Digitized by tiie Internet Arciiive

in

2011

witin

funding from

University of Toronto

http://www.archive.org/details/patrologiaecur58mign

PATROLOGIiE
CURSUS COMPLETUS,
SEU BIBLIOTHECA UNIVERSALIS, INTEGRA, UNIFORMIS, COMMODA, OECONOMICA,
i

OMNIll

SS.

PATRIM. DOCTORllM SCRIPTOROIQIJE ECCLESIASTICORUM,
:

SIVE LATINORUM, SIVE 6R£C0RUM, OVI AB JEYO APOSTOUCO AD TEMPORA CONCILll TRIDENTINI (ANNO 1515) PRO LATINIS ET CONCILII FLORENTINl (ANN. U39) PRO GRXCIS FLORUERUNT

RECUSIO CHRONOLOGICA
OMMUM
QUi*;

EXSTITERE MONUMENTORUM CATHOLIC^ TUAOITIONIS PEK QUINDECIM PRIMA ECCLESIiE S^CCULA ET AMPLIUS,
; ;

}VIT* EIIITIONES »CCim*TISSlM»S, INTER SE CUMQUE NONNULLIS CODICIBUS UANUSCHirTIS COLLATAS, PERQUAM DII.ICENTER CASTIGATA UISSERTATIONIUUS, r.OMMKNTABIlS VARllSQUE LECTIONIRUS CONTINKNTER U.LUSTRAT4 IIMNIUUS OI'GRIBUS l'OST AMPI.ISSIMAS EDITIONES QU« TKIDUS NOVISSIMIS S.CCULIS DEUENTUR ABSOLUTAS DETEtTIS, AUCTA INDlr.MlllS I'ART1CULAR1MUS ANALVTICIS, SINGULOS SIVE TOMOS, SIVE AUCTORES ALlCUJUS MOMKNTI SUBSEQUENTIBUS, DONATA CAPITIILIS INTRA IPSUM TT.XTUM RITE DISPOSITIS, NECNON ET TITULIS Sl^GULaBUM PAGINARUM MARGINEM SUPKRIOREM DISTINGUENTIBUS SUBJECTAMQUE MATEBIaM SlfiNlFlCANOPERIBUS CUM DUBIIS, TUM APOCRVPinS, ALIQUA VEUO AICTOIMTATE IN TIBUS, ADORNATA ORIvlNF. AD TRADITIONEM ECCLESIASTICAM POLI.ENTIBUS, AMPLIFICATA DUCENTIS F,T AMPLIUS LdCUPI.ETATA INDICIBUS AUCTORUM SICUT F.T OPEBUM, ALPHABETICIS, CIIRONOLOGICIS, STATlSTICIS. SVNTIIETICIS, AN.ALVTICIS, ANALOP.ICIS, IN QUODQUE RELIGIONIS PINCTUM DOGMATICUM, M"RAI.E, LITURGICUM, CANONICUM, DISCIPLI.NARE, IIISTORICUM, ET CUNCTA ALIA SINE ULLA EXCEPTIONE; SEP PR.T-SERTIM DUOBUS INDICIBUS IMMENhlS ET GENERALIBUS, ALTERU SCU.ICET UEUUM, QUO CONSULTO, QUIDQUID NON SOLUM TALIS TALISVE PATER, VERUM ETIAM UNUSQUISQtlF PATRUM, NE UNO QUIDIM (IMISSO, IN QUODLIBET TIIEUA SCRIPSERIT, UNO INTUITU C0NSPICIA1 UR ; ALTERO Sl.ltlr rUU./E SACRiC EX QUO I.ECTORI COMPERIRE SIT OUVIUH QUINAM PATRES ET IN QUIBUS OPERUM SUOBUM LOCIS SINGULOS M.NGULOHUM LIBRORUM SCRIPTUR* VEHSUS, A PRIMO GENESEOS USQUE AD NOVISSIMUM APOCALYPSIS, COMMENTATI SINT. ECITIO ACCURATISSIMA, CeTERlSQUE OMNiBUS FACII.E ANTEPONENln Sl PERPENDANTUR CIIARACTERUM NITIDITAS, CIIART* QUAI.ITAS, INTEGRITAS TEXTUS, PERFECTIO CORRKCTIONIS, OPERUM RECUSORUM TUM VARIETAS TIIM NUMERUS, FORMA VOLUMINUM PERQUAM COMMODA SIRIQUE IN TOTO PATROLOCI/E DECURSU CONSTANTER SIWILIS, PRKTII EXIGUITAS,PR.*;SERTIMQUE ISTA COLI.KCTIO UNA, MKTIIODICA ET CIIRONOI.OGIC V 8EXCENT0RUM FRAGMKNTORUM 01'USCULORUMQUE IIACTENUS IUC ILLIC SPABSORUM, PRIMUM AUTEM IN NOSTRA BIBLIOTIIECA, EX OPERIBUS ET MSS. AD OMNES .liTATES, LOCOS, LINGUAS FORMASQUE PKRTINEN! IBUS , COADUNATORUU.
; ; ;
;

,

,

,

SERIES LATINA PRIOR,
IN

QUA PBODECNT PATRKS, DncTORES SCRirTORESQI!K ECCLESliE LATIN^ A Ti:UTlJl.LI.\^;o AD INNOCLKTIIJM III.

ACCURAINTE

J.-P.

MIGNE,

Bibliothecae clerl nnivcrsae, SIVE CURSUUM COMPI.ETORUM IN SINGULOS SCIENTI^ ECCLESIASTICiE RAMOS EDITORE.
rATROLOCIA, AD INSTAR IPSIUS ECCLESI*, IN MIAS PABTES DIVIDITUB, ALIA NEMPE LATINA, ALIA GR.t;CO-LATIN*. LATINA, JAM PENITUS EXARATA, QUOAD PBIMAM SERIEM VIGINTI-QUINQUE ET DUCENTIS VOLUMINIBUS MOLE SUA STAT, MOWE POST PERACTOS INDICES STABIT, AC QUINQUE-VIGINTI-CENTUM ET MII.LE FRANCIS VENIT. GR.€CA DUPLICI EDITIONE TVPIS MANDATA EST. PIIIOR GB«CUM TEXTUM UNA CUM VERSIONE LATINA LATERALIS AMPLEf.TITUR, ET AD NOVEM ET CENTUM V0LUJ»;NA VERVENIT, SED SINE INUICIBUS POSTERIOR AUTEM IIANC VERSIONEM 1 ANTUM EXIIIBET, IHEOQUE INTRA QUINQUE ET QUINQUAGINTA VOLUMINA RETINETUR. UTRAQUE VIGESIMA QUARTA DIE DECEMHRIS ISOO OMNINO APPARUERAT. UNUMQUODQUE VOLUMEN GII/ECO-LATINUM OCTO, UNUMQUOliQUE MKRE I.ATINUM QUINQUE FRANCIS SOLUMMODO EMITUR UTROBIQUE VERO, UT PRETIl IIUJUS BENEFICIO FRUaTUB EMPTOR, COLLECTIONKM INTEGRAM, SIVE GR.CCAM slVE LATINAM, 326 VOI.UMINIBUS PBO AMPI.lORl EDITIONE ET 272 PRO MINORI ARSQUE INDICIRUS CONSTANTEM, COMPARET NECRSSE ERIT; SECU^ ENIM CUJUsQUE VOI.UMINIS AMPLITUniNKM NECNON ET DIFFICULTATIS VARIA PRRTIA /EQUABUNT. ATTAMEN, Sl QUIS EMAT INTEGRE ET SEORSIM COLLECTIONEM GR/CCO-LATINAM, VEL EAMDEM EX CRFXO LATINE VERSAM, TUM QUODQUE VOLUMEN PRO NOVEM VCL PllO SEX FRANCIS OBTINEBIT. ISTA) CONDITIONES SERIEBUS PATROLOGl.i NONDUM EXCUSIS APPLICANTUR.
;
:

PATROLOGIM LATINM TOMVS
S.

Lflll.

S. SIMPLICIUS PAPA, S. LUPUS TRECENSIS, S. EUPHRONIUS EDUENSIS, RURICIUS LEMOVICENSIS, VICTOR VITENSIS, SIDONIUS APOLLINARIS, S. PERPETUUS TURON., CEREALIS, S. EUGENILS CARTUAGINENSIS, FAUSTUS RHEGIENSIS, S. FELIXIH, GENNADIUS MASSILIENSIS.

HILARUS PAPA,

EXCUDERATUR ET VENIT APDD
liN

J.-P.

MIGNE EDITOREM,

VIA DICTA D'AMDOISE, OLIM

PUOPE 1'OUTAM LUTETI/E PARISIOKUM VUI.r.O n'ENFEH NOMl^ATA»!, SEU PETIT-MOmilOVGE, NUNC VEUO INTHA MUiNIA PARISINA.
1862

IHE

INSTITUTE CF WEDIAEVAL S7UD:£3
10

ELMSLEV FLACE
6,

TOROiNT*;/

CAKADA,

,

SMCVLUM

r.

ANNJ

461-492.

SANCTORUM

HILARI, SMPLICII,
FELICIS
III,

nOMANORUM PONTIFICUM,

VICTORIS VITENSIS, SIDONII APOLLINARIS,

GENNADII
PRESBYTERI MASSILIENSIS,

OPERA OMNIA,
NUNC PRIMUM CURA QUA PAR ERAT EMENDATA.
AD EIIUDITISSIMAS LUCUBRATIONES MANSI, GALLANDII, JACOBI SIRMONDI, EDMUNDI AUUTENE, STEPHANI BALUZII, ALBERTI FABRICII ATQUE MARCARINI DE LA BIGNE PERQUAM DILIGENTER COLLATA ET EXPRESSA
:

INTERMISCENTUR
S.

LUPI,

S.

EUPHRONII,

S.

PERPETUI,

S.

EUGENII,

S.

FAUSTI,

RURICII ET CEREALIS,
VARIARUM SEDIUM EPISCOPORUM,

SCRIPTA QVJE SUPERSUNT UNIVERSA
.ACCUKANTE ET DENUO RECOGNOSCENTE
J.-P.

MIGNE,

Biblio(hec«e Clcrl nnlTCPSfie,
SIVE

CUUSUUM COMPLETORUM

IN

SINGULOS SCIENTI^ ECCLESIASTIC/E RAMOS EDITORE

TOMIJS UNICUS.
YENIT 8 FRANCIS GALLICIS.

EXCUDEBATUR ET VENIT APUD
!N VIA

J.-P.

MIGNE EDITOREM,

DICTA DAMBOISE, OLIM PKOPE PORTAM LUTETI.E PARISIORUM YULGO DEISFER NOMINATAM, SKU PETIT-MOISTIIOUGE, NUNG VERO INTRA MCSiNIA PARISINA.
18G2

SACCIIUJM

Y.

ANM

Wl-i92.

ELENCHUS
AUCTORUBI ET OPERUM QUI IN HOC TOMO LVIII CONTINENTUR.

S.
Epistolffi el Decrela.

HILARUS PAPA.
col.

11

S.
Epislolffl.

SIMPLICIUS PAPA.
31

SS.
Epistolffi.

LUPUS LT KUPHRONIUS.
63

RURICIUS.
Epistolarura
iibri

duo.

67

llSstoria persecutioiiis Yandalicee,

VICTOR VITENSIS. cum Ruinarti conmientario.

125

SIDONIUS APOLLINAUIS.
Epistolffi et Carraiun.

435
S.

PERPETUUS.
753

Testaraontura.

CEREALIS.
Libellus contra Maxirainum Arianum.
S.

757

EUGENIUS CARTHAGINENSIS.
769
S.

Professio fidei episcoporura Africso a S. Eugenio redacla.

Excerptura ex Gregorio Turonensi de
Episloia S. Eugenii ad cives suos.
S.

Eugenio

el aliis confessoribus.

769 769

FAUSTUS RHEGIENSIS.
783 835
869
S.

De

Gratia et libero Arbitrio libri duo.

Epistolae.

Sermones.

FELIX

IH.

Epistolffi,

Tractatus ct Decretum.

889-979

GENNADIUS MASSILIENSIS.
Libcr de Ecclesiasticis Dogmatibus. Liber de Scriptoribus ccclesiaslicis.

979
1053

rAuisiis.

tx Tvn»

l.

sho.n».

ANN.

DOMIM

CCCCLXI-CCCCLXII.

S.

HILARUS PAPA
PROLEGOMErVA.

VriA HILARI PAP^.
(lix libro Poiilincali.)

'

llilariis,
'

nalione Sardiis, ex patre Crispino [Cu- Jy posiiit (loininicmn, et criiceni
sedit

aiiroaiii

cimi gcnimis,

spiiiirtHo],
II. c

aniios
,

sex.

menses

Ircs, dies 10.

pensaiitein

pondo

librariiin
,

"ii}.

In
lib.

coiilessiiine fecit

feeil

decretaleni

et

per universiini Orienlcm

jannas ex argenlo
sioiicin

peiisaiiies
,

.jO;sHpra confes
liliras
liici

• sparsil [lege diicxil], et e|iislol:is ile lnlc c.illioliea,

arcum aurouni

ipii
:

ppn>at
ei

i

i|ucii)

confirmans

ires synoilo,- Nicajiiani,
^ et

Epliesinam, el Clial-

poriaiit

coluniiia; onyil.in^c
ijui

eo

slat

agnus

cedonensem,

lomum

sancti arcliicpiscopi Leonis.

aiirtus,

pen^at libras(iiia<. Coronain aiireain aiile
Pliarnni

Et dainnavil Guiycliem et Nestoiiuni, el omnes coriini

confcssionein.

(um

del|>liiiiis ,

pensanieni

scquaces,

ci

oinnes lixreses, confirnians daii.naei

libras quiiiqiic. Lanip:ides aureas i pensantcs liliras

tioiiem [lcge dominalioneni. lla

Luc.\ ct principatum
'

duas. Nyinplieuin

ei

iriporticum anle oraloriiini san-

sanctcC scdis cailiolic;e ct apostolic.T. Ilic
stituiuin

focit

con-

ctx Criicis

,

iibi

siint

columiue

niir:e

nia^iiitiidiiiis,
'

de Ecdcsia
Ua-ilisci

in basilica

ad Saiictain .Mariain,
,

qua3 dicunliir

°

ilecalonpenla. Lacns el

ciiiicbas

coiisulaiu

ei

llennenericl

xvi calendas
basilicoe

cilliariacas duas, cuin coUininis porpliyrt^ticis'! soraitis
[lege perforalis], :i(piaiii luiiileiites.

Dccembrcs.
.'laiiiiniana;

Ilic fecit

oraloria liia
,

iii

Con,

Et in meilio

lacuiii
iii

baplislerio

saiicti
,

Joannis Daplistx

et

porphyrelicuiii

ciiiii

lOiiclia

''

raila [/((jecilhariaca]

E;incii Joaiiiiis

evangelisuc

ei

sancuc crucis,

oniiiia
"^

inedio, aipiain roiKlente, circuiiulat:i et a dextris el a

ijenlo et l:i|ii(libus pretiosis. Coiifessionem
teni saiicti Joaniiis Baplisue fecit

au-

p

sinislris in iiiedio cancellis sreis et coluniiiis
f:i»tigiisetepistYliis undii|ueoriiatisex

,

ciini

ex argeiito, pensaiiEt confessioiiem
,

musivo.eico-

tein

libr.s 100 et cruceni aiire:ini.

luniiiis Ai|uilaiiicis,ellripolilis el porpliyrelicis.

Ante

saiicli Jiianiiis

cvangclisla! fecit ex argcnlo

pensan-

confes.-ionemlicili Joannisposuilcoroiiainargenteani,
pensanteiii
libras 20.

tem

libr.is

lUU et crucem auream.

Et in ambobus
In oratorio

Pharumcantliarum, pensanieni
inira sanciuni
lyclinis

oratoriis jnnuas

xieas argcnlo clusas.

libras 25. Iiem ad s^anciiini Jnaniiem

vcro sanct.e Crucis fecit coiifessioneni, ubi ^ ligiium

roiitem
<
'

lucernam auream cum

nixis [lege

^

Cod. 490 Luceiisis, exsparsii. Meni (Od., i'f( lomum saucli episeopi. lii eodem cod.deesi auum el inlerius dcest ^ Idem cod., agmim.
"
<:

Idein C(kI., Etntonpenla^ras.

Idcm cod.

,

concas Hialas.

,

(ecii.

i IJeiii cod., ralaiis.
*"

/
niiiaruli'-

Idfin cod., ralala.

r

Post interregniim septcm fere meiisiiiin, pridie Novemliris aniii 461, qiii cst Leoiiis iinperaloris quintiis, Hilanis naiione Sardus, oliin diaconiis, et in

Daniel Stylita sanctitaie et
claruit, qui precibiis suis
,

ceHisrrimns

idiis

Leoiii impeiatori ex

Venna

ejnsilem. ut referc-it ac"" pro"^'" m:isculani
conjinK;

conciii:iluilo Epliesiiv)

locuin saiicti Leonis suhrogatus luit. Inilio poniilicalus ea coiiciliis conlra Arianam, (liue Iribiis cficiimenicis Nesloriaiiam et Entvchian:iin luTeresim decrela fueriiiil confirmavit, noviim paschaleni cyclum aniiiimin (piiii5;enloruin qiiadiaginta duoruin per Vicloriiiin
lei;alioiie
riiiictus
,

in

C

oblinuit et urbis CnnstaiilinopoIilan:B"cendium (juairidiiamim exstinxil. Qiia fortun? Ililaius insidiis elapsii* Dioscori Alexandrini e lalrocini» ''4>''esino vener t , quidvij iiost lefiationem peraciam Ropam epi^iohe illius , quam dixiiiius siipra in noii'
.?eril
,

llilarus adlmi-

Aciiiiiaiujni ejiis faciiliaiis luin facile

principem, Gen,

Mariano Scolo am loriliiis Antliemium iniperalorem Occidenlis ,
iiadio et epist. II ad O.irdaii., cuni

fieri

curavit

:

de re conscripsil. Sev Vi^^^s. calcem cp -lola iiot:iviiiius

diaconus »J Pnlclieri.im Angustam Iiae Vide qu;e de hac coliinin:e sequeniis.

^

in(|uit

Gelasiiis
*

PliHolluus Macerioiiianus, ejus fani liirilale sulfullns, nova conciliabnla divisarum seelarum in jirtem indncere vellet, apud beaium P,lrum apo tolHiit palam ne id jiercl, clarn vjce conslrtuxit, iii tanluin, t:t non ea facienda cum iiilerposilione juramenli idcm imperalor promillerel. Hujiis teinporibus Coiislaiitiniipoli , cuidain piciori Clirisuiiii fornia Jo»is piigere coiiaiili, nianns exaruil post faciiioris et delicli coiifessioiiciu , Geniiadius episcopus Conslantinopolilaniis ciim s:inavil. Cedreniis in Compcnd.
;

Qiiarto

niii

et Leonis

idu? Saptembris anni Cliristi nali 467, il imperii , llilarns vita ac ponlincalii
Coiistabit veriim

defiinclns,

sixiit

(liioliiis dip.^iiis. injiiiiiii e^ liiiein

annis sex, ineiisibiis decem , ininii* si es-e quod dixi ponlilicaliis consideres, Sf.v. Uimcs.
,

3 decrelum synoilale. IIoc aiilem decrotiini, lil tst deqiioloquitiir aiictorPonlilicalis Aiiastasiiis , laiiim celehrato anno fuit iii cnncilio Romaiio sub llilnro Domini 403 qui pontirKalns Hilaii qiiintus anniis
.

esi.

Skv. BiMus.

Patrol.

I.VIII.

rt

q
10

"5

,

n
iiiyxisl

niL.vui PAP/E^
lumiiuim 10
ires

«
lilir;is

pcnsanlem
aipi;»"!
,

lib. 5.

Ccmis

:ir-

A

ponsaniem
pliiiiis,

(ln.is.

Tiirriiii arjjciiloain

cim

dcl

Hcnieos
liliias

fiiiideiilcs

iicnsanles
ilclpiiiiiis,
,

siiijjiilos

pciisaiiiem liliras 25. ScYplios argcntcos tres,

50. Tiirriin

aiKcmeam

ciim

pcnsanliliras

pcnsantes libras t^l.Calices minisicrialcs 12 pensaiili-s libr:is 'i.

lcm
iliias.

lib.
Iii

CO. ('.olumliaiii

aiircain

pciisaiiicm

Aliarc aigciilciini, pensaiis
pcii^aiitcs

liib.

40. Laiii-

hisihca

Caiiislaiiliiiiaiia »

caiilliaros arycii-

pulcs aigenlcas 10
genicas ibias
,

libias "iO.

Anias arIii

ii!Od
li'

,

pendcntes anlc aliare 10, pensanics singiilos
pciisaiilftiii lib

nensanies

siii>;ulas libra< 10.

basi-

ras20. Scyplinin aiireiim
y|iliiiin

0. Aliuin

liea beati l.aiirentii inailyris, pliaros cantliaros

argcn-

M

aiirenin

,

pcnsaiileiii lib 5. Calices

aureos

Ti

tcos ilccein, pciisan'cs libras
vi^iiili

«

10. CanlhardS a-rcos

pensaiiies singnlos libras siimnlas |/c(;i'ilnasl.Scyplios

sc\. iMiiiislcria ad lia|ilisniiini sivc ad paMiilcnl'liaro< a.'icos

aigenleos 5 pcnsiiitcs siogiilos libras 10. C.aliccs
iiistcrialeii

nii-

liam argciilca, pensaiilia libras dccciii.
50.

10 pensantcs singiilos libras i.
(iciisaiiics

genicas 5
l'elriiiii

sinsnlas libras 10.
aiireiiin
,

Amas arAd beatum
li-

In uibc Uoiiia

constituit

'

ininislcriales qui cir-

ciilicnt

consiiiulas staiioiies. Scyplimn aureuin k an-

aposlobiin siyidniiii
Aliiiin

pcnsaiilciii

saiuiii vcl slalionariiim,

pensaiiicm libras octe. Siy1').
iiii-

luMS 5.

siypbiim

aurciiiii ciiiii gcmiiiis prasiiiis
1

plios per tiliilns viginli (luinriiic, pcnsantcs libras
Aiiias argcnieas

cl liyacinlliiuis. peiisanicin

br.is 4.

Caliccs argenlcos

2i pensaiilcs

' libras 10.

Caliccs

niinisierialcs 10
.trgeiileas

pensanlcs singuliis libras 2. Anias
8. l'baros
I

B

"isieriales
iii

50 peiisanles singnlos libras2. lUcc oinnia
vel

2 pcnsantcs singnlas libras

cni'

basilica Consianiiniana,
Ilic

aJ S;inclani Mariaiii
aJ sani

thaios aigciitcos ^ li pciisanlcs singnlos
.\d bealuin
•*

bras

5.

c.nsliiula rccondiilil.

fecit inoiiasieria
'

aposloliim scypliuni aureum, peiisaiiicni

cluii; Laurcntiiiiii, el baliieuni,

ot pra-loriiiin

saii-

libras

3.

Scyplins

argcnieos 4

pensantes

sin;.;iilos

cio Laurenlin. Fccii autein oraiorium sancli Stcpbaiii
in bapiisierio Lateraiiensi.

libras G. Caliccs iiiinistcriales lU pensanies
liliras diias.

singiibis

Anias argcntcas dins, pcnsaiites singulas

cas

(liias in

endein loco.

Fecit autem et hiblioilieAd Lunam rcro moiiastc-

libias 10. Ail

bealum

L:iureiiliuiii

niarlyrem scypliiim

liiim
in
111

aurcum
riiin]
iiiiiiii,

ciiingeinini^ prasinis et hyacinibinis, pciis n-

iii nrbc conslruxil. Hic fccil ordiiiatioiiem iinaui be Uonia per nieiiscm Dcceiiibrcm, presbyiercs

icin lib. i.

Lnceriiam aiiream ni.voruin
lib. 5.

[leye lycliiio-

vigiiiti

quinciue,

diacones

'

quinque, episco|ios per

10 pensanicm

Scyplium aureiim purissiaureas 2 iiensan-

diversa lnca viginii duos.

Qui etiam sepultus cst ad
crypia, juxia ccrpus beaii

iciisaiitein lib. 3. I.aiiipides
siii;;iilas.
I'li:iruiii

sancluin
Sixti.

Laiirciilium

iii

ic>

liliras

caniliarum

aureum,

Et cessavii episcopatus dics dccciii.

"
*>

Idem cod., 1'hara
lileiii

cwitliiira.

B

Idcm cod., ansntum,
Ideiii

vcl dcest.

cod., xxiv.
ci)d.
lib.

'
'^

Idciii ciid., v. hlciii
,

^

_

^"
'

peiisantem

v,

Paidiim n/ios/o/.im scyphum aurciim alium scijphiim aureiim cum (jemmit
Scijphos argcnteos, elc.

i

cod. addil siiiiii/ns. Idein cod. addit el aliuii sub (vre. In codciii cod. dcesl S. LaurciKio, ct sequcntia us,

yensantem
«
f

lib. v.

Idem cod., t\.

Idem

cod., minisleria.

quc ad biblioihecas. ^ Idem cod. Item monasterium ad Luunm. ' Idem cod., vi.

iutra

urbem [lomam

EPISTOLiE HILARI PAP^E.
\
EPISTOLA
HILARI D!ACO:<l S«-„^ ROSUN.IE F.CCLESl.C , ET S,VNCTI LEONlS PAP* LEl..,,^ ^,, i.iiLCUEIllAM AUCl'STAM.
Dtf

D
niLAUl

EPISTOLA
PAP.e

I.

An FnSCOPOS TARnACONENSES. PE SYNODALI DECRETO.
et llerininirico liris claris^imis

Ephesiiio concili;»,uV,
,

faciionibus Dioscori

,

cl

Flavio Basr/i.fo

f^ta su:i.
Olorioiissi:i:ai et piissima; fuldierice

contu-

libus.

Augvslce llitarius
Qiioiiiam rcligiosns,
saiicto Spiritu coiigrcganie,
" qu.^ecunqiie

di«fO)iM.

Studium
exscriptam
col

niihi fuisse, ctc.

(Hoitc cpittolam, qua: est
reperies

XLYI

inter

Leoninat

conventus hortaliir, ut

pro

discipliiia

Patrologitc

nostrw

tom.

LIV,

ccelcsiastica nccessaria sunt,
ciciiiiis
:

cura diligeniiore ira-

8j7.)

si

placet, fratrti, ea qna: ad ordinaiioiium

Cod. Liic, iid, qua:iium

qtice.

F.pisiol.r lli'ari papc ciill,ii;c suni cuiu iribuj e»ciiiplaiilius, (luiw cpisiolas oiiines coniiiicbaiit : Pi-

tlniiano,
aliis

AreUt. nsi ei Lirinensi posuciiia rliain cum duobus, quoruin alleruin Corbci«n»is monasterii.
;

:

. ,

!5

F.i'ISTUL.\
porliiiciil
,

I.

II
;

tcnorem

juxla diviiia;

lcijis

()rji'ce|il:i

t'i

A mus

diciiim est (piiadecies.
,

Isia

per

'^

saii

tiiiii
:

INiciciKTriiiii
iii

canonumcoiislilula, ilaaJjuvaiile Doniiiio
iiulli

Petriiin
diclniii

ut

iii

perpoluiini

"

servoiilur

ojtamus
liat

onine aivuin niaiibnra soiideiiius, ul
stalus sui

fus

sit

est octies. lUoc pne^umptii) iiuni|iinin
liit^c

:

siiie

pericufo vel diviiias cinisiiiulioiies,
:

dictum est dccies. Qai
dictum

violaveril, iiisetnveniet

vel aposlolica; sedls decreta leinerare

quia

iios, ijni
,

en

sopiies. Ei lactosilcntin, Ililarus episco-

poiissiini

saccrdiilis

adminislrainus
respiciet,
:

uriicia

laliuiii

pus dixil
V.
Pr.Tclcrca,
niissis

iraiisgressiunuin
lUjsides

culpa

si

in

cau^i»
,

Dei
(|iiiid

liierimus invcnli
,

(|iiij

iiiemininius

fralres,

nova et
epislolis
locis

iiiaiidita (sicui
,

ad nos

tiincre debcmiis

qnaliier comiiiiiielur Doiniiius ne-

dc

liispaniis

sub cerla lelatione

gligenlix sacerdoluni, sii;uideni realu inajore deliiiipiit,

pervcnil) in qiiibusdam

porversilatum seinin:i
,

qui poliori honore perfruilur

:

et graviora facit

subinde nascuntur. Dcnique nonnulli episcopalum
qui
'

vitia

poccaioruin, sublimiias digiiitatum.
II.

non

iiisi

meritis pr.Tcedeulibns dainr, non di-

viniim inimus, sed lixreditariuin putaiit esse

coin-

Caveiidum ergo imprimis est, ne ad sacratos gradus, sicul gesiis piinribus ante
qiiisquani,
qiii

pendiuin
lales,

:

el

credunt,

siciit
,

res cadiicas aiqne iiiorb
'

^

prcescripium e-i,
diiiLit, sspircl.

ila

saoerdoliiiin

velut

legali

[lcgatoriu]

uxorem non virginem

B

aut teslamenlario jure

,

posse dimilli.

Nam

ploriqiio

nepellenilns est etiani i|uisi|ue, qui in secuiidae uxoris
iui|itiai coiiira

sacerJoles

in inortis

CDiilinio

constiluti,

iii

locnni
:

apostolica praicepia coiivenil.
III.

suiim roriintur aliosdesigiialis nominibus subro^are
ut scilicei

non tegitima exspectetur
pro populi

eleciio

,

seJ

dc-

Iiiseii

qiioqiie liltcrnrum, neciion

ct aiiqiia
e.\

meni-

luiicti

gratilicalio

babcatur [piwbealur]
aique idco,
ile

hrdruiii
siint \rx

dainna perprssi, et
iitr..iili'ntes

lii

qui

poeiiiieniibns

assensu.
si
I

Qnod quara grave

sit, Ecstiinaie,

suiil],

ad sacros ordiiics as|iiiare

lacel,

etiam lianc liccniiam generaliier

occlelioiiiiiii

iion .ludcaiil. Qiiisqiiis laliuni conseciat'>r exsliterit,

siis

aiiferaiiius,

ne (quoJ lurpe
,

dict'i

est)

factiim suiini

dissolvet.

qiiisquara piitct deberi

quod Dei

est.

IV.

Ut
illicitc, aiit
si

aiileni

qnod ad nns prolalum

[pci;n(.;m] osl

Sed
ribus
vii^t

ctiiiiod qiiis
siiis inveiiit

commisii

a dcce>so-

ad vcNlram eliam possit pervenire noliiiam, lli^pa-

adinissum,
:

pn.prium periculum
iiullo
iii

nnrum fratrum
!>

et

coopiscopnium loslriirum tciipta
Et

viiare,

dainnabit

nos

eniiii in

volunms

leganiur. Paulus iiotarius rcciia^it.

scveri.alein nllionis exercere. Sed qui

causis Dei

Additur in ms. Justelli

:

st:itiitiiiii

esl

iie

qiiid

vel ciMiluiiiacia, vcl in aliqiio excessii deliquerit, aut
i.psi'

ultra

bujusmodi a sacerdoiibus prxsuinanir.
'

qui)d
iii

perperam
[idiu]

rec'ilaboIerenoIiieril:iii se, quid-

C
TARrVCOSF.NSlUM

;pii.l
i)ii'l.

aliiiiii

non resocaiil

[rt'sefuc/i/1, iiive,

EPISTOLA
AU
'

Qiiod

ut deinceps possii leuaciiis custodiri

si

EriSCnPOnUSI

nil.ARli.M

PAPAM.

|.lacei, senlentias, caiis.is el snbsciiptioiies

proprias

De

omnes
dicio

'

comniciidate [comnioilule], ut syiiodali jn-

audilns[odi(i<.s] claudatiir illicitis [iiUcitiis].
iiiiiversis

Ab
c.-t
:

cpiscopis el prcsbylcris accl.iniatiiin
;

per Silvinuim Cnlaqnriianuin episcopum conlra fnlruin requlas ct Aiivcjios canoiies facla apud liomanum ponlijicem conqueriintur, eumque consiilunt, quiil in hoc casu facen, uut qua rniione ubusibus ejusmodi occunere debeani,
ordiniilione episcopi

Exaiidi Chrislc. Ililaro \i.a
el confirmainus
,

(iictiiiiie«t

'

scxies.

Doiiiii

HiBC

et liisc

doreinus:diclum c>t
:

in Cliiis'o

o lieaiibsimo, ei apo-iolioa reverentia a nnliis oolendo papa; llilaro, Asoaniiis opisco-

octies.Hirc lencnda

suiit, h.cc

scrvanda sunl

dicluin
:

pus, el uiiiversi episcopi Tarraconensis pro\inciae.
'

est (ininqiiies. Doclriiia;
ctiini

vcs;r;c yralias

agimus

di-

Eiiainsi nutla ex»taret [dic'.Qrei\ necessitas eccle,

e4

dccics. lst;iui in perpciiiuin serveniur, roga-

slasiicx disciplins

expeiendum re vera nobi^ fuerat

•'

Cod

Liic.

liJ'^,
i;js<;

proscriplum.
(lissoli^et.

<^

''

Cod. Liic,

'

Cod. Lnc, in Deo senentur. Cod. Luc, non tine.

"^

Coil. Liic., cuminodale.

''

Cod. Luc., Domnuin.
S. Ueinigii

Co.l. Luc, leijuti aut teslamenti jure. ^ lliic addiiauieiiluni iu cud, Luc deest.
R

alieriiin

Rcincnsis.

Et super!.uiit

taiiieii

scripia et diiocta
0|)p()sitis

fneral.

In

.<.yiiodo

Rnmaiia onm

nuii

pancj

i|iKe einen<J.ilioruin

codicum opem deside:

r.tiii.

ad verba lisc epislohB 8 Et relro anle posised m.gis arridcl, quod ex cl Lirineiisis allcrius libri vestigiis eriiilur el retre omne propoliliim .l.vc. S RMONDUS. llac tir illc diligenlissiTiiin
/Kiii.

f\

Ila

:

;

Hiiis oini.\sa
'

' '

cum atiis nonuullis iii editione regia. Dionys., qualer. IIahd. Lupns, ei Harduiniis, legati aitt teitamenli jure.
1I.KC epislola lecta est in

aoolanialionibus, inlerloculiDiiilius, et sonteiiiiis Patruni exoiisa liil.etiir. Utrobiqne ilaque poiieniia tiiit : iit quas illa ex Palrnni sontenliis iiiterposilis additiones accepissel, f;icile consiare possel. Lt qnanqiiam barbaricus furor Golhorum lli.-.paiiiariiin Eiolcsias prnpe oiniies devastantium, vigorem ecclesiaiiiic;e disciplinae in llispaniis relaxassit, Tarraconen^em lamen provinciam oiislodcin logiim oi

canonum
,
1

perii]an.>isse,

Roinanum

p.)ntilicein

obser

coiicilio

Roinano aimo

de quo infra. Diiro leiiereliir, Patres siias seiiiciinas acclamando et inlerl(>i|Uend() addiderunl. Ilic igilnr l.ico placiiit eani ck Crescoiiii) et nianuscri(ilo Vaiicano aij veibuin coliocaro, sicul a Tarraconcusibus ad scdein apobtolicam
Doniiiii

465 llomx

cilebrati»,

innes coDirorersi;is ad eumdem vasse supremiiin judiceiii ei pa>l(ircni Ecclesije
li;oo
'

Teliit

ad

detiilissc,

epistnla maii.fesio sali^ imlioat. Sf.v. lii.itius. In m.ss. fere sempcr Hilariui scribilur. HarDUIMIS.
'

li.is

opislo'as

Hilari

ouni

tribiis

niss.

con'uIil

n
illuil

lllLARI
privilfgiiim se>lis vostr*
,

VWJR
«fip'
o.

