum oinnes Ecclesice nostra: intra civilnlem sunt constiluliv, quurum presbytcri qiia die ipsa prvpler plcbemsibi credilam nobiscum conicnirc nvn possunl, idcirco (ermcnluin a nvbis cvnfcctunt pcr acolylhvs accipiunl , ul se a nostra communionu nuuima illa liie non judiccnl sparalcs, quod per parxcias fieri debcrc non puto, qiiia non longe porlanda sunl sncrumenla , nec nvs per camcteria divcrsa cvnslilutis prcsbyteris deslinamus , et presbyteri eoriim, cvnficiendvrum jiis habenl, utque licenlium. y./.rr,/o\ju'i-jf,>v vjym\ Catecbumcnoruin oralio liic
;

:

D

pro sacro njinisleiio leclionum, oratioiiuin,, aliorum id genus, quod celebraliir in Ecclesia aiite diniissionem calechmneiiorum. Latini niissam caiecliumcnoruin dixerunt, coiicilium Valeiitiiium lloc esse cenauimus observandum ut sacrocaii. 1 sancla Evanyclia untc munerum illationcm in missa
accipiliir

et

:

,

catcchumenorum in ordine lectionum posl lcganlur. Ivo epist. 219 Qui audiebat, inquit, missam catechumenorum, subter(ugicbat missum sacramcntorum. iiti.'ieiv Y.urri/_o\ip.ivov;\ Oliiu, peracta sacrorum li:

Cutaplirygic errvris occasioncm captantes proplcr ipivd diacvnas miilicres alloquitur iPaulus), et ipsas diiiconas ordinari dcbere vana prcesiimptione dejendunt : scd ut liwrctici animum suum verbis non scnsii lcgis astrucre videanlur, Apostoii vcrbis contra seiisum nilHiitur Aposloli, ut cum ille mulicrcm in ecclcsia in silentio esse dcberc proccipiat, illi c conlra etiam auctorilaicin in ecclesia vindicent minicpist.
1
:

ad Timotb.

brornni lectione cum cclebranduni csset cucharisti',e sacraineiitum, dimitlelianlur calechumeni, energuiiicni, et

chia Ecclesiasiica
Tat
rri; te

poenitentes. Id teslalur Dionysius Kai f/eTaTaoTa, inquil,
:

iii

llieiar-i

£"Htu yi-/vov-.

v.; Tzt ptoyjri; ot y.urriyjj^j^ivot

,

y.ui

izpo; wJroi^

ot evepyo'Jptivot y.ai ot iv pttravfjiu 0'jre;' //ivo"jat Si ot rr,;

Ttwv Oetojv ijzo^ia; y.ui y.otviaviu; aitot.
pli

Postea

C.Tlra tem-'

slcrii.
Tilt

ambitum coliocantur catcchumeni, et una cum eii pos.icssi, atque pwnitenles : manent autcm ii qui divi narum rerum aspectu el communionc digni sunt. El
M.ixiiiius
iii

il est
.'.pud

Sancla, sacrameiiui corporis et sanguinis Christi. Sic Curopalatam, lib. dcOilic. Cuiislaiitinop.; oSi
Syia. ei; Iziptt; T:ap:c'ia.; S «riotTteaOatl

Myslagogia, cap.
a.vfxyvt,j<jtv
,

14

:

M-Ta

T»iv

Oei«-j

Tou itytou Eu«y/;Xtou
/(«i
'n

y.'j't rt

tojv

y.urrt'/jj\j'^jivrjiv

rojv /oiTrtiJv,

twv

«va'.io)v -.n; Hivj.i t'Iiv Sii/jlr/ji-


I7.£VV)*J

C. JllSTELLl
^.Xil-n^AuiJ h = f,ir.iui^ a7r6).'J^t3 Ti
YU.l

^OTiE
ct

124
Jo.
Zoiiar;T;

ExooAv) OtK

A

Balsainonis,
restitiiiuiiis.
y.-jr,iu.v.i,-j

coramcuiariis

iiiscrlo

Post divhtnm sanC.i Exnmgetii kctioncin cl tnlcciinmenonun ct niiiiucrum, qui divinn ostcndeiidonnn sacramenloruni contempliitione

Twv

liL'ryjo-'/w-i /i-pnv.i..

t'/i

ouvat-JTO

csyjjt.i/.^it-j\
:

Tlicodorus Balt6
uii
c/:jr/.'/y.'j.>jziii:
o''.

saiiio

iii

bunc canoneni
OK).^
•/]

o' Tzn.zipz;, inqiiil,
,

indiijni siinl,

per sncros ministros dimissio et -jjectio. Il;iiic (liiiiissuii\eiii Laliiii eliaiif iiiissiiiii dixciunl, ut rcmiss.iiii pro reiuissioiie. lliiicinariis Ueiueiisis in
fit

ip'/'j.tz<j^jut y.'j.za. ziri

yjptrjivvp.rj-j
,

o'jy.

iT.i£''

TjOSi^aV,

T.prtrji^l-JZO
'j't!).-n;

t"'^Z

rSv-)rj.t\ZO

T.trjzoi'

'//p

iy.

icvjfj.;

zrjo;

uvc/.yy.ri;

xjt zaTa

zir/ -/:/ot'^-

episL noiidiin: edila ad Hiiiciiiaruin Lauiluiiciisein cpiscopuin cap. 2i. Quidam jnbentur usque ad missnin c.ilechiimenorum manere in ec lesia ; qiiidnm aulem soli intra ecclesiam (idclium orntione jnnqi sacrie mijsteriorum cclebrilnli a doininiciv aulein inensa; convirio scqreijari. Aiigusliiius scriii. 237 de lcinpore Eccc, iii;piil, pos( sermoncm fit missa catechumenis, mancbnnt fidcles, venietur ad orationtni.
, :

vjwov

ip'/c/.lizc/.i

Ttr,

oiJ 7zprjy.oiuiv.ztr;0i'iC7tza.t.

Vatrcs die

i'j-/'i;

-iij-.oj-i
,

zc.Ct;

\

Hinc passini
,

in

Gixcorum
OiUTica
,

I.,illirgiiS

tU/ri TTtffTOJV TZOMTfi

^^yjft T.lrjXftCi

eO/n

r.inx''i.-i rpi-t-n-

dominico non operari, non necessario mandarunl, seU adjccerunl, si por.sint fidcles; si cnim propler inepiam, vel iiliquum aliain neccssitatem, elium die dominico priTjndicinm ei non afferetur. fnerit aliqnis operaliis Sic Gonslaiilinus I. iii dc leiiis, ubi die solis oniiies quiesccre staluit, 'qicra laineii riistica iii quibusvel niora vcl procrasliiiatio iiiagnuni baberct periculuin, prudenlcr c.\cipil. Hnri posili, iiiquit, agroritm culturtv libcnlcr Hccnlcrqie inservinnt : quoniam frequenter even'il ut non aplins alio die (rumenla sulcis, aut vineiv scrobibus mandcnlur, Harmcnopulus in Eiicbi,

wfapiov iof.iu] llic caiioii niiiiislris, lioc csL iiypodiacoiiis pioliibcl orariuin fcrre, iiunil diacoiuiiuin propriuni grstamen fuisse li-ulit Ijalsaiiio ad liunc
caaoiicin
:

rid.

:

'Ev Tji

/.xj[.trj.-/.ii,

-/.cd.

z'j.i; t.oncj.i;

iopzui;

,

-/.«1

oi

"

ot/.rjfjzat'. y.'X' Tzi/.vzt; u.p'/i'tzoirjc/:j, TzXi,v

Toiv

'/zr.ip^/rli^j.

Die

dominico catcrisque
reliqui quiescaiit
,

(cs.is

cjiis ve.lia
r^ofjirj,

appoiiaui

e.v

Gr.wo codiee
-/.

iiis.:

solis

diebus lam jndices quam exemplis agricolis. Lco tamen
/.\jpirj./:c,j

T6
r?5"

ojpc/.fjto-j

illipiil,

ptovwv itj:i Tw-t otu/.ov.iv'
Trajst-jTa-jt vot
t

inip. Icge lala jiissil a^yj^i.^rtv '/kt« tiiv
z'j'j; '^loirj'/0'j;.

/JiX

0'jrot yico zoi;
Tc/j;

'zcovoyo^jm
.^j/^ojv

iiitzr]i.o\/j-

Twv aytwv
,

t£/:t«^ xat

zcc.z

twv rpsToxi-

zip'<i-j r/--ojvii7£ts
T^fi

StoocTtv st0V37iv 5ta TvO Oipuci utO'V iv

afAor.jvt §t«-/t vot?, Tvjs Cfjt-.itovryo- •/ivfj^c/.t i-/.i^;iy:,f:eoi;.

JTiyoy V TO'J y.c/-ico\j

zo; i/.zv/ovg [F. i/.TsvityfJT^^tv atr/iarwv
y.v.i

Tc^v /«Tfl/ovui-. cdv,
ToiJ
«

tojv

).o

ttojv"

za'

iyli.fi/] Mt:i/.rtov, iy.

ixzzot '/v'jctt'/.'ii'j C'.7:o')rj\izz0ut] HesioduS Opcruni ct diir ;iii, pnccipil nc viri iii iiiulicbri balneo corpus aliluaiit, (n^rji /uvc/tz£t'.i t.oJzp'.> -/P'ju 'jrjtopv-jz'j'j-j.1. Sic lavacra ab Iladriano iinp. pro scxibus separaliiii cxslructa tradit /Elius Sparlianus

ij

^c/lwJiiro

lib.

II

W60J

To '.u/.aaa'.)

zy.t ir.t%r.r'>.

Oriirium [erre, est

iolorum dinconorum. }li enim cis qui cclebrant assislentes, ct sunclarum orationnin mijsteria, el yre.^tbijlcrortim prolalioncs obscrvantes, eis q.isunt in sugjestu diaconis per orarinm siriniftcunl qunndo dibcal fieri
pronnnlintio
el
seit

prolalio pclitionum calccltiimenorum

quod

appcllattim esl orarium i/.iro zov o<p'7i, fcre Iradit Mallliafus Blaslares in synopsi Gi';ccoruiii Gaiioniini, ciijiis veiba e.\
et

vcliquorum;

est obscrvo. Idciii

Gnvco codice
gii^Ii
cli;\iii

iiis.

illiisliissiiiii

l'ixsidis Jacobi

Thiiaiii

supra
:

rcliiliinus

ad

caii.
lib.

22.

Orarii

Au- r

Glcincns Alcxaiid.inus lib. ni I';i;dag., niiiliciiim inlempcranliain arguil, qu;e coinunni baliico cuin viris uluntar. Gypriaiiiis tract. de Ibdiilu virginiiin, baliiea promiscua adire Qnid vcro quec promiscun balnea virginibus probibet adcunt, qita ocnlis ad iibidinein curiosis pudori uc pudicilia: corpora dicala prosliluunl, qua: cuin viros alqne a viris nudoi vident turpiler, ac videnlur, nonne ipsa; illecebram vitiis prxstant'/ ct Justinianus imp. iiitcr justas divertendi causas liaiic ctiam receiiset, mSpurri
in cjus Yila.
ca,'.

5,

c;iruiii

:

GijXt.oJzijOui, si

commune lavacrum
1.

CK-m viris liabere

iiienlio cst. aj

ud Giiropalalani
«jo/JtTjv
c/.\izo\j
y.c/.i

de
oj

Official.
a.'jzo>
y.cd

audeani. Novel. 22, cap. 16, el
diis.
a.-y/ft.o-j;

ilC.de Uepu-

Golislanlinopol.
tszf/ypi.rj-^.

W/j/tciet/ovos-

zoav-j-oOi;

r^oport Zi 'iT^

9£>.&iv/jv,

r/vj

wfKCf.v. Arcliidiuconus gcstans consuetum suitm mitnipnliim, liim insnper ctiam penulam, von tamen el collarium, sed orarinm. L'bi Agmonins
iT.tzfir,.-/y,\io-j, c/X>'
r.ipceptrjv

6vo,Lt6(?itv] llujusmodi etiam supersliliogenus jam D. Pauli ;t:tatc Golossis, Pbrygi;c urbc sub LaodicEca mctropoli viguisse, ipse lesiaiur episi. ad Goloss. cap. ii, 18 Mr,Szi;, inquit, liuaj y.uzu^ifo-

nis

:

vjrztvjn
Iliijiis

u.Ct.o;

psalmnm oralorium perpcram

Szvizoi

(IfnrT/.ziu. t'jiv

«yyi/o.v,

Nemo

vos

scducal
:

in

anlcni vocis origo omniiio Iloinana cst, «TTo €'c.rJJiv lii Ecclc?i;iiii translala, falsaquc Balsainonis nolalio, iil scile ohservavit doctissimiis Gasaubonus in iiolis ad Yopiscnni, ubi qiild sitorarium apud prolanos, sacrosque scriplores Latinos, Gr;ccos ac Syros erudilissimc explic;U. Yidc eliani qu;i; de oraiio Lipsius oliiii observavit lib. ii Elecl. cap 10.
expoiiit.

Angelontm. Quein locum explicans Tlicoaorotus, liiijns canonis nicnlcm refert his verbis Qui legcm, iiiquit, dc(endebiint eos etiam ad an/jelos coler.dos inducebanl, dicentes legem per eos dalam. Mansit
cullu

nuiein diu lioc vilium in ihrijgia et Pisidia : qitvcirca sijnodus quocpie qua; convenii Laodiccscc, qiia: est 1'lirij-

Genlilcs de suorum idololliytornni fcrculis, cuiqne suam partein appoiielKint (ij.if,t$:; appcllantur apud Albciuciiiii) quas sibi coiiviv;e lollcbaiit. Id iic ficrct a Gliri^liaiiis iii agapis scu coiiviviis qu;ii iii ccclcsia parabaiitur, iiroliibet bic caiioii. In iis eiiim omiies simiil proiiii»ciie, ap| osilis cibis vesci debcre, colligere facile etlc.\ iis quac supra ad
fiipri c/!iptfj\

ne iJrecnrentur nngelos, ne relinquerent Voininum noslrum Jesnm Cltristum. Ecclesia, inquil, per univerlren;cus lib. ii, cap. 5'<
gia: inelropolis, lege proliibuit
et
:

suin

mundum
Cliristi

diversa

beneficia a

Dco

nomine

perficil,

non

iiivoculionibiis

accipiens, in angelicis

D

caii.
0'j
iii

70 adnotavinms.

lacicns aliquid, scd ntiinde, pure el niani(esle orationes dirigcns ad Doniiniim qiii uninia (ecit, et nomcn Domini nostri Jcsu Cltrisli. Origcncs contra Gelsuni lib. vill TcJTOu; 36 'j-/'/i't.ov; uto tou ip'/ov a'JTf;)fi£f*ct:

o;f iv Tar; iy./1-na'of; ocfJ.Tca; Troisiv] .'igapas olilil ccclcsia posl sacrarn synaxin lieii solilas teslaliir

On/ijzz; '/a).itv, fjpic/.opiz-j

xat

Oto'j;

£v

«uto-J;, Stcc t6 Ozi-.v; £:v«', Tat; izpui; tzozz 6voy.a^ottivo'JS yayatv*
•ri'xej

Glirysoslomus

serm. in dictuin Pauli (I Gorinlb. cap. xi), Oportel liivrcscs essc. tidelcs omncs, iiiquit, in convenlibus suis poslquum uudisscnt doclrinas, ])Ost preccs, posl mijslcriorum communioncm, solnta concioiie non mo.r domiim consccndcbiint, scd divilcs alimcnta el eduliti domibus snis alferenlcs, panpercs vocabant,cominuucsqne faciebnnl mcnsns, coininuniu prundiii, communia conviviu in ipsa ecclesiu : atqtte ita u iommnniune iiicnsa' et pietale loci undiquaquc ad picialem acccndcbantnr.
OTl
0'j

utX
/.ui
c/.-jzi

oxty^ i^iazz TcpoTzitijCszcrOut

T0'j;

Sta'/.ovoOvT«?,
tc poixvjtij

{fipoizu;

-riu.iit

za.

toO Qzov,
p.bj

aiSztv yut

Tou 0£oO. Ila^av
ot«

yup

Sir,crfj, /.ui Tpoizvyjr,-!,

'/.ui

cvTSu^tv, xat zv-/aptUT'^uv,

u.'jUTzzpi~zirj^j zHi i-ni Tra-rt

ToO E;Tt TTc/vTfijv OL'/yi'toyj uoyj.tpi',i; iu-^vyov 't.ij'/rjv y.ui Qtov. lingelos e.r o^ficio suo noininare docli, invenimus projiler divinitalein qitamdmn interdum drns vocari a sacra Sciiplurii; scd nun sic, ut jubcamiir cos ndurarc, iiut diviiiis liunoribits colcrc, quiimiis dcna Dci nobis affcraiit. Uiniiia cnim volii, omncs inter0='j)

0£t

yri-.zo.-jrj-j;
iii

i.ovTi'jX<.=.fi\

Iliijns
Tilii.

caiioiiis

p.iis d(

sidcraUir

vulgalo codice
IJiblioiiiecJs

ILiiic

vcio

pcllaliones, dcprcciilivncs, cl gnUiitruin nctioncs desliiiandiv sunl ad Dcum leiiim oinitiuin Dvminum, per

c» jiicdilo tcxiu

Grxco

Kcgix, Ibcodori

majcrcm omnibui unjelti sumnuim

l'onliftccm vivum

.

,

,

AIJ

COUICE.V CA.N. ECCI.ES.
vcte-

120
ihK
y.oi

Wibmii
ii'>

il

IhiniL AiigiisliiKis
liiisM', i|ni
i;i
>
I

l,;ric>i 0!), inidil
i

A

iiiiis

iii

eoiiipoudiii

liina.'

t.ltliolico;

:

lo;

Si ??
(/(

Ikch

liiiis

:iii'.:( rii

tlicob^inliir.

An-

r.u fjt;

ToO i:ar7yu iv
Si
ur.':i.>
:

ir,p'iYJ.,i'J-

St«T:)ovirt nivTej
-jSaTi

ililici, iiKiiiil,

1111111'Uiriiiii

iiillii

iii.iiiuili; i:/-/i>iv.i:ii
(iO.

luoi,
Tr.ij;

<urijj.i

u>i rat

tote

i|iiiiliio

ii-riniiiil

K|ii|ili:iiiiiis
Ii;rii liciis.

luriis.
;ii,;;('lis

Ksspiins
iiiilii(

y fjir^t-joi.

'n-iru.j

l'cr sex

aulem

dics l'usclialis, vnincs

rli:im
li:iliir,

Jii(l;i'oriiiii

ciilliim

lniissL' lc$I:iUir roriiiiil:! jiiri.sjiii:iiitli (|iii>d:ih cis

.\i!;i'-

siile et
X'ji

populi iitsiccorum e.sn pcrscvcrunt. pinie, iiiquam, ct aquu tiinc ntcntcs ad vcspcnm. El post paiiea,
•-.bi;

n-yj-t)
lili.

-i,

n; -0
ilc

-''.;

i^j-fi

wt

i-.iuvTc,
c:ip.
iilco

iil

rorcrl
scrihil

iTTO 0£r f/iv'/,T',iv sv
c'o(/c»i
v:iri;i

-ri

u-jTn

^iiOr^w/irj, sic

Josc|iliiis

II

licllo Jii(l:iic(i, c:ip. 7.
lil).

aTTO'j)o'/ojjl
Eiischiliin
riiisso,

Sii/.oiiiciiiis

III,

5,

permuncntibiis ip.si.s iii lil). V, cap. 2i, iihi dc

slccorum esu. Socrales
divcrsatpie
:

jcjiinioruii»

(|iiciii(l:iiii

Liiiisriiiiiii

:K'ciis;itiiiii

(|ii()(l

o;ini

|:iilciii

aslr()iioiiii;i;
:

qiuu roniiii
,

ovoiiliis

pnodicil

proliloicltir
A(|ui!.i,
iit

A' = €ct>' -to

imiiiil

,

^ionii.
Kc(h'si;i

Ko

iioiiiiiic

c

Jii'.l;co

Clirisliaiiiis,

rc.i; ^i /«; ;r,ooO vfjTi.v jjiv.u uixuirx'i(',(/-j'jvi7"j (Juidum sicrn piinc eolu vescuntur. Tcrlulliaiiiis ad Scipiilain Quiindu nvn geniciilutionibus 1 jcjunutioiiibrs nostris etiani siciitutes sunl dipulsiv? cl aJvers. Psychicns, c. \7> llene
:
1

(ihservalioiic ac di^so:iaiiti;i a^'il

:

oxpiilsiis

osl,
:

rercrl

Eiipli.iiiiiis lih.

de

autcm qiiod

ct epi.-.cojii

univirsai plchi

mundarc jcjunia

Poiidor. el nioiisiiris

'o o!v '\/.v).x;, imitiil,
.

tw

yi^i-

crKmru'.) iTiUTfJOf''
voui«,
i,jj.i

tto

Se tt.; ir^',wT/;;

a-ToO eceojf

uij f;.£Ta6iuEvo^, tO'j riG"T£U£(v 5^)o'. '.T( T/;
ilv

ptKT«'« c/.azco'/xtk /xicTr/i

nssolenl: iion dico de induslriii stipium cvnfcrenduruni, ut restrii cuplurtv cst, scd interdiiin et ex uliqua solliciludinis ccclcsiiisticiu ciiusii. Itaque si ct cx cdiclo
liominis, ct in uiium oinnes
r'/Tr;i-j','^[:,i.r,tjrj

ay.pi^r;;
Oijata TJi;

iy.Tznzyifii^-o'
«iJTO'J

«)).«

aijilutis;

«V TO

/Viirjtuif (/-/s-Tof/Evof , i\iy,

yiufjo;
tvrz« Tou
jirjU.ijV

Ot.o

T'r<v

SS-xcvxilr.n
Sr,

/cd

iitnifi-.

ui-o;

"

o'j. yri

5c>f/JO'Ju.;:o;
E^SfitrOr)

«))«
zfi;

wi

'j.t>.i/jziy.€i;

u:-;ni(iiu.zvj;,

ra)'v

ixy).rir7ict;

wf

a/pr,(7T.; Kiij;

at»--noi'y-j.
11

Aqiiilu iffilur Clirisliiinisnio

suo liiibiiu noii discedcrct, a credendo vidciuct riina' uslrolnijiiv, quiim cxacte edoclus criit, scd q olidi': jwsilioinni niilivilalis sua' speclurcl : redariiulusque a docloribus ct increitalus ea de causa, se non corrigcrcl, sed polius conlcniio.^se opponcrel. c.vpulsiis csl rursum ab Ecclesia, vclut iiincredit
;

cum auWm

jyriiiw

lilis

ad

sdlutcin.

isvyu./.Tr,fi"j.

'.cfovvTKrj Hic cinoii
pli\lacli
I

ah Ecclosia

cjici

jliljcl

oos

(jiii

ri;i

raciiiiil,
iii

iiltr.ltir. Nicoliiits

P.

l\.

et (|iii pliyl;icloriis rosp. ad coiis. Biili,'.

ca|i.

"9:

Vin'hibc,i:cs

/i;;n(iii(/::i

quuindaiii ob

quod nioris sit apud vos infinnis sanitnUm recipicndani [crre

pendcnlcm sub qullure, rcqiiiritis si lioc aqi de cwlero jiibcamus; quod non svluin a(ji non jubcnius, verum eliain nc fiiit, modis oninibut iiiliibemus : hvjusmodi qiiippe liijaturu', phijliutcria diimoniiis suiil iiiventa rersuliis, ct aniniaium honiiiium esse vincula comprobiinlur, ac idco his ulcnlcs, anallieinale apostoliia deercta pcrcuhos iib F.cclcsia pelli pracipiunt. D. liasiliiis lioinil.
iii

Q

unitulcm jcjiiniitionum ct xcrophuyiurum ct slutionuin dcnvlutis? Gia'.ciis Scholi;isU'S llariiicnopuli sed. 5, til. 5 Tov xropov vr/(rT£u:ric iTrt Sti: tcv /«T«';t/«?;t. E' ^ovov uiypi; iirTzifu; yt/.O' iyua':^]/ •Ji.azi-Jzt, y.ui 'ir,f,rj'j,uyzt. Scvrluturcm jejiinutur ad biennium condemnut , si dunlaxnt usquc t:d vesperiim qiiolidie jrjunct, ct siccis vcscitur. Caii. 6-vj) llniiccaiioiioiii.ipii iiivulgato codiee Tilii dosideralur, ox iiiss. codieilius Ii:ilainonis et Zonai;o resliluiiniis. Exslai et in oiiiiiihiis Lalinis coiicilii Laodiceni c liliiinihus. fjjp.ih/.'.v; Isidorus ihynielicos, inusicos scenicos inlcrprclalur, qiii organis et lyris el citliaris pi-xcinchant nc dictos qiiod oliin iii orcheslra slanles caiilahaiil stipcr pulpilum qnod Qvu.iXn vocahatur. Jiiliiis I'ollux Onoinast. lih. iv K«i c-V.nvn p-i-j Oro/ftTtiiv i'.ot'.'j, ri Sz ofjy_r,rj-: f,'j. toO y/,r.o\i, ev h yj.i rt B:'pti'/ri, zt-z ^rjij.i/. Tt 0^(7« vj ^wttos Scenu propria est hislrionum; orchestra vero chori, in qua esl et tliymele, quie vel tribunul est vel ura, id osl locus cdilior uhi actorcs sallahanl. Plirynicus in i/j.oyn Alticoruni verhoriiiii
iii

quomoilv

itvbis ipsuni quvqitc

:

I

I

:

:

:

6uai).r,v ait
Tt/.ot

dictuni tottov
yai

£v

T'u

BiUTfirj)
n',

,

urf

oG

uv'l.„-

/«(

/.tO/pr,>S'jr,
:

rj'u.ot

Tfji;

(.iviJovTO.

Vitruviiis

lib. V,

cap. 8

Apud Graros,

inqtiil, iragici et coniici

psil.

XLV

r.i;^i.'jy.u.'j.Tu

dainiiat (liaiaote-

Fibus insigiiila, et Chrysoslonitis lioniil. 43, iii M;il'li. cap. XXIII, in eos invehilurqui sua :i'late cx pliylaeleriis

ad

(olliiiii

suspei:sissaiicli(ircs vidcii voleh^uil.

Sacerdoles,

imiiiil, c.r

co quod

/ib

lioiniiiibus

vvlinit

vidcri justi, pliijlnctcria ulUqnnt circa collnin,

vcro purlem nliquuin Eviinyelii scriptnm. L>ic, insipiens, noiine quo.idie Evunqelium in ecilcsia lcqitur, ct iiudilur ub liomiiiibus? Cui eryo in auribus
niliil prosunt, qiioinodo citm poerunl circn colliim suspcnsi saliure? Deinde ubi est virtus Eriinqclii in [iqiiris litterarum aut in intcllectu sensiiuin? Si in liqtiris, bene circa colliim suspendis; si in

qniduin snc rdos

postea Kvanqelia

suus ex ea sccnici el thijmelici Cra\e separalim nominunt. De lliyniclicis eliain lit nienlio in I. 10 II. de pollicit., 1. i ir. dc liis qiiinot. inf., I. peii. de spectuculis C. Tli.; thyiiielita; dicuiitur l. 21, de ]:isior.,cl I. 5, dc Sccnicis C. Th. uuij nzptr.ozvTu; Sic cx inss. codicihiis Dihliotliec;c Regia; huiic locuin einendavinius. Male vulgatt:s codex Tilii, 15 r.ifJtrjSzvTi/.;. lluiic aulein caiioncm explicat Balsaino his verhis "A))oi p.i'j -/.avjy-j iv Tij.l; y.oifjy.t; y.ai i-j Toi; y^r,>f'trjt; y_o>pZ7:tG-y.rjT:Qv; yj.i rp:aCvTifOv; xuOiaTacBui. StroplrjovTO. 'O Sz i:'j.pb>v y.u.ruJ
aclorcs in scenu pcruyuiit : reliqi.i pcr orchestram pra'stant actwncs
urtificcs
:

uulem

iluipie

]

:

intcllccni, crijo mclius in

cordc posita

prosnnt i,uum

7:zpi.rjSzvTu;
"tvu ur,

ir'j puy.i'/.zvZTUi

ytv£cO«t z«t
rj

ULrj

ZTtrjyoT^ov;
\lzptoTtT.v

circa collitm suspcnsu, ctc.

yivriTUt eOz«T«'*p6vv3TO-sttTuV

upy_tz[jr,ii7\cjri.

EKUTov u:-i'j.rjixcr.i\ llac loqucndi forniula usus osl I). Paiilus Episl. ad Tiliitn cap. iti, 11 Ila-rctiium liominem, iii(|uil, post unuin cl altcram adinonitionem rcjice, scicns qitod pervcrsus sit qui cjiisinodi cst. ct peccet, wv 'yijTozv.TK'C[To-r, a semetipso dumnatus. Hie:

OivTu- ^i

ot

rrr.uipov

Tporu/J.oiii-joi

T.upin

D

ir.i(Ty.OTr.>'j

ziupy^ot. OvTOtyupTZpiOOivovcty.a.i iTtTYipr.vut
rT'.u.iuu-.u, y.ui

T'J

^vyty.u

y.UTupTitr.vm Tov; TtrjTOv:.

Alii qiiidcm

cunones

in vicis et in

pnyis chorcpiscopcs
1'rivsciis
iiu-

ct prcsbylervs consliiitcndvs dcfinicruiit.

ronynuis ad illuui liieiiin .^posloli Vroy.terea, iiiqitil, u scmclipso ihimniitiis dicitur, qiiiu fornicutor, aditltcr, homicida, ct calcra vitiu per succrdotcs de Ecclcsia propelluntur : lnrrelici uutcm in scmclipsos scntcnlium feruiit, suo urbilrio de Ecclesiu reccdciitcs, qiia: rccessio propriw cunsticnliic vidclur csse dainnulio. Euso:

tem cunon

jiibct ficri pcriodciilus, cl
ct

nvn cpiscop'js, nc

diyiiilus cpiscopi vilis

conlcinpta evadat. Suiit iiudclicln
;

lcm pcriodcutiv, qri hodie ub episcopis promovenlur
exurclii. lli citim circumciirsunt, ct
spiriliialia

observanl, et fiiUles pcrjiciunt. itonaras llcftogi-jrai o£ 'l.i'/o-jTui, 01« TO TZpiipyj!j'.ui y.ui y.jTupTiCiLj toj;
TtrjTijv;
pLr,

ii(iiiiil. (le pa'iiil. Niiiivit Ipsc sibi dispUcct qui pluciluriis est l)co, ipse sibi quodamnwdo sub priialiv coijiiiiionis scnlcnliaet lcstis, el uccusalor. Sic eai!. iU eoiieil. Cai lluiijiiieiisis vi ^i ^iiis c.tcom:
:

hiiis Eiiiissoiiiis

zyrj.jTu; y.uOiSp'J.'J ot-/Eiav. IIi;:o-o£u;6»v,

pc-

riodctiUuuiii
iiioiiiiiiil

posl Clialcedoiiciisoin
I.

Justiiiiaiius
y.a.0'j.

W Cod.,

sviiodiiiii
ct

eli:!ni

de Episc.

cicr.

€iziTTi'Cruz'j
a-y.OTO-j,

Toti ^zioi; StuiptrjTUt /avotrt priTZ tntpir,-.z

municutns anle uudicnlium, coinnuiiiioiicm prasumpserit,

p.-r,Ti

y_r.>piT.ia'/.or.rj'j,
rj.r,Tz

Tzpf.SzvTrcj,
u^zioi;
ill

pr,:s

ipse in sc duniii.alioiiis jiidicetur jirolulissc scnten,\,1

TfzarcjTiprjv,
ZTiSitait

a))ov o'a5ijrir.oT£
Iloruill
lit

'/.'/.i,pt/.',-j

luiin.
iiis

lo (pi.f
1101
111.1

i|.:

e.i

le oh.-eivavil vii niiill.e icclio-

yiiprjT'jyzioOa'.

el

L.lodicei.a
lliiie

.

R. Eoi

lih.

M

icrniii qiiolul. i\
cliair.

aliisqne veleiibus synodis
!;.!

inciilio.

toi

l.Uii
.i

ir,j:ny^jr,:.j-'j;

]

H -,poTx-/!a,-

mcniiml Lpn

1'criodculas a Lhoicpistopis disliiigui dchcic,

(iiu

: ,

121

JLSTELLI

NOT^
Moiy.il'7t; oi

12»
ecTtv
-n

quibusdamvulijocoiifunJunlur. SunligilurTrestoSEyTai
circuilores sive visilaloies, qui veluli opiscoporuin vicarii regionos civilalibus subjeclas visilant ac circnnieuut, niiliaiiique propiiaiii sedem liabent, ul ait Zonaras. Sic niedici T.-r.i.ooiy-ci. cireiiilore?, iit verlil vetus inlerpies 1. (B, § \, ff. de e.rcusnl. (»(., qui (ircuniennt nrbciu causa sanilalis liiiiiiinilins ieil(leiid;c, el medenili arleni exercenl.
in

A

tto'/"/'.^?

iT.urjyJ.rji;

'

•/rj\jr:a

tv

eauTr,,

Ecilesia,

Dioccesis mutlus siib se liubct provincias.

Ea

signilic:i-

Visllaloi
epist.
i!
:

niii aiilein

lib.

iii

apud Lalinos ineiuiiiit Gregorius 1 ad .Maxiniiannm Syracusaniini episcoiiiqiiil, ctericiqve eoper non sinv civitalis parceciiis fa-

puni
rtim,

Visiliitorcs ecclesiarum,

qiii

cum

iijsis

tione dflecescun frequens mciitio exstat in Nolilia Impcrii et constiluliunibus impp., nbi diorccscs cl pruvin(i;E passini rpperiiiiiliir disliiict,T, iilqiie pfrspicue indicat Tlieudusiiis in I. \i Cud. de Fund. patrimoniuL, liis veibis Jubcmus omnes, iiiqiiil, qni in quacunque dloecesi, aut qnacunqiie provinciu, vct civitule per quadraqiiila tinwjs ex quocurupie tiiulu vel sine liliito possrderint, niillam uctionem formidare. Uxc vero orbis Runiani divisio Tzohrtjr, e rcpiililica in Ecclesiam imilalione qiiailaiii derivala esl. lliiic
:

lubsidium; cl Joaiines

nUqiiod tuhoris sui capiaiit le dispunciile II P. U. iii episl 3 ad episcopos Galli;p, qiisc loin. II Concil. cxslat. ou Se iSt:>ziy.o-j; •^«/uojf 'j.iyErifly.'] PrisCOS Clirislianos, prxler divina nionnnieiila, psaliiios qnosdani et iiymnos in Deuni coinpoiiere ac decantare solilos iuisse lestatur Eusebius bb. ii llibt. eccl., cap. 17 : I!oioO(T(V '/iju.'J.-'J., inqnit.zKt-jmvouj cic -ov 0;ov, Sm-u.vtiganlur,
rriioiJ p.iTOf.rj y.u.iuzJ.'^rj

freqneiis

diwceseon

ine.itio

apud rcrum

ecclcsiasli1(J9.

cariiin scriplures, el EZ
atrjritiprjrj

passiin

liuc codice, can.

178, 187, 195, et iOb, et in actis concilii Ephcslni
*t;7Tt7'Z07rO(
•/(xivot.

OtOtZ/ioc',IV

zat

kTZUfiy^ttjyj t^UVT,-

ouOaot-- '7fj.-jorif.0i; '/'j.f.u^jijovri;
et rliijlhinorum
lib.

:

^

Canlica
iiere in

cl liijmnos

omni mclrurum
r,'.3'/(

ge-

Dci 'lioiwrem cunliciuiil. Et
rjfjo'.

v, cap.

28

:

Episcopi e£ divcrsis dicecesibus uc prjvinciis conyregali. Scd de liis plenius disserenins iii iiuslra Geugraphia s:icro-polilica, quain brevi, Deo daiile, pubiico dabimus. K-.ivo-TavT/vODTTO/.ir.»? £7rt(T"/OTrov ^%zt'j Ta noir^ ita Tri^ -t.p.f,;\ Siiiira can. B, azo/ouOta Tf/; t (i/if Ju-linia: iis imp. iiovcl. coiislit. 131, cap. 2: Qtnr.ilo n-j -j.j.-j to-j;
T(ov

H'z)^,ot Bi

y.v.i

aO£''fwv
et

r/.-Kv.y/jn; vjzo

TTtTTwv

izz^rjataffTtzoJv
'VoiiJ.ri;

Y.a'j'o'jrjj'j

o&ou;, tov
Tzprh-^o-j

a'/t(iiT'.<T0v Tij;

yo,(&£((ra(, tov Ao',ov toO Bsoii tov X/scttov ^ju.wjt' O-o'/.

7T0i(7^VTipu.;
'tifjitji'j'

kutvkwj
'. Oi'j.-ri;

etvat

ttxvtojv

T(>iv

vovvTsf

:

Quot sunt psalini

Injmuin

(ratribiis fide-

xo'J

Si f/tazaotoJTaTOv
TJif
'ji'j.;

u.p-/j.tT:'tr7-/.or.o-j

KojvTTav-

libiis anliqiiilus pers''ripli,

qui Clirislitm

Verbum
:

t)et,

Ttvo'jr(j).£oj;
fjtjTa

SeuTipy.v Ta^'V iTziy^ifj

verum Deum esse liymnis concelebrant. Idem lib. vii, »l«).;>(oJ4- 3;, cap. 30, de Paulo Sainosaleiio loiiucns
iinHlit, To-J?
T.a-jtjrx.;,

Tov a'/'rr*TaTov

a-izof^zo^.f/.o-j

6oovov

-zfi;

TzciT^j^j-zifju;

'i'rj,-j.n;,

(xiv

e

<;

tov

K-J^titov

r,//(I)v

'Iv^toCv

X^iotov

'a: rT/> viWTepoUs '/xt veoitioojv ^jofioyj g"'J'/* CiXLt!'salmos qiii in Domini noslri Jesii Clirisli honorem dicebaiitur vetut recenliores et recentiorum liominum su.-itutit. Sed el Clemenli^ P. U. cpislolam :i.l CurinlliidS srriptain, oliiii in Ecclesia lcgi solitaiii iilert lib. iii, cap. IG, ct bb. iv, cap. '25. Seniel aulein scii[ilis ali!s qiiaiii s:iciis iii Lcclesia recept's, iiiiilla simiil l:ipsii leinpoiis cuiii ab iniperitis vitiosa, liiiii ab lueictii isdepravala el f;ilsoconlicla iriepsere, iit noriinl pcrili liist(iii;c ecclc>iastie;c. Ilujusniodi crgo scripla pnibibcl bic caiiiiii, slaluilqne iic qiii iii Ecclcsia Icgantiir nisi suli bbri canonici Veteris ct INovi lestamcnti. TTpo; itiknu.om p,ia] HaEC verba, qiia3 in codice Tilii oinissa sunt, ex cndicibus niss Balsamoiiis cl Znnar;o rcsliluiinus; iieipK! aliter numeius epist<jUiruiii Pauli biic caiioue conipielieiisus perfcctus esscl. Exslaiit cliain iii veleri Laliiia cdiliune Coiicilii Laciliceiii, lonio prinij Cuiiciliorum, ct in coUectionc Lidori Sltrcaturis.

uKT'x

:

Sancimus, secundum ecclesiaslicorum cunonum definitioncs, satictissimum seniuris RumcE papain, primum csse umnium sncerdutum : beatissimum autem arcliiepiscopum Coiislniitinopoteos novce Romce secundum liabcrc locinn post sanctam apos:olicam sedem senioris Roma: : atiis iiutem omnibus scdibus prcvponatur. Per loinum Occidentaliuni inzo'j.o\i T/iiv 'jvTtzfT/v telligit fidei cxpoulionein in synodo Anlioclieici sub
zi'n oi a)).ojv TrtivTojv
7r/>OT(,ii'i';9'.tt.
I

Melelio celebrata aniio 378, ad Daniasiini urbis IJoin. episcopnm, c;clerosque Occidi nlis episcopos niissain.

p

a'f£Tt.'.otf

pfi

iin

-/az-nyofi-a;

\

Jusliniaiius

lcgeiii

adversus orlhoduxos, h;eielicis lestinioiiii Swiifimiis, contra diclio esscl, I. 21 C, de ILcrct.
ediilil, iie
:

ortliodoxos quidcm liiiijantes nomiiii lta'retico, vet liis etiam quiJudaicam superstitiouem cotunl,esse in testiinunia cummunioiicm : sive ulrnque pars orlliodo.ra sil, sive nllera. Alhanasius Apulug. 2: Mttetiani sciticet sunl, qui sic se nccusulons prabent, liominrt prorsui jide indigni, ut et scliismulici, et liosies t cclesitv. Cail. pit'C0'Jt 0"./v6rJ(jJ TOjV T-f,; StOtZ-.O^sOJs STTtT OTTr/iV
|

T)jf £v Ko)v(7T«vTfrt-j7ro>et iilii CiinsIaiiliiio;iolil;iiii
i

zK.vovj,- ?'

j

IIl

scplem coniii

canuiies cxstaiit
iiiss.

viilgalo

(iidifc Tilii, ct
iiarae,

i'i

codicibus

I5als;iniuiiis el

Zo-

el

tomo primo

Cunciliuruiii

C.r;cce ct Laiine, Paiili

V

pap;i;

ujcunieiiicorum Rom. audoiilale,

Huinie ediloiniii aii. 1008. DioccBseus vox niliil aliiid quam adniiototxo(7iv jiisiralioiiem soiial, quo iiomine olim Gia^ci qiiamvis (Klioiieni seu proviiiciam vocabaul, in qua pi.-csesvcl i):;ctur jiis diceie ac coiiventus agcre cunsuevcral. Id ducet Slrabu lib. xiii dc Plirygia,aliisqiie Asia; regiuliibus loquens To-!;; 'fojfxiious-, inqiul, fxvi -/«Ta o-OXa ()t ).£fv rx-'j-rjj; uu.a. iV-rpov Tf oVov 3'aT«?C.l T«f OtOlX/iOEt,-,
)
:

cudicis uei^ova t7riaz(>rr'.iv /rvvo-i/^v dixil, hoc esl syiioduni dioeceseos. Sic iii actis concibi Ephcsiiii, 'H (7'vv£/.&oO(Ta a\jvo''o; ev '.V A£EavSo£ta iz zf,; htyJT:ztw/.fi; ^tot/iJTEoif, Synodus e.T ditccesi JEgijpli Alexandrite congregatn. Ilcin, f, 'jyfj. a-j-jo^o; zf,; 'A^j^jz-iltttfi; SioiL-.yiiodi y.f,t7i'j>;, Sancta sijnodus d ceceseos Urieiitalis. quoque diceceseos meniii,il I. 23, de Episc. el cler., C. Tb.: Si qua sunt ex quibusdam dissensionibus leiibusque dctictis ad religionis obscrvanliuin pcrtinrntia,

91

lilljlis

tocis suis et

D

gciicris fuisse A(|iiilrii iise coiiciliuni,

,

a suk dio^ceseos synodis nudiuiitur. Ejiis ui Ainbrosiu» Mcdiolaiicnsis pi;clu,t, cx e|iislula inipp. Tbc.sdu.sii cl Valeiiliuiaiii liqucl, qua jubeiit episcopos ex ditcccii (lt;ili;c) in Aquiteicnsiv.m civitatem ad conciliuni
i

uo^jirj.;

Ta; a'/oo>i,ous-|K. i'/0'-(Jcl no(0''.vTa(, y.'J.i rv.; ')iy.'jioiSuiiper ijenles homaiii toca isla diriseiunt, sej iilio niudu dio'ceses inslituerunl, in cpiibus jurn sunt ei jus t/ifi.'j(r. Ea lciii iictione Cibyiallcain dia:cesiiii
ev «(4
iiiler

coHvenire.
lli uclu concilii Ephesiui ca« exslant iii codicc 'I illi el in codicibiis inss. Balsanionis etZunaric, et in ai tis coi.ciliiEplicsiiii toiii. I Coiicil. a'cniiiciiicuriiiii Kuiii;i; edit. an. l(it'8, sex scilicct priorcs p. '199, duo vcro po.stcriores p. 412 et 4'J7. Ili veio uniniiio dcsidcrantur iii Laliiiu codico Caiionum Eiclesi;c Uoniaiuc. llaque ut h;cc lac nna cxplereliir, Jo. Weiidelsliinis, (jui primus i]isiiiii cudicciii Uumaniiiii Mugunliic cdi curavit aii. 1;)2.S, >c synudicam cpi-iulam Eplicsiiii cuncilii, uiia ciini diiodcciiii capilnlis coiilia Ncslin iiiiii, hiiic adjuiixissc

zi,;

'i'j'v<fir7r,j z'/.v(5v£c

]

iioiies

inaxiii as

Asi;c diuxeses liaberi tradil, iv
vi

Tt/t;

u.zyi(Tr'jii 'sic''J'C.ru.' oioiz/,o-£(7t T»i? '.\-7i.a;,

Kt^.upaTtz/i.
:

Sic a Ciceroiie accipilur cpislola ad Tbcriiiuin Si quid, inquil, Cenucitius liabebit ciim atiquo llelLexponlio contruivrsiiv, pelo ul in ittam diwcesim rrjicias. El dc se procdiisule epislola ad P. Servilinni ciijus scis tres diccccses /•.'.c proniicia mca Ciliciensi, .\sialicas altribulas [iiisse. Divisu aulein a Coiist:!uiiiioiiiipcrio laliiir liiit diiccescus :ippcllaliu. Sic ciiiiii vucali:iliir adiiiiiiisli;iliu multaiuni siiiiul pioviiiciarijui. Tlieu(b)nis Dalsamo iii caii. 9 coiicil. Chalccd,
:
:

Siriliit,

scil iioii aiiiniadvciliL

ilhiiii

cpislohiiii svni,illi

diiaiii
iioii

cl duudcciin

aiialliciii.Uisnius
coiitilii
,

subjccliis,

CjSO Ei>liesii.i

scd Cyrilli duiUa.xal cl

«'2!)

AI)

CODICKM CAN FCCI.KS
opistola-

rff
lii>. ili
;

syiiDili

ilurooseos .r.pvpli,
(|ii:i'

nt lislaliii'

illiiis

A de

Vil. '^anit.,
,

'o nc utzo-.tom; yav£
4

; aiJTii

zKTi

iiiscriplii),

coiicilii

(Inrco ct l.ilim' o\sI:it iiitfr .ncta Kplicsiiii U()iu;e cilit:i aii. lUOS ct iii coilice
Cctri Stclhtt,
liis

cv»f t'r£
iryXr,f:iu;

TTcic auTjiv
,

t'jv
(Kjii)

tov Tzf^oTM-.uptivTt,; tEyoyLtvrjv ilaCoOvoiov, tov uuvrtovupirjv,
'A;r-"/Cl£ e f

lus.

y.C

verbis:

Tm

t\iiu.',i<!xa.-:w
>)

zai

zoi «JTo,in

0-0( T/jv

uy-iav.

ApillcillS lib. IV,
ct

Quod

Oco^/iXjTTiiTM <rii"A.iTO'jf yM NiTTOoio) Kupi^^of zai
t5i9o'jiTa

(Tuv'Vo(-

proximo nobis liabenda
;

cssel mtinsio,
(

lotius riie

uvvoSo; iv
£v Ku.oif;)

'A).£"av(^pEi>! Tii>

AiyjnTiazij,('..

fiuis qnicta

ot soparaiiliir a

ivil:ilil)ns

ol
ct

oppidis,

xwsw,-

x»'f =

V

'loc cst

(iil li:ibct

vcliis coilox
.Ii>.

Uiido ili:im in

logiliiis et liisloriis l'"r:iiicorimi ct

Gcr-

scrlptiis lillcris iii:ijiisciilis bihliollici':!' V.

l!o-

iiianoMim

li;c

voccs, iminsiis,
|

ni:iii^ii:irii,

iiiassarii,

clianli (loinini ilc Cli:uupi|^ni,

(|iii

iniiic

:\))iiil

VcikHos

pro

rci^c Clirisli:inissiiiio lcg:ili()iiis iinincic riiiigiliirl,

Saiiilu fnilii Neslorio fpiscopo C;;ri//«s cinbcopiis, et fwHicHif apiid .\te.r(iiidniim sijiiodiis cx /tgijptia (/iifl;
Uiaccesi
f^ovoiii

'xyn'ii.ri,n i-KirpriT.r.v Ei,Jiistiiii;iiiiis novol. CDiisli . 123, cap. 5, proliibct cpisco|ios et monadios cx quaciinque loge lulor(>s aiit cunitores ciijiisciiiique per-son:o lieri. Al prc^bylcros, (li;ici>iii)s et liypoiliaco-

Uoinino

stiliitem.

iios jiiro agiiatioiiis vel cogii:iti()iiis adinillit

:i(l

ligi-

a; r.oTUii-^; TJiof ) Sic A'ricani Palrcs, ciiin ile traiisinariiiis appcllalionibns aj;crcliir, iii cpislola Crediiiiu.i, adjiivanle synodica ail Bi)niraciuin P. K.
:

tiiiiam liilolam, el :id

curam

qiuiiii

propii.i v(duiit;ile

iitisericordia

Doiiiini

liei

tioslri,

qiiod

lita

snnctitale
isliiin

Roinance Ecctesice prcvsidente non sumiis jiim
lijplium pnssKii
;

el in cpistola

ail C(ele~tiiiiiin

P. K.,

crgo nulbiiii ne abstraliantur a procibus ct sacris. Cyprianus lib. i, episl. 9 Jaiit pridein in concilio cpiscoporum stalutitn (est) ne quisde ci ricis ct Dei iniuistris tutorein ret curatorcm teslaet siia s|)Oiile suseipcie voliioriiit. Inviti

tutelain

vol

ciiram suscipiunt

.

:

(;n;e ibiilcin exslat,

Exsecutorcs eliam clericos rcstros ijuibusque petentibus notite mittere, nolite conccdere, ue [uniosum tijphum stveuli in Eccte.^iiam Clirisli, qutv lucem simpticitatis cl liumitilatis dicm, Deum videre
cupienlibus prwfert, rideainur iiiducere. Qii:e qiii-lcm svnodic;c ei)i-tol:c cvstant iii Coilicc Caiioiiuni Ecclesi;c Hoinaiue ct loni. I Concil. Eadeiii vcrba repetit Caroliis C:ilvus Francoriiin rex iii rcscripto apoloyetico ail II:idriaiinin II P. K., cap. 10 (loiiio I Constitut. iinporial.

"

j,

inento suo

conslitual,

cuin

siiiguti

diriiio

siicerdoiio

lionoriiti, el cnncti in clericuti ministerio constiluti,

non

nisi iiltari et sacrificiis deserrire, et precibus
tioiilbiis

vacare debeant. Leo
ix.,-zi

utque oraiinp. novcl. con^t. 08 :
tyOut,
p.r,

TU;
ToO

T.ul.v}.

vo-xohi-^ui; eSoiev u.izoyriv

p.tti/itv
hrj'o;

TzfyuynuTO;

ixvjuCo.-u;

,

jxi.W
to'jj

oioi; o
V.UX

oi/.ito^j-zut

yXrjfii,;.

-uvstuov

yup
iji

oi;

avazErfX.vouf
TZlfJt-

TTpO; Oiiov "XitTO-Jpyiwj 5tt T6JV i^r,S:v rt/\r,yt

craffjiiwv UTzrj^JJuy^Qcri^

Ocr,v

Tzcrtdo-zt.r.v.ut

vut

u

J.OiC-

a Melcliii)re (iol lasto nupcr e.lilo), euni de lliiicinaro Laiuluncnsi, lioc est de transalpinis appellalionibiis agcrcliir Scriptum est e!iam, inquit, i» prccfutis titteris nobis ex nomine restro direclisde llincmaro, lioc modo : Yolumus et auctorilaSe apostolica jiibemus, ipsum lliiicmarum Lauduncnsem episcopum, vestra [relum po!enlia, ad limina sunclo:

otzovoai^r it; t6 Vzr.tmzu.-j yxi
(itrlt

uytJ.y.tvj "zr,; r(^:tJ,0'J.ivr.;
,

fj-fuTziy;

tTyJjv zyjj'jrjiv

r,'prjr,czv

rjj^zt;.
Tlfiv

'u/ov

'/«0 to;
T...V

Ta

77o"a)z

plOV

Tvi 01>

TTOVW * ^pOV:i'U

'iT.tXfO^

<

TavTrjv o' 'J.uyjj'j'zt; cvjrjiofjxut Velcribus tegistatoribns edicere visum esl, ne monaclii aut qiioscuiuiue

rum, nostramque

rciiire

clementiam,

etc.

i

;

qiice rele-

sacer ordo dcvinctos liabct. tutorum officio [unganlur. Inlellexerinit cnitn, qui dirino miiiistcrio cnnserrati sunt, lios iib cxlernarum reruin occupalionibus et molcsliis tibcros esse o; ortcre.

gentes, ticel conlra moreni decessorum ac prwdecesso-

Quantum uulem aleadorum

iinenimus, id est uinbrosum saculi tijptiiim indttcere in Ecclesitnn siinin; quir tncein '^simpticitalis et liumililatis dicm Domini ridere desiderantibus pra;[ert, tamen de rntuntate non dubitaiimus, qiiia liumano animo [acile polest subripi, quod ex detiberalione conreiiiat. Typlii etiain vocabulo usus e>t D. Augi:slinus lib. ii de baplisino cap. 3, ubi priora eoncilia posterioribus emeiHlari scribit, Ciim uliipio, in(]uit, cxperimenlo rerinn aperilur ciuod ctausum eral, ct coqnoscitur quod tatcbal, siiie atto lijplio sacrilegx
h.oc dictiim

nim restrorum

ct atiuqni

regcndoriim pueroriim cura liominuin anitnosdUtraliitt. ut quw Deuin debite colere itnpediat, neino
;

C

ignoral

tota

enim pterumque
tenentur.

vita

tulores taboriosisaiilein episcopi

istis curis

irretiti

Quanlum

ct iiionaclii arceanhir a muiieribus tulela: vel curie,, possunl laiiien ex d. novel. 08 Lcoiiis So| lii esse

cxsccutores teslanientorum, quos etiain iTzi-zooKrjv; vocari dicit, ncmpe tiitores ullimarmn voluntatum. Hi sunt dispeiisatoros taiituni, at personarum vel bonorum niiMo modo tiitores aut cuiatores essedebeni.
^£(poTovoO,!zivo,iTzt'y.r,f,\jT70fzo
\

siiperbicc, sine utta inltata cerrice iirrotjantiic, sine ntta

Qui ordiiiandus-

contentione tirida; iiiri(tia',cuin sancta liumititale. cuin pace catliotica, ciiin clinritale Cliristiana. eXe-jOeioiav J D. Paulus Epist. ad Galatas cap. v, 1 : T'^ £).iv6£6ix, /i XctTTOs >jv,K.; rt)=-Jjiorji7£ , G-ziiy.zzE. y.i/}. In libertate qua Clirif/.ij T.uXej Jjyw So-j/.-ia; hikyjaHi slus nos libcrarit, state, et ne cconlrario implicemini
:

Id est, palam et publice pnxidicalus vel nominalus, ut ait canoii 58 liujus codicis, ascrib:ilur iniiiistorio hujus vel illius Ecclesiav
cst in Ecclesia pnedicetur.

quod posteriorcs dixerunt, neminem sine
iiari

titulo ordinolione sacerdotes pra;dicarl dixit Lampridius in Alexandro Severo. Ubi ntiqiiis,

(Jebere.