16

qiio

siisceiitis regiil
iiiiiiiii

A

Oranlcm pro nobis
jiiri

saiiciiim

.ipiigtnlaliim

iliivibiis
Hrlieiii

post vcsiirrcciioiium Sulvaloris, pcr

vcstrum

aevo divina cooservct xteniiia».

beaiissimi Petri siiigiilnris pr.-vdicMiiu uiiivcrilliiiiiiiialioiii

snruiii

prospe\il
ila

:

eiijiis vic.irii priiici-

'

EPISIOI.X
IIII.ARl'11

p;iius slnii

ciiiinel,

mcliieiutus esl
iii

ab omtiibus,
T.VUR.VCONeNSII)M EPISCOPOnitM AD

PAr*M.

cl amaiiilos. froliide iios Deuiii

vobis

|ieiii(iis

m\-

nraiiics,

ciii sliie

qiicrela servitis,ad lidciii
,

rccurrimut

Dp

lissimn,

el

iipnilolica rerernil

ii

a nrkif in Chriilo

coleiido fuipn' llilitro, AM'aiiiii> el iinivemi cpi cofti

aposlolico ore laudalam
luide
cali
iiibil

inde rcsponsa qtiaTCiitcs,
,

Tarraconeiisis proriiaia'.

errore

,

nilnl prxsuiiiptione

scd ponl.ti-

Quam

ctiram apostolatus vester dc
fllio

prnTinciariiiii
illustri Viii-

lotum deliberatione prascipitur.
Buaruni saorrdotibiis gerat,

nosiro

Cum

lijec ita

se liabeant, est tauicn inier nos falditiiiiis

centio.diirc proviiicixnostr.^c^referenlccognovimus:
ciijtis iniptil.sii

«iis fiaier,

cnjns prxsuin|iiioncm sicut

tncora

votiim nostruin in ausiini scribcinli

iion licuit, ita ei Inqui fuiuri judieii
ravit. Silvan.is i|iiidain episcopits

iiccessiias inipeiii

prona devoiinne surrexii. Ergo provinciali liticrario
sermoncdcliil;i(oiniiaM'eslr;ciibscqtiiadcfci«.itcs,liis
qtia!siimus,
^

Calagurx

uliinia

(larie noslra; iTovintiaj consiiluliis, divin.nlioncs \or«<iiialiones]
sibi

iit

dignatioiie, qui c.cteros,
iii

eliam hunii-

indcbitas iisur|i:indo,
,

liumilitaieni
<

'

1

latcni noslr.iin

oralionibus vestris in nieiite ba-

nostram ad boe iisque perdiixii

iit

cnnira

jiis

va-

bcre digncmini, beatissime ct aposlolica revercniia
in Chrisio a nobis

nissimam

siipcislilioiicm scdis
Ilic

v<'slr;i; ntiiciiin

reine-

colende pater: illud specialius dc-

dium nagiicmus.
veslra

iiainqtie jain

anie sci>iein anl

prccantes
oii.iiis

,

nt facium nostrum,
,

quod lam voto pene
in

ccto aniplius aniios, postpoiiens Patruiii regulas, et
instiluin despiciens, iinHis pe cniibits po|'iil s
:

provincire

qnani cxeinplo veliislaiis

nnli-

tiam vcslrain defertnr, perpe:;sis as^crtionibiis nosiiis,

episcopnm ordiiiavil
e\i'timaiites

cujiis

pr:rprnpcrtim

ficlmn

roborare dignemini. Episcopus Uari inonensiiMii

fraterna

et p;icilic:i

pose

adiiioniiione

riviiatis saiicttis Niindinariiis

sortem explevii condiIr.iiri

s.inari, profecit in pejus. Denii|iie

conira veiitsiatcm

lionis hunian;e. Ilic episcopo vencrabili
Iren.-eo, qticni ipse
libiis constiiuer:it,

iiostro

caniinum

,

ci^nlra synoili

con^iiitit», al eritis fintris

aniea in dioeccsi sua nnbis volenderelinqiicns
ei
,

nosLri presbylcrum, spiritii laniiim pr;csiiniplioiiis ac-

quod

poiuit hain !o-

census

,

iii

eodem
(uerat

loco, qui

illi

fiierat destinatiis, cui

bere pauperias
ciim

,

supremae voluntatis arbilrio,
optavit
:

iiivilo et repugnaiiii

imposuerat manus, et qui nostro
fecit.

suum

iit

substituereiiir,

sed difuncti

jam

coetni

aggrcgaius episcopnm
cjiis

Hinc

jndicium

in

cjns meriiuin

non

vncillat.
,

Siquidem

factum e>l, ut de

miserrima tcmeriiate ad nos

^^,„1^ ^,,^^„5 g^ ^1^1,5 gjusdcm civilatis
pliirimi provineiales, ui
a nobis

ei oplimi cl

Csesaraugusianceurbis episcopui fraiernosier referret,
enjus diligentia el sulliciludo
Ri in

idem

ejtis

locum observarei,
viiam, et eoriim
pelebant, sinuil

admodnm

prospeiierat,

speraverunt

,

dato ciinsensii. Nos cogilantes

aliquo profuisset. Siqiiideni cunctis in vicinia

dtfitncti jiidicitim, et

probantcs

ejiis
qiii

posiiis episcopis,

ne se sciiismaiieo adjungorenl, fre:

nobililnlem atqtie inuliitiidinem,
ei uiilitalem Ecclesi;e niemorai;e,
iit

qnentissime coiitradixit
tutiiin,

scd obstjiatiniie damnabili

opiinium diiximus.

qiiud erat illicitum, ci
,

qnod

iiobis

pudor est

tanto sacerdoti

,

qui ad divina migraveral,
aniisies
in
,

noR

^liccie

non

eriibu
liis

t

solus

ille

commiltcre.

minorii meriti
ciim Ecclesia
dinatiis,

subslitiereinr
niunicipii
,

pr.-eserlim

Proinde quia

prxsumptionibus, qux uniiaiem
,

illius

qna ante fuerat or-

dividuni, qua; sclilsma f.iciuni
curri
.

veloci er dcbei ncnt qiiid supcr liac

sempcr

hiijus civitaiis

Ecclesix fuisse dioe-

quoesumus sedem vesirani,

cesis ciinsiet. Er:;o s ippliciter precaniur aposiolaium

parte obs«rvare velitis, aposinlicis afraiibns in%lruaniur
:

vrstrHm, ut
a
11'

biiniilitatis

noslrx decretiim, qiiod jusle
vestra anctoriiate flrmetis.

qualenus fratcrnitate coHecla, prolaiis

in

mc-

li

s

vidcuir facium,

diiim venerands syiiodi constiluii';, conira rebellioiiis

J;imilu

Inm sanc

i;Mesii

fueramus
:

lilleris nosiris

de

tpirilum vcstra auctoritaie subnixi

,

qnid oporicat

prxsiimpiione Silvani cpiscopi
niiMa
li.x'c

et

miramur, quoil

de ordin.itore

et

de ordinato

fieil

,

iiitcllige e,

Oco „

apnsio'ains vcsiri responsa suscepimu*.

Nune

adjiiv:inle, possiiniis. Erii profecto vcster iriimiplius,
si

tadeiii snggerenics, ptttimus, ui quid
,

super his

aposiolaius vestri tcinptiribiis, quol

sancii Pelri
si

caibcdra obtinet, caiholica audiat Ecclesia,

no-

apostolicis sermoiiibus iios rebus oliservaniliim sit dinnemini informare. El ne forsiian per ncgligentiam
|x>ri'loris
,

Tclla zizaniorum seniina fuerint cxsiirpata. Et lub-

aul per lunginqiii ilineria diflicultaieni.

postrcmam Sirmoiidiis siiiil Piiliicaneus , Arel.
:

etiaiii
,

ciiiii
,

iliis diiobiis.

li

Liriii.

iliiiiius

eti:ini

cum

collectiuiie

Corb., Reni. Il.irUionysii ms. uiide

locn recilaia, primoordine nieriio collocaia fuil. Acclamatioiics cpi^coporuMi lcciioiii hiOiisepi<iol;e ini«rposilas iiifra dcsignabinuis io prxdic o ooncilioKiniiann.
Mciiior;ilu digna diio conlinei. lliiuin, quod ad Roiiianaiii scdcm linlum pci liiie:it dispciisare iu iis, giix
coiilra
caiiniics pr.rsumpla nullins concilii proviin ialis
iiicoiisulta
ItltliS.
taiil.i

cincndatiores ilainns. llanc cpislnlain ( qu.^c prinris jamdidiim $cript;e nieiitiiinein facit, adciiqtie lciiipure po^icrinr est ),
'

iii h.ic luin piitavi p ist| ciinii gr tiiis fore ad veritaiem rci gcsl:(< farilliis pi-rspirlriiilaiii, si, qna: prius ;icla siiiit, pnoir l.ico eii;irrciitiir et cuiliicciitur. In coiiciliu Uoiiiano luvc primo

piiori

illi

Tarracoiii'iisi'iiii

:

sedc aposlulica

id

altsrum , quod aurlonlaa, ol pr;vslaie p«lucril. Skt.
sunl
:

e<l

«7
iitiiniliuilis

EPiSTOLA
iiobtriH

ir.

re
inclropoliiani
ali-

ad vns scripla

iioii

poliicriiil

ex

A

ainnc coi.senvuiii finiiis Ascanii
qii.iteitus consecretiir
leiiuit
,

hoc

iiegolio pervenire, itiain siiggeslioneiii iioslram

antisies; quia lioc vetiis ord.i

iiialiiiiiuis

iierare.

Et sMJsf)

ip(io.•Orantein

pro iiobis

lioc

trecenlorum decciii et oclo sanctorum

siiiiclum

aposlolaliiin

veslrum jngi ;«vo
oinnilius
el

diviiia

consiia;,

r.ilrtim (Jclinivil aicloiitas; cui qiiisquis obvras te
teitderit

setvei .TPternilas
tliitiiiiie

iioliis

Ecclesi.«

ni:inus,

eornm

se consortio fatetur indi-

vere [venerande] Hoster el apoNtolice papa.

giiiim,

quorum

pr;ecepli'iiiibiis re<iiltiril.
II.

EPISTOLA
IILARI

II.

In

qiiorum conlnnieliam a superbo
illa

spirilii
iic

ctiam
quis,

fkPM AO

ASCANtllM ET IIEI.IQUOS TARRaCO.NENSIS rilOVI.VCI.E EPtSCOPOS.

pars

contemiiitur, «jna veialiir [cm<etiir\,

relicta Ecclesia

sua

,

ad alleram transire prsesnnial.
et
(

Ut nullus sine consensu cpiscopi meiropolilaiii episcopus ordiiieliir. il. Ut miitus eiiiscoporum, relirta propr'.a Leetesia, ad
/.
aliiitn Iriiiiseal.

Qiiod

iiiinis
)

improbe connivenlibus,

iit

dolealnr
c.!-

gravius

vobis asserenlibus,

IreiKens cpiscopits

tiaiur admiitere, qui [^iioii] nostra auctoritate rolio-

HI. Ut

Ireiuvus remotus a Barcinonensi Eccle^ia, ad
episcopis
(ini illicil''

rari

cupiiis, qnos niaxinie de rebus
prolialis
'

illicilis

magiia

priipriain reverlatur.

lY, De rcmovemlis
et

ordiiinli sniil,

indigiiaiionc

acccndi. Leclis ergo ia rnn-

V,

I)e dainnatioHe

ne in una Erclesia duo episcopi habeanlur. irenwi, si ud suam Ecilesium non

B

veiitu
g:irat
,

fiatriiin,
liileris

quiis nuialis
,

mei

festivitas cotigrc-

vestris

qu.-c

de crdinnndis

episcotiis

Teverliilur.

sccunduiit siaiuia
tliliriis

cannnmn

vel praedeccssorum

meo-

episcopus Ascanio

et tiniversis ep!scopis

Tar-

riim docreta siini, prolaia senientia, gestornm, qna;
paritcr diicximus, lenore disceiis.

racottensis proviticiae.

Posiiiuam litleras vcir.e
(]tiibiis

dilectionis

accepimus,

III.

prxsuinptiones Silvani cpisco|ii (^alagureiisiuni
"^

Unde remoto ab
la'em

Ecclesia Rarciiionensi,

Eci lesias retundi pclisiis, et nirsiim Barciiionetitiiim
qua.-riiis

atqie ad

nimis

illicita

voia

liimari
^

:

lionoraloriim et
,

sua remisso In-naio episcopo, sedalis pcr sacenlo-

pMssessorum Turiassonentiiim,
lagnniaiiorum, Virgiliensiiiin
HCiisium ct Civitatensiiim
,

Calcanlesium

Ca-

mode~ti im voluntatibus

,

qnre per ignoraniioi»

tiam ecclcsiasticarum
Triciensiiim, Lcgiolicei, obiiiieie;
talis

legnm desiderant, qnod

',

ciim subscripiionibiis di:

proiimis de clero p oprin liar-

vcrsoruni, litteras iiobis constat ingestas
kl

per quas

ciiionensibus episcopus ordinctur, qualcm le pra-cipiie,
frater
:

nuod de

Ascani

,

Silvaiio

(inerela

vesira

oporicai
simililer

deiironipserat,

eligcre,
forle

et

deceat
fueril.

«xcusabant.
pariler
••

Sed reprebensione jusiissiina quia jusla allej egaiio non carebat
,
.

eorum
pr.-eter
. .

consecrare

ne

si

<

farlum

r

"^*"
.

;

*-i

,.

.

,
,

.

eonscieiiliam
iiostri

met ropolitani
'

fr.iliis

et

coi

OHCopi '^
'

*'"* objnigatione lui maxime nominis reliindal ° , ^ r€(iiii(ia/MrJ noslra pr.TCceplio, quod in injuriam Dei,
.

....
.

.

a

quo

specialiter sacerdot.ilium est gratia dignitaium,

,..

j

,.

,.

.

Ascanii, nonnullis civilalibiis ordinnto^ claruit

didicerinuis admissum.

Nec episcopalis
[qui]

sacerdoles.

Unde

boiior liaereDi-i

,

qiinniam qiiidqnid ab altenitra
ditarinm jus puietnr, quod
nobis sola
noslri
beiiignitaie Cbrisii [abesl a cod. Jusi.] confertur.

parle est indicaiuin, rmni videmits perversitate coiifitsuin
,

temporum
iiibil

necessiiate perspecta

,

bac raIV.

tione deceriiiinus ad veniani perlinere
est,
sioli

qnod gcsliim
f licet te

ut
,

deiiiceps contra

prscepta beati apoeoiistitutum

Ordinatos ergo nunc episcopos
ignoranle provecti sunt
,

{ticet

dum

le]

qui,

iiibil

eontra

Nicxnorum canonum
I.

cuin suis auclorisi

tcntetur.

bus

''

merueruntsubmoveri) bac raiione (irniamus,
'

nec viduarum [vidua;] maritus fuerit quisquam,

et in

IIoc
gitlas,

auiem primum

,

juxta

eorumdem Patrum

re-

iiniusTirginisnuptias ac votaconvenerit, sicutet legaliaconsiitula pra^cipiunl, dicendo
=
'
:

volumus custodiri,

ul nullus

praeler noiiliam

Sacerdoa viryinem

Cod. Luc, Cascalensium, Calogorritaiiorum, Va- j) regensium, Tritientium, Leviensium, et Derovicensium
eivitatum, ^ Cod. Liic, ista.
<=

Cod. Luc, tententiam,
(^od.

Luc,

aliler.

«Cod. Luc, licelnunete. " Cod. Luc, meruerinl.
Coil.

* Cod.

Cod. Luc, Inde. Luc, suam.
Dionys.

Luc

addil

:

nec $etund<e conjugit

,

sed in

unius, etc.
,

Varegentium, Triliensium
civilatis.

Liviensium,

episcopi Carthaginensi,

sermone trigesimn secundo-

et

V eroviscensium
'

Hard.

Per natalem dieni

pontificis Hilari iiitcllige

diem

ordinatinnis sive electionis, quo in sunimuiit pontiQieiii elecius et assiimptus fuit. Soleinnis enim lioc lempore consueludo erat, ut plures eidscopi singulis annis Komam conveniient, magna cum solemnilale celebraluri illum dicni, quo episcopiis Kniiian:e Ecrie^ise ail summi ponlilii atns culmcn as!.uiiiptiis fiiil. Sanctus Leo aliquos s-eimonesde sna oidinatione, sive anniversario die a^suinplionis sinc ad fastinium ct culmen suinmi poniificaiiis baliuit. liiic faciunl e.i <}<ixsanctus Angusiinai liabcl de die ii?.tili Aiirclii

de verbis Domiiii, inOne, deqneanniversario dieordinaiionis su:e, bomilia 24 et 2.5. Qunmodo lioc iilem nonniilli aiiciorilale Paiilini epistola decima scxla ad Delpbinum connrment, non vidco. Loqiiitiir enim ile
solemni illaetaiiliquissim:i coiisueliidine.qiiasolcbant lidelcs, niilla habila ratione calnrum :v.iivi>riim, ad naialem dieni sanetorum apostoloinm P.lri et Pauli
ilo qna cgiimis siipra In : iiolis epiSIol;ii pr;eainbu'arls Cniici ii Clialredoiieiisis, qiiatt^ Galla Placiilia scripsit ad Piilclieriam AiijMistam. Viile Baroiiitim aniio4(iD, num. 17. Sev. BLN;ii.i.

coiiciirrere
illius

11)

IIll.Ml
accipial
,

I

l'.\r.F.

59
pravi desidciii pusiul.issc, adliibeiidit
proceinio coiieilii nicntionem
:

uxorem

uon vtduain, non
:

lepitilialam

(Leiil.

A

c( cud. Jiist.]
iii

\u;

Eicih,

xi.iv)

secuiKliiiii i|iioil cliaiii bcatiis
(|ui

apode-

cpist(il;iriiiii

t;inqiian)

stolus Paulus, iiiagisler geiiiiniii, de kis
siileraiil

liuri

culpu; iiiinuercntur exce^siis per niuliitiidinciii iin-

sacerdntes, propria iiislilutinne iion tacuit,
Vnitis uxoiis viruin (/ Tint.
iii).

peritorum
ctiain
sul)

[impe^iloriiHi.

Fiirte

;ji'(i(ori/m[,
\

cuin

si

diceiis

:

Ciijiis saiie

signilicationc

[sitlisicjnalionein

uiius-

leiiore

seiiteiili:e
,

il:i

inrorinaii

essc

di:lietis,

Iratres

qiiisqiic sui nomiiiis iccuin pariier reiulissel, et

sub-

carissiiiii

ut

inicr caelera qiix cavciida sunt, lixc
"

scriptioncs proprias factas \l'ralres] siiigulis coinino-

giudealis pra'cipue
iinivcrsa
iiiaiidari.

ciisiodirc,
Iii

qnx
eliain

ciigiinscitis

ante

dasscnt
rei,

[cc<mi;i^fi(/(ii'st')i(|,

dilcctionem

tameii
:

ttiaui

(|iiilius

|irospiciciiduni

de

qiia

[quw]

displicet,
tibi

suniina taiigebat

qui.i

[perspicicnituni] cst, iie
^ia

duu

!>iiiiul siiit iii iiiia
,

Kccle-

pro loco ct liunore

debito, cxtcri sacerdoles do-

sacerdoies

;

nec lilterarutn ignarus

aul carens

cendi fucraiit, iion seqiiendi.
biis litteris iiidicavi, Irenaiiis

Unde

siciit in

generali-

aliqua parie nienibroruni, vel etiain ex pueniieiiiiitus
[ej7i(f>ii(t'iis] aliijuis

ad propriain revertaliir

ad sacrum ininisteriuin prorsus
t;Mituiii piilelis
liis

Ecclesiani, el
tiniis

Barciiionensibus

de suo clcro

pru-

siiialur acccderc.

Nec

pctiliones va-

consecretur amislcs, cui lamen
et aposiolica

statiila raiio-

leie popiiloniiii,

ut cuiii

parcrc cnpitis, voliinla-

nnm

pi;cccpta concordcnl.
tiia:

Ei

licet

lii

tein Dei nostri, qui

nos peccaie prohibct, descratio.
lioc

B

qui prxter nuiitiain alqiie coiiseiisuiii

dileciionis

Oiijus

indigiiaiiu
,

ex
diim

gravius coininnvetur, quia

ordinali sunl sacerdotcs, cuin suis dcbuerint aucto-

licnignitas ejns

liuiil illiciia

per cos qui sunl

ribns submoveri

:

ne quid lameii
qiii

in taiila ncccssitate

iiilcrprcies placalioiiis, oi!eiiditur.

decernamus austcrum.eos
voliimus perniaiiere,
qiis:

cpiscopi facti sunl,ita
pr;cceptioiii-

V.

ul

in apnstolicis

Ul aiitem oninia secundum hxc
coirigantur, pr.isenies liitcras
,

seripsimus,
siilidi;icono

bus el statulis sanctnrum Pairuin nim reperiantur obnoxii, ac deinceps nihil, qiiod contra disciplinani ec-

Trajano
si

no^tro venieMte,
piis

(liiexiiniis.
siiaiii,

Quod

lrtn;JMis cpisco-

clesiasticam veniat

siciii

Incicmis f.iclum cst periie-

ad Eiclesiani

dcposito iiiipnibitat<s ain-

tretur. Tiiae solliciiiidinis est, fraier carissime, oimiii

biiu, rcdire ni'g'excril, qiiod ei

non judicio, sed

liu-

debiia

tibi

auctoiilate lueri, ct

illiciiis

noii inndo noii
qii;o

inaniiate praest^ibilur,
ciiiisortio esse

removendum

se ab cpiscopali

praebere asscnsi:!!!,

sed eliain

ciincia,
:

eontra
oiiinia,

cngnoscat. Deus incolumos vos cuslo-

regulain facta repcreris, cocrcere
qu.TE

atque antc

dial
(

,

(r.itres carissiini.
),

Data lertio c.ilendas Jannarii

sola unii»te

[/iiimani(o(e] dccerniinus,
coiiipelle.
si

Irena^um
spon:e

an. Dora. .495

Basilisco ct

Herminerco

vir s cla-

ad Ecclcsiam suain rcdire

Ad

(|u;in)

rissiinis consiilibus.

potius redire [remeare] debebil,

a sacerdoiali con-

C

sorlio noii \cleeit negntio in
perflua] metuit separari.

cocl.

Jusl., eaileinque su

EPISTOL.\ m.
TAIlllACilNE.N^E
F.:

Nec

nniiis Ecclesi.x

duo cssc

Illl,\nl

PAr,E

.VD

ASC.VMUll
:

ISCOt III
CU.M

permitiantur
suhdiacoiii

aiitistiics,

qiiod oppiir;iiiiiiis siiprailicti

miVATIM SCRICTA

ESTQLE EJUSDkU AI.CCMEJiTl

fieri dclegaiiiiis iiistantia,

(piem eiiain pro

EPISTULA PK.tCEDENTK.
Di'ec.i>simo
fiatii

conservanda Ecclesi.% disciplina, coniineare ad ilispanias, dispositionis nostr;c
fecit auctoriias.

Ascanio llilarus cpiscopus.

Deus au-

DiviiiR circa nos graii;T! niemores csse debeinis,

lem incoliimein

te ciislodiat, frater caiissime.
»

qni nos per dignationis

su;ie

miserii-oidiaiii [(/lariaml

EPiSTOL,\
».l'l5Cl)l'0S.

IV.

ob hoc ad

l..siigiuro

sacerdoiale provexii, iitmandatis
iii

ipsiusinlKcreiite-,el

qiiadanisacerdoiii|sncer(i(;(i(m|
illicita,

niLARi

rAr.«

An

'

leostium. vi.ranum

ei vicTUiiiu

cjus specula consliluli, (irohilieainus

et se-

qiienda doee;in)iis. Linde direcus per Ti;>jaiium sul)-

Delegat

i'l':s

Ingenui

el ^lujaiiii

c;)iscoporMiii
civiuis

roiKroet

rersin»), stalnilque,

ul Ceinelfnensi.,

;\i-

diaconum nuslruin
siiiit

rileris adnioncinus, ut qii e ni;ile

caense caslclliini
tantur.

ail

unius epi^copi regimen
Leoiitio,

revcr-

lacii, corriyaiiiur.

Et mirainur adinodum

ili-

leclionein luaiii Barciiioiicnsium pelitiones
iiiilla

non

soluiii

Dilcciissiinis frairihus
I)

Verano, el

Victuro

aiiclnrii;!

e letiidisse,

veiiiiii ctiani, dircotis
[roiisctiii

ad
iia

cpiscopiD, llilarus papa.

iios

liitcris

,

cousuinniaiioiiein

oncm

;

Moveiniir raiioiic justiiix,

qiia:

iitet

aU umnihus

»

Cod. Luc,

cus(orfiri.

' lluiiis pluriiimqiie aliaruni cpislolarnm ponlifieiariim idem et eoimniine esseexorilium, patehil faeile, si priina '/.ephvrini, el lertia Fabiani, ctim hac terlia

Verano

ei Vieinro caiisoR
illos
iii>;iiia

inqnisiiionem et
ciipiilital<'

iiislaiira-

tioiiem jiirinni Khreiliiiiensis meiiopililaiii delcjtavi'.

Adversiis

(|iii

lahnraiii,

iil

sn e

sancti Leoiiis cuiii secimda Pelagii conferaiitnr. Si.v. Bimiis. * Epistola ha'e seripi;i liiil ea necasione : Aiixauius
llilari
:

iti-iii

si

terti:i

ditcccsis lines (lil.ilenl, aureainei iiotaiu diciiissiiiiaiii nnnri /•.a'spi:i'((J'i() f'iultis Senlentiam luMidit icine
;

mnislerii noii in

lulilUiliiie re/ioiiHi)i, .vci/iiKi

i;i(isi(i.<ii..'

episcopiis per ohreptioiieiii iin(ictraverai, nl Elirediineiisis [ir<<vinci;i siio e(>isciq)aliii ((iioad jiirisilieiionem Keciesiaslicam siihiiieietiir. Qiiod eii n in |>i';i'iu(liciiiui
Iiigisiui

poniliir animitriiin. ilaroii.

annu ioH,

iiiiui.

H.

Siv.

UlMUS.
'

Ktiamsi hic

niillai!ienli'i fiat ciijus Fcclcsi.-B l.''o<i.

Khreduiiensi.

e|iiseiipi,

Al(iinm

Mariliiiiariiiii

liiis

epi.scdpiis liieril,

dnliimn
fiiisse,

(;iiiieii

millicii «n
lli<arii'>

K>>-

iiieti'(i(iOlitaiii,

aucliiritatea|ioslolica coi<eessmii e-set,

rojiilieiiiiiii

p(>i>.ci)|)ii(n

qiniii

\rcl>-

ad

iiisiaiii aiii ct

i|iierelam e^usdeiii

lii^^eiiiii,

Lciinli",

teiisi'

iii

r>iiiehri i>i.iii'>ne

de kamtto llonoriiu epi lupo

If
i|iii

Ell sroL\ V.
iid.i
.'a|iiiinl,

??
ad
iiiiiiis

ilc^liCil
ii

ciisiiHliri,

luii i>ilvciiii^'
iiei;-ig'U
!;i,

A

iicLil,

iit

aiilis ilis

ngimen prjdicla
c stodial,

loc

i

Di.niiiii
«liioriiin

SiiccrtlolilMis

m

csl

leiiieie

rcverlanlnr, qua; in duos
doies.
rissinii.
'

dividi

nnn dccnit sacerfralres ca-

c.cleros iiifuriiiari convenil iiislilulis. Kraler

Dcus

vits

iiicoluiiies

i^-iiur et

coepiscopus nnster lng>'nuus Ebredunensi",

Al|iiuiii iiiariliiuaruin

provincie metropolilaniseniper
UILAIII P.VP.*

EPISTOL.V

V.

iioiiorc siiliiiixus

iii

prajiidiciiiin siiuin, sicut aiinexa

AU LKONTIL.M FPlSCOPUM AEELATENSEM.
cpiscopatus sui primoTdiis.

«lcclarant, quL\;Jaiii nos, peleule fralre el coepiscopo
iiosliQ Aiixanio, slaluisse coiiuiieinoral, quae universii

De

Dilectissimo frairl Leoniio, llilanis p:ipa.

in

hac eaJeni caiisa defensionibus conlraircut.

Q
sibi

laiitiim

reverenliae

in

spirilu Dei, qui

siibJiins

Siijuidcm relaiionibiis iu nosiro jndicio recensiiis,

iiiliabitat

saccnloies,

beato Pelro apo^Uilo er

q»ns fraier
II

et

coepiscopus noster Veraniis ad

saiiciLU

sedi ipsiiis deferalur, oiiinilnis arbiiror esse coinpertuin, quibus pateriiirum

cmnriLP dccessoreni meuin
misit,
,

cum

cwleris provinciLS
sedis, qu:c tiinc

irad.tionum inroinipta cu-

sacerdolibus
directa
esl,

el aposiollea!

siodia est.

Quos ciim

voliinins de iioslnie ordiua ionis

fuerat

rcsponsiune palefacia iiianirestuni
nec ad injuriim
per obicplioneni,
*'

piimordiis graliilaii,
tis

opca

qii.e in iios diviiiLC piita-

iiiliil

poslea debuisse lenlari,
regulariiiii
'

dignalio
:

o^teiidit,

saiiriil;ill

tnLe

diiximus indiiuvicciii

SjnndLiliuni

(|niiliiiiaiii

caiida

ui ipse

primiim

pro eo qnein nobis

qnLB

proxime

facia est, oporlerc consiiliii.

Nani

liiet

scniper impendlmu?, pra^sianic Dominn, Ixieris afftctii
:

cl lioccliain
liniiiini,

qnod a

iiubis est cliciliini

censealiir iniio-

deinde ul d:spo^ilioue

liuc fratirnilalis

omui-

quia et ipsiiin iiisiniiatiim est essequi

biis

per univcsani piuviuciam fratribiis ct coiisacer-

luisse
iiiiir,

qiii
qiiLi:

niern
in

t

;

lainen ne oilio vel giatin inoveidiscepl;iliiiiiii>iis

doiibiis innoiesc:il, qiiod liuiniliialcm

meam

dexlera
scd:s

causarimi
caritLiti

cse

iiun

D

iiiiini

visilaie dignata sit, ct

niilii

apcslolicx*

debel,

ila vestro:

cognitionAiii aiinexx qiiC-

rcgiiiien

non pro

nierilo, sed prn suoc grntiLC abuii-

riinuniLC
I

delegamus,
iiili
I

nt

niliil

advefsnm

v<'iier:indus
iris niei

danlissima largilaie conimiseiil. Proinde, fraler carissime, qnod s:incli:ali iulc
l'eciuiu<,
|

anoiies,

conlrLi

sancuv

ineiiioriLi'

decess
s

ra'senli scnniiiie |iale-

jiidiciiini va'eLii,

quidqnid olirrpinni n b

es>e coii-

in

i

mninm

fralruni,

quemadmodiim dixiiit

slitcrit.

'

Mi liiinus iiaiiniiie.fiaires carissimi, ecc!e-

nius

,

nntiliam

defcrre dignabcris

sup|)licaluri

siLiriiin priviligia, qiin!

senipcr suiit servaiiila, ronprovincia sacenloiis alicrum
;

DiiiuiuonostroJesuCIiri.-lo.siciilcssullationis gaudia,
ila

fiindi

;

nec

in

Lilieiius

profulura universali

E

clcsi.e oralioiium

siiariiiii

jus lialierc piriiiiiliuius

qiiia pi-r

liiic iioii iiiiiins

iii

iiobis vol.i couiiiigaiil. Dciis le

ineoluniem cuslodiat,

Faiii tLir;>iii lr;iditiiMiuiii ileliiiquiiiir
iii

sanrtioiics,

quam
ccta'•'

fraier carissinie. Data viii cab^ndas Febniarias
Clirisii 4U'2),

(anno

iiijuriaiii

ipsns Doinini

prosililiir, cujiis e\Sj

D. N. Severo Aiigusto consiile.

lio frucius nosiri

luinisterii

non

iii

latiiudine regiu-

num, sed

in

;ici)uisilionc

ponitur aniniarnm. Ilabeat
ct roepiscopus nusler
lii-

LIMSTOLA
l.r.ONTU
'

ilaque poniiliciiini fraier

APEI.AT. EllSCOn

Al)

IIILARUM P.VPAM.
til

genuns piovinci.e
sede es(
lius,
illicita

siix, ile

d

jns

diiiliiin ali
:

aposuilica

Graluliilur Hitaro ponlilicniiini

cessinne cnlpLilus

1

1

ciisiodiii^ on/iii-

: rofiulque, Lcclesiiv jura lueaiur.

Arelatens^s

qu*

siiper ecclesiis
,

Cemelenensis
diximiis,

civiialis, vel

Qiiod

Leonem

sancti

simnm pra-decessorem
!

iiiiim

c.slclli

Nicaensi

siciit

sauctLB
iiiiiil

memoria!
lesianim

mors
liiiiii

absiiilerit
in

conlra Iia;rcses invigilaniem, el lolieii

(lccessoris inci
jiiri

denn

v.l

;iucl<irilas,

cci

agro Ooiiiini,
:

nimis frulicans cradicansanclitate reparaveril,

iinceal, qiind in aliera iiienioralaruni

a pr.idicio

lcMii,

do'emus
Ecc'esia

qu<-d de

liia

(raire,

ad

>

xcUidcnilain eupidil;iiem, qiieiiiadiiiodum
eii:i-,

graiiilamiir.

Nam

gaudel

filius

de lionore niatris
fuit

:

et

pcrliibuit, anibition.s al

proxiine esl epi-copus

cum

R^mana
in

sit

omniuin mater,

nnbis

cousccraius

:

sed siauiid; Cdrieciioiiis foniia pcriiia-

g:iudenduni, qriod

lanta

consternatiaiic rernm.

pr.Tilecessore summis laudibns extnlit, et ad quem Sidnnii Apoiiiuaris hilcrae scripia; rcperiiinlur, cuinsqne sancliis Leo nieniinil in epislola SK ;id episcopos Galliae Vienneiisis. Baronius prajdicio loco. Sbv.
Bl.NIUS.

D

constit, aures sninniorum iMinlifiac sini-tris acciisaiionibns et relati.inibiis pi-rs:i pe o;'pleri, adeo iit boiins atniie innnceiilis ipiandoiiiie ex malis iiiformaliouibu-; condeninciit ac oppriinaiit. Nemo crgo niircinr, qnod sanclus Lco li'!ariiiti Arelateiise;ii, llilarus pont.fex Mamertiim Vieniienseiii, episco^ios -anetilaleceleberrinios acerhe cxagitarint cum el iii bisqna' contciiliosior:i snnl, lacilliiiuim sit sub spccie recii ununiqueniiiue deci'

Hoc exemplo
falsis

cnm

princives praslitcriiiit, perpeluuin deceriiimus cusloiiri. 0»ves saiuiiones, qitic conlra canones ecclesiaslicns iniervenlH graiiie vet ainbiiiouis elicihv sunl, suo rubore i/ /iniiiiale raciialas esse pracipimus, cic. Qmd de pnvilegiis iuviolabililer cusioiliendis senserit .'ancuis Leo, ev ejusdein epistolis 53, 5i, 55, 89,

cte^iii orlliodnxce retigiotiis rctro

finni

et

itlibala

in

:

jiere. feiv. Bisius.
* I'e

109, coguoscere licet. Sfv. Bimus. ^ H;cc eoislola circiilans esl ei encyclica, ex more el consuetudiiie de novi piuiiificis creaiinne ad onmcs Ecclcsias transmissa. Hn-c ejusdein argiimenli, eorumdeinque verboruni ad Leoniiuni scripia, exstat iii vet re codice Arelaicnsis Ecclesi;e, unde cuin scqiicnlibus oniiiibus acccplLC, ab illu-lri^siino cardiiiale Baroi! o priiiium iii luccm eiiiissa; iuveniunliir.

privilegiis ecclesiarum

niliil

innovandum esse non tanlum
1*2,

aniiquiins concessis decretis cnnstiin-

S
iii

:v.
^

liim fuit. Prii'i/«(;ia, inquillib.

cap.dcSacrosancta

liiMis. Maiic Leoniii episiolam priinus edidit Daclieriui Spicil. lom. V, iiunc III, pag. oOi,

Ecclesia,

q'icB

geiieratibus constituliuiiihus univ^rsis e;-

U
vt iarmuiiaic
)iuliceii

HILAUI PAr/E
txcuVruiu supcr cain
iii It:

21
ad
iius

crexerii, ul
lcrru
iliriijas.

A

scribcre, tain iiisiiucta
cta, qu:c
i:

fuciit

persona direcx omnibiig
gruiia Dei

pupulos

:i>(|ull:itc,

ct geiiles

iii

(|iii.^ilioiiein

iioslraiii

plciic

L'iulu cuiii iioliis iiiiiiiius ille
Bi:E

per CuiiCDidiuiu
luiic prasseiis

1'a'cIc-

possit iiistniric.
dnii:il
iit

Spnndco

eiiim,

qiiaiiliiiii

nostr.c

(liaciiiiuiii,

(|iii

erat cuin

spo,idi';im, h'jc ine ad uiilvcisalcm sacerdo-

sanclilas lua ad Id Imnuris rastigauim culiiicn evecta
/esl, relalusest, gratias

luin Dnmiiii coiicoidiam provisiirum,

ut nnincs

non

Deo

iiostro rcddidinius, et tc
liac huiiiilitalis

sua audeaiil qii:erere, scd qua: sunt
obtiiiere.

Clirisli
,

siudeaiil
fraier ca-

deereviiiius

i|uaiu
:

priiiiuiii

iiostrae

Dcus

te

iiicolumem cusiodiat

epistula salutarc
saiictitalcni et

ut ct sic

ancctus, qui
iii

iiiicr

luam

rissime.

nos

jaiiidiii coaliiit,

Uoniiiio corro-

EPISTOLA
UILARI
Pil'.i:

VII.
LLO.NTIIIM.

boraretur, ct de cx'tero angeatur cuin debiia reverentia, qiia decet lilios palreni

AO

projequi, Benedictus

Monel

ilaque qni veiiit in noinine Domiiii. Jain rorliter sanctilati

u( relatioiiem miiiai de Uerme , qui Ecclesice Nurhonensii episcopaliim lemere usiirpasse dicebalitr.

tiix insudanduiii, cl aiilielaiuluin

est, ut qiiod

saiictissimus

Leo papa
et

incepit, ad terminahilein per-

Dilectissimo

frairi Leoiiiio llilarus

papa.
catholicx

ducas

liinitein,

cum

exercitu Gedcnnis per tubas

Miramur

fraternitateni

luani

ita

legis

Hi ore rortiuin cuncrepanles, et per lanipadcs in ro-

6 iinmemnrem
narcliiain

esse, ut

quxque
in

iniqua,

et ci<nira

Paiiio-

busta niaim agiiatas ct ventilatas, maledicios miirns
Jericho jain lolies anailieinjiiz:itos et qnassatos saiictitas tua faciat prosienicre.

trum iiostrorum staiuia,
luam
poies,ctiain nec nos

proviiuia i|ux ad
vis, aut

pertiiiel, si

ipseautnim

non

Coeterum cum tcclesia
ani|'lis

sileiitil tui

taciiurnitale perniit-

nostra .\rclaiensis senipcr ab apostolica sede

tascorrigerc. Siquidcm quod et luinure cngnovimus,
et

favoribus

ct privilegiis

fuerit

decorata
iiiliil

;

rogaiiius

quantum

diligenter a diacono Joan.ie
filio

,

qui a

manobis

sanciitaiein tuain ut

pcr eain

nobis dcccdat,
iii

gnifico viro

nostro Friderico

liiteris suis

scd poiius aiigeatur, uttt collaborare tecum
Doiiiiiii

viiiea

insinualus est, rei|uisivimus, quod iniqiiissiinn usur-

Dei S:ibaotli valeamus, et invidonim cunalus
:

patione quidain llermes episcopatum civitatis Narbo*
neiisis

fiirriiigcrc

qiios, si

non esset auctoritas repriinens,

e.isecrabili

tcmeritate praisumpserit.

Quam

ccrluin esi de d:e iu

dicm grassaturos

in pejiis, quia

walitia qua iios oderunt, asceudit semper. Dat. Se-

rem decucrat sanctitatcm tuam ut nobis in vcsiigiu iiidicarct. Qua de re, frater carissime nioneiniis, iil
,

ero

Aiig. cos.

si fides adliibe:itur assertis,

seposita excusaiione, ad

Dos

tnin tu:c dileciionis,

qunm
,

fratrum nosirorum
aut per queni
ipst

EPISTOLA

VI.

am
Q
nem

per porliioreni litieraruni

HILARl rAP.E AD LEONTIUM.

elegeriiis, siibscripiam raan'iuin vesiraruin

relatio-

Respondit ad lilleras Lcontii, qitasscripseratcitmprtecedentem Ilitani cpistolam nonduin accepisset.
Dilcctissimo fralri Leonlio Hilarus papa.

iransmitlalis; ut

quod delinire

possiiiius recurlc

renii pagina pnssitis agnoscere.

Dcus
iii

iiicolumciii

custodiai, fraier earissime. Daia

nonas Novembris

Dilectioiiime», ';u3ecircaEcclcsias Gallicanas,

om-

(aiiiio Clir. eirc. 41)2).

nesque in

cis

Domini saccidotes
speclabileiu

,

etiam
:<ccedii

in

inferiori
IIILARI

EPISTOLA

VIII.

gradu positos, abundat, multiim
qiiod pcr viium

angmenii
filium
iio-

PAP^ AD EPUCOPOS DIVERSARUU PaOVINCIAHUli
GALLI/fi.

Pappolum
nieam

&lruiu sernioitis lui ad luesunt delata principia.

Ex

].

Hermen Nabonensi

Ecclesice prcesidere ita permil-

quo tamen
tam

coujieio

,

p.iginara

,

quam dndiim
tiadi-

de episcopalus
tihi fuisse

niei priraordiis misi,

necduin

cum

scriberes

:

de qua utique nnn
causa
iai'd:issei.

til, ut ord:nandorum ep scoporum careal poiestale. II. Vl cuucilia iiuoiannis linnl ex quibus prociHciis potiruiil, el II Leonlio convo enlnr. III. Lit sine nielropolilaiii lilleris episcopi in uliam pro-

silui$se«,

nisi

perlatoruin

aliqua

vinciain
sii.

non prolici.-,cantiir. Qnod si eai impelrare non poterunl, causam discutiet episcopns Arelaleii-

Unde quod

et

consueiudo poscebat

ct cariias, j:im-

pridem mc exsecutuiii fuisse
vns cupio
fui<se

s'gnilico,

ei lioc ipsis

IV. De

liiteraruin exeinplaribiis, quae diiexi, plcnius nosse
,-

D

ut oflicio fraterno
iia

iii

nullo

intelligatis

parocliiis Kcclcsiir^ .\relaten$is, quas repelebal Leonlius, juliciuni ad episcopos retnillil. V. 11 1 pradia uclesicislica non alienenlur ^ nisi apuii conciliuin atienalionis cama prius iluceaiur.

me

desidem, et

viciss'm freqiientandis slu-

Dileclissiinis fralribus

episcopis prnvinr

se

Viennen-

«lcamus alloquiis, ut vicem nobis communis prajsenlix scribendi cura compenset, frater carissime. Affectus itatjue lui graiiam perire
ei sollicitudini

sis, Lngduiieiisis, N.iriiuncusis pri>ii:t' ct ^Ciuiid.e,

ei Alpiuin Pueiiinaruin [l'euiiiujruni\

,

llilurus epi-

non passus
siudere

es,

quod
cu-

scopus.

intentum

le

esse cognosco, ut custoregiilis

Quanquam
qualia
iii

noiitiain dileciinnis vesirx' .|iiaiiu vei

dicudi paiernorum cannnuni
|iias.

me

Marbonciisi ac [iilcrrcii»i Kcci<'Ma duduin

Quo

dcsiderio nibil roiicipi salubrius potest
,

siiit adiiiiss.i

uon laieant,

ci puesiiuipi

ouis improhi-

(|iiam ut in uiia Bcclesia

cui

oporict
sii
iii

nec

maculx
ubser-

tas

ad

iiiis

iisqiie pervciiiciis

prucul dubio regionibiis

aiquid incssa,
vatio

iiec

rugx, una
si

oiniiilius

nianifc<la sit Gallic'aiiis,aposlolic:c taineii suMicitudinis iiitcreil culpus iu iiustru
iinn laccre
;

discipliii.e.

Cui

aliquid crudiliuiiis aut cor-

dcpi elieiisui uaniim)
silui.liiim ciiui iniipn

leptionis
lteiiti.iui

addendum

c^t, rcclissiiiic pcr vcslraiii dilisi

iit^

pcr ine<Higriium

cuiisulctur,

quemailmodiiiii cs dign.iliis

a^cntiliui b.ibtiiu videaniiir coiiii xeiiiKC poriiuiiciit.

55
Oliiii igiliir
III

EPISTOL V vni,
urbium prasides prxdiclaruin
illicilis

9«f

saiicla; nie,

A

duiii,

ne error, qiicm juvante Chrisli) Domiiio nosiro

>iia;

dccessori nieo non minus qiiain iiobis

eliaiii

niip r abnleMiiiiis, aul in siiniles, ant in

novos
iioii

uii-

liiiic

alluierunl doloris,

(lelilionihus audeiido
iie-

quiin prodii e possit excessus. Quod
potcril pra;iaveii,
iiisi

utiqiic

aliler

prosequi, quod vix apiid palieiitiam nostrain sola
fessilaiuni poHiii deploralione leniri.
siciil eiiain
c.l

stalula

venLTandorum
in

caiinuniilli

Quibus enini
,

num
sint,

iii

facendis convenlibus, quos liacteniis

vos prob:iiis, faciiim

consiai exeinplis

fecil certa iitccssitas,

exsequamiir

:

quibus pns,

qiia iioii

objurgalione digiiissimum esl, qiiod
decrelis, et ipsis rcpugnat

saii-

pro eineigentiuin necessitaie causarum

ad ccsccus

eioruni

Patrum

canonum
no-

clesiasticae observant

am

diseiplinx

,

et quse

institutis?

cum

ideo se

fr.iler

jam

et coepiscopiis

facta fuerint, corrigi, el
II.

sequenda conslitui.
,

stcr Ilerines a Narboncnsi F.cclesia creilidii jiire su-

Per annos

itaqiie singiilos

ex provinciis quibiis
:

scipi, quia indigne a
tiis

Bilerrensibus, qiiibus ordina-

potucril, congregari, babeatur episcopale concilium
ila

est, dicebat excludi.

Qui

si

vere hoc

iii

se faciuin

ut oppoilunis locis atqiie temporibiis

,

secundum
ci.'i

dolerel, et legiiiino reinedio subvenire propri.ie scis-

dispositinnem fratris et coepiscopi noslri Lennlii,
sollicitiidinem
in

set injurisc, vindiciam iiiagis debuii sperare perpessls,

congregandis frairibus drlegavi-

enmiiiuni
si

quam veniam pcrpetralis.Deiiique si nunc salleui mus, nieiropoliianis per liiter.is ejus adinonitis, celeomnium Domini sacerdolum uialur aiiiino, B brelur ut Bi quid usquam vel in ordinaiidis episco:

iniitetur

exemplum,

si

ad

b.Tic

quae eccleaiasiicae
,

pis, vel presbyieris,aiit cujiislibetloii clericisfacicn-

quietis cimteinplatione ulciinque sopiia sunt

oculis

dis, (oiilra praecepia apostolica reperilur adniissuni

,

cordis intendat, el pro toiius Ecclesiae pace,vel fide,

aut in corum conversaiione

quippium

rcprobatiir,
Iii

qna;

siiiil

mullipliciier errata
eliaiii

coiisideret

:

niliil
,

est

commuiii omniuni auctnritaie reseceiur.
cipiie celcbiiiaie coiiveninlur,

ea prx-

profecio qiiod non

ipse repreliendal

et eru-

qu»
sit

pr.Tisidenle Cliri-

bes!al sibi annui qiiod in allero laudabililer iniprobaril. Scimiis euini, ct

sto Doinino noslro, el

veneranda

sanctis, ei formi-

jamdiu dc inemorali

rraliis

dnula perver^is. Nec cuiqiiam

licebit a regulis

eva-

conviTsaiione

niliil

babeiniis

ambiguum

,

cuin anle-

gari, quassibi juxla canoiiuni definilioncs unila fra-

aciK

vita; ipsius

cursum, et leiro anieposiliim [oitwe
revolvenlcs aiiinio, bos illuni,

lcrnitas

in

conimune prxfixerit
ila singiili

:

cum

iniininenie

pruposiluir.]

iiosiro

quotannis exaniine
liis

actus siios dirigeiil, ut

iii eoarguiinus, iiicnrrisse polius.qiiam fecisse, xsiimamiis excessus. De quibus proesideiite fratrum

quos

disciissio judicii oplari roagis

debeat,

quam

ti-

meri. In dirimendis sane gravioribus causis, et qua:
illic

numeroso
naialis

concilio, et ex diversis provinciis ad
in

diem

non pniuerint terminari, aposiolicx

sedis seu-

nnslri

lionorein beati Petri apo^ioli per

lentia cnnsulatur.

Dei grnliam congregr.lo, prajsidentibus fratribiis el
eoepiscopis noslris Faiislo
ei

G

III. lllud

eiiamnon possumus

praelerire,
sit,

quodsol-

Auxanio,

ati|UL' ageiiii-

licitiidine diligeiitiore

curandum

ne prseier mead qiiainlibet
iii

bus plurimis,

qu» vigorem

rcspiciunt aucioriiaiein-

Iropoliianorum siiorum liiteras

alii|iii

que
tit

judicii, id a iiobis pacis esl

amore consiitulum

,

provinciam audeaiit proficisci
genereoflicii clericalis per

:

quod eliam

omni

in seiiteiilia,

qiiim sub adversioneutriusiiiie lega-

singulas debet Ecclesias

lioiiis iiide

diieclx, Clirislo Doiiiiiin iinsiro inspiranis

custodiri. Qiiibus ccoiilrario liacralioneprospieiinus,
ui si lioc

tc, proluUiniis, iieque caril
tix',

evangeliooe indulgen-

impeirare per aliquam iion meruerint si-

neqiie apostolica! virga dffuerit disciplinap.Njmin

niiiltalem, cuin

dunbus

nietropolilaiiis

provinciarum,

que

toium nec roniitieie nos

fecit iiidulgeniia,

nec

quae

congrux

suiit,

Arelatensis episcopus cuncta dis-

affeciio cncrcere.
I.

ciiliens,

pro causse qualitate observanda cunsliluat:
iiijuriain

Ei qui nunc Ecclesiae Narbonensipr.-esidere per-

nec

iii

alterins

alicnuin

clericuin suscipi

niitlilur,

ordinandorum cpiscopornm
siint,

,

ob ba;c
,

iiu^e
iia

pra;ter tcstiinonium proprii antistitis

secundura cafraires, uiii-

prave facia

sustnlimiis

pntestatein

qiiam

nonum

statuta prKcipiei.

Singuli

auiem

ad rratiem

el

coep scnpnm

noslruin CnQslanlium

versique cognoscanl parendumtsse praesentibns constiimis, qiiibiis eiiam ciimmoniiio nostra dcnuntiat
in

Uceticai Ecclcsi;e anlislilem, quia a;vo lionoris pri-

inas esse diciiur, periinere ceiisuimus, ut
slile

si

snpirb.xc

eos

Cliristi

Domini nostri judicium miiiime dcfu-

Herme episcopo defnnclus fuerit,ilium
Ilernie

tuium, qui declinando superba rebellione conventiis,
conscientix suse teslimonio confutantur sacerdotaii»

cura respiciat, quein repererit episcopalis ordo pri-

matem.

autem episcopo deficiente

,

faciendo-

innoceniix (iduciam uon babere.
IV. Pra^terea ejusdein fratris libellus oblaius est
nobis, quo perbibet parocbias

rum mns antistitum Narbonensi mox reddatur Ecclesiae, quem non civilas, sed causa prxsumptionis amisil. Unde vestrx fraiernitaiis in Domino sincera dileclin, sollicilndinem pastoralis cura; in suis sudibiis

Arelatensis

Eccb

si;»

a prxdecessore suo Hilario in alios (quod

non

licuii)

fuisse translalas, peicns illas pristino jurinostra auctiritaie resiitiii.
res, fraiernitaii

partila

nobiscum, cominissarum
,

sibi

Ecclesiarum ditalilcr qua;

Sed moderamiiiis

aposlolici

memo-

ligenlium vigilanter exerceat

et

eorum

vestix querelam ipsius

reiiiisiniiis

in Narboiiensi provincia emersere, niemiiieril, ut de-

audiendam

:

ut in veslro conventu ea qua; a nobis

tesletur faclum potius
ita deiiice|'.s

quam

suinat

exemplum. Quod
iioii

sperata sunt, allegeiitur, et quae ecclesiasiicis regulis

cs^c noluiiius, sicul nnvinuis,

fuissc.

coiigruunt, decernanlur.

Itaduc, fralrcs c;irissirai, neicssariis siudiis cst ageii-

V. Siiiulctiam supcr hoc univcrsum rralernitalcia

27
vii'iiiniis

1)11. .\!ll

rAl'.F,

in
voiiiili;!
,

cssc cuinmoiiil

iiii,

no

|ii.rilia
:itl

,

i\i\x.

iit.'i|iie

A

iiiiiiMiiuit

iiiiiiniiii

iii;i\iiiic

iii

(TMrii cl

c.ti-

ilcscrl:), iu'i|u<; (l.uiiiKisu siiiil, et
liiiciii,

llcclc-i

iiii

pcr-

ciiisKijU iiiistru Lconlio Aiclatiii^is Kcclcsi;c saccr(liile

ci

(jii bii!> |il.ii'iiiior(iiii
iii

coiisiiuvil
alleruiii

iicitcsiiitnti-

siimniam pkiruit csso
pos$c crcdamiis
(I

,

cclrlirciiliir

;

iicc aliiid

biis stilivciiirl, ali(|iii> jiire
iiisi jiiiiis a|iiiil

Iranslcraiitiir,
i|isiiis

lieri
niiiii
liiil
:

i|iiaiii

i|iiuil

pru commiinis Doplariiiira
coiisti-

coiiciliuin

aliciintionis

causa
de,

iiio

iinslr;i

iiriliinilln

vuli s

(lurcalui',

III

(|iii(l

liori ilclic^il, ('iiiiiiiiuni iiiiiiiiiiin

i;iiiioii

lcpciiiis litioris o:idoiii niiiic
;

i|iioi|iic oli-

lilicratidiic ti;ic!ctiir.

Dcus vus iiuuiunics
iii

ciibluiliat
(

soivad.i

dcccrniiiiiis

pia'c|iiic

ciiiii

{{ravissima
,

Iratics
Clir.

c;iriKsiiiii.
'),

Daia

nonas

Dccciiiliris

aiiiio

Vicniiciisis civilatis cpi-cupus

invulvaliir ulTcusa

in

170

GL. P. Scvcro Auguslo consulc.

iiijiiriamrratris ct cnepiscopi nosiri Leontii Dccnsilius
aiitistiiciii coiisccraiiilii. I)o ciijiis

raclo viiidicl;c confr;ilriiiil (pi;c

EPJSTOLA
II

IX.

gru;c scnlcntiaiii

(lilTcrciitcs

,

lelatiuni

L.llll

r,Vr.E

AD I.KONTIIIM.
fini-x

inlerim

fiiciaiil visa

icsponilimiis.

Sed

i|uoiii;iiii

tanli

De flnmeilo
i-ljisioiinm
ijriniiiiwt.

rpiscoi'», qui (Wlra suoi.
i

Dfensibns

exccssiis
(ulrriiiil,
trciii ot

majorcm

iii.bis solliciiiidiiiis

matcriam dcctiaiii

rdiiiiiiit

,

ul

illiin

cuusiim in sijuudo

b;ccad iiiiivcrsam carilatcm

pcr

Ira-

cocpisropimi nuslrilin
i|uiliiis uiliiioiiila

Aiituiiiinii scripta ilirc-

Iiiloc'.issiiiio

nalii I.cpiitio llilarus.

n

xiiniis
tiiilo

,

ciimmnnis oinniiim
rratrum

sidlici-

yiia'itor loiiira seilis a|ii>storic;c vcniciis consiiiii-

prociirct, iie qnisi|uaiii
,

in altcrius pro-

ta,

S''Ccnlotalcm

nu.dcstiain

Maincrins

c|iisro|)us
rcl;i-

rii|iiiirus iiijiiriam

traiiscriidat

lerminos a vcncranoiiiiiia qii:c

Vieiineiisis c.^cesscrii, (lilociionis
lioiic

U\x doliuiuius

dis
suiii

l';itriliiis

coiisiiliitiis.

Uiidc

a

nobis

cogiiosccro,

iit

ausihitslalilius niaturiiiii cljuxla

prr

fr;ilros

ct cucpiscu|ios

nostriis fausiiini cl
coii|;rog:itiones
aii-

ecclosiasiiciniiii «inliiicin rcgulariiin congru>iiii judiciuiii

Aiivaiiiuiii
iiiiis
,

di liniia

ruborantrs

,

prorcncmus.

Unaiitiiiii ciiim

lilii

nosiri, viii
osi

il-

ordiiiaiitc fr:ilre ct c(iC|iisropo niistro
,

Lcontio,
csi,

lusiris, iiiagistii iiiiiiium ('.iiiuluiri
e;iliiiii,

sennuno

iiidi-

admoiiilis iiioiiO|iuIiIaiiis
ii>
l»ii'is

i|iiiid
,

s:c|ic

diccndum

pr;r;lii'lus c|iiscopiis iiiviiis Deciisiliiis, ct ipii
cjiis iiiiiiionim,

colclirarc digiicmiiii

ad qiiDC coiivoiiieiidi d
I;-

ad ccclosi.iriim

qiieiii

ci

a|ioslolic;c

niill

I

sit cii (|ii:iui

coiiimo:iniiiiii) dilTiciillas. Ciii

scilis deinilavii aiiclurilas, sicul in scriniis noslris lc-

gei.ti;i' ctiaiii

pruvisio adliilieiula csi, ui o|ip'.rtiiiiilas

gimiis, minini'! pertinebani, bnsiili

more, uldirilnr,

qiioniailmiidiiiii
ruiii
:

lucnrnm,

ita

constitiiatnr
taiii

el tenipo-

occiipansciviialcm,
psil.
Iii

cpiscopiim cunsccrarc pra^sum-

iit

iiirxcusaliilior qiisiiuis

nrcossariiim cl
|>ii:aroi,

qiio. frater canssiino, si ila cst, (iirim iiiiiUisit, priiiiiiiiliare

saliilire

cousl itutum
,

nostriim iiei^ligciulnm
Illiii^

ple\ cul|ia

possimus,

iiisi

judicii ut

appareat

fratrcs rarissiini.

antcin ciiiirirmalio-

dixiiiiiis, et iiiodrraiio
(liis.
iii

nobis csset, et ordo scrvan-

C oem,

qiiein Vieiiiieii-is
,

cpiscupus alleniim, ei ad se

Aliiiic ii!eo inciiior bolliciliidinis,qiiam dileciio-

iniiiiinc iierlincnlein

graviter ordinare pricsiimjisit,

liia;

scis csse

commissam,

qiiidqiiid niinc

ad

iioti-

frairis ct corpisco|ii noslri Lcontii rcliqiiimiis voluii(ati
;

tiam

iiosliMiii

brcvi iiisinuatii)iie delaluiii est, iu constaiuta nosira
aiiiiis

qucm

cnnliiliimis

iioii

pi.iter liiiiiiaiiiiaieni pcn-

vciiiii

syiiolali, qui sccuiuliiin

sare i\ux justa sunt. Dcus vos incul:iiiics cust 'diat
fratics
c;M'i.-siiiii.

siiigulis te sibi pr;esideiilc esl

congrrgandus, discu-

lerc qusR siintacta debebis, et a pradicto ratioiiom
facti siii

siibunivorso

EPISTOLA
Illl.AllI

XI.
HF.

coetii

fralcriiitaiis

evi^jcie, ao

dcinde omiiiiim

lillcris nosir;c

iniimare

rACE A» EPISCOPOS
ile

(JUI

MAMEKTI CACSA

IN

iioiiii;T;

:

iii

qiiod saiiclo Spirilu dictanlc est facicndum,

SVNOliO CUGNORANT.
1'rivtciitum Ililari pnpa.'

ad com-

Ecclesia Deeiise, ubi epi-

priiiicn.lus conatiis illiciius ordiiicmus. Dciis te iuco-

scopus indebitea Viennensi episcopo ordnuitus «(.
/.

lumeni
bris

cii-loiliat, Iraler

carissimc. D.ilavi

idiis

Oolocoii-

(anno Cbr. 463), Basiliu viio clarissinio

Ut per
iili

Vrrrtiiiim cpisfopnm mcieatiir Mumeitus ut ontinntionibus indebitis, ordiifs sui ct privilegijpeririilo, in

sulc.

rum

posterum

nbsiiiieal.

EPISTOLA
llll.AIII

X.
'

II.

llt

tii

qui Dcensibiis a itaineito consccralus esl, LeonArelatensis episcopi , a quo coiisecrari debuit, ar-

PAP.E AD ECISCUrUS niVERSAltlM CIIllMNCIAR! M CALLI.t.

bitrio conlirmetur.

JVc qiiisqiifim suos
iiuiiiuniiis

rmiaos tranxcendal. rt iit loncUia Lcoiiti: eptscopi vpera convoceiitiir.
1

Dilectissiniij

fratiibiis,

Vicliiro,
Vivoiilio
, ,

Eiisiasio
niorial!

,

Eiinioio

,

Eaiisto, .\u\aiiio, Prociilo
,

Ingcniio, Ydalio, Eidalio , Voraiin , Aiisunio , Paiilo, Mo,

l>i!octissimis fratrilms e.iisrupis proviiici;e Virnnensis, LiigiiiinonMS, Narlionensis priiii,u ct sccuiid;c, Alpiii.c , lldariis episcopiis.

CaloMio,

1'iojccio, Eutropio, Avitiaiio

llrso, cl Lconlio, llilarus.
Sollicitis

admudiim nobis,

el

cx

liis

qu;c proxitn:i

Ktsi

mcmincrimiis fratcrHilatom voslram ca qu;u
statiila

ad

iios rclatio
,

ccrla deliilorat, multa oxspoclatioiie
,

sont a nobis

reiinorc, iicc aliqiiid cx b s di,:

siispensis

litiera! dileciioiiisve3ir;e

fraticet cocpi-

simularc qice sorip.simiis

nt sciliccl pro disciplina

scopii noslro

Antonio

,

qiicni dignuin (anla lcgaliiiii.^

ccclesiastica, el pro causis

(|iias liilcr Dumiiii sarcrdoles obiiriri i.lcnimijuc i>on duliium cst synodalia
'

priilianiiis inui|)i'ctc;ii

,

dofercnlo, suiil tradil.c,

iiu;i!

nos

ipsis ctiiitc\liis sui ctinliisiavcrc priiicipis. iNaiu

Aniiu

Cliri.t

i

170

e

vivis

jaiii

cvcosscraiii

ct

Hib.riis

p;ipa c(

Scvorus .iugiistus

,

gui

«.Oiisul

luii

aiiiio Cliiisli

Hii.

29

KPISTOLA

Xr.
riosiri Aiitonii insiiiu:itio

Sor

qui r('qiiii'sceresolliciiiiirmeinnoslram,cl iiingnani ex
jiarle relev.iri
iii

A

coepiscopi

rescravii

,

claiet

liis

qiue a s;uu'l;u nicmorix decespr3c(ix;i suiii,
,

prxdicluin privilegia eertis conclusa

lerniinis vel o

sore nieo de Viennciisi episcopo
liamiis, eviileiili asserlione

erede-

perdere plus volendo, qui abnsiis
dolis Leoiilii inoderanlia
,

fralris el

consaeer-

cognovimus
'

ct

nonsine
epi-

Deensibiis conlra fas epi-

dolore niiramur

,

deliniliones illas
,

a

Mamerto

scopuni, eliainsi esl ineritus, non limiiit consecraro.

scopo

niinc poliiisse Iransoendi

pcr quas Ecclesia!

privilegiiiin

probarat acqiiiri; cuni prxcipue fralris

quo eorum
In
sorlio

faciuin
qu.t!

ejus convenerat sic resolvi

,

ul juxla
siiie ja-

perpetraia sunt qualitaiem, non
etiaiii illiim

el cnepis-copi noslri Leoiilii nioderalio
neiitir,

formam
aut
si

contispirilu

ciura proprii ordinis,

a sacerdotali coiicre;ivit

pr^tliere deliueril amliieiili

;

submoveii eernerel, qiiem

indebiie,

aemulalionis inllalus, euiii (quoil non oporliiil) arbiIraius est iiegligendum; decessoris sui saltem insiru-

queinqne indignissiine feeisse
jusli ultione senliret,

eonviiiciliir,

corrcptnni

re conceptoe audacia; incasti-

ctus

exemplo,

illius

imitarelur teinperantiain, cujus

gaia lemeriias licentia; se pepeiisse puiaret exciii-

lionore

perfnngitur,
,

ncc transgredicndo violaret,
iiioderamina tenere-

plnm. Veriim ad Ecclesiarnm quieteni taiiue
gre«siiiiiis

iiaiis-

quod jam niinc
nius
,

nisi palienlia;

vuliiera

,

iiiemore-. aposlolica; snpicntia!,
ut

posset aniitlcre. Cn\ unqu;iiii profuit

mens

re-

cnrari

voUimns anle fomentis,
lorle

corporis

:io>iri

bellis? aut queni superlii;e noii iiiclinavit cbitio? Allior eslhumilitatis gratia, ciii pauperlaie spiritus

B membruin
gligi qiiod

saiiandum

iii

iiilegritatem pri-liiiam
iic-

ad

perniitiora medicamenta icvocelnr, neccredalnr

praemiiim
a;ieriliir.

promiss;e

beritiliidinis iler

regni coelesiis
esistiniet
,

inlcrim noii miinctiir abscndi. Pr;cvia
ausieiitatis
est

me-

Nec perfnncloriiim praivnrioator
lccit
,

dendi

sein]ier

lenilas,

nce oinnis

esse qiiod

si

ciiidilus doclrinis ecclesi.uticis

lerro slalim

cnlpi coinpcicitnr, aul inexploralo ve!

quid uterqne inereatur agnoscil: cuin aller secnnilinn
proplieticam
lare

qiiod facile prodesse pnssil oirertur. Nniic eniiii liin-

vocem
;

in

medio doininie;c domiis
se

liabi-

puris opportunitas,
inedicinse ipsius et

iiiiiie

languenlis necessiias, niinc
est quierendus et qnalitas;
lai la in

proliibeiur
asscritiir

alier respicieiiie
,

Deo semper
qii c

modns

junctiis

ciijns

consulaiione salvaiur. Pnsjnxla

ut

omnis per

sapieiuiaiii

viiiis

repriincndis

scnl vencraliiinin velcrnni ninlta rcplicari,

sollicitudo curanlis gaiideat reparatione qiiod salvat,

verilalemdicla deiiioiistrantur
qurc
te ut

;

sed ab cadein causa,
recenti.ira
siint

nec careal nioderatione qnod resecal.

Ilis igitur

veiali;i

loqueremur
Naiii

,

ingessil,
digiiilateni

sira fraternitas graviier priidentcrque perpensis,

exempla sumenda.

Viennensis Ec-

apud nos

dissiiiiulari

p

is^se

nini ;tstiiiiei, in

qunrnni

clcsiaeMaineriiisepiscopiis Arelalensisantistilis qunn-

se maxinie cnntumeli.iin,qni iinn immerilo pnlsatur,
erexit.

dani !ransgressione crevisse, cl pro corrigendis

qiia;

Kratri

enim noslro Leontio

niliil

con^tiluii a

pcrperam gerebaiiiur,
lionore per viiiuin

inviolabili postea definitione

G

sancue niemoria! decessoreineo
niliil

jiiris

potuit abrogari,
:

eoniposiinm, ne aller inglorius, alterin toluni veteri
prajcessoris

valuil,

quod bonori ejus debetur, auferri

quia

reperiretur exutns.
,

Clirisiianornm quoqiie prinripum lege decreiiini esi,
ul quidqiiidEccIesiis

Sicul ergo el vestraj dilectionis rclalio
'

el fratris et

earumque

recloribus, pio

i|iiicte

Mamorlns,

a'ias

Mamerciis, sanctissimae vit* et
qiii

Iiealissimi obilusVieiiiiensi-i epi.^copii!;,

u^^uni sa-

ciuni lilaniarum aiitii|uitus ediliim , di.sciplinae sobitionc, cnllns remissione negleclum in GaMis lempore Valciitiniani tertii impcraloris, aiino Cbrisli 4.5'i, nt scribil Ado Vieiinensis, restitiiii, iridunqne anie Ascensioneni sno exeinido el expeiiincniu iililissimo, cas qn:i' rog;itioiies appcllalie sniit, et nniic ab universa Ecclesa rece;'t;e , eelcbr.ivit. Ilas a .Mamcrin non priinum iii Galliis fiiisse in^litiilas, sed laniiiiii inagiio cnin fervore ad lerr.^Eiinilus , iiicendii , aiiarnmiiiic cl Klinm periciili averlenda reforniatas, post Adoiicm, tcslalnr Sidunius liliro qninlo, epistola (piarla ad Aprinn liis vcrliis : Haruin iog'itionuiii so-

celebramus , etc. Et circa fiiicm i\utlu^ de indnsliia aliquas occupationes inquirat , per qiias se de Ecclesix convenln subducet. Sine dubio peccalorum siiorumvutneradiligit qui in islis Irbus diebus jcjunando, orando ct psallendo medicamenla sibi spiiitiiuiia nnn ifiquirit. Lilanias vero et processiinies lemporiliu.s sancti Gregorii Tli:inmaliirgi et Teriiilpceiiileuliie
:

sibi

liaiii

teriio sieculo in Ecclesia nsiirpatas fiiisse, pilet
Basilii

ex episiola
iis
(|ii;T!

ses, ei Teriiilliani libro
di\i snpr.i
in

scxagesima tertia :iil N.'oc;cs;iricnsecnndo ad Uxnreiii. Item ex
iiotis

c;inoiiis deci.iii sepiinii

concilii Lacdiceni.
Bariiiiiiis aiino i7,i

Vide
,

qn» bac de
II

re prolixe scribit
in

D

et seqnenlilins, et iiolis Marlyrologii i!5 Apiilis, vcrlio Litanias.

nmn.

temwtalcinprimKS Maini'rtus paier el pontifex reverenriissimo exeniplo, utilis^iino experimenlo inveiil. Erant quHein piins {quo:i satvu jiiiei pace sit dictinn) vaycr,
atqnc (sic dixeris) osciiabundie supplicaliones, qiuv scniper iiiterpellnntium prandioruin ohieibus lirbetubaiuur : nd qiias, ut niltilainpliusdicam,
tepenie/-, inff equeiilesqne,

Hiinc M;imerliiin Vieniienscs anniversaria fpstivilate eolunt

undecimo Maii.

Qiialis

quantnsque

fnerit,

Sid.inii Apollinaris, qiii euin iiovil, eii((iie lainiliaris-

siine usus fuit, epislula
lib. VII indic;it
:

pniito pariter el hortiilano
liis

n"n oporlnit convenire. In

iindccimi lib. iv et priina seciindus pnst ciiiii Vicnnensis episcopus, in bomilia qnam ile rogalionibus liabuil; (jregorius Turoneiisis Hist. Franc, lili. ii,

Alcimus Avilns

,

auli'm

,

quas supra

lulil pari er cl coniulil,

latiis siinimus sncirdoi et projejuna ur, oralw, psatlitur , et

ftciir, cic.

patetsancluin Mamertiim ppiscopiini non tam resiituissesacras rogationes, easqiie iii mcliorcm roriiiam rcduxisse, Ilariim eniin rogalionum iriiliianarnm anle Asceiisionem Doinini celel.r.iri soliiarum saneliis Angustinus inultis .iiinis .Maiiierio ;inlerior nicminil scrmone 173 de Tenipore, in vii;ilia Asrension:S : Scire debemus, inqiiit, el intetliijeic, fralrcs ciyissiini quia dics co^iipu^iclionis ct
lliide
iiislitiiisse qiiain
, ,

cap. 3t, etc. Qnod itaiine adversus liuiic Mamcrtum sanclitaie insignem Hilaius poniifex hae epislnla qiias' alicii;ini jnrisdictiiinem illlcili! iisuriniril, adio vehemenler insurrexit, non cst inirnm. Qiiis nescmt s^ppe accldt-re iit falsis acciisationibus et siibrepiiuiiibiis anres pontiliciini replcanlnr, et ciiiii piilaiit agere quod jiistuin appareat, iiinocentem exagiient. Qund atcidit Leoni pontifici sanciissimo iii caiisr» llii.irii Arelaleiisis, qiii episiola 89, acerrime inimcciilein |K!rstrinxii, idcni ex oliieiilione Hilarri
in caiisa .Manierii atci
i.-se [lotnit.

pniiidiii

S;;v. Bi.nii.s.

9t
iiiiiiiiiim Duiiiiiii gjccriluluiii
li.i
,

SMVUCWS
:ii<|iie

V\V\.
(|uilHis

'i-

i|isiu$ uliservaii;i:

A

do propriis cxco>sibiig iiicrrpurc,
coiislal rrci|uciilcr ignosccie.
iiulluiii
illa
ilis

piMcuptinii
si

(liscipliii.i',

iii

uurureiidi.. cuiirusiiiiilbus apiislulii

Necesse csl auleui,

licUis aiilistes

suo

|iruiiuiiliassel cx:iiiiiiie, Ycucruiitur
,

currcctioiiisejus iiidiciuiii suiiipsiTiiiius ((|uiid

ucclpi, tciiaciler(|ue sarvari
tas vcstia
Telli (pi.ei>l

cuni

siiis pleliibiig

caii-

cst proressionc rctincndiiin,
apiistolic;D pcrinilo ordiiiis
ull.i

qua
siii

dcliiiitloiieiii

se-

cngnoscerci

:

nec

uiii|ii:ini

po>seiil coii-

seiiipcr conser-

sacenlolali Ccclrsi.islica pr^eccplioiie lulfialrcs cari^siiui, pr.i-suiiifraliis et coepiscopi nostri
,

vaiidani siiie

dciiiicps

lr.iii,>.(;rc3siuiie

lesletur),

cireiilur cl icgia. Uiiile,
ptioiiciii pra-dicii,
l.euiiiii

ad Arclateiiscni

l£ccle>iaiii casdeiii (|iiaiuur civilalcs,

qiix

iii

i|uaruiii iioii luit aul iiuii ruerii .Mainerius

episcopus
etiaiii

proccssil iiijuriain

ita coiiveiiil

lulcrari

,

diiec

ordinaiioiie conteiiius, essc revocandas.

Quod

dlii.c iiuiic

inleriiii ulliuiiis iiiiniuiieiii,

ul

si tiaiiiigres-

luiic oiiurtclilt licri,si ulliis uiii]u;iin post cuin, ipiciii
iiuiic

s.ir

roihcdiis abutitur

salis(iciioiii» ct veiiiai,

cariiaic corripiinus
abstiiicre
,

,

cl ullcrius ali illicitis
liujus

cun-

ciilpaiii pra;seiitis exccisiis

curaiidani liituia) oliser-

lidiiiiiis

pnesuinptiunis

iiuiiatur

vaiilia' seduliiatc proiiiillit, rcileuiile qiKTiiiionia,

eo

exstilerit.
II.

privilc^ia Vieiiiicnsis Kcclcsia;a<l Arelatciiseinaiilistilcin traii^reraiilur cxeiiiplo, ijuo iiii^ravere principio.
I.

De hocsanc, qui
urdiiialiis
,

licei

indebiie, Decnsibus coCiMisuiuius
,

giio^citur

jiisiiii;c ratioiic

iil

Uiide iioslr* iiiuderaliuiiis iionien tciieiites,

;id

B

SMcerdoiiuiii ejiis

fntris el coe|.isco|>i nostri Leuiiiii
i|uo riie debiiit coiisecrari.

Vcraiiiiui rraireiii clcue|iisci>puiii nosiruiii scripla dirc.tiiiius, ul
vciii.il
i|<ii:i
,

conliniietiir arliiirio, a

pra:dicluiii
(piid
iiuii

cx iiosln dclcgaiioiie

coii:

Deus vos

cusli)di:it, Iralics carissiiiii, a;vu
(aiiiiu Clir.

iongiurc.
1'.

i|ualciius

dc co

icliilcril s

a^iiUMal
li

Dala sexlu caleiidas Mailias
basilii
v

404),

C

oiierusuiii essc

dcbei, delinqneiileiii

aireiii

iri

clar

ssiiiii coiisulis.

DECllLTA
DECRETUM
Uli.Ani PArjJ

IIILAlll P.VP^.
nus (Exod. xvi).Nuii cnim cst quantiiasvisibilis in buc

JUXTA GRATIANUM

,

(JIOD IN PltlORIBOS

NON

xsliinaiida mysieriu, sed viriiissacrauiciiti spiriiualis.

PUNITLR.
Curpiii Cbriili
insimilis porlioiiibHs sliujuli

ALIUD DIXUEIUM
tolum

acctpiuut.

EJUSUEM, EX CUUICE LlinDllUM Sl.XliECIM, CAP. tO.VTI NTIOMS.
^
"^

l'J

UE

Ubi parsesl corfOiis, esi
esi
iii

ei

lotum. Eadeiii
,

raiio

Si quit viitetur conitn iusus «sse, diicnie Aposiolo, noi talem coniuetndinein non habcmus
elesia l)e\ [1 Cor.
ii)
: ,

corpure Dumiiii,

qu*

in nianiia
:

qiiod in

ejus

sed ueque Et -

ligura pra;ce>su.

De quo

dicitur

Qui pluscollt-gerai,
puruvirat , liabuil mi-

siquis

facii, iioictur,

usqueqtio

tonhubuilumpliui, ne^im qui
* E\si:[l cl
i.i

niiniis

se

corrij;:il ".

Biiicliar. lib. x, cap. Ib,

apud qucin pos

rciiia

\crha

sic li'go,

usquequo corrigatuT. Mansi.