Eadem

scrvitutis jitgo.

Maiisionariun), sic recte vei lit Dioiivsius Exiguus in codice Canonum Ecclesi;c Roniaii.T. Justinianus 1. ib C, de Episc. et cter., inter eos Hui res eccl •siaslicas adiiiinisti aii 1 7T'/f or^/ovaoiou,- ciiani iccciisct. Paramoiiarii aulciii sunt villici sive actores posscssionum ut sciibil doctissinius jurisconsiillus Jacobus Cujacius ad lil. 'i C. de Episc. ct f/<;r.Villiciis (auctore Isi loro lib. ix Etymolog., c:ip. i} propr.e vilLc giibernalor est, unde ;i villa villitiis iiomen accopit. Inlcnluin aulcin villicus non gubcrnaloreni villiO, scd dispensatoicin universao doiiius, Tullio interprete, sigiiilicat, quod cst iinivcrsarum possessiomnii et villarum dispcnsator. Villicus a Varrone lib.i de Re Ru-tica, cap 2, dicilur qui pnvest pago, et
Traf ay-ovafiov
|

inqiiil, rotitissei vel rectorcs provinciis dare, ret prcC" posilos [acere, vet procuratores, id esl ratioiiates ordinare, nomiiia eoruin propoiiebal, liorluns popitlum ut
si

quis
;

quid liaberel criminis. proburel mani[estis re^

biis

si

non probasset, subirel pivnam

cnpitis.

Dice-

"

buliiue grave esse, ciim id Cliristiani et in prwdicandis sacerdolibus
fie
i

Judai

jiicerensi

Ijolius rei

ni-tic^i;

curam babcl. Paramonarii

igitur

qiii ordinundi snnt, iion} provinciarum rector.bus, qiibus cl [ort.mtv l.o^ ininuin cominillerentur etcapita. Is fuit vetus mos> Ecclesi;c in episcopis ordinandis, ut rogareiitiir sulIragia non nioilo cleri, sed etiam popiili ; atque uS omiiium de eo qiii ordinandus erat judicia sciscita-renlur, illius noineii plebi publicc proponebatur,^ facla omiiibus potestate quidquid velleiit eis objicieudi. Et hoc est quod scribil Kalsamo ad can. 5concilii Laodiceni, Iv Tai; ^r,^ot; \i'/o'JTui -ztvu izo'jj.u.'.t;

in

sive mansionarii a

nian^ione diciiiiLiir. Mansio esl aovii, xKTaotov»;, —ctpu;j.<in. .Mansiones in jure et apud Syminacluini, Sidonium, Cassioilorum, Lampridium, siiiit u/la;u'' ,-yjr77TrMzu , (|ii;c diversoria appellanlur niansioiiatica, bbc esl liabil:itioiics, ad qiias viaiiles intervenlu nocljs sc rccipiiml. Grcgorius dialogo
.N(ui

•yuctv T'iv i^r;-.t^ofx£v(av ; ot Zooaras ady.ui uv'x-,tu can. 1 Apost"., cujus verba supra retulimus in adnol. ad can. 109. IIujus aiitiqui moris vestigia eliaiii exsiaiit

apud Cyprianum
:

tulil qiioiiiodo

sot crealus

lib. i, epist. 4, postqiiam reElcazarus .\aronis niiussacordos luisCoramomni synagoga, '\ni\uil, jubct Deiif-

viU'0 quonv)do conslruenja

phrasis,

si

legatur oO zzLv^. Forle le?cndiim

Sua-Trovo).

Euk.

:

13)

JLSTKI

1.1

sof.r.
ttiuilti]}} iliij.iaitititit

LOinrttut st:.ei\tulL}i},>tl .sl ittshitilil j:i'citiltl orJjittijoiies sui-crilijiitU's iioii itisi siib popiili ii^.s.ialcttlis coHicienlitv fteri oporterc, ul tur maloruin ni^niiia, vct
tit sit

\

leinpoiis itUb..ltir. lliiicTti

liill./ius

jiilaliliiliscoulesscrationc^n dixil,

iiiiiliialo «.t' Ey.iOs

pLbe

privscitte vct dclcijim-

bonoruni merita pncUicciiliir,

voiabiilo. .\iiliijui ciiim apiid geiitilcs iiistituti fuit ul hospilii iiecessituilo iioii iiiodo iiitcr privalos, scd cliain

ordinalio jtt.ita el lccjiliinn, cpuc oiniiiuni sitffrtijudicio (ucrit cxainintita. Et pusl pauca sica:l: Episcopus dcligatitr ptcbc prtvseiite qttiv siittjulorutn viluiii ptenissiine novit, et uniusciijusque aduin dc conversutione perspexit. klpin lib. v, episl. 5, prcsljylccjio ct

popiilos ac civilalos coiUrahcrelur. Qund geiius Ttfjol.vicr., In.oii-ji/. Gi;ccis, Latiiiis piiblicuiii ct privatuiii hospiliuin diccb;ilur ; cujus iiota ac piirniis fuil te-isera lios;iilalil;itis, eoque focdcre apiid
iiilcr

amiciti;c

eos

miilii;e amiciti;c
iii;iiiabaiit.

los,

diaconos, cl pleliem iiiiiversaiii alloi|iiiliir liis veibis In ordinandis clericis, jralres cliarissiini, solemus vos cinte coiisiderc, ct mores ac nicrita smijnlo:

sleios

foveb;i!ilur , qULC eliam 1'iaiUus in Pcciiulo :
Si Ita est, tosseram em, pccaiii alluli. esl par probe iiani
:

ud po-

r.onferre

si \is
liiic

hns))ila
liMiijp,

runt coininuni consilio poitdcrare.

veleres Ki)inaiios
Doniitii)

fiiit

lex

Nec dis^iiiiilis apuil Domilia de saccrdoliis a
:

A^'cdiim
1111

hjbeo domi,

pleliis lala Ul non savcUenl cooplarent, scd popuU id bciieficmin esset ; et Liciiiia a Q. Liciiiio proimilgata Ut succrdolum cooplalio ub ipsoruin cottcyio

iEiioharbo Iribuno
cottecjiit, cpiein

liospes! salve luiilluiii, iiam iiiilii Umspaler, Paier luiis er;;0 milii liospe^ Aiiliilaiiias luU,
lla;c
iiiiiii

ccrdoluin

liiis|iitalis

tcs.scia ciiiu illn olim fuil.

llospilibiis tessera
liiiic

dabatur ut hospes agnoscereliir

:

a<t

poputum

Iransjerrcttir,

qni jiis hospitii viohissct, tesserani confrcgisse diccbalur. Idein in Cislcl. :

Tiv i'ix'.y^'j-j -ii; iii/.iy./.T^M; ] Tics olim crant cpiscoporuiu' i;iadus, episcopi scilicet civilaluin, iiu tiopolitaiii proviiiciaruiii, exarclii diotJcc^con,

B

.\bl (|ua^rere iihi
llic

luo juri^iuranlo saiis

ulcx

apud

iios j:Hm .\lcesiiiiarclie

fiel subsldii, conrregiiti tisser.iin.

lioc

195 hujiis codicis iiilra. Sie coMcilio Aiiliocliciii) II, inler acli coiicilii Clialcedoiiensis toiii II Coiicil. doinmis Aiitiocliiie e()isci)|)US, exarclmi, diacicseos Orie.itaUs dicitur. lixarchi aiiieiii dioeceseoii suiit patriarclue, quiliiis iiitcgr;c diceceses erant altrihutic. Id leslatur Zonaras ad
caiioiie coiislat, cl can.
iii

cu^TaTc/J^
liis II

l—itrToy.j-;]

£y(7r«Tt/i
iriiin
111,

'/^oti-jiaara C.aii. \*d\

hiijus codicis.

Ilarum epistol
TJIX

iiiemiiiil

I).
tij;

Pautive,-,

aJ Coriuth. cap.

1: Al/i /f/,,?oy.£v,

CJCTTaTtX^T/V i7T((7T0).(iv 7T60;

<C, /

ii^

tu.r.rj G-JGT'J.7ly0iJ',

Numegemus,
ros
,

utnonniitti, commendatiliis epistotis cipud
?

aul a vobis commendaiitiis

ivTz-xTiy.M

auteiii,

Elar./^o-j; Sz r^iv Sior/riT=wv, zo'ji canoneiii rraTotif^a,- e v«i oKirt.. Sed de his alius ciit, lil spero, disserendi locus. Porro hiijus caiionis dLliiiitionem dc oidiiie jiidiciorum conlirmal Jiistiniaiius 1. ii) C. de episc. ct ctcr., et 1. 5'J C. de cpiscop. imd., ct novel. 1-25, cap. 'i-2.
liuiic
:

lioc est comiiieiidalitia; epistohc dicuutur, qu;c daiitur

cle;icis aut laicis a conimimioiie sc|):ir:ilis, aiit igiiotis

cpiscopo cominciidanles,
S-.ffTaTtz/t
yJ.ric.ty.ot;
rj

civitatcm abeuntibiis, ipsos loci illius iit ccnsuris solutos vel fidcles existentes. Zonaras hic et in cau. 13 Apo.stol. :
in
aliaiii

Si

i-nnjTO/.ai

Xiyovrai
/i

,

at

i'/ysifi'l^6u.fjM

Iliv/iTc/.; 'i-Ki.i-rji.i.oi;

iiprrJiy.A; i')£u = (v] E'.cr,-jf/.orj Ctiaill

),'j..y.ot;

uc^caOfjp.VJOt;

a'/v'^0".o(,

ij

£r£p/

ineiiiinit can.

80

el

S7

hiijiis

codicis siipra.

H:ii'uai

TTOAet aTTtoO^t,
t77tT/07:cj>

/.at

cuvtT

.'tij^at

t'7j

ev T/i ttoX^i i/.ivjn
:7Zt'ZVJ.t'.yj
,
ri

litlerarum IVcinieiiliMii usum i.iter Cliri^^liaiios raisse leslatur Gregorius Naziaii/enus lib. i coiitra Juliaiiuin his verbis : "liTi Hi y.u-:x-/wyM TrnicajOuu z«i ££vwv«,-, xxt Tnv el; xo\); Scopijvovs ot/avOp/jJTTtav, Tr^v oi a"//rjv tTTOTJjv zat T»v Ev e3Tt!j-ToAt(i«toi; aiivJriiidiTi., 0(j ijUitf =5 phav; U; eOyo; Tojj y^finQo-JTi/.; nv.pxTciu-nouifj. ConstiiitebcH eUctm diversoria wdificare, ac domos excipienUis Iwspilibus dicalcis, simulque Immanilulcin ercjapciuperes adjungcre, cu}n aUa}n Inm ea}n quw in nolis sire lesseris epistoluribits coiisisUt, quibus cos qiu inopia pronunlur, ex genle ad gentem tran.imiuimus. Et So/.omcnus dc eodciii Juliaiio loqueiis lib. v, cap. lU : Ou;^ jjztffTa Si impia , t/j>.Mrr^t /i^srat Ta (7jvO/)jlkt« Twv eVtTZOTTty./ov yoay.y.KTWv , o.; i'Jo; ay.ot^aOov roj; ^rvo-ji OTTOtOrjtzoTt St.ovT ;, zat Tzy.p" 01; av «'ytz&jvrat, Travrwj -/aTaySTOat , xat (JzpoLirdv.; a^toO^Oa'. , ota '/i
,

7o'j;

u-ji)pa;

c^i;

).uO£vra; Toyj

7Tt(7T0Jf

ojTaj ; cl Groccus scholiastes Ilarmcnopuli in cpilome caiionuin Si'Cl. 'i, tit. 3, ct sect. 5, lit. 1,
i)uo-Tart/Kt
,

i:iquit,

i-to-To).at

Etriv
£Tio'j)

«•'

otSoy.fjut TOtj

auTOVf i7Tt(7z67T(>) Cominendulii.a: Uitcroa CTuvt(7T(Ji7. i Tpo; xotv-.iviKv stint qua: ccn.iunv aticiti subjeciis dtiiilur ad coritin purgaUonein, et per qitcis citteri episcopo comincnda^itur ad cominunion in. Adde qiia; ex MalUueo Uhistare vir ci uditissimus C. Labb;cus suis in syiiopsim Basilictaii
UTri
£7TtTtatOV. Zt;
(iOo'>(o(7(V,

Xa(
:

ob.^civatiiiiiibus iuscniit.

Porro obscrvaudum esl vc-

lercs Cliristiaiiiis in recipiendis conimeiidatitiis litleris, iie fr.ius irrcperet, accuratani adhibiiisse cxainin.itionein tidci illnruin qui eas ferebani. Qua de 10

indical Liiciaiius

exstatcani)n 5qui dicitur .^postolorum. Iluiic moreoi iii 1'eregriiio deChristianis loquciis:
KaTa'jj^ovou7tv o)v aTTcivrtJV
'tq,tari;
,

yjOi'.'i.y.0M;

y.a.'.

'-.t).TaT'>y;Ota T/iVToO cj'j.to\'jv p.

pzMpi-x^j'.

//(! v.otva

liyouvTKi

Pracipne vcro wmittatiis esse dicitur noias sive lcsseras UtterutumcpiscopaUum, cptibus sotciit inricem peregrini
quocuiique proficiscunlur, ct a quibns vciuanl, liospiUo lanquam noti el aiitici e.r>cipi , ct solalia pyomcreri , proptcr signi sive les.eroi leslimonium. tTTtTToXty.ata 0-uvO/iy.KTa , et (juvO/iyaTa 7;.«;.t,t.taTtjv, CCrta (puudaiil cranlSigna ac symbola sivc iiot.c ac tc,>ser;c, qiiibiis iu ecclesiaslic s liltcris scribendis, ne fraiis irrciicrct, cpiscopi utcbaiitiif. SiC a;:ud PiocopiuiU (7u-0/)(j:ar it.jf •jouififj.pernoias scribere: k.'tT:po;Toj A-yctm, iiiquit,
i-Tttrro/.tif
'/t'/p'j.u.u.i.a:

av£u rtvo;

uyfjt^.o'/; r.ta-zioi;

tx rotaura

7rypaOe^(/.7.£vo/.

Apud

itlos, iuqiiit,

omnia ex wquo Itubentur contempliii,

cxisUtnaiilttrque esse coinmiiniu qua: citra fidcm cxacte

exptoralaiii in comi^iitnem vsuii a quocunqiie ddferenlc siiscipiunt. 1 ctiam st;ituit concilium Eliheritanuiii
1

D

can. 58 : IHacnit ubiquc et iniixime in eo loco in qiiu primoj calltednv constitntiis csl cpiscopiis , ut intcirogenlur hi qui cointiiunicatarias litlcrus Iraditnt, uu
oinnia rccle
licibciint, el sito
]

lc.ilimonio

comprobenl.

u'P'',iT-.v;

lliiiie

locum cinciidaviuius cx codice

(TuvOua/rtz^Tif

£5'/;r£(7ritA>v.

Laliiiiscriiitoiesccclcda-tici liltcrasforin:Uasvocaiit, eo qiiod certa forma cerlisqiie iiolis eraiit conccpl;i'. Qiii igitur percgriiiiibanliir ejiismodi tcsseras epistohires sive forni;ila^ epistolas defercntes, (luociimiue pergercnt hospilio sii cipieliaiitur, illisqiic pro viatico Jv ro oi\j-::f.m craiit. Luciauus iil 1'eregriiio 'E;/i£t
:

ins. 'i!.onara;, l)iblii)tliec;e Kegi;c. Ilaiic ctiam einendilioiicm ciiiirnmat .Mattli;cusBlast;ire^iiicnteiiiliujus c:iiionis rcleiens iu colice iiis. illiistrissimi Pruisidis Augusti Thuani 'o r/jf ev '.\vt oj^iti/t i 6ao/.vr, fivou; i ztx'/y) f/f^, '/j.i.ptyyj; z/t uyjrl.cTov; 7.£).E'jouTt jj fTv'j:u:f/.''''yj v.-jiv tou ot/.tou ir.tx/.oTCjv. .M.ilc Vul^atUS
! : .

coJcx

Tilii et

cod.

111;.

Ualsamonis, ava/u/iioTa;.
J

jtiavijiTovevof tzavai-i^/ifJtaiTOJf ;^fto-rt'/vou;
.

EX''''"'

'''''

'^'f

ota/ovov '/uvaiza

£r'7iv 'zifj tupcj./.o^j-:'/.

D.

1 aiiliis

I

nit

Sopvfop'jvu.ivo;, iv

'J.-ncAUfj uifOo'JOt; rcj, y.ai yfo^jj-j \J.iJ

Ttva

ditiir

Sccitnda peregrinatione suscepta egrevagaturus, salis sibivialiciinClirisUa^iis repositiim isse existimuns, a quibus qitaquaversitm inccdcbal .ilipatus, in omniagebat reruin abttndanua, alquc ad liunc
ouTtjf 6o6(;z:to
:

y, viduaiuin scu diaconissarum ;cta[ein Xrica z«ra).£'/£o-0'.) dcliiiil, iit sint amiormii scxagiiit.i £')arrov ErtTiv iiii/.o-jxu, Vidaa cUgutitr non iiwiur f/./i
Tiinolh.
V,
:

scxacjinla annis. lisdein vesligiis insislcnsjlheodosius imp. con.slililil, Tif yuvarxzs uTti-. erijzov-a tzo ysvjiTO*,
Kr.iT.

Lcgc dimi videlur

i

vTtp

(.\r,y.'yjTC/.

fm yiv.ivTO

f-

AD coDir.KM r\N.
A
:

F.crr.Ks.

131
'il
:

\riiiaii:i',
siutitiniuii
,

can

I>c proviiicia
.si(
;

M^iiniliiiiui
,

niliH

(/)T'iv r,{.''>i-v:i\i.-j.

Nun

essc tiiidirrilins

m

iihlcriitm
f.rcca-

(/(«)(/ (((

.si(((

iji

linibiis .\fricic
:ipiiil
iii

ct qiiuU

tomiiiilleiidnm,
scrinl scntiiiliim
iiiis
.\is
I.

iiisi

.sciniyc.^imHm

ivltilin iinniiin

lliirbiirico sit c

nlcrmina
:

et

.\iiiiiii:iiiiiin

Mar;

l'iiiili iijiosloli fcrliiiiii.

Kt

V:ili'iitini:i-

cclliniiiii lih. Nviii

Visiis cst

llarbiii^ico

milcs

el

I.

-n C.

Tli.

dc

/.'/li.sc.

c/ clcr.

:

iSiilln nisi

cmcn-

2 C.
siiii

(/..'

rojiiiiicic.

E;idem nolioiio

li;irliari;c

vox pas-

se.rii(jinl(i iiiinis, scciiiidiiin jtr(rccfiliim .l;io.s.'o/i, iid

rcpcriliir apiid rcriiin
iii
:

Uoiiiaii:iriim

scriplorcs.

diiiconissiiriim
ili'

ci.iisorliiim
lii'

trun.ifcruliir.
:

Tci

tiilll.iiuis

Vi'l:iiiilis Vii;;.,

viihijs li)qiicns

Ad

qiinin scdcin,

I.ampridiiis l)iis loipicns
sfiro.s,
iil

.\l<'\:indro

Scvero de
liis,

Iiiiiil;iiieis

Aildidit snne

iiiqiiil, ct

yriclcr iinno^

sc.riiijinlii,

lunlnin uiiiiinc, id csl nnpla;
et

pos.H'iil

uUijninido cliijiinur, scd
.\'on

mulrcs

ct qiiirdiiin

cdicn:

jyiiim lioniintim,Vi-l sciicclittinii

riiccsliUorum. Ilii-ioiiyiniislib.
ccclcsiaslicis

iiCoiiiiiiciit. iiiUuiaiii

rii-a

vicinu

rolcrc qiioil ucccpcraiit : possidentiuin ilcsercrentur liirbariiv. Kiiliis Kcstiis iii lircviario
:

dueianimalia et tie per ino-

suslcntuliir
c.st,

iliiw sc.tuijinlu

uniiorum

cl

viduu ulinicnlis , iiisi maturitatcm hnbcl moiiiiliilliiiii

'ir.ijinns Diiciiim Iraus Diinnbiiim

,

in sulo llarbaria',

proriiiciam
ciiis
ciiiiii

fccit. ('icIliiK

lili.

ix,c:ip. 12:

llumoilira:iil

luin

piiri.cr cl (rliilis.

ro^tca

c.sl

iit

aiinu
15.

er iiliuna Ihirb
iic

iria. P.iiiliiiiis cpist. 2(i
:

Victriiidccuic

i|iiiniliiagcs inocli^'i |i()sscnl, iiovclia 0,
i|iiailiagcsiiiio, cl lioc c:imoiic,

cap. C, scd cl
1'1j, c:\\i.

Kiitli iiii:igci.seni epi»copiiiii
,

Vbi q:iundum dciii

ctnovol.

scrtii silvar,:in

Hlloriim paritcr
-,;

toln

S iuili-JO -VJ /jiy/J:a-fy.v\ llic yjt.v!}-.':'vi. pro iiil|iii^ilione iiiamiu 11 heiieiliclionis .vccipiiiir, noii oriliiialivinis. Viilc adiiot. ad caii. I!tet 113, snyira. De iii:iconissaruiii iniiiislcrin agit T>) l;novc.yi%
\

aiictor Ooiistil'. .ipost.

lil).

iii,

eap. 15

:

i'.7i;/c

diuco-

''

«issum
iiiiin ui

lidcleni et siiiLlum,

ad mulicrum minislcrin,
aliqnorum ilomos dicco-

cidil niiqiuindo ciim in

101, rccle Laiinus inicrpres liurbarinm vcitil. .\iigiist'uiis ep. 178 A';ji cuim in Africu , luit in cuncla linrb.irin, scd in Sgria vel tirivciu, etc. rk.iiiKini igitur scriptiires qni:l(]iiiil eral iillra liiiiiics orhis sivc iiiipciii Kiimaiii, liarha; ic.iin ct l!:ii'li:iri.iiii dixcriinl ip^iiiii vcro (irliem Ko ii:iiiiiiii, 11 iiii:ini:im appcllaruiil,
nlii
:

llarbaria, cW.. Syiiesiiis

f^i/o^tf.o-j ilivil cpi^l.

:

polcs projilcr infultlcs : mnliercin diuconissuin, proiilcr imiicolionim cogilalioncs , num nd iiuiltos nsus muriere (linconissu iiidigcmns : ac primiim cum illnminumnr mururcs. Lt lixi '^ti Kpiphaiiius li;vres. 79 c.inlra Collyiidiaiios
niitlcs iiiitur
:

num ad muUcrcs miture non

1

t

ex

Epiiih;iiiio

j:iiii

ohsi'rv;i\it (locli^siimis
liii'ii

Casauet

hoiiu-i in iiotis
iilla

ad

l.aiiipii

loco cilatn.
;id

Addam
r/,?

(|u;ei!am lcslinioiii.i. Alliaii;isiiis ageiilcs,
ot

oiiines soli'{''jijj.a-

t;iriaiii vitaiii
-j-y.;

r(-o7:o)t,(Jli
:

>i

'l':'.ip.-ti

ia-i.

E,i;itiaiiiiis h:i'resi
iTrt. -:/.

1'pu.ot rfjf

IrjuOp-};
:

fih SiazovfTctiv T/.y.ua iTTtv ou/i £iV TO i£farE'ji[v, ou?i
fvtx-v
5:'

il;

rr.v

izz^.n-riav

,

i.').X

0'/).a'7c-r,; fif/.',oco',

tjro^Jt'/ zn;'V'ji'j.'/-jt'j;
,

l*0Ft1ts

rr eTriyjicnv

i-izpi-Sfj'
>i

wiaris Rubri diva'si sunl
llein
:

nd oslia Romani(E discreti.
;u-o:e'Jovrat In lii qui ab India
:

Csuvo-rizo;

tO'j yuvar/.rio-J

yi Q\ic

,

ot'

w^av

Ets

:'/.; v.'i.y.ot;

~azptii'j.; otci Btx).v.fT'Tr,;Ot.ip-yJjtxi'vot,
T(,v 'P&)c/avtf.v

).ovToo'j, >ii-i<7zr|£'.); 7r«0ou;,vi ttovou. y.Ki irz yjyiVAi^Jci-o
fjoiuv. -/uvaiou. tV'/
«),).'
/a/}

&

(ZTT, T>i;

Ivofz*,^,

irr/'

'j~6 ccjrif.uv
:

^zp'j\i\.yo-rjzoi-j

'.iJJdn,

aiias regioncs per inure pcnclranlcs
vcniiint
niiin
,

,

Oiacoiiissarum qiiidcin ordo sed non ut sacrificent, nec tale q:tidpiam agqrcili permitlant ir, verum reverenliiv nuiliebris qrulia, u:.t proptcr liorain bapiismi, aul nffecliunum
-j-'! Tii;

5i«zovo'j(7nf

cst i« luclesia,

ad Romaniuin pcrveniunt. X\\nd CiiiistaiiliPorpliyrogennelam cap. il lih. de Admiiiistr. Imperio to); iv 'Poyj'/-jicf otz^Tavraf In Romaiiiii
, :

liabitanlcs

;

el cap.

tiiboruniiiue

visitalioiiem

,

el

qnando nudalum

(ucrit

vox

nccipiliir
lil).

-iCi'. Ea signil;cationc Uoinani;e apud Evagriiiiu lih. vi, cap. 20 cl ISi-

corpiis mulieris, ut ne a viris sacruin facienlibus aspi-

cCiihoiiiin

xviir, c;ip. 21.

Adde

Oro.^^iiiin lih. vir,
:

ciatur
loliiis

,

a ministrnnte muliere. Et in coinpeinlio opeiis, iilii siii teniporis Ecclesi;c formam ilesc.l
|>.

C

cap. 45,

(|iii

de Alaulpho Golhorum rege loqucns
in'|iiil, iil

£«i)i impriinis ardculcr inliinsse,

oblitlerato

SCrihil

lljo

:

K./(

Sta./.icji.t7ijM
(.l'X
ri

os

/.Jj.rj-.u-j-at.

i't.;

llonuiuu noiidne,

Koinanuin onine
vocaret
,

soluiii,

Gotliorum

j->j0£<7i/v

•/•j-j-j.v/.'-J

aovov

TICJ

(7=u.0Tr,T«, av X,'-'*
:

impcrium

ct faccrct et

esselqiie Gotliia

quod

z-/-K';Tzi>; ).0'JT0n-j ivizx.

ETrcrzi-is-.); Tt.jy.ir-.jv

Dia-

conissce consiiluunlur
gruvitalis et

ad solum

iMi.icriim minisle iuin,
,

rcveri iiiHV scu

pudoris

atque cliuritulis

causa,

si

optis fncrit, b.iptisini gralia, aut iiisprclionis
Ilicr')nvii:iis ail
(dit i.'cf/c.sii(,

corporum. <|uit, anus
staiit
,

Ncpotianuin Multas, iiiq::w ofjicium wgrotanli pr(C,

et beiieficiiim

accipiunt minislrando. Aiklc Jii-

Ilomaiiia fuisset. Ilinc passim Roniani Barharis opponiiiilur. In ediclo Theodorici regis lt;ili;c cap. 45 : N:illiisad potentem Roirumuin aul Barbarum prnpria^ q:ioiibel titulo transferal aciones; et cap. -ii Nutlits se poteiis Romanus aut Darbarus, tanqnam dcfensor unt sitffragctor negotio misceat. Romaiii sunt veleres ii:coI;e, Barhaii aJven.a» victores. Sic in legihus VVi:

cap. 6, uhi diaconissas haplismo iniiiistrarc tradil. Qualo auteni fucrit di:icoiiissarimi synodiis Cart!iagii:i haplibiiio niiiiisterium, imlicat Vidiue, inquit, vcl sanctimoniales iiensis IV, can. I:i qua: nd buptizandariim inulieniin ministerium eUgniiL,r, tam ad oflicimn iiislrucliv sinl , nt possint npto, sive aperlo ct sano scrnione docere imperit!:s cl rusticasmulieres, quo lcinpore baptizandn: sunt, qualiler ct baptizalori respondeant, et (icceplo bapiisinatev'iv(int. Piiuperum etiam ct carcere vinctoruiii ciiram hahcsliiiiani

novfl. G,

:

D

banl, el (ilcraqiie alia pielatis oflicia eis eommendaIlliid autem diaconissaruni oflicium lioJie in Eccle^ia suhlatuni est. izoizou J 0!im ab inipp. dahantur Ecclesiis id posccnlihus £"z3izo( , sive di?/'ensorcs, qui iaici crant ; qiioiUiii ofliciiim erat viin oiniicm ac tuiiiultuni ah ccclesia et paslorihns arcere, el opcram dare ncqiiid in ccclcsia per viiii aut sordes lieret : nov. oti. Codex Ab iinpp. visuin c:inoniiin Ecclesix .^fricaiux! can. 75 est po.itulanduin, propter affliciionem panperum, q;;orum molcsliis sine inlcrmissione faliinnlnr ecclcsiiV, lU dcfciisores eis adrcrsus potcntias divilum, cum epiSioporum provisionc dclcgcntur. Ilic canon 2(l(j , el (|ui pro.ximc seqnitiir 207, cxs(-JMlincodice Tilii, et apud Bal^aiiioiieiiiclZoiianuii. i' roi; ^f f'ao(zot,- In BarJiarico, liiic esl solo Barliantur.
:
1

sigothoriim lih. I, t. 1 Vl tam Gotlio Romanam, quuni Romano Gotliam matrimonio iiceat sociare ; el lib. x, til. 2, sorles Gotliica; et Romanw ; et in confessionee|iiscoiioriim , presbyterorimi et primorum gentisGoihic;c, qii.i; iiiter acla cimcilii Tolctaiii 111 exslat (Jnicunqueiibcllum deleslabil m, duodccimo anno Lcobigildi rcgis n nobis ediliim, in quo conlinelur Itomanorum ad .Arianorum iKvresim Iraductio, pro vero liac:ip. 15 buerit analliema sit ; et con;-. Tolet. ix Cunctis ecclcsiarum libcriis inlcrdicilur, judicio generaii, ne deinceps causa connubii ant Romanis inyenuis copulenlur , aut Gollus. Uis eiiim locis Roiiuinorur.t appcllatione velercs incoLc Ilispanix sigiiilic;inlur^ qiii anteGothoruminllispaiiiani irruplionem imperio Koniano parebaiU. Sic apud Vic torein llticensen* vetercs Afric;c iiilih. 1 de Persecutione Vandalica, Romani appcllanlur. SiccoI;e a Vandalis devicti etGalli quiKomano imperio parebanl ante advcnluii».
: :

,

,

:

,

Kraiicorum, Biirsiin.lioiium, alioruiiiqiie Barharorunr,
(iund in lcgibus Salicis observare licel, lit. 15 : Si/ liomanus liomo Francuin spoliaveril, clc. ; el in praif:it;oiie Goiidohalili regis ad leges Burgiiiidinnuiii Burgundiones e! Romani civitatum aiit pagorum comiNe qiiis Dritiinnuw (cs; ct coucil. Tnioii. 11, cap. mit Romiiniim in Arinorico , sinc metropoitlaui, ut.C comprovincidiiuin lulunlalc vcl lilleris, ejiist'op':nt ofdinnre pnrsi.nu.t.
-.-

:

fcarorum

:

sic accipiliir in

CoJicc canocum Ecclcsi;c

,

, ,

,

IK

l)ION\SrUS EXIGUUS.

156

CODEX
CASOMM ECClESIASTKORll
DIOIVIYSII IXIGUI

slve

CODEX
EX TOMO

CAI^OIVUM VETUS ECCLESLE ROMANtE.
II

CON ILIORUM GALLIS^ JACOBI SIRMONDI
rrgi, (tmi liomce cssel, nb atino Chris'i, ul conjeclura est, 787.

Socict. JcnU prcsbjlcri. pa:. 117.
T)e

Co'lice

Cnnonnm qni Carolo Maqno
est,

Hadriano papa obladts

Edila csl siipcii

iribiis

aiinis

tomo VI
•canorimi
T.arolo

Anliqii;c Lecliours, ileiiide Colonioe

primum IngoUiadii tomo lll
el .\fii-

\

tri

Exempliim,

qiio

devola

fideit

victoria gaudel

<^ ClirisSo juvante, ac bealo clavigcro lclro,

Coiiciliorum, Ej)ilome
,

canonum OiioMlalium
,

cum

liliilo

liui liaiic

ab

Ila.lriaiio

papa

^ Ciinclds adversas gcnles regaiibus aubdil ptantis. R En radix beala inst.:r conCulil prole.
c~

Magno

regi,

cum

Uoiua; essel, ad iisiim Oceiilicat.

Lwtn Dcum

colere

,

legem semper amare divinam,
fidein
,

ilenlalium Ecclesiarum oblalani sig

Aiqui Ca,

r"

Laudabilem scrvare

sanclamgue defenden
riinm
Iriumphis

Tolo coiistal oblatam
«trani

fiiisse

non epitomen

seii

in;e-

colleclion m, lum canonum ex

quilius

cpilome
poM-

^

Faulorem prorsus

liabens janitorcm in

illa d>'iiiceps coiillala csl,

tim (lccrelorum

eli iin

cceli.

lilicuMi,

a Siricio a

I

Gregoriiiin jiiiiiorem. Ooniq-.ic
qiii

illum ipsum Carolo ilaliim esse libnin,

Codex

'iioium; quiqiic Moguntia!

C.vxoxuM a Nicolao papa dicitur 519, cap. Si /lomnprimum e.xcususanno loio,
inscriplus cst,
lloc

— Ipsius [reta virlule victrice persislii semper. f Lumen sequens doclrina: (idci apostolica; sedis, — In hanc sanctamsedem magnus rex Carolus splendel.
~
Umnibus per eum
i>i

dilala bonis triu-npliat uHijue,

in ctlilione postea ParisiiMisi

Codex

Caiionum

rclus Ecclcsia' rwniana-.
I

cniin tlecla-

^ CcBleste scmper his hubere meruit regnum. > Arma sumens divina genles calcavil niperbas.
1!

ranl plurima quic
-collcclionis hiijus

l)il)liollieiis
:

GalliiC

visimlur,

cxemplaria

quorum

in froiite, vc-

_ —

hcddidil prisca dona hcclcsia;

,

,.

,.

.

,

^

,

.

maln

sua'

am

olilali

niuneris dc.licalio pra^fixa esl, Ha.lriani ad
qi!;c

c
'"'

Urbesqne magnns, fincs simul

cl castra diversa.

Caroliim epislola,
litlrris
luiivc

primis
,

siiiguloruiii

vcrsuiim
filio

Langobardam ac EriUum
Ovans

virlule divina proslravit

tiluliim rcddil

Domimi

exci;i.l.

genlem.

Cap.ilo regi ll.v[>m.\NCS p.^pa. Epistola aulcm ipsa sic
Jiabot,
s.iiiio

lum

in aliis passini, ul dixi,

Inm

in vcUisiis-

S. Gcrmaiii codice, Caroli ipsiiis Magiii

tempo-

Eibiis, aiiiio regni rjus 57, id est Clirisii 80o.

"EnSTOLA UADRIANI

PAP.-E

C 2 > ^ Z C ~ ~
C —

amplectiliir ftdem, qitam suscepil ab avis.
in tolo riilital

ilagna prosapia hcec

miuilo

:

Atlus, nobilis, nitens, rcgil dii-ersa regna.

Gaudcns

cclcr

ad limina

venil apnsloloriim sospcs,
cclebraliir
c'j

Nimis laudibus hymnisqiie pnpulo
Obnixe pro

AD CAROLCM M.VCXIM RECEM,

omni.

Qux

in aiiiiquis

excniplarihus ejus Codici
pr.Tpoiiitur.

Canonum

se

summiun orare

anlistitem poscil,

fied.mi sibi noxas n jiivenlule comniissas. Exiilus sii/fragiis almis spondeh.il lingun

C Divina (iiigcns doclrina sccptra pra^cctlil rcgni C Orifjio rcgum felix, scmjter genUiira beata, — Motcm perspicimits tegis graliam laudis hubcre — luslo gigniliir rcge Ecctes':ce atnia' defensor,
-^

nwgislm
Roman/r,

O Gcnium
— >
Ilabilem

servare snncla: Ecclesia' in <rvo

!us,ilins atmi ['etri sui protecloris tucri
iil

siiper rionnns in ejus confessione libarit

!Vnnquam

cnint vinci polcsl disciplina cwlcxtis,

Ad!iax Iladrianus prasul Chriili prwdixit /liiiwphos,

C Olimjam

sumcns patcini trhimpliam rcgid

157

CODtX CAXONUM KCCLKSIA.iTICORUM.
Dcxlern
prote<ji diii diviiiu

i5<!

o ~ — > ^ <

Pelro CDmitniiW

Pdii/oi/Ht'.
te

\

llacleiiiis llatlriaiii opislola, ul

ex corniplis exoiiileiiipiis

liomplixiiiii viitoruc donantes, alipiii

pro

dimi-

plariljus oKci potuii. t)iio^l

vero aJ

altiiiel,

cantea,

cuni Caruliis ler
ril,

iii

Uibcm
iilii

lladriano superstilc veiio

IHivsus

cum

tuis victor maiiebis,

ncmpe per

ipsoi

anno niinirum 771,
al)

ciiin

Papiain obsidcrel, anno
ltali;e,

Adilum

peliuil urbis

Paptv

1,'iugredi viclorcm.

ileruin 781, cuin ejus
Anuil.iniiC reges
iiique 787,
luiii

Pivinus

LuJovicuj

Scfa

perlidi rcijis calcubis Ihsidcrii colla,

lladriaiio iiiuiicti sunt, aiiiio dc-

Vircs ejiis proslcniens menjcs baralro pro{iindi. Seplus Langubardorum reijno, muniis reddes luum v>
•c PoUicita sacra

cum

iiide

Capuain

(luoiiuc,

ac Beneven:

advcrsus GriinoaUlum ducem profcctus cst

iios,

doua
tibi

clavigcri aula; Pelri,

\

tainetsi rcs iiicerla esl,

codicem lladriani ad postrc-

> >

Amptius donans

victorium, simulqiie
liiis liic,

honorem

"0 fcr sivclu rcguare citm
/1

in [uturoque soboli.

mani quod

potiiis profectioncra
aliis

placuit ad

refercndum duxiinus, quam primam, cui nmlta, qu:e in ejus
vi.v

tegc

nunquiim disccde,

liccc

observans slaluta.

epistola icguiitur, conveuirc

possint.

LECTORl.
Codiccm seu Collcctionem canoniim
eruditissimi viri
i\ic.

ecclesiastico-

B

lllud

tamen liquido constat, concilio Chalcedonense
1,

riim Uionysii Exigui, cujus index taiiium ex coJ. nis.

antiquiorem fuisse, in cujus actione
ipsa ante

II et 15,

cx

Fabri an. 1G09 prinium editus

jam

facta

collectione, comniuiii niajoruin
i

est, iiilegrum niiiic tibi

daniuscx alioveteri cod.

nis.

aucloriiale
85, 84,

probata, quinque canones,
et 96, qui

videlicet,

bibliothecx

cl.

v. Clirisiopliori Juslelli,

Laline exslani, juris canonici

omnium qure aniiquissiiuum monufonle haustuin esse
ha;c
collectio

93

4 Nicsni,

et 4, 5, 16 et 17

An-

liocheiii concilii

esse reperiuntur, lectos ac citaloa

mentum
neniini

:

quod quideiu ab

lioc

fuisse conipertuni est.

Qui quidem canoncs, codem

dubiuin esl. Coniiiiet autem
fere conciliorum

ordine, atque continuata, nec interrupta nuineroruxn
serie

cosdcm
cdiiiis;

canones quos Graecus Ec-

clesiae universa;

Codex,ab eodem Jnstello anno 1610 canoiies prwterea qui dicuntur Apostolorum

cani), exstant in Codice

(quam veteres consequeiitiam regularem voGraeco canonum Ecclesiaj
Dionysii

universoe, et in hac Latina

Exigui colle-

quinquaginla, Sardicensis etiam 21, et Africanarum,
sive Carlhagiiieiisiiim
plectitur.

clione.

Sed

et

anle Ephesinum concilium, Gia;cam

synoJorum
in

capitula 158 coni-

illam collectionem factam fuisse, ex epistola a Dio-

Hujus non obscure nieminilHincmarus Rheopusc. 55 capilul. adver45,

nysio ipso huic codici pra;fixa
delicet

mensis arcliiepiscopus
sus

planum est qua vicanones a Nicicno ca^terisque consequentibus
,
:

llincinarum
:

Laudunensem episcopum, cap.
sunt
illi,

Q

conciliis, qua; ante illuJ vel

postmoJum

facta suiit,

his verbis tedes, et

Qiii

iiiquit,

qiios

ct aposlolica

usque ad concilium Constaiitinopolitanum iioecume-

omnes episcopi per uiiiversum orbem, et omnis
,

nicum, sub ipso ordine nuraerorum,
capitulo usque ad centesimum

id est a priino

Ecclesia catioUca canones appcllanl
concilio,

quique a Nicceno
,

sexagesimum quintum,

quod primum

in

noslris codicibus

quos ab

enuraerat. Quinara aulem sint
cile est

apostolica sede majores noslri acceperunl sequendos, per ordiiiem usque ad Africamtm concilium, pro cano-

illi 165 canones, faex coiiciliorum ordine et canonuni consequenlia, qnibus constabat antiquus ille codex.cuivis

nibus recipiendis, venerandis
Is

el
,

observandis, relinent?

dignoscere. Nani 20 canones concilii Nicseni, 2i Ancyrani,

vero esl Dionysius Exiguiis

qui

,

omissa profana

U

annorum nuineraiione per

olynipiades, vcl consules,

liocbeiii,

Neoeoesariensis, 20 Gangrensis, 25 An39 Laodiceni, 5 Constantinopolitani hi,
:

vel indiclioncs, priinus ab Incainatioue Chrisli

lem-

iiiquam, collecii nunicri centum et sexaginia quin-

pora pra;:iotare ca>pil, et cyclum paschalem 95 an-

que

efliciunl.

Ex quibus etiam cognoscimus

veteres

norum

descripsit,

sub consulatu, non Fl. Mavorlii,

in dinuraerandis

conciliorum canonibus non eadem

nt scribit Marianus Scoius in Chronico ann. 527, seJ
Fl. Philoxeni et Anicii Probi

ratione usos fuisse.

Nam

ex verbis

concilii

Chalce-

junioris indictione

5,

donensis eolligitur canones supra citatos

1, 4, 5,

10

hoc

est

anno

Cliristi

323, ut ipse Dionysius testatur

n

et 17 concilii Aniiocheni, in veteri

Grxco codice, 80,
diffe-

in epistola paschali prinia

aJ Petronium episcopum,
nis.

85, 81, 93 et 96 fuisse, qui in Latino Dionysii Exigui
79, Sl,

nuper a doctissimo Pelavio ex cod.
ta
:

primuin ediest

85,

t;6

et

97 esse reperiuntur. Sed hxx

in

qua etiam ex sacris canonibus, hoc

ex ipso

rentia ex eo uata
iii

videturquodAncyranum
quindecim
in

conciliuiii

sua interpretatioiie, cilat

Canonum quem nunc edlmiis, atque ex canonem 79, qni priiiius Antiocbeni concilii esse reperitur. Ex quibus confirvcleri Codice
et

Gra;co codice viginti quinque canonihus coiistat,
:

el Neoca;sarieiise

Lalinavero Dionysii
:

eolleclione quatuordecim et viginli quatuor tantum

inatur ordo

numerus canonura
ex Griccis

in

illo

servatus,

canonesque quarlus

et

quintus

Ancyrani

concilii,

alque ex

iis

colligi potest

canones hosce ecclesiastiexeraplaribus Dionysium
illius aiitiqua;

item tertius decimus et quarlus decimus Neocjosariensis, pro unico habentur,

eos jam ante
iranstulisse.

ut ex utr4iisque codicis

Quis autem fuerit Gra;cs

collatione facile est observare.

Subjunximus
Justelli

et

ex

collectionis

canonum

auclor,

qus

a Nic;eno usque ad

codice

nis.

perantiquo ejusdem

epistolam

Consianlinopolitanum concilium protenditur, cujus
translalionem
suscepib
pse Dionysius,

synodicam sancti
pti,

Cyrilli et concilii diocceseos .fEgy-

ignoratur.

Alexandriac congregati aiino 430

cum

duodecira

Patroi

LXVII.

:

)39

DIONYSllS EXIGUUS."

UO
,

analhematismis contra Nesiorium, ex Lalina Dionysii

A Ty

£0).«6sffT«TM

xKt BtofdieeTurtf
rj

o-uV/EtTOufyw Ne-

Exigui inlcrpretalione, cui eDislolam ad Pe-

ciopia Kuf t^i'>j, x«t
SoSta TTJf
lllius

a\jvsXQciiJa« irOvoSof ev 'A.M^oaSlOtXliffeCOf

irum quemdam episcopum ipse pncDxit.
epislola synodica ab Isidoro, et aliis

Qux quidem qui eum secuti
contra ora-

AtyUTTTtKXnS'

£V

KUp';)

-/xiptlV.

etiam meminit Liberatus archidiaconus Carihalib.

sunl Latinis conciliorura collecloribus,

ghiensis in Breviario,
storio

iv.

Cyrilliis,
i;i

inquil,

Neet est

nium codd. velerum Groecorura
tribuilur Ephesinoconcilio
iii

et

Latinorum fidem,
conslat, Anicio
el

synodicam direxit epistolam,

tjna et

duodecim
;

cecumenico, quod anno
esse

capitula contra ejus

degma

dictavit et inseruit
,

demum

sequenli

celebratum

principium
et

: i

Dicente Domino
plus qiiam

Qui amat putrem suum
est

Basso el Antioclio coss. Haec vero exstat Grscce
et concilii Constantinopolilani
(i

matrem suam

me, non

medignns.t

Latine, sed alia versione, inter acla concilii Ephesini
act.
1 ,

Cum licec
siasticaj

ad memoriam

aiitiquilatis canonica; et cccle-

v oecumenici,

conservandam pertineant, operam nosiram,

collat.

edit.

Rom.

el Colon.,

cum

hac epigraphe.

leclor, boni consule el beneflcio nostro fruere.

TESTIMONIA ALIQUOT
DI5

DIONTSIO EXIGUO, EJUSQU& LATINA CANONUM ECCLESIASTICORUM INTERPBETITIONE.
Cenerat etiam B annus Dioctetiani 248, post consulalum Lampadii et
Orestis.

Cassiodorus, cap. 23 Divin. Lect.

:

hodieque catlwlica Ecclesia viros illustres probabilium

dogmatum decote
ribus
ribus
et

(ulgentcs

:

[uit

enim nostris tempo-

Joan. Trithemius,
nysius abbas

lib.

de Script. ecclesiast.

:

Dio-

Lionysius monachus, Scytlia natione, sed
in

moDoun-

omnino Romanus,

utraque lingua valde do-

genio
ris

et

Romanus, cognomento Exiguus, vir inscienlia magnus atque clarissimus, in ScripluGrceco et Latino eloquio cla-

clissimus, reddens actionibus suis

quam

in libris

sanctis eruditus, et in disciptina scecutarium titlenobiliter doctus,

mini legerat oequitatem; qui Scripturas divinas tanta
curioiitute

rarum

discusserat

atque
(uisset

intellexerat

,

ut

rus, computisla el catculator
psit

temporum egregius,

scri-

decunque interrogatus
petens
illo

paratum haberet comresponsiim.
,

Latino sermone nonnulla opuscuta.

De

qiiibus ego

sine

aliqua

dilatione

Fuit

in

tantum reperi subjecla : Annorum 552
lcm

C'yc/u»i pascha-

cum

sapientia

ctrina
ut

hiimilitas,

magna simplicitas cum [acundia loquendi

cum doparcitas

magnum

;

transtutit

de Crwco

in

Latinum Vilam

sancti

Pacomii abbatis, librum quoque Cregorii Emis-

in nullo se vel

eitremis (aniulis ante(erret,

cum
Qui

seni de Conditione hominis, et scripta Proterii Atexnn-

dignus essct regum sine dubitatione colloquiis.
petitus a

drini episcopi

ad Lconem papam,

et

quccdam

atia.

Ine!c.

Stephano episcopo Salonitano, ex Cra:cis
canones ecctesiaslicos, moribus
suis, ut

choavit aulem

Cyctum suum anno Domini S3I,

exemplaribtis

Q

Ctaruit sub Justiniano

magno anno

540.

eral ptauus atque disertus, magna; eloqnentia: Ince composuit, quos hodie usu ceteberrimo Eiclesia

Ex

Annal. ecclesiast. Csesaris Baronii cardinalis

Romana

an. 325,

num. 123

:

Si fidclilas atque perilia in trans-

compleclitur. IIos etiam oportet vos assidue tegere, ne

[erendo, et sinceritas in edendo

quam maxima
itlo,

requi-

videamini tam salutares ecclesiaslicas regutas culpabililer

ratur, nulta exqiiiri potcst editio exactior atqne fidetior

ignorare. Atia quoque multa ex Grceco translulit
utitiiati

quum qum

elaborala est a

magno

sed cognoin

in

Lalinum, quce

possunt Ecclesiw convenire.
:

mento Exiguo Dionysio, cujus eximiam
lingua peritiam,
et

utraque

Beda, De lempor. Rat. cap. 45
circuti cursu

Primi decennatis
,

morum

egregiam probitatcm Cus-

temporum ordo prafigitur
vcneraiilis

qiiem Gra:ci
:

siodorus dignis laudibus mirifice prwdicat.

Uob.
an. 525
ribus
urbis,
el

Bellariiiinus cariliiialis,
:

catcutatores a Dioctcliani principis unnis observavere

de Script. ecclesiast.

ted

Dioiiysiiis

ahbas

Romanw
et

Diomjsius Exiguus, natione Scyllia, sed mo-

ulriusque lingua:, Grceca: videlicet
biti

Lalina, non ignosed

Romanus, quemadmodum cognomenlo Exiguus,
doctrina et sanctitcle inaximus,
regis
scripsit
vixit

prwdilus scientia,
sicut ipse

piiscliates scribens circutos,

no-

tempore
:

luil cis,

teslatur,

memorium

Theodorici
inipii

Itatiw,

ct

persecu-

succeisorum ejus

nam
pro-

toris innectere,

sed ..._^.- -...j _.. magis etegil ab Incarnalione
Cliristi

Do '^

anno 527
.^^^^
'

Cyctum paschatem,
.

et oniissa

mini noslri Jcsu

tempora prwnotare; quatenus

nunurutione annorum ab imperio Dioctetimii im,

..

pii

ixordium

spei nostrai nolius nobis exisleret.
iib.

perseculons, numerare cccptt ub Incarnatione

,

Do-

mini JesH Chrisli. Scripsit praHerea Cotlcctionem sa-

IJem, in Chronico seu
inundi 4480
cipiens ab
:

De

sex xt:itibus, an.
scribit circutos in-

crorum

Dionysius paschales

cunonum, ex conciliis Ecctesice calholicce : qucm postea imitati siint Martinus Bracarensis el
Cresconius.

anno dominiccB Incarnationis 532,

qui est

CODICIS CANONUAI ECCLESIASTICORDM DIONYSH EXIGUI

PR^FATIO.
Domino venerando mihi
Oionysius Exiguus
in

Patri Stephano episcopo

Quamvis charissimus

frater

noster

Laurentius,

Doinino salutem.

assidua et familiari cohortalione parvitatem aoslram

, :

(41
r<'t;iil:i«

CORKX C.VNONUM
ecclosiasiic.is ile

ECCI.ESI.VSTiCOKU.M

Ht
consensum non
pradiiierc faci'
sanclil;i-

Cncco

iniiisrorre pcpiileril,

\

qiiibiis i|uia

pliirimi

cuiifusioiie ereilo priscac liaiislalioiiis olVensii.s, niliilouiiiiiis

lcin, lioc ipsiim

vestnim noluiniiis ignoraie
ipi:cil;iiii

taineii

iiigestiiiii

libiiiein

tni:

be.ititiiJiiiis

tein

,

qu:inivis postoa

constitnta poiilincuin

coiisuleratioiiesusce|ii,ciiiClir:sliis oiiiiiipotciisDciis,
suliia populis pietale prospicicns,
siiinini sacerdotii

ex ipsis canoiiibus assumpla csse vidcantiir. Dciiidc
regulas iNicxna; synodi,
el

dciiiccps
,

oninium conci-

coutulil

(ligiiit.ilein.