ANSO DOMIM CCCCLXVII

SIMPLICIUS PAPA.
PROLEGOMENOIX
VITA SIMPLICII PAPAL.
(Ex
(a) Siniplicius

libro Ponliflcsli.)

nationeTiburtinus.cx patre Castiiio,

D

liic

dedicavit basilicatn S. Slcphani in Ccelio nioiilo
el
(<;)

(b) seditaiinos quiiidecim

mcnsem unuin

dies septein.

in

urbc Roma,

basilicain beali aposioli Andrea!

(a) Ciim post obitum llilari deccin diebus sedcs vacassci, aiino Cliristi 4i>7, qui esl Lcoiils iiu-

clarissiiiii, lialiam. loliiniquc

Ocridcntale iinperiiiin
inipcraluris, piirpurj
t:iiiiuiii

suo douiiiiio
iiiiiic

sulijecil, liliiloqiie

pcrator.s
irealiis

Uricnl.tlis
poiilirex

1

1

,

vigesiino

dic

Scplciiibris

ct reguliliiis iiiduuieniis alijeciis, rcgiu

iio-

csi

Siiii|ilicius

Tibiirlinus Casliiii Clirislianus orsaltcni
diiiniiiiu conslitiiliis

usiirpalo, dcinceps
.\riaiiiis

lciiiiil.

Callias cuiii llispacailioliciiriim i>er-

(ilius. Ilujiis lcniporiliiis lotiis lcriiic
liis

iiia Ariaiiltiollii uliliiiiicruiil. Diriis

sub licrelicuriini piinripiini
iiullusi|iie
peiiiliis

sccutur

cl

tyraiiniis

Ceiisencns uiiivcrs.c

luil,

rex

calliiilicu.i aliciii

exigii.c pro\iiici;c iliiiiiiiiabalur.
niiiiiii, (Jlyliiiiini,

Eienini post Antlic-

Ciyceriiiiii et Aiigiisliiluni

Occiden-

Orienic pust Dbiluin Lcuiiis, Iii Zeiio inipcraior Eiilycliiaiiiis siiniilila |K;rlidi:i areibissiiiiuni se Ecclc^i.c iiiipii};iiatoreiii praibuil. l*elruiii
Alrica; iiiipiTavll.
FiillDiieiii
.1''.liiiiiiii

lis iinper;ili)res

uccisos vol rclcg:iios, Odoaccr Eruloruiii lex Ari:iniis Jutta vaticiiiiiiiii siiicii Seveiini,

.\c(ciiieUiroiii

uioii icliuiii

,

el

riiiiotlieiim

sacrilc^iiui

Ale\;iiidriii;c

Kcclcsiic iiivaso-

^uriiurum

cl viciiiaruin g>'nliiiiii :ipu«io:i

iiiiraculis

reiii,(pi's oli li.crcsiiii ci scditiuHcni

Loo

iinpcrativ

53
jii\tn basilicatn Saiicia!
Sleiiliaiii

IT.OLEGOMENON.
Mari.T, el aliam
liasi!ic;in)

31
ail s:inciiiiii

S.

A

qniescii. IIic((/)conslitiiil
luin, el ad

roiniiii aiiosio111:1,

jiixta basilic;iin

S^ncii Laiireiaii, el aliam
Lici-

saiictuiii Paiiliim

aposlo

el
iit

aJ s.in-

b.ii>ilicam iiilra

uibeni Roiiiam ju5ila palaiiuin

ctuui

L

nreiiliiim inailyrein, lielMlnmaiias

presby-

niaiium, beaix m.irlyris Bibiaiix, ubi corpus cjus reinslissimo jnJiciu in exsilinm relegarat, Zeno imper.v tor iuipius non lanium ab exsilio revocavii, verum etiani Maityiiu Aiiiiocheno, eiTimoibeo Alcxandriiio,

leri ii.aiiKrenl ibi

propter poeiiileiites ul baplismuiii.

//ec aulcm in templo hac curm.na : musivo opere descripia :
bis

legisse meinini

prxsulibus

saiictissiinis et cailiulicis iiide ejectis sacrilegos et apostalas iisdeui, iiun siiiu magiio loliiis Ecclesise periculo ac dispendio, subru-

monacbns
gavit.

IIcvc libi

mens valide decretil prcrd

a, Chritte.

Ad

Iki'c iioii

parum

peitiirliatiiiiiisaddidit
riiiibitio, qita

Aca-

cii Constaiitiiinpolitaiii violeiita

e^t diii

coiialus desideratam sedis Coiisiaiiiiiiupolitaux pru:pnnlilicibiis

Cni leslalor opis delulil ilte suas. Simpliciusqne papa sacris coeletlibnt aptans, E/Jecil vere muneris esse lui.

Ne quod
Lllitur

aposlolici deessent limina nobis
hccres tilulis eeclesin juslis

,

rogativain per imperatorem a Siiiipliciu extorquere,

Marlyris Andrete nomina eoniposuil,
liccc

quam sub prxdecessor.bus

duobus

:ili-

qiiolies Irustra expeliverat. Inler lias iiiaris procellas

Teiil<irumi|ue turbiileiitas agilaliones, barbariciis inter ftirores et AnaiKirum prucaclaiii ciim poleiitia Cunjuiiciam, deplor.iiissimis liiMc temponbiis, Siiiiplicius poniifox,
iiiiiiiiuiii

B

Succedensqiie domo inij\lic t jurn lacnl. Plebs devolu,ve.ni, perque hac coininerciu disce Teireno censu reyna supernu peli.

Clir:sli;iiinniin

pi-iiicipiiiii
ll;v!C

prajsidio desliiuliis, eadem aiKloriialc el libei uiie qiia sciiiiier aiiiea pracdece^sores, 111 calbeilra Petri
coiiseilii. Ainliilioiii

ex Plaliiia. Skv. Ri.mc«.
iit

((/)Constituit
liyli'ri

propler ingrueiilein popiilum pres-

pr;csulis

Acacii,

loste Gelasii
restitit
t
:

episiola

undocima ad episcnpos

Darilaiii:f ,

:

111 drsign:ilis ecclpsiis pr:esiolenlur, seiii|ierqiie ad conlessiuu. s peccaloi uni
(

pcr viccs bebdomad.les
t

Timotliciim .Eluriim scde Alex:imlriiia ejec
raiori Zeiioni
xit,
lidci
iiiiiiii

im|ieloiii-

aiidieiiibis,

ad rcliqiia safraiin^iiia

1

ro necessitaio
lioc
iiiuniis

coiiciliiiiii uiii.ers:ile exi^eiili

coiilradiiii

lideliiim ilisp.'iisanila p:irati ailsiiit.

{)w

euinque posl
drliMisoreni

(ditaiii lidei coiiressioiiein
1

pei:i^ebaiii, dicti suiil
aliis

bcbiliiiiiadarii, iileo

quod aln
Do-

niuiiioneiii Ecclesia; reiepit,

:i

lcge ui se calliobcx
iinpiissi-

piT vices succeJereni. Uiide

niaiiiicslitin est S:i-

prabeiei,

Fiilloiuiiii|iie

crameiit.iloiii pfccatoruni Ciinlessiniieiii a t^liristo

AiitiiicbeiKCsoilis delfiilureiii iirbe ct episcop.itu
rebiis Alevaiidriiiis,
sollicitiidine
:

rjicerel. lle
ii.iiveisoriiin
I

proui ipse pro sua
ali

iniiio i.isliiiiiaiii , an crioribiis s.eculis l.ui usqiie frequont.ilain fiii-se. Qiiod novaiiti-siiosln lempoiis aiiinl,
lNeci:iri.

peiicnil,
niiniriiiii,

llenis certior reddiinr

qiioil

Acaeio per Tiinolbeus

m

('.oiisiantiiiopol(t;iiiuiii

episcopiiin

cniii

presliyleio

pocnileiiiiario, ej isve iiiunerLeiiini

el oflieio,
usiini
se<l

jtliiru^ Alexandiiiiae Eccle-ia; invasor silii ipsi niortciii liausio veneiio iiilulissel, et Tinioilieus catliolic-us iii sediiii, iiiiile ejectus lueral, rfsliiutus cssel.
EcilesinD legalis (i[uos Tiinutlieus cpiscopiij Uoinam iniserai ad posluland.im veCiiiii

sai r.iiiiciil:ilcm

(leccaturuin coiifessiiiiicm siisinlisse,

ridiculum est. Sibil

ad

siihsianii.ileiii

C

liu;iis

s:icramenti peitiiieiis Nectarius snsiiilii,
vel
:ibsliilit, vel

ex Ale\andrin;ie

taiiliiin

modi

ratiis est illiun

rituiii,

(pio publiia peccala pcr lilielluin cunlessiiiiiis
tciiliaiii

pieiii-

penerritus Uioscoriiin ad allare iiominassel) Siniplii iiis poniifei Pctruin Mi.ggniii Ali:xaiidriii;e sedis iiilc lexisset qiiiiiiilaiii iiivasoieiii, posiipiHin inde ejecius fnissel, iii civilaie, lalere, ibiquo iiiiillos seducere , in:ii:davil Acacio, ut cjiisdeiii .Moggi relegatioiieni apiid inipeiaiiMein urgcai misMini ad se libellum psliileiiii;e eoriiiii ijui a lidc cailiolica pcr biitycliiaiios priiieipcs et aiilistites sediicii bieranl, approbJt, iis<]ue absolutiuiiein ab lixresi soll apostolicx sedi rcservatani paleriio afTeclii iiii|iendit. Unde quid aliqiiid cidligas, nisi qiiud Simplicius ponlifexeam calbetliamoccuparit, qux aiiclore Deo allissiinosupra firiiiaiii petram ita est xdificaia, ul adversus eam nulla
iiiaiii,

ob

id

i]iiiid

Enlycliiaiiiiniiii liiiiure

;

presbytero oblaluri recensebjntiir, aii|iic ;ib eiKleni ii a qiia" iiiajiis scandalinn generabaiil, piiblice recil;ib.intur, pront ille pro su:i prudentia necessariiiiii cs-e Jii licabat. yiioniain igilur liiijis occasione scandaliini illiid, qu<id de diacono et iiiuliereqiiad.iiii refetuiit Socraies et Sozoineiius, (iborliiin fiieial , baiic consuetudinein et riluin public.e pomiteiitia; Nectarius sustulii. Et quoad boc, euiii mnlti alii episcopi
fortasse iinilali siint
:

qiiaiiivis

iioii

defiierii.l,

qiiigraviter tulerunt antiquamiliain et bonesiaiii coii-

suetudiiiem, et ad frenandos pecc.itor.

s uiilissiinani

inferorumi|iie po;enta pr;evalere possit ? diiariim sedium palriarchalium 1'clrus Ciiaplieus, Tiinollieus .dilurus el Petrus Moggiis iii Ecclesia concilarini, ex iioiis epistolarum Siniplicii paiebil, Zeno imperator qiia nlione iinpeliominiiiii

Onas lurbasiiivasores

D

ahrogaiam esse. Poteratenim hac 111 re pm diversitate lociirum et leinporum esse diversitas juilicioruni absque errore. yuocirca cuin Soeratcs libro ([uiiilo , cap. decimo noiio, et Siaomeiius librn sexlo, cajiiio deciiiio sexlo, relerunt, unumquenique relielum tsse consilio annni sui ctc, si illud S.'crates .Novatianus
,

bostisqiie poenitentix, et Sozoinenus, lesle Cregorio libro sexlo, episiiila 195, frequenler meniiri solitiis,
maliiiiise

riiiiii

adeptus,
qiialisve in

iiis,

pusKiiie Basili-c: tyrannidein reslituDeiim et religioiiem fiieril ibidein

loijse,

non addideruiii, expoueiidiim est id factuni nnn ad exclndendam confessioiiein, sed publisatisractlonein et
:

elur. Meniorabile esl, i|iiod iioc teinpore accidisse relerl iMceplioriis lib. xv, cap. ii, niimium duobus
dii

cam
tcri

iilaiii

coiisiilt:iiioiieiii

presiiy-

pueiiileiitiarii

atque boc niodo uniiisciijusque
fuisse,

co,

episcopis concertanlibus, uno Ariano, altero catboliArimuma calliolic» provucauiiii esse ad testinKiiiiuiii (ler igiieni ; recus.inle Ariauo, cailiolicum per igiiein i!li;siiiii Iransisse, et ex igiie disputaSbC.

liberlaii

telicinm

ut conliieretur cui vellet

s:uerdiiti Jurisdiclionem habenti, ctjuxla illins pr,e.

«ciiplum peiiicta poinitenlia ad s;icra mysteria accederet. Il:i Uclliriuiiius lib. iii de Pceniliiilia cap. 1-i,
Sniirez loin. IV, disp.
17, sect.
2,

Sev. Uimus.
(b)

nuni.

51)

et seI
,

Annis quindeciin mciisilius quiiique
eiiiiii

et

diebus
ai

qiiciiiibus. Illiistrissinms cardinalis U.iruiiiiis toin.
aiiiio

decem

sedisse, initiiim p mlilicatus et obiius Siniplimeiisis
.Mailii,

cii osieiidiiiii. Priiicipio

no

ex episiola f'cliCis successoiis ejusdem. Sev. Bimis. (f) ll;ec liasilica iu iin iiie Esiju lino nlim erecta, boc
teiiipoic pciiiliis diri.ta jicel.
ejiisdeiii

Doniiiii 4}i3deriincluiii esse, consiai

Dumiiii 5(>, toiain liaiic bistnriam, qiuisi a Socrale, .Novaliano, et Sozoiiieiio iiieiid:ice conlicia sil, oiiiiiino feie rejicere videtur. Qiiod cum cilra difliciilt:ilcs gravioies sustineii non possii, placct magis
id
i|iiiid

s

:pra di\i.

Vide nolag

coiicilii

Laodiceiii.

Apud

Pl.itinain uniiiii
liis

Sev. DiMis.

moiiumc.iium cuiiscrv;ilum exstai

ver-

»5
(n) regioiioii)
l aiireiiiiiiiii,

si.\ipl:c;i

P.VP/E
calliiilicus, el .\cacins, dicoiilcs, (|iioil c.iiain
iii

36
iiiorlc

leniain
i'''giiiiieiii

[tl>;

rcijioiie

piima] aJ

saiicliiiii

A

|iiiiii:iin

ad

saiiciuiii 1'aiiliiiii,

Prolcri railioliri

Pelrus csscl pcrinixlu-. Tiiuc ardissiniulaiis,
niini|naiii le-

legionein gcxtani
(b) Siib
liiijiis

vc-l

!>(-|iliinaiii

ad saneliiin IViruiii.

cliicpiscopus
scripsil leinpiis

Siiiipliciiis

rpiscopatii veiiil n-latio de
ct

Gnrtia

aLi

Acacio; sed dainiiavit 1'eiruni, csspcclans
puenitenlix.
Ilic

Acacio
IVtrniii

liuiislaiilinopulilaiio cpiscopo,

ariiiiiiavil

fccit in

ccilcsia
;>,

Itoiiiaiia

Alcxaiidriiue

iiriiis

Eutyeliiaiiistaiii li.Tieti-

sryphnni
gcnleos

aiireiini, pciisaiilcin libras
bcaliiiii

camliaros arsingtilus

cuiu, lacta

leiilione al> Aeacio

episcopo, cliiiograruii

ail

Pctruin

Iti,
iii

pciisaiitcs

plio ejiis cons:rucia.

Kodem

teinpore

Ecclesia

lib. I'^. Ilic fecit oriliiiaiioncs

iirbe Itoina tres
,

pcr

priina,

lioc esl, sedis aposloliciu c\?eciiiiix. Tiiiic
pr.esiil

inciiscin

Deccinbrein

cl

Febriiariinn

prcsbyicros

Siniplicius

liuc
(]iio
it.i

audieiis,

ilaninavit

IVtruin
cri-

ipiint|uagiiiia oclo, diacoiies uiidcciin,

cpiscnpos per
Ilic

Alcxandriiiuiii, de
iiiiiia

.\cacius
tit

iiiiiiiineraliilia

diversa luca nuincro

••

iriginta scx

[H\.
,

sepnltus

allirinaliat

:

t.inicn,

p(i'iiitenli:v

rcserva-

esl in basilica Beali Pelri

apostidi
ti.

vi noiias Martii,

rel lenipus.

lludeiii

tcnipure

rescripiit

Tiiiiutlieus
exsecit'

ct ccssavit episcopaiiig dics °
I'

Cod. I.uc,

Itoc esl

prima sedes apoitolica

r,<ul.

Liic,

I.XXVIII.

trix.

r

Cuil. Liic, VII.

(n)

Ex

septoiii rejjionibus llrbis, Ern!i qiii rcelesiiB

B

culliolic.i- iiuii

coiiMniiniialiai

l,

iiipiilc

qiiixl

.Arlaiii

cssciil, trcs iicciipaliani. Uinlfi facliini e«l

(|iioil

Sitn-

qinnliimvis Occidentalis orbis Rninani impedi^-lcci^sent, barbariinKpie Ariaiii iii llaiia |iriiicip:iiiiiii oliiinereiii. Skv. Uinuis.
rulsit,

iitiircs

plicins piinlirex (piatiior lan
Iia liuiiian.e

iiiii

rc^ionibiis pu>nili'iiati|iie

(/')

llarnin reruiii cinirr iiiiincin prolixiurein vide in

liarios, cosipie lielnlnin ularios

pesliytinos |iosufril.
inajeslas ef-

iKilis

cpislulainin. S. v. Ui.nus.

EccliSiLC aiiclorilas

EPISTOL/E SIMPLICH PAP^.
'

EPISTOLA
ZF.NONEU
f

I.

niin]iiain plecl bil s perpetrarenlur eicessiis

:

a qui-

SIUPLICII

rXP.E

AD

reCliuS niSPAI.E.NSIi:M]

bus

si

nullo te paterii:irum regulariim poieras coiiiiiiieiiiori;e

S1'AL1.NSEH

tnsCOIlJSl.
iii

nere pr.TDcepto, sallein sanit:e
ris lui fueras

praidecessoile-

De

Iliipaniaium upliiiium lCccle^iis. llispiilimcm episcopuin virum ledis upostulica' vicariam constituil.
comiiiiisa
illi

vice

seJis

oiniiibus

revocaiidusexcniplo.

<Jui

cuniminus

li!|uisset facieiido
ineii

presbyteruni u.viium, senseral ta-

dignum

protali ustirpaiionejtidieium. Ubiisiadi-

Uilect.ssiino frairi Zenoiii Siniplicius.

Q

dicisli, qu.-B in fratrein et coepiseoputii

iiostrum Grc,

Plnrimorum

relalu cumperiinus dilectioncm tiiam
ita tu

goriuin non electione,sed invidia perpetrasii

qucm

fervore Siiiritus sancti

Eculesije

gubernatorem
iion

incxcusabili violeutia pertrabi ad le passus es, atqiic

existerc, ut naufragii detrimenta,

Deo auciore,
auctoriiate

vexari,ut eibonorem laiilum nonper aniiiiitrauquillilatem, scd per

senlial. Talibus ideirco glnriaiitcs inJiciis, congruiiin

amentiam

(siciii

diceiidum est) irrojafieri

duxiiMUS vicaria

scilis

nDSine

te

fiilciri,

res?Ne:|ueeuiintaIia potuisscnt

saniiate consilii.
cst,

cujus vigore muiiiius, apnstolicx insiitutiunis dccreta,

Noluimis ex:iggeraio qiiod
jiidcare quod

"

dignum

ne cogamur
nicrelur

vel

saiicioniin
idi

terininos
:

Pairum

,

niillo

modo

dignum. Nain

privilegium

liansce

pcrinillas

(inoniain digna bniioris reimilii>

amittere qui perinissa sibi
iina

abutiuir potestate.

Scd

tieratione ciiiniihindiis esl per i|uein in
diviniis cresccre innutuii
i

rei,'iOMibus

nos raiio
,

facii

essc senteniix mollioris,

quam

ulius.

Deus

le

incolumem

inaluiinus le

fratre et cnepiscopo

nostro
litteris

Projccso
p o; lcr

custudiai, fiater caiissiinc.

refereii'e, fogiujscere,
II.

non noslris

EPISTOLA
sisiPiicit

op;iiiibrii!in publicare.

Nain bfanda^um,

ciijiis

aucior
ut

r.vrt

,vi)

jo.vNiNEm

rvven.n.vtem

episcopum.

Ciignosceris,
Ir.iier

ita

niodoratio noslra campcscuit,
iiie is

lUpreluiiilit Jiiiiiiiiein

quod Greijorium adliibilu vi ei-iscoiium or:lina^>el ; cui ii( iWii/ jieHseiii Ecclesiain , nullain causam cuin Joaniie liabitunis, gubernet ,
privcipit.

cl coepiscopus

Gregorius (qiiem noii

[) pioveiliiiii

coMslai csse, sed pnlsiini) iiullam causani

(sict'1 peliit)

tecum
et

liabiiuriis, .Muliiienscm giibernel

Ecclcsiam
Simpticius

,

couttibcrniuni

spirilale

\spec'ate\,

cpiscopus

Joanni

episeopo

Ravcniiali.

qiiud soiliri

mn

upoitebat

iiiv

tuin,

non recnscl ainemerseril,
iiu-

Si qirs essel intuitus ccclesiasticx discipliiiu-, vel
si

pleeii. Ciii si

qiiid

iiegotii

fnrsitin
euiil

quid

'

apud

te

sacerdotalis

mudestia!

tenerettir,

struin
^

ti

ex [ab\ eo vel conira
eo.

pelutur cxanien.

Cod. Luc, gestum.
IbBC cpistnla inagnum et vigilanlissimiim
pap.i;
sliidiiini

Cod. Luc, ab

Sim•\('iii-

nicarnm vicarlum
viccs
liiis
sii:is

constiiuit,

ita

alibi

Acacio Conis

plieii

uslendil, qiiod siib
qiia;
Iiiii:.;iiis

;;l.idio Erii-

.stanliiiopolilano inOiientalibus Kcclcsiis mo.leraiidis
delcijaveiil. Iilqiie ficluin ideu nl
fiilt,

ioruiii cxisliNis, iiiin pr.cteriiiiserit solliiiludiiieni

eni
iii

li>-

lernaruni Ecclesiariiiii,
ihira servitiile

posi!:i', siili
i|iiiiil,

};i'iiieli:iiit.

Oliserv:iniliiiii

sicnt

rnia a Dcu ciiiiiiiiissa utiicio siiodeluisse videreiur. S: v.
Ecelesi-.i'

iiulla

re

Itiviis.

buc lueu

Z,eiiuiieiii llisjial.'iisciii

Leclesi:iriiiii llis/a-

UJ
Noci>ssilaliliu<!

fiPiSTOLA
cliam, (pris (f.icifnlc
lc)

IV.
fralris

>,i

CrtnipcUilur

A

pwdlcti
lioc

coiDpcll.aiir

inaanlia,
iiiiminerc,

<
iit

ciii

cii.Mii

Mi^lincrc,
l<r«(li(i,

liac (lc(iuitioi)e "

cnnsiilcinus, ut refiisii
^ silii

specia-iier

pracipimus

ires illas
(aiitiiin-

qiiod

aniu

anuum

daium esse

cinn-

Voiiiones, qiias per tiienniuni dicitnr sibi

ineiniiral,
piissessi.i

alque od Ecclesiain Kavciinalein reviisn,
Biinoniensi
irigiiila sulijoriiin reJdiluiiiii

inojo viiidicasse, restituat. Dala dccimo tcrtio (x\\)
c.ilendarum Deceniliriiim
(aiiiio
Doiiiiiii

iii

173),

post

[rediiHs] lilierdriiiu sine dubilalioiie Iradalur in d eiii
sciiioei vil.e ejus, salvo proprietalis jiire

consulaluin Lcoiiis Aiigiisti.

llavennalis

EflSTOLA
SIMfLICII
l"AP.fi

IV

Kcclcsiie, ad quani pnsl pradicli
^^liiixl

obilum reverlclur.
Roqn'
,

AU ZE^nNEM.

si

iioii

fueril iioslris pariliim constiliilis, (luiJ
ul

post (ransgrcssionem inaiieiil tonlumaccin

ipso pcr-

nedeiii ileniin

Thnottieiim /Eliiriim , qiii Atexniulriiiam oicupnre, ei itam Coiislanliiwpoti ium

pemlis. Denuntiaiiiiis autcill, qiiod
qiiaiii

ti

prsl liac ipiid-

//(Frcses (lissemiiiare coiinbdtur, rcgia jioiesiutc cotii-

lalc prsesiimpseris, ct aliqiicm seii

episcopiim
fnrte

beat.

s u presbytenini, seu

diaconum, iiivitum faeere
Dala

Zenoni Augu-ti [Basilisco
Siiii|<liciiis

iii

fdj. Virduncnsi

']

crcdidcris, ordinationes tibi l\aveiinalis
.fiiniliensis iinvciis aiilerendas.
'

Eodesix

vel

cpi^cnpiis.
s|

tertio calenjj

C'ipcreiii qiiidcni, qii.iniiiin ad inea!
lionis aibiliiiiin
,

ecial dcvo.

das

Jiiiiii

(ariiio

Domiiii 482), Severiiio viio claris-

qu.i principes Oliri^lianos jiigi
coiitinii s

siino coiisiilc.

Kiraiinne siiscipio, dcbiia pielati vestix

EPISTOLA
HIICI.ICII
P.VP.E

lll

(ifiicia

ilefene cnl.o^iuiis. Sed ciiin ad

linjiis

iiitento-

AU

FLnnKMIUM, rQUITlUM ET SEVEr.UM

iiis aiignieiituiii

ciiam sacra^
poiioris

ciira religioiiis

aicedal
lio-

Erisiopos.

r..lio

niili.

negnlii

inciiiiibt, ut

siiiiul

Gnnilentius Aiifinicnsis cpiscopus, ob illicitas ordiiintiones factas, inuncre sacerdotati ct triplici parte reditinun ecct s w prieatur.
Siinplicius episcnpus,
Flnreiilio, Eqiiitio et

iinriliceiitiain voliis proiia

nien e persnlvain, el cau-

s

is

liJeliter

insiniiem

:

quia n e

;id

utraniqiie

vel

Severo

dicala tialiit ileiiicntia;

veslra; seinpcr alTeclio, vel

episcopis.
Itclatio iios vesir:e dilectionis instruxit, cl gcsio-

rcspc

tiis

ordiiiis iiiei et apostolici moderainiiiis sol-

licimJo

toiiipellit.

rum

serics pleniiis intiinavit, Caudentiuin AnlinienOlftnicnsis] EcilesioC

Eiinctiis

igilur, gloriosissiine

:ic

clementissinic
qiiae

fili

sis [Uiircb.,

sarerdotem, contra
,

inipcraior Angustc,
clisiis Oricntis

munere

salutandi,

in

Ec-

statiita caiioiiiini
illicitiis

ac no^tia praccpia
,

ordinatiniies

por Iinpreticorum lalrocinia recidiva
concilari, iiec delieo silere,

perpelrasse

(jiiariim

illi

lotaiii peniliis

auad
(si

riirsiis dxiiiiliir sci:ndala

lerri

prx;;ipiinus

poieslalcin. Scripsimus

enini
ut

iiec

pnssiim.

Nam

^ii

ut in

nieam notiiiam fericntiuin
'

Scvcruin

Iratrem et coepiscopum

nustnnn,

C

pro

fiJe catliolica

Jetuleruiit scripia

iiionachorum

,

iieeesse fneril) ipse in snpradicta Ecclesia, consiJelalis Pairiiin
iiliiisiis

coinpen

Timotlicum

parricidam,
iii

qni

/Egyptiaca;

rcgiilis, lioc
;

fniigaiiir
ila
iit

olficio, qiio
qiii

ille
ali

piiJeni v.istator Ecclesiae

inorein Cain (ut lectio

esse convicius cst
siint

Iii

illicile

divina
csl,

[6'e/i. iv]

iestatur) ejectus a facic
secliisus, et

Dci, boc

cndciii
.>.iiil

provecli

,

ab ccclesiastic.s

miiiisteriis

ab EcrlesiiB d gnitale

jam per deesl,

rcinoli. Siiiiul eliam
,

de redditilius Ecclesiie vel
,

serta vagiis, scelcr.ita: conscientixdiu tormenia pas-

olilatioiie lideliuin

quiJ dcceal nescienti
ci

niliil

li-

surns,

in

exsilium

prnpiii erroris

abductiis

ccrc permittat, scd sola
tio rciiiitlatur.

ex

Iiis

qiiarta [iina\ por-

resumpiis

prlsiini fnroris iiicendiis

co Jlasse

niliiio-

Dua^ ccelesiasticis fabricis, et crogaet pauperiini profulura;,
siib periculo sui

min.is agiiiini

peidilorum,

ct

Alexandrinae

urbis

lioni

peregrinorum
[a Bonaijro]
;

ab Onaordinis
siiigiilo-

Ecclesiam
tavii
tinii
,

,

(iiiaiii

saccrdntali priiis sangiiine crucndepiilsione legiilla

gro

presbytero

ipsiiin deiiiin niinc criieiitum

iiiinistieiitur
iiini ineriiis
iii.-B

^

ultima inlcr se clcricis pro

pervasisse poniilieis
as
iiijiCT.' (lebiierit

:

ul

ciii
iis

relcgatioiiii
iiiipie

dividalur.

Al vero

miiiisteria

ecclesi.c

liiiiiiili

ex

qiie

gessetri-

alieiiata

coinperlmus,

reparare praGSumpior,

D

rat

,

aculcnin

poeniicnJi,

nuiriendi potiiis otia

» Coii.
aniiifiia

Luc.

iia et prinia
:

maiiu; sed aliera

acqiie

d
«i

Cod. Liic, ulti.nnm

clerici... dividant.

cmendal

consulintiis.

^ Coil. Liic., ibi.
'

Cod. Luc, quarto calendas Junii.
Bl
Dasilisco,

Maiiu- a'iiue aiitiqui in iiiargine aJdit haic vciba el in texliim ail locuoi a ine sigiiaiiiin revucanda qum abslulil restiiuere cogalur, cui, etc.
:

'

nnn Zennni scriptnm
aii.

a Siinplicio

episiolam, eidem Zenoni otferendam
leiitione,
iie

Iianc cpistiilaui probal Pagius ad
et scqq.
'^

Cb. 47G, n. 11

Cuin Siinplicius ea fidelissima relalione innna-

clioruin Conslanlinopolilaii;c Ecclesi.Te atcepisset limollieiim .Eliiiuni, scelestissimum A exandr ne EcclesilB

ea qiiidem inpcniuis ageretur. Et quanquam uni iinperaiori oinnis nuili orign iribiii deberel iilpnte qui sacrileginn iiivasorciii Eeclesi e ab exsilio cuin Iionore rcvocassct, ta,

in

iran^versnm ab
,

lia;reticis

men

ipsi

culpain ascribere prudentissime dissimiilat,
facial

iiivasnrein

,

iioii

soluiii

ab exsilio solutnin

eliam libeie Coiisl.intinopoll inorari, iliiqiie viies oiiincs pri Ii.eresi propagaiida insuiiieic, liane cpi^lolaiii ad Zenonein Augiisium ciijiis paailjnngil tpnciiiio ipse clanculn fovebiliir, scripsit patenteiu ad Acaciuin i-piscupuni scriptam liac de rc
luisse, sed
,
:

ut ad poeiiitentiam agendam comniotuin, trati sceieris destructorem. In consularein notam niendiiin irrepsit

pa-

nam loco : An;iii/i,qui boc anni, proul emendatiores fasii leslanliir, ciim Basil.sco coiisulatum agebat, positum est noineii Augusti. Sev. Bi.mus.

w
l)iii>sc viiiuMlur
«•aiii
(loiii

•SIMPLICII
alroiioris
iiisaiiijc
:

rAP;E
Cerln ut
facilis


vobis iicccssari;! non
ilcsil

([110

prorul

(liiliio

\

iiislrn-

ipso loiige
a

d(!ti-j*labili(>r

approbatiir. Illo

sii|iii-

clio, earniiulem

cxcmplaria liiterarnin ad fialrcni ci
Acaciiini niisi ve^lris scn^ibiis,
pictas lua
fi

perpetralo suinel laciiiorc (himnaliis abstiiiuii,

coipiscopiini
(ilTeioiida.

no.siriiiii

liie

profeiil ad criniina niajora post pcenani.
line

Ilaic ijjilur

rcccnsere digneliiijus

Nec co lanien seclerum
liiiopiiliiaiiain

conienlus, Constan-

lur, vel qiia; loiius Oiieiitis

episcopi de
,

prac-

insupcr urbcin, rccii sciiiper doginatis
iiiiid

dicalionis

consensione rescripscrint

aspiriet pro-

aiiiorc

IVigranteiii (ne

iiiteineraliiin

popnlaior

fecto examiiinta diligentcr, et vcracilcr prnniiilgala,
al(|iie

liniiiaiia!

salulis oniitlerel) rertiir audactrr iiigre-siis,

iJeo peslirerai lalsitalis ainliagibus
piilsari.

n('(|u:ii|iiani

et a ><ua: consoriibus

praviialis libeiiier audisse soli

deberc
fonti'
lis

Qiiia reveia (pi:e

de

Scriptiirariiiii

Cbristo debitain vocem, qiia

planc noii

in

nomine
qui

purissinio siiicera perspituaqiie inanariuit, niilpoierniit argnineniis.
siiis
li;i'c

Uoinini vciiire bciiedictiis, scd divini ciilmiiiis usur-

agiiari nebuloso! versulla:
iii

pator evidenter

est

nioiislratns AiUicliiisliifi

1'ersiat eniin

siicccssnribns
ciii

:

e(

eadeni
cii-

cum

oliain a ('onimuniono calliolica

tam

laiidabililcr

aposlo!ic:e norina docirin;t, rain ovilis iiijuiixit,
ciii
ciii

Doininiis toiins
fiiiein

esset exclusus, per (|uoruindain

privatas domos, re-

se

usque ad

s.xcnli
pni;-

spersis liumano sanguine inanibus, non divina s icri(icia,

miiiimc Jcfutiirdin,

port:is iiilcri niinipiam
(pi.i!

sed sacrilegia celebrasse nieiiiorainr,

in

ipio

B

^•''''""""''^

'^**"

promisit; cujiis sentenlia
solvi

ligain

iitiipie noii esi i^jns rirniaia siiscepiio,

scd conscioi inn
illa

icntiir

iii

lcrris,

tcslaius cst

non posse nec

divulgala

proditio,

ciini

codeiii

de

iiiiipiilatis

cu!lo {Mniih. \\i).

sedc, nisi rcsipiseant, oninimode casuros, qiiani sicut diabolus patercjiis, Altissiiiio siniileni se faciens,

Qiiapropter cleinenliam

vesiram

,

cu'

niea

vii-e

propeiisius frater ct coe|iiscopiis ineus Acacius supplic:iliit,

ntternuin

sibi

perlidus

consirucre

non

desiiiit

ad

precor atque dbsecro, ul iniiialores
taiium

facll

ru

iiani. Il.cc,

lantoriini et

pr.cdocessorum

,

nefanil» pnc-

venerabilis imperator, ciim

liorreat

aniinns

siimpiionis operarios catliolico peclore respiicnics,
reg'a censcatis polestate cobiberi. Quisquis aliud (sieut pr:edixit Aposlolns)

vel a tanto gladiatore ruisse tentata, niaximo lameii
(fateor) stupore dctineor, sub vestr;c pieiaiis aspcclibiis potii sse cominitti. Qiiis cniin

prwlerquam quod accepiinus,
til
(

devotam seniper

seminare motilnr, anathema

Galal.

1).

Nullus ad

Deo
lani

cleitientia: vestr;v;
re..;uli'!,

meiiiem

,

et oriliodoxis dcdiqiii

aures veslras peniiciosis meiitibiis snbrepemli (Al.
snltrjpieadi)

aiii

ignoret, ant anibiijat? ipiippe

pandaliir

acces-tis

:

iinlla

relraclandi
1

superii:e (llspoiilioiie proviilenii:c, siciit pro utiliiaie

qiiidpiam de veteribus consliluiis

lidiicia

oiicedaliir.
apostoliri:!

publica aiigust:e ineinori;e Marciaiii p.iriter el Lcoiiis
erudiii virtutibns, sic

Quia

(sicut s:cpiiis

iti-randiini esl)

(pMd

eorum

.siiis
:

eliam ad catbol

-

q

manibiis cnin
riiit

l^lcclesije

univcrs:ilis assensn acie
,

meiiort

ram veriiaiem
sequacein,

seiisibiis iiistiiiiti

nec cuiquam oniilloruni

evangelist:e fa'cis abscindi
:

vigorein sumere
vitis
,

iiino sit diibium, pieialom

tiiain

csse

rulsi

polcsi reiiascciidi

nec in doniiiiic;e
propagincin

fi

nclivani
igni de-

quornm
et

es siiccessor inipeiii. Qu;c cuni
aiiiiiio
iil

{frucl':(eiam) v:ilet redirc

qnod

de veslro:
tcneaiiliir

traiiquillitatis

ccrta ab

oninibus

putalum conslat xterno.
Si

fixa, absit

temporibns vesiris di-

ha;resum

dcnique inachinamenla

ciine:ari»ti
sinitntiir

viiii culiiis iiilegritas,

et anliqiiiius roborala fldei ca-

ec€lesi:isticis

prnstraia

decretis iinnqiiam
:

Iboiicx piiletnr jiiterpellanda sincerilas.
riespiiite,

oppiignaiionc elisa repirari cerianiina
;

an!e omnia

quxso, ad

ilivina bcnelici;i

et

qux

sint

auleni

qii;rsi),

iit

beaii

Marci

evangelisia;

scdes

vobis collata

perpendite; aiqne ut lixc

prospera
aii-

(Alexanilrinam loijnor Ecclesiain) a craoniissimi prxdonis inciibaiione lilierata, catholico reformetur anti-tiii,

Valeant pornianerc, propitiandum esse censeie

ciorein niiiiieris, noii hedcinliim. Inicr (|uaslibet ciiim
occiipaiioiies pnblicas
a

liberiatemqiie siiain pariler recipi;ii et qniesiiniil

religioso

priiicipe

magno-

tem. Al vcro impiis lariii ida, qui divinis
reus logibus et
fuer.ii
liiiinaiiis,

cst

pere procurandiim est, qiiod ejus proiegit principa-

leductus eodein quo juro

lum

:

ct

prafercnda cunctis rebus est coelesiis ob(|iia

anie detrusus, ab iiinocentinm ncre retralia-

scrvanti;i; rectitiido, siiie

rocte
lu.e

nuHa
(si

consistiinl. jj tur aniinariiiii; piocul a
palatii

regmi
:

pietntis vesti:v fiincsli

Siippeliinl anatini
re|iiiii
m:iiiilet

cleinciili;c

in

sui

capitis

venciia

disccdanl
aiirihus
ali

qu;e qiioniaiii salutifor.i;

archivis)

cnin

iiostrorum cociintia
ciiiiu
qii;c

pr;eiIicalionis

obturatis,

medicaniia >erba

iluliiiitione in;iji)riim

darnmcnla copiosa. Mequc
laiere

capi'rc nequivoriint,

hiiinani coiiveinus

abducia

(onscieiiiiain

vestr:nn

credendiim cst

,

pcrnicie, in viiti'enii'je suu; rongrita

soliimline cou-

per ciinctas proviiiciisOrieiilis ex iniperil veslri arce
(liHiisa
siiiil
:

labescanl

:

ipio iiiagis B. Pctri aposloli voie, qiialisojiis

illa

scilicol qii;c vol

ad

aiigiisi;e

iiie-

tiiinpic sedis
aiiiiqii:c lidei

miiiister,

ublesior,
grassari,

iil

iiiiinicos

mori;u Marciaiii, nihlloiiiiniis ct Lconis, vcl ad

Cli:il-

non

sin:is liii|>niie

ipii

vosiros

cedonensis concilii

bi.Mta;

rucordationis pr.odcicssor
:

oplaiis liaheio siihjccios; ul vera' conressioiiis
(uiiclas Doiiiiiii servare (lecern:itis Lcclosias,

parom
(|ui

meiis Len consnlta direvit

qiiibiis

iia

pleiie ai>piu

or-

dilucide sicramunliiin doiniuic.e incarn.itioiiis oxp.isuit, ul

bcin veslii iiiipciii desidoiatis

lcnoie para'uni; ot
boiiiiiiiiin

non inodu

calliolicu';,

sed

iiu

Clirisiiaiins

unic:im spcin

saliilis, (|n;e

gonus

ad rc^^na

quid<;in va'eai niuiciipari, qiiisipils illicet rodenip:iouis
«11

coilestia viiainquc penlucit ;«:icrnain, niilla paiiaiuini
p:irlo viiilaii, qni plaoaluiii

c caiisas

iioii

cvidonl

r

agnoscat.

Dcuni

\cl

rogn» vcstio

41
ciipilis,

EPISTOLA
vel
saluti.

vr.

«
cl

Daia

quarto idus

Janiiarias
coss.J

A

^ola namqiio
liraia
,

oninilpns

ill.i;

iioleslatibns cel<>-

(aniio Clir. -476),

Dasilisco

Auguslo [AnHO/o

qiiic

sancia; nic[n<iii;c

pr:i'ili'(

essor meiis Lco
>cri-

consulc.
«

ad consulliilionem nugnsuc recordnlionis Lconis

EPISTOLA
omni conaln
,

pscrit,

el

qnam veneranter
sic
{iil

ac(epl:i

i-int,

reco^Mioiinii:il(ir

V. scanl
lidei
:

SIMrUCII PAP.£ AD ACACIUM.
Scribtt

appareal
,

confidinuis)

cji;s

Aciicio, vl

obsislal

Timolheo

,

cnjiis
;

prnpiiaiile Deo, digninr csl sncccssor

iie

coiicitiiim

miversule

qiioU

iile

apud imperalorem

inipeiii

sihiqiie

scripinm

a'sliiiiet, qiiiilquld aiile

se

agcbal, liabealur.

priiicipibiis pia esi iradiiiun leciionc. I!la esi iianiqne

Simplicius papa Aracio cpiscopo Consiantinopolilano.

pereiiniias

,

regnique per seriem propaganda pnsieprscdeccssoie

riias, si in siiccessnre reperiiur, qiiod a

Qiiant im presbytcroruni et ex diversis monasterii.';

descendil.

Doinino servienlium iiion;;cliorum reliilione palcDoiiiiiii

H
fa'

irt'

r

crgo, frater carissime,

iit

niodis omiiihiis

facluin esl, Ecclesias
lat; ita ul

rursus diabolus

iiiquii;-

icnda; synodi
iion alias

perversoriim cnniililnis rcsislaliir;
lndicla esi
iiiil
iii
iii
,

excluso Alexandrino saccrdnii;, bscreiicus,
iiiiivi

qiiLC
iii

semper

ui-i

ciim aliqnid

atque ab

rsitale diimnains, cuiiidem

loi

uin de

pravis i-ensiljus noviim,
:

asscrlione

dngma-

qun

|)iil

ns lueiat occupasse dicaiur; iiisnpcr, (]U;ilius,

C

'"'" 6i'ic'isil amliigiinm
si

ut

coiiiinune irarlanlibiis.

husd.im fa\cn

Coiisiaiit nopoliin

:iiisniii

fiii^se

qiie e^sel o'sciiriias, sacerdotalis dcliberationis

contcndcre, ul civila^ Cbristianorum priucipiim circa
fulei

illumiiiaret amtoriias; sicul priniuin Arii, ac

deiide

calbnlice verilatem devotione

pi SECellcns

,

el

Nestorii,

postrcmum Diosiori
(qund

atqiie Eutychetis lieri
rii iir.lia

Clirisiiaiia

pUbs

iii

defensione
,

nligimns

altciil;i,

cocgil impielai. El

niis

Cbrisli

Dei

iKcrclicoruin pravilate
lielur.
fiiii,

qiia; jaiii

fneiat snpila, lin-

nostii salvatoris aveitai!) intiinandum esl
bile esse coniia senieniias loiiiis orbis D.
diituiii ct

abominani

Scd miscricordia
Tiiiiotlieus, qiii

Dei,

ciij'is c^t

causa, noii do-

m
,

saccr-

iil

ab universali Ecdesia saceiad Ecdc-

principum

iitriusiiue

rectnrum
,

d.imnatos

doialil:us seiiientiis cl imperialibus consiiiutis jnsle
fiieral setircgains
siaiii

reos restiiiicre, reduci cxsiile<

relcgaios in caiisa

[W.

jtire esl segrcijulns],

nefiri;c coiijirationis absolvi. Iiaijiie (i|ii'd s.rpe lepctciiiliiiii

tus

dilectioiiis, vel

ad lidcliuin

d()ii;oruii; liiiiiua

esl

)

liirc

nninia

i

lcmeniissimis auribus

iion pcrmiitcreiur accedeie.

Quem

cdiivenius iiivos

siippliiiter iiiliinalo. Veniet piocul
jiiioriiini

dubio Deus

in

ad-

pro se didicimus comminari, resolvi exisrniinntnn
quoil de sc universalis decrevii auciorilas. Diide quia
saiici;«

vcslruin

,

iii

ciijiis iiiaiiii

cor rcgis esse renesciat [Al. itescit]

liiiens

constilulum poicstiUis

su.tc

memoria; prKdiccssnrum nostrorum exsiante
(pilsiiiiis

aliiinilc priiiciiiiiim.

Daia quinto idus Januarii [Al. vi

docirina, coiilia iniam nefas est dispiitare,

G

''"'•

l''ehiunriai
'

recie sapcre videiur, no^is assenionibus noii indiget

cdoceri, sed plana aU)

;e

perfccla sunt

oiiiiiia

quibus

EPISTOLA VL
AD ACACIIM.
Timolheo ^Ehvo
niilln cc-

SIMPLICII PAP^E
fide

poiesl vcl deceptus ab liacntitis erudiii, vel in viiiea

Domiiii plaiitandiis iiistitui, implorala
tissimi

clemin-

Ccmiiiiiirfo; Acaciui}; (/Korf

principis

vocem
ejiis

faciend;e syiiodi fac respiii
Clirisliaiii

clesin l.oiislaiiintopoH patucrii, horialtirque eunid,m ut imperalorem moneal ne Chalcedonemit coitcilii

nec sl apud aures impeialoris
gesliii;

pigra siig-

staluta
Siiiii

vMari

permillul.

quia salus

et legiii

ipsius Ctirisliis est

licius cpis;

opus Acacio episcopo Constaniiiiopolitaiio.

forlltudo.

Ergo cuni prxdiitis piesbyiers ac monacbis opporiuiie pietaii ejus nostro
et legaiionem
ipsiiis,

Ciim

filii

iioslri

illu^tri^

vir Lalinus

palricius

ct

quoque nomine supplica,
tleraenlia;
:

speciabilis Madu>ius pro
tur, negligere
noii

l(>g:iliiine

publica mitierenoiniii

liane

prn nobis quoque

poiuimus

quod

intentione
et

ne quid subrepatiir [Al. subripiatur], insinua

ciiramus. Proxime

namque cum presbyieroriim

omnium

pariler prccibiis mslruatur, ne per occupaqiiiLti ecclesiasticoc
:

nKinacboruin de Timoilieo ol:m ab univcrsali
clesia separato qiierela venisset,

Ec-

tiones publicas

aliquas inimicus

lam Chrislianissiino
ul

moliatu; iiisidias

iiilegritatisuse
,

Alexandrinnm reddi

D

priiicipi

q^iani

diiectioni luse scripsimus,

modis
caiis-

praeslet Ecclesiani

ei

beati Maici evaugelista; sede

omnibus
sime;

resislii ne quid

hareticorum conira Clialce,

lioslcm parricidamque propellat; et qualiier catbolica; fidei

donense concilium moliatur audacia
el dileclionis lua;

Iratcr

tenca

iir

integriias, in
:

penetralibus aulae
lidei

laudando con-tanliain, niul-

siix dignanler imiuirat

qua; nc aliqua forsitan
licet

lum

iiobis,

imo

ip-i

Doniino placere menioravimus,
fidei,

xniiiloriim

fraude viiienlur,

in

ecclesise

tu.e

qiiod daiiinatum
parricidii causa,

hominem non solum

sed

eliaiii

possint scriniis inveniri, tamcn exemplaria niisimus,
qiiae pieiaii ipsius

null.im Constantinnpoli ecclesiam

prscparabis

[.\1.

properabis] olTeni.
:

iniroire permiseris. Qiiod

nuic ilerum comiiionemus

' Lcgendum : iv nonas Jun., sicut et in sequenli v iii id Jun., nt suspicabninr idus Jun., et insepiima Bolbindus ad dieni 2 mensis Mariii, nbi de S. Sim|ili:

cio agit. Vide Pagiiim ad aa. Cii. 476, n. 1 1. ' llaci; csl illa epislola ad Acaciurn scripta quani poiitilex pateiitein ei nondum obsignalam cum pra;-

ccdenle

c|iisiola inisit

ad iinperaioiem

illo fine

et ar-

giimcnlo quo supra dixi. Sev. Diniis ' Haiic cpisloiam aliasfjne nDnnullas ejusdem aroccasione publica; legalionis i|uain inisit gunienli Odoacer ad Zenonem, Ai acio scripsii. Ex Vaticano codice acce',itain, primumque toino Epistolarnm lioiiianoruinjiontificuiii excusam, liuc iranstulimus cum sequentibus. Stv. Bumus.
, I

Patrol.

LVIII.

2

IS
ui
ciiiii u(l (lileciiuiieiii
,

SIMrLlCll 1'AP.E
iiiaiii

4u
iiisi

eiiJoiii scripta
,

perveiiu-

A

iieccssilale dirigiTC,
noii jain (lerciKlciid.c,

ail

oninciii

iileiiiiiiiliiieni.

riiil

iiiii)

eliaiii

(loMcc vciiianl
eiiain

a|iii(l ()liri-li.iiiis>i-

(|iia; soliila; |l'ortc solitle]

jai ta

iiiuiii

priii('i|ioiii

nosiro

iiiuniiii!

agi^rc siip|ilitoii(.-s
:

est

,

lidci

,

t<cd rc|iellciidis li.crclicis
,

alquc dainnulis

citer alque insiiiuare iion desiir.is, ul quac
1)1

cl

illa siillicircHl

qua; etiain ad saiicue Mieinoria: Fla-

ni'

slauiia sui<l,

nulla ubreptionc violenlur
el

qiiia
,

vianiini

,

atqiie

ad sanctnin Clialccdoncnsciii synorccordalionis Maiciaiiuiii ac

rc^iii

cjus certuni

singnlarc csl rnmaiiieiiiiiin
iii

(liiiii,vcl

nd

aiigii!;|;e

vcio atqiic

ajlcriio regi coiigregauiniin

c:iiisa lidci

Lciincin

,

beala' ineiuoii^c antcccssorcin niciiin sci:>

diviiio spirilu
Cililllll.

sacerdotiiin iilu.'suin conservare con-

psi sc reiiiiciis, aique toiins Orienii- episco|ii icscripiis ad principeiM tiinc

Lconcm

propiiis inlim riini.

EPISTOLA
SIUPLICII

1'iilc iiisoliiliilc cssc iion

duliium csl, qiiod vcl anlo
Uoinini sacer-

VII.

decicvei

uiit

iii

uiiuiii coiiveniciilcs tul
siiigiili

PAPC AD PltESlDTEROS GT ARCHIMANDIIITAS
CONSTA^TINOPOI.ITANOS.

doies, vcl qiiod

pcr suas Ecclcsias coiistiiuii,
diversis quid vucibus,

cadcni
t/cricoi

nilii'oiiiiiius sciiiienies,

moimc/ioiiim (^oiismii/inipo/i d-'gnliiim ciim TiiHvlliium ad lidti ionslnntiam coiniucndnt tit Sivpe coiiwiuiiionem nun adiniserint; illiimiiue
(ic
,

um

sed uiia nicntc dixerunl, dimiiantcs coruin cxsccrabili;im auciiircs pariler cl scqnaccs. Qua|iropter iiitcr

,

damnatum,
Siinpliciiis

Oitendil iiun

audienJum.
is

U

toi rorinas, qiia; erect;c suiil, pia^dicatidi, iion 3Nscr-

episcopus

apud
IVr
lilteris vcsira;

pres^ylcris et arcliiniinJri Coiistaiiiinopoliin cun^tiiuii^.

lione nova, scd coiislantia nilciidiiin csl. Jani piobaliiiii

cst, qiiid (I)ainiiio vos jiivaule)

prolccriiut b-

riliiini nostriiiii

laiidaliilein viiuin Epiplianiuiii

liorcs vestri,
cjiis (lOMiuin

Doo
vo'
is

placiliis

rnictus ostendit,

qunndc

dileciioiiis sciiiis

ip.ain voluistis
,

ac-

ubsi-tcntiliiis latroni Intro rc noii

cei lis,

magiio suiiius doloic pernioii
l)ei

ijuod

illic

inira

liiuil, qiii iioiinullis occiirrcntibus sibi, iatciilcs »d-

Lcclesiam

scandaloruin rec^diva nasciiniurinceiilic.i

tiuc ror-itan sui

--imiles piiblicavit,

non eniin junI

dia,ul)itotiiis[AI.(o/ifs]auclO;ilaleaposii

sedis,cl

guntur bona p ssimis, rccta perversis; nec possu.
saliilaria coire cuni iiiixiis
:

sciilcntia syiiodi uiiiversalis exstincia sunt. Ciii iinin-

qiiia iKci coniinuiiio iiiilla

quc

in toto lerrariim

orbe
,

cuiii

perversitalc

dogma-

cum

leiiebris,

ncc

iiihdeli poitio

ciim

lideli.

tmla

lum ncfandoruin
siu!
riiis

Ncsiorii

Eutycbetis,

Dii scori^iuc

nccessaiio (lamnatorum comiia! nirur exiiuni, qni

damnitio; cui Timoiliei rursus Alexandrinai Ecclcpcrvasoris non e-l noia dejeaio? Tcsiis esi
Eplicsiiiuin,
lestis
aiit.:-

lalium delcgere consorlium
l>"s aiiini s
,

;

nisi

fori-2

resipisceiiii,

ct

maxime

qui

iiupcr

ilcce,.li siint
,

yi.

cst

rccens Clialcedoneiise
retraclari,
iii

denes

in qu;v;

aluupia sunt ducti

ad s|.lendorem

cinitilium,

quod quisquis desidcral
iinpietas

nu-

vera; lidei discussa couleiant sc nulic meiiilacii. Qiiod

iiiero lidelium pronuniial se non lialicri; cuin pr;c-

C

aposlol.ca:

scdis pieiaie ui
in

provcnirc

pos.sii

op a-

dictorum

lalis

Ducioribus et

priiicipil.iis

"ms, qnia vilam

Domini voluiiiatcm cognoscimns,
,

Cliri^iiaiiis, noii soluin

ab Ecclesia; corpore, vcruiii a
,

ad cbiistianissimum quuqiic principcm
irein et coepiscopiim nostruin
siuiul sciipta dircxinuis, riijiis
iion

\el ad fra-

coclu oniniuin exsiliis segregai:i diversis
lciiti;c

uiiit;T; seii-

Acaciuni coinpctentia

dainnalionc percussa cst.

De quoruin

iiibil

csl

accusanduin

silciiiiiim

nuiic errore diceuduni; qiiia

pL.si iradilioiiein

lanioin uni-

puiamus,
Ut auicm

qiiia

scicntes

lidciii

probatissinii sa-

rum
be

1'oiiiini

saccrdotura,
p.irle

qiii

lnnge aiile nos

ccrdoiis, cerium tcnemus
cuil.
I

siiiiin

non cssc

qiiod laiio-

versi mundi
it;c

lias qii0(|ue

ba;rescs eviccruut,

leiiius

dilecio veslra cognoscat

rccordaiionis pr.-cdccessor nosier
,

Lcn

miilti-

straium, (|uas ad Cbist anissimuin principcm misiluus, seriem
litlcraruin,

plici

sermoiie doClriniE
integriias
,

quid catliolica: veriialis teasseruit.
Ilac

excinplaria,

interiiuinio
iii

quatur

quid delesielur,
noii

qucin

misisiis

redeuiite,

direvimui. Data

idus

enidiiioiie

fundata,

conientione opus esl, ut
dilc-

J.iiiuarii, coiisule suiirascripto.

adbuc laiiquain de dubiis judicetur. Sed sicut
ctionem veslram gauJemus lacere
jectos slate vcs igiis
:

EPISTOLA

'

VIII

,

lirmis conlra de-

SmPLICII AO ZCNONEM IMrLItATOREII.

nec vos advcrsarius lcrrcal,

^

c,„,u,„,„r
"'«•
*"'

^

aul lardam puietis desnpcr venirc victoriam. Cadcre
didicit qui resullat. Brevitcr lixe

yl/cj.(i»(/ri)iiim

Je renipcralo imperio, hortaluique ipiscopum sedi sua' reitiiuai, ei LeoconcHii

n

ad consullationem,

(-/la/cciioiie/isis

dcovM scnan

facia'.

imo ctiam consolaiionem vestra; scripsiinus cariiaii \olenlcs aliqiios, quemadiiiodum cupitis, pio causx
Cuin
/.eiiu iniper.itor sceleslis-iiDiim

Siniplicius epi>copus

Zenoni Augusio.
,

Inlcr o; cra divin;c provideiiti.c

qiix pia scinper

Tiiuotbcum
mulctaveral,

ab

cx!.ilio

quo

illuii»

Leo

iinpirjlor

poslliabitis uinniiiiii

calbi.licoriiiu

votis, sprclisqiic

Tbeelx, dcvjeto tyranno ad f;!scripiaque staiiiu ad ponliliiein Sinipliciiiin epistola, or lioilox:c lidci cailinlict' prosanct;)' pr<)t..iu:irtyris

sees iinporii icdiit,

sanclissiiiii pontilicis Leoiiis piis a.linoniioi.ilius. re-

fcssidiitiii iiilc^crriniain
iiiaj;iiii

cdidil.

Quain

cum

poiiiilex

vocassel, el ci.nlra ipsiiiii Cliri>liiin U iiiinuin in urbein inlioiliixisscl, acculil jiisti) Oci jiidicio, ut l!asiliscus nagclliiiii Dei ct virga fiiruris Diniiiiii ad i£enoncni piiiiiciiiiiiin, iinperiuiii invascrit, C()(|uc in cxhiliiim, uiide cxsecraiidiiin bicrcticiim rrvocavcra', fii.^alo, illud aiiiio uiu> ct sex iiicnsibiis teniicrit. Qiiibiis evoliitis , Zciio pcr liiijiismudi vcxalioncm
iiunuibil niulior rcddiius,

acccpissct, baiie illi );ralubloriaiii cpisiiilaiii rcddidil, qiia de recupcraiu per Dei gratiam iiii|ierio ci cuiigraliil.ilnr, ei ul, ainuto vioIcnio iiivasure riini.ilieo, veiuni Alexandriiue Kcclecuiii
i;autliii

sia: aiuistileiii cxsiilHiiteiii
liir.

scdi sua; rcsliiual, liortaopinvil
libi

Iiivasor scdis, ciignilo icU> inipcrat ri>,
seiiieiiiijin
jiidicis,

spcclaiis
1111)1111

non cvmorlcm,

prccibus el iniercesiiune

I.iberaius capite deciino sevio, ei itiitd

fnnt

ili

EPlSToLA
leiiiporilnis eloi|iii
|'(i-

Vm
Miii longe poiiora
cii,
iii

4C

ei jiisia suiit, iiosiris qiioi|i:e

A

qinm
qiiia

copio

:

sc<l

nieiincninr

offi-

leiilias Doiiiiiii vix q'i,x'liliel liuiiiniia liiigua si.lliticl.

lianc

partcm clcmcnliam luain idco
imperii
liii

proli.iiloie

Quis

elciiiin

valeal

vel cogilalione
in ipso

couipecli,

vcl

liortor

alloiiuio,
itlis

pariler el salulis

vore tleproincre, quod
lis

ulriusquc

rri lalioran-

arrcclu,

ic c:m;ii. iiiha;reie sciiiper

exnpio,

qiii.

arliculo el volis

piiljlicis

religionis sanclae re.lili-

bus

solis et piseseiitis regni slabilitas cusioditur

ct

dit vos quicli, nisi
culi

quod

tanli consiilerationc inira:

icierni gloria
iit

comparatur. Uiule ante omnia precor,
Ecclcsiain

clainandum e-l cain proplieia
qii.TC

Ihrc

est

nuilniio

A-lexai:driinm

non

miiiiis

a

fiiiieslo

dexlerie excelsi (Psal. l.vxvi),

cvaltanles seinel-

qiiani

ab LiirerLCo pcrvasorc
,

cleineiit^a;

veslrx dls-

Ipsns potcnier liuniiliii, et liuiniliantes se clcmcnier

posiiicinibiis liberalain
lui

calliolico ac

legitinio rcstileuieritati;

exallat? In qoibus eiiam

si

dispensationis

supeine
ul fidss

ccnscatis

aiiiisiiii

;

eisi|ue

etiam quos

sagac
rel
,

iis

inensura lihretur, profccto cvidenter appairrejisisse

diiiboliia di ersis ecclcsiis ordinasse perliibclur ejeclis, rcc:ie lidei siihrogari constiliiatiS

ideo perridorum
tiiie

pernicicm

,

fpiscopos

:

iit

clemenii;e

eliam

inler

adve>sa

prnliarclur;

sicut leiiipublicam vesiram a lyraiiiiica doniiiiaiione

quantoqwe ob

iiiag-s

robus urgeri crederciur inlestis,
:

purgastis,
liitruciiiiis

ita iiliiqiie

Lci lcsiam Dei ab bicieiicorum

lant» clari.is vcsira magnanimiias immincret
linc

aiquc

alijue

coiiiagiis

exuatis;

nec

id

pntins

maosiictudiiiis

Vfsir.i'

de Constaniinopoliilesi-

B

praBvalere

paiiamini, qiiud iiiiquitas

temporuin, et

lana urbe provenisse disctssum, iu uni\crsoruin
deriis expetili
,

eos quos no:i sohnn vesiro imperio, sed el in D.'Uin
qiioiiue rebelli-. spiriius

gloria

m

ij

re rediretis;

ut ex cnn-

coiM-ilavit;

quam quod

tot

irariorum pericubs, quod

iii

vobis essel cunttis utile

tantiqiie pontilices,

et

cuni cgicgiis ortbodoxis ;ue
Eccli-si;e decrevil

niiSCiTCtur. D:ividic:« nimiriim illius virlu:is eveniplo, qiia singiilari pat eiilia

ponlilicibiis univer.-alis

asseiisus.

codcns

p:iuliiliim

furori-

(ilialcedonensis synodi eoiisiitiila, vel ea qiia; beiitM
meiiioii;e pra!d.:cessor
tioiie

bus pariicida-, coiitinuo aclori^im popiiloruai prcc;bus
iiiiplnratiis pra;sia:it:ore f.ibiigiu e^t

meiis Lco aposiolica erudivi^.eie
id

rcversui in
erator, cos
ii.iinii.i;
li;lei
iii

perdociiit,

intemcraia

jubeaiis;

quia

icgimin.

La^iaie

igiiiir,

vcncrabilis

iin;

nec ullo moilo retractri potest qu

illorum defini-

fuis^c tuiis hosies qui exsiiieruiit Divinitatis
alqiie
gaiitle

lione topitum est, iicc ullateinis recipi toiiens
uiidiipie

uno
ex-

cum

Ecclesia laborasse,

et cuin

ore daiiinaius. Ipsa est quippe,
cailuilica
fides,
qiia;

sic.il

c.itliolicsc liberiale

iinpcriiim rcsiiiiinm, niipie

in

perli
I.tsa

estis,

poicnies de seda
les

oinn.biis doceas eaiisani libi cuin

Dco ese coininutii

deposuii,ei exaliandos buin

cu todiia sertu:e, ul qui

nein, cu^us ope viriliter fretus insiste;
pulilico.^ inciibaiorcs subcgil, Ecclcsise
liit

pcr quein

vavii. Qiiare satis
liujiis tibi

agcndum
sil

cst pieiaii

qnoque dcpel-

aucior est doni,
|a

ipse eiiam propag itnr.

lyriniios. Siciit eniin pictas vcslra nn riio recteconli.lil,
illo

C

P*'a oclavo

seplimo]

iiliis

Octobris (aniio Chr.

que

nos lcinpore

n'liil

aliiid

Dciim nnRomaiii
reii-

477) post consulatuiii

B.isilisci et Arinaii.

Btrum suj
linpcrii

plicilcr iiiiplcrasse,

quam

ut noiiis

prsesules qualcs

nunc

lo.niiiiiur,

redd

EPISTOLA
ACACII AD SnirL CILH PArASI".

lur;

iia

exspccuiri cernis, ut

liujusinodi

vos csse
liespicite,

ipsoriim
qua;so,
uiniii

aciuum
augiista;

qualiiaie
iiie!iiori;B

moiisiietis. Marciaiii

SmpUcium
(iicil,

atqiie

Leonis
con-

scribens

de Aleiiindrinm Ecclesice slalu cerliorem ob Timnlhei hcerelici morlem, Pelri

inundo conspicuam
;

cailiolica devitioiie

Moqgi ejusilem Ecclesice perlurbati^ris fugiim, paccm Ecclesice rcdditam esse, ac Tiiiwihjum suie sedi
resitutum.

siaiitiain
iii

ct salubri coiisideratione per,icii litc, ciim

codein loco slare nequiverint qni ab eoruiii rccti-

Domino beatissimo sancto
Solliciiudine:ii

ludiiie dcvi:irunt, succtssorLin

re^ix

potesl:itis b gi-

palri arcliie|iiscopo iriarchce episcopo] Simplicio Acaciu-.

[pa-

tiiniim, ac diviiiiius attributu:n

eum

foie ^.ine dubio,

omniiim

Ecclesiarum

,

sccunduni
nos indesi-

qu; illiirum (idei pcrstiierit iniilator. Debes, glorio-

Apostolum (// Cor.
currcnlcs

xi), circuiiilerenles,

Bisbime et clemcniissinie
iiioriic

fili

imperator, augusia; nie-

nenier hortamini, quamxis spimte vigilaiiies ac pr;e:

taiilorum virorum laliunique revcrentiam, dclllc le

sci vosdivinum zeluni solito

Idiviiio zelo

bcs vices muncribus Dei.
impcriuin
Et quia
:

ad istoium rediixit
fainiilaliim.

D

so//ici(o5]

deinonstraiis, staiuui Alcxandrina; Ecclereqiiircntes ut pro p ternis canunibus laborem, piissimo siillanles sndore pro
;

lu

Djo

islis

similcm rcddc

sia; certiiis

hxc

lieaio

Aposiolo docente nos Petro niea

suscipiatis
liis,

iiuper liumilit.)te pra;dican'e, refiilata sunl, a casiiris,

siciit

seniper est a|iprobaium. Sed ClirisUisDoiii

Deo

faulore, proficiant
lilleris

iii

re^Mii

solidii itc niaii-

niiiiiis

nosler, qui diligeiililnis sc
viii),

boniim cooperaiiisidens, et

euris.

tquideni
pigniis

quas vestra clenientia dcstircligiosiiatis

tnr (/lom.

nostris cogilationibiis

navit,

immensimi veneranda;

iiiiam iiobi- in his
siia

acc:piciis, et ingenti gratulalione respiro, tt
iioii

omnino

mentein atque eaindem pro gloria esse cognoscens, oninem victoriam ipse perfecit,

aiiibigo

meniem

vestrani in rebus diviiiis gesiii, ut al;bi anenuntiiitur /«Cip. (>ic) misii Acacius ad suncttc

consories nos

cum

traiiqiiillissimo principe facieiis,

a In

cod. vetustiss. Frisingensi soec.
VIII,

not:ivi,

hiBC

cpistola

ila

:

memorias Simplicium papain Romance urbis, nalum retulil Pelrum Alexaudrinum.

•jbi

dam'

e.templiim epistolce

quem

veranter orcins. ab
esi, lla in

humana

vita

hauslo veneno solulus

nim

scmeiipsum justo Dei judioio vindex scele-

sciuutinique

suoruin insurrexit, cui imperatores qiii pr.ccesadmodum igiiuverant. Slv. liiiviua.

«7
el Tiinotlieum (jiiidem decessoreiii,

SIMILICII
s|iir.iii(eiii

|'AI'^-.
dic,
(|iku

4S
iihs lilieioi

prn-

A

pro

piipiilis

Clirisliaiiis apii

I

rcllas, ct ecelesiasiicain irnni|uil:iinleiii (siciil
riiil)

appailiceiis

omiiipoienliain

eadesiem prxstat

iiiterpretcs. Sieiit

coiitiirliinlein,
el

vitai subdii\it

liiiiii:iiiiv,

ergo

in rcditn fratris ei

cocp scopi nostri Tiniotliei
dilectione tua cii:

cl
»ti

:

Tnce

ubinu!esce(MHic. n). rrtnini

(|iioqiie, qiii

giatirkiiniir,
piiniis

ita eiini eoiiiinoi.enie

Alexaiiilria

more

siniilitcr [sjiin7js| procell.i' siir-

irreprcbensibilecn
jaiiidiidiiiu

leperiri

(|iiia

iiicininisti

ri'\er:ii, di>sipav'l,

aii|uo

iii

u.Merii.im roguiii (sanelo

boc,

eiiiii

lidclis
ci,
iit

pnesiilis

non habuissc

Spiriiu
oliiii

flaiite) c.inverlit,

unum
ei

ct

ipsum de

liis i|ui

cnnstaiitiam,
iiiier

quando

damnati Dioscori nonieii

fueraiit d.inmati. Sicul cnini in nnslris arcliivis

allaria

recitarctiir,
(uniio

exlorliim cst. Daia teriio

[foiici(ii,N|

iineiituiu esl,
iliijiianiiiii

de vesiiis sciiriis
piiieriiis

[»/ie-

iJiis

Mariii

Chr.

ilS),

IIIo

viro

clarissimo

mii;
I

,

si

rcipiiiere,

agcioseere

coiisulc.

i|'.ix

in

teinpoic

de eodcm siibsecua, ab Alexaii-

EPISTOLA \.
SIUPLICII PAP.e AD

(IriMO cpiscopo

Romam

ad alierutruni sint relata.
diei lu-

ZLNONIM lUPEnATOREU.

,

Qui Peirus nociis existeiis miiis, ct nperiini
ceiiliiiiu alieniis

apparens, omniiio teiiebias ad latro-

ciniiim

perageiuluin

congruas,

e:iruin

Ccoperalor

Gralins ngil Tiniolheum Mexundriiia; F.cclesia; restitiilniii, einmiue rogal nl l'e ruin ijusdein AVc/esiiC perluibulorem expelti jhbeal.

iiiveiiiens

media

iiocte,

adbuc

jacciite c;id;ivpre illius

g

Siinplicins cpisciipus Zccioni Augiisto.

qui pateriios
psit
iii

canones subvfcrlerat, insepulto,
s'</t'ml, sicut

siibrc-

sedeiu [siirnpMif
et sulo

ip>e arbitratiis
coiisors
illiiis

Per Petriim virmn speciabilem coinitcin P'acdi;c exsull.ilinne nobilisEiiiix' l'eniiii;i; oliin diiinorum
niu-ceriim, irUiinplialis in Diiinic.o rcgiii vesiri glor-a
dilatatiir,

est,

uno

pr.Tseiite,

ct

co

(|ui

insi.-^iebat iiisanix, ita ut

propter

lioc niajnrilius

supest.

cuin uiiiversalis

Ecclcsix gaiidio
;

iiiedicint r

pliciis

subderelur

:

nec quod sperabal elTecluni

critatis nica! liferas obuilisse nieniiiieri.ic

nec

Sed

illequidecii

de se ex paite

vel iniiiiiiia jiidicans,
aii-

univer-os
noslii vcl

eatliiiric;e

lidi

i

saccrdotes nprra Doiniiii
vel

nusijuain penitus uiiiniiio ccinipnruii. 'riinoilieus
lein

soUis poiui lacere,

prinius

:

quia se-

paterimruni caiioiiuin tustos, qui D.ividica; inaiiiii

cuc duiii beatuni Pauluni apostoliiiii (// Cor. xii), Ec-

sueluJinis e.\emplo subditur, ct u^que
tiens,

finem paCliristo,
lilio-

clesiarum

omnium curam
viiidic.ivi,

siisiincns,

inibi

suinmam
qiiieie
anxilii',

aique poieslali propri.c
:

rcsliiiiuis a

gaud

i

de reddiia pro clene aia vcsira cariim
qu. d

propriac seJi? Iiunore l.etatur
riiin

et spiri ualiuiu

speci;iliter

vos Diviiiilatis
li"Stibus,

viices accipiens,
to in se

graliain

curalionis ex-peciat

de>ctis
liabcrc

religionis

et

regni
in uiio

inerueriiniis

niiiliiplic

bonore a

Cliiisto priiicipe saccrdo-

viclores,

ei

eodeiiiipic

prnveiitn,
li-

tum

:

propter

quem

ct tolerantix

coronam
ci

sibiuiet

Cliristii in iiobis

ubiqne vincente, el cultns verse
:

r'.'l:gavil.

Atieiilius

igilur orct

vestra

Iie.ililiido el

C

doi,

cl slaius est reparatiis iinperii

quod

utriiniqiie
tiir-

pro Cliiisliaicisiirao iinptraiore,

pro nobisipsis.
cus:odiaiii

idco fcR*ral (diabolo se ad leiiipus intcrserente)

Mliil eniin pnclermitiitur eoruni qiioe ad
ecclesiastica!

baiuni, ut allenilrius adversariis dissipatis, pnicunia lierent

respiciunl disciplinx. fniveisani fra-

majora

vinceiitis;

unde tam

pncclanu

leriiitatein (\nx

vobiscum

est in Clirislo,

et

cgo
Iii

et

rriictiiin virtiiiis

adcptiis ciini heiiiia universal s Ec-

qui ineeuin
iiiino

snnt, salulanius. El alia ninnu.
sauciissiine el

Do-

clesia' iiuiic ipiuijiic ^iuc cess:itione faeio; taccre oimi

cunserveiis,

bctissime pitcr

possucii

grali.is
iii

sine dubio
Ir.itre

perennes quod

aicliqii:c

[orn pro nobis, juslisiinie pnler].

vera-qiie liJei

ei

coepiscopo

meo

Tiniotiieo

EPISTULA
SlUrUCU PAP.£
Al>

AlcxaiiJrinain
IX.

Kcclesiam redJidisiis,

riijcis

ad inc

ACAC.tM.