Ut

iiiter pliiriin;i

virtulis

orna-

lionim, sive
facla sunt,

qiia;

aiilc

eam

sivc qii.T

postmodnm

uientii, quiliiis Kcclc.^iain

Doniiii

muruni sanctilalc
pontificalibus
,

usquc ad synoduin ceniiim qniiiqnaginta

conilccoras,

eliaui sacralissima

jiira,

pontificum, qui apud Coiislaiilinoiiolini conveiieiuiit,

pcr Dei gratia.n (ligcsla coiivculilms
conscrvaiis,
tnoikTcris
:

iiilcinerala

sub ordiiie nuiiicrorum,

pcrfcclo

reginiinc

cleruin

plebcmquc

id esl a priiiio c pilc usquc ad centcsiinnm sexagcsimum quintiim, sicul liabclur

niillaicnus noslri s;cculi inore contcntus,

in Grccca auctoiilate, digcssimus.

Tum

sancli Clialliis

quo pronius ilesideranius rccta nossc quam faceie
sed
(livino juiictus auxilio, qii;c licri
iit

ccdonensis concilii decrcta subdciites,
ruin
lcrea

iii

Gr.ccopra.'-

piiccipis anlc

canonum
iiotiiia!

liiiem cssc doclaraiiius.

Ne qnid

perlicias,

cfficacissimo lidelibiis prosis e.\cinplo.

vestr» crcdar vcllc subiraberc, staiula
concilii

Magna

esl siqnidem jubentis auctoritas,

eadeni pri-

quoque Sardicensis

alque Africani

,

qux La-

miius jussa conipleiitis,
siasiici ordiiiis disciplina

quateiius inconvulsa Eccloinviulabilis

H

linc sunt edila,

suis a nobis

numcris cernuiitur esse

permanons ad

dislincla. Universaruni vero dennilioiium tiiulos post
liaiic

capes.senduiii

peienne pncmiuin Cbristianis omiiibus
;

pia;fatioiieni

strictius

ordinaiiles,

ca

qii;e

iii

pr;estat acccssuni

per

quem

sancti pr;esules paler-

singulis sparsini

sunl proinulgata conciliis, sub uiio
rei

nis mnniaiitur regulis, el obedienies populi spiriliiaiibus inibuantur exemplis.
iies qiii

aspcctu locavlmus, ut ad inqnisitionem cujusquc

In principio itaque cano-

compendium aliquod

aliulissc

vidcamur.

dicunturApostolorum dcGrxco iranstulimus

REGULiE ECGLESIASTICE SANGTORUM APOSTOLORU.M,
PROLATjE PER CLEMENTEM ECCIESia KOMAN^E PONTIFICEM.
De ordinatione
I.

episcopi.
tribtis

Ct sacerdoles]
episcopis ordiVII.

et

Episcopus a duobus aut

ministri atlaris abstineant.

swculniibus cuiit aut diaconiis ne;

netur.

Episcopu;, aut presbyter,
soccularcs

De
II.

oidinatione pirsbtjteri,

cl

diaconi, et aelerorum.

r

quaquain

curas

assuniant

sin

aliter,

d(;jicianlur.

Presbyter ab uno episcopo ordiueiur, et diaci)-

Quo tempore
nus, et reliqui clerici.
Niliil aliud in sacrificio, prceter

rasclui cckbrclnr.

quod Domiiius

VIII. Si quis episcopus, aut presbytcr, aut diacostatuil,

offerendum.
III.

nus sanctum Pasclix diem ante vernale xquinoctiuia

Si qiiis episGopus, aut prcsbylcr, prajler ordialia

cum
Quod

Juda;is cclebravcril, abjiciatur.
miiiistri

nationem Domini,
super altare
:

qua;dam

in

sacriiicio offerat

uliaris

,

oblatione

celebrata,

dcbeant

id est aut inel,

aiit lac,

aut pro vino

cominunicare.
IX. Si quis episcopus, aut presbyter, aut diaconus,
vel quilibel ex sacerdotali catalogo, facta oblatione,

siceram, el confecta qusedam, aut volatilia, aut aninialia

aliqna,

aut legumina

:

contra constilulionem

Doniini faciens, congruo tempore deponatur.

non communicaverit
be-

:

aut causain dicat, ui,
;

si

raliodi-

Quoe species ad altnre non ad sacriftcium, sed ad
iiediclionem simplicein debeant exhiberi.

nabilis fueril,
xeril,

veniam consequatur
privetur,

aut

si

non

communione

lanqnam qui popuio
de eo

IV. OlTerri

non

liceat aliquid ad altare pra;ter
;

no'

causa la;sionis exstiterit,

dans suspicioiicm

vas spicas et uvas

ei

olenm ad luminaria,
:

et iby-

qui sacrilicavit, quod recte non obluleiit.

miania, id est iiiceiisum
bratur oblalio.

lenipore quo sancta ceie-

Quod

fideles laici,

ingredientes ecclesiam, cure debeant.

communi-

Quod

ea qna; in

ecclesiis

offcrri

non possunt, ad do-

X. Oranes fideles qui ingrediuntur ecclesiara, et
Scripturas audientes, non autcra perseveiant
tione,
in

mus sacerdolum

a fidolibus deferantur.

ora-

V. Reliqna poiiia omnia ad doraum primitia; epi-

nec sanctam communionera percipiunt, velut

scopo et presbyleris diriganlur,
altari.

nec offerantur

in

inquietudines Ecclesia; commoventes, convenit

com-

Cerlum

est

autein qiiod episcojiis et presby-

munione

privari.
sil

teris dividant, et diaconis, ct reliquis clericis.

Quod cum excommunicalis non
XI. Si quis

oranduin.
in

Ut episcopus, aut presbyler uxorem suam, quatn debct caste regere, non relinqual.
VI.

cum excommunicalo
clericis

,

saltcm

domo

Episcopus, aut picsbyler uxorem propriam
religioiiis

siraul oraverit, iste

coramunione privelur.

nequaquam sub oblentu
dejiciaiur.

abjiciat

:

si

vero

Quod cum damnalis
XII. Si quis cura

non

sit

orandum.
cls-<

rejecerit, excoraraunicctur, sed et si perseveiaverit,

damnaio

clerico, veluli cura

rico, simul oraverit, ist«

damnetur.

;

»3
epislotas.

DIONVSIUS EXIGUUS.

' '**

com»iendiititias susciimtur Vt mdlus fidelmm praUer

A

Vl

is

qui se eunucliizavit, clericus

non

fial.

XXII. Si quisahscidit semetipsum, id

est, si quis

coramunione XIH. Si quis clericus, aut laicus a aliam properel civisuspensus, seu comraunicaDS ad
coramendalilias litieras, laiem, et suscipialur praeter coramunione qui susceperunt, et qui susceptus ei proteletur ipsa corprivenlur. Excoramunicato vero sii. et Ecclesiam Dei reptio, tanquara qui mentitus
fceduxerit.

amputavit

sihi virilia,

non

fiat

clericus,

quia suus

homicida

esl, et

Dei conditionis inimicus.
se eunuchizavit
,

Vt clericus qui

abjiciatur a tlero.

XXIII. Si quis, cura clericus fuerit, ahsciderit semetipsum, omnino damnetur, quia suus est horaicida.
laieus qui se eumichizavil, tribus annis nione privetur.

Vl

commutri-

XIV.

pervadatur. Vt ab episcopis parochia minime proEpiscopo non licere alienara parochiara,
,

XXIV. Laicus semetipsura abscindens, annis
bus comraunione privelur, quia sua;
exstilit.
vitie

pria relicta, pervadere

licet cogalur a plurimis.

insidiator

causa compellat, tanquam Nisi forte eura rationabilis ibidem conslilulis plus lucri conferre, et
qui possit

Quod

profecto prospicere. Et in causa religionis aliquid perientet, sed muliorura episcolioc non a semetipso perficiat. porum judicio, et maxima supplicatione

crimiiiibus

episcopus, aut preshijter, aut diaconus, si pro dumnuti (iierint , miiiime communione
EpiscopTJS, aut presbyter, aut diaconus, qui

priventur.

B

XXV.

in fornicatione,

aut perjurio,

aut furio captus est,

Vt

clerici

proprias Ecclesias non relinquant.
,

deponatur

XV. Si quis presbyter aut diaconus, aut propriara parode numero clericorum, relinquens el omnino deraigrans, chiam pergat ad alienam
,
:

quilibet

non tamen coramunione privetur. Dicii enim Scriptura Non vindicabit Dominus bis in id: :

ipsura.
Siiniliter et reliqui ministri Ecclesia;.

parochia pnetcr episcopi sui conscientiara, in aliena commoretur, bunc ulterius rainislrare non patimur
prsecipue
rit,

XXVI.

Similiier et reliqui clerici hnic conditioni

subjaceant.

in

contempsesi, vocatus ab episcopo, redire sua inquietudine perseverans. Verumlanien
laicus ibi

Qui

clerici

debeant conjugibus copularu
qui ad clerum provecU

XXVII. Innuptis autera,
sunt, pnecipimus
:

lanquam

communicet.

ut

si

voluerint, uxores accipianl

Vl episcopus qui

clericos allerius susceperil,

commu-

:ed lectores,

cantoresque lanturaraodo.

nione privetur.

constiterit, si contra eos decretara

XVI. Episcopus vero, apud quem raemoratos esse cessalionem pro
reputans
,

Quod

episcopus, presbyter et diaconus, peccantcs fide' les verberare iion dcbeiint.

nihilo
rit
:

lanquam

clericos

forte suscepe-

C

XXVIII. Episcopum, aul presbylerum, aut diaconum, perculientein fideles delinqiienles, aui infidcles
^nique agentes,
dejici

velut magisler inquietudinis, comraunione pri-

el

per hujusmodi volentes timeri,

vetur.

ab

officio

suo prcccipimus, quia nusquam nos
,

Quod bigami non admittanlur ad clerum. XVII. Si quis post baplisma secundis fuerit nuptiis
copulalus, aut concubinani habuerii,

hoc Doraiaus docuit. Econtrario vero ipse

cum

percuteretur, non reperculiebat; cura nialediceretur,

non potesl esse

episcopus, non presbyter, aut diaconus, aut prorsus ex numero eorum qui ministerio sacro deserviunt.

nou remaledicebat
balur.

;

cum

paleretur, non

comminacriminibui

Quod

officium

prislinuin

damnali

pro

Quod

xs

viduam , vel ejectam, aui meretncem acceperit, non admittatur ad clerum.
qui

usurpure non dcbcaiit.

XXIX.

Si quis episcopus, aut presbyler, aut dia-

XVIII. Si quis viduam, el ejeclam

acceperit,

aut

conus depositus jusie super certis criminibus, ausus
fuerit altrectare

raeretricem, aut ancillam, vel aliquam

de his quae

minislerium

dudum

sibi

commis-

pubhcis speciaculis mancipanlur, non polest esse * episcopus, aul presbyler, aut diaconus, aut ex eo

sum. hic ab Ecclesia

peiiitus abscindatur.
ojficia

Qnod
I

non debeunt

ecclesiastica

pecuniis

numero

qui minislerio sacro deserviunl.
sorores

ohtineri.

Qui duas

habumt
iu

,

non

admittatur

ad

XXX.

Si quis episcopus,

aut presbyter, aut diaobiinuerit

clerum.

conus per pecunias

banc

dignitatem,

XIX. Qui dnas

conjugium sorores acceperil,

dejiciatur et ipse,ct ordinator ejus, et a comrauuiotie

vel liliara fratris, clericus esse

non

poterit.

Ctericum fideijussorem esse non posse.

modis omnibus abscindatur, sieut Simon Magus a
Petro.
abji-

XX.
ciatur.

Clericus

lideijussionibus

inseiviens

Vl Ecclesia saculari polentia miiiime pervadalur.

Quod

it

qui non sponte eunuchizali sunt, suscipiantur

XXXI.
geiitur

Si quis episcopus s;cculi poiestalibus usus
et segre-

ad clerum.
XXI. Eunuchus,
tsl, vel si in
vel' si

Ecclesiam per ipsos obtineat, dcponatur,

si

per insidias horainum faclus
virilia,

omnes

qui

ilii

conimunicanl.

persecutione ejus sunt amputata
et

De

presbijtcro

qui contra episcopum seorsum conventus

ita

natus est,

est

digaus

:

efficiatur epi-

congrcgare tenluverit.

^copus.
'

XXXII.
eoriim, ut in

Si quis presbyter,

contemnens episcopum

Legcndum

canone proecedenlr. Edit.

14»
tumii,

CODEX CANONUM F.CCI.ESIASTICORUM.
scorsum
cotlogeril,
ct

11(1

allare aliuil croxeril,
episeoiiiiui
ciuasi
iii

A

t'(

tuiilum

curam rerum ccclcsiustiiaivm
liubeal.

cpiscopiis

niliil liaboiis, (luoil repielieiiilal

eausa

pielalis

el

ju.ilili;u,

(lepoiiamr,

piiuei]ialus

XXXIX. Oinnium negotiorum
dispciisel,
tiiigerc,

ccclesiasticorum cu-

aiiialor exislerii, esleiiini lyraiiiuis;

clcaHcri deriei,
laici

raiu e|»iscopus habcat, et ea vclut

Deo

conleiiiplanio

quieuiique

lali

consciiliuiil, depoiiaulur,

vero

ncc

ei

liceal

ex his

aliqiiid

omiiino coiisuiit,

Begregeiiiur.

ILce

aiilcm posl

unam,

cl

seeundam,

aut parciitibus propriis, qu;c Dei
si

con-

el lerliam episeopi obiesiatioiieni lieri convenict.

donare. Quod

paupercs sunt, lanqnaiu pauperibus

Quod

ctcrici

damnati non debeant ab

aliis recipi.

SMbniinistret, nec eoruiu occasionc Ecclesia: ncgotia

depncdciitur.

XXXIII. Si quis presbyter,

aul diaeonus ab epi-

scopo suo scgregetur,
sed ab ipso, qui

liiiiic

noii lieere

ab

alio recipi,
forsitaii

De

cum

dignitate pontiftcis, et quod rerum sunriim liabcat potestatcm.
et diaconi pncter episcopuin
niliil

seiiuestraverat, nisi

obierit episcopus ipse,
scilur.

qui

eum

segrcgasse cogno-

XL. Presbylcri
agcrc pcrtentent.
siis cst,

Nam

Doniini populus ipsi coinmisest

Vt nullut cpiscoims,

prcsbijlcr, aut

diaconus sine com-

et pro

animabus coruni hic rcdditurus

meiiUaliliis suscipialur epislolis.

rationcm. Sint autem maiiifesta! rcs propri;c cpiscopi

B
XXXIV.
Nullus episcoporum peregrinorum
,

(si

tamen habet proprias),

et maiiifestx Dominica', ni

aut

potestatem habeat, dc propriis niorieus episcopus,
sicut voluerit, et quibus voluerit derelinqucre.

presbvterorum, aul diaconorum, sinecommendaliliis
suscipiatur epistolis, el

Ncc
uxo-

cum
ila

scripta dctulerint, dissi

sub occasione ecclesiasticarum rerum, qux episcopi
esse probantur, intercidant
;

cutiantur attentius, et
torcs pietatis

suseipiantur,

pricdica-

forlassis enini aut

exstiterini

minus, nec quce sunl ne-

rem

habct, aul

filios,

aut propinquos, aut servos. Et

cessaria subministrentur eis, et ad
iiiillalenus

communionera

justum est hoc apud

Dcum

ct homiiies, ut ncc

Ec-

admillantur, quia per subreptionem niulta

clcsia detriraentum patiatur, ignoratioiie
tilicis,

rerum pon-

proveuiunl.

nec episcopus, vel ejus propinqui sub obtcnlu

De primalu episcoporum.

Ecclesi» proscribantur, et in causas incidant, qui ad
euni pertinent, morsque ejus injuriis et niaUe fainye
subjaccat.

XXXV. Episcopos
venil, quis ie.ler cos

gentiuin singularum scirc con-

primus habeatur, quem velut
nihil

caput exisliiuent, et
seientiam gerant,
cliiai

amplius prseter ejus
sola singuli,

coii-

Quod

episcupus ecctesiaslicarum
tione

rerum pro dispcnsa-

quam

illa

qus paroali-

pauperum

liabeat polestalem.

piopriiB,
ille

et villis

qu* sub ea

sunt, eompclunt.

XLI. PrKcipimus ut

in

potestate sua episcopus

scd nec

pncter oniniura conscientiani faciat

C

EcclesiiB res habeat. Si eiiini aniniM

quid, sic eiiim unanimilas crit, et glorificabitur Deus

tiosx

illi

sunt credilse, mutto magis oportet

hominum prceum cuei

per Clirisluni

in Spiritu sanclo.

ram pecuniarum
gentibus orania

gerere, ita ut potestate ejus indi-

Quod non

ticeat

episcopum

in aliena provincia ctericos ordinare.

dispensentur

per

prcsbyteros

diaconos, et
strentur.

cum

timore, oranique sollicitudine
indiget
(si

niiiiit)

XXXVI. Episcopum non audere
quic
illi

extra terminos
villis

Ex hisautem qux

taracn indige

proprios ordiiiationes facere in civilatibus et
luillo

adsuasnecessitates, et ad peregrinoruin frairumusus
ipse percipiat, ut nihil eis possit

jure subject;c sunt

:

si

vero conviclus

omnino dcesse. Lex
de
altari

fueril

hoc

feeisse pr;cter

eorum conscientiara qui

cnim Dei

pra!Cipit, ut qui attari deserviunt,

civitales ipsas et villas

detinent, et ipse deponatur,

pascantur,

quia nec mites stipeudiis propriis coiitra

et qui ab itlo sunt ordinati.

hostes arraa sustulit.

De
XXXVII.
privetur,

Quod
oidinntis episcopis, nec recepiis.
Si quis episcopus nonsusceperit officiura,

episcopus, presbyter,

et diacoiius,

ateulor

el

ebiwsus esse non debeat.
XLII.
aleae

Episcopus, aut

presbyter

,

aut

diaconus

et curain populi sibi

communione quoadusque consentiat obedientiara com,

eommissam

hic

atque ebrieiati deserviens,

aut desiuat, aut

certe daranetur.
Simililer clerici et
laici, si

niodans

;

simititer aulera et presbyter et

diaconus.

permanserint in alea, com-

Si vero perrexcrit, necreceptus fuerit, iion pro sua
senteutia, sed pro malitia populi
:

munione privcnlur.
XLIII. Subdiaconus, aut lector, aut cantor, similia

ipse

quidem raacomrauiiione
faciens, aut desinai, aut
liler

neat episcopus
priventur, eo
fuerunt.

;

cterici

vero

civilatis

communione

privelur; siiui-

quod erudilores inobedientis populi non

etiam

laici.

Quod
Ul
bis in

anno concilia cetebrentur.

episcopus, presbyter, aut diuconus non debeant usuras accipere.
usii-

XXXVIII. Bis

in

anno episcoporum concitia cete-

XLIV. Episcopus, aut presbyter, aut diaconus
ras a debitoribus exigens,

brentur; ut inter se invicem dogmata pietatis explorent, et emcrgentes ecctesiasticas conlentiones anio-

aut desinat

,

aul cerle

dainnclur.

veant

:

scmel quidem quarta sepliniaiLa Pentecostes

;

Quod

iion

secundo vero 12 die niensis Hyperbcrelsei,

id est juxla

deheat episcopus, presbijlcr, aut diacomtt cuin licerelicis orare.
el

Romanos quarto

idus Octobris.

XLV. Episcopus, presbyter

diaomis, qui cura

,:

«47
lueretitis oraverit,

DlONYSirS EXIGUUS.
taniummodo commuiiioiie privevcro tanquam clericos liortatus eos fiieril

148
pri-

A

tur

:

si

Laicum pellenlem sutim conjugem communione vandum.

agere, vel orare, damnetur.

XLVIII. Si quis laicui uxorem propriam pellens
alteram, vel ab alio diuiissam duxerit, comniuiiione

Quod non debeant

hcerelicorum
bari.

baptis/nata

compro-

privclur.

Quod
XLIX.

!)i

nomine Trinitatis debeal baptizari.

XLVI. Episcopum, aut presbjterum hsereticorum
suscipientem baptisma damnari

Si quis episcopus, aul presbyier juxia
in

pnc-

prMcipimus

:

quaj
fideli

ceptum Uomini non baptizaverit
et Filii, et Spiritus sancli,

nomine

Palris,
iiiiiio

enimconventioChristi ad Belial? aut quse pars

sed

in

tribus sine

cum
Quod

inlideli?

principiis, aut in tribus Filiis, aut in tribus Paracletis,

abjicialur.

Kcclesioe baptismate baptizatus

denuo

bapti-

Quod non

zari

noH debeat,

et

non

ita baptizalus debeiit

ba-

debeat una mersio in baptismate, quasi morle Domini, provenire.
,

m

ptizari.

L. Si quis episcopus

aut presbyier

non trinam

eum, qui secunduin verilatem babuerit baplisma, denuo baptizaverit, aut pollutum ab impiis non baptizaverit, deponaiur, tanquam deridens crucem et morlem DoXLYII. Episcopus, aut presbyter,
si

innersionem unius mysierii celebret, sed semel mergal
in

baptismale, quod

d.^ri

videtur

iii

Doniini morie,

"

deponatur.

Non

eniin dixit nobis Dominus, In niorte

mea

baplizate, sed, Eunles docete

omnes

genles, baei Sjiiriius

miiii,

ncc sacerdotes a

falsis

sacerdotibus jure discer-

plizantes eos in
sancli.

nomine

Patris,

et Filii,

nens.

CANONES NICiENI CONCILU XX.
De
I.

ettnucliis, et qut seipsos

absciderunt.
est,

De
bus

his qui

ad eptscopatum

in

provinciis provehunlur.

Si quis a medicis per

languorem deseclus

IV.

Episcopum convenil maxiiiie qiiidcm ab omnisunt
in

aut a barbaris abscisus, hic in clero permaneat. Si
quis autem se sanus abscidit, huiic, et in clero con-

qiii

provincia episcopis ordinari. Si auiem aut propter instantem necessila-

hoc

difiicile fuerit,

stitutum abstineri convenict, et deinceps nullum de-

tem, aut propter itineris longitudinem, tribus tamen

bere lalium promoveri. Sicut auiem hoc claret, quod

omnimodis quoque

in

idipsum convenienlibus, et absentibus
decerneiilibus, et per scripla con>

de his qui banc rem affectant, vel audent, qua semetipsos abscidere dictum
bari,
sit
:

pari

modo
,

sic eos,
;

quos aut bar-

q

sentieniibus

tunc ordinaiio

celebretur.

Firmitas

aut domini castraverunt

inveniuntur aulem

autem eoruni qux gerunlur per unamquamqutt proviiiciam, metropolitano tribuatur episcopo.

alias dignissimi, tales

ad clerum suscipit regula. ad ctericatus

De

his, qui

ex

genlilibus, post baplisma,

ordinem promoventur.
II.

V. De bis qui

Quoniam

plura, aut per necessitatem, aut alias

seu ex laico

De excommunicalis. communione privantur, seu ex clero, ordine, ab episcopis per unamquamque
regularis obtiiieat
aliis
:

cogentibus bominibus, adversus ecclesiasticam facta

provinciam, sententia
abjiciuntur ab
aliis,

ut hi qui

sunt regulam, ut homines ex gentili vita nuper accedentes ad fidem, et inslruclos irevi tempore,

ab

non recipiantur. Requicongregalione

mox

ratur aulem, ne pusillanimilate, aut conlcnlione, vel
alio quolibet episcopi vitio videalur a

ad lavacrum
plizati sunt,

spiritale perducerent,

simulque ut ba-

etiam ad episcopatum, vel ad presbyte:

seclusus. Ut hoc ergo decenlius inquiratur, bene placuit,

rium promoverent
Jiquo
fieri.

optime placuit,

nihil tale

de re-

annis singulis, pcr unamquainque proviiiciam

Nam

et

tempore opus

e;t ei

qui catechi-

bis in

anno concilia celebrari

:

ul comniuniter

om-

y.atur,

et post

baptisma probalione quamplurima.
,

uibus simul episcopis provincia; congrcgalis,

discu-

Manilesta est enim apostolica Scriptura

quae dicit
in

tiantur hujusmodi qua;sliones. Et sic, qui suo pec-

Nou neophylum, ne
IPcidat, et

in

superbiam elatas

judicium

D

laqueum

diaboli. Si vero processu lemporis

aliquod delictum animoe circa personam reporiatur
hiijusmodi, et a duobus vel tribus tcslibus arguatur,

cavenmt evidenter episcopo, excoramunicali raiionausquequo, vel in biliter ab omnibus a;slimentiir communi, vel eidera episcopo placeai humaniorcm
:

pro talibus ferre sententiam. Coiicilia vcro celel)ren
tur, unum quidem ante Quadragesimam Pascha; ut omni dissensione sublata munus offeratur Deo purissimum secundum vero, circa lempus autumni.
: :

a clero
ccrit,
jii.se

talis abstineat. Si

quis autem prxter ha;c fe

-

quasi contra

magnum

concilium se efferens

de clericalus honore periclitabitur.

De
111.

subinlroductis mulieribus.

De
alicui

privilegiis

qum quibusdnm
ita

civitatibus

compctnut.

Iiilerdixit

per onmia magna synodus, non epi-

VI. Antiqua consuetudo servelur per .^gyptiim,

siiipo,

non
iii

prosl)ylcro,

non diacono, nec

om-

Libyani, et Pentapolim,

ut Alexandrinus episcopus

n

111),

qui

clero est, licere subintrodiiclam habere
nisi forle

Hiulierem

:

maircm, aut sororem, aul amieffu-

horum omnium habeat poiesiatera. Qiiia et urbis Roma; episcopo parilis mos est. Similiicr aulcm el
apud Autiochiam, ca;terasque
legia
proviiicias, suis privi-

tnm, vel eas

tanium personas qu3c suspiciones

servcuiUT Ecclesiis.

Illiul

autcm gcucraliiei

,

i

19
(;«l,

COULX CANONUM ECCLESI.VSTICOKIjM.
qiioil si i|iiis

i;x)

claniiM

pixler

seiileiiliain iiielro-

A

bus aulem

aiiiiis

siiie

oblalione populo in oraliono

pulilaiii riieril racliis episco|iiis, liiiiic iiiagiia syiiudiis
(ieruiivit episcupuiii

communicent.
/>(. Iiis

essc iion oporlere.

Siii

autcin

qiii

abrcnitntiiwerunt,

el

iterum ad taiculum

cuiiiimiiii tiiiicloniiii
iluiii

dccrcto
rcsiilain

raliuiiabili,

cl secini,

tunt regressi.
XII. Quicimqiie
deiii iiMpcIiim

ecclosiaslicaiii

cuiiiprubatu

duo aul

vocati per graliam, primuin quimililia' ciii-

Ires,

propler coiileiilluncs pioprias, coiilradicunt

nionslraverunt depoiieiitcs

obtineat sentenlia pliiriinorniii.

guluiii

:

postmodum vero ad proprium voniitum sunl
quidam
et

De

episiojjo ^€lite, id est Hierosolijmorum.

rclapsi, ila ut

petunias tribuerenl, et be,

neliciis militiam

repeterent

bi

VII. Qiiia coiisuetudu obliiuiil,et aiitinua traditio,

decera annis post
in aflli-

trienuii

tempus (quo inter audiente^ erunt)

ul.EliiE episcopus honoictur,

liabeal lioiioris consedigiiitale.

quentiam, salva mctropoli propria

ctionc permaneant. Sed in his omnibus propositum
cl

speciera pcenitentia; conveiiit explorare

:

quolquot

De
VIII.

liis

qui dicuntur catliari

,

id est

mundi.
id Csl

enira mclu, ct lacrymis, alque poenitenlia, vel bonis

De
si

liis

qui se cogiioininant caiharos,

opcribus rebus ipsis conversionem suam, non simulatione,

muiulos,
caiii,

aliquando vcnerint ad Kcclcsiam catholi-

dcmonstrant

:

hi derinitum

tempus audilionis

placuit saiicto el inagno concilio ul iniposilioiiiaims accipicntfs
,

Q

nem
fileri,

sic

in

(-lcio

pcrmancant.
dog-

Uicc aulem pr;e onmibus eos sciiplis convenit pro-

tum demum lidelibus in oratione cumniuniceiit, postmodum vero licebit episcopo de his aliquid humanius cogitare. Quicunque vcro indifferenter
implenlcs,
tulerunt, et
Irati

quod caiholiex
et

ct

aposluliccc
:

Ecclcsiac

adilum introeundi Eeclesiam

sibi arbi-

mala
suiit,

suscipiant, et sequai.lur
liis

id est, et

bigamis se

sunt ad coiiversiunem posse sufDcere, hi delini-

comnmnicare,
delinita

qui

in

perscculioiie prolapsi

lum modis onmibus tempus implebunt.

eiga qiios el spaiia consiilula sunt, ct tenipora
:

De

liis

qui

communionem tempore mortis exposcunt.
his qui

ut

ita

Ecclcsia; catbolic;c
iii

et

aposiolica;
XIII.

placita sequantur
iii

omiiibus. Ubicunque vcro, sivc
civiiaiibus ipsi soli reperli fuein

De

ad exitum veniunt, etiam nunc
scrvabitur,
iia

lcx aiitiqua regularisque
iii

muiiicipiis, seu
,

ut

si

quis

rint ordinati
liabilu

qui inveniuntur in clero
:

eodem
illis

egreditur e corpore, ullirao et necessario viatico mininie

privetur.

Quod
inter

si

persevcrent

ubi

autera catholicx Ecclesia;

desperatus, et consecutus
iteruin

episcopo,

vcl presbytero constituto

quidam ex
qiii

coramunionem, oblationisque particeps factus
convaluerit,
sit

advcniuut, cerlum est quod episcopus
bebil cpiscopi dignitalem.
apiid eos episcnpus,
nisi Is

eos qui communionera

Ecclesisc halionis

ora-

autem

nominatur

lantunimodo consequuntur. Gencraliter autein
cuilibet in cxitu posito, et poscenii sibi

honorem

omni

com-

prcsbyterii possidebit,

C munionis

gratiara tribui

,

forte

placucrit episcopo

norainis euni

honore
oblatione dare dcbebit.

episcopus probabiliter cx

censerl. Si vero lioc ei
ei

minime
ne

placuerit, providebit

aut chorepiscopatus, aut piesbyierii locuni, ut in
in uiia civitate

De

catecliumenis lapsis.
et

clero prorsus esse videatur,

duo

XIV. De catechuraenis, sancto

magno

concilio

episcopi probentur exislere.

placuil, ul Iribus annis sint iuter audientes

tantum-

De

liis

qui

ad honorein

prcsbijlerii sine

examine pro-

modo, posthxc autem cum catechiimenis

orent.

vecli sunt.

IX. Si qui presbyleri sine examine sunt provecti,
vel,

Quod non oporteat demigrari. XV. Propler multara perturbationeni,
nes,

et seditio-

cum

discuiereiitur, peceaia sua
,

confessi suiil,

qua; Dunt

:

placuit consueiudinem
in

et hoiniiies

conlra canones conmioli, nianus con-

amputari, quoe, pneter regulam,
tiDus videtur aJmissa
:

omnimodis quibusdam pardiacoiius transsaiicli et

fessis iinponere tentaverunt, tales regula
til,

non

adinit-

ita ut

de civilate ad civitateni,

quia quod irreprehensibile esl catholica defcndit

non episcopus, non presbyter, non
feratur.
Si quis

Ecclesia.

autem, post delinilionem

De

liis

qui in perseculionibus negaverunt, ct postmorj jusceniodi ncgotio manciparil, hoc faclura prorsus in dum in clero promoti sunt. irrilum diicatur, et rcstituatur Ecclesia; cui fuit epiail

niagni concilii, tale quid agere tentaverit, et se hu-

X. Quicunque de lapsis

ordinem

cleri

promoti

sunt pcr ignoranliam, vcl per ordinanlinm dissimulalioiiem,

scopus, aut presbyter, aut diaconus ordinalus.

hoc ecclesiastica;

iion prj;judicat regula;,

De

liis

qiii

in Ecclesiis, in quibus provecti sunl, miiii-

cognili

namque deponanlur. De
laicis

me
XYI. Quicunque

perdurarunt.

tenicre, ac periculose, neqiic ti,

qui negaverunt.

XI.

De

his

qui pncter ncccssitatem pncvaricali

sunt, aut praeter ablationem facuUatum, aut pnjeter

inorem Dei pra; oculis babeules nec ecclesiasticam regulam agnoscentes, discedunt ab Ecclesia presbyteri, aut diaconi, vel quicunque sub regnla prorsus
exislunl,
recipi, sed
hi

periculum, vel aliquid bujusmodi, quod facluni est

nequaquam debent

in aliam

Ecclesiam
iraponi,

sub tyrannide Licinii

:

placuit synodo,

quamvis hu-

omnem

necessilalera convenit

illis

mani^te probenlur indigni, tamen eis benevolentiam cummodari. Quicuiique ergo vcraciter poenitudiiiera
gerunl, tribus annis fidelcs inter audientes habeanlur
;

ut ad suas parocbias revertanlur;
rint,

quod

si

non fecesua
ept-

oportet eos coramunione privari. Si quis autein
in

ad aliuin pcriinentem audacter invadcrc, et
Ecclesia ordinare

elsex amiis omni se contriiiono dejiciant, duo-

lenlaverit, noii conscnticnle

131

DiONYSlUS EXIGUUS.
is

Jsa
aul presbytero porrigente. Sed nec se-

scopo a quo disccssll

qui

regulu;

niaiicipalur

:

A

episcopo

eis,

orJiiialio hujusceinodi iTrita

comprobetur.

dere in niedio presbylerorum diaconis lieeal; quia
si

De
ritiam et

clericis

usnras accipieniibus.

hoc

liat,

pra;ter

regulam

et

ordinem probatur exidefiiiitiones

XVII. Quoniain

inulti,

sub regula constiiuti, avaoblilique
divinai

stere. Si quis

autem etiam post has

obe-

turpia lucra seclantur,
:

dire noluerit, a luinisterio cessare debebit.

Scriptura!, dicenlis

Qui pecuniam suam non dedil
:

ad usuram,
ceiisuil

muluum dantes centesimas exigunt juste sancta et magna synodus, ut si quis inventiis
hanc defiiiilionem, usuras accipiens, aul

De

his

qui a

Pauio Sumosateno ad Ecclesiam »«niunl.

XIX.

De

Paulianlstis

ad

Ecclesiam

catholicam

fuerit, post

e% adinveniione aliqua, vel quolibet modo negotiura
transigens, aut heniiolia, id est sescupla, exigens;
vel aliquid tale prorsus excogitans turpis lucri gratia,

confugientibus, denuitio prolata est,

ut baptizeniiir

fuerint
dejiciatur a clero, et alienus existat a regula.

omnimodis. Si qui aulem de his prxterito leinpore in clero, si quidem iinmaeulati et irreprehensibiles apparuerint, baptizati ordinenlur ab
epi-

scopo Ecclesiai catholicoe

:

quod

si

discussio incoii-

De
liura,

privilegiis presbijterorum.

gruos eos invenerit, abjici lales conveniet. Similiter
conci-

aulem el de diaconissis, et omnino de his qui sub quibusdam locis et civitalibus, pres- " regula veisantur, hoec forma servabitur. MemiiiiniMS byteris gratiam sacra; communionis diaconi porriautem de diaconissis, qiiK in eodem habitu esse pro-

XVIII. Perveiiit ad sanctum

magnumque

quod

in

gant;quod nec

regula, nec consuetudo iradidit, ut
illi

banlur, quod non habeant aliquam

manus

impositiolaicos de-

ab his qui potestalem non habeiit offerendi oflerunt Christi corpus accipiant. Nec non
iiinotuit,

qui

nem,
piitari.

et

ideo

modis omnibus eas inler

et illud

quod quidam diaconi aute episcopos sacra

oblata contiiigant. Ilajc igitur omnia resecentur, et
in sua diaconi

De
XX. Quoniam
flecteiites,
iiiiiversis locis

flectendo genu.

mensura permaneant

:

scientes

quod

sunt quidam in die dominico gc.nu
:

episcoporum quidem rainislri sint, inferiores aulem presbyleris habeantur per ordinem. Ergo post presbyleros gratiam sacrae communionis accipiant, aut

et in diehus Pentecosles

ut

omnia

in

consonanterobserveiilur, placuil san-

clo concilio stantes

Domino vota

persolvere.

REGULiE ANCYR.\NI CONCILII.
Istse regulse

priores

quidem sunt NiKenis
sunt, propter

:

sed ideo

C

funeslis sacrificiis admoverent, aut aliquiJ
cibi

polluti

Nicsenae prius

scriptDe

auctorilatem

per necessitatem sumere cogerentur, conlitentes

ejusdem magiii sanctique
Nicseam.

concilii congregali

apud

jugiter se Christianos esse, et luclum rei, qucc contigit,

incessabiliter ostendentes oniiii
:

dejectione,

el

Depresbyteris qui immolaverunttemporeperseculionis.

habitu, ct humilitate vitse

hos, velut extra deliclum

XXI. Presbyteros immolantes, et ileium luctamen adeuntes si hoc non per illusionem aliquam, sed
,

constitutos, a comnninionis gralia

non

vetari. Si vero

prohibiti sunt ab aliquibus, propter ampliorein cau-

ei veritate

fecerint,

nec ante parentes,

telam, vel propter qiiorumdam ignoraiitiam
recipianlur.

,

statini

et afl^ectantes

atque suadentes, ui Kstimentur quidem
aptari, sed his

tormentis
,

Hoc
si

auteni siiniliter et de clericis, etde

visu tantum et habitu subjici

hos
;

Kcteris laicis observare conveiiiet. Perquisitum cst
auteni et itlud,

possunt etiam

laici

qui

iii

has ne-

placuit

honorem quidem
aut
alloqui,
licere.

retinere proprice sedis

ofeessitalis angnsiias inciderunt,

ferre vero
ofQciis fungi

aut omnino sacerdolalibus

ad clericatus ordiiiera

promoveri. Placuit ergo et hos, tanquam qui nihil
peccaverunt,
sit,
si

non

et

prscedens eoruni

vita probabilis

De

diaconis qui immotaverunt.

ad hoc officium provehi.
/lis

XXII. Diaconi similiter qui imraolaverunt, hoiio-

U De

qui,

diversis causis, genliiitatis ritus

aliquid

rem quidem habeant
prsedicando.

:

cessent vero ab omni sacro

peregerunt.

roinisterio, sive a pane, sive a calice offerendo, vel

XXIV. De

his qiii sacrilicare coacii sunl, insuper

Qnod

si

quidam episcoporum

conscii

et coenaveruiit in idolio,

quicunque eorum, cum duindilleren-

suiil laboris eoruin, et humilitalis, ei

mansuetudinis,

cerentur, tetiore habitu fuerunt, et veslimenlis preliosioribus
usi suiit, et pra;parala; coeiuc

et voluerint eis aliquid amplius tribuere vel adimere,

penes ipsos

erit poteslas.

ter participes exstiteruiit, placuil eos inter audienles

De

hit qui

ex fuga comprehensi sunl, et per vim pagani ritus atiquid perluterunt.

uno anno
in oratione

constitui,

succumbere vero
pervenire.

tribiis

annis,

autem communicare biennio,
gratiara

el tunc

ad

XXIII. Qui fugientes comprehensi sunt, vela domesticis iradili, vol aderaptis facultatibus suslinuere

perfectionis

Quolquoi

autem

tormenta, aut

in

cuslodiam

Irusi

proclamaverunt se

ascenderunt lempla veste lugubri, et recumbentes per onine tenipus flevere discubilus, si conipleverunl
poenitenliam triennii temporis, sine oblatione suscipianiur. Si auiem non manducaveruiii, biennio sub-

Chrislianos esse, et eousque aslricti suni, ut inanus

eoruuj

comprehendenies violenier aitraherent,

et

:

I'i5

CODEX CANONU.M ECCLESIASTICORUM.

1S«
i|iiil)iis

jecti pooiiileiilhi', lcrlio aiiiio siiie ol>l:itii)iie coiiiiiiu-

A

iilaniit oriii, ct ois roildi

aiitc

fuornnt

i1ps|n,i

iiicent:

ut

peiieclioiieni (|unili'ieiinio coiisequaiitiir.

n\lM,

cliaiiibi eis

a

raplmibus

vis illata

con^liicril,

Penes
sioiiis

aiileiii

episcopos eril poteslas,
proliaiites,
vol

iiioiluni coiivorer!,'a

Dc

liis

qui,

cum
qiii

csscnl

ciiteclmmeni,

idolis

immo-

coiuiii

Iiuiiianiiis

o,os

liiverunl.

agere, vol ainpliiis leinpus aiUlicoro. Anlo oiiinia voro

XXXI. Eos
lis,

aiilc baplisiiia

sacrificavcrunlidosuiit
,

prxccdens coruin

vita et poslcrior

inijuiralur, et iia

ct

postca baplism:i conscciili

placuit

ad

cis inipcrtiatur hunianitas.

ordinem provchi, qiiod probentur
Qitod non
oportciil cliorepiscopos

abluli.
clcricos

Dc

liis ({ui

timore rilus gcnlHium peregemnl.
qui niinis taiitum ccssere poenarnin,

ordinare,

XXV. Do
aiit

uisi in aijris el villulis.

liis

privatioiie facuUatuin tcrriti,
,

aut deniigralionc,

XXXII. Cliorepiscopis

iioii

licerc prcsbyleros, aul
civitalis, sine

sacrinoavenint

ct liactonus po-nitudiiiis negligciilos,
liiijus

diaconos ordinare, sed nec prcsbyteris
priBceplo episcopi, vcl ntteris, in
rochia.

iiequc convcrsi suiit,

conoilii

teinpore seiiict
pl.n-

unaquaque pa-

obtulerunl, coiiversionis su:e coiisilia capientes,
cuit

usquc ad ningnum diem eos

inler

audieiites

De

liis

qui esiim carniiim in clcro conslituli di/fugiunt.
Ili (|iii

suscipi, et post

niagnum
ct lunc

dioin trioniiio

pfloiiiteiitiaiii

_

XXXIII.
coni, et a

in

clerosuiit prcsbytori, et dia,

agere, ot postnioJuui duobus
coniiiiunicare
:

aniiis siiie

olilatioiio

carnibus absiiiicni
ila, si

placuit

eas quidem

demum, sex

annis coniplotis,

contingere, et

voluerint, continere.

Quod

si

m
eis

ad pcrfectionis gratiam pervcnire. Si vero quidam
ante lianc synodum suscepti sunt ad poeniteiitiam, ex
illo

taiitum eas abominaiilur, ut nec olera, qua;

cum

coquuntur,

exislinieiit

comedcnda

,

laiiquam noii

tcmpoie initium

eis sexennii

computelur. Si quod

consentienles regula;, ab ordine ccssare dcbebunt.

aulem periculum,
dcnnitione statuta

vel niortis exspeclalio, aut ox in,

firmitate, aut ex aliqua occasione coiiiigerit

his

sub

De

rebus ecclesiasiicis eo tempore dislraclis, quo ipsiB Ecclesiie viduanlur episcopis.

communio non

negetur.

De

liis

qui in locis idolorum manducaverunt,
his

cunquc,
deruiit
,

XXXIV. De his cum iion

qu:B perlinent ad Ecclesiam, qu39esset episcopus, presbyteri vendi-

niotis

XXYI. De eorum

qui festis diebus gentiliura in recelebrarunt,
cibosqiie

placuit, rescisso

contraclu,

ad jura ecdeepiscopi,
si

locis convivia

siasiica revucari. In judicio

autem
:

erit

proprios deferentes ibidem comederunt, placuit post
poenitentiam biennii eos suscipi, utrum vero

prelimn debeatrecipi, necnc
distraclaiura reditus

quia plerumque rerufli

cum
'-'

ampliorem summaiu pro pretio

oblatione, singuli episcoporuni, probantes vitam eo-

dato reddiderit.

rum,

et singulos actus,

examinent.

De

De
XXVII.
bus

liis

qui frequcnlcr idolis immotaverunl.

liis qui [orn-cantur irralionabililer, id est qui miscentur pecoribus, aut cum masculis polluunlur.

Ili

qui

secundo

ct

tertio

sacrificaveruiit
:

XXXV. De

his qui

irraiionabililer

versali

suiit,

coacti, quatuor annis poenilentioe subjiciantur

duoet

sive versantur, quotquot anle

vicesimum annum

lale

aulem annis

sine

oblatione coniniuniceiit,

crimen commiserint, quindecim nnnis cxaciis
niteniia,

in poc-

septinio aiino perfecte recipianlur.

Dc

quinqiiennio in hac
liis qiii

communioncmmereanturoraiionum :deinde communione duranies, lunc deeorum, qualis tenipore poenitudinis
raisericordiam consequantur.

et aliis sacrificandi

causns nttulerunt.

raum
XXVIII. Quotquot autem non solum
runt, sed etiain insurrexeruiii, et
tres, et
ipsi

oblaiionis sacramenta coiiliiigant. Discuiialur
et vita

deviavc-

autem

compuloruiit fra,

exstiterit, et ita
si

QuoJ

causas pr;ebuerunt

ut cogerentur

bi

per

inexplebiliter his

hxsere criminibiis, ad agendam
a;tale, et

iriennium qiiidem locum inter audienies accipiant, per
aliiid

poenitenliam prolixius tempus insunianl. Quolquol
auteni peracta xx

vcro sexenniuni

pocniteiitia!

subjiciantur

annorum

uxoresliabentes,
pociiitudinera

acriori, et alio

anno conimunionem
aulem
et

siiie

oblatione

hoc pecialo prohipsi sunt, xxv annis
gerenles in

percipiant, ut perfectionem, expleto decennio, consciiuantur.

communionem

suscipiantur orationuni

Inter bsec

eorum

vila

pen-

D

iii

qua quinquennio perduranles, tunc

demum

obla-

sanda

cst.

lionis sacrainenta percipiant.

Quod

si

qui ct uxores

De

diaconis

qui tempore ordinationis de nuptiis atiestati sunt.
si

habentes, et transcendentes quiiiquagesimum aniiuni
«lalis, iia deliquerint
,

ad esitura

vitDC

communionis

XXIX. Diaconi, quicunque ordinanlur,
jugio copulari, quia sic

in ipsa

gratiam consequautur.

ordinationc protcslati sunt, et dixerunt velle se con-

De

liis

manere non possunl,
in minislcrio

hi si

qui in pecudes, vet in masculos, aul olim polluti sunt, aiit haclenus lioc vilio labcscunl.

poslmodum uxores diixerint, propterea quod eis episcopus
cunque sane tacucrunt,
et

maneanl,

XXXVI.
lepra

Eos qui

irralionabiliter

vixcrunt
,

,

et

i~>

liccntiam dcderit. Qui-

injusli

criminis alios

polluerunt

praecepil

susceperunt manus iinpoet

sancta synodus inter eos orare, qui spiritu periclitantur inimuiido.

sitionem, professi coiuinenliam,

postea nupiiis

obligali sunt, a rainisterio ccssare debebunt.

De

despunsatis puellis, et ab

aliis corruplis.

De liis qui ad episcopalum promoli sunt, nec reeepti. XXXVII. Si qui episcnpi ordinati sunt, nec recepii
ab
illa

XXX.

DespoDsatas pucllas,

ct

post

:tb aliis

rapias,

parocbia in qua fueranl denominati, volue

:

IfS
liiiliHie alias

DIONYSIUS EXIGUUS.
occnpnrc
paiocliias, el viin

1!«

prasulibus

A

delinimus, ut eis

decem annorum

tenipas,

secundum

eannn
hos

inferre,

seilitiones
si

adversus eos excilando,
voliierint
iii

prselixos gradus poonitenliae largianiur.

al.jici

placuit. Qiiod

presbyterii
,

^^
1«»"* Quidem

homicidis.
poen..

ordine, ubi prius fueraul, ut presbyteri, residere
iioii

alijicianiur propria dignilale. Si aulein seditiones
is

XLI. Qui volunlarie honiicidium fccerinl,
jugiter se submittant
:

coniiMovent ibidem consiitu
(l,i..r|.e

episcopis, piesbvterii

perfectiuncn»

honor

talibus auferatur, fiantque

damnalione

^ero circa vit» exitura con.equanlur.

iiotabiles.

De

Itis

qui

non sponte homicidium commiserunt.
prior

De

his qui virginilatem professi sunt, et de his quce sub sororis liabitu cnm uliquibus commoranlur.

XLIl.
quidein

De homicidiis non sponte commissis,
deriiiiiio

post septennem poenitentiam perfepra;tipit
:

XXXVIII. Quotquot viigiiiitatem promiltentcs irrilam faciunl sponsionem iiiter bigamos ceiiseantur.
,

clionem conseqiii

secunda vcro,

quiii-

quennii tempus explere.

Virgines autcni, qusc convcniimt

cum

aliquibus, tan-

quam
De

sorores, habitaie pr<diibemus.

De

his qui divinationes expetunt.

his qui adulteras hubent uxorcs, vel si ipsi adidteri

XLIII. Qui divinaiiones expetuiit, et

morem

gcn-

cumprobanlur.

B
fucrit, vel si

(ilium subsequuntur, aut in

domos suas huiuscemodi
regula quinqueniiii

XXXIX.

Si cujus

uxor aduliera

ipse

honiines introducunt, cxquirendi aliquid arle nialcfica,

adulterium ci.mmiserit, septem annorum poenitentia
oportet euin perfeclionera consequi, secundum pristinos gradus.

aut

expiandi causa, sub

jaceant,

secundum gradus

poeniteniia; dermitos.

De

his qui

virginum corrupliottibns conscii sunt.
spoiisain

De

his

qiii

parlus suos ex [ornicatione diversis modis interimunl.
qua; fornicantur et partus suos

XLIV. Quidam
violavit, et

habens
:

,

sororem ejus
despoii-

gravidam reddidit

pottmodum

XL. De mulieribus

satain sibi diixit

uxorem,
Ili

illa

vero, qua; corrupla est.

necant, vel quai aguiit secuni, ul utero conceptos

laqueo se pererait.

qui fuerunt conscii, post de-

exculiant, antii|ua quidcmdeiinitio usque ad exituni
vitsc eas

ceimem

satisfactio:iein jussi sunt susciii,

secunduin

ab Ecclesia removet

:

humaiiiiis

autem

niinc

gradus poenilentiae constilulos.

UEGULiE PU0LAI7E

IN

SYNODO NEOC^S.VRiliNSi

XiV.

Et hai regulai post eas quidein probantur esse, qnai C tem deprehensus fuerit peccaiis, si quidem gonu flectit, audiat, ut non deliiiqiiat ultiTius si vero el apud Ancyrain expositc sunt: sed Nicainis aiilerio:

res reperiuniur.:

audiens peccaverit, expellatur.

De presbyterisqui uxorcs acceperunt, vetfornicati sunt. XLV. Presbyler, si uxorem acceperit, ab online
depoiiatur
:

De catechumcna
enim

pr(rgnanle.

L. Gravidam opoitet baplizari, quando voluerit;
nihil
in

si

vero fornicatus

(ueiit, aut adiilteriuiu

perpetraverit, amplius pelli debel, et ad poenitentiam
redigi.

propterea quod uniuscujusque
confessione declarelur.

hoc qua; parit nascenli commuiiicat suum propositum in

De

his

quw duobus
si

fratribus nitpscrinl,

vel

qui

dttas

Quod non
LI.

oporteat in bigami nuptiis orare presbyterum.
in nuptiis

sorores uxores acceperiiit.

XLVI. Mulier,
ciatiir

duobiis fratribus nupscrit,
:

aliji-

Presbyterum

bigami prandere non

usque ad mortem
si

pler misericordiam,
luiuis,

verumtamen in exiiu proproniiscrit, quod facla iiico-

conveiiit, quia
cril

cum

poeiiitentia

bigamus egeat, quis

pnsbyter qui propter convivium talibus nupliis

hujus coiijunctionis vincla dissolvat, fructiim

possit praibere conseiisum?

poeiiiieiitia;

consequatur.

Quod

si

defecciit iiuilier
poenitcntia in
si

De
LII.

his

qnimulieribus adnlteris juncti sunt.
laici

aul vir in

laiilius iiupliis, diflicilis erit

Mulier cujusdam adulterata
talis

consiiliiti,

vita permanenti.

evidenter arguatur,

ad niinisterium cleri veadultecuni
illa

De
XLVII. De
ct

muitimtbis.

nire

non

|.olerit. Si

vcro posl ordinationem

his qui in plurimas nuplias inciderunt,
est,

rala fuerit, dimittere

eam

coiivenit
sibi

:

quod

si

tempus quidem pra;liniium nianifestum

sed

convixerit,

rainisteriura

commissum

oblincre

conversatio eorum, et lides, tempus abbreviat.

non

poterit.
his qui

De

his qui proponentes fornicari vetantur.

De

XLVIII.