Muper

litie

x

connncanies, expulsa pruranitate Cu-

tjclcetis

Cra!ulalur Tiniotheum Atcxan:triie episropnn culhuH-

aii|ue

Moseuri dainnatomin, ad rcgendos

cum sux

Ecclesiii; (uis-e resiilultnn.

ortbndoxos beaii Petri et cvangeli^ta; Marci sedeiii
(c|uc>d
r.ivit
;

Simplicius episcupus Acacio episcopo Consiantiiiupolitano.

anie comieituin est) se recepisse euiiiincnioincitans nos voleiites, ut b;cc ipsa pielaiis vc-

Quam
r:intia

sit

efficax

supplicaniium Domino per^eveet

stris

senslbus rilerrcinus. Ut ergo tranquillilas ve-

sacerJouim,

quam
tu:c

jiicunJo gratiilelur alliJei siiiceris iiceiiii-

D

slri

pcrpciua et lixa

sil

regni, qiiietem quain cuncl s
prxslilistis, pervigili pro^cj

feclu, sticdium
biis

quod

dcteiisicjiii

in

meiiiuiaia Eccle>ia
custoJite
:

exliibetur,

litteris

d lec.ionis

agnosc>tur,
iiiiKericur-

ciiuiie

cl

quod
saliilc

<vanle vos DkiiiIiio pio
aniiiiaruin,

qiiaiiJu posl
(lia
Jiu.e
iii

taiit.i

cerliniiiia,

quibus Dei

iniioreiiiium feeisiis
stiiilio

religiosiuro
:

c:iusa pri>pci.c religniiiis funulos et iiiinistios

ct

dili^eiilia

atlenliore prolegilc

(|uia

noii

consiiiucns

potestaii, probati^simos

sibi

fecil

minuris est

glorix quod conJiJcris
;

servaie qiiain

esse victures siquidem AIcx.andriiia Ectles a ilivino

conceJcrc
tuiii

[coii(/t;re]

el onir.ibiis est

probatum,

laii-

tanJcm

jiidicio libe:ata, in coiis

riiiiiii

ciinimuniiim
fiiga-

vobis

diviiii lavoris

impensuin, qiiaiiium

Clir:-

nos advdcaiis
tiis

g:iiidiuriiiii, ciini qiii

ab birelico

stiaiKC religioiii a vesira pietaie est beJulitatis exbibitiiin.

lueral, aJ cjiis sedein reJii^sc icslaris. Uinle aiii-

El quanuis

iii

mnni parte
licclesi;»

regiii »ui

profuluia

mis cxsiiUantibus ad universalis Ceclesi;c ipiielem,
(^lirisio

diviiia culiui pruvideniia vestra

non

(lesislerct curis

Deo

iiosiro

pro

saliiie

primiini

llJclissiiiii
<|iia
i

publicis

tranqiiillilalein

pr;i'fern!,

preccr
(|iiod

priiiiipis ^upplicainus,

cui pro dcvotiunc,

un-

tameii
ipsi

iit

quoil

per nos serio postulal, imu
supplicauv.is,

cios aiitcvcnit saterdulcs, lietas lixc d;viiia coiiec-

specialius

Petruiu

A!exai;diMia)

id
Kftl«j!.i:c
(|iiia

EMSTOLA
iiervasorcin,
cl

XII.
in

50
aliqua roligione
{

ob Imc jire
iii

iliiiniiiiuim,
(•icul.
ail

A

sumus)
illc

(oilc reijiont]

anli luus

inoliri i|iia'(l:un laleiis

Alexaiidrina
li;ec

serpens toties excisi capilis virus clfundat, et

iios

scnplinn
slaluta,

esi) civil;iie CDiiira

qiia:

a vnbis

inlicieiidi aliquos

occasionem (quod

absil) rursiis

iii-

siint

inenioiaiiir

,

ad exieiiora
iie

Iransfcrri

veniai, provida pia-ccploriim su;e pietatis ordinaiione
dispoiiat
rcligiosis,
ci

piissinia
lidei

prxcejitioiie

jubealis,

aliqnos niodica;
et ad perverin-

sicnl evidcniius
legibiis sanciat,

approbavit

(quod faceie perbibelur)

inficiat,

Dco, se comniend.iniibtis
leiieliris

ne vel in

siialis sna;

inslnimeiua iiaducai. Longe sinl ab
iil

delilescant, et iniprovisi ambiilanles in luce

noceiilibus perniciosa coiiiai;ia,
nii'
i

pei'

vos

iiilra l)o-

porciiii.iiii, et liis

quos in

lide

pauperes c;se ropc eiiisidietur

{;regis

ovile

sii

siiicerilas,

qu;iiii

snia

tenc.o

rihl

(qiioJ

propliLta

lestiilur)

ut

rapial.
suiqiio

pote^t impeiialis auctoritas.

I>elrui

axime,

i|ui

nonnullarum domorum,
;

EPISTOLA
SIMI>LICI1
rAl'.G

XI.

siiniliuiii latebris

coiifovetur

et queiu zelu lidei

ab

AD ACaCIUM.

episcopatii coiistituit submnveri, in exteriores tcrras
abjici, sicui ct

Scribit Tiinolheum Alexandrue caltioluum e^iiacopum u ne veniain petHs^e, ijuud Uioscori iioin.n iuier aliariu limorc
(liicliis

nos pieiaii

ejiis

seripsimus, ad eccle:

siasticain
riirsiis

pacem

spcciali praccplione dccernat

quia ndei

rccilasiel,

ei

se

ad imperalorem
pcrturbaio-

asseriiur ali.jua

contra

dispnsiiionem
lia-c

litteras dedisse ul

Pctrum

dictte Ecclesice

tem procul
Siinplicius

arceat.

B
Acacio
episciipo.

ip-iiis siiie

cessatione luoliri. Quia igitur

oppor-

episcopus

Constanlino olitano
fidei,

tiinilac perlaoris lidissimi nus oporliiil

indicare, et

spccialius adinnncre,

bortamur

ul

ciiiii

intcrnnnlius

Qiianios et qiiam uberes Iructus conslantix
et devotarnni circa

rcmeare

eoeperit, vel si

qua forsitan aliera occasio
iios facias ccriiorcs, et

rcligioiicm calliolicain menliiim

re|ierictur,

quamprimum

cu-

Siiii|ier liabeal forlitudo,
riiiii

labor

in.Te

dileclionis et eoturb:in-

rain iiosuaiii siiblevare deproperes.Ul aiilcm perlecto
gaiidin

(|ui

pariler repeiile diabnlo
Naiii
ciini
(^liii^ti

janulndum

gauderemus, ideni
exempliim

fraler et coepisi

opus nosler

tiir,

obiciidil.

inimicus et

regni

Timollieus

lilielli

saiislactioiiis

eurum

C'irisliani

s 'iiiper

aiilam

innx
lidc

casurus invaderei

quus a
iitrique

ciilbolica; lidei

veritale Tiniotbeus el reinis

aiquc

iiiipia

perseciiiidne

les

Domini plelienique
sacrilesa
teiiiaiisqiie

damnali, dainaatioiiis lerrore lr;idu\erant ad
iios pariicr deslinavil,
:

coiiciiicret, oraiioiie

aiqiie

vi;iliis

veniaiii postul iiites,
(lotali
viiiae

sarer'd

nienti tuperavii, et so vic.oria
porrexit, ut
si;E

coelesiis co

piclale lapsis subveiiire desideraiis

qu

di-

regressn religiosissimi principi-, Eeclc-

miserationis intnilu,

q;i;e

ncininem vult perire,

quoqiie Alexandrinrc callioliciis reddereiur anli-

refiiiabile

non puiamus.

stes,

de quo mox

cum
Iccl

cxsullalioiie

divina; graliai

gaiidia iioslra conuiliiiins, et miiliiis nos lilteris feri-

C

EPISTOLA
SIMPLICII PAP/E

XIII.

*^

VD

ZENONEM IMPERATOIiFM.

nius gratiilari. Et
defucrit pleiiituJo,

la;titi;c

psiiis

iiuni{uam sui

tamcn
i

Ir

aer et coepiscopiis iiosut
f>icin$,

Timotlieus perscciitirne
iioii

riibsbllinr

prisiini

UorliUur ut Timollieum Ate.randriniv Ecclesice sua opern rcsliiutum protegnl, et nt Ptlrum ejusdem EcclesiiV pert:irbaioiem loimius expcHijuheat.
Simplicius cpiscopus Zenoiii Aiigusto.

iinnieiiior insliiiiti

per IVatrem et cocpiscopuin

lsai:im, et lilius iio.--lros Niluin presbyteruin, et

Mar-

Proxime quidem <iim ad Libem
piis

fratcr et ccepisc:!-

tyrium diaconum Alexandrinae
scripta direxit, quibiis et illud

Ecclesia;

soleran^a

mediocritatis meae Tiinoiheus Alexandrinse urbis

quod ante perierritus

aniistes novato inore inisisset. victoriim veslrx fidei
iii

de Dioscori
vit, et

noiniiie feceral,

se deslruxisse meinora-

ejus resiiiulione co;^niiv

.

Pietate enim vesira fulta

leinissionem ipsius erroris expeiiii, nosqiie de
lecit

Diviiiilatis auxilio, et imp^^rii Ir.inqui litas, el
lieae religionis

catho-

quiete

Ecclesiae graulari,

expertus erga

se

splendorein suiim, scaiidiilornm nuhe
inlegritas
:

qiiantiim

nobiscum tua caritas

videt,

quod

in

eo

luiic sibi,

disciissa, reeepil

dc quo ine gratias post
et

reprehendinius non inuliiim ei reconcilialum

Dciim clcmenii.^B vestra; egisse reiniiiiscor,
qiioq;ie ciiltuin
tiii,

niinc

niinc divinae miserationis affecium, fraier carissime,

vesiro regiio debitum silere non

po-

memoraiis
occasionein

in

urbe,

qux mox

venenini, consiitutis

lilii

nosiri Pciri, viri spectabilis coiiiitis,

D

ne qiiodammodi) viderer ingratus, si vobis qiialibei opporiuniiaie vcl iinperii vel Ecclesiarum lautot

quasi ex senienlia proficisceiiiis amplexi, tam nostro
proposito,

dare desisterem t*

Iriumpbos. Exhibens ergo

delii-

quam

petitione fralris el coepiscopi nostri

veiieraii.inis cfficium,

preeor ut studiosius cirea
et

Tiniotliei, legatiiniinqiie ipsius precibiis, iilipsum

ad

univeisns recta; Udei saierdotes,

maxime

circa

tuam voliiinius pervenire noiiiiam, ul eiiam nunc cnimnunium ficres p.irticeps gaudioruin, et iii pr;edictae Ecclesiae

Alexandrinum episcopuin, cujus ceitaminis
fiiistis ei

el testes

judices, protect onis

iirpendatis auxilium,

tranquilliia e
lui

(quemadmndum

dixi,

et decernatis piissiniis constitutis

Petrum sedis
civitate

ipsius

nius)

laboris

nobiscum carpcres fructuin

el
lit-

p-rvasorein (cui nec
coiistare) loiigius a
iie

in

diaconatu suus potuil ordo
rclegari,

cliristianissimo et c'emeniissiiiio principi nostras

tam prxclara

leras offerens, siiper hic etiam re, ul et ipse

quoque

infirniiores

(forie

infirmioris] fidei aliquos forle

devoiionis ei

fidei

propriae

donis, se

Dco protescripta mit-

seducal, el in

eadem

Ecclcsia (i|Uod absii)

qiiae

so-

gente, iMtetiir, atque insistenie carilate tua acrioribiis stinliis catholicae leligionis s;ilutaria

pistis scandala rursus exagitct. Probastis in corpore illum vobis dexlera; suae dedisse praesidium, qiii ad

teiido

munire dignctur Ecclesias, ne

(sicut cxperli

lolius orbis

gaudium,

et

in Ecclesi;e universalis

ex-

51
s>ili:>lioncni
iiii|)eiiiiiii.
iii

SIMPLICII PAP^.
veslra

52
:

cicnicmia

Roinaiiiiiii

servat
C.lir.

A

gnis jnbciitur perlrc suppliciis

iii

qno

ct qtiieii

Dalu x

i-aleniliis

Novombris

(aniio

Erolu-ia; ot voslru cnnsuloiis impoiio, qiiia vinitira'a

478), Viro clarisaiiiiu ciinsulu.
'

Dei coiilumolia ulcisoenlis
liis

osl gialia, oi

concilialur

EPISTOL.X Mll.
AD ACAtlUM.

diiini (.ivoris aiixilium, (|uuruin cura sarrilogium
reliqiieril iinpitiiiinm.
si

non
SIUPLICII P\r;E

Sod

iii

loquar fiducialiior

prinoipi Chrisliano,

pnotoriiarum liltorarnin ipias
ad
riatieiii cl

Eadem

quit

in

superiori
e;

epislola.

d- Pclri alionimqiie
coepisc
piiin ineiiiii

iiontiiic jnindiidiim

Siiiiplicius e|.iscoiiiis,

Acario

iscopo Coiisianliiio-

Acaciiim sciipsissc nicinini, onlo
jiirc

pulilaiii).

leiiorctur,

ad hoc non potuit pervenire; qnod

Pioxime
3(1

i|iiiiloni (lilrciioni

lux, pclenlibiis bis
'riiiioilico

qiii

iiiiiie

mrriiit viiidicirc.
pii i:ili

Mandaveram nanique
prxdictus,
iit

ut ractu

nos a fraire el cocpiseopo niisim
i'

Ale-

siiggesiioiic

veslrx,

cl

cTteii

JiaiulriiKC Kccli-si

aiilislilc direcli fiitr.iiil,

coininune

qni por oocasionem tyraiiiiic;c iloniinationis iiivaserant

^aiiiliiiin liilcris imlicavi, el ilc

rriictu piissinii

ope-

Eoclosias Dci,

extra inctas vostii pcllerentiir

lis, quoii

cailiolicus

memor.U.u Ecclcsix sacerdos
:

imperii, ne pestiforis sensihus

quibusquc siinpliciovcrbis iin-

csl resliuiius, pariur nos gaudorc mcniora\i
iiuiic i|uoi|iie sigiiilicaie

qund

ribus ore .'•acriligo virus
jj piis coiitr:!

iiifitiidcrctii, ct

properavinius, ul a^iio.ceres
i

lideiii
;

orilindoxatii iiinocenliores anini: s
lu:ii

gaiuiia
f.l

sileiitiiiiii iioti

aiinro. Uiuie scinper

xsullans,
lior-

iauoiarcni

quod

apparet,

cum

ininus

i>t:i

cu-

oialioiiiim cominuiiiuin cupions vota .«ociari,
carissiine, ut

ranitir, oi levia cs^ic crcdunliir; aciiini cst, nt (queiii-

iiT, frat;T

rebus per clementissimiim

adiiiuduin

p<:hibctis)

inlor altaria,

non jam

plelis

tt C.hristian issiimim
sit;s,
ililigeiitiae

priiuipem

Doo
do.'it

aiictore c /inio:

persuasioiiibiis ooriiii),

sed ipsi i|ao'iuc i>rxsiilcs ct

solliciuiJo

non

scil Petriis

ab

pra^dicaioies lidci perireni fuiu s:is gladils saccrdotc:.

iiidcbito sibi lioiiorc di'jccuis, in Alevaiidrina
iion sinainr liabilare. sed
prociil exira

re;.;i 'iie

Unde

si

quo! aii^ reliquix sub vestro repeiiiiniii

icrmioos paciiin

lur imperio, oas vol niinc
prupelli,
iic

evleriorcs leiras

jiilicle

tiix,

sicut

eliam nos poposciinus,

rrei|ii<'nli

qua doiucop-

iii

eo

sil neiessii.is ei

causa
(|uani

p isiulos siiggcsti nerrligari; ne quos imperiloiiim
pravi alis
su.c

supplicii; quia ineiins cst aditum

ob truxisse

per^iiasionc

sediicai, ct a caiholic^e

piBiiam exegisse peccatl. Et quuiiiam sediiiones Aii-

iramiie veriialis avertat. Oiiidquid autem de nligio-

liochenas religiosissintc pioposito se>landas non
ler exi- limasiis,
illius coiicilii
iiisi
|

ali-

sissimo iinpelr;>bis iinperio, cura
iiieaiii

lu.v

dilcctionis ad

r;i'ier

pr;i'judiciiiiii

veneraiuli
iisdoiii

notiliam

facial pcrvciiire, et

nos acluum ad

N

cicul

apiid

ConslantiiiOi'olim

ciislodiam

cvaupi'lic;e

doctrinsc

pertinenlium dct

petentibns ordina eiur aniisies, qiiud in cjus

tjiiliini-

csse consorics.

Data xvi caUndas Noveinbris (aiino

C

niodo

porsoii:! sic

memorastis

assumpluin, ut

dciii-

Chi-. 478), lllo viro clarissimo cnnsule.

ceps secimduin dcrniitiones Patruin Orieniali sjiiodu
creaiio Antioclioni
pniiificis rescrvetur,

EPISrOLA XIY.
SlMri.!CII rAPJi

nec

liabcri

AD ZENONEJI l.yrF.RAT0REM.

loco vultis

iiijiirix,

quol

dissensioiiis giatia raciiim

Lnud.il imperaloiis soUicifudinein in liis puniendis qni Antiockiiv in episcoporum cad,s conspirmerunl. l>o/.( .^iin^

eu

auferend.c. Teiiet hanc pietatis vestrx

beatus

Petriis aposiolns sponsionein, ct Christianissimi lido-

ad Acacium lilerns ejseculioni nnn
el

inisse

vmnd^ilas,

Aniiochena: EiClcsia; anlis ilis el ciioncm, Nicwni coiicitii non observalo decreto, [aclam approbal.
Siinplicius episcopus, Zenciii Augusio.

lissimiipie piincipis

nioniem

in

lia;c

vcrba jnrass

',

quoJ
vat
I

postltac in

Anliochena urhe velcri inore scr-

a cuinpruvincialibus suis episcopis ordinetur, nc
niinc frater et coepiscopus ineus Acacius vubis

quod

De Ecclesia AmiocLena vencrandos mihi seinper
vesirre
iiiio

e-t jiiboiiiibus exseciitus, in
el
st:ttuta

usum

posierilalis voniat

pietaiis apices

gavisus acccpi, quibus inge-

Patruni, qua; pr;vcipuo pneslaslis ilhrsa,

vobis siiidio cailiolic;e religionis post defensiolidei, (\\ix

confuiidat. L'ndu qu:e a vobis ainore quielis sanclu
et roligiuso suiit ordinata, ropri

neni

vos scrv.it ac custodii,

iinpict:ilis

au-

bare nuii

possuiiiui»,

daciani et facinora apud Aniiocliiam perpetrata cooreita

ne

slatiis

Aniiochcna; Ecclcsiae suh luislra dubit.iis

rcpcrimus.

Exsuliaiitos

vobis

iiicsse
iit

iinininm '^

liiiiio

vidoatiir aitibiguns, pr;rcipue cuin

qui

legiliir

ridelissimi sacerdolis ct

princi|>is,

impcrialls au-

ordinalus, tesiiniunii) cleiiieulia;

ve.ilr;r, rt laiila s;t

ctorilas et

jum

ta

Clirisiiaii;t:

dcvotioni accoplabilior ciim hi
qisi in

pracdicaiiune subnixus, ut in en pnvter horuin vul-

Dco

fiTci, et appareret
iiocos

iiitoi;rilas,

nerum dolurcin

lo-ilo

pussinius

et

Ecclesl;i>

qu.e

episcoporum
'

sacriloga

ca;de versali sunl, diepiscnpiis
in

illum inoruii, glnriari. Ihcc
tarc, el socre:o

reponsis serinonibns cl

Tiiiiollieus

Alcxandriniis

seilein

rostituiiis lr'-s

liosoe logalos, laiatn opiscopiim, Ni-

Inin prosbyioriiin ei MailYiiniii di;ui)tiuiii. e\ niore aiitiquo ail ItiiiiiaiMiin p.iiiilliocin al>|i'i;avit vciiiain
,

rcm agore, Sfduceiili'in iuiilios, el Eocle-i;e graviter prociirare aileoqiiu iioocssariiiiii vidorl iil ad lucc poiit ira tolloiuh, |oii.
cladoin
giiis
iii

illiits

:

ovsiliiiiii
>i

pollorcliir.
io

Ilis

acorplis soribit Ini-

rogans

EiilTclii;inoium oactus, coiilra ron-liiulionos Louiiis p:i|;e, noinoii tlioscori apud aliare rccilavit. Et ipianqii;im i,| monitus focissul, iiuii levo laiiion faciuiis illiiil iii lanto poiililioo viilcri pnleral. Iiisupor eaileni log:it>one nosiii

dclicli

illius qiio, |<liiliis

poralori et .Ac
lioo seiliilu

episoopo
ul

Siinplioiii-;

ciitari

i|uainpriiiiiiiii
:

papa, peloiis liomu soclesliis
priiius,

loiigius

iii

evsilioiii delrii(t:iliir

idou

iii

quod

cpiscupiiiii .Movaiulri;e agorel,
nniii
aiiiiu
(iriliiialiiiii

(|iie>ii

neciiiiiii

diacu-

esso
tii

cuii^laict.

Vido

Itaruniuui

toiii (oril

IViruiii Moggiiin
(ujjaiii

buiuin, qui

Aloxandriiie sodis iiivacaplasse videbalur, iii oivit:itc l.iti-

>7S,

iiiini.

U

so>|Uciilibus. Si.v. Ui.mus.

55
vciieraiionis dfficlo respoiiJcTe ciiravi,
reliioriini
li'gil)us
isi

EPISTOLA XV.
l;ini.\s Ii.t-

54
cognoscimus fuisse Ijmn-

A

ciionis noji irialionaliilnni
latuni
:

fiaudescl

f;icinora divinij et s.TCularihus

quia Ecclesiaruni jura rcspiciens, diu le non

perseijuenda, qiiae sspiiis prohaiis esse lam
jiilica-

immerito sii'pendisse lesiaris, ne videreris ambirc
qiiod latno priiicipi, el in
laiii

noxia, de nieiiioria el coiiversalione lioniiniini
lis

gravicausa nonpoleras
iiistitiiloruni
si-

auferri, (iiioriim inipiclaMS niiila, quanliim v delis,

ahnegare. Quaproptor, fralcr c.irissime,

polesl aucloiilale conipisci. Dala x calendas Julias
(aiino Clir. 479)
siiiii.
'

votorum, qu.T

in te

sunt prohaia, non innocnior,
libi

posl consulaluin

Illi

\iri

claris-

cut veiiiale judicare non pcrvidcs quod
est

ceriuin

imperatum,
iie

ita

ipse dans
sit
iilhi

honoicm
iondi

patiihus, la-

EPISTOLA XV.
AD ACACIIM.
snperiori.
qtia: et in

bora

nccessitas

l.v

quod opias niinc

SIMPLICII PAP.C

sati-ricl'one purgari.

Eadem

OBSEIiVATIO
II,x
liii-(|ue

P.

ANTOMl
num. 2

PAGI.
et

Siinplicius ppiscopus Acacio episcopo Conslaniinnpo[il:ino.

Aii an. Chiisti 479,

seqq.

dua!

proxiiiie

allala;

eiiistola;

Caronio omni-

Clemenllssiini principis lilieris.uioeque diletlionis,

dcsacrilega el luncslissiina cxde, qiuc apud Aiiliocliiam facta esl, sauciatiis el
iiiiiiiuni ;iffeciiis inoeror.',

siuistre Steplianiiin seiiiorem cpisco|iuin Anliocbemmi, anuo i70, ab baireticis iiiterfeclum fuis-

B

rcspondco, astrueo?,
jiliis

si

qua? janiduduni de Pelro et
et ul pieiaii ejiis

complicihiis
qiii

eorum scripseram,

cuni c;cieris,

aderant, fralribus suggerere pistural, ordii.atuiii fuisscl,
(aiiniis

laram, ut oplavi
tenicriias
ail

hjcrcticorum
;

laiiiiiin

non veuiret

ne

[forte

nec] aliquil nercssitalis existcrel, ul nonaliici- pra;-

dicts suhveniretur Eccles
ejiis

ae,

nisi ul aliqiiid
eiiini

de jure

curalio ipsa mlnuerel. Qii.imvis

prorecent
s jiissione,

ad qiiielcm, quod Clirislianis^inii prim ip
vcl sine pra'jiidicio

canoiuim

a

luacarilate fucrit Aii:

liochenus cpiscopiis ordinatus
invidia
faciuin,

taineii

nou e^t sine
ille

cujus cavenilum deinceps ciiam
Iii

icslatur,

qui

proccepil, ejiciiipliini.
dii^niiin

quo
:

se, tt iii ejiis locuin imperaloris jussu Slcpbanuiii juiiiorem Cnnsliinlinop Ii :ih Acacio ordinatum. Veruiii vulgarij h:cc opnio falsa esi, et iii suhsi rii tione prior s epislol.i: Sim;)Iirii papa; aJ Zenimcin loco, piisl con$idnHim Itli V. C. legendiim et, post consuta" luin Placidi V C. idcoqiie na epist la data anim iSi, cum Piacidius an. -581 consiilatum gcsscrit. l)eIrilis enim priorihus nominis Pbicidi lilteris facile lilirario errare, et loco P/addi le^cre i//i; a liiil niagi^sqiiocpistolae li et 13 qiuc eain pr;i;ceiliinl, dala'. siiiil illo V C. consule, annu sc. ili. ll;e du;e igiliir cpistolse Siniplicii, in qnihiis ineiitio de c;cde episcopi Aiiiioclieiii, ejiis nomioe suppre^so, periincnt .1(1 aii. 48i, c;i'que nim dc Stephaiio seniori, sed de Sle|ibano juniori intell genda'. llic enim ah b;Breticis iiili-tfectus, el neuicr ab Acacio ordin:itus, sed Caleiidio, qiii Siepliiiiio juniori siiccessit, ul aJ an. 482 n o;:sirabii. Qtiod vero ex Baronioait Biniu novo cl
.

>

,

piitalis
ila

iiiusitato

ejus

gratias

csi iios

ref rre

quoniam

linopoli

ord.natum

esemplo episcopuin Anlioclienum Constanfiii>se, corruit ex iis qiui! ad an. 449

glorise suse iiiodeiaiui

est potesiatem, ul fidelissima

q

dixiiiius.

devoiione Pairum

regiilis

suhiniticre qiiae juberel,

Ibi eitim esleitdiiniis M:ixiiiiuin ep. .\ntio. clnniini Coiist:iniiri(ipoliah An:itolio con^ccralum. In Evagrii verbis a Bin o post ISaroiiiiim relalis illa,

nec

iii

auctiriiatem rctipi quod sequenti constiiuii
scilicei in h.ic

quam

Irienuio in

hunc

us:.ue

uiinum lcnuit, neque

iii

«laie prohiberi; ut
boua,

taiitiimmodo per-

quam

jiissu ejiis

ct siudio quiclis

Antiochensi-

bus, non lua usurpationc, aiilisiiiciiiconseciasii,qiiod

factum csi neccssitaie, suniceict. In quo tua: dile' Auctore et impulsore Pe:ro Cnapheo, quemZeno imperaior ah ipsi ihiono dejectum, iu Amiocbeiia Ecclesia iiiinis incon^ultedcgere vers iriquepernnsil, Eiilychiani ibidem novas lurhatiiincs crueiitiis |iie sedilioncs vicissim concilarunl. Nam cuui Siepbanus, orthodoxus cpiscopus, iina cum suis iii inagna ecdeB'a sacraiii synaxim soleiniiiler (elehraret, Pelri Cnaphei oiiiniiim honiiiiiini pcrJilissimi soboles Eutythia-

eJilione Chrislo|Jiorsoni, iienue in cdilione Valesij legiintur. Ka igitur err r:; typographi Baronii verha ah Evagrii texni diverso cbaraciere non distingiiculis. iia edita. Evagr.us cuiiii duralioiiem sedis Steliani nun incmorai, ei taincn iiic Binius, aliique luI
anlisiite del:gen(Io Antiochise con itia li;ibercntur. Electus est Consianiioopoli Siepha us jiinior. Sed ciim id prnelcr rcgulas e. clesiaslicas et aiitiipiam Autiocbeiae Fcclosi.^e cin-uptuJineni accidissel, ulpote qna; non iiisi in coni iho omniiim Syriac ppiscoporiim Aiiiiochenum episcopuin orJinare sole-

dc

ni, confeclo agmiiie, cxerlis gladiis fureiiles ingre>si,

in Dei sacerJoles srevientes, eosdeni s;evissinie Iriicidarunt, sanclissimuiiique ipiiim aiilislitein Siepbanum, in quem poiissiiniim niajore odio a'stualia:i|, ct ira incensi corripiebani ad necein, usqiie alrocissiinis li rnientis confeceriinl. De quo cx .loaiine Uheiore suorum temporuni accuratissinio scriplorc Eva^Tiiis lib. lu, cap. Ul, hjcc scribit : Petro Ecctesia; Aiilioehe.nce rxlurbato, Stipliunus illius sedem c<ipessit,quam Iriennio in hunc usque annum tenuit. Ilunr, snhdil, .4n(/oc/ifiii calamis aU similitudinem haatarum prceacutis, ti(i scrifril Joauncs Rhelor, confecerunt. Corpiis ejusdem in Oronicm amnem projeclum foisse, ex codem Joanne scribil Nicepbonis Iih. xv, cap. iS. Postqiiam vero Zeiio iinperator, inissis Anliothiani militihus ulloribus, de saciiicgis hoiiiicidis Jehilas pocnas sumpsissel, jiissil ut Antiochenus fiiluriis episcopus Consiantiiiopoli eligeretur ; idipie ideo iit j.aci cl quicii ejus civiialis prospiccrct : limebaiur enim ohUiata cicairix in ulcus vicissim cruptura, si

ret, Zeno iiniieralor lilieras ad p.nnlilicem scripsil, quibus ea qu.Te gesta eraiit a Romano pontilice rata babereniur. Pontilex responJil se factam ordinalionem libenter raiom hahitnrum, modo e.xemnluiii hoc
]) exir:iordin:iriiiin

posleris nihil pr.TJudicii afferat, id-

qiie

lla novoel prorsus inandito cxtmplo contigit, iitqiii a tolius Syri:e episcopisorJinari solerel aiiiisles.\ntiocIiciiiis,ageiile

imperalor jiiramciito proinittit.

imperalore,

el

ratum

lial

Ciile

poniifice

Kumano,

Steplianiis juiiior ah Acacio Consiai.tinopoliianoepi-

scopo

ordiiiatiis fiient. Accidit

eliam bac occasione,

quod siciit laiens humor malus, cnni a n:itura in culem iran-milliliir, levi confricaiionc priiiiius mordacior excilalur;
ila

Acacio hactenus
sit,

laiuit,

plane ambitio primaliis qiix- iii hoc lacto magis niagisque in-

rensa, .ippeiitum priiiiatus illi vehenienlioicm iiigesusqiic aJeo ul famis, seii polius expleiiJ;e rahiei caiisa, custodita caiiouum claustra rupeiii, cl vincula
caiholiia: comniunionis fregcrit, et se suosque posle-

103 praedpiles dederil, ut iiifra suo loco dicemus. Vi< Je Liaronium ;inuo 479, nuni, 1 ei2, Stv. BiMii.-.

ss
(iMii
diiiii
illiiiil
'

SIMPLICII
iiilcgruill
iii;
iii

PAP^
Joiinnfin confinnnre : ili^mum preittlur ul impnatomoiieal, iie iKvieliio jiim dmniiulo favere velil. rt'111
Sinipliciiis epi6C0|tus

Kva;;iio asciiliiinl, iiimd iiiom-n'

A

diixi,

" poslcniiii
:iii.

liiiiis

'" ille liiciiiii l.iciat
''
' '

(Lege Pagiiini
iilii

ail

Oliristi

i&i.

iiiiiii.

pliira dt;

liis Siiii|ilirii

cpisliilis,

5 de caide

cl 'sci|q.

Slepliaiii

Acncio cpiscnpo
polil;iiiii.

Coiisluiitiiiu-

iKni scnioris, sed jiiiiidns; ei ile sulo (Jalendione ati

Acaiiii CoiisiaiiiiiiO|ioli ordm.ito.)
'

Mir;iimir paiilcr cl ilolcuiis,
aiiiiiio ilis«iiiiiilulaiii

il:i

iii

liiiB

(lilcclion 8

EPISTOLA XVI.
tis

lacciuie

|/ii(i(urf] cnraiii

carila-

ei lidei

,

sturLicii ehv.E Ao

kimhem.
con/irmal.
clcsiaslicis

ui ciini cliiisiianissiiniis iiiipiTutor picla-

lis et rcligioiiis iiisiii.ciu allaiidi iiic.et

deiausis ec-

Calendionis .inlioclieni epiicopi eleclionem

coiisnlciidi,

liilelcs nlipie

solcrlcs inlcr-

Siinplicius cpi&copiis Acacio episcopo Const:iniiiiO|iolitano.

mintiiis destiiiarcl, Ipse ct alleriix gratii« et vigilaiiti:e

pasloralis
liis ipi:i;

oliliiiis,

ncc

alloi|iii

iios volueris,

nec

Anliocliciii

cxordium saccrdotis

(|ua ralione rnerit

de

ad

c:itliolicx veriiatis cuslodiani p< riinc:

•crius iiidicatnm,
r
t,

quamvis miiiime nos

latere potuc-

baiit
siiiie,

duxeris instiiieiidos
(pi:c

aique idcn, fralcr caris-

laineii cl ipse vel syiindiis ipsius indicavit.
n:iii

Qnod

non

iiiiiiicriio

cernis liliera alTectlone cul-

eiciit

iipliviimis

licri,

ila
:

lacilcs cxciisatioiii,

pari, poiiore dilij^eiitia

icpensando.cognosce proinde

iiam nccessita^fccit, exslitimus
liuiii

quia (piod voluiUaiii

^

dclegainm

tibi

miinus '•|iMpcndens, scnsu> tuos pru-

non

c>t vocarl noii potcsi

reauini. Li ideu

deiiier attolle, ct pro tiienilis Gli:ilccdoiieiisis syiiodi
constiiiitis

per Iratreiii

ei cociiiscopuiii iio»truin

Anastasiuni,

ipii

vehenicnier invigila, ne pcr ncgiigcnliain

cx |ir;cdicta rcgioiie directiis esl,
dilectionis acccplis, allcrni
iiiic

liltcris qiioqiie lu:e

des:diaiii(|im

noslram snlircpaiiir
|

gregilms

Doinini

vicissitiidinein serinunis

lellialc dispendiiini

AI.

s»s;;i,'iu/ii(iii|.

Nupcr ab /Ggyab ipso

rcddidiniui cfiaritati, neccssariu frilris ei coc-

ptia

synodo, qinv

et niiinero |ilurinia, et rnlei catliosnlTiilia, aiiiiic
oiiii
i

pisjnpi iiostriCalendionis saccrduiiom creiiiio joostol.cx'

licx' essel

conimiininne

sedis aniplcxi, in consorliuin iKislrnm |";r gra-

pr<'pcinodiini clero Alexaii(liin:e sidis ad iios

ex ino-

liaiii C.liristi

Dci

iioslii ianl;c iirliis antislileni collcgii
iilliil

re relalio niissa paterecii, sancio!
qiieindaiii

ineniori.e fratrcni

iinione nnmcrainus. Mirainurauteni

luis

dc slatu

[quondam]

cl cuepisc' piim

noslrum obiisso

A'ilioilicnx Ecclesia! le instruciile didicisse, qiicni
iiunc ila liabcr' se comperiimis,
casioneiii
iil

1 imutlicnni,
liiiit:iic

inqiic Cjus viceiii consoiia lidvliiini vo-

iinpioiii

per occain-

Joanneiii, lui

adsacerdutium constare credeniliil

obilus

'

saiict:c ireinoiii;

Tiiiioilici

rciitur

uniiiia, siibrogatuni, ut
iMsiiit

oinnino r>stara

dcni

Ecclesiain

coueiiiur lialiere

capiivain.

Unde

vidcbatnr,

Ueo nostro
iit

graiias agcntibiis nobis

agendum

esi dilectiuni iu;e cinii cloiiientlssiiiiu prin-

atque gniidcntibus,

sinc slrepitu, qiiod callinlicus

(ipe, ne convellalur

sub

ejiis

iinperio, qiiod lyraniii
D.ita
idilius Jiilii
|

£

in

diluncti niinislcriuio successisset antisles, apostoiiio

lemporiliiis potiiit nlilineri.

annu

HClC qiioqiie
linnitaicin
:

lerationis asscnsu voiiv im

sumerct

Chr. 482], Severino viro clirissimo consule.
'

cnm

cccc secuiidum consueiudinem inibi

LPISTOLA

XYII.

tala disponeiiti Iranqnillissimi principis scripta sunt
rcddiia, quibiis

niemorainm
quoqne
liiai

SIMPLICII P,VP.E

AD lilMUKM.
al>

tanqiiain perjiirii rcuin,
noii

Conquerilur una non accipisc,

cum
ei

quod
iinperaloris litteris

rr:itcriiilali
,

essediccreturinco-

eo

Uileras
giiiiuin

imp,-raltirein, 1'itruin linreiicuin in

sacerduiio perhilierct indigiium. Illico re-

Alexaiidriie cpiscopum pelere, diim ipse paralus esset

iravi pedein, ci ineani rcvocavi super ejus confirma-

Anno nedemptoris

nostri 182,

sub consuUlii Se:

jnniur Anliocbenus episcnpus terculleclaqiie tin aiino sedis siic ex liac viia niigravit iliidein syiiodo vii iiiurnm eiiscoporuni, clecliis est in ijiis lociini Calendion episcopus, qni, ul leslalnr Evagriiis lib. lii, ca|iile 10, uinnes se coiiveni 'iites inveriiii, SIcpb:iiiiis

duxit iil liini li.vrelicoTiiiioIlioo, ln;n lilteris Basilisci generitiinad (imn''S scri|ilis,:in;illieina (licereiil qiiiqiie Zenoiiis iiennissn, iiiaij;iii iliins Eiislatliii Antio: . ,.., cheiii episcnpi, de i|iio iii nolis INic;eiii coiiftilii siipra V... VJ.i.J.,. !..,. .w-, Cgiinus, sarrasreliqiiiasAiiiiocliiamiraiistiilil.Adbiinc

....

"

iii

scdeAiiliOLlieiia coiirniiianilnin csse missuin

.\ii:i-

st:isiiiin

epscupmn,

eniiiqiie Ca'eiidioiiis
seili: iiiiiiilrassc

cli'cli

loniiis

lii'iii:itioiiciii

abaposlolica

Siniplii

pip.)