Si quis

inulierem coiicupiscens propo-

ad presbijterium promoventur, et ante ordinalioncm pecculorum sibi sunt conscii.
Presbyter,
si

sueril cuiii ea

concumbere, etcogilatio cjus noiipcrapparet quod Dei gratia libe-

LIII.

praeoccupatiis corporali

pecaiite

venial ad effectura,
ratus
sit.

cato provehatur, et confessus fuerit de se, quod
onliiiationem deliquerit, oblata non
coiisecrei;

De catechumenis peccantibus. XLIX. Catechumenus
iu
si

nciis

in

reliquis officiis,
reliqiia

propter studium

mabnnum.
iiianiis

ingrediatur ecclesiam, et
assistat
:

Nain pcccala

plerique liixerunt per

ordiaem eorura qui instruuiilur

hic au-

iiiipositionera posse dimitti, Q.iod si

dc se non

fucrit

:

157

CODEX C.ANOMJM ECCLESIASTICORUM.

15»
fidcin,

ipse conlessiis, cl argui iiiaiiireste iiequiveril, polcEl:i(is siix>

A

nisi

fortc propler

scquens studium i^us, ct
l:ilii

judicio rolin(|iiatur.

atque liouiinuin

rarilatciii

pnssit adniilti.

De
LIY.

(liacojus simililer.

De codem pcc-

prcshfilcris

agrurum.

Siinili inoilo

etinm

iliiicoiius, sl

LVII. Proshylcririnis iiiEcclesia civitatis, episcopo
pra;soiite, vel prosbstcris urbis ipsiiis
,

c;ilo succuluiciil, al)

onlinc ininisterii sublraliatur.

oilorre

noii

possuiit,

Quo

iicc paueiii

lt'inpore

presbijWrum conveniul ordinare.
.'clalis

sanctilioalum dare, caliccinque
lii

porrigere. Si vero abseiites

fueriiil, et

ad d:iiidam

LV. Prcsbyter anle iricesimum
nullalenus oiiliiielur, liccl vaUle
lcinpus obscrvel.
xtaiis

sua^
:

annuin
seil lioo

oralioiiein vocontiir, soli dare doliLbuiil. ('.lioroiiisrupi
qiioqiic ad exoiiipliiin
iiiiiiloiii,

sil

Jignus
iiostcr

ct rorniain so|itiiagiiiu

Nam

Douiiiius

tricesiino

videiilur esse

:

ut

coniiiiiiiistii auteiii,

proptorstu-

sux

aiiiio

bapiizatus est, et sic coepit docere.

dium quod erga pauperes exbibent, bonorcntur.

De

his qui in ccgriludine
()uis
iii

baplisma conscqiiuntur.
fiierit

De numero
aJ
licet ei

ccrto diiiconorum.

LVI. Si

xgriludiiie

baplizatus

,

LVIIi. Diacoiii septein dobeiil csse, juxta regulaiii,

lioiioreui presbyierii

noa polest promoveri, quod non

valde uiagna

sit

civitas.

Idipsum aulein ct

e\ proposito lides ejus, sed ex necessilaie descendit

Actuum apostolorum

liber insiniiat.

REGUL.E GANGllENSES XX, QUiE POST NlCiENU.M CONCILIUM EXPOSIT.E SUNT.
De
viro
liis

qui nuptias exsecrantiir.
niipiias, et

B

De

his qucE in usus

pauperiim con(erunlur.

LIX. Si nuis vitiiperat

dormientem cum
introire

LXVI. Siquis
episcopuin
,

dodoiit, vol accoperit oblaia pneter

suo lideloin ac religiosam detostaliir, aul cul,

vol euiu qui

constitulus est ab eo
:

,

ad

pabilcs ajstiniai

velut qui in
sil.

reguum Dei

dispensandam misericorJiain pauperibus
ei qui accipit,

el qui dai,

nou possinl

:

anaibema

anaibema

sii.

De

liis

qui abominnntur eos
Si quis carnes

qtii

carnibiis vescunlur.

De

liis qiii

in virginitale conlinentiaqiie persistunt.

LX.

edenlem,

pr;eter
,

sanguinem,
religione,

LXVII. Qiiicunquo virginilatem custodiens, aut
tineiili;c studeiis,

ci:n-

et idolis ininiolatum, et suirocaluiii

cum

velut borrescens nuplias temerat,

et fide, condeiunat, velut

spem, propter hujusmodi
:

nec propter boc, quod bonum et sanclum est, noiiien virginitalis assuinit
:

perceptionem, noii habeiitom

anatbema

sit.

anathema

sit.

De
De
servis quijugiim

liis qiii

pro virginitate superbiunt.

(amulntus abjiciunt Cliristiunitatis
obtentu.

LXVIH.

Si quis

ex

bis

qui virginilatem propler

LXI. Si

q'!is

servum, prietexlu divini cultus, do:

Dominum
analhema

servant,
sil.

extoUitur adversuin coiijugalos,

ceal doininuni coiileninere proprium
ejiis

ut discedat ab

objoqnio,

iiec ei
:

cum

bonevolentia el omni bosit.

C De

liis

qiii

agapas, id

iiore deserviat

anatheiua

est pastiones pauperum, riiu deputant.

De
rcni babuil,

presbyteris qui habuere conjugia.

LXIX.
Domini

Si quis despicit eos qui fideliter agapas, id

est convivia, pauperibus exhibent, el propter

honorem

LXil. Quicunque discernit a presbylero, quiuxo-

quod non oporteat, eo ministrante, de
:

communicare hujusceraodi vocationibus, parvipendens quod gericonvoc.aiit fiatres, ei noluerit
tur,

oblatione percipere

anathenia

sit.

anathema

sil.

De

his qui Ecclesice conventus

spernendos exisiimanl.
conleniptibilein

De

his qui paUiis utiinlur, el idcirco superbiunt,

LXlll. Si quis docet

donium Dei

LXX.
piitatur
,

Si quis

virorum propter contineiitiam
et despicit eos qui

,

quaj

esse,et conventus qui in ea celebrantur, analhema
sit.

ainictu pallii utitur, quasi per

hoe habero

se jusliliam credeus,
liis

cum

reve-

De

qui ecclesiastica ministeria prcEter Ecclesiam
(aciiint.

roniia birris

et aliis

comniunibus

et solitis utuntur,

anaibema

sil.

LXIV.

Si qiiis

extra Ecclesiam seorsum conventus

De

imiticribus quie uliinlur viriiibus indumentis.

celebiat, et despiciens Ecclesiam, ea qua; sunl Ecclesisc

volucrit usurpare,

non convenienle presbylero,

D

LXXI.

Si

qua raulier propter conllnenliam, quae

pulatur, habitum niulat, et, pro solilo muliebri, ami-

juxlu decretum episcopi,

anatbema

sil.

Ctum virilem sumit, anatbema
conDeliis qui, velut peccatum,

sit.

De (ructuum
LXV.
scopi
suiit,
,

oblalioiiibus, qua: ministris Ecclesia:

copulam desemnt miptiarum.

(erunlur.

LXXII. Si qua niulier viruni propriuui relinquens,
Si quis oblatioiies Ecclesia: extra Ecclesiam

discedere voluorit, nuptias exsecrans, aiiathema

sit.

accipere vel dare voluerit, praier oonscieiitiam epivel ejus
iiec
sit.

cui bujuscemodi

ofiieia

comraissa
:

De

his qui

,

Chrislianitatis obtentu

,

despiciunt

filios.

cum

ejus voluerit agere

consilio

aua-

LXXIII. Si quis Olios suos relinquens, non eos enutrit,

Ihema

et

quod ad se

perlinet, ad pielalcm divini cultus

159
iiiforinat,

DIONYSIUS EXIGUUS.
scd pcr occasionem
coiiliiwiitix negligit,

m
die jcjunant,

A De

his qni doviinico

tanquum

nihit

prw

cwleris differcnte.
aiiatliciiin sil.

LXXVI.
I)e
liis </ui

Si quis propter continenliam,
iii

qua; pula-

parenles

,

Chrislianitatis occasione

,

con-

tur, aut

contumaciam,

die dominico jejiinat, ana

lemnunt.

thema

sit.

LXXIY. Quicuiique
diviiii

filii

a pareiUibus, sub praslexlu

De

his qui ecclesiastica jejunia

absque necessilale dis-

solvunl.

cullus,

abscediiiil,

nec debitam reverenliam

LXXVII.
junia,
vit,

Si quis

eorum

qui conliiienlia; studcnt,
tradita in coniniune jc-

dejieiiduni

illis,

qui divinuin cultum sibi proculdubio
sit.

absque necessitate corporea,
stimulo
his qui

prxlerunt, analheina

et ab Ecclesla cuslodila, superbiendo dissol-

De

suk

cogilationis impulsus, anatheinasit.

mulicribus quce se atlondent
tentu.

,

Christianitatis ob-

De

colleclas

quw

fiunt in

marlyrum commeconventus

moralionibus, e.Tsecranlur.

LXXV.
nis

Si

qua

niiilier,

propter divinum

ciiltimi, ut

LXXVIII.

Si quis superbia; usus affeclu

x-stimal, ciiiies attondel, quos ei Deus ad subjectio-

abominalur, qui ad confessiones marlyrum celebrantur, et ministeria quse in eis fiunt, siinul

memoriam iribuit^tanquamprccceptum
anathema
sit.

dissolvens

cum eorum

otiedientiLe,

memoriis, exsecratur, anatheina

sit.

BELIUL^ EXPOSIT^ APUD ANTIOCHLWI IN
De
his qui contraria

ENC.^ilNIlS

XXV.

gcrunt his quce regulariter de l'uscha slaluta sunt in Nicccno concilio
qui ausi fuerint dissolvere definiconcilii

\i

De

his qui

scoporum suorum,

ab alia parochia pra;ler conscienliam epiin aliisimmorantur.
et

LXXIX. Omnes
lioiiem sancti et

XXCI.

Si quis presbyter, aut diaconus,

omnino

magni

quod apud Nicaiam

quilibet ex clcro,

parochiam propriam deserens, ad
:

congrcgatum
lissimae

est,

sub prKsentia piissimi et venerandi

aliam properaverit

dein oinnino demigrans, in alia
,

principis Coiislantini, de saluiifera soleinniiale sacra-

parocbia per inulta teinpora nititur iminorari
rius

ulte-

PaschK, excomraunicandos, et de Ecclesia
si

ibidem non miiiislrct

:

maxinic,

si

vocanli suo

pellendos esse censeinus,

tamen contentiosius ad:

cpiscopo, et regredi ad propriam parochiaic
nenti obedire contempserit.

commo-

versus
haec

ea

qux bene

sunt decrcta perstitcrint
Si quis atilein

et

Quod

si

in

hac

indiscipli-

quidem de

laicis dicla sint.

eorum

natione perdurat, a miiiislerio modis omnibus reino-

qui pra;esse noscuntur Ecclesia;, aut episcopus, aut

veatur
niat. Si

:

ita

ut

nequaquam

locuin resiilutionis inve-

presbyler, aut diaconus, post hanc definitionem lenlaveril ad subversionem populoruin, Ecclesiaruniquc

vero pro bac causa dainnatum alter episco-

pus suscipiat, hic etiam a communi coercealur synodo,
velut qui ecclesiaslica constitiita dissolvat.

perturbaiionem

,

seorsum
:

colligere,

et

cum

Juda;is

Pascha celebrarc

sancta synodus hunc alienum
sibi,

jam
sed

De

damnatis,

el

ministrare tentantibus.
,

hinc ab Ecclesia judicavit, quod non solum

C

XXCII. Si quis episcopus damnalus a synodo
aliquid dc ininislerio sacro coniingere

ve.

et plurimis causa corruptionis et perturbationis exstiterit.

presbyler, aut diaconus, a suo episcopo ausi fuerinl
:

INec

solum

tales a minislerio

reinovct, sed

sivc episcosive pres-

damnalionem hujiismodi coniinuiruare tenlaveriiit damnatos aulem omni quoque exlriiisecus honore privari, quem sancta regiila,
etiam
illos

qui post

pus, juxla praicedentera consuetudinem,
byler, aut diaconus,

:

nuUomodo

liceatei, nec in alia

synodo, restitutionis spem aut
factionis
:

locum habere
ci

satis-

et sacerdotium Dei proraeruit.

sed ct comniunicantes

omnes

abjici

de

De

his qui se

lunl, el cant.

a pcrceplione simclai communionis averqui ejccommunicalis per domos contmuni-

Ecclesia, el

maxime

si

posteaquam

didicerint adver-

sum raemoratos prolatam
comiumiicare tenlaverint.

fuisse sententiam, eisdcni

XXC. Oinnes

qui

ingrediunlur Ecclesiam Dei, et
iiec

De

his qui se a ministerio ecclesiastico

sublrahunt,

et

Sciipturas sacras

audiiiiit,

coinmuiiicanl in orase

seorsuin coltigunt.

tione cuni populo, sed pro

quadam inlemperanlia
:

XXCIII. Si qnis presbyter, autdiaconus, episo-

a perccplione sancUe communionis averlunt

hi

de

pum proprium contemnens,
vit, et

se ab Ecclesia sequestraet

Ecclesia removeanliir, quandiu per confessionem poc-

seorsum colligens altare constituit,
acquieverit,

comhic

nitenlix fruclus ostendant, etprecibusindulgentiam
coiisequanlur.

D

,„o„enii episcopo non

nec consenlire
:

Cum exconnnunicatis
;

autem non

licere

vel obedire volueritserael, et iterum convocanti

communicare
est

nec

cum

his

qui per donios conve-

danmclur omiiimodo, nec
lur, (|uia
si

ultra

remedium consequa-

niunt, devitantes oraliones Ecclesia;, simul
:

orandum

suam recipere non

polest dignitatem. Qiiod
sollicitare persistat, laii-

ab

alia

quoque Ecclesia non suscipienduin, qui
vel diaconis,

Ecclesiain coiiturbare et
sediliosus
,

in alia miiiime congregalur. Si quis aulein de episcopis, aut presbyleris
,

quam

per potestates exteras oppriinatur.

seu quilibel ex

De

clericis

excommunicatis

et laicis.

clero deprehensus fucrit

cum excommunicatis comcommunione,
l,inqiiain

municare, eliam

iste privetur

XXCIV.

Si quis a proprio

episcopo coinmiininne
aliis,

qui rcgulam confunJat Ecclesia:.

privalus cst, iion anlc suscipialur ab

quam suo

,

m
recoiioilieliir
tleiis coiicilio

CODfcX CANOiNUM ECCLESIASTICOIUIM.
episcopo, aul ccrlc
;ul

162
,

synodiiiu

,

qux \

i\u\

iii

oadoiii proviiicia coninioranliir

qui cliani pro-

eongreyaiur, oocurrcns pro sc salisfaoial, ci pcisuascnlcnliani suscipial allcraiu. II;co aulcic
circa laicos, ei prcsbylcios, ct dia-

lioiscenlciii suis pr(isci|iianUir cpisloiis.

De dumnatii
XC.

cpiscopis,

aiit clcricis

adeuntibus impcrii-

dcfiiiilio

mancat

turcin.

conos

,

oiniiesque qui sub reguia esse moiistrantur.

Si quis a proprio cpiscopo prcsbyler aut dia-

De

peregrinorttm susceptioiie,

conus, aul a synodo fucril episcopus fortc damnalus,
et imperaloris auribus luoleslus exstilcrit
:

XXCV.

Nulius pcrcgrinorum sinc pacificis, id est,

oportcl ad

majus cpiscoporuni converti
veriiit

commciidatiliis suscipiaiur epistolis.

couoiliuiii, ct qiia; puta-

habercjusla,

pluriniis cpiscopis

suggcrant,

De pacificis peregritiorum,id
XXCVI. Presbylori

est commeiidalitiis Htlciis.

eoruniquediscussioiiesacjudicia praistoleiilur.Si vero
lijcc

qui suiit in

agris

caiionicas

parvipendeiites molosli fucrint inipcratori, hos

cpistolas dare noii possiinl, nd solos taiiliuu viciiios

niilla veiiia

dignos Cssc, nec locum

satisfaclioiiis

ha-

cpiscopos liltcras dcsliiiabuul.

Clioicpiscopi auloin

bere, nec speiu futuro: restitutionis penitus opperiri.

qui suiit iricprebensibilos, dare possunl pacilicas, id
esl generalcs epislolas.

De

liis

qui

cum

sunt ex aiia provincia, in
ordiiuitiones ejlicere.

aliis

audcnt

De

mctiopolitanis singulanim proviiiciarum.

B

XCI. NuIIus episcopus ex
aliain Iransgredi,
ei

alia

provincia auilcat ad
miiiislcrii ali-

XXCVII. Por singulas regioncs cpiscopos convenit
nosse, nictiopolilanuni cpiscopuin soliicitiidiiiciu totius proviiici;c gcrore
:

ad promolionem

quos

in Eoclcsiis

ordinare, licct consensum videan:

proptcr quod ad nictropolim

lur pr;ebere nonnulli

nisi litteris

lam melropolitani,
episco|,oruui,

oniMcs undique

qtii

negotia vidcnlur babcrc, concur-

quam CKlerorum,
rot}alus

qui

cum co
sic

sunt,

runt. Uiide plaouit
anipliiis pr;\!ier

eum et honore pnccellere, et nihil eum coeteros episcopos agere, secuuquce

adveniat, et

ad aclionem ordinaiiouis

accedat. Si vero nullo vocantc, inordinaio luorc de-

duiu aiitiquaiu a patribus noslris regulam conslilulain
:

properet super aliquibus ordinaiionibus et ecclesiaslicis iiegotiis,

iiisi

ea laiitum

ad suam diocccsim perli-

noiil, possessioiiesque subjcclas.

Unusquisque enim
et

nendis
ipse

,

irrila

ad euni non perlinentibus, coinpoquidcm qua; ab eo geruntur cxistant,

episcopus babeat suse parocbia; potestatem, ut regat
juxta revereiiliam singulis competeniem,

vero

incomposili motus sui et irraiionabilis
,

proviest

audaci;* subeat ultionem

ex hoc jam dauinaius a

deutiam gerat oinnis possessionis quK sub ejus
civitaie
singiila
nibil
:

sancto concilio.
et

ita ut

presbytcros et diaconos ordinct,

De

suo judicio coinprcheudat. Aiiiplius autem
teiilei, prjEler

dissensione qiiw super episcoporiim continyit, appcllantiuni provinciales

dijudicalione
aiitisiitcs.

agere

anlistitem melropolitanuni,

C

XCII. Si quis episcopus de certis crimiuibus judicelur, et contingat de eo provinciales episcopos dis-

iiec

inetropolitanus sine cailerorum

gerat consilio

saocrdoluiu.

sidere
his qui vocantiir cliorepiscopi.

,

cum
aliis

judicatus ab
:

aliis

innoccns credilur,

De

reus ab

pro tolius ambiguitaiis absohitioue,

XXCVIII. Qui

in

vicis vel possessionibus

chor-

sancuc syiiodo placuit, ut melropoiilanus episropus
a vioiiia provincia

episcopi nominantur, quamvis

manus imposilionem

judices alios convocet, qui eon,

episcoporum perceperiiit,
sint
,

ei ut episcopi consecraii

trovcrsiam tollanl
ciales

ut per eos simul et per provin-

tximen sancia; syiiodo placuit, ut

modum

prosibi

cpiscopos, quod justum visura fueiit, appro-

priuin

rccognoscant

,

ut

guberueut subjectas

belur.

Ecclesias,
sint.

earumque moderamine curaque contenii
quibus promotiones isls
,

De

episcopis

Ordiuent etiam lectores el subdiaconos alque
;

ab ejusdem provincia; tacerdotibus consonanter exclusis.

exorcistas

siifliciaiit.

Nec

XCIII. Si quis episcopus de certis criuiinibus accu-

presbyterum vero

nec diaconuin audeant ordinare,

satus condemueiur ab omnibus
provinci;i;
,

episcopis cjiisdeni

pr.cter civiialis episcopum, cui ipse

cum

possessione
statuta ten

cuiiclique

consonanier eanidem conira

subjecius esi. Si quis
taveril
,

autem transgrcdi
civitatis

d.positus,

quo utebatur honorc privetur.
episcopus ordiiiet, cui

^

eum .•jnnam decreti protulerini hunc, apud alios """o modo judicari, sed flrmara concordanlium epi
scoporura proviiicise manere senlenliam.

Choiepiscopuin vero
ille

subjecius est.

De
XCIV.
cantem
prosilial,

vacantibus episcopis.

De

episcopis et clericis adeuntibus impei-atorem.

Si quis episcopus vacans in Ecclesi.im va-

XXCIX.
lilleras

Si quis episcopus, aut presbyler, aut qui-

sedeinque peivadat absque integro
est, etsi

libetregukB subjectusEcclesise, praeler consilium el

perfecloque concilio, hic abjiciatur necesse

episcoporum provinciae,
adierit

et proRcipue
,

metroet

cuneius populus,
rit.

quem

diripuit,

eum habere
idji

delege-

poliiani,

imperatorem

abjici oportere,

non solum

a

hunc reprobari communione, verum

Perfeclura vero concilium illud est,

interfue-

et

rit

metropohtanus

anlisies.

honore cujus particeps videtur exislere. Quia venerandi principis auribus molestiam teiii.ivil infcrre, conira legesEcclesi;B. Si igiiur adire

ab

De liis qui, cuin ad episcopatum vocanlur, evitanl. XCV. Si quis episcopus manus impositioneni episcopatus acceperit,
et,

principem
tractalu

prxesse populo constitutus
ire

necessaria causa deposcit, hoc
ei consilio

agalur

cum

ministerium subire negleierit, ncc acquieverit

ad

melropoliiani, et c.xlerorum episcopoium

Ecclesiam

sibi

coramissam

:

hunc oportel commu«

105

DI0NYSI13S EXIGUUS.

iCi
pres!)yieros aut diaconos altcri subnisi

nioneprivari, ilonec susecpcril coaclus oflicinni, aut
cerie dc eo aliqnid iniegra decreverit ejusdem proviMci;e

A

nec constilual
jeclos episcopo,
tate regionis

forte

cum

consilio et

volun

synodus saicrdotum.
qui

episcopi.

Si quis

auiem

lale
,

aliquid
et

De

liis

promovenlnr ad episcopatum, nec recipiunlur.

facere tcntaverit,

irriia sit

ejus- ordinatio
si

ipse

coerceatiir a synodo,

nam

ordinare non poiueril,

XCVI. Si qnis episropus ordinatns ad parocliiam minime cui est eleclns accesserit, non suo vilio,
sed quod

nullaienus jndicabit.

Ut nullus ad episcopatvm pro
tendunt.
CI. Episcopo

se constituat

promo-

eum

aut populus vitet, aut propler aliam

causam, non
honoris
sit,

tamen ejus

vitio

perpetratam

:

hic ct

non

licere

pro se alleiuin successoad exilum
vitse

et minislcrii particeps,

dumniodo

nil

mo-

rem
quod

sibi conslitucre, licct
si

pervenial:

lcstus Ec( lesiap rcbus
scitur.

existat, ubi ministrare cog?io-

tale

aliquid factum fuerit, irritura esse

hu-

Queni eliam

obscrvare

conveniet

quidquid

juscemodi constituiuin. Servclur autem jus ecclesiaslicum, id continensoportere nonaliierneri, nisi

synodus perfecta provincioe, quod visum

fueril, judi-

cum

caodo decreverit.

synodo

De

cpiscopalibus in provinciis ordinationibus.
et prjcscntiani

episcoporum, qui post obilum quiescentis potestatem habenl, eura, qui dignus exet judicio
stiterit,

XCVII. Episcopus prajter synodum

B

promovcre.

metropolitani nullatcnus ordinctur. lloc autem modis

De

omnibus coram posito melius quidem cst, ut omnes quos simul adsint ejusdem provincice sacerdotes
:

rebus ad Ecclesiam pertinenlibus , et de hii quce propria episcopi esse noscuntur.

CII. Qu;e sunt Ecclesia;,

sub orani sollicitudine, et

metropolitanus episcopus advocare debebil. Et si quidem omnes occurrerint, opiinie; quod si hoc diflicile fuerit,

conscientia bona, et fide quoe in

Deum

est, qui

cuncta

considerat, judicatque, serventur, quse

eliam discui

saltem plures adcsse omniraodo convescriptis ejnsdcn; senlenlia;

pensanda sunl judicio et

potestate pontilicis

nit

:

aul

r«>rle
ita

compro-

commissus

est populus, et

animae quse intra Ecclesint, quae perti-

bari, et

creto ordinaiio celebrelur.
finita factuni fuerit,

sub plurimorum vel prxsenlia vel deQuod si secus contra de-

siam congregantur. Manifesta vero nere videntur ad Ecclesiam,

cum

noiitia presbytero:

vero juxta

(lefinitam

nuUas ordinalio vires habeat ; si regulam fial, et nonnuUi pro

rum

el diaconorura

qui circa ipsum sunt

ita

ut

agnoscant, nec ignorent, qua; sint Ecclesia; propria,

conlentione propria contradicant, oblineat sententia

nec eos aliquid

lateat.

Ut

si

conligerit

episcopum

plurimorum.

migrare de sa;culo, certis existentihus rebus, qux
sunt Ecclesioe, nec ipsa; collapsx depereant, nec quae

Dc

synodis qua: debent ab episcopis , suis lemporibus, in provincia celebrari.

^

propria

prohantur episcopi, sub occasione rerum
Ecclesise.

XCVIII. Propter ulilitates ecclesiasticns, el ahsoluliones earuni rerum qua; duhitalionem conlrovcrsiamque recipiunt, oplime placuit ut per singulas

pervadantur
est

Justum namque,

et

acceptum

coram Deo

et hominibus, ut sua episcopus quiet quse Ecclesia; sunt, ei-

bus voluerit, derelinquat,

quasque provincias
Paschalis

bis in

anno episcoporum

concilia

celebrenlur. Semel quidem post terliam seplimanam
festi
:

dem conserventur Ecclesia;, paliatur incommodum nec
,

ut ncc Ecclesia aliquod

episcopus sub occasione

ita ut

quarta scptimana Pentecosles

proscriliatur Ecclesicc, et in causas incidanl, qui ad

synodus, melropolilano provinciales episcopos admonente. Secunda vcro synodus liat idus
convcniat
Octobris, id esl, quinto decimo die niensis Octobris,

eum

perti ent, ct ipse post

obitum maledictionibus

ingravetur.
L'(

quem Hyperbereteon
autem

Grceci

cognominanl. In
et synodi

ipsis

episcopus dispensandi res ecclesiasticus liabeut potestatem.

conciliis adsinl presbyteri, ei diaconi, et
:

om-

Clil.

Episcopus ecclesiasticarum rerum habeat poerga

nes qni se liesos existimanl

experiantur

testatem, ad dispensandum
gcnt, cura
cipet
I)
gct, tara sufs,

onmes
si

qui indi-

exanien. NuUis vero liceat apud se celebrare concividentur esse lia, pra;ter eos quibus a melropolitanis
jura coramissa.
tlt

summa
et

reverentia et tiraore Dei. Parti-

autem

ipse

quibus indiget,

tamen

indi-

quam

fralrum, qui ab eo suscipiunlur,

nullo

modo de

parocliia

ad nliam parocliium episcopns transeal.
alia

necessariis usibus profuluris, ita ut in nulla qualibet

occasione fraudentur, juxla sanctum Apostolum sic

XCIX Episcopus ab

pnro(hia nequaquam

nii-

diccntem

:

Habenles

victuin
si

et

legumentura, his
istis

gret ad aliam, nec sponte siia prorsus insiliens, nec necessilate vi coactus a populis , nec ab episcopo

conlenli suraus.
rii,

Quod

conlentus

minime
fructus,

fue-

convertat autem res Ecclcsis in suos usus do-

compulsus

:

mancat autem
est,

in

Ecclesia

quam

pri-

mesticos, et cjus

commoda

vel

agrorum

non

mitus a Deo sortitus

cundum
Vt in

prislinura de

nec inde iransmigret, sehac re lerminum consiitulum.

cnra prGsbyteroruni conscientia
tractet, sed

diaconorumque pcrairt
:

horura poieslatem domeslicis snis,
aut fratribus,
filiisque

allera parocliia clericos alterius parodiice episco-

propinquis,

commiital

ut

pus nuUatenus erdinct.
C. Episcopus alienam civitatem, quse non esl
subjecta, non adeat
:

per
illi

hujusmodi personas occulte cseterx

tedanlur

Ecclesioe,

synodo provincis poenas

isle pcrsolvat. Si

nec ad possessionem accedat

autem
qui

et aliler accusetur cpiscopus,

aut presbyteri

qusad eumnon pertinetsuperordinalionecujusquanT,

cum

ipso

sunl, quod ea q»x pertincnl ad Eccle-

]es
siaui, vcl

CODEX CAN0N13M ECCLESlASTlCOnUM.
ex agris, vel cx
alia qualibtfl ceclcsiastica

«00
lii

A

tam

scriiio

praidicationis, qiiaiu
:

qiii tlispeiisaiit,

facullate sibiinct usurpenl.ita ul cx lioc allligantur
quiilciii

talitcr •oxpoiiaiilur

cl

lios

oportet coiiigi, saiicla

paiiperes

criiuiuationi

vero et blasphemiis

synodo,

id

quod

coiidecet, appiobante.

REGUL.E APUD LAODICIAM EXrOSlT^
Sancla sjnodus quai apud Laodiccam Pbrygix
Pacaliaiix coiiveiiit ex diversis rcgionibus Aske, deDnitioues exposuit erclesiasticas

NU.M. LIX.

De

his qui

ad hareticorum spcluncas tausa orationi*
accedunl.

qux subter aiinexx

CXIL Quod non

permittantur ecclesiasliei ad
,

liac-

relicorum coemeteria
sunl.

vel

ad ca qinv ab

eis ajipel-

lantur niarlyria, orationis causa vel sanitaiis acce-

De
.

bigamis.

dere
jiincti sunl,
:

:

sed liujusmodi

,

si

fitJeles fnerint,
:

certo temel

CIV.

De

his qui,

secundum ccclesiaslicam reguoportei

pore cnnimiinionc piivari

peenitenies aulein,

lam, libere ac lcgitime secundis nuptiis

conUtcnles se deliquisse, convenit suscipi.

nec occulle nuptiarum copiilain fecerunt
ul,

parvo tempore transaclo, vacent orationibus el
,

De
jj

his qui

jeiuniis

quibns etiam juxta indulgcntiam

commu-

CXlll.
siasiicos,

cum Uccrclicis nupliarum copulu jungunlUi'. Quod non oporteat indinercnter ecclefoedere nuptiarum
,

nionein reildi decrevimus.

hasrelicis suos

lilius

Cliasque conjungere.

De

liis qiii

pro diversis erratis pccmtudinem fenentius
exegeruni.

Non

congruere presbyteras in mulieribus ordinari.

CV. De

his qui diversis facinoribus peccaverunt,

CXIV. Quod non oporteat eas qux dicuntur presbyterse vel prxsidentes in ecclesiis ordinari.

ci perseverantes in oratione

confessionis et poeni-

lcntix convcrsionem a

raalis

babueie perfectam

:

pro qualitate delicti. talibus pa>ni;cntia; tempus impensiim propter clementiam et bonitalem Dei cora-

De episcopalibus ordinalionibus. CXV. Ut episcopi judicio metropolitanorum et eorum episcoporura qiii circumcirca siiii prove, ,

munio concedatur.

hantur

ad ecclesiasticam potestatem

:

bi vi^ielicet

Quod non

oporteat ad clerum statim post baplisma

qui plurirao

tempore probanlur

l:im

veibo

lidei,

promoreri.

quam recLB

conversationis exemplo.
fieri

CVI. De his qui nuper sunt illuminali baptismate,

Judicio mullitudinis ordinationes

non debere.
liirbis eieclio'

quod eos
nioveri.

in

sacerdotali

non conveniat ordine pro-

CXVI. Quod non

sil

permiitenduni

p
^'

nes euruiu facere
hendi.

,

qui sunt ad sacerilotuiiii piove-

De tempore ordinationum. CVn. Quod non oporteat orJinaliones sub conspeciQ audieutium celebrari.

Ad

alias parochias eutogias, quce cblata: sunl,

minime

Ueslinaitdas.

Vl

hi qui sacrario serviunl

usuras non exigant.
ei clericos

CXVII. Quod
ruiii,

saiicia

nullo nioJo,
lesii,

cansa eiilugia-

CVIU. Quod Don oporleat sacerdotes
fenerantes usuras
est et
,

lempore Paschalis

ad alias parotliias de-

beaiit destinare.

vel

qucc dicuntur sescupla,

id

summam

capitis ei

dimidium sumnix

,

perci-

De

l,is

qui

debeant

in

ambonc,

id

est

,

in pulpiio,

psaliere.

pere.

De

CXVIII. Qiiod non opoi teat amplius
/i(erelicis

intrantibus

in ecclesias

,

pixier eos

vel

basilicas

marlyrum.

qni regulariler cantores exislui;t,

qiii

et

de codice

CIX. Quod
in

haeretici
,

non perraittendi

canunt, alios
sint Ligredl

iii

pulpitum conscendere,

ei «n eccle^ia

domum
De
liis

Dei

in

hxresi perraanenles.

psallcre.

qui ad ecclesias ab hcerelicis veniunl.
his qui

De

lectionibus quce dcbeant sabbalis recenseri.
in sabbalis

CX. De

ab hxreticis convertunlur,

id est,

CXIX. Quod

evangelia

cum

aliis

Scri-

Novatianis,
lis,

aut Piiotinianis, aut Tessarescxdecalisint
illi ,

D

pturis legi conveniat.

sive baptizati

seu catechumcni, non
hsereses anatbemati-

Quod

inlerstitium

psulmorum dcbeal
nibus
fieri.

ia congregalio'

anle suscipiantur, quara
zent, et praecipue illani

omnes

qua detinebantnr.

El lunc
id

CXX. Quod
est,

in

conventii
:

fiJelinm

nequaquani
debcanl

dcmum

hi

qui apud eos
fiJei

dicebantur fideles, nostrae

psalraos conlinuare convenial

sed per inlervallura,
le-

doceanlur

symbolura, et uncli sancto chrisma-

per psalraos singulos recenseri

te, sic mysteriis

communicent

ctiones.

sacrosanctis.

De
ciiur

his qui veniunt ab hceresi

Calaphryganim.

De precibus nona el vespera celebrandis. CXXI. Quod ipsum semper officium precura nona
el vespera seniper

CXI. De his qui convertuntur ab hacresi qux diCataphrygarura, elsi iu clero , quia apud eos

debeat exhiberi.

esse creditur, fuerint, etsi maxirai nomiuentur, hos

De

sub omni diligeniia ab episcopis Ecclesice, vel presbjiens, 'instrui et baplizari conveniet.

prccibus post homilias, id esl, post sermones habitos ad populmn, proferendis , et de liis quos inlra sacrarium communicare convenial

CXXU. Quod

oporteai seorsura primum, post al-

:

167
loculiones episcoporuin
,

DIONYSIUS EXIGUUS.
oralionera super caiecliu-

m
in

A

«t

oliari

sablialo, seJ operari eos in eoJeni dic

menos
fuerint,
fieri.

celebrari

postquam catechumeni cgressi supereos, qui sunl in loenitcnlia, precem
:

et

Pr.efereiites
si

autem

in veneratione
,

dominicum diem,

vacare voluerint

ut Chrisliani hoc facianl.

Quod

His eliam acceJenlibus ad
,

manum

iacerdotis,
fidi;-

si

reperli fuerint judaizare,

anaihema

sinl a Christo.

el discedenlibus

tres

oraliones

consummari

De

viris

cum

muiieribus lavacra ceielirantibus.
sacris ofliciis dedi-

lium

:

ita

nt prima

quiJem sub
sibi

silenlio,

secunda ve-

CXXXUI. Quod non oporteal
tos aut clericos, aut continentes

ro et tertia per exclamationes solilas expleanlur, ct
ita

vel

omnem

laicum

demum pacem
laici

invicem dabunt. Et poslea-

Christianum, lavacra
hacc

cum

mulieribus celebrare, quia

quam
tunc

dederit episcopus presbyteris osculum pacis,
sibi

apuJ

geiites reprehensio

prima

est.

iribuent. Et

ita

sancla celebrabitur
dedilis

oblatio. Solis

autem minislerio sacro

ad

al-

De

his qui

cum

hoereticis

jungunl (adera nuptiarum.
oporteat

lare iiigreJi, et commuiiicare ibidem liceal.

CXXXIV. Quod non
versis

cum
:

hicrelicis unieis
lilios

nupliarum
lilias,

foedera

celebrare, nec
si

Dc honoie

queni prcsbijteris diaconi, sitnt , debenl exliibere.

qiii

sub ipsii
d;ire vel

scd niagis accipere
proniitiant.

tamcn Chri-

CXXIII. Quod non oporteat diaconum coram prcsbytero sedere,
militer

stianos se

lieri

seJ jussione presbyleri seJeat. Siet diaconis

B

Ab

hwreticis eutogias accipere non debere.

autem

honor habeatur ab obseomnibus
clericis.

CXXXV. Quod non
diclioncs.

oporteat ab hocreticis eulogias

queiitibus, id est subdiaconis et

accipere, qua» sunl nialedictiones potius

quam bene-

Qiiod subdiuconi a diaconico, id cit a secretnrio, sint
remoti.

CXXIV.

Qiiod non

oporleat subdiaconos habere

De scliismalicis. CXXXVI. Quod non oporteat cum
schismaticis pariter orare.

haereticis

aut

locuni in diaconico, et dominica vasa continaere.

Snbdiaconos ctim orariis assistere non dcbere.

De

martyribus hareticorum.
iion

CXXV. Quod non
rio, iiec ostia

oporteat subdiaconum

uti

ora

CXXXVIl. Quod oinnera Chrislianum
lealdeserere niartyres
Clirisli, et ire

opor-

derelinquere.

aJ pseudoinar-

Leclores cantorcsque ciim ornriis agere non dcbere.

suum

olficium

tyres, id esl licereiicorum, et

quos ipsos conslei hae-

rcticds exstiiisse, hi nainque suiit alieni a
igitur

Deo

:

sint

CXXVI. Quod non oportcat
Quod nuUus
ecctesiaslicorum
(^i,^^,g,

leclores aut cantores

anathema, qui ad

tales accesserint.

orariis uti, et ita Icgere vcl psallere.
in

tabernis

comedere

p

*-

De his qui angelos colunt. .• ^ , /-u CXXXVIII. Quod non oporleat Cbrislianos
„v-ir„,.,„
. .

i-

Eccle-

i

ditos a presbyteris

CXXVII. Quod non oporteat sacro ministerio deusque ad diaconns, et reliquum
orJinem
,

siam Dei relinquere, et

ire,
:

atque angelos

noi.iiiiare,

et congregaliones facere

qux

interdicta iioscuntur.

ecclesiaslicuin

id est

usque ad subdiaco-

Si quis igitur'invenlus fucrit huic occulta; idololatria:

nos, lectores, canlores, exorcistas el osliarios, et ex

scrviens,

sit

anathema, quia derelinquii Dominiiin
el se idolola-

nuinero coiitiiieiitium et luonachorum
bernas.

,

ingredi ta-

noslrum Jcsnra Cbrislum, Filium Dei,
triae tradidit.

Quod

stibdiaconi

non debeanl benedicere, diclionem tribuere.

vcl

bene-

De

his qiii incanlationibu» tt phylacteriis utuntur.

CXXXIX. QuoJ non
vel tlericos,
:

oporteat sacris

ofliciis

deditos,

CXXVIII. Quod non oporteat subJiaconos panem
dare, vel calicem benedicere.

De exorsislis qui non sunl ab episcopis ordinati. CXXlX. Qiiod bi qui non sunt ab episcopis ordinati, tam in ecelcsiis, quam in doniibus, exorcizare
non
possint.
conviviis

magos aut incanlatores existere, aut faquai animarum suaruin viiicula cere pbylacieria coniprobantur. Eos aulein qui his utunlur, ab Ecclesia pelli pnccipimus.

De

his qui ab hwreticis, vel Juda'is, (eslivitatis

eontm

p
qnw ex
uccipi

dona suscipiunt.

Quod de

aijape finnl,

escarum parles

CXL. Qu»d non oporteat
eis fcsla celebrare.

a JuJaiis vel haireticis

non debcant.

ea quoe inittuntur munera fesliva suscipere, ncc cuu»

CXXX. Quod

iioii

oporteal sacro miiiisterio dedi-

tos cleiicos aut laicos

ad agapem vocatos ciborum

Dc

Clirislianis

qiii

Jitdccorum

azyma comedunt.

partes accipcre, propterea
ordlni
fiat iiijuria.

quod hinc

ecclesiastico

CXLI. Qiiod non oporteat azyma a Judxis accipere, et communicare iinpietatibus eorum.

In

ecclesiis

prandia

fieri

non dcbere.

De
fieri

Clirisltanis celcbrantibits (esta genlilium.

CXXXI. Quod non oporteat
est
iii

in domiciliis divinis, iJ

ecclcsiis, convivia quae

vocantur agapse,
vel

CXLII. Quod non oporteat cum genlilibus festa
celebrare, et coramunicare pravitatibus
sine

nec

intra

domuin Dei comedere,

accubitus ster-

eorum qui
ad synodum

nere.

Deo

sunt.
fiuiit

De

ChristiarSs qni sabbalizare, vel juita

quemdam mo-

De

episcopisqui eas qitm

evocationes

duin judaizare, noscuntur.

viiant.

CXXXII. QuoJ non oporteat Christianos judaizare

CXLIII.

Quod non oporlcat episcopos ad synodum

IG-J

(OlttX C.ANO.NUM rf.f.l.F,S\A«;TICORl!M.
si-a [(i-oliniis iic, cl «to-

1'"
jrjimiorum eemmemorulioi.et

x.jcalosomiiindconleinndv,
«cie, vel

A

Ao'i >iebrc

in

(ifhiis

discere ca qiu« aJ correelioncM) Kcclcsijc vcl rcliqnarum perlinciil leruMi. Soipsiiiu veiii, qni conleinpseril, accusabil, nisi foric per xgrituilinein
irc

iiiurfi/riim fieri.

CMV.

QiioJ iion oporleal sed

in

Qiiadragesima mar-

lyruiii nalalilia cclcbrari,
iiiorali.i in

non

possit.
litleris

conim sancla coniinodiebus sabbatorum «l dominicorum licri
Quadragesima
iii

Quod

sine

sacro

mimstcrio

scrvieiites

profi-

convcnial.

risci »011 debciint.

Tl natalilia
vel clcri-

vel nuplice in

no<i

jianl.
ac.l

CXLIV. Qnoil non oporleat saccrdotcm,
cniii, siiic lillciis pnitirisci

canonicis.

CLV. Quod non oportcat
nuplias, aut liatalilia celcbrar.
('( iii

Qiiadragcsima,

Qiioii jirater episcopiim ctericiis proficisci

non dcbeul.

CXLV. Quod non
IJt

oporteat saccrdotein, vcl clcri-

C/;ris(iaiion(m noii saltelur nupiiis.
iion

cuin, prxter jussionein sui prolicisci poiitilicis.

CLVI. Quod

oporleat Chrislianos eimtcs ad

iii:-

subdiaconi ad oslia perseverenl.

plias plauderc, vcl saltare,

sed venerabililer coena-

CXLVL Quod
paululuiii,

non oporieat subdiaconos, saltem
et oratinni vacare.

re,vel prandere, sicut Christiaiios decet.

januas descrcre,

ISon liccre ciericis ludicris speclacnlis inteirsse.

Ll ad sacrariuin mulieres non inlroeant.

CLVll. QtioJ iinnoporleat sacerdotcs,
quibusciinque spectaculis,
intcrcsse
:

aiit

dericns

CXLVIL Quod non
aliare.

oporteat ingrcdi muliercs ad

iii

coenis, aul in iiupiii-,

seJ aiitequam thyinelici ingrcJianiur, cx-

Ue

his qui

circa

medium septimanam ad bapliima
veniunl.

surgcre cos convcnil, aliine inde disccilere

CXLVIIL Quod non oportcal ad

bapiisnia

quem-

Kon

congrnere

penilus

Cliiinianis

c.omcssalionib:.:

inleresse.
adiiiitti.

quam

pust duas Quadragesiinx hcbdoinadas

CLVIII.
cos
vec.\

Quod non oporteat

sacerdotes, aut cleri-

De reddilione bapiizandorum. CXLIX. QuoJ oporteat eos qui ad baplisma
iiiunt

collatis vel

comcssationibus

convivia cele-

brare; lioc aiitcm ncc laicis posse congrucrc.

lidem disccre, et quiiila feria sei^timanx

ma-

joris

episcopo aut presbyteris reddere.

Non

ticeie presbijteris

inlroire

ad nltare ,priusqiium

ingredialur episcopiis.

De liis qui in cegriludine bapliianlur. CL. Quod oporteat cos qui in a.'gritudine
piunt baptisn;a, postquam
discere, el scire cujus muiieris

CLIX. Quod non oporleat presbyleros anle properci-

ccssionem
seJ
cuin

episcopi

introire sacrarium
in

et

scJerc,

convalueriiit, fiJein per-

episcopo Jebenl ingreJi, vel
iiifirniitale

subseiliis

participcs facti sint.

sedere, ni:i forsitan

detineatur, aut profi-

Vt post baptisma clirisma delur.

C
,

ciscatur cpiscopus.
Qiii in agris rel possessionibus

CLL Quod

oporteat

eos

qui

baptizaiitur

posl

debeant ordinari.

lavacrum, chrisma coeleste percipere. et regui Christi
pariicipes iiiveniri.

CLX. Quod non oporleatin

villulis aut in agris cpi-

Ecoposcoiistitui, sed visitatores.Verumtamenjampri-

Oblationes offerri in Quadragesima non oportere.

dcm

constilnti nihil faciant pncler coiiscieiiii.un cpi-

CLII.

Quod non

oporteat in Quadragesima
in

,

pa-

scopicivitaiis;simi!iteretpresbyteri,prcclerconsiliuiii

nem Non

benediciionis oflern

sabbalo

et

doiniiiico.

cpiscopi nihil agant.

debere jejunium solvi in quiiUa
septimana:.

[Liia

majoris

Oblaliones offerii in domlbus non oportere.

CLXI. Quod non oporleat
iii

in

domilms

oblaiioiics

CLill.

Quod non oporteat
'

Qnadragesima,

in

celebrari ab episcopis

,

vel presbyteris.
in
ecclesiis convciiiat.

ultiina septimaiiaquiniic feria;

jcjunium solvere, toveiieralione transire,

Qua: psallere

vel legere

tanique Qiiadiagcsiinam

siiie

magisque conveniat oinnem Quadragesimam districto
venerari jejunio.

CLXII. Quod non oporteat plebcios psalmos in ecclesia caiitare, nec libros, praMer canoncin, legi :
sedsola sacra volnmina Novi Tesiamenti, velVetcris.

REGUL^
tinopolim exposili
siinl

CONST.\iS T1N0P0LITAN.-1:.

Sub Theodosio piissimo imperatore apud Constancanones
tres. Ha; definitio-

D eam
nein

lirmam

et slabilem
,

;

et

anathematizandam om-

ha;rcsiin

et et

specialitcr

Eunoinianorum EuJoxianorum.
sanclo

vel

nes esposiku sunt ab episcopis 150, qui

in

iJipsum

Anomianorum,

Arianorum

vel

ct

apud Constantinopolim convenerunt, quando beatus
Nectarius episcopus cst ordinatus.

MaceJoniaiuirnm vel Spirilui

rcsistcntium,

ct Sabcllianorum, ct Marcellianorum, et 1'hutiiiiano-

Ut ea qum apud Nica^ain conslilula sunt iininola permaneanl el de analliemule Ariaiioriim, Eunomianorum, ilacedoiiianorum, Sabellianorum, Pliolinianorum, arcellianorum et ApoHinarianorum.

nim,

et Apollinarianorum.
,

De

M

CLXIII. Fidcm non violandam Patruin 518 qui apud Niaicam Diihvnia! convenerunt , sed raanere
*

el de privilcijiii ordine singuiarum dia^ceseon qua; .'Egypliis, Antioclienis Conslanlinopolilanisiine debenlur.

CLXIV. Qui sunt super Jioecebim
te.vtus

tpiscopi, iicqua-

LegeiiJum ullima; scptimana; quiuta

feria.

Cxterum

hujus codicis sjepe

magna

obscuritale

la-

borat.

Emr.

Patrol. LXVII.

171
(|uani
niiiios
:

DIONYSIUS EXIGUUS.
ad Ecclesias quoc sunt extra
pr.x-fi.tos sibi

m
synoJas dispensel, sicul Nigenlibus consliiulas gubernari

ler-

A

ciani
ca>iio

ipsius provincise

accedant, nec eas liac prssumpiione confun-

constat decrelum esse concilio. Ecclesias auin barbaricis

dant sed, juxta canones, Alexandrinus antistes,
sunt
in

qux
epi-

tcm Dei

^Egj-plo regal

solummodo,

et

Orientis

convenit, juxla consuetudinem, quse est a Patrihus

scopi Orienteni
giis

tantum gubernent, servalis
Ecclesire

privile-

ob^ervata.

Verumtamen Conslanlinopolilanus
post
ipsa
:

epi-

qua; Nicaenis canonibus

AniioclnMiic

scopus babeat honoris primalum

Romanuiii
sit

tributa sunt. Asianae

quoque diceceseos episcopi ea
tanium quse sunt
Tbraciis
ultra
in

episcopum

propterea

quod urbs

juniur

solum qux sunt

in

Asiana dioecesi dispensent. Nec
Ponlo,
sunt gubernenl.

Roma.

non
el

et Ponti episcopi ea

De Maximi

illicita

ordinatione.

Tbraciarum qusc
vocali

in

CLXV.De.MaximoCynico, etejusinordinalaconslilutione, qua; Constantinopoli facia est, placuit

Non

aulem episcopi

suam dioecesim non
Servata vero

neque

accedant, propler ordinaliones faciendas vel propler
alias dispensaiiones ecclesiasticas.

Maximum episcopum
ipso, in

esse, vel fiiisse,

nec eos qui ab

qux

quolibei gradu, clerici

sunt ordinati, ciini
suiil
iii

scripla
est

e=t

de gubernalionibus regula, manirestiim

omnia quae ab eodem perpetrata
dcducta esse videantur.

irriluiii

quod

itla

qux

suiit

per

unamquamque

provin-

REGUL^ ECCLESIASTIC^ XXVII
PROUULGAT£
De canonibut
I.
I

A CHALCEDO.NENSI

SANCTO CONCILIO.
Si quis

uniuscujusque contilii.

Q

limorem Domini causa deposcai.
gredi de

aaiem

traii»-

Regulas sanctonim Patrum, per singula nnnc

caetero statula lentaverit,

bujusmudi ec-

sque concilia constitutas, proprium robur oblinere

clesiaslitis increpationibus suhjacebit.

decrevimus.

De konore monachis compelente

,

et ut nutlus eortim

lentel ecclesiastica aut scecularin inquielare negotin,

Qnod non

oporleal -episcopos , aul qHemlibet ex clero per pecunias ordinari.

nec alienum servum prceter conscientiam domini
ejus suscipere.

n, Si quis episcopus per pecuniam fecerit ordinationem, et sub pretio redegerit gratiam, qux non potesl vendi, ordinaveritque per pecunias epL-co-

IV. Qui vere

et sincere siiigularem seclantur vi:

lam, competenler honorentur

quoniam vero quiccciesiastica negotia

dam, utenles babiiu monachi,
bes, nec

num, aul presbylerum, aut diaconum,

vel quemlibet

civiliaque conturbaiil, ciicunieiinles indifferenler ur-

ex bis qui connnmerantnr in clero, aut pronioverit
per pecunias dispensalorem, aut defensorem, vel quemquam, qui subjectus est regulse, pro suo tuiTjisfcimi lucri

non

et monasteria sibi

instruere tenlantes,

placuit

nuHum quiJem usquam

a;Jilicare

aut cousti,

tuere tnon.asterium, vel orationis
conscieiitiam civilaiis episcopi.

domum

prxler

commodo

:

is,

cui boc altenlanli

probalum

Monachos vero pcr

iuerit, proprii

gradus periculo subjaccbil. Et qui orex bac ordiiialione, vel promolioiio,
:

unamquamque

civiiatem

,

aut regionem, subjectos

(linatns esl, iiihil

C

esse episcopo, et quictem diligere, et intentos esse

qua; est per negoiiationem (acia, proliciat
alienus a dignitate, vel sollicitudine,
qua;=ivil. Si quis
faiidis

sed

sit

tantummodo
cis vero,

jejunio, et orationi, in locis quibus re-

quam

pecuniis

nuntiaveruDi sKculo permanentes. Nec ecclesiasii-

vero meJialor tam turpibus et neexstiterit
,

nec saicularibus negotiis communicent, vel
monasleria desereiiprKcipiatur propter opus ncces-

daiis vel acceptis

siquidem clerivero laicus, aut

in aliquo sint molesti, prnpria tcs
,

cus fucrit, proprio gradu deci.lat;

si

nisi forte his

monachus, analhematizetur.

sariiim ab episcopo civitatis.
in monasteriis

Nullum vero recipere
praeter sui

Quod

non oportcat episcopot, clericos ct monachot, prccdia alienu conducere.

servum oblenlu nionachi,

domini conscientiam. Transgredientem vero banc
deliniiionem

Ul. Pervcnii ad sanclam

synodum quod quidam,

noslram excommunicatum esse decre-

qui

iii

clero videntur allecti, propler lucra turpia

vimus,

iie

iiomen Dei blasphemetur. VerumtameD
civitatis

«onductores alienarum possessionum liant, et sscuDei quidem laria negotia siib cura sua suscipiant
:

episcopum convenit

competenlcm monasle-

riorum providenliam gerere.

ininisteriumparvipendentes, sxcularium vero discurrentes domos, et propter avariliam
Gollicitudines assumentes.

Non
V. De

Iransmiijrandum de civitate in civitatem.
liis

palrimoniorum

qui transmigrant de civitate in civitatem
clericis, placuit ut

Decrcvit itaque sanclum

episcopis,

aut

canones qui

ite

hoc magnumque concilium, nulUim deinceps, non episcopura, non clericum, vel monachum, aut posscssiones
iiiiscere,

hac re a

saiictis

Patribus &taluti sunl babeant pro-

priam lirmitalem.

conduccre
practer

,

aul negoiiis scecularibus se
si

pupillorum,

forlc leges
civilalis

impo-

Qued non

oporieat absolute quoslibel ordinari.

nant, incxcusabilem

curam, aul

episcopus

eccle&iaslicarum rerum soUicituJinem habere pr«cipiat,
qiisc

VI. Nullum abaolute ordinari debere presbyterum, aut diaconum, nec quemlibet in gradu eeclesiaslico ,
nisi

aut orpbanorum,
ulla

el

viduarum

,

earuinque
,

specialiier Ecclesioe civitatis, aut possessionis,

sine

provisioiie

suiil

personarum
aJjutorio
,

quic

maxiiue

ccclcsiastico

iiidigent

preptrr

nuntietur.

aut martyrii, aut monasterii qui ordinaiidus esl proQui vcro absolute ordinantur ikcrevJl

»75
s:iiicta

rODEX C.VNONUM
synoiliis
irrilain

F,CCLES1.\STIC0RU.M.

»71
litteris,

liabcii

liiijiiscemodi niaiuis

A

nius,

ct

non coinmcndatitiis

proplcr

i(iiod

iiii|)osiliuiieni, cl

imsqnam posse

ininistrarc ad orili-

commendatitias

littcras lionoralioribug

tanluniukudu

nanlis

injiiriaiii.

pra;stari pcrsonis coiivcniat.

De

clencis ct inonacliis non

tnanentibus in tuo pro-

(/(

nequaquam
XII. Pervcnii

tii

duos melropolitano$ provinda lUridatiir.

]>osito.

VII. Qiii

scniel

iii

clero depiilali snnl, aut inoiiaiiii-

ad nos qiiod quidain, pracier eccloconvularunt ad polcstates,
iii

chorum vitam cxpeliverunl, statuimus, neque ad
liliam, npi|iic
iiaiii,

siastica staluta facientcs.
ct

ad (liynitatcm aliqiiam

vciiiic

munrta-

per pragmaticam formain
,

duo unam provuiciani
statuit

aul lioc tcnlanlcs, el non agciitcs po-nilciiliain,
reilcaiit
ail

diviserunt

ita

ut

cx hoc facto duo mctropolilani
:

qnomiiius

lioc

quoil propler

Dcum

pri-

essc videantur

iii

una provincia
niliil

ergo sancta

niitus clejrcruiit, anatlieniatizari.

synodus de reliquo
alioqui

ab episcopis talc tcntari,
fucrit

De

clericis qui

niartyriis,

quw

sunt in ptoclms, monasleiiis, aiquc suh potestate episcoporum unius-

qui

Iioc

adnisus

amissione gradus
civitates littcris

proprii subjaccbit.

Quxcunquc vero

cujusqiie ciiilalis cxislunt.
VIII. Clerici qui prSEficiuntur ptochiis vcl qui

imperialihus metropolitaiii noniinis honore subiiix:e

orstib
j,

suiit,

honore taniummodo pcrfruantur,
,

et qui Ecclcscilicct veras

dinantur in nionasteriis, el basilicis martjTum,

siam cjus gubernat episcopus
metropolis privilegiis
suis.

salvis

episcoporum qui
diiin

in

unaquaque

civitale sunt, secun-

sanctorum Palrum traditiones, potcstale perab episcopo
suo

Quod non
XIII.
tatc,

oporleat peregrinos clericos sine eommetidatitiis lilleris

laancanl, ncc per conlumaciam
dissiliant.

mininrare.
in

Qui vero aiident everterc

hujuscemodi

Peregrinos clcricos, ct lectores,

alia civi

rorinam quocuuquc modo,
episcopo
,

nec proprio subjiciuiitur

prxtcr coraniendatitias litteras sui episcopi,

siquidcin clcrici sunt,
;

nibus subjacebunt
rint,

si

vero

laici

canonum correptiovel monachi fuc-

nusquam penilus ministrare debere.

Quod noa

liceat clerico

u^orem

sectiB alterim

ac-

communione

priventur.

cipere.

Quodnon

oporlcat clericos, habenlcs adversus invicem proprium cpiscopum relinquere, et ad swcularia judicia convolare.
•legolia,

XIV. Quouiara
est lectorihus et

in

quibusdam provinciis concessmi
uxores ducere, statuit sau-

psaltis

cta synodus

non

liccre

cuiquam ex

Lis

accipere
coii-

IX. Si quis clericus adversus clericum gotiuin, noii deserat

habet neet

secta; alterius uxorein.

Qui vero ex hujusniodi

cpiscopum proprium,
:

ad sa;-

jugio jani

filios

susceperunt, siquidem praivcnti suiit

cularia percurrai judicia

sed prius actio ventiletur
consi|io ejus-

ul ex se genitos

apud

hajrcticos baptizarent, offerre
iioii

apud episcopuin proprium, vel certe

eos Ecclesia; catholicse communioni conveiiiet,

dem

episcopi

,

apud quos utraque partes voluerint,

baptizalos autein non posse ultcrius apud hsereticos
baptizari.

judicium continebunt. Si quis

autem

praeter hnec

Sed neque copulari debet
vel
fideiii

iiuptura h.Tcre-

fecerit, canouicis correptionibus subjacebit.

Quod

si

tico, Judaeo,

pagano
se
Si qiiis

,

nisi

forto

promittat ad

cleiicus habet
vel adversus

causam adveisus cpiscopuin proprium,
altcrum,
si

orlbodoxam

personam orthodoxe copulaiiautera hanc definitionciii

apud synodum provinciK ju-

dam

transferre.

dicetur.

Quod

adversus ejusdem proviiicise nic-

sancla; synodi transgressus fuerit, correptioni canonicte subjacebit.

tropolitanum episcopus vel clericus habct querelani,
pclat priiiialem diceceseos,

aut sedera regiae urbis

De

diaconissis mulieribus.

(>iiiistantinupolitan:e. et apiid

ipsum judicetur.
civitatum ecclesiis

Quod non Hceatclcri:um
X. Non
et ad

in

duarum
in

ministrare.
licere clericum

XV. Diacoiiissani non ordinandara antc annum quadragesimum, et hanc cum summo libramine si
:

duarum civitatum coninilio

vero suscipicns inanus impositionem, et aliquantiim
tempnris
iii

iiiiiiisterio

scribi simul ecclesiis, et in

qua

ordinatus esi,

permanens, semetipsam

tra-

quam

confugit,

quasi ad potiorem, ob inaiiis

dat nupiiis, gratise Dei contumeliani faciens, anathe-

glorioe cupiditatem.

Hoc autem
in

matizetur hujusmodi cura eo qui eidem copulatur.
facieiites

revocari

dcbere ad suam ecclesiam,
sunl, el
ibi

qua primitiis ordinati
Si

De
similiter et

virginibiis.

tantummodo

minislrire.

vero jam

XVI. Virginem qua; se Deo Domino consecravit,

quis translatus est ex alia in aliam ecciesiani, prioris ecelesia,', vel

raonachum, non
si

licerc nuptialia jura coii-

marlyriorum qu.e sub ea sunt, aut

trahere

:

quod

hoc inventi fuerint perpetrantes,

ptochioruiii, aut

xenodochiorum rebus

in nullo

com-

excommunicentur. Confitentibus autem decrevimus
ut habeat aucloritatem ejusdem loci episcopiis miso-

muoicet. Eos vero qui ausi fuerint, post

deliiiitio-

nem
ex

niagn.^e

et universalis hujus synodi,

qiiidquam

ricordiam humanitatemque

largiri.

his qua: sunt prohibita, pcrpetrare, decrevit san-

De
vel possessiones
qiii

parochiis.

cta synodus a proprio hujusmodi gradu recedere.

XVII. Singularum Ecclesiarum rusticas parochias

Quod non
XI.

oporteat egenis episloUa Iribui : lionestiores autem commendatiliis iiiteris approbari.

manere inconcussas

illis

episcopis

eas retinere noscuntur, et maxime,
absqiift vi oblinentes,
:

si

per Ire-

Omnc.s pauperes, et iiidigentes auxilio, cuni
epistoliis

ccnnium, eas
ne rexerunt
de
his,

sub dispensatio-

proficiscuntur sub probatione,

vel eccle-

quod

si

inlra tricenniura facta fuerit

»asticis pacificis laiituniniodo coraniendari decrevi-

vel fiat altercatio, licere eis,

qui se

laesos

.

,

, ,

175
asscrunt apud sanctam

DIONVSIUS EXlCrUS.
synoJum
proviiici»
.le
iiis

HJ
graduum suorum periculo suhja-

A

cerc

iciitavcrinl,

movere certamen. Quod si quis a melropolilano l:t;dilur, apud primatem dioeceseos, aut apud Constanlinopolitaiiara sedem judicetur, sicut superius dictum
esl. est,

cebuiit.

De

clericis

et

monacliis

episcopi,
niuiit.

ad urbein

qui, prmter voliinlalem regiam Consliintinopolim

siii

vc-

Si

qua vero
si

civitas

potestate impcriali novata
,

aut

protinus innovelur

civilcs dispositiones

XXIII.

Pervenit aJ

aures

saucli

coiicilii

ihkhI

ci publicas

ecclesiaslicarum

quoque parocliiarum

quidam

clerici, el

monaclii,
,

quilius nil ab episcopo

ordines subsequaiitur.

suo coininissum

esl

esl autein

quando

ct

comnm-

nione ab eo piivantur, peivenieDtes ad urbem re-

De
XVIII.

conjuratioiie, vel conspiralione

giam Conslanliiiopolitanain,
crimen
tur, excitantes turbas, et
:

in

ea diulius iimnureu-

Coiijuraiionis

vel

conspiraiioiiis

statum ecclesiasticuin com:

et ab exteris legibus est

magis hoc

in

Dei Ecclesia ne
clerici

omnino prohibitum mullo liat, admonere conveaut monachi reperti luerint

moventes, subvertenies etiam (luoruindim doinos
decrevit saucta

synodus Iiujusmodi prinio quideui

nict. Si qui

ergo

per defensorem Constaniinopolitanoe sanula; Ecclcsiic

conjuraiiles, aut conspirantes, aut iiisidias ponenles

episcopis aut clericis
ciantur.

gradu proprio

peiiilus abji-


anno conciUa
in provinciis

si

iisdein negotiis

commoneri, ut egrediantur ab urbe rcgia quoJ impudenter insisl.anl, eliani nolen:

tes idein defensor expellat,

ut ad propria loca per-

Quod

oporlcat

per proviiicias
cclebrari.

bis

in

venianl.

Quod non
minime celebrenlur

liceat

monasteria,

qua;

consecrata sunl
luonasleria, con-

XIX. Perveiiit ad aures nostras, quod
Statuta
et ex

diversoriu scccularia

fieri.

episcoporum

coiicilia

XXIY. Quje semel dedicata sunt
silio

hoc

plurinia negliganlur ecclesiaslicarum cau-

episcoporum, maneaiit pcrpetuo inoiiasteria,
pertinent monasteriis reservari,
fieri

sarum, qux correctione iiidigeant. Decrevit itaque sancla syiioJus, secundum canoues Patruni bis iii

et

res qua» ad ea

nec posse ea ultra
vero hoc
jacebunt.
fieri

SKCularia habitacula

:

qui

anno episcopos iii idipsum, in unaquaque provincia convenire, quo melropolitanus anlistes probaverit, emerserint. el corrigere singula, si qua fortassis
yuicuaque vero non advenerint episcopi, residenl

permiserint,

canonum

senteii

tiis

sub-

Quod non

oporteal

ordinaliones
di/ferre.

episcoporum

diu

aulcm
ria

in suis civitatibus, el hoc,

dum

in

sua iiicdluet necessa-

ini(al« consislunt,

omnique inexcusabili
liberi,

XXV. Quoniam quidam metropolitanoruin, quantum coniperiinus, ne^ligunt commissos sibi greges,
et ordinatioiies

occupatione probanlur

fraterno corripian-

episcoporum facere
tres inenses

diiferuut,

pla-

tur aflcclu.

cuit
clericos Iransmigrari conveiiial.

synodo

iiitra
:

ordinalioiies episco-

Quod minime

porum
jam
ab

celebrari

nisi furle necessitas inexcusabilis

XX.
licri
iiiitio

Cleiicos in ecclesia ministrantes,
in alterius
:

sicut

pr;eparet

lempus

dilalionis

extendi

:

quod

si

hoc

constituimus,

civitalis

ecclesia slalutos
in quibus
illis qiii,

mini<ne fecerit, coriepiioni ecclesiasliea; subjacebil

non oportet

seJ contenlos esse
exceptis

vcrumtanien redditus Ecclesia; viJuatx penes oeco-

niinistiare inerueruni,

pro-

nomuni ejiisdem

Ecclesi;c intcgri reserveiitur.

prias aniittentes provincias, ex necessitale ad aliam ecclesiam iransieruiit. Si quis autem episcopus post

De dispensaloribus singularum Eccleiiarum. XXVI. Quouiam in quibusdam Ecclebiis, ut rumore
comperimus, prxter oecoiiomos, episcopi facultales
ecclesiasticas

hanc delinitionem susceperit clericum ad alium epi8copuni pertinentein placuit et susceplum el susci,

tractant

,

placuil

omnem

Ecc!esiaui

pientem coinmunione privari, donec
veral clericus

is

qui

migra-

habeiileni

episcopum babere oeconomum de clero
qui dispenset rcs ecclesiasticas,

ad propriam fuerit regressus ecclc-

proprio,

secundum
dispen-

siam.

sententiam episcopi proprii,
episcoporum aut clericorum accusaloribus
laicos

ita ut Exclesi:c
sit,

De

salio pra;ier testimonium

non

el

ex

lioc disper-

facullales, episcopos, j) gantur ecclesiaslicK dictionis deiogalio procuretur aul clericos passini, et sine probaiione, ad accusa-

XXI. Clericos aut

accusanles

el sacerdotio
:

male

quod

si

hoc iniiiime

tionem recipi

iion debere, nisi prius

eorum

discutia-

fecerit, divinis eonstitulionibiis subjacebit.

tur existimationis opiiiio.

De
res

his

qui rapinnt puellas.
rapiuiit mulieres,

Quod

ncni liceiit clericis post

morlem sui episcopi ad eum pertinentes diripere.
licere clericis, post

snb nomine simul habitandi, cooperantes, aut conniventes rapto-

XXVII. Eos qui

XXU. Non
pi,

obitum

sui episco-

ribus

,

decrevit sancla synodus, ut siquidem clerici
;

res ad euni

perlinentes diriperc,

sicnt antiquis

sunt, decidant gradu proprio

si

vero

lalci,

analhe-

quoque

est caiioiiibus conslitutnm.

QuoJ

si lioc fa-

matizentur.

CANONEs SYNODl SARDICENSIS XXI.
De
l.

episcopis eliam

laica

communinne privandis,
mntuverunl.
;

qui

tudo,

quam
,

perniciosa corruptela, funditus erauicui liceat episcopo dc civilale sua ail
:

civilales

caiula esl

iie

Osius episcopus dixil

Non minus mala consue-

aliam

iraiisire civitalem

manifcsla csi enim causa

:

i:7

CODEX CANOXLM FXCLKSIASTICOULM.
leiilal
,

rn
pclanl
sii)i

qoa hoc faccrc
lus
sil

cum

nulliis in

hac rc inven-

A

ostendere qnnd popuii

rcctorcm

,

ci

episcopus qui

ile

m.ijorc civit:ilc aJ niinorem

lioc jiisltim esse, ut ct ipsi vcniniil, ct

cinn ipso erdi-

Uiidc appaicl avariiiiC anlore eos iiillaminari, el ambilioni servirc, Cl ut (lomiiialionem sgant. Si onmiluis plaict, hujusmoili pcrnicics sa;vius et austerius viiidieciur, ut iiec laicam commutransircl.

nciit

episcopuin. Qiiod

si

coiivcnlus liltcris tacucrit,

cl dissiniulaverit,

nihilquc rcscripscrit, salisfacicnut veniaiil cx

duin csse populis,

vicina

provincia

episcopi, ei urdinenl episcopum.

nioncm habealqui
riacct.

talis est.

Responderunl universi

De non

ordinanriis

episcopis cimtalcs.

pcr licos

et

modicas

Ilem de

mdem

episcoph, ul

muliiveriiil, iiec in eiitu

si per ambilioucm sedem communionem, saltcm lui-

VI. Liccntia vero danda

non

cst ordinaMili cpiscoin

pum
cui
ilii

nui

in

vico
nniis
lieri,

aliquo,

aut

niodica civitaie,

cam, ronscquuulur.
11.

suflicit

presliyler,
iie

quia non esl nccesse

Osius episcopus dixit

:

cxsliteril tenierarius ut forlassis

Etiam si talis aliquis excusationcm atle-

episcopnm

vilescal
illic

iiomen episcopi ct

auctorilas.

Non

dcbeiil
,

ex
in

alia proviiicia invitali

rens asscvcret quod populi litlcras acceperit,
inanifcstum
sit

cum

facere episcopum

nisi

aut
si

his

civllalibus

i|iia;

potuissc plures

pr;t:mio el

mercede
jj

episcopos habuerunt, aul
i^^^^ civiias,

qua

talis,

aut lam popu-

corrumpi cos qui sincerain lidein non habenl, ul clamarcnt in Ecclcsia, et ipsum petere viderentur cmnino has frandes daninanJas esse cpisoip""'

qu;c nierctur habere cpiscopum. Si hoc

omnibus

placet.

Synodus respondit

:

Placet.

De

arbilror

,

ita

ut nec laicain in liue eoimnuiiioncm

proiinciuli sijnodo retractandu per vicarios eviscopi urbis Jiomce, si ipse decreverit.

talis accipiat. Si

vobls omnibus placct, statuite. Sy:

Yll.

Obius episcopus Jixit

:

Placuit

autem

ut

si

iiodus respondit
L't inter

Placet.

episcopus accusatus

fueril, et judicaverin.t

congrcgati

discordcs episcopos comprovinciatcs antislites
;

cpiscopi regionis ipsius, et de gradu suo eiim dejeceriiit
rit
,

ddinuatus up)ielluveril Uomanum pontijicem, iU observanduin qnod ipsc ceusuerit.
audiaiit

quod

si

si

appellaveril qui

Jojectus cst et confujeet volueril se

aJ cpiseopum Romaiioc Ecclesi;e,
;

III,

Osius cpiscopus dixit
est,

:

lllud

quoquc uecessario non tiansne videanin

auJiri

si

justnm pulaverit ut renovelur cxanicn,
episcopis dignetur,
qui
iii

adjicicnJum
Bliain
caiit
tiir
,

ut cpiscopi

de sua proviiicia aJ

scribcre his

liniliiiia

et

provinciam, in qua
iiisi

suiit episcopi,

propiiiqua provincia sunl, ut ipsi diligenter omniiio requirant, et juxta fiJem veritatis Jefiniant
is
:

forle a fratribus suis invitati,

quoJ

si

januain claudere charitatis.

QuoJ

si

aliqiia

qui rogat causara

suam ilcrum
crit in

auJiri

dcprcca-

provincia aliquis

cpiscopus contra
,

fratrem

suum

tione sua movcrit cpiscopum

Romannm,
si

ut e latcre

unus de duobus ex alia episcopum litem habuerit provincia aJvocet episcopum cogiiitoreni. QuoJ si
aliqiiis

p

SHO presbylcrum miliat,
quiJ
velit, ct

potestale

episcopi

quid

a."Stimet.

Et

dccrevcrit iiiitlcB-

episcopus juJicatus luerit in ali(iua causa, et

dos esse qui pricsentes cuin episcopis judiceut, habenlcs cjus auctoritatcm a quo destinati sunt, crit
in

putat se

bonam causam habere
si
,

,

ut iterum concilium

renovetur,

vobis placet, saneti Pctri aposloli
ut scribatur

me-

suo arbilrio

;

si

vcro creJiJerit episcopos
facict

siitti-

inoriam honoremus

ab his qni causain
ct si juJica-

ccre ut ncgutio tcrminum iinponaiit,
sapicntissimo consilio judicaverit.

quod

cxaminarunt Julio Roniano episcopo,
vcril

judices

renovandum esse juJicium, renovetur, et det si autem probaverit lalem causam esse, ut
:

Quando,

iion rcfiiccntur

ea quae acla sunt, qua; decrevcrit

quibus causis, episcopi ad comitatum ire dcbeant. Iniportunilaies ct niVIII. Osius episcopiis dixii
et in
:

conlirmata erunt. Si hoc omnibus placet. Synodus
respondil
L't
:

inia

frcquentia

,

ct

iiijust;e

peiiiiones
,

fecenint nos
,

Placet.

nullus accusati sedcin usurpct cpiicopi.
:

non tantam liabere vol graliam vel fiJuciam duin quidam non cessant ad comiialum ire cpiscopi el
,
,

IV.

Gaudentius episcopus dixil

AdJendum

si

maxinie Afri,
tris et

qui, sicut cogiiovimus, sanciissimi fraiiostri f.raii

placct, huic sentenli;c, quani plenara sanctitale pro-

coepiscopi

salularia consilia spersoliini

ut cum aliquis cpiscopus deposiius fucrit corum episcoporum judicio qui in vicinis locis cointulisii
,

j)

niint

atque contemnuni, ui non

ad

coiiiitaiinn

iiiuUas, el diversas, EcclesiiC
ra:it

non profuiuras pcrfeaut oportel, ut [lauet

morantur, et proclamaverit agendura
in

sibi

negotium

causas, iieqiie ut

fieri solet,

urbe

Roma

,

alter episcopus in ejus cathedra post

peribus, anl viduis, aut pupillis subveniatur, sed

appellationem ejus qui videtur csse depositus, oniniiio

digiiilates siccularcs, el administrationes, qiiibusilain

non ordinetur

,

nisi

causa fucrit iu judicio episco-

posUiIenl. II.cc

it.aqiie

pravilas olim iion soluiii inur-

pi

Romani determinata.
quis

murationes, scd et scaiiJala exciiat. Ilonestiim esl

Quando

debeat

a vicinis provinciie episcopis ordinuri.
:

autem ut episcopi inierccssionem his prxstent qui iniqua vi opprimuatur aut si viJua aflligatur, aiit
,

V. Osius episcopus dixit
vincia,
iii

Si contigerit in

una pro-

pupillus cxspolictur

:

si

tanien isth;EC noraina just.ini
iVaati

qca plurimi

fuerinl episcopi,
ille

iinum forte

babeant causaiii aul pelitionem. Si vobis crgo,
tres cbarissimi
,

remancre episcopum,
lueril

veio per neglige;itiam no-

placct
,

,

Jeccrnile

,

iie

cpiscopi

ordiiiare
viciiia;

episcopuni, et populi conveiicrint,
provinciie debcre
illuni prius

comiiatum accedant

nisi forie bi

qui religjosi

ini-

episcopos

conct

pcraloris lilteris vel invitali vel voeati foerint. Scd

^enirc episcopum

qui in

ea provincia moratur,

qimniam soppc conlingit

nt ad misericordi nn Eccle-

,

f79
sia:

DlOiNYSILS EXIGULS.
confugiaiit qui iiijuriaiii paiiunlur, aul
insulis damnaiilur,
qiii (lec-

m
aiit-

A

menioravil sancUtas veslra, propler desideria el

canles in essili" vel

aut certe

titiones ad comitatum pergal, nec in litteris ejus subscribalur,
bis placet,

quaincunque
est
liis
,

senteiitiaiii

suscipiunl,

subvenieiiduni
indulgenlia.

neque

in

communioiiem
et

recipiatur. Si vo-

et

sine

dubitatione petenda
,

omnium

sententia confirmari debet. Uni,

Iloc ergo decernite

si

vobis placet.

Universi dixe-

versi dixerunt

honestum esse

placere sibi hanc

runt

:

Placet et constituatur

eonstitutionem.

De
tia

diaconit ud comitatum dirigendis.
:

De

his

qui ignorant quid

sit

in synodo conslitutum.
:

IX. Osius episcopus dixit

Hoc quoque providcn-

XII. Osius

episcopus dixit
dileclissimi

Sed

el

moderatio ne-

vestra traclare debet, qui decrevisiis, ne episco-

cessaria est,

fralres,

ne subito adhuc
synodo, veniant
sunl.

poruni iniprobitas nitatur, ut ad coniitatum perganl.

aliqui, nescientes quid

decretum
in

sit in

Quicunque ergo

,

qiiales

superius

preces habuerinl, vel acceperint,
iiiittant
,

memoravimus per diaconum suum
non
;

ad civitates eas quse

canali

Debet ergo

episcopus civitatis ipsius admonereeura et instruere,
et

quia persona

ininistri invidiosa

est, et

ex eo loco iiaconmn suum mittat. admonitus ipse
in

quaj impetraverit, cclerius poterit referre

et

hoc

tamen redeat

parochiam suara.
ngn temere faciendis episcopis.

consequens esse videtur,
episcopi ad

ut

de qualibei proviiicia

De

laicis

eum

fralrem et coepiscopum nostrum
ille

"
Xin. Osiusepiscopus dixitrEthocnecessariumarbitror, ut diligeniissime tractetis,
si

preces mittant.qui in melropoli consistil, ut
coinmendalitias epislolas pari ratione ad

el

forte

autdivesaut

diaconuni ejus, ei supplicationes destinet, tribuens
fiatres
et

scholasticus de foro, aut ex adniinistratione episcopus
fucrit postulatus, ut

non prius

ordiiietur nisi et le-

roepiscopos iioslros, qui
nibus
tus
,

in illo
,

tempore
quibus

in his rcgiofelix et

ctoris

muiiere et officio diaconi aut presbyleri fuerit
si

et urbibus

moiaalur

in

bea-

perfunclus, ut per singulos gradus,

dignus fuerit,

Auguslus rempublicaiii gubeniat. Si vero habet
iu palatio, qui cupil aliquid,
,

ascendat ad culmenepiscopatus. Potesl enim perhas

episcopus ainicos
tanien

quod
scit
,

promotiones, qua; habebunt utiqueprolixum tempus,
probari qua fide
verecundia. Et
si

honestum

est, iiiipelrare
,

non proliibetur per

sit,

qua modestia, qua graviiate, et
probatus
,

diaconum suum rogare

ac signilicare his quos

digniis fuerit
,

diviuo sa,

benignam intercessioneiii absenti posse prxstare tamen opportunum fiierit.
teni palientibus, sit eiindutn.

si

cerdotio illustretur

quia conveniens non cst

nec

ratio vel disciplina patitur, ut

temere et
,

leviier or-

Qttod adcomitalum pro pupillis et riduis, ac necessila-

diiietur aut episcopus, aut presbyter

aut diaconus,
iib

moxime
dictum est,
lieret

cuni et magisler gentium

Aposlolus

hoc
hi

X. Qiii

vero Roinain vcnerint

,

sicut

denuntiasse et prohibuisse videatiir, sed

sanctissiino fralri et coepiscopo nostro
clesiiB preces,

Romana; Ecet proestet di-

C quorum

per loi>gum tempus examinata

sit

vita el

quas babent, Iradant, ut et ipseprius
honesta;
et justa; sunt,
,

inerita fuerint

comprobata.
in aliena cioilate moretur.
dixit
alia
:

examinet

,

si

Quandiu episcopus
comitatuni
,

ligeniiam atque sollicitudiiiein
perferantur.

ut ad

Uuiversi dixerunt placere sibi

et lio:

XIV.
slatuere

Osius

episcopus

Et hoc quoque

nestum esse consilium. Alypius episcopus dixit
sas iniquas habent

Si

debetis, ut ex

civiiate

cum

veiierit

propter pupillos et viduas, vel laborantes, qui cau,

ad

aliam

civitatem
,

,

vel

ex

provincia

sua

ad

susceperint peregrinationis inralioiiis;

aliam proviiiciam

et

ambiiioni magis qiiain devoaliena civitate mullo teniloci iion
is

comraoda, liabebunt aliquid
ea postulent prajcipue,
sine reprehensione

nunc vero cum

lioni serviens voluerit in

quM

sine invidia

hominum,

et

pore residere. Forie enim evenit episcopum
esse tain

essenon possint, non necesse est

instructum

,

neque tam doctum,

vero

ipsiim ire ad comilatum.

qui advenil incipiat conleninere

eum,

et frcquenier
illius

Vt qui in

catiali

suitt

episcopi euntes

ad

facere
cottritatuiti

sermonem
,

,

ut dehonestct et iiifirmet

sellicile disculiant.

personam
salubrlter

ila

ut es hac occasione non dubiletrelir^sibi

XI. Gaudentius episcopus dixit
providistis convenientia
,

:

Ea quM

quere assignatam

Ecclesiam, et transeat aJ alie,

ct xslimalioi.e omiiium et
si

D

"=""• ^eUnite ergo

tempus

quia et uon recipi epi-

Deo

placilura, tenere

hanc (irmitalera possunl,

me-

scopum inhumanum
ciosum
inini

est, et si diutius resideat, periiiiiat
,

tus huic sententia! conjungatur.

Seimus enim

et ipsi

est

:

boc ergo ne

providenJum
in

est.

Me-

sajpissime proplerpaucorum impudenlinm religiosum

autem superiore concilio
ut
si

fralres nosiros cuusli,

«acerdolale

nomen fuisse reprehensum. Si igitur allqiiis conlra omnium sententiam nisus voluerit ambilioni inagis placere quam Deo, is debet scire, causis
rcddiiis,

tuisse

quis laicus in ea

qua commoratur
per ties septima-

civitate, tres
iias,

dominicos

dies, id est

non celebrasset conveiitum,
Si

comiiiuiiioiie piiva-

hoiiorera

digniiatemque

se

amissurura

rctur.
:

\\xc circa laicos constituta
licet,

sunt

,

luulto

quod

ila
,

demum

coiiipleri

poleril, si
,

uiiusquisque

magis episcopo nec
gravis necessitas
scripto

nec decel

,

si

nulla sit

tam

Iiostrum

qui in canali constitutus est
,

cum progreejiis,

qux

detineat ut amplius a suprasit

dientcm episcopum vidcrit
iuvenerit ire ad comitatum

inquirat transiium

tempore absens

ab Ecclesia sua. Uiiiversi

causas videat, quo lendat agnoscat; et siquidem
,

eum
quod

dixerunt placere sibL
JVe liceal episcopo a siia Ecclesia plus Iribus hebdotnadibus abesse.

requirat et illud,

superius
ul
ei

comprehensum

est,

ne

forte inviiatus csl,

facullas euudi jienniitatur- Si vero, ulsupcrius

XV. Osius episcopus

dixit

:

Quia

niUil piaclcj-milli

^81
(iportct,
Etiiil

CODEX C.AINONUM ECCLESIASTIGORUM.
iprulam fratrcs cl cociiiscupi nostrl

182
,

A

|ir.cci|iiciiti

cpiscnpo

qwi

eiciil illo clcricis Binceruiii

qui iiun in ea civitatc in qua videntur cpiscopi csse
cunstituti, vel cerle

exliiberc ilebct aniorciii cluaritntis, ita quoqiie vii^issiiii

parvam

rein

illic

habeaiit, alibi

ininislri infucata

debenl epiBCopo suo exhibero

autein idoiiea pradia liabcre cognoscuiitur, vcl aflectiuneiii

ob&equia.

proxiiiiorum

,

qiiibus iiidtilgeant

:

hactenus

De non

sollkUandit

clericiit alienis.

pcrniilti eis oporlet ut

accedantad possessioiies suas,
laboris sui, ut

XVIII. Januarius episcopus

dixit

:

Illud

quoquu

eldisponanl, vel

ordiiiciit frucliim
id cst

statuai saiictilas vcilra,

ut nulli cpiscopo liceat alle-

post trcs doniiuicos,

posl tres

hcbdomadas

,

si

rius episcopi civilatis niinislruni ecclesiaslicuni solli-

uiorari iieccssc esl, in suis

polius fundis morciilur.
in

cilarc, ot
ruiil
:

in suis iiarochiis ordiiiarc. Uiiiversi
liis

dixe-

Aul

si

est

proxima

civilas

,

qua

cst presbyter, iie
,

IMacct, quia cx
,

coiitentionibus solet nasci

»iue ecclesia vidcatur laccre

dicm duiiiiuicum

illuc

discordia

et ideo

prohibel

omiuum

senlcntia

uc

accedat

,

ut ueque res doiiicsticx per abseiitiani ejus

quis hoc lacere audeat.

detrimcntuin sustineaut, et nuu frequenter veniendo

ad civitatem
jactantix et

iii

qua episcopus moratur, suspicionem
evadat.
Univcrsi dixerunt

De non

ordinandis clericis atients sine
episcopi.

itii

conscnsu

ajiibitionis

placere

sibi.

B
commuuione summotis ab
picndis episcupo.
:

XIX. Osius episcopus
stituiuius
,

dixil

:

Et hoc uiiiversi coiialia

Declericis a

alio

non

reci-

ut

quicunque cx
siiie

parocliia volucrit

alienum nunislrum

conseiisii
sil

episcopi ipsius cl

XVI. Osius cpiscopiis dixit
placcl,
iit

Hoc quoque omnibus
fueril privai,

volunlate ordinare, non

rala ordinatio ejus. Qui,

sivc diaconus, sivc preibytcr, sive quis cle-

cunque autein boc usurpaverit

a Iratribus et coe-

ricorum ab episcopo suo coininuiiioue
tiis,

piscopis nostris et admoneri debet, et corrigi.

et

ad alierum
confugit,

peri-excril episcopuin

et scicrit

ad

quem
,

ctuiii

iion

eum ab episcopo suo fuisse abjeoportet ut ei communionem iiidulgeat
:

De

prcsbyteris et diaconis qui Tliessalonicam veniunl,

quantum temporis

ibi

resideuiii.

quod

si

fecerit, sciat se

convocatis episcopis causas
:

XX.

Aetius episcopus dixil

:

Non

ignoratis quaiila

esse dictunim. Universi dixerunt

Hoc statulum

ct

et qualis sit Thessalonicciisium civilas; scepe ad caMi

paccin servabil, et concordiam custodiet.

vcniuiit ex aliis regionibus presbyleri et diacoiii, ct

De excommunicatis apud
TCt reticere

vicinos episcopos audiendis.
:

non sunt contenti brevi tempore morari, sed aut
sident
ibi,

re-

XVII. Osius episcopus dixit

Quod me adhuc

nio-

aut certe vix posl longa spatia ad sua re:

non debeo,

si

episcopus, qui forie iracito el aspere
,

dire coguntur. Universi dixerunt

Ea

tenipora, quai

cundus (quodessenon dcbet)
vetur advcrsus presbylerum

commo- C
,

constiluta sunt circa episcopos, etcirca has personas

sive

diaconum suuni
,

observart debent.

et exterminare eura de Ecclesia voluerit
duiii est

providen-

ne innoeens damuetur, aut perdat comniu:

De

suscipiendis his qui persecutionem patiuniur.
dixit
,
:

nionein

et ideo habeat poteslatem

is

qui abjeclus
et

XXI. Osius episcopus

Suggerente fratre

et

est ut episcopos linilimos interpellet,
aiidialur, ae diligentius tracietur
ei
,

causa ejus

coepiscopo nostro Olympio
si

etiani

hoc

placuit, ul
,

quia noii oportet

aliquis

vim perpessus

est, et inique expulsus

pro

negare audientiam roganti

;

et ille episcopus qui

disciphna,et catholicaconfessione vel defensione veritatis,

iuste aut injuste

eum
,

abjecil, patieiiter

accipiat ut

effugiens

pericula,
,

innoccns et devotus ad
uiiniorari,

negotium discutiatur
diligentcr et

ut vel probetur senlentia ejus

aliam venerit civiiatem

non prohibealur

a plurimis, vel emendelur.

Tamen priusquam omnia
,

quaiidiu, aut rcdire possil,aut injuria ejus reinedimn

lideliter examiiieiiiur

eum, qui

fuerit

acceperit,
palitur

quia

durum
,

est

eum

qui persecutionem

a corammiione separatus,
debet

anle cognitionem nullus
societ.

non

recipi

etiam et larga benevolentui, et

pra;sumere ut

eum communione
si

Hi

hunianitas ei est exhibenda. Expliciunt caiiones sive decreta concilii Sardicenr^ sis.
ille

vero qui conveniunt ad aiidiendum,

viderint cle-

ricorura esse siudium, et superbiam, quia

non decet,

Subscripserunt aulem omnes episcopi,
episcopus
illius civitaiis

sic

:

Ego

ut episcopus iiijuriam, vel coiitumeliam patiatur, severioribus eos verbis casiigent, ut obediant honesla

et provincix illius, ita

credo sicut scriplum est supra.

SYNODUS APUD CARTHAGINEM AFRIGANORUM,
QVM
Tosi consulatum

GONSTITUIT CANONES NUMERO CXXXVIII.
et Icgatis
cst

gloriosissimorum imperatorum
Augustorura,
viii cal.

diversarum provinciarum Africaiiarum

,

id

Hoiiorii XII et Theodosii VIII

Numidiarum duarum, Byiacenae, Mauritaniae Coe-

Junias, Caithagine, in secretario basilicxFausti, cuin

sariensis, sed et Tripolitance, et VincentioColosilano,

Aurelius papa, una

cum Valenlino

primaj sedis pro-

Fortunaliaiio et cxteris episcopis provinciae procoiH
sularis residentibus ccxvii, nec

AinciE Niiniidia;

,

Faustino Ecclesi;e Potentinoe, pro,

non Philippo et Asello
,

vincia: luliai Piceiii, legato Ecclesiae Romaiia;

seJ

presbyleris alquc lcgalis Roiuaua; Ecclcsiic

coiisa-

, ,

,

1S%
ilisseiit,

DIONYSIUS EXIGUUS.
asiamibus diaconis, Aurelius episcopus
multa
(lagitata suiit,
dixit:

18^
quid velil
,

A

in potestaie episcopi

et

quid

e\isliiiiei.

Pdstdieiii piicstitiitam coneilii, ut recordomini, frairos

Et

si

decreverit mittendos esse qui pra>sentes cuiii

beaiissimi,

exspcclantcs
le:

episcopis judicciii, habenies auctoritalem ejus, a
destinati sunt, erit
suflicere episcopos
faciet
iii

quo

fratres nosiros, qui
gati

nunc ad praiseniera synodum

ejus arbitrio. Si vero credideril
ut negotio terininum

adveneruiil, qiia; gestis necesse est socientur

,

imponant
Ta:

qua de re Domino Deo nostro de
nis coetu gratias rcferimus.

lanta; congregatio-

quod

sapienlissiiiio consilio suo judicuvcrit.

Superest ut tam esem-

El

cum

recilaret, Alypius episcopus Ecclcsi.ne

plaria Nica;ni concilii, quse

nunc habemus

,

et a

Pa-

gastensis,

legatus

provincia;

Numidis,
litleris

dixii

De

iribus conslituta sunt, quara etiani hic

a decessori-

hoc

jani superioribus etiam
et id

concilii noslri

bus nostris camdera synodum lirmantes, vel qua; se-

rescripsimus,
in

nos servaluros prolitemur , quod
inspicereiiius Gra;ca

cundum formam per omnes clericorum

gradiis, a

Nicicno concilio conslitutum est; adliuc lamen nie

summo
in

usque ad ultimum, salubriter ordinata sunt
proferantur.

movet, quoaiodo cum
lioiie

exeni-

medium
:

Ab

universo concilio dictum

plaria hujus synodi Nica;na;, ista ibi, nescio
,

qua ra-

est

Proferantur.
lidei

minime
,

inveniraus, unde pelimus vcncraiio-

Daniel notarius recitavit. Nicaini eoncilii
fcssio, vel statuta ita

pro,

nera tuam

sancte papa Aureli, ut quia hoc autlien-

se habent

,

et

cum
:

dicerct

B

licum concilium Nica;num in urbe dicitur esse Constanlinopolitana, aliquos

Faustiiiusepiscopus plebis Poteniinx, proviiiciie ItaIi;c

cum

scriplis tuoe sanctitalis

Picciii

,

legatus Roni. Ecclesiai dixit

Injuiicla

mitlere digneris

,

et

non soluni ad ipsum sanclum
,

nobis suni a sede apostolica aliqua per scripturam
aliqua etiam
iii

fralrem noslrum Constantinopolitanum episcopum

maiidalis,
iii

cum

vestra beatitudinc

sed eiiam ad Alexandrinum
rabiles

,

el

Antiochenum venesiib

tractanda

,

sicut

gestis superioribus niemiiiimus

sacerdotes

,

qui

hoc nobis conciliuni
quia nos

hoc

cst

de

Nic-.cnis

canonibus, ut conservenlur, et

astipulatione litterarum suarura

dirigant, ut oinnis
,

constiluta

eorum

,

et

consuetudo, quia et aliqua or,

postmodum ambiguitas auferatur
tamen paulispcr servaluros,
legra exemplaria veniant
,

ila, ut
,

dine et

canone tcnentur

aliqua consuetudine
,

fir-

fraler Faustiaus attuht, niinime invenimus ista

iios

niata sunt.
dini vestra;

De
,

his ergo

primitus

si

placet beatitu-

ut aiitea dixi,

donec in-

iractemus, et poslea cxlera qu;B acla
inserta

profitemur.

Peieinlus est

vel iiiclioala suiil

lirmabuntur, ut et ad se-

autem

litteris

noslrisetiam venerabilis Ecclesia; Uo-

dem venerandam

rescriplis vestris intimare possitis,

mana; episccpus Bonifacius, ut ipse quoque dignetur
ad inemoratas Ecclesias aliquos miltere, qui eadciii
exeraplaria debeant

ad qu.x nos admonuisse apud venerabilcm papam eviilonler clareat, licet et capitula actioimm jam inserta
sint gestis.

sccumlum

ejus scri|ila perlerre.
coucilii
qiialia

De

ipsis

ergo
,

,

ut supcriiis dixi

,

Q

n"nc autem memoraii Nicieni
pi.iria

exem-

qiiid vestr.nc bealitudini placcat
iiiat

agere dcbemus. Ve-

habemus

,

his gestis sociamus.

ergo commonitorium
iii

in

nicdium, ut scirc possit
siii-

Faujlinus episcopus, legalus EccIesiiC
dixit
:

Romaiia;,

vcstra beiitiiudo quid

eo continealur, ut ad

Rec

vestra sanctitas prajjudicat Ecclesi* Ro-

gula respOinlcaiur.

maiia;, sive
:

de hoc capilulo

,

sive de

aliis,

quia di-

Aureliusepiscopus dixit
rium, quod
fratres
,

Profcralur commoniloin aclis

cere dignatus est frater iioster et coepiscopus Alypiiis,

et
et

consacerdotes nostri
c;eiera qu.-c acla

dubios esse canones

;

seil

liiec

ipsa ad sanciuui

i.upcr allegaverunt

sunt

vel

el beatissimum

papam nostrum

scribere digncmini,

ageiida sunt subsequcDtur.
Daiiicl

ut et ipse hitegros

canones inquirens cum veslra sa«-

notarius
iiliis

rccitavit.

Commonitoriura

IVatri

ctitate
cit

de omnibiis constitutis tractare possit. Suffiut ipse beatissimus episcopus urbis

Fausiino, et

Philippo, et .Asello piesbyteris, Zo-

auiem

Runuc,

simus episciipus. Yobis commissa negoiia non laient
vos,
ila

sicut et vcstra sanciitas

apud se

iractal, ita et ipse

ac

si

nostra, imo quia nostia

ibi in

vobis

inquirat,

ne contentio inter Ecclesias ausci videalur,

|ira}sentia est, cuncta peragile, maxime cum et hoc nostruin possitis habeie mandatum et verba cano,

seJ magis charilate fraterna deliberare possitis, ipso
rcscribente, quod melius ob.^ervari debeat.

nura,

qiia; in pleiiiiircra firraiiatem

buic commoiiito-

D

Aurelius episcopus dixit
psiiiius
litteris

:

Pneler
eiium

ista,

qu;e dcpr.im-

rio inseruimus.
concilio,

Ita eiiim

dixerunt fraires in Nica;no
appellatione decerne-

aciis, iieccsse est ut

iiostra; parvitatis

cum de cpiscopurum
aulem
ut
si

sancto
qua;

fralri et

consacerdoti nostro Bonifacio
pleiilssiffle

renl.

singula
e|iiscopu8 accusatus fuerit, et
si

tractamus

intimemus. Ergo

Placuit

oiniiibus placel prosecutio noslra, ore

omnium

con-

judicaveriiit congregati

episcopi regioiiis ipsius

,

ct

di;-camus.

Univcrsum coiicilium

dixit

:

Placct.

de gradu sno dejecerinteuin, et appellasse videalur, et coiifugeril ad bcatissimum Ecclesia; Romaiia; epi-

NovatiiS episcopus, legatus Mauritaiii;e Sitifcnsis,
dixit
:

Nunc meminimus hoc comraonitorio
contineri,
linitiniis

eliani

de
au-

scopum,

el voluerit audiri

,

et

justum pulaverit, ut

presbyteris vel diuconibus
diri

qualiter

reiiovetur
ipii
iii

cxamen

,

scribcrc his cpiscopis digiiclur,
ut ipsi

ab cpiscopis suis vel a

dcbe.ml, ((nod

finitiina et

propinqua provincia sunl,

in Nic;j;no concilio

minime legimus, unde hocipum
Recitetur ad locum eiiam

diligenter
dcriiiianl.

omnia rcquiranl,
Qiio;l
si

et jiixia lidcm veritalis

jubeat sanctitas vestra recituri.
Aurelius episeopusdixit
:

quis rogal cau^a:ii suani iterum

audiri

,

et

deprecatione sua moveril episcopiira Rocrit

noc quod deposcitur.
appcUatioiiibus
autcra

Daiiiel nolarius recitavil.

Ue

maiiuni, ut dc lalere suo presbytcrum miiiat,

clericorum,

id

esl

uiinoWs

r-^s
loci, est
i|)siiis

C()l)i:X

CANONIIM ECCl.ESIASTICOaiJM.
re
(luiil

1^6
aut
ibideiii

synoJi tci

l.i

ie.-.t)uiisio, tle qiia

A

Asclliis .socmii ailiileruiit,

repcrla, a no-

acluri silis, creiliiniis iiiscreiuluiii, iiuoil ctuu) esl.

lulilcr

di-

bis lirmabuntur; aut

si

non

invcniaiiliir,

cnHccla sy-

liodo,
:

de

lioc in

scqucnli

lracl:iliiiiiiis.

Danii'! notarius

Osius episcopus dixil

Quid

me

adliuc movei, retiforle
ir:uiiii(liis

Nica-iii coiicilii priire>>ionciii lidei vel cjiis slaluia re-

cere

iioii

dcbeo. Si cpiscnpiis
iioii

qiiis

titavit in concilio Ariic:iiio.

(quod esse

debcl) ciio

aiit

aspcrc coiiiiiiovuatur

Prol'e^sio ftdei

Nic(Ciii roiicilii.
uiiiiii|ioleiitem,
iii

adversus presbyteruni, sive diacoiiuin suuin, el exlerininarc cuin de Ecdesia
volueril, provideiidiim cst
coiiiiniinioiieiii
:

Crcdimus

in unuiii

Deuin, 1'alrein

visibiliiiiii ct invisiliiliiiiii

racloreni, et

iiniiin

Do-

ne iiinoccns damneliir, aut penlat

ininuin Jesuni Cliri^tuiii, Filium Dci, natiim de l'alre

liabeat polcslaleiii ojectus, ul ruiilinios intcrpcllcl,

iit

uiiigonitum, hoc cst de substantia

l'alris,

Deum de

tausa cjus audlatur, ct diligentius tracletur,
cportet negare
ei

qiiia

non

Dco, lumen de luminc,

Deum

veruin de Deo vero,

audicntiani rogaiiti. El

ille

cpisio-

nalum.non

factuin, uiiius substaiitia; ciim Patre, qiiod
,

pus, qui aul jiiste aut injusle cuni rcjecil, p;iticiUer
aicipiat, ut

Grxci dicmit omousion

per ([neni omiiia ficla
iii

suiit,

ncgolium disculiatur, ut aut piobetur

sAe qiuc

iii

ciclo, sivc quu;

terra. Qiii propteriios

ejus, aut cmeiidctnr Sfinlcnlia, elc.

homines, et proptcr nostram salutem dcsccndit, et

Cumque
Biie

rccitarentur, Augnstiiius cpiscopus Eccle:

u

incarnatus esl,
lertia die,
tiis,

homo

factus, p.issus est, et rcsiirrexit
coelos, sedet

Hipponensis provincia; Numidiic dixil

El hoc
iii(|ui:

asceiidit

iii

ad dexterain PaEral

nos servaturos profitemur, salva diligonliore

uiide

vcnturus est judicare vivos ot mortuos,
dicuiil,

sitione concilii Nic.xMii. Aurclius cpiscopus dixil

Si

et in

Spirilum sancluin. Eus anlem qni

hoc eiiam omnium

vesti;c cliaritali

plarel,
:

responOninia

qiiando non erat, et priusquam nasceretur non erat,
el quia

sione lirmate. Univcrsum conciliuin dixit

ci

nullis cxstantibus factus est, vel

ex alia

qu:e in Nicxno concilio statuta sunl nobis omiiibus
plarent. Jocundus, episcopus Ecclesi;eSuffitula;,Iogalus provinciiC By7.acenM dixit
:

siibstantia, dicenles

mutabilem, et converlibilcm Fi-

lium Dei, hos anathematizat calholica et apostulica
Eccl
sia.

Qnod

slatiituin est in

Nicrcno concilio, violari a quoquain nulhitenus polest.

Stalula quoque Nicacni concilii in viginti capilulis
siniililer recilata sunt, sicut in

superioribus iiiveiiiun-

Faustinus episcopus
di.xil
:

,

legatus

EcclesiDe

Romanae,

lur ascripta. DeinJe qiia; in tonciliis Aliicanis

pro-

slne,

Adhuc secundum profcssionein sanclitalis vetam sancti Alypii, qnam eliam fialris noslri Joaliqiia

mulgata sunt, actis prtesentibus inserta noscuntur.

cundi,

iiifirmari credo,
in

aliqiia firmari,
ipsi

quod

Ut quce

in

Nicccno concilio statuta sunt onm'modo
conserventur.

non dcbeat, cum jam
rint.

diibiuni

canones veiie-

r
I.

Ergo, ut placet et nobis, et beatitudini veslrse,
veslra sanciitas referre dignetur, nt et ipse, quod

Aurolins opiscopus dixit

:

ll;cc ita

apuJ nos haiioslri

ad sanctum et venerabilem Ecclesia! Romana; episco-

beiiturexemplaria statutorum qu;e tunc Patres

pum

de concilio Nicseno secum detulerunt, cujus formam
servantes,
Ii;bc

sanclus .\ugustinus staiucre dignatus esi, deliberare
possit,

qu;e sequentur constituta, firmata a

utruninam et hoc concedendum
est
in
,

sit,

an

rcli-

nobiscustoJientur.

cendum, hoc
Si ergo

de appellatione

inferioris gradus.

De Tnnitale
II.

pranticandn.
dixit
:

adhuc

dubium

vcnit, et de

hoc capitulo
in

Universum concilium

Iieo propitio, pari

justum est ut beatissiimc sedis episcopns informari
debcal,
si

professione, fiJes ecclesiaslita, (iiuBper nos Iraditur

tamen approbatis canonibus hoc
:

inveniri

hoc tcetu glorioso, primiliis confilenJa
asservandus.

est,

tunc

possit. Aurelius episcopus dixil

Eliaiii quce

dudum

dcinuin ordo ecclesiaslicus singuloruni, ct consensu

vesira; charilati

intiiuavimus,

nunc paiimini exera,

omnium
trum
certa
et

Ad

corroboraiid.as

aulem
a

fra-

plariasiatutorum Nicajui concilii
lubriter a nostris
concilii
ificitari,

scd et qua; hic sa-

coepiscoporuin

uo^trorum niiper proinotoqiuc

decessoribus,
vel quiu

secuiHluin ejusdeni

rimi meiites, ea proponenda suiit,

patribus

formam,
et

nunc

a nobis orJinata suiil,

disposilione accepimus,

ut Trinilalis,

qnaui

gestis

inseri.

Oniiie

conciliura

dixit

:

t\ nostris
Filii,

sensibus consecratam retineiuus, P:itris, et

Exeinplaria

lidel, et

statuta Nicxnoe synodi, quse ad
oliin pra;-

et Spiritus sancti unitatem, qiia; nullam nosci,

nostrum concilium per beatcc recordaiionis
decessorem

tur babere differentiam

sicuti

Jicimus.

ita

Dei po-

tua? saiiclilalis, qiii inlorfuit, Caicilianuni

pulos instruamus. Item ab universis episcopis iinper
proinotis Jicluin est
:

episcopum

allaia sunt,

sed et quLC Paires ea exenipla

Plane

sic

accepimus,

sic tcue-

sequentes hic conslituerunt, vel nunc commuiii tractaiu statnimus, his gestis ecclesiasticis iiiserta nianebiint, ita
ut,

nius, sic

docemus

fideiii

evangeiicam cuin veslra

doctrina sequentes.

quemadnioduiE superius dictum

esl,
III.