Acacio Conslaiiliiiopiilitaiio rciiunlia'. Qii'd pnst

vicissim occupata , Tlieopaschitaruin lirresim ssepo daniiialam palaiii non lantiim priiinnlgavit, sed ip^i eliain sanclissiiiuv Trinilali in trisagio liyiniiocruccni ascripsil. verbo et opcre doceiis, iion niiain tanlu ii p rson.im, sdl lolain sacrosanciam Triiiilatem passaiii esse. llndequam veliemenier Orieiitalis Ecclesia tiirliaia fiicrit iiilra dicetur. Vidc tiaroniuin aniio iSi, iiiiin. :J,5. Sf.v. Bi.mcs. ' Tinioiliciis Ale.xandrinus episcopus ratliulicus _ aiiiin 4'J-2 dieiii obiil, c:iin sedissel aiiiios2^.l.ibcratus . ,>..., c:ip. 16. Ab episciniis iEisypIi iii uiinin cocuniilnis cumiiiuiii consciisii Jiuiiiius lioino orlhodoxiis in luciiiii ejiideii! siiliio^:iIus fiiil .Mi-sa csl le^alio (pne cleelioiiis coiilirinaliu icm pelerei. Ilujus legationis rclalii cnm sLiluiii Aiitiorlien.e Ecclcsi.r p nilifex rngiKivissel,
liciiisset,

li;t'c Acaciii^? Calendioiieni cr.niiiiis I:i"i:e niajcstatis rcuni, a leo |ue cpisco|i:ilu iiidiginini cssc doniinliat; tiini (piod lartiusis qiiiliiisdain, iil ail Evagrins, con. Zcnonciii adluesi^set; tiiiii eli:iiii qiiiid iioincn lr:i diplycliis absiiilissel. Gelasiiis ('jiisdciii ZiMioiiis c Iia ipii conre^sorein Eiisiae|iisi. 11 a\ Dardaiios. iliiiiiii iii noiiiine co>iressoris recepit, su liiicmlo exsiliiiiii coiilcs^iiiiiis gluriaiii est coii-eeulus. l'oit nino-

cminpic Aea'iiis siibdolc
sc<|iieiilcni
illi

et inaliiiose

sub-

e|iis(()'ain

17

scripsil, qiii

cani noii iimiicriio redargiiit ipiod dc rebiis taiiii iiioiiicnti iiiliil scrip-issel, ciiin cx crcdiio sibi viciric pr:i'rc('tiir,c scdis apostolicaj ofticio illud laecrc dobiiissci.
*

(Jiia

occasione

liocc

pra

in

iiutis epistol.e

luiit

<Ailendioucm,
cl

siibdit

Eva;,'rius c.ip.

I(!

pr;edicli

libri, 1'clriis l'ullo coijnoinciito ('.naplicus, qui

anie €a-

memoriic Timolhci. Joamicin /.eiio iiiipcralor mipnl-u Acacii
ainovit
,

ep'stola srripta sii dixi snverbis sanclic Siibrogaliiin iii locmii Timollici

dccim;e sext:c

cpi>ci>puiii

tcndidnein
pcriiin

Slcplianuin episcopus fuil Aniiocliio', pcrscilcni rccuperavil : caqm; per viiii cl duliiiu

oii|Uc ncl.indiiin

illniii

IVtruiii Muiiguiil
,

anlo
(piOvl

dejccUiiii

li.crclunm

sub^liliiil

co pr.vlcxiu

57
lione senienliam,
iie

EPISTOLA
qnid

XVII.
geranlur, quaeve gerenda
siiit,

5T
veracitcr

conlra tanluni

ac lale
illud

A

snliiiide (\\ix

lestimoiiiiiin praepropcrefecisse jiidicarer.

Sed

indieaie, ui crediiorum tibimet dispensaiioiie
iiica

domi-

Mie

iioii

mediocriler

fecit .Tllonitum

,

quod iisdem

lalenlorum
,

iii

li;ic

muliiplicalinne (idelis servus
Ecclesia cui praesides,

lilteris suis

Pelrtim, qui liu-relicorum socius diulum
et

osleiidaris

si

noii lantiiiii in
,

cxstitisse

probetur

princeps

,

quod

consiieii-

.•ed ubiciinqiie piiiiieris

pro uiiitate callioliia ei pro
iioii

tiam dilectiiinis tux meminiinus noii laierc, iiislru-

paternis definitionilms siiadere

reiiuas. Daia iJi-

rtionesqne
coiilldimus,

ipsas

quilius

fuerit

cdnfulalus

,

nosse
adliuc

bus

Jiiliis

(anno

Clir. 182), Severiiio viro clarissimo

quemque eliam
illa

diibiiim

non
,

sit

consule.

exlra

conimunioi.em durare cailiolicam
iirbe

sxpeque
sit
'

nos de eodem ex

pellendu scripsisse

ceiium, ad

praefaiie Ecclesiie reginien exisiimei pro:

FRAGMENTUM EPISTOLiE
SIMPLICII

veliendum

(uinqiie
,

promiuat

recia,'

fidci

dofiniiid-

nibus convenire

a

ciijiis

utuiue

(siciit superiiis dixi)

PAr^ AD ZE^ONEM.

consortio tain degit extrancus,

qtiaiii
si

ab

ejiis

couimu-

Incipit epistola

sanctx meniorioe Simplicii papx- ad

nione disfrelus
di
,

esi

,

ad qtiam

nunc reJire co.ten-

Zenonem imperatorem.

nisi

per saiisraclioiiem
iion potest

Clirisiiaiiis regnlis coiii-

B
/)i(er ccelera el

pctrnlem

iiiiroire,

ac perinde \prowde\
;

ad locum.

non ad

fasiigiiim
qiise

sacerdoiabs dignitatis accedere
posl poeniludinem prxsianda esi

Sed

jain venianius

ad eos qiioriim uiiiim a poniific
liiii-

sed incdeliB,

cio Alexandriiiae Ecclesiai secludendiim, altiruiii

Coiisei|iiciiler apiari aiiiiii:e siiie ciipieiis recdiicilialus

pisenciendum
ac primo,
mtis.

tiaiiqiiillilalis iiue scripla

pronuniiaiit,

auxiliiim
diii

,

iioii

^iailiiiii

summi

lnnoris aHcitans
,

,

qiii

si plai el

prrsoiia P.Mii

,

meriliim expeiida-

coiivinciiur fiiisse perversus

ne per spccicin reiiiquirat,

Nimirum

liic

est coin|ilex parricida; [fone jiar-

nieanlis

non remcdiuiii siiicerx salvaiionis

nc/(/ii]

Timniliei, cl exsilio senipiierno veslra qno-

scd fucultaieni prniagaiidic praviiatis invcnial.
faito noii

Quo

qiie jussione dignissimiis. Ilic

contra veriiaiem
doctor.

inili-

liunc

magis ab errore deirabiniiis
eoqiie

,

qiiain

tantiuin

socius

semper,

et

Hic,
litleris

de

qiio

peiniciem

fiilelibus irroganiiis,

modo Chalcerapacibns
olim

Alexaiidrina nrbe pellendo sa'pe

me

rogasse

doiiensis synodi siatiiia vinlaiites, ndilum sx'va copiilaiione
gra.^-sandi
in

iinn dubiiim esl; qut si esset rectac fidei, in calbolica

Ecclesiain
ipsis,

lupis

ulique

communione mansisscl. Qnod
lioc

si
diti

nd eain

iiu-

aperimus. Deiiiqoc ab eisdem

cum

qiiiliis

per emendaiidus accedit
fntntiir trroris,

ipsiim

relrnli consi

a calholica pailicipaiioiie divisus cst, ponli
liir

ex dici-

qnani lanien eniendalioiieiii

vcl

posiulaii

:

ut silis evidenier appareat noii eos
velle,

C

nniic sincera meiite perquireret, saiisfactioiieni <oii-

rectam fidem
dogmaiii

sed

iii

prxsiile proprio nefandi
;

sequenier afTerrel

:

non expclil

(forle exspcctai] di-

(ju.-crere

poiesiaiem

nequc

inier ipsos et

vcraciier seniientcs pax inde possit foeda generari,
unile bxrriicaruiii in
iiiiiini

gntatem, qni post poeniludineni indiilgeiilia digniis esl, non honor;'. Absit ut cjiis saluli si resipiscil, invideam; conipleclor,
iinperator; sed
diii

crescii ftiiiesia damnatlo,

liorlor et

gandeo,

gl(iriosi,-.sinie

el cailioiicoriiiii succedil niiscranda capiiviias.
lis

Tanqiiali-

praviiaiis vulnere sauciato inedipoiesiatis.
si

igitiir inalis

aique periculis pro sacerdoiii

cin» venia comi>etit, non
gioiis poicrit niim upaii,
saiiain
fesliis

Tunccnim

reli-

lale, et caitiolicne prxilicalioiiis inliiilu, ut

qua potes
relius

pervcrsitaie damnaia ad

ratiohe sapientcr obsislas
asliingeris
:

,

maximis nndique
tu:e fas

fidem renieare pr.Tielegeril. Alioqiiln inani-

ncc dileclioni

est id

se;:iiiiis

et
,

eiim

iion

ciiraiiiiiiem

proprii

desiderare
i'

operari, (|uod ad aniinae iwx causam, bonoris icstiniaiionisiiue

Ian;;iioris
vlriis

sed ambire fastigium, quo perlidi

sn.e

respectnm nondubitas periinere. Oppor-

miseris aiiiinaniibus confideniiiis liceniiiis|ue
et de snperiore loco miillo violeiilius
iii

Innilalibus ergo reperiis, clemenlissiiiii principis vo-

dilfuiiilal,

IiiiUalem inces>abiliier pro fide catliolica siipplicando,
ot ab \\U sedtilo rcvocare qux' iiociva sunl dogniBti
Clirisliano, et seciinduni li:icqua> ni.indainiis, infor-

servilulem

calliolicam

redieat

liberlalem.
,

Qiueso
audio
sunt

deinde qui cjus provectui suffragentur

et cos
si

D

esse arcbiinandriias, et mi)iiacbos, vel
alii

(lui

iiia:ecrcbro, iiique
laii,

eam partem
non desihas,
aposiolus

qiia;

amica

sit

veri-

qui se.se a comnuinione catholica separaveruni.
esl
,

polius inslare

et

(iit

sanctum Tiiusiiiuii)

Horura erpo leslinionium comprobaiidum

qno-

niotlieum

venerandns

Patilus

rum

adniiitenda persona, quibus san:c fidei

ct

con-

opiioriune, imporiune, obsecianJo, insinuando

expoiiendoque nullaienus allegare cessabis, et nobis

scientise

causa non suppetit, et qui

cum eunidcm

[eodcm] pari lenentur errore. Finls.
qnainvis de petitione hac a Zenone facta iiioniij fiicriiiit ex C| istola Simplicii ad Acaciiiin. Ilaiic vero, qiiamvis nnn inlegram, dedit noliis insper:ilo veiustissimus cod. Frisii.gensis, queiii in usiiin bnjns editionis consiiluit P. Frobenius Forster Benpdicliiiiis liriiirct biblioihecarinsS. Emmerami P>alisbon;e. Kx liac vero iiiiiil discimus supra id quod j:im iiinoluerat, Siinplicium scilicet obsequi imperatori recusasn!. JoAN. Dou. Ma.nsi.

perjurus essei Joannes iitpnlc qui jurasset non fiiiiiriim ut palrretiir se aliqiiandn iii AlexanJriiiuni episcopiim eligi. Yide Baronium anno 482, nuin.
:

U

cl 12. tir.v.
'

'

Bixius. Episiola Simplicii papne qua respondet Zenoiii
peleiiti

iinperalori

Alexandrin;e Ecclesie

ex nece

Tiiiiollieo illala vacaiili pr;Blici

Petrum

l\Iogguin, re-

jcilo Joauiie quein sibi AlesaiiJrii'a Ecclesia elegelat, epislola h;ec, iiiqiiam , hucusque latuil erudilos,

f>3
'

SIMPLHH TAr/K EPISTOI.A XMII.
EPISTOLA
U
II

CO
i.u

XVIII.
UMIIICM.

A

siio

co'^nnscit impciio, Koilc

Ilei

ah

li.crciii oniiii

!ilMI'l

AU

ciiiitagionc el pravilalc violoiiliir, scil
liolic:» |ira'Copti(in«

doclrinx diainimu-

I

piclalis iisiiis pr.rslciilur
orcili(lcriiil

il':raii tv
lioiiif>t:s

iiil

Acaciiim dc Mcxamliinit Kcclciiitv vc.iasc moiiiiissc
iit ;

iit'(/iu<'/i<iiiii

livrUitiir aiilcni

iil

iics.
riiiiii

l'l

ii

qiii

sibi
li

saccrdotalc niiiiistecoiifcrri, pro-

iiiiperulori inbinuct

ciilein

tuclaiie pax upUila

ilaiiinaii

iniiiis

|ir:('siiiiipliuiic

reiUlutur.

iiiiilg.iia

iinpciiali

conslitulionc

eiiam

a
:

cnnvcntu
ijiialeiiiis

Dilociissinio Crairi Acacio Sliiiplicirs.
Co^iUtiiiiiiiiii rcii >s
iiiiii
li;il oiiiii>>
:

liominiiin

scgrci;andi jiilicaiiiur c^cliidi
iii

iU'C ciiiiii qii

e,

liis

.Miliniotis, ntipic

siililinlinis

pcrpi-liia

loU^i^a-

si'ere
:i|iU(l

uos tansa
Clirisliiiii

iicnnlllil

,

(iikiiii

si

relimiiiaimis

tiiinc il:iiiin:itis, antisli es calliiilioi dcoo|itis vcl

red

Dimiiiiiiiii

nosiiiiiii,

cnjus inlurrsl,

daiitiir

1'xilosiis, vcl

croeiilur.

Iii

iiiio

iicc

noslr'jc

cvciisiil ilcs

[forte

inexctisabiles]

snmus. El niiium
Ali'Xau-

prcccs apiid religiosissiinum principeiii, nec dileciioii:s

c-l

clilci liiiiicni

luani lot omcnsis lempTiliUS, ct loi

tu:c siiggoslio, aiit tanlorinii rr..truin nostiornin,
Coiislaiiliiiiipiiliiii

«i(i|iiiiHiiiiialilius
ilriiii

imlt vciiicnlibus,
i|iiii'

iiil

iios ilo

(pms advcnisse
ruiio

ropciiniiis, iiiiplo-

Kc

lcsia,

lam gravilcr

iiiiatiiiir,

iiistruero
(lestl-

sacordutnm,

aiit siip|i|ic

tin icoiiacluiruiii

Nibn-

voliiii^sc;
icril, ut

ciim

monore

lo iicc iiirreiiaiio

nosiia

rare polcril. Quin qiiid(|uid ad iiitogrilatcm catliolicc

partoipata sullicitudine, liticras nicns apud

D

lidci

pertincl,

iii

qiia

Ecclcsiariim cst conslilnta sciibi(|iie

Cliri-tiaiiissiiniiin et cleiiientissiinum

piincipcm pia;-

cnritas rogrcssii piolatis mi:o, Doniino sc
soi|ueiite iiniuiiim

pioa|iiid

seniilius iiKo diloctioiiis
insliluti veicris

prosc(|uereris alloi|uiis, et

pravonicns

vi ta rcstitii I.

El

mcinir,

in

orllioJoxoriim deronsion in

iiieiitcm Cliristianissimam iacilis est iiii[ictraiidi gratia
,

imliisouin >ic seinpor
sTiiiii, Clirisliana

incnmbercs, ne quisqnam noesse

ubi rcligionis esl caii^a. Siciit cigo liltcris iio-

plebc pcrcunlo, reatiini dedilionis

siris, iia lu;c dilectionis, vel omiiiuiii

rratnim qui so
principis

incurral

,

ct

iiioioeii:iriiis pntiiis viilcalnr

quam

ad

dociiinonta

flilci

siia:
,

Cliristiaiiissinii

pastnr. Diide liorlaniiir dilcciioiicin

luim

ul iippiir-

praiscntavore cons|iectiii
ost,
iii

snggosiione

rcieienilum

lunc alque iniportime

piis

auribus insinnaie nun des qn.i! in

Timiili cns cuin sei|uacibus snis nd irremca

sinal, q:iit niis rcmotis scandal

Alcxandri,

bilc dirigalui' evsilinm.

Ciim quo Paub.is ab

Eplic.-.ina

iiam
(i|it:ita

Eoclcsiam

reoidivis

aiisibus

irruerunl
tii:c

pax

Ecclesia, et Peirusab Aiiiinclicna civilaic dcpiilsiis,
alqiic oiiines qiii

rcilda ur, cl cclcriier vigilaiilixdi licultaiilnis
,

pio!'ect'is,

ab co

se, vol

ab

iiis

quos
,

illioile lc-

posiliab.tis

indncaiur. Data

nclavo

ce;at, a'siimaiit episcopos oidinalos
lcgc percelli.

cadeiii diboiit

idus Novcmbris, Soverino cunsule, (lirecta per Ilesiituliim.

De Antonio aulcm,

qiii
,

eoriim quos

contia

Ecclesiam
,

lyrannos mifcrat

antcsignnnns
,

EMSTOLA
SlMPllCll

C
edila.

exislens

sicul scripliiin esl (Psal. viii

3), iiiiiniciis

AD EUMHEM.

et dofensor nppariiit. I)e Joaniie

qnodam

Coiistanti-

A Luca
Littciis
toLie

IJolsteinio

Piomw

nopulitann, qui ab iKoreticis Apanienuin saccrdotiuin,

Dilcctissimu ('ntri Acacio Sim|ilicius.
dileciionis, quns por filiuni
(idei

quod
iiostrum
,

ei,

qni presbyler aliiinde furrat, vel a callioii-

cis siimere iion licebat, se !i;vieliciim piibiica\it, ct

Epiphaniuin (liaconuin prob:ita:
(|u:c slrictiiii religio issimi viri

direxisti

ei

qiiod
sit

iii

se

perperam faclum

ost impro|icriiim roldr-

iilii

noslri prcsbyteri,

iii

aiRlorem; expellcns ab Antioobia Poirnni

:ircliiinnndrit;c
latiiis

cum
et

nionacliis vel nnte scripscrant,

pervnsoroin ipsius, caiudcm Ecclebi:;m ipse pcrvasit,

indicasti,

prolixo

quidem voUiinine, sed
quid vcl Constaiili-

sub anniliemntc a Chiistianorum consoilio, vcl ipsa
a|ipi'llatione

sermonc neccssario
iiopoli, vcl in
:iliis

reiiilisti; ut

removemns

:

neo niiqiiam his satisfa-

rogiunibiis ab lixrelieis

geslom

ciionis palefaciendiis e^t lociis. Quia sicul Jud: s inier

discereinus

:

ac s

nguh

qu:c coiitra eoclesiasiicas recalliolicam
fiJeiii

apostolos,
bolici

ita isti
fr.

inicr nunisiros Dei snbdula oi dia-

giila?, et contra ipsain

ubicunqiie
;

spiriius

udc

latueruiit.

De

Chrisiiani qiio,

coinmissa
leiiiis

suiit,

ante nostros oculos collocasii

qiia-

que populi

flde ct

devotioue gaudciiies

prolcciiiiii

videatiir qiio cti
qiiibii-: \iiii

im rcmedio siibveiiirctnr Ec-

cjiis ct niulti|ili(

aiidiiom

Deo

jugiler supplioantes cx-

clos

is,
,

sub occnsione lyrannicue doniinaprincipis

D

poliiinis

:

ul iu tiiiiore ali|iie aiiiorc Diimiiii perscvc-

tionis

et

per abicntiam Christianissimi
et

rniis, el iiiiinero augeri, et coelesli
ciioiie
iii'Sti'o

mercalur piotcci

periiici"Siis lairo

rooidivns iiivasor AloxaiidriiNC
irrogavil. llnilo niiicum post

niuniri.

In

qun maxiine glori.imur,
cdmplaccre
ovilis
,

Dco

Ecclcsi.c
Doiiiii,

l.ipsiis cxsiliis

graliibibiiiinr

qnia pnstoialein

qni Ecolesiam ct rcmpublicain consola ionc

respicit

Iruotiim

,

religiosi

angmcntnin.
n|iiid

Diii

iuirubili visitavit, eliamsi

hoc

flcri

niiniinc postnla--

ai;ieni fratres et

coepiscopos nosiros
:

Constanpraeoipiic,

^cs, clcmcntissinii impcratoris auxilium duximiis impliiiniidiiiii
;

tiiiopolim iion
ciiiii

convenil demurari

nunc

iil

prii (iiiinliiiis (|iia; rcgiio ojiis
in

Dnminu*

propter cdiieussionem perscciitionis
atquc
attoiiil.e suiit
iii

qux

inot:»

Irdiiiii, iie ultcriiis

orbc lcriariini, qiias subditns

fiic.at, solliiit:c

suprascrip.is
;

'

Pcrbrcvcs liasce

el

acnlcatas liitcras posticmas
,

vcncnaii cdhiliri,
riiiii, n;i;

iriiciilont;o bcslia! cl faces hierelieo-

:i(l

Aiaciiiui dcdll Sim|iliriiis
pr;oliiiiii

horctioos ad
iilinilo ipii

cv

'(.iie coiiiitur;
iii

ipiibns illiim adveisus scd fruslra,
castris a(lvcr»arioriim
iit

Iransliiga

fictil-i

Cnaiibeiis oi .Mog^iis .\nliooliou.i; et Alexaiidrisedi olilriidantiii , logiliiiiiqne pusscssore^ Caleiidioii el Juaiiiics cpiscopi iiido cxpellaiilur. Skv. tiiMis.

militet, sollii ilequu

npud

iHiper.itorein agal,

duo

61

SS.

LUrUS ET EUrilROMlS.
:

IN S.

LLPLiM LPISC. TRIXENSESI NOTITIA.

C2

Ecciesiii civit^ilcs
|iiilris

ne aliquis

diiliius ralioiiis el Ire[losl

A

iiieiilis

ex^peclel novi ali(|uid

Glialcedo:

iieiise conciliuin
(|iiia

conlra definiliones ipsius relraelari

scriisil. Ex ea iulclligimus Acocium tnoniiisse Simplicuin de .'yiiodo a se aj)ud Conslaiitinopolim indiCla. Ait enim Siinpliciiis ( nde unicum post Deuni, qui Ecclesidin el renipublicnm consolnlione mirabili
:

pcr universiini munduiii insohibili observalione

visilavil, ctiunisi lioc fiiri iniiiinie postnlusses

,

cleinen-

reiinetur, quod a sacerdoUira universiiaie esl consiiliKuin
;

et sicul appaiiiit ca^leslis totiens iiltionis

assertione nrmatuii. Liule divim» judicio reliiciaiur
qui^qiiis

eju-deni vcnorabilis dcrmila concilii

posl

tot divinee indignationis exeinpla

non

diiximus iinplorandum, ul pro oiiinibiis ijua; rcguo ejus Domiiius trihuit, ne uUerius in orbe terrarum, quas subdiUis suo coqnoscil imperio, Ecclesiiv l)ei ab htvrclicoruin conlugione et praritate violenlur, sed doclrinw diaboHcn' praceptione pictatis ipsius prwsienlur imimmes. Vl ii qiii sibi crctissimi iinperatori'1

aujiliuin

se<|uiiiir.

OBSEKVATIO

P.

ANTONII PAGI
,

diderint siiccrdotnle miiiisterium damnnli liominis pra:tuinptione cmfeiri, promulgata imperiati conslitutione, etlain aconvenlu liominum scgreqati, jubeantur excludi:
qiialenns his submotis,

ad an. Chrhli i77

num. li

et 13.

alque

in

solitudiiiis

perpetua

Holsteniiis in Colleciione Uoiniiia public.ivit epiSlolani Simplicii pap.e ad Acaiiuin Conslaminopol.

quse sim; die et coiisiile esi, qiMmqne IV Concil., p;ig. 1039, post onines Simplicii epistolas male collocavit. Cuin eniin eam scripserii Simplidus , paiili» postqu:im accept ab Acacio viin, quaj illala fncrat Ecclesiis, sub occasione Uirannica; dominaliunis , el pcr absenliain Christianistinii princ':pis; et ipso leinpire, quo /Elnnis ailliuc vivebat, (|uem ciim sequ.icibus siiis ad irremediahile cxsiliuni dirigi, a ZcnoiK! iiiip. peleiulum csse dicit, apparct eam epistniam in lii iira Collectionc concilioriim imniediiile cDlIocaiidim e.sse post eiistolam 8 Simplicii ad Zinonmn iinp. dat.im viii idus Oiiob.
efiiscopiim

Telegalione damnalis, antistilcs caihoUci deccplis lel reddantur Ecclesiis, vel creentur. In quo nec nostra: preces apud religiosissimuin principein, nec d lectionis

Labbrus lom.

p

tuie suggestio, aut tantorun: fratriim noslrorum, quod advenisse ConstaiitiiwpoUm reperimus, iniploruiio sacerdotum, aul supplicalio monachorum luborare poterit.

Iinploraverat
ciiis
iii

autem imperaioris nnxiiiiim Simpli>

epislol

ad

Zenonem
Armali
,

vni

idiis

Oclob.

post

coiisulatiim Basilisci et

ideoque liidsleniaiia

epistola
iii

illa

cniiii,

piioribus meiisibiis aniii iiiscqiientis data. quam aii. 477 viii idus Cclob. scrlp-it
:

Siinpliciiis, ail

Uude

aiite

oninia precor, ut Alcianqiiaiii

driuam

Eccl.:siain

non minus a funes'o,

ub hiclibe-

consnlntum Basilisciel A,niali, qiia Simplicius gratiilatur iinpenloii de reciipcralo imperio; ciim
posl

re'ico pervasore cieineniiiv vcstriv disposilionibus

post illam

iii

eadem
ad

cdllcclioi^e

(

oiicil. scqiialiir
ci

slola Acacii

Siiiipliciiiin,

i|iia

epiTiiimlbci /Eluri
laleb; t,

raiam, cntholico et legiimo resiitni ceiisemis antistiii cisqne etiam, quos temerilute diubotica dirersis ordinasse perhibelur, ejectis, rectic lilei subrogari consiitaslis episcjpos, eu-.

morlem

sigiilical, qiKB

ailbiic Siiiiplicium

cuni F.pisloiam

ab

tlolsciiio

ediiam ad Acacium

ANNO DOBHNI

CCCCLXS.1.^.

S.

LUPUS TRECENSIS
ET

S.

EUPHRONIUS EDUENSIS.
IN

SANCTUM LUPUM KPISCOPUM TRECENSEM.
(

Ex

Bibl.

Galland.

)

1° Sanctiis

Lupus Tricassinus episcopu?,
sui nominis

vir plaiie

C

de qnadamspecula caritatis, nec de inferiore llierusalein, lola

admirandiis, magiiam
steris reliquit, ul

celebritaicm po-

Ecclcsia Dei nostri

membra

.•npcrinspi. is

:

diiib

ex veierum de eo teslimoniis satis

gniis qui

oinncs consoleris infiimos, qnique merilo

intelligimus. Eucberiiis

enim Liigdunensis de
:

solitn-

oinnibns consuturis. M\h\

diue Lirincnsi verba
reierendi

lacieiis (a)

llcec, inquil, habuit

principem pontilicuin
sionis niaqistruin

aulcm euin vocal {:) facitc Gutlicanorum, svw lam profcs-

nominis Lupuin,

qui

nobis iltum

ex Iribu

Denjamin lupum

(Paiilum apnsloluin)

retutit.

Sed

iiHpiit ((/), primiis
liciiin, cujiis

quam dignitatis nuctorcin. Qiiiii csl, omnium tolo, qua patct, orbe ponli,

unus

proc cxtcris

audiendus Sidonius, qui eiimdem
{b)
:

pra:rogalivce subjicitur

ciijiis

censura;

Lupum
el

compellans, b.tc scribit
ct

Tu Paler Patruin
Jacobus,

altremit e':iam turbn collcgii, in cujus grarilalis

com-

episcopus episcoporum,

allcr

saicuti tui

parationem ipsa etiam yranda-vorum corda pucrascuiit

(n) Eucber. epist. ad tom.VI, pag. 8U6 b. (6) Sidoii. lib.

Ililar.,

§42,
pag.

Bibl.
99-3

PP. Lugd.
b,
loin.
I

opp. Sirmoud. edil. Paris.
(i) Id.
((')

lib. vii, epist.

VI, epist. 1,

Id. lib. VI, epist.

i,

5, pag. 1041 c, ibid. pag. 'J'J6 b, ibid.

•S
Voibo,
eiit

SS. LUri

TRECKNSIS KT EUPimOMI

Cl
veio lcg:iluin nniio 120 sCiinniii.
pr,i'SiiI:ilii

Liipus SiJonio (a), norma inorum, colu-

A

^-'!< >' llrilaniiiani Qiii piislipiaiii
iii

tHiia 1'iiliiliiin, vera, i/uiii tiaiielii,(liilie.lo.
liii{itsiii<iili

Ujte el

ali.i

Tricassiiiu

ipsiis i|uiiii).ia-

i-(iiii|<liira

de

|'i'x'aiile

nusl."u

Treceii^i

giiila iliuis aiiiius ex|i|i'ssct, aiiiiu ilciiiiiiii

470

plciiiis

Ai vernoniiii anllsles.
i'

dieriiiM In cu;liiiii ex liac viia in gravii (k).

Neijue soluni egrrgiis pclaiis »c
|ionlilicein

integrilatis

.V Magiii
niiiiin

Liijiis

Trccuiisis

puiitilicis qiii

ruil

cxi-

cliiiihns (|nai

deceaiii, seJ eliun iJuilrina
liiiii

Lcclesi u Gallic ina; deciis, cnjusipic

ininieiisa

et eriiilitiuiie relii|iiis anlerellciiteiii saiii
)M-a!ilicai iileiii Siduuiiis. rriiiiiini

Lupiiin

prxcuiiia nieinurix' coiiiiiieiulavit Sidnnius Apulliiiaris,(liix>

enim
ad

.'Irbogaslcni

lan uin episiula: siiperaiit; ipiariiin alicrain
(/), iiiide in ciiiiciliunini
(iii)
;

comitcni,

qm

sibi onoi):inilas

proposuerat variat e saipsiini

cdidit Slriiiundus

colleclioneni

cris Scripiinis petiias (|in's iimes,

Trcccndo-

deiiiceps iransiil
giii
(ii).

alterain

Aclierius in Spicilc-

sein episcupuui

reiiiisii, test.iiiis {b) (iikkI illiiis

Kl priureiii ipiidcin post anniiin 143 scripsit
Liipiis siio et saiii
li

clr nir ufruH 'aiWi cr('H:i7aii(i(B nec fjns eousitltulin siifficirei. Dciiide

saiicins
iieiisls

Eiiplirunil Augiislodu-

vcro ad

ciiniiteni

saiicliini pontiticeni

episcopi nonilne ad Talasluin eplscopiiin .\n-

scrilens

(c)

:

tlilii, ait,

rigor ceiisune

imv

in tilleris

de;;avensem, qui uirninque pra'suleni consuluerat de
trlbus capiliilis
:

wiiue Ml moribus esl ambifuri^tiH lonlreinisceiulus. Veriini

nlnilruin
;

iie

viyiUis iiaialis
;

DuMiiii,
qui con-

ex eo potlssiiiiuin

iiitclligiiniis quaiila

sapientlx

B

Kpipliania; el Paiclue

de

bifjainis

el i!e iis

laude clarueijt sanctiis Liipus, qijod

aiiiio

429 vlx

jugaii assumuniur. Posieriorem vero nosti rTreccnsis
anlisles Sid»nio iiiscripsil,

exaclis in eplscopaiu duolms annis, a Catrilms Calllcanis in
taiiiilain

qua

illi

rpiscopaluni Cla-

magna synodo

congregails legaius
iiiia

in

liri-

riimonlaniiin gratulalur. Ilaiic antcni epistolam scripslsse sanctns Liipus pcrliibetur desiiienle

adversus Pelagianos

cum

sanclo

Ger-

anno 471,

niano Antlslodorensi epi^cupo fuerit nniniiiin sufTragiis desiinaius.

episcnpaiiis ejus 45, scilicct lost

novem jam decursa
Sidonius in

Quadelegailone pluribus ven. Deda

(d):

quinquennia
lilierls qu:is

in apostolica sede, ut ait lp«e

ejiisdeinque legaiioiiis liistorlam fuse pcrseqiiiiur
rlslus (c), ac posl euin rilleinoniius (/) ei
alii.

Nu-

eidem sancto

praesuli

rescrlp-il (o).

De

Dlxl-

mus Lupuin
quc enim
qiii

in

Ecclcsia Trccensl regeiida biennio
fiiisse

porro episiolu Tillcmnntium (p) alqucauctores lllsioriai lillerarise Gallicx (q) consulere praestai. Al
iilraqiie

exacto, in Britaiiuiam inissum
virls doclis
(g)

anno iiO, neseiilenlia,
in

vero de posieriore
libet (r)
nlsi
:

viri erii

llii

vcrba

liic

exscribere

probalur Pagii
ait (li),

<

Qui hanc epistolani
iiiipense dolcat

lcgerit, (allor, iiiquit,
loi

ex Sidonii epistola ubi
sede novein

Lupuin

aposlo-

mecuin
ali

jacturam

aliaruni,

tica

jam

exegisse qninquenma,

exislimat
imperii
ordi-

quas

eo (Liipo) scrlpiasfu sse colligimus cx Sidoiii

pr.csiilein

Arvernensein per qiiinqueiinalia
iiiiisse,

nio; diini illuin lacit Ecclesiaruni oinnium

rebus

C:isare: siippiiiaiioiiein
naiioiieni aiino
risius i|:iqiie

adeoqiie

Liipi
(i).

^

,!„})j|s

coiislliariuin, in adversis

cunsolaiorcm. Juvat
Saiictimi,

42» illiganitam esse

deliiiil

No-

lamen

vcl s;iiiel

loi|uciilein

amlivi-se

ut
>

ac

Tilleiiioiiiiiis lucis ciiaiis

liaroulum
fiiisse aiiiio

iiiJe peuitius ej.us

induleni apiritiiiuq<ic novci iiuus.

asscctalj (j), saiictuiii
(a)

Lupnra ordinaluni

(b) Id.

Sidon. ibld., png. 907 c. Iib. IV, ep s(. 17, pa;:.9o3c. ibid.
IX, episi.

(k) Bolland. Act. SS. lom. VII Jiilii in commenl. de S. Liipo niim. 45 et 82, pagg. 59, G7.

(c) Id. Ilb.

11, pag.
i,

1105
17.

c. ibid.

(d)

Bed.

III-i.

eccl. Iib.

caji.

(e) Niiris.

ILsi.

Pclag.

Iib. ii,

cap. 5, pagg. 301

(/) Sirmuiid. Ciincil. Cail. tuiii. i, |iag. 122. lom. V, pag. 71, edil. Veii. Labb. (n) Achcr. Spicil. loin. \, p:ig. 579, sive iiov.
(»i) Cimcil.

seqq., opp. tom. I. (/) Tillem. loMi.

cdit. loni. III, pag. 502.

pagg. 15 seqq. (g) Id. toin. XVI, pag. 123, not. 1, el pag. 730, iiot. (' In S. Sldun. (Ii) Sldon. lib. VI, epist. i, pag. 997 a, opp. Sirnioiid. toin.
1.

XV,

(o)

Sidoii. lib. VI, eplsl.
cil.

1,

pagg. 997 a, loni.

I

opp. Sirm.

(p) Tllleiii. lom. XVI, pagg. 135 seqq. (q) Hist. lilter. de la Frauce, toin. U, pagg.

490

seqq,

(i) Pa"i. Prolegoni. ad dlsserl. Hvpat., § 51, et ad ann. 428, § 23, ilem ad ann. 472,'§ 5. et 15. (j) Baron. ad ann. 472, §§

(riBosch. ad Aci. SS. tom. VII

Julii, pag. 67,

U

D

num.

82,

SS.

LUPI ET EUPHRONII EPISTOL^.
cuin suiiima lande exsecutus e<,
iia nillitia;

EPISTOLA PRIMA.
LurUS DOHNO
Gr.itias
S,.irituni
rAI'.£

foelestis

operosa SIDOMO.

niuiiia et huinilla minisicria ipso

adjuvante

Cliristo alacrilcr percurras,

nec retro ad aralrum.

ago Doiiriio Dco nostro Jesu Cliristo per
saiicluin, qiii le, car

applicala niaiiu, |iigriiantium agricolaruin
los cuiivertas,

more ocu-

ssime fraier, in

liac

Tu

liii|icraiorU>s apices

pcr gloriosis-^
lu irabeales

geiierali liliiballiine et pressiira dilecl sslin:v spoiis:B

slinas aflliiliaiis

pruxlme consecutits es;

Eiclcsi.e

su.v,

:id

(>jiis

Misleiitaliuiiein
sis

et

tunsolain

uriiilus
reipileta

S|ilendidasi|ue

pra-fecluras, et quidquid irsibi

limein
r jul, et

In

saoerd ilcm vocavit, ut

lucerna

N-

desidcriorum series

beatius in s.Trulo

sicul aiiibiliosos

liouores iniiiidaiKC

miliii.v

puicst liiigere, huuurilicus el iuicr slreperos pltiusu»

f,r,

EPISTOLyC.
est orJo,
iii

df)

excrcuisli. Mulatus

el

iii

domo Domini
nientis depres-

A
VENSEM.

EPISTOL.\

II.

apicem

auigisii, qui noii
in

exuberanti niuiidani fas-

lus fulgore, sed
.>.ione, et linniili

maxiiue innma

SANCTORUM EriSCOPURUM LUPl THICASSINl ET njPIIRO.NII* AlGtSTODlNE.NSlS, AD TALxSIUM tPliCOPUM ANDtGA-

lesnpinaii coidis alijectione pertranaialiiim

ciandus
additis

est.