De
concilio

conlineniia.
:

venerabilibus viris Anlioche:;;T:, et .\lexandrin;e, seJ
et Ci nslantinopolitaiuc

Aurelius episcopus dixit

Cum

in

prxterito

Ecclesiaruni episcopis scriiit

de conlinenlia, et
isti

castitatis

moderamiiie

bere vestra beatiludo digneiur,

exemplatia veris-

traclarclur, gradus

tres, qiii constrielione

qna-

simaconcilii Nicxni subasiipulatione litteraruni sua-

dam

caslilatis

per consecrationes annexi sunl, epiila placuit,

rum
iii

dirigant,"

quo, declarata veritale, ca capitula qiuc

scopos, iiiquam, presbytcros, et Jiaconos,

coumioniiorio pnBsens frater et coepiscopus noet

ut conJecet sacros aiiiisiites, ac Dei sacerdoles, ucc

stcr Faustinus, seJ

compresbyleri

Pliilijipus

ct

nou

ct levitas, vel qui sacraiueuiis divinis inserviuiit,

:

• : :

187
conliiieiilcs esse
iii

DIONYSIUS EXIGLUS.
omnibus, quo possiat simpliciler,

ISS

A

De

/lis

quod

a Doinino postulant, iiiipelrare, ut

8ioli docueruiit, et

quod apoipsa servavit aiitiquilas, nos quo-

qui merilo (aciiiorum suoriim nb gregalione pellunlur.

Ecdesim con

IX. Auguslinus episcopiis, legatus provincia;
midiae, dixit
nieriio

Nu-

que custodianius.

De

diversis ordiiiibus ab uxoribus absliiicndis,

Hoc siatuere dignemini, facinoriim suorum ab Ecclesia
: ,

ut

si

qui forte
suiit, et

pulsi

lY. Fauslinus episcopus F.cclesia; Polentin», provinciae Piceni, legatus Romaiia; Ecclesia;, dixit
:

sive ab aliquo episcopo

vel presbytero

fuerint in
eis cri-

Pia-

commuiiione suscepti, etiam ipse pari cum
gulare judiciiim.

ict ut episcopus, presbyler, et diacoiius, vel qui sa-

niine leneatur obnoxius, rcfugientes sui episcopi re-

cramenla contrectant,pudiciiioecustoJcs, abuxoribus
se

Ab
qui

universis episcopis dictura cst

abslineant.

Ab

universis episcopis dicluni est

Omnibus
De

piacet.

Placet, ut in omiiibus pudicilia cusiodialur, qui allari

presbyteris

a

propriis

corripiuntur epi-

Inserviunt.

scopis.

De

avarilia.
:

X. Alypius episcopus, legalus provijiciie Numidi»
.Avaritiae cupidilas,

V. Aurelius episcopus dixit

dixit

:

Nec

illud

pnetermilleiidum

est, ut si quis forle

quam
lines

reruin oinnium malarutii niatrem esse,

nemo

presbyter ab episcopo suo correptus, tumore, vel su-

qui dubilet, proinde

inbibenJa

est,

ne quis alienos

B

perbia inflaius putaverit separalim sacriDcia

Deo

of-

usurpet, aul per pneraiiim terminos

Patrum

ferenda, vel aliud erigendum altare, contra ecclesia-

statulos transcendat, nec
liceal

omninocuiquam clericofum

slicam fiJera, vel

disciplinam, crediderit, non exeat

de qualibet re fenus accipere.

Quanquam no-

impunitus.Valentiniis primae sedisprovinciaeNurnidiiB
Jixit
:

vellx sugge^tiones, qua; vel obscura; sunt, vcl sub

Necessario
suiit,

discipHna;

ecclesiastica;

et

fidei

genere latent, inspcctae a nobis, formam accipient,
ca;teriim

coMgrua

quoe fraler noster Alypius prosecuius

de quibus

aperlissime

divina

Scriptura

est; pioiiide quid videatur vestra; dileclioiii, edicite.

saiixit, iion est

ferenda senteiitia,
in
laicis

seJ potius exsereprehendilur,
iJ

Si

qiiis

presbijlcr

contra

episcopum suum

inflalus

quenJa.

Proinde quoJ

scliisma feccrit,

unalhema

sil.

mullo

iiiagis

debel in clericis prKJamnaii. Universum
:

XI.

Ab

uiiiversis

episcopis dictum est

:

Si quis

concilium dixit

Nemo

contra Propbetas,

nemo

eon-

presbyler a prxposito suo correptus

fuerit.

debel

Ira Evangelia facit sine periculo.

utique apud vicinos episcopos conqueri, ut ab ipsis
noit fiat.
:

Ul chrisma a presbyteris
VI. Fortuiialus episcopus dixit

ejus causa possit audiri, ac

(

er ipsos suo

episcopo

quod nisi fecerit, sed superbia ( qiiod absit) inflatus secernendum se ab episcopi sui comciliis statutum meminiraus esse, ut chTisma, vel reconcilialio poenitentium, nec non el puellarum con- C munione duxerit, ac separalira, cuin aliquibus schissi quis aiilera nia faciens, sacrifleiura Deo oblulerit, anathema hasecratio a presbyteris non liant beatur, et locum amitlat ac si queriraoniam justam eraerserit hoc faciens, quid de eo statuenJum sii?
reconciliari
: : ;

In pneterilis con-

Aurelius episcopus dixit

:

Audivit dignatio vestra
;

adversus episcopum non habucrit, iiiquiiendum

erit.

suggestionera fratris et coepiscopi noslri Fortunali

quid ad ha2c dicitis?
est
:

Ab

iiiiiversis

episcopis dictum

Si qius episcopus absque tempore synodi in crimine detentus fuerit, a 12 episcopis audiolur.
XII. Felix episcopus dixit
:

Chrisnise confeclio, et puellarura consecraiio, a
fiat
,

Suggero, sccundum
ul
si

presbyteris non

vel reconciliare queniqiiara in

statuta veierum conciliorura,

quis episcupus

publica raissa presbytero non licere, hoc oiunibus
placet.

(quoJ iion optamus) in reatura aliquem uicurrerit,
et fuerit ei niraia necessilas

non posse plurimos con-

De
YII.

liis

qui in periciilo positl reconcilianlnr.
:

gregare

,

ne

iii

crimine remaneat, a li episcopis

Aiirelius episcopus dixit
fiierit

Si quisqiiam in pe-

audiatur, et presbyter a sex episcopis cura proprio

riculo

constiiutus, et se reconciliare divinis
si

suo episcopo audiatur, et diaconus a tribus.

altaribus petierit,

episcopus absens fuerit, debet
et sic peri-

Ct non
scd
si

liceat

episcopum

nisi

utique presbyter consulere episcopum,
clitantera ejus prsecepto recontiliare,

necessitas (uerit, vel

a plurimis ordinari a Iribus mdinetur epi

;

quam

rein de-

D

scopis.
XIII. Aurelius

beraus salubri consilio roborare. Ab universis epiBcopis dicium est
:

episcopus dixit

:

Quid ad haec

dicit

Placet

quoJ

sanctitas vestra ne-

sanctitas vesira

?

Ab

universis episcopis dictum est

cessario nos instruere dignata est.

A nobis
;

veieruni slaluta debere servari, sicuii et in-

De

his qni

in accnsalionem majoris natu veniunt

el

consulto priinate cujuslibct provinciae, taiu facilenon

ul episcopum nulli criminoso iiceat accusare.
YIII. Nuiuidius

praesumanl mulli congregati episcopi episcopum orPr;c-

episcopus Maxulitanus dixit

:

dinare
pi, in

:

nisi [F.

quod

sij

necessitas fuerit, tres episcosint, ejus

terea sunlquaiiipluriioinon bona; coiiversationis, qui

quocunque loco
;

pnecepto ordinare

exisiimanl inajores nalu, vel episcopos, passim vage-

debebuut episcopum

et

si

quis conlra

suam pro-

que

in

accusationem pulsandos; debeiit tam

facile

fessionera, vel subscriplionem venerit in aliquo, ipse

admilti,

necne? Aurelius episcopus
is

dixit

:

Placet

se

honore privabit.
at

igitur charilati vestra; ut

qui aliquibus sceleribus
lia:

iiretilus

est

vocem adversus majoreiu natu non

Ul de Tripoli uuus episcopris i« legationem veniut, ut presbyter ibidem a quinque episcopis audiulur.

beal accusandi.

Ab

universis

episcopis dicluiti est
placct.

XIY.

Iiein

placuit de

Tripoli,

proptcr inopiaro
et

Si crimiuosus est,

non udmitlalur,

pro\iiicicU

uuus cpistopus in legatioiiem vcniat,

;

)8<|

u(

ibi

prcsDVter a quinque
tribus. nl superius

CODEX C.VNONUM FXCLESIASTICOUUM. atulialur rpiscopis, ci ilia- A s. ri|iliiin est enini i Accipite,
:

«30
et cilile,»

cadavera au;

conus a

niemoralum

est

,

proprio

tcm ncc accipcre
morluos
ignavia
:

possuni, nec e.lerc
f.iciat

ct

nc jam

tpiscopo residente.

homincs baptizari

prcsliyteroruiu
iji

De

diversis ordinibus Ecclcsia; servienlibus : ut ji(/Hij causam criminis incurrerit, el abjccerit judiciuiit tcctesiaslicum, debeal prricliliiri : et ul fUii sacer-

pro qua re confirmanduni est

hac sancta
causas

synodu

ut,

sccundum
atl

Niciciia staliita, proplcr

ecclesiaslicas, i}»x

|ierniciem

pli^liiiini

sicpe vete-

dotum specjacuta

sivcutaria

XV.

Itein placuil ut quisquis

non adcant. cpiscoporum, prcs-

rascuiit, siiij^nlis quiliusiinc aniiis

coik ilium convo-

cetur, ad

qnod oinnes

provinciic, qu:c prinias seiles

bylerorum,

ct diaconoruni, seu clcricorum, cuin in

babent, de conciliis suis binos, aut qu:intos delci;crint,

Ecclesia ci fuerit crimeii inslilutum, vcl civilis causa fueril coinmota , si, relicto ecclesiaslico judicio, publicis judiciis purgari voluerit, cliamsi

episcopos legatos mittant

,

ut congrcgato con-

venlu pleiia possit esse auctorilas.

pro ipso fuerit

Ut
el
si

ii

prolata seiitenlia,
criiiinali
suniii
;

locum suuin amitiat,

lioc iii

quis episcopiis accusatur, ad primalem ipsiin provinciw causa defcralur.
dixit
:

in civili

vero perdal qiiod evicil,

locum

XIX. Aurelius episcopus

Quisquis cpiscopo-

obUnere malueril. lloc

cliain placuit, ut a qui-

ruin accusatur, ad primales provinci.ii ipsius

causam

biiscunqiie judicibus

ecclesiaslicis

ad alios judiccs
fucrit

^

jj.j.g|.^j

accusator; nec a conimunioiie suspcndalur.
iiisi

ecclesiaslicos, ubi est ni.ijor auctoritas,

pro

cui criinen iiitcnditur,

ad causain siiam diceiilitleris

vucatuin,
leiitiu, si

uon

eis

obsit

quorum

fuerit

solula sciiaiiiiiio

dain eleciorum judicum, die staluta,
lus, miHiine occurreril
sis,
,

evoca-

convinci non potuerint, vel iniinico

hoc est

inlra spatiuin meii-

judicasse, vel

aliqua cupidiiate aul gialia dcpravati.

ex ea die, qua euin
si

littcras accepisse constiicrit:

Sane

ex consensu parlium elecli fuerint judices, etiam a pauciori nnniero, qiiam constiluium est, non
si

quod

aliipias

veras necessitatis causas probavcrit,
sit,

quibus cuin occurrere non potuisse manifestum
caus.i; dicend;i: intra

sacerdotum spcctaciila ssecularia non exliibeant, sed nec speclcnt, licet boc semper Cbristianis onmibus indiclum sit, el ubi bla;liceat provocari. Et ut
lilii

alterum

mensem inlcgram

ba-

beat faculiateni

;

verum

tani diu post

meiiscm secun-

dum non
rii,

comniunicet, donec purgetur. Si aulcni ad

pheiuix sunt, non accedant.

concilium uiiiversale anniversarium occurrcre noiiieel

Vt nullus episcopus, presbytcr,

diaconus condnclor existal; el ul lecloresn.rores accipianl; el clcrici abstineant ab usuris ; el qiio lempore celipsi, vet virgincs
consecrenlur.

ut vel ibi causa ejus terminetur

,

ipse in se dain-

nationis senlentiam dixisse judlcetur, teinpore sane

quo non communicat, nec
Jieljus causie dicenda;

in sua Ecclesia, vel paro-

XVI. Iiem placuit ut episcopi, presbyieri
coni,

et dia

chia couimunicet. Accusator

antem

ejus, si

nuiiquam

non

sint conduclores, aut procuratores,

neque

G

defuerit, a commuiiioiie

non

ullo turpi negotio, et inhoneslo victum qusrant, quia

reinoveaiiir;

si

veio aliquando defuerit, sublralicns

respiceredebent scriptum esse:
iniplicat

«

NuUus
t

niilitans

Deo

sr, reslituto in

se

negoliis s»cularibus.

Itcni placuit ut

tur a

communione episcopo, ipse removeacommunione accusator ila tamen, nt nec ipst
:

lcctores, cuni ad annos puberlaiis

pervenerint, co-

adimatur facultas causK peragenda;,

si

se ad

dicm

gantur aut uxores ducere, aut coniinentiam proliteri.
Ileni placuit ut clericus, si

occurrere iion voluisse'sed non potuisse probaverit.
Illud vero, ut

commodaverit pecuniam,

cum agere

coeperil in episcoporuin ju-

pecuniam accipiat

;

si

speciem,

eamdem speciem, quannec
virgiiies coiise-

dicio, si fucrit acciisatoris

persona culpabilis, ad arnisi

lam

dederit, accipiat ; et ut ante viginti quinque annos
ordinciitur,

giiendum non adiniltatur,

proprias causas, iiun

xtatis nec diaconi

tamen

ecclesiasticas, asscrere voluerit.

crentur; et ut lectores populum non saluient.

De
XX.
sati,

presbgleris, vet clericis accusalis.

Vl nnaquceqKe prorincia, propler Innginqmtatem, pri-

Si aulein presbyteri, vel diaconi fueriiit accu-

malem habeat proprimn.
XVII. Placuit ut .Mauritania
lavit,

ailjuncto sibi ex vicinis locis

cum

proprio cpi-

Sitifoiisis,

ut postu-

scopo lcgitimo numero collegarum quos ab eodem
accusaii petieiint
:

priniatem provincioe Numidia;, ex cujus ccetn
,

id est

uiia

secum

in

presbyieri

separatur, ut suuin habeat primatem

quem, con-

D

noinine sex,
tiani,

in

diaconi tres ipsorum causain discu-

scntientibus omnibus primatibus provinciarum Afri-

eadem

dieruni, et dilationum, ct a cominunione

caiiarum, vel omiiibus episcopis, propier longinqui-

reiDotionuin, ct discussion

" persoiianjm,

iiiler

accu-

latem habere perraissa est.

salores et eos qui accusantur,

forma servata. Reli-

St ^iis ctericus

ordinalur,

moneri

debet conslitula

quorum autem clcricorum
pus
i't fitii

causas, etiam solus episco-

servare ; el ut corporibus dejunclorum eucliarislia non delur, nec baplisma ; el ut per singulos aiuios per omnes provincias ud conciliuin nielropolituni

loci agiioscat, et liniat.

clericonm

in

malrimonio non jiingnntur liarelicjs.

convenialur.

/

XVIII. Item

placuit

ut

ordinatis

episcopis

vel

clericis, prius ab ordinatoribus suis placita coiicilio-

XXI. Iterum placuit ut lilii clericorum vel ba;reticis matrimonio non jungantur.
Vt episcopi
XXII.
tet clcrici in
niliit

genlilibus,

ruin auribus
elartuta

eorum inculceiaur ne se
,

aliquid contra placuit ut

eos qui

non

siinl

catholict

concilii

fecisse poeniteanl.

Ilem

coiijeraul.

corporibus

defunetoruui

eucharislia

non

de^ur

Et ul

in eos

qui

crabolici Cbristiani iioo

Legendum
Edit.

certe notuisse, ut sensus constet.

Infia, ubi duplex

asleriscu?, legeiKlum vi>;«tur

d-

sc\,tsivni».

:

::

»91
suiil,

DIO.NYSIUS EXIGUUS.
eiijnisi
coiisangiiiiiei

!'JS

fuerial,

iier iloiialiones

A

rcruiii suaruiii, cpiscopi vel clerici
L't

iiiliil

coiiferaiil.

neque pcrmiUenduin, ul rebaptizali ad clericatus gradum promoveantur.
fuiclibus laicis,
;

imponaiur

cphcopi
liciii

Iraiis iniire noii

proficiscanlur.

Presbfiteri diaconi, vel clerici,

qiii

XXIII.

ut

episcopi Irans niare iiou profici-

Ecantur, nisi consullo prima; sedis episcopo
jiisiiue

sux cu-

inurina putaverint appeilaiidum niinime suscipiuntur.

causa sua ad Irantin cominiinionem
,

provinciac

,

ut ab eo

prscipue possint sumere
si

XXVllI. Item placuil ut presbyteri, diaconi, vel
cicleri inferiores
clerici,
iii

foniialam vel comraendaiionem.

caiisis

qnas Iiabuerint,

Ul prmter Scripturas canonicas
galur.

niliil

in Ecclesia le-

de judiciis episcoporum suorum quesli fuerint,
eos

vicini episcopi
niliil

cum consensu

sui

episcopi an-

XXIV. Iiem
Sunt
auteiii

ut prseter Scripluras canonicas

in

diaiii, ct inter

eos defiuiant adhibiii ab eis episcopi
eis

Ecclesia legatursub nominedivinarumScriptiirariim.

qnod

si et

ab

provocandum
siciit et

putavcriiit,

non pro-

canonicai Scripturx,

id est

Genesis, Exo-

voccnt ad Iransmarina judicia, sed ad priniaies suaruni provinciarnm
stitutiim est.
,

dus, Leviliciis, Numeri, Deutcronomiuni, Jesu ISave,

de episcopis s:cpe con-

Judicum, Ruth,

Regum

libri 4,

Paralipimienon
libri 5,

libri

Al

traiismarina autein qoi putaveijl ap-

2, Job, Pbalteiium,

Salomonis

libri

I^Pro-

pellanilum, a nullo intra Africain ad

commiinioncm

llietarum, Isaias, Jeremias,
liias,

Ezecbiel, Danicl, Tho-

B

suscipia ur

ludith.Esther,

EsdiK
:

libri'i!,

Machabaiorumlibri
libri

2

,

Novi Testamenli

Evangeliorum

i,

Actuum
Petri

Si quis excommiinicalus anle cudientiam comnmnicare piirsumpseril, ipse in se damnutionem protulit.

apostolorum liber unus,
aposloli 2,
Jiid:c

Epistohe Pauli

H,

XXIX. Uem
coinmunicatus

placuit
fuerit

uiiiverso coucilio ut qui ex-

Joannis aposloli 3, Jacnbi apostoli una,
una, Apocalypsis Joannis liber unus.
el consacerdoti nostro Bonifacio,

pro suo negleclu, sive episco-

apostoli

pus, sive quilibct cleriius, et tempore excomniunicatiimis
su;e,
,

lloc etiam fralri

aiile

audicntiam, camiuunionem praese damnalionis judicetur protu-

vcl

aliis

earuin parlium episcopis pro coiilirmando

smiipscrit
lisse

ipse in

islo carione iimotescat,
iiius in

quia a Patribus ista accepi-

senlentiam.

Ecclesia legenda.

De

ttccusato, vel accusatore.

De

siincla

episcopis , vcl scquenlibus ordiiiibus , qui sacromijsteria conlrectant , placuit ab uxoribus

XXX.
qiiasn

Item placuit ut accusaius vel accusaloriii
ille

eo loco uiide cst

qui accusatur,

si

meluil ali-

contineri.

XXV.

Aurelius episcopus dixit

:

Addimus,

fratres

vuu temerarix mulliiudinii, locuin sibi ellgat proxiiiium, quo non sit difficile testes perducere,
ubi cauba
fiiiiatur.

cbarissimi, prxterea,

cum de quonmidamclericorum,
iiiconliiien-

quamvis lectorum, erga uxores proprias
lia rcferretur,

C

placuit,

quod

et

in diversis

conciliis

Si qui clerici ab episcopis sitis promoi contcmpserinl. nec illic maneant unde recedcre noluerunt.

Crmatum
treciaiit,

est, ut subdiaconi, qui sacra

mystcria con-

XXXI.
coiii

Ileni

placuit ut quicunquc clrrici, vel dia-

ct diaconi, presbytcri, sed et episcopi, seeliani

pro necessilatilius Ecclesiarum n(ui nbieiiipevolculibus eos ad
,

cunduni propria statuta,
tineani,
iit

ab uxoribus se

coii-

raveriiit cpiscopis suis,
:

honorem
illic

tanquam non habentes videantur csse
ab ecclesiaslico removeaiitur
clericos ad

arapliorem in sua Ecclesia promovere
iiistieiit
iii

nec

mi-

quod
cio.

iiisi

feccrint,

ofli-

gradu suo unde recedere noluerunt.

Cacleros

autem

hoc non cogi,

nisi

niaturiori Ktale.

Ab

universo concilio dictum cst

Si quis clericorum pauper promotus in ordine, poslea liabuerit aiiquid, Ecclesice polestati subjaceat.

Qiia; vestra sanctitas est juste raoJerala et sancta, et

l)eo placita sunt, confirmamus.

XXXII. Item
distruliat.
iiaiilur,

placuit ul episcopi, presbyteri, dia-

coni, vel quicunque clerici, qui nihil habentes ordi-

Ut res Ecclesia: neino

et

tempore episcopalus vel clericatus

sui

XXVI. dat quod
:

Iiem placuit ut
si

rem

Ecclesia;

nemo ven-

agros,
rani,

vel qua-cunque pnvdia, nomiiie

suo compacri-

reddilus non babet, et aliqiia niniia nc-

tanquam reruin dominicarum invasionis
nisi

ccssitas cogit,
ViiicKc ipsius,

hanc insinuandam esse primati prout cum staluto numero episcoporum
sit

jj niiiie tencantur,

admoniti
ipsis

in

Ecclcsiam eadem

ipsa coniulerint. Si
ralitale aliciijus vel
rit,

autem

proprie aliqoid libe-

utrum facteiidum

arbitretur.
ut

Quod

si

lanla nrget

successione cognationis obvene-

necessilas Ecclcsia;,

non
siia;

possit

anle consuleie,

laciant
si

iiidc

quod eoruin proposito congruil
letrorsum exorbitaverinl,

saltem vicinos testes convocet episcopos, curans ad
concilium omnes referre
Ecclesiie nccessitales
et
:

qiiod

a suo proposito

honore ecclesiastico indigni, t;inqiiam reprobi, judicentur.

quod si non fecerit, reus Deo, Lonore amisso, tcneatur.

conciUo venditor,

Ut

Presbijteri et diaconi in (jravicre culpa coinkti
iius

ma-

imposilionem, tanquam

luici,

nequaquuin susci-

qua sunt consiiluli nun episcopo liceat rein liluli malricis Ecclcsiie usurpare.
presbijteri

rcm

Ecclesia' iu

vcndunl,

et nulli

piunt.

XXVIl Ilem confirmatum
bytori vel diatoni
fuerint,
in aliqua

esl

iit

si

quando prcsculpa convicti
sil

XXXHI. Ilem placuit ut preshyteri non veiidaiit lem Ecclesia; ubi suiit consiituti, ncscicntibus episcopis suis, qiiomodo cl cpiscopis iion licct vendere
pr:edia Ecclcsia;, ignoranle coiicilio, vel presbyteris
suis.

graviori

qua eos a

niinislcrio

ncccsse

renioveri,

uon

eis

manus, lanquam pocnitcnlibus, vel tanquaui

Non habcnte [F.

hahentij crgo neocssilaliiii>

103
nec
lcro
O|)ispo\>(>
rciii

COnFA CANONtJM ECCLESIASTICORIJM.
liccal inatricis Eicle^iu!,
^iii

;!)»

ncc prcsby-

A

vi^nio, qiioil tlccerplitm ost dc concilin llipnoiicnsi,
niliil

liliili

iisiirparc.
iii

arb itraiiiur cssc einriidandiini, vel assucndiiiii,
ut dics saiicta: Pascba:
lciiiporc coiicilii

Recitala siint
uiiivcrsx

eliaiii

i^ta syiio.lo
,

diversa coiicilia
leiiiporibiis

nisi

inno-

proviiicix Africx

iraiisaclis

tescat.

Aurclii Carlliagiiicnsls episcopi celcbrata.

Vl epitcopi,

vcl

clerici,

non

[ucile filios

siio»

emaH-

De

concilio

quod

//i;i;)Oiit'

l{egio facliim cst.
III,

cipcnl.

Gloriosissiino
el Abiiiulaiilio V.
gio,

inipeialoic Tlicodosio .Xiigiislo

XWV.
de
sinlad eos

Ui episcopi, vel

clerici, tilios

suos a sua
,

c,

VIII

iilus Octobris, Ilippoiic

Hc-

potestale pcr emancipationem exire non
iiioribus eoriMii liuriiit, et
jaiii

siiiaiil

nisi
[lOi»-

in secrelario basilicx pacis,

el cx'tcia.

Gesta

de a^lalc sccuri, ul

liiijiis

concilii ideo descripta noii sunt, quia ea, qiuc

propria pertiiiere peccala.
clerici,

ibi

statuta sunt in superioribus probantur inscrta.
concilio Carlluuiinensi, iibi leiiati cpiscopi proconsutares ad concHnim Adriimctinum destinantiir.
III

Lt ep:scopi,vet

non ordinenttir, nisiomnes »ini

[ecerinl Cliristianos.

De

XXXVI.
riini,

L't

episcopi, et presbyieri, etdiacnni

non

Gloriosissiniis iinpcraloribiis ArcaJio
rio II

cl lloiioIii

ordineiilur, priiisqiiaiii uniiics, qiii suiil in donio eo-

Cbristianos catbolicos fcccrinl.
V"-''<'>'

Augg. conss.,

vi

cal. Julias,

Cartliagine.

boc concilio
rcs

legali delecli snnt cpiscopi proconsula-

^

Q'«"'

/"""'"'' «' ""•"'"' mixlum Hqiia. niliil in siicriimcnlis ollerri deieal.
iii

ad

coiiciliiiin Adrunieliiiuni.

De

concilio Carthaginusi,

ubi

muUa

XXXVII. Hl
siint constituta.
Doiiiiiii niliil

L-acraineiitis

corporis ct sangiiiiii»

Cxsario et Attico

vv. tc. conss.,

quiiito cal.

Sepriinilia;

anipiius olfcratur, quaiii

quod

ipsc

Do:

ptenibris, Canli.igiiie in secrctario basilieiB rcstitula;,
cuiii

niimis tradidil,buc est panis,

elvinnm
quod

ai|iia inixtuiii

Aurelius episcopus niia
,

cum

cpiscopis conse,

vcro,
in

seu niel, et

lac,

uiio die soleiii,

«lisscl

aslantibus

etiain diaconibiis

alveiiicnlibus

nissimo

inranlum inysterio soiet

oflerri

(|nainvis

quoqne Victore sene Puppianense, Tuio Migirpense,
Evangelo Assuritano.
Allocttlio

in altari offerantur,

suam

lamcii habeanl propriam

benediclionem, ul a sacrainenlo doniinico corpoiis
et sanguinis dislinguanliir,

ad

episcopos

Attrelii

Cartliaginensis

nec amplius

in priuiitiis

epi-

icopi.

otreratur

t|uaiii

de uvis et frumentis.

Aurelius episcopus dixit
concilii consediinus,

:

Posl d eni prLCstiiuiam
IVatres bealis-

Ul

clerici, vcl coiitinentes,

ad virgines,

vel viduas,

non

ut icconlaniiiii,

aceedant.

siini,et arbitrabaniiiromniuni prDvinciaruin perAfri-

XXXVIII.
virgines
,

Clerici, vel continentes,

ad viduas, vel

eain legaiiones convenisse aj diein, ut dixi, pracsti-

iiisi

ex jussu vel perraissu episcoporum
;

lutam
ruiii

iioslri tractatus

;

sed cuni sacerdotuiii nosirofuissel recitata,
dioiii concilii

C

a"' presbyleroruin iion acceJaiit
ciant, sed

et

boc

noii soli fa-

epislola

Byzacenorum

vel quid

cum
aiil

conclericis,

vel

cum

bis cuiii i|uilms
ipsi
atl

niecuin iidcin qui leiiipus et
raiit, Iractasseiii,

pirevenelecta

episeopiis
et

preshyler jusserit, ncc

episcopi

veslrae cbariliiii

legeietur,

presbyteri soli babeaiil accessum
,

biijusinuiii

csl etiani a fratribus

Uonoralo

ct IJrbano, qui nobis-

femiiias

sed ubi aut clerici proesentes sunt, autgra-

cum hodie coneilium
Vegei Selilanx

parlicipaiilur, lcgalio Silifensis

ves aliqui Cbrisliaiii.

provinciic dcstinata. Frater cliaui Ucginus Ecclesiic
lilleras
*

Ll princeps sacerdotum

iion appelletur

episcopus.

ad parvilateni nicani

ilatas

XXXIX. Ul
princeps

prima; sedis episcopus nuii appelletur
,

Crescenliani prima; sedis, ui ipse insiiiuai, >inniii!ia-

sacerdolum
,

aiit

summiis saccrdus, ant
piima: sedis epi-

rum, elAurelii, coepiscoporuin
scriptis vestra

noslroriiin, in i|iiibus

aliquid hujusmodi

sed lanluni

mecnm

charitasrecognuscilpriimisisse

scopus.

eosdem, quod aut

ipsi

dignarenlur venire,

aul ad
:

Ul

clcrici

tabcrnas

,

nisi in

peregriiiis

,

non inyre-

hoc concilium
ilc

fuissenl ex niure destinalnii lcgalos

diantur.

scd iioc quia miiiime factuni videtur, diu se detineri

XL.

Utclerici, edendi vel hibenili causa, tahernas
,

louginquo venicntes legati Maurilani;e Siiifensis
si

non ingrcdiantur

nisi

percgriiiationis

necessiiata

noii posse testanlur; et ideo, fratrcs,
tati

vestne Cbari-

D

compulsi.

videtur, litlera fratruin
et

nostrorum Byzaceiio-

Vt a jejunis Dco

sacri/icia celcbremur.

rum, sed
xeruiit,

hreviarium, quod eidem epistoke adjuiisi

XLI. Ut sacraraenta

altaris

non

nisi a

jejunis

hopo-

ad bune coetum corrogatuin legantur, ut
illic

minibus celebrentur, excepio

uiio die aiiniversario,

qua

forte
in

sunt,

movere cbaritatis vestroe animuni poseodem breviario qua; diligentius fuerint
eiiiin fra-

quo coena Domini celehratur
sive ca;terorum

;

nam

si

alii|uoruin

meridiano tcmpore defunctoruni, sive episcoporuni,

aniinadversa, in melius reformentiir. IIoc

commendalio facienda
si
illi

est, sulis

ora-

ter et coepiscopus nosler prima; sedis, vir perspectus
inerito
sua;

tionibus

fiat

,

qui faciunt jara pransi inve-

gravilalis atque

prudeiili;e

,

Mizoiiius

niuntur.

scribens ad

meam

parvitatem postulavit. Si ergo plasunt leganlur,
et singula a vestra

Ut

in ecclesiis convivia

minhne

celebrentur.

cet, qua; tractata

XLII. Ut nulli episcopi, vel clerici in ecclesia convcnianlur, nisi furte transeunies hospiliorum iicees-

charitate considerentur.

Quod

niliil

de Hipponensi concilio

sit
:

emendandum.
In

silate illic reliLiant; populi etiain
viviis,

ab hujusmodi cod-

XXXIV. Epigonius

episcopus dixil

hoc breregatur
:

quantum

fieri

poiest, prohibeantur.

Carel pbrasis verbo, quo vox

litteras

forte subslituendum le^it, Edit.

:

105

DIONYSiUS EXIGUUS.
De
paniteiUibus.

'"°

A
lenipora

esi, ut

digncmini dare fiduciam quod, jam necessiiaie
slatuta gloriosissimorura

XLIIl.

diirerenliam Ut poeniienlibus, secunduin
poeuiieiilia!

rectoreni provinc.ia;, ipsa cogente, liberum nobis sit

peccalorum, episcopi arbiuio
reconciliei poenilenieni
cessitale cogenle.
,

secundum
tatis

principum, ad-

inconsullo episcopo .lecernanliir, el ut prebbyler
nisi

non

versus illum adire,

ul qui

niiii

admonitioiie sanclieraendareillicituju,

absenliiE

episcopi ne-

veslnc acquiescere

iioluit, et

Cujnscunque auleni poeuiienlis vulgalissimura crimen esl, quod univerpublicnin et manus ei Ecclesiam commoverit, anle absidem

auctoritate judiciaria protinus excludatur.

Aurelius

cpiscopus dixit
roabitur

Servata forma disciplinK, non xsliconappeiitus, si a vestra charitaie modesle
:

sam

imponalur.

fuerit, suo conventus rccederc delractaveril, cum contumacia , facienle etiara auctoritalc. templu, et

De
XLIV. Ut virgines

virginibus.
sacra;,

cum

parenlibus, a qui-

judiciaria, conventus.

Honoratus

et

Urbanus episcopi
?

fucrint, episcopi vel 6us custodiel.anlur, privatK provi.leniia, ubi epiicopus absens est, preibyteri, habifeminis comniendeiitur, aut simul

dixerunl

:

Hoc

ergo omnibus placet
est
:

Ab

universis

cpiscopis dictum

Justum

est,

placeL

gravioribns
taiiics

vagando iuvicem se custodianl, ne passira tedanl existimalionem. Ecclesiie

B

Quol epiicopi ordinare episcopum debeant. XLIX. Honoralus et Urbanus episcopi dixerunl Et illuil nobis raandatum cst, ut quia proxime fraires nostri Nuraidise

De wgrolanlibus qui pro XLV. Ut segrolaiites
pnssunt, cura

se

respondere non

possunt.

qui pro se respondere non

pserunl pontificem

,

duo episcopi ordinare pnesura. non nisi a duodecim censeatis

voluntatis

eorum teslimoniura

sui pe-

baplizenlur. Ul scenicis, atliculo proprio dixeriut, csclerisque hujusmodi personis, vcl que histrionibus, Deum, gratia vel apostaticis conver.is vel reversis.ad
reconciliaiio iicm ncgetur.

pus dixil

Aurelius episcocelebrari episcoporum ordinaiiones. Forma antiqua servabilur, ul non minu3
:

ad episcoquain ires sufficianl, qui fueriiit destinati ordinandum. Propterea, quia in Tripoli forle, puin Arzuge interjacere videiitur barbarse genles ;
et in

nam
marlyrum

in Tripoli, ul asseritur,

episcopi sunl quinque

De

passionibus

vel taiiiummodo, et possunt forte de ipso numero

XLYi. Liceatetiam

legi passioiies inartyrum,

cum

annivcrsarii dies eorura celebrautur.

esl enim ut duo necessitate aliqua occupari, dinicile possint occurrere ; nunde quolibet numero omnes

De parvutis qui apad Donatistas consulamus XLVIL De Donaiistis placuit ul

baptizati sunt.
fralres

esse ecclesiasticas quid dcbet hoc ipsum impediraenlo diguata Nara et in hac Ecclesia, ad quam
utilitati?

et Simplicianumde ctconsaccrdoles nostros Siriciura baptizamur penes eosdem, iic solis infantibus qui fecerunt judicio, cum ad Ecclesiam quod suo non

est vestra

sanclilas convenire, crebro ac

pene pcr

^

habemus ; nunquidn.im jjg„, jo„,inicani ordiiiandos duodecim potero, vel decein, vel non frequcnter
sed facile est mihi mullo minus advocare episcopos? parvilati vicinos. Quapropier duos adjungere mea; ipsum observari cernit mocum charitas veslra hoc

conversi, parentum Dci salubri proposilo fuerint

illos

error
nistri.

irapedial n€

promoveantur

sacri

altaris

mi-

Quibus

insertis,

lcati provinci*

llonoratus et Urbanus episcopi, MauriianiaiSilifensis, dixerunt Jam
:

non posse.
ordinatorum, Quot addi debcant episcopi nttmero ordinando episcopo (uerit contradtctum.
L.
si

de

vestram allegarcmus dudu.n, cura apud sanciitaiem conlemplationc, quousipie dilaii suraus ea
scripia
posse.il de Nuraidia leguli; fraires'no.lri advenire exspectal. midies sunt, quilms quia non parvi

Sed

illud est

duin episcopura convenerimus,

slalucndum, ut quando ad eligcnsi qua contradictio

seJ

uime vcnerunt,

ullra prcelermittere,

qux

nob.s man-

tractala sunt fueril ohorta, quia talia

apud m»s, non

non oporlet; atquc data sunt a nostris coepiscopis nostrara libe.iler admiU.te. suggeslionem iaeo. fralres, audivimus; vcrura est De Ode enim Nicxni liaclaius prandium, ul a jejums, post de sacrificiis inhibendis
sicut

esl prxsumanl ad purgandum eum qni ordinandus postuletur ad numerum supradictorum tres jam, sed
cui ordinandus est unus vel duo, et in eadcm plebe contradicenlium. Podiscutianlur primo personx

D

dignum
csl.

et esl. offeranlur, ct tunc,

nunc furaa-

stremo etiam

illa

quae objiciuntur perlracientur
in

;

et

cum

purgatus fuerit

conspeclu publico,

ita

demura

lum
De

rebapiizationibus et

reordinationibus, vel iransia

tionibus episcoporum.

vestne sanclitatis animo convcstne dignalionis responsione. Ab cordat, roboretur Satis placet. universis episcopis diclum est
ordinetur. Si hoc

cum

:

mandalura XLVni. Ulud aulem suggerinms

nobis,
slatu(Jt

quod eliam

Capuensi plenaria synodo videtur lum,utnonliceatUerirebaplizationes,reordmat.oncs,
in

LI.

Paschm nuntieiur. de Eccleiia Carlhaginis dies dixerunt QuoHonoratus el Urbanus episcopi
:

vel tr.inslationes episcoporum.

Nam Crescomus

\ iHa-

derelicU, TuburacnnhtRensis cpiscopus, plebe sua commonUus, Ecclesiam, et usqv.e hodie 6em invasil relinquere eamde.n,

omnia tractata noscunniam de commoniiorio nostro mandade die Pascha; nobis esse lur, addimus eliam sicuti asEcclesia semper Carihaginensi, lura, ut de
non solet mstruaraur, el episcopus dixit
Aurclius

secnndum quod

stal.Uurafuerai,

sub anguslo temporisspai.o. Si sanctilaii vestr* v.de:

quam i..vaseral, plebera, contempsil. audiviqax pronuiitiata fuerani confnraata qu.dem nobis mandatum mus scd pelimus, secundum quod
;

Adversus istum

spopondisse jam dudum memmi tur, quoniam nos annis ad traclandum conut singulis qu.busque n,,.'^

:,

:

in7
vt'iK;iimis, ct

CODEX CANONLM ECCLESIASTICOP.LM.
nim vencrimus
iii

m
iit

iimiiii,

luiic diviilga-

A

|i:ilibus (allieilris

rcmovcantur. Oporlct cnim,

qui

Lilur saiictus Pasclia; ilics pcr legalos nui aitfiierinl
coiicilio.

universis fralribus, ac tolo coiiciliu inlia'scril,

non

Honoratus et Urbanus cpiscopi dixerunt
praiseiili

solum suam inlegro
At vero,
(|ui siliiiiict

jure,

sed et diocccses possideat.
snflii ere,

Nunc dc
ciain

enclu pctiimis, ut

lilleris

provin-

pulant plcbes

fratcrna

noslram

ilc liac
:

die iiirumiare Jigncniini.
Ita llat

Au-

dilcclione (onlcnipta, non l;intum diiKccses aiiiitlant,
scd, ul dixi, ctiaiii propri
lale,
iit

relius episcopus dixit

necesse est.

s

publii a

carcaiit auctori-

De
LIL lluiioratus
illud

visilandis proviiiciis.

rcbellos

Iloiioralus ct

Lrbanus episcopi dixc-

ct

Urbanus episoupi dixerunt

:

Et

ruiit
tibiis

:

Suinnia provisio sanctitalis tuic culixsit niensiiigiilurum, ct puto,

nubis verbo nianilatum est, ut qiiia coiistitutum
llippoiiciisi singulas

oinnium rcsponsione ea
Lniversi cpi-

est in concilio

debere provindigncniiiii
distulistis,

qii;c proseqiii digiiatus

es, loboranila.

clas

lcmpore

concilii

visitandas

esse,

scopi dixcrunl
l'/

:

Placet, placel.

etiani,

quodhocanno sccundum urdinem
:

aiienus clericus

minime suscipiatur ab
:

alio.

vel alio aiiiio

.Maurilaniam pruviiiciam visitare. Au-

LIV. Epigonius episcopus dixit
liis

In raultis conci-

relius episcopus dixit
iiia,

Tunc de

proviiicia

Maurila-

hoc statulum

est,

etiam nunc boc confirmatuin
beatissimi fratrcs, ut cleripraeripiat episcopus prseter

projiterea

quod

in liiiibus Afiic;c posita sit, nibil

esl a vestra

prudentia,
sibi

staiuiiiius, siqiiidem viciiuc sunt

barbarico

;

sed

pra,"-

^

''iin

alienum nullus

stct

Deus

ut,

ex abundanli non poUiccnles,

veiiire

ejus arbitrium, cujus fucrit clericus.

Dico autem Ju-

pofsinius ad vestrim provinciani. Cogiiare eniin debctis, fratres, quia

lianum, qui ingratus est Dei benellciis per meain par-

hoc

sibi, et Tripoliiani, et
si

Arzu-

vitalcm in se collatis
exslitisse, ul

,

ila

temerarium et audacem
baptizatus est,

gitani Iratres poterant exigere,

ratio pateretur.

eum

qui a

me me

cum

esset

l/ dicecesM,

nisi

ex consensu episcopi proprii, episcopum non accipianl.
episcopus dixit
:

puer egeiitissimus, mihi ab eodem
cumqiie multis annis a
ret, hiinc, ut dixi,

coinmeiidalus,

aleretur atque increscein Ecclesia
:

Llll. Epigoniiis

Multis conciliis
ut

baptizatum esse

mea,
fernie

hoc statulum a ciBtu sacerdotali
in dioecesibus ab episcopis

est,

plebes

qux

per manuni parviiatis mea; constat
Mappaliensi
lecior esse ccBperai,

idem

in dicccesi

retinentur,
nisi

quaj episco-

imo annis

pos iiunquam habucrunt, non
ejus episcopi,

cum

volunlate

duobus legerai, nescio quo coDlemptu
mea;, idem Juliaiuis

burailitaiia
dicil

a quo tenenlur,

proprios accipiaiit
nonnulli,

eum

arripuit,

quem

quasi

reclores, id est, episcopos.

At vero quia
,

proprium civeni
usurpare,

sui loci
el

Yazarilani,

me

incunsulio
:

dominatu quodain adepto
abhorrent, vel certe,

communionein fralrum

nam

diaconum illum ordinavlt

lioc si

cnm

depravali fucint, quasi in

liceat, paicat ha;c liceiilia nobis, beatissimi

fratrcs,

quadam arce

tyrannica sibi

dominatum vindicant

C

quod plerique tumidi, aique stolidi, adversum episcopum suas cervices crigunt presbyteri, vel conviviis sibi couciiiiiantes plebeni,

si miniis, tam impudens cohibeaiur, ne se misceal communioni cujusquam. Numiiiius epi^copus dixil Si non postulata neque consulla tua dignatioiie id

vel

ceiie peisuasu

videtur fecisse Julianus, judicamus omiies inique fa-

maligno, ul
Tcctores
;

illicilo

favore

eosdem

velint sibi collocare

clum, atque indigne. Quapropier
correxerii errorem suum, et

nisi

idem Julianus

quod quidem insigne mentis tux tenemus
sed propler

cum

satisfactione

eum-

volum,

frater religiose Aureli, qui ha;c ssepe oppres;

dera clericuni,
verit

quem

fuerat ausus ordinare,

revoca-

^sti, non curando tales peiitores

eo-

mx

plebi, conlra slalula

concilii faciens, coii-

runi malos cogita;us, et prave concinnala coasilia

tuniaciiC sua; separatus a nubis,

excipiei judiciuni.

huc dico,

noii

debere recioreiu accipere eaiu plebeni,

Epigonius episcopus dixit

:

JEiAie pater, et ipsa pro-

qiiae in dicecesi

semper

subjacuit, iiec
si

unquam prouniverso san-

niotione antiquissimus, vir laudabilis, fraler et cnllega nostcr Yictor vull

.piium episcopum habuit. Quapropter
clissimo ceeiui placet hoc, quod

hanc petitionem generalen)
voluerit

omnibus
L't

efQci.

prosecutus sum,
:

.conlirmetur. Aurelius episcopus dixit
{Sacerdoiis nostri prosecutioni
factiirura

Fratris et con:

Carlhaginensi episcopo unde liceat ordinare.
dixit
:

clericutn

non obsisto

sed hoc
[j

LV. Aurelius episcopus
admittite, fralres. Contingii

Sermonem

raeuni

jne

el

fecisse et

esse prolitcor circa eos

nonnunquam,

ut postu-

^ane, qui fuerint concordes, non solum circa Ecclesiam Carlhaginensem, sed circa onine sacerdolale

leniur ab Ecclcsiis, quai pncposilis egent, vel
sbyteris, vel episcopis
id seqnor, ut
:

prc-

et

tamen niemor

statiiioruin

consortium. Sunt enim plerique conspirantes
plebibus propriis, quas decipiunt,
ut dictiim

cum
cst,
vi-

inculcem,
postuletur
el
:

conveniam episcopum ejus, aique ei quod ejus clcricus a qualibci Ecclesia
sed forte in hodiemo non reluctali sunt,
iit

earum scalpenies aures,
tiosae vita-

blandi ad seducendnm,
inflati, et

homines, vel cerle

ab hoc con-

nequando coniingat
in

reluctentur,
seiiis

cum

fuerint a

sorlio separaii, qui putant propri« plebi incubandura,

me

hac eausa postulati, quein

multaruin Ec-

et

nonnunquam convenii ad concilium
sua farle
si

venire detre-

clesiarum, et ordinandorum cnraiii sustiiicre. Justuni
esi ergo,

ctanl,

ne prodantur

flagilia

metuenles.

ut

quemlibet consacerdotum conveniam
testibus.

Dico,

hos non tanium diirceses non esse servandas, verura et de propria Ecclesia quje ,
placet, circa
illis iiiale

cura duobus e consorlio noslro, vel tribus

faverit, omnimodo adnitendum, ut eliam auctoritate publiea rejicianlur, atquo ab ipsis priiici-

Sin vero indevotus exstii«rit, quid censet charilas vestra faciendura ? Ego enim cuiictaruin Ecclesiirum,
dignationc Dci, ul
scitis,

fratres,scllieitudinem susti-

:

m
neo. NaiiiiJius epiicopui dixii
:

DWNVSIllS EXIGULS.
Fuit semper
et Je
linDC
li-

!:rO
iit

^

Canhaginc, piacuit

buIIus episeoporum navii^-cl

ceiiiia hiiic sedi, ut uiule vcllel,

cujus nomiiie

sine forniala pi imalis. Gesta in autheiiticis, qui (lu.erct, iiiveiiiet.

fuisset

coiiveiitus,

|iro

desiJerio cujusque Ecclesi;c
:

oidinare episcoiiuiii. Epigonius cpiscopus di\il
iiitas

Bo-

iJe coitcilio

islo

legati

ad imperatorem in(ra
episcopi.

scripii

sequcslrat possibilil;iteni,

iniiius eiiiiii

prxsu-

liiriyiintiir

niis, Iraler, cuiu le

boiium ei cleinenlem omnibus
in arbitrio,

Post consulatum gloriosissimi imperatoris lloiiorii

priebes

;

lialics

cnim boc

seJ longe est
iii

Augusli IV et Eutychiani

v.

c, quinto

cal.M.iias,

ut salisfiat persona! uuiuscujuMiue opiscopi

prima
huic

Cartliagine, in secietario basilica; restitutE. In lioc
concilio legationem

tanlninmodo convcntione. Si autem quod

licet

susceperunl Epigonius el Vinconfugieniibus aJ
eccle-

sedi vindicanJuiii sibi lucrit arbitratus, necesse habes
lu ou.iies Ecclesias lulcire,
dainiis, sed

cenlius episcopi
siani,

,

ul pro

unJe

tibi

non potestateni
i

quocunque reatu

involutis,
iie

legein de glorio-

tux assignamus, ul

liceat voluiua

l\3X,

sissiiiiis

prineipibus inereantur,

quis eos audeat

ct seinper tenere

quem

voles,

ut prapositos

plebi-

abstraheie.
Iii Itoc

bus vel Ecclesiis non constiluas, qui postulati fucconcilio legalio~destinatiir
rint, et

uude volueris. Posthumianus episcopus

ad

Romunum

et ile-

Ji.vit

Deiiidc, qui

unum
?

habuerit, iiunquij Jcbet

illi
:

unus

g

presbytcr auferri

Aurelius episcopus
potest,

divii

SeJ

episcopos, de piirvulis qui apud lia-reticos buptiiati sunl, el ad imperatorein de idolorum reliquiis aujerendis, el de aliis rebus fiuamplurimis.
diotiiiieiisein
'

episcopus unus
divina presbyteri

esse

per

quem

Jignalione

Posl coiisulatum
lias,

Fl. Stiliconis v.

c,

xiv cal. Jurestiiutae.

inulti

conslilui possiiii,

unus au-

Carlhagine, in secrctario
Aurelius cpiscopus una

hasilicse

tem episcopus
propler
si

difficile

invenitur constituendiis. Quaquis
liabucrit

Cum
rfixil

cuni coepiscopis

suis

necessariuni episcopatui
dixisli,

consedissei, astantibus diaconis, Aurelius episcopus
:

presbylerum, el uuuni, ut
etiain

fiater, babiierit,

Efclesiarum Dei per Africam consiitutaruni
inecuin oplime novit charitas
vcslra,

ipsum ad promotioneui Jare
:

deliebit.

Posthii-

iiecessitaies

inianus episcopus Jixil

Ergo

si

liabet alius

abundan?

sanctissimi fralrcs, et

quoniam

prKstitil

Dominus,

tes clericos, debet mihi alia plebs subvenire
lius

Aure-

ul ex aliqua |iartc sancli coetus vesiri esset congre-

episcopus dixil

:

Sane, quando tu Ecclesiie allcri
illi

gata prcesentia, vidctur inihi ut has easdem necessitates, (luas

subveneris, persuadehiiur
ricos,

qni iJines habct clelargialur.
diccct-

pro sollicitudine noslra inJagare potui-

ulunuin

lihi

ordinandum

inus, in iiieJium proferamus,

quas cuin approhaverit
esso

Vl episcopi qui in dixcesibus fueriiit ordinati sim sibi nullain vindicent.

vestra si^iceritas,

sit

consequens, eligenJuin

uiium a
:

iiostro

numero consacerdotem,
et

qui auxilianlc

LVI. Ilonoratus ei Urhanus episcopi dixerunt

Q

Domino,

et orationibus vcstris, et lias ipsas necessi-

Audivinuis constilutum ut diceceses noii mereantur

lates suscipere possil,

gnavitcr peragenJas

iin-

episcopos accipere,
rant conslitutae
:

nisi
iii

consensu ejus suh quo Incprovincia nostra cura aliqui
in

plere, perrecturus aj transmarinas Ilalise paries, ut
tain sanciis frairibus et consacerdolibus nostiis,

sed

ve-

forte in dioecesi,

concedente eo episcopo,

cujus

nerabili

sancto frairi

Anastasio

,

sedis aposlolica!

potestate fuerant constiluti, or.linali suiit episcopi,

episcopo, qiiam etiain sancto

fratri

Venerio sacerdoti

etiam dioeceses

sibi viiidicanl,

hoc

et

corrigi cliari-

Mediolanensis

Ecclesi.ic,

necessiialem ipsam, ac do-

latis vesir.T judicio, el inhibcri

de caitero debet. Epi-

lorem aique iiiopiam nostrain valeat inlimarc.
his
,

Ex

gonius episcopus dixit
esl

:

Singulis episcopis servaium

quod decebat

,

ut

ex inassa Jicecesium
concedenJi.
Jioccesis
,

nulla
nisi

enim sedibus hoc fuerat jirobibituin quod noveriin, comniuni periculo providenJum masime quia
,

carperetur ut proprium episcdpum habuisset,
ipse

lauta inJigenlia clcricorum est, mullicque
ila

Ecclesiae

consensuni aJhibuisset
si

Sufficiat

deseriai sunt, ut ne

unum

qiiiJcm

Jiaconura vel

eniin,

concesserit,

iit

eaJem

permissa,
sibi

illilcratum habere reperianiur.

Nam

de caMeris suarhilror,

proprinm laiitum episcopum habe.U

caileras

periorihus

graJibiis

et olliciis

taceiulum

non vindicent
tarum

difficeses,

quia exempta de fasce inul-

qiiia, ut dixi, si

minislerium diacoiii facile iion invc-

sola meriiit

Aurelius episcopusdixit:

honorem episcopatiis suscipere. Non duhito charitati vestrjc
in dioecesi,

t^ nitur, niulio

posse ccrtissimum

magis stiperiorum honorum inveniri non est. Et quoiiJianos planctus Jisuslifuerit aliquando

oinnium placere euin qui

concedente epiretinere
igiiur

vcrsarum pcne cmortuarum plebium jani non

scopo, qui malricem tenuit, solam

eamJem
oninia

nemus

:

quibus

iiisi

subvcnlum, gra-

plebem

iu

qua fuerat

orJinatus.
si

Quoniam

vis nohis et incxcusabilis

innumcrahilium aiiimarum
est.

universa arbitror fuisse traciala,

cum animo

percnnlitiin causa
L't

apuJ Dcum mansura

vestro convencruiu, sermoiie vcstio cuncta roboratc.

parvuli

upud

Universi episcopi Jixerunt

:

Omnibus

iiobis ba;c pla-

Donalistns baptiznti Lcclesiu ctcrici ordineulur.

in

calliolicii

cuerunt, et Iixc iioslra subscriptione

firmavimus, et

LVII.
csse

UnJe quoiiiam

superiori concilio

siaiutum
ut hi
qiii

subscripserunt. Aurelius episcopus Ecclesi;c Carthagiiiensis buic Jecrelo consensi, ct pneleclo suhscripsi. Similiter et ca;teri episcopi
/;i

mecnm

recugnoicit unanimitas vcslra,

apiij Don;itislas parvuli hapli/.ati sunl,

nonJuin sciie

suhscripscrunt.

valentes erroris coruin iiiteritum,

et

postcaquani ad

lioc conciito

statutum

episcopi sinc formula non naviyent.
est ut

Klatem

rationis capaceni perveneruiit, agnila vcritate,

falsitatem eorunj ahhorreiites, ad Ecclesiam Dei caIholicaiii

Ci'iaiio ct Atlico vv. cc. coiii:., scxlo cal. Julias,

per

iinivcisuiu

niundum dinusam

orJiiic

,

, : ,

201
aiitiqiio,

CODEX CANONllM ECCLESIASTICOKLM.
per nianus iiiipusilioncin rcccpli simt,
lic-

:o2
coHviviit auferendii.

A

De paganorum
I.X. Illud

lierc l:ili!ui5 sirscipiciulnin iminiis clcriraliis noii iin-

ctiam

pctciiduni, ut qutc
iii

conlra

pric-

pedirc noincn eiroris
piilareriiit

:

cuni vcrain Ecclcsiain illoruin
ibi

i:cpta divina convivia inullis

locis exeicciitiu, quas
ita

ad fidcin acccdcndo, ct
Tiinitaiis

Christo crcdiqiix

ab
iiis

errorc gcntili attracta suiit,
Cliristiani ad
li;cc

ul

nunc
:

a pajjM-

derini, et

sccranicnla

pcrccpcrint,
<

celebraiula cogantur

cx qua
pcr6ejii-

omnia

vcra, ct saiicla alquc diviiia esse
liis <)!iiiicn)

crli^siniiim

re

leinporibus Cliristianorum

iinpcratorum
:

esl, cl in

aniiiia; speiiudiislituiani.

Quan-

ciitio altcra licri

occulte viJeatur

velari talla

qiiam cl iKcrciicoruin pixsuinpta aiidacia, veritalis
iionijic palliuta, iioic tradcre audcal,
siiiiplicia
siiiit,

licanl, ct

de civitalibus, et dc possessionibus inipo'

qiix quoiiiani

silani poeiiam

proliiberi

:

maxinie cum eiiam

iii

na-

ut prxinonct bcalus Ap'istulus di>

talibus inaitjTiim per nonnullas civitaies, ct in ipsis
locis sacris talia comraiitere

cciido,
lari

I

UiiiisDcus, una fldcs, uiinni baplisnia,

ct ilc-

non reformidcnt. Quibus
excrceiil

niiii lici'al,

quod

sciiiel

darc oporlet, anallicina-

dicbus ctiam; qiiod pudoris est diccic, sultatiuiies
sctleralissinias
ut matronalis

ti;.alo

noinine c;:-oiis recipiaiitur pcr niaiius iniposi-

pcr vicos atque plaleas

lioneni in unain Ecclesiani, coliinibani, ut dicluin c&l,
ct nnain inatrcin
illa

lionor, el innunicrabilium rcmiiiaruni

onmium

Cbi

i:>tiaiioruiii,

ubi omiiia

piidor, devote

vcnienlium ad sacrarissiinum dicin,

iii-

sacraniciila salubrilcr, ct xtenia, ct vilalitcr ac:

B

J"''"*

lascivientibus

appeUtur

:

ul

etiam

ipsius

cipiunlur

qiiic

perscvcraiiiiLus in

li.crc;>i

niagnam
ve-

sanclx religionis pcne fugialur accessus.

dainnationis irocnum coiiquirunl, ut quod eis in
rilatc

De

spectucntis, ul die dominivo, vet cwteris
lesliritutibus

sanclorvm
spectacubi

ad ailcrnaiu vilain coiiscqueudam csscl lumir

niinime cclcbrenlur.
iliuJ pcleniluin, ui

iiosius,

hoc

in

crrore

sit

teuebrosius atque ilamiioct
uialris

LXI. ISec
tbcairorum

non

et

sius.

Qiiod fugienles

nonnulli,

Ecclcjia!
saiicla

ca;terorun:que ludorum dic dominica

calbolic;e ubcra cognoscentes, qui

vcl cx'teris religionis Chriitian;c diebus celcberriniis

illa oni;;ia

uiysteria aniore veritatis crediderunt, atque pcrcepe-

amoveantur, niaxime quia sancii Pascha; ociavarum
die

runt, qiiibus

sacramentorum rebus cum

vita:

bonse

populi

ad circum magis, quain ad

ccclcsiaiii

prnbitas accesseiit, sine dubio ad onicinm clericatus
i:iles

coiiveniur.t, deberi Iransferri devotionis
si

eoruin dies

cssc applicandos, ei iiiaxime

in

lania

rcruin

quando occurrcrint, ncc oportcre
Cbristianorum
cogi

cliani

quem:

i:ecc5iit.iie,
noiiiuilli

nuUus

est qtii

non concedat. Quanquam

qu.iin

aJ

Iutcc

speclacula

ejusdem

sect;c clcrici

cum

plcbibus, alque
:

inaxiinc,

quia in bis exercendis, qu;c coiitra

prx-

lioiioribus suis

ad nos iransire desidcrent

qui ainore

cepta Dei sunl, nulla pcrseculionis neccs

itas a qiio-

boiioris aut pcrsuadeni ad vitaiu, aut reliuent
liitcm.

adsa-

quam adbibenda

esl

:

sed, uti oporlel, borao libera

Sed boc

inajori fralruni

supiadictorum con:

volunlate siibsistat sibi divinitus concessa. Corpora-

q

(i<!erationi

dimiitendum censco
de bac le

ut prudenliori suo

torum enim maxinie periculum consideraudum
qui contra pr;ccepta Dei,
speclacula convenire.

esl,

consilio nostrx suggestionis
derint, quij
eis

sermonem cuin perpenplaceat,

magno

tcrrore cogunlur ad

nos informare
baplizati

digneiitur.
suiit,

Tantum de

bis,
si

qui

inlantes

De
LXII. Et
ut
si

ctericis

damnctis.

satugiiuus, ut iiostra?,

placct, iu iisdem ordi-

illud

petendum, ut statuere digncntiir
dainiiatus, noii

iiandis consentiant voluntati. Oinnia crgo, qua;

supe-

quis cujuslibet bonoris dericus judicio cpi^cofiierit
li-

rius

comprchendimus, apud sanctos episcopos agenda

porum quociinque crimine
ceal

csse

mecum
reliquiis

bonorabilis fraiernitas vestra perpcndai.

eum

sive ab Ecclesiis, quibus pra^fuit, sive

a

De

idotorum

,

vel

lcmjilis

ab imperaloribxa

quolibet homine dcfensari, inierposita pociia damni
pecuiii;e,

abolendis.

aique honoris, quo nec xlatcm, ncc sexuiii
pnrcipiaiit.

LVllI. Instant eiiani

alia:
:

necessilates a religiosis
ut
reliquias

excusandum csse

imperaloribus postulanda;

idoloruni
:

De
libet

histriontbus Clirislianis (actis.

per onincni Africam juheant penitus arapulari
plCrisque in
diversis,

nain

LXIII. Et de his etiam

petendum

:

ut

si

quis ex qua-

locis

niaritimis, aique

possessionibus
:

ludicraarte ad christianitalis gratiain veiiirc vo-

adhuc erroiis

istius iniquitas viget

utpni;-

cipiantur ct ipsa deleri, et leinpla eorum,
;igris, vcl
iii

qux

D

luerit, ac liber

ab

iila

macula permanere

,

non eum

in

liceat a

quoquain iterum ad eadein cxercenda reduci
celebrandis, ah

lucis abditis constituta, nullo

ornamento

vel cogi.

buiit,

jubeanlur

omnimodo
stti

deslrui.

De manumissionibus
L.XIV.

in

ecctesia

Ct

ctcrici

de judicii

cognilione non coganlur in pitbllco dicere leslimonium.
,

imperatore poscendum.

De manumissionibus sane
si id

in

ecclesia

di-

LIX. Pctendum etiani
si

ul staluere dignenlur

:

ul

cemlis

,

nnslri consaccrdotes per Italiam facere
liduci;ii

furle in Ecclesia

quamlibetcausain jure apostolico
et fortasse deci,

leperiunlur, nostrse cliam erit

islorum ordi-

Ecclesiis imposilo agere voluerint,
sio clcricorum uni parti displicucrit
ricuiii

nem consequi

:

dala plane liccntia mlsso legato, ut

noii liceat cle-

qu;ccuiiquc digna fide pro statu Ecclesix, et saliile

in

judicium ad testimoiiium devocari
fail
;

eum
tesli-

^animarum agcre

potucrit, nos laudabililer in coiisi

qui cogiiitur, vel pr;esens

ut

nulla

ad

speclu Domini acccpturos. Qu;e omnia,

sanctilali

nionium dice:idum
pulsetur.

ecclesiasiici

cujuslibet

pei-soiia

vcstix placent, ciicite

:

ulctmeamsuggeslioneraranostram omnium con-

lain esse vobis advcrtanl, ct
iniposiia poena, in ablativo casu.

Legend^im videtur

Eiut

Path

L.

LXVil.

203
sensionem sincentas
universis
eoru.ii
libeiilcr
:

DIONYSIIJS
accipial.

EXIGUUS
palis auetorilas comrauniri in
esl ut juJiciaria potestate

201
civitatibus

Ab A

potest, id

episcopis dicluiu esl
suiit

Oiiniibus

placciil

aique diligentia ex Dde

ha;c, qu.-c iiijuiicia

perageiuUi, et

prudeiiter a

Cbristiana, qiiid gestum

sit in

omnibus

locis, in qui-

lua sauclitate eiiarrala.
Dj: Eciiddo

bus Maxiniiaiiislie basilicas

obtinuerunt, qui ab cis

dumnalo Cfnscopo.
disii
:

schisma fecerunl
etiani,
tcr

iiiquirant, et gestis publicis,

proplacianl

LX.V. Aurelius episcopus

Equitii

lirniam notiiiani omnibus iieccssariam,

otim inerito suo episcopali senientia damnati, non
arbitror prxtereuiidam
cs.se lcgatioiiis

iiducrere.

causam

:

ut si

Ul clerki Donalistarum

forte eiiiu in iUis parlibus repci'eiit, sit eidcin fratri

in Ecclcsia cailwlicu suscipianlnr in clero.

nosiro cur;c pro Ecclesia;
ubi
licueril,

stalii iiuotl

oportucril, vcl

LXVllI. Deindc placuit, ut litteiM
fiatrcs et cocpiseopos

miliaiitur ad

adversus
:

eum

peragcre.

Ab

universis

nostros ct maxinie ad

sedcm
lia-

cpiscopis dictum est
cutio
:

Multuin placel et isla prosesit

apostolicam, in qua pr;csidet niemoralus venerabilis
frater ct collega uoster Anastasius,

maxime cum olim damnatus

Equiiius, et

quo noverit

ejus iinpuJens inquietuilo pro slatu et salule Eccles,iLe

bere Africam niagnam neccssitatein, propier Eccle-

niagis

magisque ubique rcpellenJa. El subscrisimi

siaepacem, et uiilitalem

:

ut ex ipsis Donatistis quiuiii-

pserunl. Aurclius episcopusEcclesia; Cartbagincnsis,

p cunque
taicni

dcrici corrccio consilio ad calholicam
transire

huic decrcto consensi, et pnclecto subscripsi
liter et caiteri

:

voluerint,

secundum uniiiscujusque
si Iioc

episcopi suljscripserunt.
iuiercc

episcopi

caiholici voluntatem atque consilium, qui

In

hoc
nentis.

concilio

legunUir Anaslasii

Romani
ndmo-

iii

eodemloco

g.ibernit Etclesiam,

paci Cliri-

Poniificis, de Donalislis calliulicos episcopos

8t'.ina!

prodcsse visumfueril,

in suis

honoribus sus-

ci)iiaiitur, sicnt

prioribus ejiisdcm divisionis tenipo-

Vincentio et Fravilo vv. cc. conss. iJus Septcmbris,

ribu^ factum esse niai.ifeslum est.
et peiie
talis

Carihagine

in secretario basilicic reslituUc,

cum

QuoJ multaruin, omnium Africanarum Ecclcsiarum, quibus
leslantur
:

in concilio congregati in Ecclesia Carthagineiisi cun-

crror exortus est, cxempla

non

nl

scdissemus ex Africanis omnibus provinciis episcopi,
id esl

concilium, quod in iransmarinis parlibus de hac rc

Aurclius ejusJem sedis episcopus
subscriptio
fratris

cum
:

collegis
recilatis

factum

esl, dissolvatur,

sed

ut

illud

maiieat

circa

suis,quos corum
epistolis beatissimi

nianifcslat

eos, qui sic transire ad catholicani volunt, ut nulla

et

consacerdotis nostri

per eos unitatis

compensatio procurctur. Per qims
perlici, vel
ris

Anastasii, Ecclesix
lcrna; et fratcnKC
rilate

Romanx
charitatis
est

episcopi, quibus nos pasollicituJiue ac since-

aulem
slis

vel

omni niodo

adjuvari manifc-

fraternarum animarum Im
in

calholica uiiilas in

adhortatiis

ut dc hxrelicoruai et

schis-

p
'

locis

quilnis

degunl, visa fucril,

non

cis obsit
iii-

nialicoruni Duualislarum insiJiis, et iiiiprobitalihus,

qnod contra honores eoruin, quamvis
terclusa
est ut
sil, in

snlus nulli

quibus
vexaiit,

Alricaiiam

Ecclesiam

caiholicam

graviier

transmarino concilio statutum csl;
partc
Doiiali,
si

id

nuUo moJo dissimulcmiis; gratias agiinus Domiiio nostro, quod illi opiimo ac sancto aiilisiiii
Kuo tam piain curain pro meiiibris Chiijli, qiiamvis
in diversilale terraruiii
,

ordinati in

ad caiholicam
in
;

correcli

transirc vohieriiit,
siiis

non suscipianlnr

bosed

norihus

secuiiduni Iransmarinuni concilium

scj

in uiia

comiiage cor|)0-

cxceptis his, per quos catholic;c uniiali consulitur.

ris constitutis, inspirare

dignaius

est.

Ul lcgatio ad Donalislas componenda; pacis grnlia
dirigaliir.

Ut cum Donatislis tenius agatur.

LXVL

Deinde

pcrlract;itis

et

considcralis

omiii-

LXIX. Deinde
stiana

placuil, ul his pcractis legali

etiam
Cliri-

bus, qu;e ulilitati Eeclesia; coiiveiiire viJcbantiir, aiinueiile atijue adiiionciiie
.

prxdicandoc pacis atqueuniiaiis',sincqiiasalus

spiritu Dci,

cligiinus

cum

nou potcst oblincri, e nunieio noslro aJ

ipso-

inemoratis liominibus, quamvis de doniiniei corporis
unitate inquicta disscnsionc prajcisis, leniter et pacilice

rum

Donalistaruiii, sive

quos babeiil episcopos, sive
in notiliam

ad plcbcs mitlanlur, pcr quos omnibus
perferatur, quain
nihil

agere

:

ut qiiantnm in nobis est,
ct

omnihus qui
sunt,

habeant quod adversus Ec-

eorum communione
iiniversas provincias

societale

irretiti

per

clesiam calliolicam jusle possint dicere: niaxinic, ul

Africanas penilus
;

innolescat,

maiiifestum
!ia,

liat

omnilms, per gesla eliam municipa
ipsi

quam
tibus

miserabili

errore devincti sunt

ne

forte, si-

propier documentorum firmitalcm, quid
:

de

rut dieit .\poslolus, nobis in niansuetudine corripiendiversa senticntes
,

Maximianislis schismaticis suis egerinl
iiiius

ubi eis divi-

det

illis
,

Deus paMiiienct
resipiscaiit

dcmoiistralur,
illos

si

atlendere velint, lam iniquc
iiiiquc

tiam
(le

ad

cognoscendam verilalcm

lunc

ab Ecclesi;c unilalc pra-cisos, quain

diaboli laqueis, captivati ab ipso in ipsius volun-

nuiic claniant a se Maximianistas schisma fecisse, ex

laicin.

quorum

lanien

numero quos jam

plcuarii concilii

siii

De

lilteris

mitlendis judicibus, ut ca qua: inler Donatistas et aximianislas acta sunl, inuolcscant.

auciorilate damnaveranl, in suis honoribus denuo reccperuiil, baptismuin

M

qucm damnali
:

et exclusi

de-

LXVIl. Itaquc ]Jaeuit, ut ex
teraj

coiicilio

noslro

lil-

dcranl, acceptaverunt

iit

vidcant, qiiam stullo corJc
,

darcntur

;td

juJices

Africanos, a quibus

Iioc

rc istant paci Ecclesi;c tolo orbc diffus;B
faciant
ita

cum

isla

peti

congruum

viJerelur, ul in

hoc aJjuvenl cominu,

pro parte Donati, neque

se isiorum, quos
iiituitum

iicm inatrem Ecclesiam catholicam
*

in

quo episco-

rcceperunt, communioiio, propler

pa-

AdJendum

videtur gralia vcl causa, in ablalivo casu. Edit,

:

?,0,'i

CODEX CANONUM ECCLESIASTICOKU.M.
conluiiiiiuiri
dioniil,

2W
flaiit,

i'is,

cl iv)i i-uiidciiiiicni, iJ cst
iii

\

versis cpiscopis vel du;i', vel trcs liirnix
singiilis

ac

ilc

Lcclo^iain catliulicain, ctiain
|iai'libus coiibtiiutaiii,

cxtvcinis lcrrnniin

tmniis \i(issim, quot(|uol clecli fuerint, ad
iiislaniissiinc occurrant.

pcr curuin coimnuiiioncin Jnncriui-

diem

concilii

Quud
iii

si

noii

qiiiuQlaai,
vc. uiil.

quus lunc accuianlcs convinccrc
ab

potuerint occurrero, cxcusaliones suas
conscribant, vcl
si

tractatorla
ali-

post advciitum

lractalori;e
fucriiit
,

Q:ii clciici

u.ioribiis debciiiil abstiiwri'.

i|u;i'

iicccssilatcs rcpciile fursitaii

ort;e

nisi

LXX.
tur
:

Pr.vterea,

cum

ile qiiuniiinlaiii

clericoriim,
leroric-

ralioiiciii iiijpi.diiiiciai sui apiid

suum

iiiim;ilcni

redcoii-

quanivis crga u.xores pruprias,

iiicoiiiiiiciilia

dideiiiil, l*-(ciesi;c su;u

comniunioiie dcbcre cssc
Crescoiiio.

placuit, episcopos, ct presbylcros, ct diaconos

tcnlos.

sccuiiduiu priora

statuta eliain

ab uxoribus

coiiti-

De

ncre

;

quod

nisi fccerinl,

ab ccclcsiastico removeaiiclericos ad boc

lur oflicio. Ca>!eros

aulem

non

coi^i,

LXXVIl. De Cicscoiiio Villa-llegcnsi hoc oini)ibu> visuiii cst, ul hinc quoque priinali Nuiiiidi;c iiiliinclur,

scl secunduin uuiiiscujusque Lcclesi;e consuetudiiiein
observari dcbere.

quo cognoscat memoraluin Crcscoiiium
convcnienduni cssc, ut proxiino

scriptis

suis

uiiiversali Afri-

De

liis

qui plebes proprias dereliiiqviiiit.
ut

cano concilio suara prscscnliam non

differal
in se

cxhibc-

LXXI. lUirsum placuit,
dioecesi

ncmini

sii

facullas,
in

b

''^

'

1"''''

*'

^''^"''''

conlcinpscril,

cognoscat

reliria principali cathcdia, ad aliqiiain

Lcclcsiam

senlenliam promulgaiidani.

constitutain sc coulcrrc, vel in rc

propria

De

licclesia

Hipponensium Diarelorum.
non cst

diutius, quaiu

oporlct, constitulum, curain, vel frc-

LXXVIII. Riirsum placuit, ut quoniam Hipponensiiim ni;iretoTum

quciitatiunein proprix catlicdra: negligcre.

Ecclcsia! dcstilulio

diuiiii';

De

infanlibiis baplizundis, qiioties diibitutHr

iHrum

iicgligciula,

ci Ecclcsia; ibi

ab

Iiis

rciincnlur,

qui

(uerint baplizali.

Equltii

fiiciiiorosam

commuiiioncm dcclinaverunl,
Rcgino, Aly-

LXXIL
venlunlur

lleiu plaeuil
certissiiui

dc

iiifantibus, quolies

non

in-

inissis

ex pixsciiti

coiicilio epiicopis,

testes qui eos baptizatos esse

pio, Augusliiio, Materno, Theasio, Evodio, Placiaiio,

sine dubilaiione lciteniur, iieque ipsjsurft per a:tateiii

Urbano,

Valerio,

Ambivio, Forlunalo, Quodvull-

de

iraditis sibi

sacramenlis

idonei

rcspoiidere,
iie isla

deo, Honoralo, Januario, Apto, Honoraio, Ampelio,
Victoriano,
correciis
Equilii
eis

ubsque

ullo

scrupulo eos csse baptizandos,

Evaiige!o,ct Rogaliano

;

convenlis cl

ircpidauo eos faciat sacramenioium purgalionc privari.

liis,

qui culpabili pcrtinacia fugain ejusdem

Hinc enim
,

legati

Maurorum,

fralres

nosiri,

exspcclandam pulabant, cum omnium voto
illi

consuiuerunt
muiit.

quia

luullos tales

a barbaris

redi-

episcopus ordinetur. Si aulem
nolueiiiil,

pacem conside-

_ rare

nou iinpediant

in

eligendo ad ordi-

Diem

Pascliw, die concitii nuntiandiim.
placuii, ut

naiidum pr:cposito utilitatem tanto teuipore Ecclesia;
dcslilutie.

LXXllI. Item

dics veneiabilis Pasciia;

formatarum subscriplioiic oiuuibus inlimelur,
veroconcilii idem servetur,
lio
qiii in

dies

De

clericis qui intra

aiinum causamsuam agere non
est, ut

Hipponensi conciconviciis et

proeuraverint.

constitutus esl, id csl x cal. Septembris. Et scri-

LXXIX. Rursus conslitutum
eoruni,
clesiie

quoties clericis

beiidum ad singularum
priin;Ues, ul
isluin dicin

quarumque provinciarum
se concilium coiigregant,

confcssis in aliquo criniine, vel propicr

quanJo apud

quorum verccundia;

parcitur, vcl propier Ec-

non iinpediani.
',

opprolriuni.autinsoleniem iusultaiionem ha;si

Ne

inlerventor episcopus culhedrnm esi, sedeat.
esl, ul

ubi inlcrveutor

rciicorum alque gentilium,
volucrinl, el innoceiiiiam

forie causa; su;c adesse

suam

asserere, intra aa:

LXXIV. Ilem constilulum
licitum
sit

nuUi interccssoii

num

excoinmunicalionis hoc

faciant

si

vero intra

calhedrain cui intercessor datus csl, quistudiis
iiiira

annum causam suam purgare
eorum vox poslea penitus
Vt de
'^

coniempserinl, nuUa

buslibet

populorum
quod

vei seditionibus retinerc

audiatur.

sed dare operam, ui
provideat
;

annuiu eisdein cpiscopuin
,

alieiio

si

neglexerit

auno exeiupio

inter-

monasterio susceptos, nec prwpositos monaslerii, ncc clerieos liceul ordinare.
placuil, ut
si

vcn:or alius iribuatur.

XXC. Item
ia suo

quis de allerius inonasteriO
volueril, vel
:

De dejcnsoribus Ecclesiarum LXXV. Ab imperaloribus

ab imperatore poscendis.
,

repcrtum vcl ad clericalum proinovcre
mouaslerio majorem

universis visuin esl,

raoiiasterii conslilucrit

postulandum propier afflicUonem pauperum, quorum
molestiis Sine iiilermissionc faiigatur Ecclesia, ut dc-

episcopus, qui hoc fecerit, a cxterorum communionesejuiictussua; tanluiu plebis conimuiiione contentus
sit,

fousores eis adversus poleiilias divitum

cum

episco-

et

ille

neque

clericus,

neque prxpositus

porum provisione delegentur. De episcopis, qui ad concilia non occurrunt. LXXVl. Item placuit, ul quotiescunquc concilium
congregandum
:egriludine
,

perseveret.

De

episcopis qui hwrelicos, vel paganos liceredcs
iiistituunl.

esl,

cpiscopi qui

neque

lelatc,

neque

XXCI.

Itein

consliiuium

esl,

ut

si

quis episcopus

neque aliqua graviori necessilate impeoccurranl, el priniatibus suaiiilimelur, ul
Eiiir.

diunlur, compelenler

hxrcdes cxtraneos a coiisanguuiilate sua, vel luereticos eiiam consanguineos, aiit paganos Ecclosia;
pKctuIerii, sallem post uiorlem

rum quarumque provinciarum
*

de

u:i.-

anathema

ei

dicatur

Foite lescndura ik catliedra.

WGNYSIUS EXIGUUS.
atnue ejus

20«
,

nomen

iiiicr

Dei sacerdolcs nullo
,

moJo A

ap.id Carlliasiaem detinita
orJiiie reciteiilur.

nuiic

quoque nobis ex
lixc qu:ie a nobis

iiiteslatus desi reciietur; nec cxcusari possit rei suae cesserit, quia ulique debuit factus episcopus

Tuiic

dcmum

fralernitatis vesli;u
si

concordia luce clarior apparebit,

ordiiialionein
dilTLMre.

cougruam

sua; piofessioni

nequaquam

supcrioribus conciliis legaliter delinita noscuiitur, non solum consensu vestro bis actis , veruni et subscriptioiiibiis

niaiiifestetis.
:

Xanlippus episcopus primai

De manumissionibus.

sedis NumidiiC dixit
in ec-

Credo

qiiod oiniii fiaternitali

XXCU. llcm
De

placuit, ul

de maniimissionibus

placuit etslatuta sua

manu

conriimaverur.t, subscriet nostra subscri-

clcsia cclcbrandis ab iinpcralore pctatur.
(alsis

bendo etiam nobis placere posse,
ptionc lirniamus.
Maurilaniie Sitilensisdixit

mcmoriis maitijrum.

Nicctius episcopus
:

primx

sedis

XXCIll. Iteni placult, ut aliaria qua; passiin per conagros.et per vias, tanquam memoriic marlyrura
sliluuntur,
in

Qax recilaia

suiil decreta,

quoiiiam ralioiie non
ctis,

careiit, et suiit

approbata cun-

quibus

nuUum corpus,

aul reliqui»

ctiam et

mex

parvitati b:ec placciit, qiix quidcin

marlyruin condila; probantur, ab cpiscopis qui locis

propria subscriptione lirmabo.

eisdem pra;sunl,

si fieri

potest, evertantur

:

si

aulera

hoc pcr tumullus populares non sinitur, plebes taut qui nien admoneanlur, ne illa loca frequentent, teneaurecle sapiunt, nuUa ibisuperstilione devincti
tur
,

De episceporum

^
^^^^.j

ordine, ul qui posterius ordinali sunt, prioribus sc non nudcunt anlclcrrc.
y,j|g,j^juyg episcopus dixil
:

Si permitiit

el

omnino nuUa memoria martyrum
ubi corpus aut

bonum
rito

palieiitia;

vestrM, proscquor ea qu;e praUeeliani

probabili-

tempore

in Ecclesia Cartliagincnsi gesta sunl, el

ter accepietur, nisi

aliqua; rcliquix

subscriptionibus fialrum lirmata clarueruiit,
:

sunl,

aut origo alicujus babitalionis, vel possessiopassionis fijelissima origiiie Iradiliir. N im per somnia et pcr iiianes quasi revelaliones

nis, vel

qux
lia,

quorumlibet honiinum ubicuniue couslituuutiir alia-

scinics, nos boc servaturos esse prolileor scd illud mansisse ccclesiasticam disciplinam, inviolate semper siiis se aliquando auita ut nullus fratrum prioribus

dcrct anlcpoiiere
exbiljitum est
ler

;

sed

officiis

charilatis id

semper

omniinodo reprobentur.

prioribus, quod

in

sequeniibus gralan-

Dc idolomn re/if/iHis exstirpandis. XXCIV. Ilcm placiiit ab iinpeialoribus gloriosissimispeti,utreIiquia;idoIoIatiia;nonsol.iniinsimulacris,

semper acciperetur. Ilunc ordinem jubcal sancti:

roborari. las vestra melius veslris interloculionibus Non dccueral quidem ut dixit episcopus

Aurelius

sed in

quibuscunque

locis

,

vel lucis

,

vcl arboribus

hKC

repeleremus,

nisi forle exislerenl

inconsiderate

omnimodo

-....-" «....,.....,>.. deleantur.

mentes quorumdam, qua; ad b;«c slatuenda nostros
fuerii,omnium
epi-

Vt ab episcopo Carthagincnsi, cum opus ...; nomine dictenlur et subscribuiUur episcoporum ../i.>ii»« dir.ieniur ei subsciibuiUur
slola:.

Q

quain acuerent seiisus; sed communis ha;c causaest, consacerdos noster, ut uniisquisjnsinuavil frater et

XXCV. Ab
iit

univcrsis eliam episcopis
diclaiKlic in

di.

lum

que nostrum ordinera
est,

sibi

decretum a Deo cognoscat,
nec
eis incon-

et pdsicriorcs aiilcrioribus dcferanl,

si

i\ux

liilera;

concilio placuerinl,

omiiium veiicrandus episcopus qui huic seJi prxsidet, et subscribeie dignetur , iii quibus iiomiue diclare
eliara

suUis ali(piid agere pr;csuinant.Quade re dico, prout caplus aniini niei reliiiet, eos qui pulave;inl spietis

ad episcopos legatos,
in

qiii

per provincias Alri-

canas

causa Donali:larura miilendi sunt, placuit

liltfi;is

dari

tenorcm nundati continentes, quem
:

majoribus aliquid pnrsumcndum compclenler csse ab omni co;;cilio coercendos. Xaiilippus Ci^^iscopus Audivit omniura fratriini prini;c sedis Kumidi;c dixit
,
:

m.ii
prjeseiitia

proscculionein
:

falris

ei

consacerdotis

cgrediaiitur.

Aurelius cpiicopus El subscripserunl coiisensi, et iTccIesix Carthaginensis huic decrclo
cpiscopi siibpiiclcclo subscripsi. Sirailitcr el ca;leri
bcripscrunt.

noslri

Aiirclii

quid ad h;cc rcspondent? Datianus
:

episcopus dixil

Qux

majorura decrevil

scnleiitia,

prxUeritorum noslro asseniiii mancipabiiniur, iit qua; concilioriim gcstis tencntur Carthaginensis Ecclesia^
iiostra assensione plene
jj ^^^

In hoc concilio prcclcrila decreta linnantur. llonorio Gloriosissiinis imperatoribus Arcadio ct
Auguslis v conss., sexto
cal. Septerabris, in

apud oranes
:

lirinata teiie;in-

Univcrsi cpiscopi dixerunl

Hic ordo el a palii-

civitat

biis cl a

majoribus servatus

cst, ct a nobis

Deo

pro-

Aurclius epiMilevilana, in secretario basilica;, cura Caitbaginensis in concilio universali Bcopus Ecclesise diaconis, Aurclius episcopus consedisset, astanlibus Ecclesi;i; saiict;B unum est corpus,
dixil
:

pilio servabiliir,

salvo eliani jure primatus Numidi;c

el Manritaiiiic.

Dc archivo ctmatricula Numidia;.
Deiiide placiiit oranibus episcopii qu:
cilio subscripscrunt, ul malricula dia;, et
iii

nuoniara

lioc coii-

omniumque menibrorum caput

est

unum. factum

esl,

et arcIiivusNiimi-

inlirmitatem juvante, ulad volenlc Deo, ct nostram dilcclionis et fraternitatis hanc Ecclesiain venircmiis, qua;so cbariiatem veslram, qiiia
gratia invilati
ita
:

apud primam sedein

sii, el in

metropoli, id

est Conslaiitina.

unde
est,

crcdcndiim

supcinuu3, nec

ncc quia noster accessus ad vos cunctis , ut consensus iiisuavis est
manifesletur concordare complacivel in Ilippoiiensi

De Quodiulldeo

episcopo.
Ceiituriensi,

XXCVII. De Quodvullileo etiam

quo-

iutroduci ad niain adversarius ipsius, cuiii se petiisset

«mnium vcslrum
tii

dccrctciuni qua; janidudura

cura eo velcoiicilium nostruin, mlcrrogalus, ulruin
lct

i,Mio;io

Crmala

suiit, \el

posimodum meliorc

concilio

apud episcopos

experiii, priino proraiseral, ct aliu

20'J
(lio rospoii.Iil lioc ^ibi iioii
|i|:iciilt uiiiiiihiis c[)isc(>|iis,

CODEX CANOINLM ECCLESIASTICORLM.
|il:\cere,


eg:ili Nuniiili;c
>

aUiiic ilisfcssil
iileiii

:

A

luine (in:rniiiins,

iilniii

advcncrint,

ut milliis

QiioiIyiiH-

vcl certc proviiiei^c Tri|iolit:in:\;,

cl

.Mauritaiiix C:c-

«lco coiiiniiinicct, doiicc
lcriniiiiini suin:\l.

c;iiisa cjiis, (iu:ileiii

poluciil,
aiite-

saricnsis.

Nain

adiiiii ci opiscoiiaiiiiii,
iiulli

Dc cpiscopis ilauritania;
Lneiaiius et Sylvaniis
Maiirilania' Silirensis dixeruiit

Siti[ensis.
,

qiiain

causx cjus evitus apparcrel,
poluissei.

Cliristiaiio

cpiscopi
;

lcgali
;id
j:iiii

]

rovineire

viileri jiire

Sero
naiii

(i^esariciiscs

De .l/(i.iimi(/)io ejiiscopo. XXCYIIL Dc M;ixiiiiiano ;.utcni Bagaicnsi,
euiii
,

fialics nostros traetoria venit,
cl

ct

ilii

vciii-

ad

rcnt

;

lanicn necesse cst vciiiant, ct eonlidiiiius de
,

cl

ail

ipsain plelieni iilaeuit dc coiicilio liltcias
illi

aniniis illorum

qiiia si

quid

iri

hoc com

ilio

gcsluni

dari, ut cl ipsc ab cpiscopatu disccdal, ct
a'luiu rc(|uiraiil.
l't

silii

fucril, et ipsi sine

dubio suos couscnsus adbibcbunl.
episcepis

De

Numidiw.
:

epUcojii qiii ordinaiitur, ab ordinatoribus suisepislolas accipianl, qua; diem ct coiisulcin iinvjcranl.

Alypius cpiscopus Ecclesia; Tagaslcnsis dixil
quideni dc Numidia venimus,
.\iigustiiius ct Possidiiis;scd

No.s

cgo el saneli fralres
legatio milti
,

\XC1X. Deinde
r.is accipiaiil

placuil, ut

(|iiieiiii(pic

dciiiccps ab
litle-

dcNumidla

cpiscopis ordinanlur per proviiicias Alricaiias,

noii poluil,

iiuod

adhue tumuilu tiroiium

episeopi

ab ordinatoribus

siiis

nianu eoruin sub:

^

propriis nccessitatibus in
diti,

civitalibus suis aiit inipc-

gcriptas

,

conlincntes consulein cl dieni

ut niilla

aut oeciipati sunl.

Nam

etiam iraetoriam

saiicli-

alieicalio
lur.

de postcrioribus vcl aiitcrioribus oria-

latis tu;c

cum ad

sanctuni scneni Xantippum dcfer-

rem,

in pra;seiiti tractatu

hoc visuin

fucrat, ut

con-

Dc

Lis qiii rcl semel in F.cclesia legerint, ab aliis

non

cilium indicerclur, quod iuslruela lcgatio possct ad

posse promoreri.

hoc concilium destinari; sed eum eum posterioribus
lilleris

XC. Ilom
niel legeril,

placiiit, ut (piicuiiquc in

Ecdesia

vel se-

admonerem de impediniento
,
:

tironuni, ut sii-

ab

alia Ecelcsia
:

ad clericatum non lc-

perius dixi

rescriptis propriis exeusavit.

Aurclius
fra-

iioaiur. Et snbscripserunt

Aurclius episcopus Ecclc,

cpisccpus dixit

Non dubiiim

est,

quod pncdicli

six Cartbaginensis buic decreto consensi
teclo
siibscripsi.
Siniililer et

et prjc-

tres el coepiscopi nostri Nuniidi;c,

cum

gcsta concilii

cxteri

episcopi sub-

acceperint, et suos adhibebunt consensus, et in effcr

scrlpscrunt.
//1 lioc

ctum deducere maturabunt, qu;ceiinque
episcopi
qiii

in

placitum
eis iu-

concilio quid erierinl

ad Iransma-

vcnerint

:

cura ergo

istius sedis

hoc ipsura ul

rina legali direcli sunl, intimalur.

limctur necesse est provideri.
et

Gloriosissimo imperatore Tbeodosio

Auguslo

Q
Dc

De

episcopis Tripolilanis.

Rumorido v.c.conss.,ixcal.
in basilica rcgionis secund;ie,

Septcnibris, Cartbagine,

Tripolitanis vero

frairibus

iioslris

hoc polui hoc

cum
:

Aurelius episcopus
astantibus diaco-

condiscere, quod Dulciliura fratreni nostrum dcstinaverint legatum
;

in univci-sali concilio consedissct,
nis, Aiirclius

sed quia non poluit occurrerc,
lilii

episcopns dixit

Exigenle ralione fra-

asseveraverunl quidani
dicta provincia,quod
et

nostri venienles de supr.".-

lcrnitas vestra a

mca

tcnuitatc ad hoc concilium coiisieut vestra sanctilas

memoratus navi

se commiseril,

gregala esl; jamdudiim enim,

credendura est accidisse nonnullam de tcmpesta-

recordatur, babito concilio destinavimus fratres nostros ad transinarina legalos,

tibus morani, qua; retardaret ejus

adventum

:

tameii
,

quos oportuit

in cCEtu

etiam circa ipsos,

si

charitati vestra;

placel

h;co

sanctilatis vcstKe perfuticiaci legalionis

cursum narqiia;

rare; el licet hesterno dic de

hac re considentihus
ges-

forma servabilur, ul placita ad eosdein concilii transHxc, mittantiir. Ab universis episcopis diclum est
:

nobis prxler gcsla ecclesiaslica diligcntius
serini, tractaremus
,

qua; staluit sanclitas tua, omnibus plaeent.

hodie lamcn oporlet Iractatum

De conveniendis
venit charitatis vestrce,

Donatistis.
:

hcsterni diei actis ecclesiaslicis confirinari.

XCI. Aurelius episcopus dixil

Quod

in

traclalum

De

episcopis provinciarum Africa;, qui precsenti concilio.

non adjuerunt

putohoc

ecclesiasticis gestis

P
de
fratri-

csse lirmandum. Professio enini vestra oranium

hoc
civi-

Ordo ilaqne rerum deposcit,
vel

ut primitus

deprompsit, debcre

unumquemque nostrum

iii

bus nosljis el consacerdotibus, qui ad hoc concilium
de Byzatio, vel ccrle de Mauritania convcnerunt,

tate sua per se convenire

Donatistarum pra;positos,
ut pariler eos

aul adjungere
in singulis

sibi

vicinum collegam,

qu:v'ramns,

quemadniodum huic

coneilio decreveriiit

quibusque civilaiibus vel locis per magi-

iiileresse.Et uffereniibus Pliilologio, Gesta, Venustia110, ct

stratus vel scniores

locorum conveniant.

lloc

si

oin-

Feliciano episcopis proviiici;c Byzacence,

leg;t-

uibus placet, Cilicatur.
est
:

Ab

universis cpiscopis dictum

tioiiis litteras, et recitatis,

ofTerenlibus etiam Lucia-

Omnibus

placet,

et onines

hac subscripiione

no, et Sylvano legatis provincia; Mauritania; Sitifensis Ieg:itionis litieras, et recitatis,

nostra Grmavimus.

Peumus

etiam, ut cpislolis ad ju-

Aurelius episcopus

dices de concilio raillenJis, pro oniiiibus subscribat
saiicliias tua.

uixil

:

Horum

scriptoruni textus sociabitur gcstis.

Aurelius episcopus

ilixit

:

Si videlur

De
ci

episcopis llyiacenis.
dixit
:

cbaritali vesirc, forma conventionis coruin reciietur,

Numidius episcopus

Aniinadvertimus, fratres

ut

bunc lenorem prosecutionis omiics,

si

placuerit,
:

eocpiscopos nostros Byzaceui' provincij?, et Mau:

teneamus. Ab universis episcopis diclum est
tctur. Lrclus iiolarius rccilavil.

Reci-

rit^nix Sitifcnsis ad conciliuni dcslinassc legatos

.

211

DIONYSIUS EXIGUUS.
Forma
conventionis Donalistarum
:

212
vel

A
Quid de

que per imperitiain
innolesceret
:

pcrtinaiiam

resislentibiis

XCIl. IUc episcnpus Ecclesioe illius dixit
auctoritate
illius

sed quia diffidcntia premebaiitur, nibil
esl

amplissimM sedls impctraverimus,

pene ausi sunl respondere. Unde quia impletum
erga eos episcopale ac pacificum olficium, et
veritali
illi

qui

petimus gravilatem vestram recitare,-ftt gestis innecti, atque ut in etfcctum d^duci jubeatis. Recitata autem
jussione, alque actis innexa,
illius dixit
:

ille

episcopus Ecclesise

tias sunt conversi

respondere nequiverunt, ad iniraanes violenita ut mullos episcopos multos;

Quid ergo nobis de concilio Ecclesiai catholicse niandatum sit ad Donalistas per vestram
gravitatem perfercndum,
audire
,

que clericos

(ut

de

laicis

taceamus)

insidiis

oppresse-

inrint. Ecclesias etiam aliquas invaserinl, aliquas

et actis inserere,

vadere pertentaverint

:

ipsoriim
,

jam clemeniia!

est

et ad eos perferre dignemini,
iiera

rursus apud acla vestra nobis insinuarc.

eorumque responsioCon-

consulere, ut Ecclesia calholica

quoe eos religioso

utcro

in

Chrislo gcnuit

,

et fidei firmitate nutrivit,

venimus vos ex

concilii nostri catliolica auctoritate

niissi, de veslra correptione gaudere cupientes, considerantes Domini charitateni, qui dixit Beati paci:

eorum eliam prospectione muniatur, ne lemerarii homines, religiosis temporibus, iniirmos populos terquoniam seducendo depravare rendo prsevaleant
:

fic, fici,

qma quia
,

ipsi

o,iu .nn ue. vocaounrur lilii Dei vocabuntur, el admonuit per p

«-

non possunt. Nota
^.
_

est

enim

,

el sa;pe legibus concla-

Prophetamet,arainhis,qmdicunlsefrat,esnostros

^,,^; circumcellionum qua furunl detestabilis

non esse

dicere

nos debcre

,

fratres nostri estis.

nus

:

qua;

religiosissiraorum eliam ipsorum relidosissiraorum supra

J

m.-

Ilanc ergo paciflcam ex charitale venientcm
nilionera noslram

commo:

esi, principura frequentibus sanctionibus condemnata

contemnere non debetis

ut

si

quid veritatis habere vos arbitramini, non dubitetis
asserere, id est
gatis
,

adversus quorum furorem possimus non insolita, nec aScripturis sanctis alicna impetrare prcesidia, quando
fiJeapoftolus Paulus, sicut in aposlolorum Acfibus

ut congregato veslro concilio deli-

mililari libus nolura est, factiosorum conspirationem

ex vobis
:

,

quibus

causara

asserlionis vestrae
calhor,(is Ecclesiis
et

coramittalis

ut et nospossiraus hoc facere, ut etiara

eliam submovit auxilio.

Sed nos ordinum per

illud

poscimus, ut

civiiales singulas,

de nostro concilio deligantur qui cum eis quos delegeritis, consiituto loco et lempore quidquid qu;estionis est

vicinorum quorumque possessorum per diversa

quod veslram

a nobis separat

communio-

praibeatur. Simul loca sine ulla di-simulatioiie tuilio illam legem quoe a religioKC petendum ut

etiam

nera,

cum pace

discutiant, et

landem aliquando, ad-

memoriai eorum patre Theodosio de aufi

libris

de-

juvante Doraino Deo noslro, linem veternosus error accipiat, ne propter aniraositatem hominura infirmae aniniK
reant.
,

cem
etiam

in

ordinatores vel

ordinatos

hoereticos, seu

in possessores, ubi
,

corum congregatio dcpre
,

et ignari populi sacrilega disscnsione rtispefratcriie acceperitis, veritas facile

Sienimhoc
si

C

henditur

proraulgata cst
:

ita
,

deinceps conlirraari
contra quos propter

prxcipiant
nolueritis, diffidentia

ut in eos valeat
catholici

diluccscct;

autem hoc facere

vestia facile innotescet.

Cumque
:

recitala esset,

ab
fiat.

eorum

insidias

provocati contestaiioiiem

universis epiicopis diclum est

Satis placet, hoc

Et subscripserunl. Aurelius episcopus Ecclesiae Carthagineiisis huic decrelo consensi
scripsi.
,

schismatica vel deposuerint, ut hoc saltera terrnre a consideratione qiii pravitale dcsibtant hsretica dissimulanl. Kterni supidicii emendari corrigique
,

et pralecto sub-

Petendum etiam

ul lex

quM

lixreiicis vel

ex dona-

Sirailiter ct caiteri episcopi

subscripserunt.

Iicec sijnodus adversits Donatislas legntionem cipes dirigil.

ad prin-

vel retionibus vel ex testamentis aliquid capiendi pielinquendi denegat facullatcra, ab corum quoque hactenus rcpetatur, ul cis relinquendi vcl sulate

Gloriosissimo imperatoreHonorioAugusto vicons,
XII cal. Julias

,

mendi jus adiniat, qui

perlinaciie furore

cxcaii in

Carlhagine, in basilicaregionis secundx.

In hoc concilio legationera suscepeniii» Theasius et Evodius contra Donatistas, in quo concilio insertura
esl

Donatistarum errore perseve,'are voluerint. Cxteruni consideratione unitalis ct pacis se corriillis qiii
gere volucrinl, absque interdiclo liujus legis capienda; h^reditalis aditus pateat, ctiamsi adhuc in errore
T) hKretico conslituiis aliquid ante

commoniioriuin quod

ita

se conlinet.
leguti conlra

Quale commonitor.um accepenml
tistas.

Dona-

dnnationis vel hx-

reditatis obvenit

:

his sane exccptis, qui lite piilsati

XCIII.

Commonitorium

fratribus Theasio et

Evo-

ad gloriosissidio, legalis ex Carthaginensi concilio

pulaverint ad catholicam Iranseundum, quia de talibus credibile esl, non mctu fadeslis judicii potius

Domini raos religiosissiraosque principes inissis, cura nt eis insiauxilio piissimos imperatores adierint ,
nuent.

quara lerreni commodi avidilate unilatem calholicam prKoptasse. Ad hse adicm omnia pncsidio opiis
est

Quemadmodum plena fiducia secundum snperioris actis municianni cnncilium Dnnatistarum pr»positi palibus suiit convcnti, ut si confidcrint dc assenionibus suis
,

potestalum suarum quariiinque provinciarura, inlellexerint sane pro utilitatibus Ecclesia;, quidquid et iraperandi libcram decernimus prodesse agendi
,

eleclis

ex

siio

numcro

aliquibus idoneis,

Chrinobiscura paciiice confcrrcnt, et mansuetiidine
bliana.
si

placuit, ut legationem. UUid prrelerea cunctis nnbis impcralores litterM de coelu nostro ad glorinsissimos quibus ineminenlissimas potestatcs dii-igantur
et
:

quid verilalis tcnerent,

rtcmonsti-are,

quo

ila sincerilas catholica,

nnn anbigercnt qucc jam
,

slruantur

omnium consensu ad

beatissiinum coraita-

inra logatos a nobis esse directos.
lilteris

Sed quia
csl

iisdeiii
.

Viidcm ftuperioribus Itmporibus

claruit

nunc quo-

ab omnibus subscribi tardissimum

ntsi

,

S

S13
singiiliirum subscriptioniluis
liir, |ioliiiius,

GODEX CANOMJM ECCLESIASTICOUUM.
c;t"ilL>ui
,

21.
scil

opislohu oncrciitua cliaritas

A

aiinivorsana ncccssitas,

(luoiics cxcgcrit causa

fivilcr

Aiinli

iil

iiselciii

commiiiiis, id csl tutius Afric^c, uiulccuiii|ue ad lianc

iiu^tro oiiiiiiiiui nonii^ie siibscriberc iligiictur, ct siib-

scdem de
suascrit

liac rc

dat*

liltore fiicriiil, coiigrcgaiidam

scri|iscruul.
nciisis,

Aiirclius episcopus Ecclcsi;e Cartbagi:

csse synoiliim in ca provincia ubi opporluiiilas pcr:

hulc ilecrclo coiiseiisi, cl subscripsi

siiiiili-

caiisx

autcm qunc communes non sunt,

in

ler el c;utcri cpiscopi subscripscrimt.

Lilier.u

ciiam

suis provinciis judiccntur.
L't

aJ juJices aJ

iiiiltcii(l;c suiil,

iil

doucc Doiiiiuus legalos
pcr ordines civi-

ab
Si

etcclis juJicibus

provocare non

liceat.
(|ui

iios rcilirc perniiltal, tuilioncui

XCVI.

autem

fuerit

provocalum, cligal
el iUe

pro-

tatuni, cl posscssores pr.vdioruin Ecclesi.-e cailiolicx

vocaverii judices,

et

cum co

contra

qucm

impcrtiant. Adjungenduin cliam de Equilio, ul improbilas cjus, qua sibi
jiis

provocaverit
vocare.

:

ut ab ipsis deinceps nuUi liccal pro-

sarcrdotum improbisi,ime
scciiii-

vindical, ab llipponcnsi Diarctoriim ilitfccsi

dum

statiila iiiipcraloria rcpcllatur. Litler.c cliani
R(iiiiaii;i!

ad

Dc

leguliombus ditcrsurum proiinciurum.
legaliones diversarum provinciagratissinie

Cum
rum

universa;

episcopum

Ecclesi;u commoiidatione lcga-

allcgaiciitur,

acccplic suiit,

id

est

lorum miltenda; sunt, vel ad alios, ubi fueril impeNumidariiui, liyzacenoruin, Maurorum Silifciisium, ' ralor ct subscripscrunt. Itcm Aurclius cpiscopus g itemque C;i;sariensium, sed el Tripolilanorum. EcdcsiM Cartbagiiicnsis luiic decrcto conscnsi, cl
,

pnvlccio subscripsi. Similiier cl cJClcri episcopi sub•cripscrunl.
riis

De

e.rsecutoribus Ecciesiie.

Placuil pr.TCtcrea ut exsecutorcs inomnibusdesidestatuia sunt brevis declarat nd-

qiuc babet Ecclesia qiiinqiie poslulcntur, qui in

In

liac sijnodo qucc

nexus.
Slilicone iterum ct

diversis provinciis iuipertianliir.

Arlbemio
ir.

vv. cc. conss. x cal.

L'l

ab iniperaloribus postuletur adrocatorum defensio
pro causis Ecclesia:.

Scpleiiibris Cartbaginc
Iliijus concilii

basilica regionis

sccundx.
descripsi

XCVII. Placuit

eiiara

ut pelanl ex nomine pro-

gesta ideo

non ex inlegro

viiiciarum oinniura lcgaii perrecluri, Vinccnlius et

quoniam magis ea qua;

in

lempore neccssaria fuc-

Fortunatianus a gloriosis^imis iiupcratoribus

:

ut den.l

runi, qiiani aliiiua gcncralia, consliluta sunt, sed ad

facultatem defensores constituendi scbolasticos, qui
in actu sunt,

inslructiunem studiosoruin ejusdera coucilii breveni
digcssi.

vel in

munere defensionis causarum,
provincia', iiJem ipsi
qiii

ut Breiis causarum.

more sacerdotum

dcfcn-

sionem Ecclesiarum suscepcrint, babeant facuUaicm
pro ncgotiis Ecclesiarum, quoties necessitas flagitaveril, vel ad obsistendum obrepentibus, vel ad necessaria suggerenda, ingredi judicum secretaria.

_. XCIV. Ul

libera legatio ab .^o

omnibus provinciis ad y
legali,

conciliura dirigatur,

ad Mizonium

el lillera!,

propier

liberam dirigendam legationem
sunt
:

destiiiare

pr.Tcepla;

ut quia

apud Carthaginem tanlum
:

Ut

sit leijalio

iibcra.

unltas facla est, dentur etiaui liaer;v aJ juJices
el
aliis

ut

Placuit ut legationem liberam habeant ad comita-

provinciis
et

el

civitaiibus

operam

impeiidi

lum

missi delecti lcgati.
Proleslaiio

jubeant unilali,

gratiarum actinnes de CarthagiProtestatos
conslat,

Maurorum
esse

poniificum de Primoso.

nensi Ecclesia pro uuiversa Africa de exclusione Donaiislarura

cum episcoporum

prajterea

Mauros Csesarienscs
civitalis

liiteris

aJ comiiatum

Priraosum per principales

Thiga-

mittanliir. RecitaUu lilier;c papa: Innocentii, ut epi-

scopi aj Iransmarina pergere facile non debeanl,

nensis conveiilura litteris
principalia
sciia,

eorum

fuisse, ut

secunduni

plenario concilio sui

prKsentiam
sed quia po-

quod hoc ipsum episcoporum
ut propler graiiarum

sentenliis

conQrmatur:
faceret, et
iion est,

ut oportuit requisitus

Primosus repertus
:

actionem et exclusionem Do-

natistarum duo clerici Ecclesiai Carlbaginensis ad

sicuii diaconi

renuntiaverunt

comitatum mittantur.
In
lioc concilio

poscerunt iidera Mauri de plenario concilio oporleic
liltcras deslinari

ad venerabilem fralrem scnem

Iii-

quadam

de constitutis superioribus cor-

_.

riyunlur.
Gloriosissiiuis impcratoribus

nocenlium, has placuit milti, ut agnoscat requisi-

Houorio

vii

et Tiieo-

lum Priraosum
tuiu.

in concilio,

el rainime fuisse reper-

Josio
gine,

II

iteriim Auguslis conss. iJus Junias

CarihaAurelius

in

basilica regionis

secuiid;t.

Cum

De

ptebibus qucB

nunquam
illud,

episcopos Imbuerunt.

episcopus una
libus diaconis,
ciiio

cum

episcopis suis conseJisset, aslanfuerat in con-

XCVIIl. Placuit et

ut

plebes
nisi

qiiaB

nunquaiii

quoniam constitulum
ut
singulis
:

habuerunt proprios episcopos,
nario

ex concilio pleaiquo

Hipponensi,
Afric;\!

annis

conlrahereiur

uniuscujusque provinciK et primalis,

concilium

plenarium

non tanlum hic apuJ
ut inJiceremus
in

consensu ejus ad cujus diuecesim eadem Ecclesi.T
perlinebat, decrelum fuerit, minirae accipiant.

Carthaginem, veruni etiam per diversas provincias
suo orJine, el hoc reservatum
aliquanJo
in est,

De

plebibus vel dlmcesibus
ut
ill;c

e.t

Donalislis conversis.
qu;ie

Numidia, aliquando

Byzatio, atque
esl.

XCIX. Sane
Donatistis,
et

plebes

convers.-c sunl a
in-

hoc laboriosum omiiibus fratribus visum

habuerunt episcopos sine dubio,
habere mereanlur
:

Concilium universale non nisi neccssilale faciendum.

consialto concilio

qua; autein

XCV.

Placuil ut

non

sit

ullra fatigandis fralribus

plcbes liabuerimt episcopum, et co dcfuncto voLue-

:

•il5

DIONYSIUS EXIGUUS.
iioii

216

rinl

cpiscopum

propriuiii liabere, sed aj alicujus

A

lcmpserinl, ad pccuiteniiam rediganlDr, in qua causa

cpibcopi dioGcesim perlinere,

non

eis esse
est,

denegan-

legem imperialem pelendam promulgaii.

dum. Nec non

et illuJ

suggesluin

quod plebes
ipsi eas

De

precibus ad altare dicendis. ut preces qua;

antc legem imperatoris de unilale latam quicunque
Clll. Placuit etiara lioc,

probatx

converlerentur episcopi ad catbolicam,
tinerc debeant
:

obfueriul in concilio, sivc

verum

prKfationes, sive

commen-

a lege unilatis, et deinceps,
sibi

dationcs, seu maniis iinpositiones, ab omnibus cele-

oporteat universas Ecclesias vindicare
catholicos
cis

episcopos

brentur, nec

alise

omnino contra fidem
prudenlioribus

pricferautui,

eorum locorum, ad

qusc loca sub haireti-

sed quKcunque a
dicanlur.

fuerint collecias

pertiiiebant vel

conversorum ad catholicam, vel
et diocceses, et si

non conversorum bicrelicorum,
qua
pertincntia.

forle sunt inslrumenta Ecclesia;, vel ad ejus jus

De

liis

(ini

publicorum judicioruin cognitionem ab imperatore poposcerint.

Qui vero aliqua usurpaverunt, post
restituant.

le-

gem usurpata convenii
De
C.

CIV. Placuit, ut quJcuiique ab imperatore cogni-

tionem judiciorum publicorum
siiggestione Maurcntii episcopi.

peiierit,

houore pro-

prio privetur

:

si

autem episcopale judicium ab impe-

Maureiitii,

Ad suggestioncm vel postulalioncm episcopi „ cum Iccta fuisset sclieda quam oblulil
gestat, sententia

ratore postularit, nihil ei obsil.

De

liis

qui,

cum

episcopus Placentinus, qui personam legati Numi-

in Africa non communicant, toluerint trans mare subrepere.
in Africa,

diarum

ejusdem Placenlini recitata
et

CV. Quicunque autem non coramunicans
si
iii

est in conspcctu
hi

episcoporuni,

cum

qusererentur
id est,

transmarinis ad

communieandum

obrepserit,

quos adcsse voluit a diaconis pro foribus,

jacturam dericatus excipiat. Vt pergentes ad comitatuni causam suam, vet Carthaginensi, vet Roinano pontifici insinuare prociirenl.
CVI. Placuil, ut quicunque ad comitatum
lueril,
ire

Bcniores a nova Germania,

ac minime invenirentur,
:

secundo vel

tertio requisiti

propterea censuit san-

ctum concilium

ut liltera; ad

eunidem senemXaotip-

vo-

pum

meinoralce nullo modo injuriam episcopi succumbendum. Maurcntius cpiscopus dixit Quoniam rcquisiti
:

pra!rogenlur, quo noverit voluntali plebis

in

formata, qua ad urbis Romse Ecclesiam
intimelur
accipiat.
:

raittitur,

ut

inde eliam
si

ad comitatum

formatam
coinitatum

Quod

aceipiens ad

Romani

laii-

sunt seiiiorcs a nova Germania secundo ac lertio, et

tummodo formatam,
illi

et lacens necessitateni, qu.ne
est,

ad

non sunt
iit

invenli,

qnibus

prKceptum

erat a primate

pergendum
a
ei

voluerit eiiain ad co-

occurrerent ad vcnerabilc coniilium, quod nunc

mitaium pergere,

conimunione removeatur. Quod
necessilas orta fuerit ad

agitur idibus Juniis,

suam absenliam procurarunt
innocens videar

idcirco dccernal ex hac rc aliquid sanctitas vestra,

Q

si

ibi

Romae

repentina

comiiaium pergendi, alleget apud episcopum urbis
Roraai ipsara necessitatem,
et de

ne sub molestia calumniM ipsorum
laborare
:

hoc scripta ejusepiscopis
:

concilium sanctum statuit, debuisse qui-

dem Romani

episcopi perferat. Formata; aulem qurc

dem secundum censuram sacerdotalem ex hoc concilio

a primalibus vel a

qiiibuscunque

clericis
si

adversus contumaces

ferri

sententiam

:

sed quia

propriis dantur, habeant

diem Paschre

quod

ad-

mansuetudo

eeclcsiastica servanda est

in

omnibus

hue ejusdem anni Pascbsc dies incertus

esl, ille

pre-

causis, promiss;c sunt litter;c ad

senem Xanlippum,

cedens adjungatur, quomodo solet post consuls.tura
in publieis geslis ascribi. Placuit et illud, ut adversus

ut novcrint judices de concilio clectos sine dilatione

considerare debere in civitate Thubursicensi, ut negotio congruura adhibeatur

Donatistas
legali missi

et

paganos,

vel

eorum

superstitiones,

examen. Maurentius epi-

de hoc glorioso concilio, quidquid ulile

scopus dixit

Judiccs peto sanclum senem Xanlippum, sanclum Auguslinum, Florenlium, Theasium, Sansucium, Secundum, et Posidium, hos decerni
:

pervidcrint, de gloriosissimis priucipibus impeirent.

Macuit eliam petitu omnium cpiscoporiim, ut epistolis

omnibns de concilio dandis sanctitas tua
buic dccrcto conscnsi,
et

sola

inihi

jubeatis.

postulatos,

Sanctum concilium concessit judices reliquos autem judices ad complendum
ipsis

subscribal.

Et subscripscrunt. Aurelius episcopus
prxleclo
episcopi subscripsc-

T) Caribagiiiensis

iiumcrum necessarios, cligentibus
a

senioribus

snbscripsi. Similiter et cKteri

nova Germania

,

senex Xantippus curavit dccer-

runt.

iiere.

CoHfi/i»i» contra paganos ct liarcticos.

De

pacificniidis Ecclesiis

Roinana

ct

Alcruiidiina.

Dasso et Pbilippo vv. cc. conss. .«1
CI. Placuit

cal.

Julias

elinm ut de disscnsione Romanai at-

Carihagine, in secretario basilicai restitutoe. In hoc
concilio

que Alexandrina; Ecclesiae ad sanclum papara Innocciitiuin scribalur,

legationem iterum suscepil Fortunalianus

quo utraquc Ecclesia

iiitra

se pa-

cpiscopus conlra paganos ct hxreticos.

tem, quara prKcepit Dominns, tcneat.
Item concilium conlra paganos
el liarelicos.
iii

Pe

liis

qui uxores, aut

qnw

viros dimittunl,

iil

sic

maBasso el Philippo vv.
ce.

ncant.
Cll. Placuit
ui,

conss.

idus Octobris

sccundum evangelicani
allcri

el

apo-

Cailbagine, in secrclario basiliccc resiitulK. In

hoc

slolicam disciplinam,

neiiue dimissus ab uxore, nc-

que

diiiiissa

a

niaiito,

conjuiigaUir,
:

scd
si

ila

couciUo susceperunt leg.uioncm Restilutus et Florentius episcopi conlra paganos ct hscreticos eo

muicant, aut

sibiinct

rcco:icilicnt-,ir

quod

con-

lcmporc

qiio

Scveru:

el

Macarius occisi sun!, el

117
proptcr
cpiscopi

CODEX CANONIIM ECCLF.SIASTICORIK.
eoriini nnv»:!! nvoiliiis, TlieasiiH, el Viclor
ca'si suni.
Coiii.'i7iuin

213
nobi» iiispirnl,
i/l

A

afinimis

,

tcd eliam ttiletlionem

qiiuil scimiis iiiijilcrc lu.leumiis.

de cogiiitione episcopi.
iiiipcralorilms llonorio vii ct

CXII. Iteni

qnisi|iiis

di\crit eanidcni

gratiam Dci
lioc

pcr Jcsuin Cliri^tuni Doiniiinin nostruni propler

CYK.

Gloriosissiiiiis
III

taiitiim

nos adjuvaic ad
sciamus

noii

peciandnin,

(]uia

per

Tlieoiiosio

Aiig. conss., xviical. Jnlias Cariluigiiie

ipsain nohis rcvchilnr, et aperitiir
daloriiiii, ut

inli'lli„'ciitia

inan-

in liasilica rcgionis
lit

sccundic.

Iii

lioc concilio placuil

qiiiJ

appclcrc, ipiid vilare dc-

nnn

sil)i

inni-;

episcopns

viiulicol cognilioncni.

Gesla hnjns
viucialc,

coiicilii iilco noii dcscripsi, qnoiii ini

pio-

nun aulom pcr illam nobis prn;stari, iit quod racicndum cognoverimus ctiam facere ililigabcnniiis
:

noQ univcrsale cclebraluni

csl.

inus at(|uc valeainus, analhenia

sit.

Cuiii cnini dicat

Conciliiim conlra Donalislas.

Aposlolus, Scieiitia
valdc
iinpiuiii csl

inflal

,

cliarilas

vero

:vdi(ical,

Posl consulalnni

gloriosissimoruin
iii

impcraloruir.
cal.

ut

crcdamus ad cain qux
,

inniil

Uonorii

viii

et Tlieodosii

Angg.,

xviii

Julias

nos h;ibeie graliam Christi

ad eam

qn;c xditicat

Cartliagine in b.isilica rcgionis sccunihx!. In hoc concilio

non liabere

:

cuiii

sit

utrumqne

doiiuin Dei, ct sciru

lcgaiionem suscepernnl conlra Donalislas, Flo

quid facere dcbcamus, et diligcrc ut faciamus, ut

rentius, 1'ossidius, IVxsidiiis, ct UcncnalMS cpiscopi,

g

a-tliricanle charitatc scienlia
ciit

non possit

iiiflare.

Si-

eo teinpore quo

le.x

data cst, ut libera voluntatc

aiitcm do Dcoscriplnni est, Qui docct lioiniiicin

quis cultuiu Chrislianiiatis excipcret.

scicntiani, ila etiamscripluin est, Charitas
el Casleslii.

ex Deo

cst.

Concilium conlra hccrcsim Pelngii

Qiioil siiie

Dci

ijralia uiliil

boni possimiis implere.

CXIII.

llem placuif nt (jniinnqne dixcrit idco nout qni
I

CYIII. Gloriosissiiiiis iniperaioribus Ilonorio

xii et

Theodosio

ix

Augg. conss.,

cal.

Slaias Carihagine

bis gratiani jnslificalionis dari,

faccre libcro

in secrciario basilicai Fausii.

Cum

Aurelius episco-

jnbcniur

ar')ilrio, facilius
si

possimus iinplcre pcr gra-

pns universali concilio consedisset, aslaniibus diaconis, placuit oranibus

tiam, tanqu.-.m et
facile,

graiia

non darctur,
sii;e

iion qiiiilcin
illa

episcopis,

quorum nomina

scd tnmen possinius eliam

implero

el

subscriptiones inditx sunt, in sancta synodo Carthagineiisis Ecclesia; conslitutis.

divina mandata,

anathcma

sit.

Dc
ail,

friietibiis

cnim

inaiulalorum Dominus loquebatiir, nbi non

ait, Si>ie

me
Deo morlalis.

diflicilius polcstis faccre

:

sed

Sine ine nihil

Quod Adam non
CIX. Ut quicunque

sil

faclus a

poteslis facere.

dicil
iit

Adain priiiium hominem
Quoil
110)!

solmn

liumilis, scd
qiiia

mortalem factum,
caret,
exirct,

ita

sivc peccaret sive
est,

non pec,

est,

Si dixeriniiis
Ilein
:

verax sanctoruin vox isla pccculuin non liiib-jmiis, nos

moreretur

in

corpore, hoc

de corpore

ipsos seduciinus.

non peccati merito, sed necessitate naturx,
sit.

CXIV.
apostolus

placuit

,

quod

ait

sancius Joannes
iion

anathema

Si di.verimus quia

peccatum

habe-

Quod

parvuti in peccatorum remissioncm baptizenlur.
placuit, ut

mus, nos ipsos decipintus,
huniilitatein

ct verilas in nobis iion est,

CX. Ilcm

quicunqnc parvulos rcccntes
dicit in re-

quisquis sic accipiciidum pulavcril, ul dical, propler

ab uleris matrum baptizanJos negat, aut
cx

oporlere

dici

nos non liabcro peccaanaihenia
:

mi;-sionam quidem peccatorum eos baptizari, sed
niliil

lum, non quia vere

ita est,

sit.

Scqiiilur

Adam

trahere originalis

pcccati,
sit

quod

la-

enim apostolus
niiltat

,

et adjungit
lidelis

Si

aulem

confcssi fue-

\acro rcgcnerationis espieiur, unde

consequens

rimus pcccaia nostra,

cst

etjiistiis, qui re-

ut in eis forma baptismaiis in remissionem pecca-

nobis pcccata, et mundet nos ab onud iniquisatis

lorum non vera, sed
Qiioniam non
slolus
:

falsa intelligalur,

anatberaa
ait

sit.

tate.

Ubi

apparet hoc non
dici.

iaiiluiii

buniililer,

alitcr

intelligendum est quod

Apoin

sed etiam veraciler
cere
:

Polerat enim Apostolus di,

Per unum homineni peccalum
et

intravii
in

Si dixcrimus,

non habenius peccatum
in

nos
:

niundum,

per peccatum mors,
iii

ct ila

omncs
;

ipsos extoDimus, et humilitas in nobis iion est

sed

homines

pertransiit,

quo omnes peccaverunt
catholica
.

nisi

cum

ait,

nos ipsos dccipimus, ct vcritas
oiHii.lit

nobis non

quemadmodum
semper
eliam parvuli,

inlellexit.

......
Ecclesia
qiii

ubique
,

difTusa
„ . . flJei

„ U

est

,

satis

eum

qui dixerit sc non habere

Propter hanc enim regulam
nihil

„„„„„..,.., .,«., ,-«,.,.0, loqui, cn.l falsum. pcccatuin nou vcrum ln.,„; sed f.,lc„i„

peccaiorum
in

in scipsos

adhuc

Quod

in

commiitere potuerunt, idco

peccatorum remissiorcgeneratione

oratione Dominica sancli pro se dicanl, Diinilte nobis debila nostra.
placuit
ut

nem
Quod

veraciter baptizantur, ut in cis

CXV. Item

quicunquc dixcril
,

in ora-

mundetur, quod generatione traxerunt.
gralia Dei non solum remissionein Iribuil pec,

tione Domiiiica idco dicere sanclos

Dimilte nnbis

dcbila noslra, ut non pro

scipsis

hocdicant, quia
scd pro
aliis,

calorum
celur.

sed eliain prceslal adjulorium,
placuit
ul

ne pec-

non

esl cis

jam necessaria

ista petiiio,

qui sunt in sun populo pcccatorcs, ct idco non dicere
Iteni

CXI.

quicunque dixerit graliam
pcr Jcsiim Chrislum Do-

unumquemqne
tius
sit.

sancloriim, Dimiite niihi dcbita mea,

Dei, qua justificaiur

homo

sed, Dimitte nobis dcbita noslra, ut hoc pro aliis pn-

minum nostrum, ad solam remissionem peccalorum
valere, qiioe

quam pro
dicebat
:

se jii^tus petere iiitelligaliir,

anathcma

jam commissa sunt, non eliam ad adjulorium ut non committantur, anathema sit.
Qiiod QraUr. C'irf;i iion snii.m scicnliiim tnbuit quid

Sanetus cnim et justus erat apostolus Jacobus,
In multis
csl,

cum

cnim ofTcndimiis omne>.
omncs,
uiii ut isla iCiilan-

>"am qiiarc adiiilum

,

,

19
lia

DIONYSIUS EXIGUUS.
:

J20

conveniret et psalnif), ubi legilur

Ne

iiilres in

A

scopodepuletur. Si autem ilapluiiina loca inveniuiitur, in

juiiicio cuni

servo

luo

,

quoniain no»
;

justificabitiir

quibus ambae paites luerunt, ut non possint
,

in

conspectu tuo omnis vivens
:

et in oralione sa-

Iiieiitissimi Saloinoiiis

Non
:

est liomo qui

non pecsuain.

cavil; et

iii

libro sancti Job

In nianu

omnis honiiin ora-

nis sigtial, ut scial oninis

homo innrmitntcm
et juslus, cuni
,

impari numero fuerint, paiem habent nuinerum quicunque locus remanserit boc in eo servetur, quod superius dictum est, cum de uno iractarelur
Kqualiier dividi
dibiiibutis eis

velut

si

locis

qui

,

Unde eliam Daniel sanctus
lione
pluraliter diceret
:

loco.

Pcccavimus
ibi
,

iiiiquitatem

Ut

si

fecimiis, et cKlera,

(|uaj

veraciter ct liuniililer

qiiam diivcesim epifcopiis ub lia'resi liberans Iriennio posscderit, niiilus eam repetat.
placuit
ut,

coniitetur
seiitiuiit,

:

ne putaretur

quemadmodunj quidam
sed de populi sui potius
:

CXIX. Item
leges
verteril,
si

ctiamsi quisquam

posl

hoc non de

suis,

aliquem locuin ad caiholicara unitalem coneuni per trienniura nemine repetente re-

dixisse peccalis, postea dixit
fiiercr

Cum

orarcm,

et

con-

peccata mea, et peccata populi mei Doinino
noliiil

tinuit, idterius

ab eo non repetatur. Si tamen per
fuit

Deo meo,
tam male
vidit.

dicere peccala nostra, sed peccata
:

ipsum triennium
et tacuit
,

episcopus qui
:

posset repeiere

populi sui dixit, et sua
inlelligercnt

,

quoniam fiiluros islos, qui tanquam Propheta piye,

pracjudicium patietur
raatrici,

si

autem non

luit.

g

non praijudieetur
ceperit

sed liceat, cuni locus acinlra

episcopum qui non babebat, ex ipso die
si

Quod

veraciler a sanclis dicalur, Dimitle uobis debila noslra.

trienniura repetere. Itemque

fuerit episcopus

ad

caiholicam ex Donati parle conversus, non
judicet prMfinitum

ei pra;-

CXVl. Iiem
nostra,
ita

placuit ut quicunque ipsa

verbaDonon

tempus

;

sed ex quo die

con-

minica; orilionis, ubi dicimus, Dimiitc nobis debita

veisus est

,

habeat per triennium poteslatcm repe-

voiunt a sanctis dici,

ut humiliter,

lendi loca quoe

ad ipsam pertinebant cathedram.
quas ad se putant perlinere, ina qiiibus tenentur irruerint.
,

veraciter hoc dicatur,

anaihema

sit.

Quis enim ferat

De

his qui in plebes,

orantem,

et

non boininibus, sed
sibi

ipsi

Domino men,

conventis

liis

tieniem, qui labiis

dicit dimitti velle

el

corde

CXX. Iiem

placuit, ul

quicunquc episcopi, plebes
ila

dicit, quac sibi dimittantur, debita

non babere?

quas ad suam cathedram aistimant perlinere, non

De
quot aiinos
est ut

plebibiis conrersis a Donatistis.
ali-

repetunt ut causas suas episcoi:is judicantibus agant,
sed alio retinente irruerint, sive volentibus, sive nolentibus plebibus, causa;

CXVII. Ilem placuit, quoniam quidem anle
in Ecclesia

plenario concilio constitulum

sux delrimentura patiantur.
si

quKcunqDe

EccIesiLe in diajcesi consiitulsc,

Et quicunque jam hoc fecerunt,

nondum

est inlc*

ante leges de Donalistis latas, catholics facta sunt,

C

episcopos

finita

contcnlio, sed adhuc inde conten,

aJ eas catbedras pertineanl, per quarura episcopos factum est ut cathoUca; unilati communicarent
post leges aulem
illuc pertiiieant
, :

dunt

,

ille

inde discedal

queni constiterit pra;terirruisse.

niissis judiciis ecclesiasticis

Nec

sibi quis-

qu:ecunqiic communicaveruiit

que blandialur,
petrarit
,

si

a priinale, ut retineat, litleras ira-

quo

pertinebant
raull.-c

,

cum
sunt
,

essent in

sed sive habeat litteras, sive non habeal,

parle Donaii.

Sed quia

controversiae poslea
et oriun-

conveniat euin qui tenel, et ejus littcras accipiat, ut

inter episcopos de dioecesibiis orlK

eum appareal

pacifice tenuisse Ecclcsiara ad se per-

lur, quibus tunc minus videtur esse prospectum , nunc isto concilio sancto placuit ut ubicunque et

linentem. Si autem aliquara qua;siionem retulerit,

per episcopos judices causa liniatur
primales dederint
,

:

sive

quos

eis

caiholica fuit, et pars Donati, et aJ diversas cathe-

sive

quos

ipsi vicinos

ex con-

dras periincbant, qnocunque
facta est vel facta
iCges, ad

tenipore

illic

unitas

sensu elcgerint.

fueril, sive antc leges, sive post

eam cathedram

pertineanl ad

quam catho-

lica quaj jara ibi fuerat pertinebat.

De liis qui plebes ad se perlinmtes negligunl. CXXI. Item placuit ut quicunque negligunt loca ad suam caihcdram perlinenlia, in catholicam unitatein

lucrari

,

convenianlur a diligenlibus vicinis

De

dixccsibus

tam
sunt.

quatiter eas dividant iiiter sc episcopi calliolici quam qui ex Donuli parte conversi
;

j)

episcopis, ut id agere

non moreniur. Quod

si
,

intra

sex menses a die conveniionis non clfcccrint
Ita sane, ut si

qui

CXVIII.

episcopus ex Donatislis ad
,

potuerit ea lucrari
ul
si ille

,

ad ipsum pertineant.
pertinuissc videbantur,

Ita sane,

catlinlicnm unitatem conversus est
sc

oequaliter iiiler

ad

quem
illius

probare

dividant eas

qua; sic fuerint inventa;,

ubi amb;e

potuerii magis
tieis,

electam ncgligentiam ab ha;re-

partcs fuei unt, id est, ut alia loca ad illum, alia ad illum
pertineant,
ita

ut inipune
:

ibi sint, et

suam

diligentiam fuissc

ut

ille
,

dividat, qui amplius temporis
et

prxventam
rclur
:

ut eo

modo

ejus cura solliciiior veta-

in cpiscopalu

habet

minor

eligai.

Quod

si

forie

cuin hoc judices cpiscopi
si

cognovcrint

,

susc

unus

fuerit locns, ad

eum

pertineat cui vicinior invici-

caihedrx loca reslituant. Sane primas del judices,

cpiscopi inler quos

venitur.

Quod

si

ambabus cathedris xqualiter
,

nus est, ad eum pertineat

Quod

si

forte antiqui calbolici
et
illi

quem plebs elegeril. suum episcopum voparte conversi

causa versalur, diversarum sunt provinciarum, ille in cujus provincia est lotus dc
Si autein ex

quo contendilur.
ut

communi

placito vici-

liierint,

suum qui ex Donati
majoris

nos judices elegerint, aut
si

unus

eligalur

aut

tres,

funt, plurium

voluntas paucioribus pnufcratur. Si

trcs elcgerini, aut

omnium

sententiara sequan-

autera partcs xquales sunt,

temporis cpi-

tur, aul duoruiu.

;

>r.i\

CODEX CANOMiM FXCI.ESlASTlCOUrM.
A
vi-isa rogiioscaiil
iit
:

2:2

OiKul tilrclorum jndiaim xenlfnlid spnni non ilebeal.

a (]iio pcliil iinivcrsim; coiiciliiiin,
(|iia:

CWll.

.\

jiiilicihiis aiileni
,

(|iios coiiiimiiiis

coii-

ciinclis

sivc gcslis

confccta jani suiit,

>eii

tensus. elegerit

noii liccal
fiierit
,

|>rovocare. Kt qiiisquis

epistolis ipsc subscribal. Klsubscripscrnnt. Aurcliiis

provocalns rcpcruis

pcr conHiinaciain nolle
lioc priiiKC scilis epi-

episcopus Ecclcsiic
sciisi, ct

C;irlliaj;iiicnsis liuic

decrcto con-

obleinperare juJicibns

ciini

pra?lcclo siibscripsi. Siniilitcr ct c;cleri sub-

scopo

.fueril

prolintuin,

dct

lilleras,

nt

millus

ci

scripscrunt.

toinniuiiicct cpiscoporuin, doiicc obicinperet.

Ilcm

liitic

concilio interfiiil Ecclc.^iia; [lomiincc

leijiitio.

Vl

si

episcopus iicgligal

siiiiin

dicscesim,

commnnionc

Post consulatum glorinsissiniorinn iiiipcraloriim
llonorii XII

priveliir.

et Tlieodosii

viii

Aiigg.,

iii

kal. Juiii;is,

CXXIII. Si

iii

iiiairit ibiis cailieilris

episcopus ne-

Carthagine
rcliiis

in sccrclario basiliKC resl!liit;e. Cniii
iiiia

An-

gligens fucril adversns iKcrclicos, conveniatur a viciiiis

cpiscopus,

ciim Faiivliiin Kccle>i;e INiIeiiPiceni, leg;ilo Uoiiiana; Eccle-

episcopis diligentibus, et ci sna negligenlia ilcsi

tiiKC, provincia" Ilaliie
sicc, 110,

munstretur, ul se excusare non poSsit. Qiiod
die

ex

Vinccnlio Culositano, Fortuiialiano Ncapolila-

quo conveuilur

,

iiiira

scx

menses

,

si in cjiis

Mariano Izipparensi, Adeodato Siniidjco, PenCarpil:iiio,
lUifiiiiano Jlnzubensi,

provincia exsecutio fuerit,

et iion eos

ad uniiaiem
ci

tadio

Pr.ctextalo

catholicam

converlendos curaveril, non
Si

commu- B

Sicilibensi, Quodviilldco Verensi, Caiidido Abbirila-

nicetur, doiiec adiinpleat.

autem exsecuior ad

no, Galloniano L'ticnsi legalis provincix Proconsularis,

loca non vcneril, non ascribatur cpiscopo.

Alvpio Tbagastensi, Augustino Ilipponensiuin
el

De

episcopis

qiii

Donatislns comnmnicasse menlili
juerint.

Regiorum,

Posidonio Calaniensi lcgatis provincia'

Numidia", Maximiano Aqucnsi, Jocundo SufTetulensi,
ct Ililariano

CXXIV. Si autcm probatum fuerit cum dc commuiuonc illorum fuisse meiitilum, diceiido eos communicasse quos eo sciente non communicassc consiiterit,

llorreoccllorum lcgalis provinci;e ByzaSilifensi, et

cens-,

Novalo

Leone Moclensi,

lcgalis

provincia; Maurilani.-c Silifensis, Ninollo Rusiirrcnsi, Laiirenlio Icositano, et

etiam episcopaluni amitiat.
iit

Numeriano

Rusgiinieiisi Ic-

De

presbyleris el clericis,

non appellent

nisi

ad

gatis provincix Mauritaiiia; CKsariensis,
sali

ab univer-

Africana concilia.

concilio judieibus deleclis, astantibus diaconis,

CXXV.
cxteri

Item placuit, nt prcsbytcri, diaconi, vel
clcrici, in causis,

con?edissct, et quibusdam peraclis, nuilti episcnpi

inferiorcs

quas babiierinl,

cxtcroi
tur

um peragendorum

nieniorasse conquercrcn-

si de-juiliciis

cpiscopornm suornm questi fuerint
ab
eis

suftinerc non pnsse, et ad proprias Ecclesias

vieiiii

episcopi eos audiaiit, et inter eos quidquid est

festinarent, placuit universo concilio ut ab omnibiis

finiant, adbibiti

ex consensu episcoporum suo-

C

cligerenturde

siiigulis

quibu5que provinciis, qui prout bi

rura.

Quod

si

et

ab

eis

provocandum putaverint, non
ad transmarina aulem qui

pter alia peragenda residerent. Et factum est

provocent

nisi

ad .\fricana concilia, vel ad priraates

adessent
stanlur.

quoruin subscripiiones

eos adfuisse te-

proviiiciarum

suarum

;

putaverit appellandiim, a nuilo inlia .\fiicainin

com-

Quod e.rcommunicnli ad

munionem

suscipiatur.

ncciisntionem debcnnl.

ndmitli

non

De

lirginibus etiiim minoribus relandis.

CXXYIil. Placuitque omiiibus, quoniam superioribus conciliorura decretis de
persoiiis qua? adiiiil-

CXXM.

Item placuit, ut quicunque episcoporiim

neccssitate periclitaniis pudicitix virginalis,

cum

vel
si

tendx sunl ad accusalionem clericorum jam consiitutuni est, et qu.c

petitor polens, vel raptor aliquis formidalur, vel
ciiain
fuerit,

personx non admitteieiiUir nou
definimus

aliquo mortis pericuioso scrupulo

compuncia

expressum

est, idcirco

cum

rile

ad accu-

ne non velaia moriatur, aut exigentibus parenlibus, aut bis ad quorura curara pertinel, velaverit virginera, seu velavit intra viginti et

saiionem non admilli, qui, posteaquam escommunicalus fuerit, in ip;a adhuc excomniunicatione consiitutus, sive sit clericus, sive
luerit.

quinque

laicus,

accusare vo--

concilium quod de isto annoruni numero conslilutum esl.
:

annos xtatis

non

ei obsit

D

Quod

servi et

liberli,

Ke

diulius episcopi tencanlur in concilio,

temos ex se

omncsque infumcs pcrconce non dcbcnnt accusare.

singularum provinciarum

jiidiccs eliganl.

CXXIX. Iiem
libcrti

placuit ut

omnes

scr\i vel proprii

CXXVIl. Item
pi

placuit, ne diutius universi episco-

ad accusationem non adiniilanlur, vel omnes,

qui ad concJlium congregati suiit tenerentur, ab univcrso concilio judices lernos de singulis provinciis eligi, et electi sunt de provincia Carthaginensi,
Vinccniius, Fortunatianus, et Clarus
;

quos ad accusanda publica criniina legcs publicx

noa

admiltunt. Oinnes eiiam infamiic maculis aspersi, id
est, histriones,
b;i:relici

ac lurpitudinibus subjecta; pcrsonse,
:

de provincia
;

etiam, sive pagani, seu Jud;ei

sed

tamea

Numidia Alypius, Augustinus, et Restitutus de provincia Byzacena, cum sanclo sene Donatiano primate
Cresconius, Jocundus, et ^Einilianus
Sitifensi Severi.anus, Asiaticus, et
;

omnibus quibus accusatio denegaiur,
priis

in causis pro-.

accusandi licenlia non negaiida.
qiii

de Mauritania
;

Lt

iinum crimen non probarerit , ad allenini.
admilli non debeat.

Donalus

de pro-

vincia Tripolitana Plautius, qui ex more legaius unus Cil missus, qiii omncs cum sancto scne Aureho uni-

CXXX.

Ilem placuit, quotiescunquc clericis

a!>

accusaloiibus multa criuiina objiciuntur, et unun; cx

DIONYSIL'3 EXIGULS.
ijisis, ilc f|iio

priiis cgoiint,

probare non

valucriiil,

A

ISiucIlus

Rusurrianensis, lcgalus provinciic Cxsasubsciipsi.

ad ca;lera jain non
Qitl

aiiuiitlanlnr.

riciisis, liis gestis

Laurinlius Icosilanus,

legatus provincia; CsDsa-

ad teslmonum admiltendi sunt.
ail testiraoniiiin

riensis, his gestis subscripsi.

CXXXL
lcniios, qui

Testes autera

non admitprxcepti

Numerianus Rusguriensis, lcgatus provincia; Csesarieusis, his geslis subscripsi.

nec ad accusalioneni

adraitti

sunt, vel etiam

produxerit.
xtalis

Ad teslimonium aulem

qnos ipse accusalor de sua domo inlra annos

U

Loo

Mocteiisis, legatus provincix Cassariensis, bis

geslis subsci ipsi.

sux non admittanlur.
qui

Alius Leo, legatus provinci.c Sitifensis, his gcslis

De

cpiscopo

excnmmnnical
clicil

eum

qni

sibi

soii

subscripsi.

crimeii

csse confcssum.
ut, si

Et
di-

ca;:eri

episcopi 227 simililcr subscripsrnint.
liis

CXXXIL
cit

Item placuit
sibi soli
ille

quando episcopus

Philippus presbyler, legatus Ecclcsix Romana;,
geslis a nobis recollectis subscripsi.

aliquem

proprium crimen
,

fuisse confcs-

sum, alque

neget

episcopns pcrtinere quod

non putol a J injuriam suam illi soli non creditur, etsi

Asellus presbyter, legatus Ecclesise Romanoc, his
estis subscripsi, quse

per nos directa sunt.

scrupulo propria; conscientix se dicit neganii nolle

"

coninmnicare.
L't

non lcmere quemqucm communionc privet cpiscopus.

/„ cipil epistoia ab omni concilio Africiino ad Bonifacium urbis nomfc episcopvm, per Fauslinum episcopum, ['Idlippum, et Asellum presbyteros, legatos Ecclesia' llomana', directa.

CXXXIU. Quandiu cxcommunicalo non comraunicaverit suus e|uscopus,

CXXXiV. Domino
Ronifacio Aurelius,
ciic

beatissimo et

honorabili fiatri

eidcm episcopo ab
:

aliis

non

Valenlinus primte sedis provin-

communicctur episcopis
ne dicat
in

ul

magis cavcat epitcopus
aliis

Numidioe, et cxteri, qui prxsentes adfuimus, nu-

queuiquam quod

docunientis con-

vincere non poterit.

mcro tcxvn ex onini concilio Africa». Quoniam Domino placuit ut de his qux nobiscum
cgerunt sancti fratres nosiVi, coepiscopus Fauslinus,
et compresbyteri Philippus, et Asellus,

Aurclius episcopus dixit
cilii

:

Juxta slatuta tolius consentenliani,
:

coiigregati,

et niea; mediocritatis

non bcatae

llacei facere
litnli

rerum omnium conclusionem

univerti

mcmoriiic episcopo Zosinio, a quo ad nos mandata et
litlcras atlulerunt,

designati, ei digcsti hujus diei iractaiu, eccle-

scd tux venerationi, qui in ejus

biastica

gesta suscipiant

;

qux

vero adhuc expressa

locum es divinitus conslitutus, humilitas nostra rescriberet, ea breviter insinuare

non sunl, die sequenli per

fratres nostros

Fauslinum

debemus, quoe utro-

episcopuni, Philitq^um, ct Asellum presbyieros venelabili fratri et

C rumque
lixis

concordia lerrainata sunt, nec ea

qux proqnibus,

coepiscopo nostro Bonifacio rescribe-

gestorum volurainibus contincntur,

in

nms

,

cl subscripserunt.

salva

Aurelius episcopus, his gestis slaluioruni apud nos
haliilis snbscrip-i.

Valcnliiius prinux; scuis cpiscopus
niidiic, his geslis subscripsi.

provincia;

Nu-

non lamen sine parvo allercaiionis labore demorati sumus, ea gestis deliberantes*qux nunc ad causam perlinent. Quanquaiu et ille, si adhuc esset in corpore, hoe accipercl gratius, quod videret pacatius terrainalum domine frater.
charitale,
,

quidem

Faustinus eiiiscopus Ecclesioe Poientinx provincix
Piccni, legalus Ecclcsix Roraanx, his gesiis subEcripsi.

Apiarius presbyter, de ciijus et ordinatione, el ex-

communicatione

,

et provocatione fueral
,

exortuni
Africanaj

non solura Siccensi
suis

verum etiam

tolius

Augusiiiius episcopus Hipponicnsis, lcgalus provincioD Nuniiilia;, hisgestis subscripsi.

Ecclesix non leve scaudalum,

de omnibus erratis
est restitulus. Prior
,

veniam petens communioni

Possidius episcopus Calaraensis, legatus provir.cioc
^'umiciix, his gestis subscripsi.

autem coepiscopus noster Siccensis Urbanus quod in eo corrigendum visuiu est, sine ulla dubitatione
correxit. Quia vero paci et quieli Ecclesia:

Vincentius Culusilauus, his geslis subscripsi.

non tan-

Foriunaiianus Ncapoliianus, his gcslis subscripsi.

Pentadius Carpcntanus, his geslis subscripsi.
Rufianus Maxensis, his gestis subseripsi.

D tum ad prxsens, scd etiam in posterum prospiciendum fuit, quoniara talia mulla pra^ccssetant, ut vel
simil.a, vel

eliam graviora deinceps prnecaveri opornobis ut de Sicccnsi Ecclesia
sui,
,

Prxlextatus Sicilibensis, his gesiis subscripsi,
Qnoilvulldeus Verensis, his geslis subscripsi.

teret

:

placuit

rcten-

to scilicet

honore gradus

presbyter removeretur
alibi vcllel

Candidus Germania;, his gcsiis subscripsi.

Apiarius, ct acccpto epistolio uhicunque
et possel,

Maximianus Aquensis,
mc,
his gcslis subscripsi.

his gestis subscripsi.

presbylerii raunere fungoretur.

Quod

ei-

Jucundus Suffelulensis, legatus provincix ByzaccMaximinus, legatus provincix Byzacenac,
sii'.'scripsi.

dem
isto

i|isi

per liilcras proprias po-lnlanli sine

diffi-

cultatc concessimus.
bis geslis

Sane priusquam
alia

liivc

causa

termino clauderciur, intcr

qux

diuiurnis

disceptationibus versabamus, quia ralio ipsa poscc-

Hilariauus Ilorreocellensi?, legatus proviucix Byzace:

bat ut apud acta

ccclesiailita

,

a

frairibus nosiris

x, bis gcstis subscripsi.

Faustino coepiscopo, ct Philippo, et Asello cninpresbylcris

K;(vatu5 Sitifensis, legatus provincioc ejusdem, his
tootis substripsi.

quxrereiims

ut

promcrenl quidquld

eis

nobiscum sgcjiduin

fuissct injmiclum.

Nonnulla qui-

i'i:i
ilfiii siiic ulli) ':e;ii>lo
i
I

CODF.X

CANOMIM

I

:(:r.LEsiASTir.0RU.M.

2^20

prosev:iUi siuu vcibis, scil cuiii

A

saiiclilale
jaiii

UumaiKC Ecdesix
ctiaiii nuii

pr.rsidcnlc, iion suniiis

poliiis tlagitareiiius, (|uoJ

m
vus

liUcris rorioiil, coiiirccil iliini
iiol)is,

istuin typlimn passuri. Et

scrvabuulur erga

iios,

liioMitoriuiii
cliaiii gestis
luiii.
iiiaii
Iii (|iio

|>rululoniiil.

Qiiu:l

qiKC iiobis

disscrentibus ciislodiri debcaiit.
qu;e secunduiii sapicnliain
doiiavit Alti siinus, ciiam
si foi ie

qu.v

sciiiiii a,l

(lcreniiil, cst allesfaiioliiscuiii

Cuui

fratcriia (birilale,

eis ([iiatuor (|ua\lam

ageiula

ai(|ue jusiiiiaiii

quain

tibi

lala sinit, uiiuiii

de ap|)ellatiouil)us
saeerduteiii
;

e|>i.~cu|)ui'iiiii

ipse perspicis cs-c scrvanda,

aliler se liabciit

ad

Ruiiiaii.e Eeelesi:e

alleruiii,
;

iie

ad
de

canoiies concilii

Nica;iii.

Quanivis
iii

pluriiiiis

todices

coiiiilatuiii

episcupi

iiii|i()i

luiie iiavigeiit

lcrtiiiiu

Icgcrcuius, scd nus(|iiaiii
tiiiis

Nicieiiu cdiuilio, in
iii

La-

Iraclaiulis pie^liUeroruiii ct diacuiioniiii causis
linitiuios ejiiscopos,
si

apud

co.licibus legimus,

(|uciiia.liiio>liiiii
siiiil.

supradicto
Iiic

a suis cxcuiimiunicali perpc-

comnionitoriu,
luillo

inde directa

Tuin quia

in

ram

fueriiit

;

(luartuin

de Urbaiio episcopo c.vcomvocaiidu,
iiisi

codice

Gncco ca puiuinius
ubi
aullienlica rcpci
ii i,

invcnirc, ex Orieii-

iiiunicaiido, vcl eliaiii

Koinam

ca (|ux

talibus

Ecclcsiis,

perbibciilur eadein
iiiagis iiubis

dctrcta
dcside-

yideliaiitiir corriyciida curriycrol.

yiiurum

oimiium

possc

etiaiii

de

priiiio et tertio, id

csl, ut Iluinain liceat episco-

rainus alVcrri. Pro ipia re

liiaiii

(|uoi|iie

vencrationein
illa-

pis provocare, ct ut clericorum

causx apud suarum
,

obseciamus, ut scribcre cliam ipsc digneris ad
j{

proviiiciaruin

episcopos linianiur
no.~lris

jam priore anno

runi partiuni sacerdotes, boc est Ecclcaiie Aniioclicii;v,

cliam

liltcris

ad cuindem

vciieraliilis

memo-

Alcxaiidrin.-c ct Coiislanliiiopolilan;e. Et
tu;e placuerit saiictitali,
!Sic;i!ain

si aliis

ri;c Zosiiiiiim

cpiscupuin dalis, iiisinuare ciiraviinus,
iiijuria

cliam

ut inde ad nos iidein

ut ea scrvare sine ulla ejus

paulispcr siiiere-

canoiicsapu.l
vciiiant, te

civilatcm a 1'alribiis coiisliuili

iuus, nsque ad iiiquisilioncin slalutoruin concilii
ca;nl.

M-

potissimum hoc beneficium cunctis Occiiii

Et nune dc tua poscimus sanclitaie nt, (ineinadniodum ca apud INica.'am a Patribus acia vcl
siiiit,

dentalibus EcclCbiis

Domiiii adjiilorio coiiferente.
coiicilii

Quis

eiiiin

dubitet exeiin>laria csse verissiina

conslilula
ibi

sic

ca a nobis facla

ciistodiri,

et

NiKcni
lucis et

in rir;ecia

congrcgali,

qiun dc

lam

diversis

apud vos

isia
:

qiix in

comiiionitoriu atlulerunl,

de nobilibus Gr;ecis Ecclcsiis
?

allala ct

facias exerccri

id esl, si

episcopus accusatus

fuerit,

parala eoncordant

Quod donec

fiat,

cnmhxc qux in

Ct judicavcrint cnngrcgali cpiscopi
et

regioiiis ipsiiis,

commonilorio

supradicio

nobis allegala sunl, de

de gradu suo dcjeccriiit eum,
et voluerit

et appcllasse videa-

anpellalionibus cpiscopurum

ad Ruinan;c Ecclcsi.c

lur, et conlugeril ad bcalissiiiuiin Ecclcsia;

Romanx
putaverit

cpiscopum,
ul renovetur
qiii in

audiri,

ct justuin

saccrdotem, et de clerieorum causis apud siiaiuin provinciaruiu episcopos terminandis, iios usque ad
probationein scrvaluros esse proCtemur, et bealilu-

examen, scribere

his episcopis digneiur

finilima ct propinqua provincia suiit,
oiiiiiia

ut ipsi

p

diiiem

luam ad hoc nos adjuUiram
iii

iii

Dei voiuiiiile

diligcnier
deliiiiaiit.

requiraiil,
is qiii

ct juxla

fldein verilalis

confidimiis. C;clcra vero qu;\!
sla vel fiimata sunt,
siii,

noslra syiiodu ge-

Quud

si

rogat causain

suam

iteruiii

quoniam
si

supradicti fralres iiuet

audiii, deprccatione sua movcrit

iium, ul e laterc

episcopum Romasuo presbylerum niillal, erit in
el
(;ui

Fausiinus coepiscopus, Pliilippus,

Asclliis

prcsbyleri secuin feruiit,
facieiit
ti',

diguatus fueris, tuajiiola

potesiale qiiod
verit nr.tleiidus

velit

quod wslimet. Et
piKscnies

si

decre-

sanclitali.

Et

alia

manu

:

Doiiiiiius

iiostcr

csse

cum
quu

episcop s
dcstinali

nobis aniiis pljrimis custodiat, bcalissiine fiater.

judicent, babcntcs auclorilalcin ejus a

Subscripseriint

quoque Alypius, Augusliaus, Possi-

suul, crit in suo arbiirio. Si vero crcdiderit suffRcre episcoiios ut
iicgoiio

dius, Mariiius, et c;ctcri episcopi.
Iitcipimil

lcrminum inipnnant,

faciet
lie

qiiod sapicnlisiiino suo coiisilio judicaverit. llcni

prcsbvteris el diaconis. Si episcopus quis iracundus

(quod esse non debet)

cito, aut

aspere commoveatur
ct

rescripla ad concHium Africumtm Cyrilli Alexaudriiii episcopi, tibi aulhenlica conciUi Mcwiii, trunslata d.' Crwco per Innucentium presbijlcrutn trnnsmiserunt ; ipiw etiam epistotiv cum eodcni concilio .\ic-n')io

adversus presbytcrum sive diaconum suum,
tcrniinare euin
cst

cx-

liiim, el

de Ecclesia voluerit, providciHhim
coniiiiuiiioi.-iicr-

gineiisis
iiiC, siib

per mcmornliim presbyierum InnocenMarcellum subdiaconiim Ecclcsiiv Curiliasanclo Eonijucio episcopo Ecclesia; Iloma-

ne innocens damiieiur, aut perdat
:

die VI cal. Dcccmbris sunt direcla;.

ncm

babeat potestalciii ejectus

iil

finiiimos

CXXXV.

Dominis bonorabilibus, sanciis fralribus

pellcl, et
lur, qnia
ilie

causa ejus audiatur, et diligentius Iracle-

toe.iiscopis, Aurclio, Yalentino, scd ct onini sancl;c

non oporlel eiiiegari audientia roganti, cl
jiiste

congrcgationi in Carlhaginensi synodo congregaiaD,
Cyrillus salutaus
iii

episcopus qni aut
accipiat

aut injuste

rejecii,

paaiii

Deo

charitalein vestram.

licnter

ut negotium

disculiatur,

ut

Scripta vciicralionis vestiu- iiiuliain habentia queriiiioniam

probeiur ejus, aul cmcnJctur sententia. Hacc utique

cum

oniiii

l;clili

i

pcr fi.ium iioslruiu

lii-

utquo al advciitum vcrissiinorum exeniplariorum
Kioitiii co:icilii inserla geslis sunl,

nocentiuin presbylerum suscepi, quibus a nobis speratis ut

qua; sibi,

quemconti-

adiiiodiiui
lita

ipso

quoJ apud

iios

fratrcs

ex apo^lu-

plaria cx autlientica syiiodo
ineirnpuliiii Biihyiiix, a

de scrinio nnslr.e Ecclesi;e verissinia exe:iiapud Nic;cam civitalciii,
sanciis

sede directi allegavcruiil,

coiniiioiiiiuj'io

Patribus constiiuia

iiciilur.

Eoque

ordine, vel apu.f vos in lialia ciisto-

dirciitur, nullo

modo nos

lalia qiialia

commeinorata
sed credimus,

aique firmaia, sub uoslrc fiiei professione vestrce Uiide, domiiii honorabilcs dilectiuni porrigamus.
fraiiei, salule prx'euiitc Doniiiio,

jam

iioliimus, vcl tolerare

cogamur

netesse Iiabui

[ler

:

aiijuvaiite misericorJia l)omi:ii Dei noilri, qiiod lua

haruin latorcin liiium iioslrum Liuoccntiuin pr^Jsby-

:

*n
icriiin, fiJelissima

DIO.NYSIUS EXIGUUS.

COUEX CANONUM ECCLESIASTICORUM.

5:'f!

cxcniplaria ex aulheiilica synodo,

A

Servusdei, Tereutius
rius,

Forlunatus, Marliiius,

Janii.i-

in Nic;cna civiiale Billiyniaj habila,
(lliigcre.

vestno charitatl

Oplatus, Ceticius, Donatus, Tbeasius, Vincenqul universali Africa-

QuoiJ el

iii

ecclesiastica historia requirenles

tlus, Fortuiiatiaiiui, el Cicterl,
110 coiicilio

iiivenieiis.

De Pascha vero,
XVII
cal.

ut scripsistis, nuntia-

Carlhaginis adfuiinus.
ti

nius vobis

Maias
:

nos

futura
et

indictione

Oplaremus,

quemadraoJum

sanctltas lua de aj-

celebrare. Et alia

manu

Dcus

Dominus noster
cusioiiiat,

veiitu Apiaril hrlalos vos fuisse, missls per conipri-

sanclam vestrani congregalioiiem
ojUaiiius, cbarissinii fraties.

quod

sbyterum nostrum Lcoiiem

litteris

intimavit

:

ita iios
laetitia

quoque de
ad

ejus purgalione liKc scripta

ciim

Incipil epistoln Atlici episcopi Conslantinopolitani

niiitcienius. Esset prolecto et nostra ct vestra

nio-

eosdem.

CXXXVl.
charissiuiis

Doiniiiis

saiictis

,

merito

beatissimis

do alaciitas certlor, nec proipiopcra vlderetur, qux adhuc de audleiido, quam de audito prcccesseral.
Adveiiieiile sane ad nos saiiclo fratre et coepiscopo

fratribus coepi-.copis, Aurelio, Valenlino, vel cailcris
in

synoJo

apuJ

Carlliaginem babita

nostro Faustino, concllium

congregavimus, et cre:

conslitutis, Ailicus episcopus.

didimus ideo
ejus

cum

Illo

missum

quoiilam slcut per
fuerat,
Ita

Per iilium nostrura Marcellum subdiaconum vo-

operam presbyterlo ante redditus
posset de
taiitis

slrum scripta

vestrai dilectionis

cum omni

gratia-

B nunc

eriminibus a Thabraceuis obtanta ac

rum
iii

aetione suscepi,

Domino

gratias

agciis,

quod

jectiseo laboiante puigari. Cujus

tam

Iin-

ineiui taiilorum fralrum benedictione perfrui. Donii-

mania
venil
,

flagitia

decuisum
memoratl

nostri

concilli exainen in-

beaiissimi fratres, scripsistis sane,

ut

verissimos

ut

et

patrociiiiuin

potius

qiiani

canones apud Nica:am civilatcm, metropolim Dilhynix, a Palribus coiistitutos sub fidei asiipulatione
di-

juJicium, ac dcfe.soris magis operain
ptalorls justitiam superarent.

quam

disce-

Nain priunim, quanInjurias

ligam. Etqiiis est qui

communem

fklein, vel staluta
?

tum

obstileiit,

omni congrcgationl divcrsas
a i;obis iu

a Patiibus liruiata suis fratribus dencgcl

Qua de

re

ingercndo, quasl Eeclesiic Roniana; asseiens privllegia, et volens

per

eum Jem

filiuin

meum

Marcelluni, subdiaconum
slatuti sunl in
iiitegro,

eum

communioiiem
quod

suscipi

vestrum, iiimium festinanlem, sicut

queni tua sanctitas credens appellasse, qu