Qui olim conabaris
superare,
iiec

decora

De

honoribns

credebas liomini
iioii

solemnilalibvs, el debiganm ctericis, el jugati aisumunlur

iis

quieon-

Domiiio sancto
siiKicere, si cseieris

par esset, et pares
devcnisti,
iii

iranslicet

grederetur,

iii

eum siatum

quo

el in Cbristo cultii alque boiiure veneraiido benlissiino fralri Talasio episcopo, Lupus et Euphronlus episcopi panter pesili.

fuperior

nulli ic

debes superiorcni rpputare; niiniuio
pliis

Conimoutoriumquod per subdiaconum Arcontiuin
(nissum fuer»t, inspeximus
sicui popescisti,
lis
:

subditnrum luorum suppo~itu.«, eo
lior, qiio

eriskonorael

ad qiiod

>aiiclitati tu:p,

te

humiiiias

Cbrisii

acciiiget,

eciruin

respondeie curaviinus. Vigilia naiaalio niore,
liic

plaiilas osculaberis,
oli:n

supra quorum capita pedes liios
Iste pri)fecti) jain tlbi

Domini binge
:

qium

Pascliae vigilia, ce-

colloiarc dedigiiabaris.

lebranda
sii:.t,

qiiia

nativitaiis

leciioncs

iegeiida!
stileiii-

labor incumbil, ut sis

omnium
aliis

scrvus, qui vldeb.iris

illicautem passionis. Epiphanix qunque

omnium dominus,
coiiculcabas,

et

iiiciirveris,

qui

ca;leres

tiiias

habet

suHm specialem
curaiidae sunt
in

cultuin. yuae vigiliaj vel

non

qni:i

eras superbus,sed qiiia dignidiiaiii

B

iiiaxiine, aut perpete nccle, aut cerle in niaiulinuni

lalum prxteriiarniii
tanluin
tibi
tibi

majcstatc, ne

vaniiale,

vergenle

,

:

pasclialis

autcm

v gilia

a

caMcros

antecedeiidum erat, quantiim
est

vespere raro

uiatulinum usquo perdiicilur. Deinde

modo

prae

ca;teris

recedendum. Fac crgo
di^iiia, qui

in vigilia Pascliae divcrsoruin

librorum lcctioiies sunj

ut

nunc ingenium Iransferas ad

taniuRi

recensenda;, qu;e
li.ine,

lotae

babeant aliquid de praefigura;iiitcdic:a

valuisti
spiiias

ad humaiia. Colligant plebes

tua:

ex ore tuo
collige-

aut vaiiciuiopassionis:
fuerit
, ;

auiem

vigilia,

de capiic Crucilixi, qui ex verbis

tuis

piout visum

iiiter

psallendum et legeiiduK,

baiit rosas

de ponipa iiiundiali;et capant de eloquio
qui capiebant
ci°vilis.

sive de prophetis

sive de

Novo Teslamento

,

qiod

saccrdotis vciba disciplin:e coelesiis,

quisque volucrit, non

legili, sed volunt:iria
,

leciiona

de

eli)q)iio

douiinaniis
iiiii

norinaiu disciplin:e
ainavi

prKsuniet. De clericis vcro biganiis
rios Ecclesia permitiit et p:iiitur
dotiini regiilaiu
:

usque ad ostinqiiis

Egu qiiidem
tcqueiitcin

le

taiituin
i

cjm

sequebaiis

elquani

saccr-

aridiiaicm s*ciili, i|ua
u!

meiisuri

piiias jaiii ainare
iiis

pro districiione sua assiimpseiit, jure

ertalcm

cu;li? J.nii delibor, et
iion

ans

cusiodiet. Exorcisias ven», aut subdiaioiios, a seciiiidis nupiiis peiiiius excliidil.

est rcsolutio iuea,
licet soliitiis,
iii

sed

putavcro
te in

resolvi, qui

Generationem vero
assumimiis
; ,

filio-

te

viv.ini, et

Kcclesia

relinsii,

ruin

ab his
,

,

quos conugaios
possit
,

nielius

qiiani.

GauJco
iiidjiii

exiii,

piistqiiiim

Ecclesijin
aiiiicilia

indu

C

c-sei
iioii

si

lieri

arceri

quos

meliiis

est

el le

Ectlesia.

Macle

veUisle, scd

assuiiii,

qu:inide bis pcstea siib diversa seiisiiiim
:

fiaterniiaie rcceiis. Suppriuiil pustrenius litulus aii-

varictate certari
iiiini

cuin
,

iiielius sit

oinnes disceptaiio-

liquns, nih.l est (|uod hodie veliin de prxtcrita ine-

causas excludi
,

ut qui iion vuli in clericitii gein allario conjiigatos. II;cc

minisse

dilectioue,
lacit

(|uando

niodL'rna dignitatis
et lenaciorem.

et
si

iicrari

non conslituat

pro

limiiurem

esse

cantatem

consiieliidine

Ecclcsi:iruiii

nustraium

,

(lu irnin

una

Deus

vellet ut le

amplecterer! sed
in

in spiritu perficio

esircgiila, p.igina; hiijus serinoiie lexuimus. Si q.iid

quod non possiim

corpore, et praescnte Cliristo
praifectnm

vero pro liouore Doniini potest
scer.', et siimitari
laiid.ibiiniis.

disirictionis aoerc-

nun ainplus
culor,
sc.l

reii.ublicae

veneror et os-

non possumus,pro Dumini hoiiore

Ecclesiae, qui miiii lilius a^tate, dgnitate

Naiu jam Ccclesiae obsequi.s aggregatos
iraiisire
,

frater, et meritis

pater est. Ora pro

me, ul

in

Do-

ad secuiidas nupiias

nou

paiimur

:

quos,

niino consummalus,opus quod injunxil
el in

consummem,

postqiiam assumpii fuerint

etiain a primis

penitus

eo tandem impleam lempura qu.c restant, qui
{

arcemus; exorcistis duulaval,
In Ausustoduneiisi

atqiU! subdiaconos.

loi et tania

v e

iiiilii

!

)

his quic

non debui, implevi.

aiiiein Ecclcsia, vel
,

osiiarius in

eed apud Dominuin misericordia.

Memor

esio niei.

D

imo

officio constitutus

si

uxorem aliam accepeiit.

Mlujusetiani episiol:ciempiisinceriuniesr,nisiquod ivi, ui a|iparei, episcupi adinonere nomen vi lctur, ut non niulto posl Andegavense concilium, iu qiio episcopus ordiiiatus esl, ad cnin mis>ain credanuis. l^rater varia ejus exeniplaria, qu.e in manus iiostras venerunt, animadverliinus ejiisdcin lieri nicnt oncm iii anliqua collectioue canoiiuiii qu.e esi in biblioibeca S. Gerinani Parisicnsis. J.vc. SiRMONDi. Talasii episcopi coiisultaiioni de iribus caiiiiiilis respnndent. Prinium de vigiliis Natiilis Dnmini, Epliiplianiae, et Paschae quo ritu ccleliraiida; siiii. luin de inferioribu^clericis, quibiis u.xurcs ducere licet , ulruni secuiidas nuptias inire p.>>sint. Qiia in re jiati quideui tcclesiam doceui, ut osiiarii alias uxorcs ducant et bigami (iaut exorcislas vcro et subdiaconos a sccu.iriis nupliis pcniiiis eicliidcrc. Caeterum in Eccles aTiicassiiia exorcislas
Talasii n

etdiaconos, pustqu.im iiideruin assumpiisunt, eiiam a priinisnupiiis arceri in Augiisloduueiisi, osiiaiios a secun lis. Pustrcmo subdiacon is paceni inier se dare in saciario dcbere nun in altario. Exsiat lixc
:

,

epistola

iii

variis coilicihus aniiquis,
colleclinni;

citainrqiie

in

pervemsta
'

cai.ouuiu S.

Geniiaui Pariclarissiuia

sieiisis. Jac. Sikmo:ilius.

Lupl

Tiic.issiiii
:

episcopi apud

omnes

tnpliiouii Aiigiisiodunensis ex Sidnest menioria nlo, Gre,'orio Tiiruii. et ex lilaiio qni altrrani ejus

,

cpislulam

comnieinorat
1,

iii

Ci rnnico aiini

ccccii

:

Diebus, in.;u

insequent

s

Pii^cIkb visa

quicdam

in

,

:

Galuarum; episola de liis Euplironii Aucjuslodunensis eitiscopi ad Agripfiinum coinilem facla evidenler ostendit. f^e Talasio Aiidcgavcnsi iliciuin csi ad synoduin Andegaveuseui , in qua ordinatUS CSt. J^C. Sir.HUNDUS.
cirlo, reijionibus

Cl
:>b olficio

RUIUCll LI'ISCOPI
pciiiliis

C8

abdiiaUir. Subdiaeoiios aulein ud
:

A

sicu; ."Upra mciiioiMliiin cst, o.sliaiius, ut sccuiidis su
nii|iliis lliiBanl
,

liircin iiilei
lio
iiiiU'111
,

sciu «aciiirio opoilcl aLCedero

in alla-

iioi

solinii .di oHirio

,

s d cliani a

min

ni^i diiiii

|ii)irit;iiiil

|iall;is

diaiono,

coiiiiiiiinioiic

|ieiiiliis

arcrlur.
Hiiiicii ,t

aut

susci|iiiiiit

ijiiod

relirtiir;

ad

|i;ueiii

aiiteni iie-

{tlubc.

iiifni

iiniiiirllin

S dumi lilwgien-

i|ii;ii|iiani

eis |icriiiis>uiii esl. Si auteni

illiuii
,

ainentiu!

sis ei>iitol<ts

ad Liiinim

Tiei.ciiicm sciiplai.)

fueril

,

vcl cNOiCiSla,

vcl

subdiaconus

vel

cliam.

H
ASNO DOMINI CCCCLXXX.

RURICIUS.
JACOBI BASNAGII IN RURICIUM OBSERVATIO.
Ruricius Senior dielus,
iit

disiinguerelur ab cjus

B

ibiiiiieinstituliscanonicis regularibus fuisscscpultum,

liepole cr.gnoiiiiiie cl Leimivioensi episcopo,
liistnssiina Aiiieioruni
pros.iiiia

ex

il-

qoa; oninia a vrrti siinl alieiia.

Illinl

icrlissiinuin esi,

ortus eiat. Sicculo

Ruricium

lansto, Leontio, i^Eonio, Sidonio, quin
lempnris Gallia-

priinuin
ipsi

fuit

addicins, ut lcsiatur Faiislus (Kpisf. C).
iia

inio ipsi Ciesario, celeberrimis tuiic

amicissinius, qui de illius coiiveisinne
eNsiilial
:

la:ta-

ruin episcopis, fuisse amicissiinum, ut cv ipsiiis epistolis patot.

biiiiiliis

l'osl liujus riiiv
sfl

jactalioncs

ad por-

Per sciieHulcm

vix aer.

m

lcrre poliiit
in
li

:

IMMI

rc/i(yio)ii.s,
:

piornm

u(is

Excehi

iiianiigubernani'',

per liicmein paiilo roliustior, «siivis dicbiis

i-

conveitit
ries

posc

umbi as scduceutiuin vanKatitm
et

etinlusio-

spilio el locis liigidis consueludinariaui iiifirmilatem

iraiisro/niKinm scDiHionim, mansttra

solida conejits

superare
fnit
:

vi.v

poteral. Ideo a concllio Agalbensi ab-

riipirif, ct

despcclo tcmdem siicu!o infclici, artem

illud .Tgre

passus cst Cxsariiis, a quo fueral

i)in(/n(im >-npiiii. Ilieriani

ux

jreni diixeral.

Ex

cn libc-

inviiaius. Quiii inio Sedaius,

Nemnisensis cpiscopus,
dii.

rosiion su^cepisse videliir. Clericnsfaclus.adLemo-

bac

in le

C;csario

manus d

Qnerelas vel

injii-

vicon^em ipiscopaluin p-'omotus

esi, qui
taiiien

tum niagno
se contenini
fliicd.ri-

riain repulit Knricius, litteras C;esarii

ad se lardissima

non

lialeliaiiir

iii

preiin.

!deo
lYofeis,

venissc signilicaiis, nec tamcn debuisse tardiiis comraoiifri,
qiii

noii paliibaiiir Ki;ncius.
l.ilt-iii

iiiquiebat,
liuiiiiiilas.

furiasse

merebatur amliri. Obiit paulo

dcmvre
meliits
te,

iion

dcbet

ttrbis

Siqitidem

C

posl

il

iid

conciliiim. Aiuiil bildii.thoca' r;itraui edi-

m«//o
saceid oi,

mulloque eminentiiis

est,

civiinicm

de

tores attigisse annuin 499.

Sed cum cnncilium Ag.v
fiierit

qiiam sncerdnfin de civitale noscere (Epist.
Aiiinl in
illo

ihense sub Ca;sario convocatnm

an. 500, ulte-

lib.

ii).

episcnpatu post Martialcm

rins niulio vitam produxisse Ruriciuin coiistat. Polilo
siylo, ut

viiosiiiiuni qii;iriuin
.

fnis^e
illo

successorem. Sed inier
Marlialis luni apiid Rnri\Io-

s;ecula forobant, scripi;v suntejusepistola:;

labulas aiiiainlari dcbet

paucissinia

lamen qua;

vcl

a,l

drginaia, vel ad

illo-

dcgalenses,
iiei

tum apnd
aiuicuin
iiim

Leinoviceiises episcopus.

rmn temporum historiam
pcre
;

pcrtiiieanl, possis excerolficios.T!

i|uidein

Celsiim

,

ut

ad solemnitut
lib.

m
:

plcraeque enim

siinl

epistoI;B

,

vel
atl-

s(ii)i»oriim

soron; venial (Epist. 114,

ii)

consolatori;r, vel ad piet;itein

fiigamqne saeculi
ipsi

uiide qnis forsan ciinjioiai, saiictiiriini,
lcninia cclobrabaiilur
M.irtialoin.

quoroiu sofuisse

bortalori;»;. Oliservavit Ralusiiis,

niorcm

fnisse

apud Lenioviccs, unuin
!

meliores scriplores perlegere, ipsorumque verba sibi
propria facere; idque probat vari's argiimeniis ex

Mira
qiii

esl coiijeciura

Sed praeterea sansaltcm de

clos antiquos

iiuiiquain cx^titere, aul
iiiiilia

geminis,

qiias

tum edebat,
I,

Sulpilii Severi epistolis

quibiis fabiiliisa

nariaiitiir, coli, (|uis liiidierno

(Miscclt. lom.

privf.),

ex

quibiis ulique hansisse
;

dic mirelur? i)e ipso Uuricio,
buit esse, ferimt,
ni(inastcriiim in
iii

qui notior nobis dc-

aliqiia, indioto nninine,

videiur Ruricius

el

revera

communi

Loniovic;p coemeterio

D

aliqua sunt similia, iia ul plagii rcus csse videatur eo
deterioris-,

lionorein saiicli Auguslini erexisse,

quod verba

ci

vocos lanium usurpaverit.

RURicii EPiscopi epistolj:.

LIBER PRmvS.
EPISTOLA PRIMA,
Dotnino suo peculiari
iii

cerdos,
dosi ;erio

fania oelelicrrima pr;edi. aiile co-iiovi. (Hiin
pii

Cliristo.

Doinno palrono

amuris

iiiluso

,

illis te
;

,

qiiibns scribero

f (iHjfo
Olim
te, douiiue

epiuopo

/{nriiiiis.

dignaris. oeiilis cordis iiitueor

sed

niliiliiuiiniis cliain

mi vencrande, ac

be.itissinie sa-

corporcis vidcre fcstino:

si

quo modo possim,

inler-

,19

EPlSTOLARfM
|iec<aloriim

LIB.

r.

70
record:iiionc
delicio
,

redeiitibiis vobis,

ineormn vincula
iliiii-.

ilis-

A

peccalo,
[liici

siiie judicii

pcccatum;

iit

ilu(jiii

i'iiin|ierc, arieiilisqiie

toluinbx'

iieniiis

{fs. liv,

aii|iie

inajoii

ipse nie pieinaiii, ut

7), a veiianliuni laiiiioii

evobire

(/'s. xc, 3), et
;

vobis-

larditalis reiis suin,

esse

incipiam

falsilatis

:

et

ab
:

ciim posilus in doiuinica lege requie-ccre

ut silini,

liumana usf|ue injuria crinien extendam ad xternam

(|iiainopuscula vesira legendo coiiccpi, ipsoprajsento,
iiiide illa

nunc laiunin cxspcctans de
tiini;
diviiiic

signiii.-e

iioxa senien-

nianarunl, uberius liauriens
iii

rcsliiiguerein
aniiiite

vcio pro incndacii

ullinne subjiciar.
,

ut c.iritalis igniciiluin, «luein
niienlis
favillis

lepidi-i

dorde

Pr:cserliiii

cnm

vera confessio indiilgentiam

ct falsa s

lervoiilibiis

su'cil:islis,

prolalis

exciisiiio niercalur olTensaiii.
plici

Malo

ilaqiie tain

m.

coiidcnsa scri(ilnr:iniiii piibulis, vivax

llaiiiiiia

roliosibi

confessione quaiii supplici venijm pelere, qu im

rarel, qua; cloquio saiicti oris accensa,
solito,
in

mure

peciala geminarc. Ilabes ergo, paler oplinie, pasior
cgregie, iiieain
llahes
el
iii
(

peciore peccaloris

viin

natuise

polciitis

ulpa;

iiie:ie

spoi:t;ineam Cdnressioneiii
c riigas; et iu
el jinli-

exertrel, caleratieiido Irigida, inliiminaniln lenebroS3, el spinas ciiiiiimiiii ciiiisuniendd. Ailli.csl,

discipoli

eriori', (|uod

dtclor

ovicnla; biiigiKire,
c'i

quod sanes. Polcsialisqne
ulceris
iiici
p'.i

eximie, aninia niea postte.

Me auiem

ailjuvent or.i-

lui esi,

u

ruiii velis
aii

rudineni ferri

tioiics tua;, ut pnsbiin, icrrenis actibiis spretis, coele-

rigore re.-cindere,

inedicaiiienlorun Icniiate cu-

slibus iubiare.Quia

torpus.quod corriimpitur, aggra15),
iil

B

lare.

Ego lannn
;

utrain eleg.rilis curatinncm ainilei:ec

vat

animam (Sap. n,
diviiia

iiicliiiare auie:ii suaiii

elar inlrepiilns n:ibo;

palern» icuim dexterc decli
proiniss:e
inilii

adoratuUi
pairis

non possil (I's.\u\,
(|u:e

II), nl doinuin

duiiiiiiodo

|Oilioneiii

hxrediUilis

oblivio obeiliciis,

vocaiilis

iinpcrio

de

adipiscar.
flagelki,

Neqiie atlendani qu.e

pcena

sit

iii

terra sua el cognaiione

distcdai (Gen. xii,

1) alqiie

sid

quam liabtam
llere

in

leslanieiilo.
iil

MeViiis

illani, qiix ei ilciiionstr.iiur, potius

toncupiscat.

ISini

eiiim

inilii

cst

supcr paire, quaiii
Qiiia

alMlittr

ciiim

adliuc valct

pusillilas iioslra iiicliiin

iiliii(i\i:e

coiiteiiipliis a

patre.
iioii

pareiilum pielas dislrin-

conditionis expellere,

tt caiiUili

perfe(t:e

purgala

gii,

uitorrigat;
ci

persever.it, ut

puuat,

iiec

corda rcserare, ut

relinqiieiiies procscntia, peiaiiuis

lanlum

niffir.iris

iiiferl

arrogantia

siiperliieiilis,

xierna; cjcctaciue aiicira (GVh. xxi, 10), liaTediiaiem

qu.iniuiii g;iiidiiiin ferl

biiiiiiiii;!.,

toiililenlis. Sic ille
filiuin,

paternam

lilieri
,

possiiiinsailipisci.

Quamobrem
ine.c

speio,

Evangelii iniliilgenlissimus
siibslanli;c

p.ilcr
l:eIo

pr:pccpl:o

doniine mi
dijiiiili

ul pio nie iiidcsiin^nler orelis, et qiiotics
icrr;e
luilii,

decoclorein
gaiiilere

,

siisccpil

.implexu,

fueriiis aiiJitaitm

cloqueini;c

p ompli
lapsii

ir

de

rciiilii,
iio;i

qnini imput;ire da
c.<probr;iiiliir
;

veslrx imbre perfundere, non
slls,

sicut

nunc

feti-

(Lttc.

XV

).

neniqiic

faii-

et

aJbuc meai
scd

iiiliiinilaiis

igiiari,

dtlicaios et

nora, nin liixnria, nini egcstas

sola coiivcrsi re-

dulces cibos,

aiislcriores,
;

el

a;grilU(lini

me:c
de

C

versio

omnia ilamna cnm:itnsat.
diiblo

Quia

iii;jor

fuil

congruos
cix
;

su,.;gcralis

i|uia

non cx cdiunt

sliiUo

procul
facultas.
fecit

palri

faculias

reditiis,

quaiii
,

rcrnni

beatis

poslmodum proditoribus ineis censoriuin pra;assensum qui more bnniani iiigenii, alTectu
,

Itaque abscessio reum fecerat

rrgressio
li:i

insoiiiein.

Ea

misericordia

snffieit

redi.

iiiinio (.ra-pediti,

a veiiiat^ judicii declinanies,

in-

Quin ctiam palcrna; clenienlioe venia sola
licil,

iic:i
;

sufnisi

ciirrunt pro aiiiorc mendaciuin.

Saiie nec vereaiur

qiinil

ulnis

fovit,

qiiod gralia periiiiilcel

Kanclitas vcslra, ne vuliieribus nieisgralior sit loveiitis

et miiiiera larga muliiplicet. Dat anniilum
a

ne rursus

dcxtcra,

quam

secantis. Qiua

ca ncc mi' (losse

patre, perfidia

duce, disccdat.
ardiii

Calceamenta dat
aspera el diira

curari,ct t.imcngravitercompuiruisse, Doniinodante,

pedibiis,

quo

facilius

ilineris

jam

senlio. Et ideo eligo, ut
,

me

justus inisericordiu; ineuiu
Su(iplici

contcmiial.

Iial

el

ipsam primam quani perdidtrat

increpalione rorripi^it
peccatoris
inipingiict

qiiani

c:ipiit

olenm
iuii(iie

sliilam, ut i,uem a iiiorie roceperai, pristina
taliiate doiiaret

immnr-

(Ps. cxl,5).
illo

D.itur etiam i(ise juniori vituliis re-

prece deposco, ut de

iliesauro

pcneiraliuin ve-

verso,

qui

seniori

agnus daius fuerat de yEgypio

slrnrum, u;ide nova et veiera proferre consuevistis (iJatlli. XIII, 52), perili;-simi ulpote medici, qui lan-

profeciiiro. Quia ipse educit ex

.^gyplo pater. Tanii

parenlis imitaie tantus fideni. Trade peccaloribus ad-

guenlium innumens et varias xgriiudines n"oiidie,
gratia Dei adjuvanti', sanaiis, languori quoqiie iiieo,

D j„t„rium,

pr.tsla conaniibiis rcmiiisioncm,
filio

inierces-

sionem largire, cmfiienlique

non solum ipse
;

qua; convenire cognosciiis, niedicainenta miitaiis,

veiiiam tiibiie. sed ipse veniam deprecare

ui

quem

EPISTOLA
Dominoiuo,
Iia nie

II.

in peregrina pairia appellasliberu^n, in propria pos-

pccidiari in Chrislo

Dowino patrono,
negligens
,

sis

videre libtraiuni. Etqui

pi r

seamisit dnminicani

Fautto episcopo Ruricius. hacienus impia negligenlia et
ut quid
,

libcraliiatem, per le mcrealur

consequi liberiaiem,
,

nec

a

veslro separelur

solatio

qiii

sequcsirniiir

iinpielas possederunt,

domine mi
et

in

me
pri-

pra;mio.

poiissiinuni

accusem, nescijm
,

;

quid in

me

EPISTOLA
Deiinclissimo Filio

III.

iiium

excusem

non

inveni.iin.

Si

enim argumenexcusaiioiies in

semperqm magnifico
Hnncius.
ad
unaiiiniiiaiem

*

Ilespeuo

talinnem
jeccatis

aliqiiam

ad escusandas

exbibere lentavcro (Ts. cxl, 4), adjiciam
am;ibal. llUim

Scribciidi

inilii

luam

adiiuni,

Juvenis

fuit

qui

lilteras

virum

magnificum,

Gemmam

lillcrarum ct amicorum ap-

71

Runicii EPisr.opi
iiiipeiiiia, |Uitcl'<:iil afTcclus

queut obsiiuxer»!
<liiiuiii:\ii'ix
i;iil,i,

el

iila

A
Devincliiiimo
filio

EPIST. IV.
semperque magnifico lleiperio
liiii

(imiiiiiiii

iiirUis, jier fiiiam llccluiUur ri-

s;i\i-a

iiioltiuiiliir,

scdanliir luiuiiln, ieiiiuiilur
iiiitcscuiit

icius.

aspera,
inilia,
iiaiiiiii'

luine->ciiiil

leiiia,

s.iva,

sicviunt
,

Reccpi

iipices uaaiiiiuiiatis
;

tiuv,

lam gratia qumi
;

aceciiiliiiitur placiJa,

acuiiiiiur binta

doiui-

eloquentia

taui

ainiiie

paiiter (|uaiu leporc
Iii

laiii

b.ubara

,

iiuiuaiiia

placaiiliir.

Ktiani in

me

sale quani niclle respcrsas.

qiiibus nec iliilcctlini
cuiii
iii

<i|iussutim p<rai;i'ns, os eliiigue reser.ivii, pioilucrns
iiie

dccssel

aliqiiiil,

nec sapori. Qui

diciionis

ex

tiilis-iiiio sileiilii

reces>u ad |iubliciim foriuiinvitaiio veslri
il'aiii

et rationis arlc piieeiiiineani, solo tameii a se di-crc-

d.iudumi|ue judii ium

et

nova

siibirc

pare videnliir jndicio. Diini
laiidi apt:i-,
lat.-c,

eiiiiu |iagiiiulj: iiica-, iion

(onipellit. Scilicel, ul qui liacleniis

sciilciniani

sed vituperaiioni incptia rusiicilatis apIribiiere
lcstiiias,

soiiiUis

aiilii|iiain,
qiiaiii

qiia

ditiliir
ri'
;

:

Sa^pcmiinero prociiiraui

majora mcritis

et

scqueris

stare taccre,

dic

iiiscieniiam

ma-

Vfl dcclamalionis

cnrsum,

vcl diligeiilis adccttim; a

lucriiu ^creLUiidia; taciuiruilalc

kgere, quam
rusiiciiaiis

iiuiiu-

iiorma recli

jiidicii decliiiasli.

Ad qiiam rem cgo
cx causa
el oris

per-

deiiier incoiidilo
iiidiiiis

sermouc proferre, nnn lam consucqtiani

fcctinnem noii iguoranliae
Iror descendisse consilio,

viiin,

sed spontaneu arbi:

meie

iinmemor,
iii

nblilus,
veliiii

triplici

iil

in

qiiasi

ex Arioiie

Orplieum repeiile mulatiis,
orc garrulo noii

B

leiiiii

iiialeria

et

acuiuen

ingeiiii,

facimdiam,
in jejiino

discriissiinis auribiis tuis
iioS'is

am
ui

ofli-

ct afllueniiam seriiionis ostondercs.
aiqtie otioso cespiie luagis
ret,

Siculi

qiiam injnriosus exisicre.
insueia

Dum

et ignoia per-

sirenuiias ciilioris :ippa-

icnio, et

prxsumo. Sed
dileciio
sibi
iu

dabitis,

reor,

cum

aut rebellionem glebaruin lenacium repeiiia

veniiim veuienti ex iiecessiludine ncccssari,'B iiecessiiatis.

ssppius

impiessione vomeris doinat, aut
sicrcoris aspersioiie fecundat,
soli

ariditateiii

Qtiia

qund

inorlalium mentiliiis

nimiam
iia

ut fruciuiim

iiaturali

poleslaie

\indicet,
I

consciiim

imituae

copiam, quam

natura negat, induslria producai
epislola:

pa^biimis pecius agnoscit. E'go
iiiinioranieH,
titii

eexciisaiioiiidiuiiiis

el lu egest.itcin
dil.isii,

mea!
si

elnqtieiiiia;

iu:e

ita

pagiuam dilalemus,

ut

uoii

soliim

ubeitate

ut possil esse,
si

cam

supi resseris,
incntiai

iion exliibeai

sermo

incoinpiior,
;

verum eliam
vocem
pietaiis
coiii-

le loquciiii',

laudabilis;

vcr

proluleris,
jiidicii

ciipia

inordiiiaia
el
libi

faslidium

jam

iii

ct inilii

de

falsa laude,

el tibi

de

eirore veietui

crumpimus,
nieiulaiites

desideriorum verba ructamus,
plgnti.';

cuiidiam.

El idcirco, quia imperitiam

meam

pu-

nostiuin, deposiium
eiiitn

tuiim,

doris opus esse voluisti, cave ne, pracconio luo nobis

cujus nos snscepiioue cepisti. Tibi
rilatis

spem pnsicuiii

uon re^pnnitciilibus, lua
si iiiiid niilii

pericliieliir cleclio.

Itaque,
indi-

mea;
si

;

tibi

solaiium

viiae

prssenlis, cl levalibi

credis,

si

quid utri lue cousulis,

men,
iiiea

divinilas

annuerit, fuluroe;

oinnia

C

guuin niemor a, oblivione digtiis-iinum vo'umeu abs-

vi.ta

coiumisi.

Te

»

elicilorem et forni.atnrera
,

conde,

si

vis

ci nie

ad arbilrium luum o:aloris fa-

lapilloium nobilium, et rimatorem auri

te ri-pcrto-

inani ct te probaii judicis obtiiiere pcrsonam.

rem
que
si

aqii;c laleiitis e'cgi

,

qni sciris abstrusas lapidirosilaii;
qtia;

EPIST. V.
Devinclixsiiiio fitio

bus geuima'- propri* redilere geu.
in lania rer in cr.nfusione

ut-

semperque maynifico lletperio
liuricius.

amiiierent nobiliialcm,

jiidicem unn liabereiil. Aiiruni qtioqiie, arenis vimi\ln:ii,
nisi
,

Spnponderas,

nii

carissiine,

ui
iii

milii

alii|uos

de

libiis

artillcis

solcrlia lavetur aquis,

ramusculo quoni ex amariiudine

dnmesticiim saUi>-

igiiibus ctiquctiir

nec spleiidurem pntcrii

rctincre

porein veriendum iransforeiidiimquc siisceperas,

nec meritum. Septas etiam aqnaruui maiiantiuin veiias, et
titis

sculos deslinares, (|unrum odnre cngnoscerem qtiara spein spei gorere deberem; ulrumnain ipsi florcsgerniina, aut rursus ipsa
geriiiina

obducliim tena nueiiii atvenm,

nisi ditigen-

eruduraverit appeiitoris induslria,
fluet.
Ita

laiicis uiida

fructus sui qualitate

n<>n

et

tcnernrum ndbuc acies

seiisuniii

promitierenl, iidemque itcruin frueius ulrum possiut
te evcoqtienie
iiiitescere,
ei dulci

igiiorantix iiubilo, quasi crassiiate scabrosx rubiginis obsessa,
qiiit spuiiie
iii

eluquentix verim

iiisi

as^idua doctnris liina purgelur,

tic-

audicntium corda saiiare. Quod quia nescio quam ub

ctarescere. Tiiuin eigo nunc,

luuni cst,

D

his oiniiibus el
jiidicio,

opinioni

iu«,

el noslro

panter
illiciie,

causam facere distiilisli, opportuniim vos admonoiidi tempus iiiveiii, ipio in liarinonia inutidi univirsa
auimaiUia brnla pariier, et clinguia, inceJeniia, volaniia^aiqtie lepiilia, suis

icspnndere
aui
iios

ne aul tu pra!Sunipsisse

iucoiisideraie elegisse videamur.

quxque

inodis, suis siUli»,

suisque qiixqiie vocibus, cisi sono dissoiio, aut ore

pi'll:il>at Sirfoniiis,

cp.

t.

iv, ep. 2-2.

Ad eum

s.nepius ipsi
iii-

scri|isit

K'iiiciiis, ul patet
15\s.N.

ex cpist. 5, i, 5,

scripiis.

expresse ms. iiovato vncabiiln et iioii inelegaiile sciisu ab eliciendu, siciit Jiipiler ali t'/icit'iii/ii (ulminibus dicebaliir Elicius, Ovid. iii Fasl.
lia

Eliciuiil

calo

le,

Nunc quoque
Nisi malis lcgero
:

le

Jupiler : unde niinoret celcbrunl , E.iciniuque vocanl.
,

Ua'e, inalim. Il:i'c Canisius. versns Ovidii. Noii ideo dicebalur Jiipilcr t/iVins, (pind ri>liiiini vilir.irt't et cicoret, sed qiiod e cobIo ./iVi se palorelur. Ciiiii eiiiin Jnpilor in gr;iliani Nunta' desdorantis sciie qnunioilu fiiliiiin (liari possil, e civlis in lerias ii;iiismoassel, Eliciiis dicebatur. Sic eliani H,sp<:<iHs Elicilor liipiHoruin dioebaiur, quod gciuiuas e lerra vcl lapidibus educerel. li.^s.N.
vel
:

r/Miii/ii(urt'iii,qiiod
illi

ni lallor, laudaiiliir

liciialorem

qnod

iion placei

73
iliverso,

EPISTOLARUM
pari lanieii alTeclu,
qiiasi
,

LID.

I.

74
saliem vel paginis mr<n-

uno conceiilu

in

A

coiiiiiienilare iion pfissiinus,

hiudem propril auctoris erumpiinl
(jiiam

el potenliaiii,

ilare cureiiiu*.

piomere nequennl,

sciitire se

produnt. Hoe

EPisT. vn.
Dominii suo peciLliarher in Christo pnlrono Dassiih episiopo Itiiriiius.

nanique tenipore cuncti

orliis

spccics rediviva repa-

ralur. El qiiidquid in eo silu squalidiini, frigore lurliidiiin,

giacie concretuni, midilale drf.irnie, aridilale
t,

Quam
v slra

nie diligere saiicta

i

ietas,

et pia

sanciitas
,

pra;inorluum liaclpiius fu
eiiiergil;
liivisiliilia,

ad instar resurrection

s

dignetiir

niultiniodo
ei

probatis

alfectii

dum

ut

discal liiimana fiagililas de visibilibiis
fuiiira

logenda iransmiitilis,
iiein

neglecla corrigitis, dilectio;

et de prsRSfiitibus

cogno-ceie, et

d ligendo provocatis

el qiiod priEdicaiis verhis,
iii

spein

veniiirsfi

melioris a;iatis, deposila desperaiione,
lelliis sterili

doceiis

exemp

is.

Sed qnoiiiam semen veslruin
non
proficit,

pcrcipial.

Nunc ctiam

rigore conclusas,

tirra sterilietdumosa

utpoiequoe sentisiciit iiifriiclno-

quasi

virili

seinine lioc veriio teiiipoie concepto, oc-

bus supercrescentibiis siilTocatur, ne

cultis iiiarilala meatilius,

venas laxat ad parluni. Et
usiii

sam

illam (iciilneam

me jiibeal Dominus
differte,

vineae,

quam
vos

liincquod deliciis sua^e, qiiod esui dulce, quod
utile,

lanto tempore neqiiidqiiain exspeclat, abscindi;

quod

victui necessariiim, qiiod visiii

jucunduin. omiie

severiorcm sententiam orando

donecdoctri-

ipiod olfactni gratum,

qnod
hiec

tactiii
illa

blanilum,

g

nae

vfstra; ^

piiiguedine

laiiquam terrx amariludo

producil.

Siquidem

est

lemperies, quie
in iiicuna-

infructuosa dulcescat.

Sed quoniam plus sunt apud

niuiidi nascentis

materiam, quasi adbuc
ne substaiitiam

niedelicia qiiam

verba, nec possura facta expiarc

bulis
tricis

leneram

in

gremio qoodam clemenlissimoe
;

al-

sernionibus,
et librum,
(ico.

obsequium saltem epistolare dependo,
pr:cstilcrali«,

complexu

nntrivit

iiullo

labore

qiieni

me

remisisse signi-

(luratam aut eslivus
algor ex-tinguerel,

fervor exurercf, aut biemalis
llabra poriarent.

aut ventorum

Alium, qui idcntidem veslris usibus iiunc ne(essarius non esl, spero per portitorem harum reinilti.

Ilabet ilaqiie suscepliis tuus convenienlissinium tempiis, sita,

Jubeatis simul

quod

si

propilio

Deo ad sidemnirecurreiilibus

quo

aninii socordia

tandem aliquando
inter

^

depo-

tatein s.iinioiiim

gurdone abiluri

sitis,

hebeludinem cordis exacuat. Eisi

bomines

scire faci.itis.

declainarc non potesi, saliem inter pecudes clainare,
aiit inier

volucres garrire festinet.
»

Domino suu

peculiari in Clirislo

EPIST. VHL Dombio patrono
s;ppius

'

Si-

EPIST.

Yl.

donio episcopo Ruricius.
Pr.-eJicaiitibus vnbis,
,

Domno

sancto et piissimo Pnlri Nepotiano presbylero Ruricius.

audisse

me

recolo,

nullatenus ab iniquilatibus nos posse purgari,

Codices quos sanctiias vestra transmisil accepi,
cloqiientia claros,
lios, lidei pnritaie

(uerimus criinina nostra, consciei
confessi.
Q:iis

scientia

perfectos, docirina pro-

enim,

tia compungenle, non dicam ccnsequi, sed vel

peispicuos; qui sacrorum lestimoauttorilate

qiiaerere qiieat indulgentiam,

nisi

deplorat oni con-

niornni ubeilate lncu|ib'tes,
liice fulgenle>,

prsstantes,

fessionem erroris adjungat?

Qiiia errcr iiidulgeniiam,

facile

et fideliiim inentes illuminenl,

C
u

infideliiim errores detegant atque convincant.

Quo-

non indnlgentia requirit errorem. Quod cgo valde serum esse cognoscens, facious meuni nuper admissiim,
pielati

ruiii

ego gustu adnioduMi lenui pellecius potiusquam
ad saticlalem priipter soUiciiudines sxcnli

vesira;

indicarc iion disiuli.

Ne quod
dtdum
sialuo.
illicite

fectus,

niodo proJente

me

spectat ad vcniam, taccnte post-

perveniie non polui. Sicut enim stomaclius

cum

fe-

modum
et

periineret ad ciilpam. Sedjain ipsum
in

biium ardore
iiblatos

dei oqiiilur, dulces

sibi aiile cibos iiec
;

proferimus

medium. Furli me vobis reum

ore recipit, nec requirit ablatos

ita et

ani-

deposilum vesirum me, ignoraniibus vobis,

inus niiindanis anxieialibus curisque confectiis, spiril.iles

dapes nec desiderat absentes,
nec senlil inlusas. Quse

iiec carpit
ita

appo-

prKsumpsisse pronuniio. Quod ui tamen conimiiielem, occasionem perpetrandi facinoris vos dedislis,
aut leiitantes cupidnm, aut indcctum erudire ciipien-

sitas,

cum
et

se in

me

liabeaiit, vos tainen et pii parentis probaslis affectuin, et solliciti

p

les.

Codicem namque, qiiem de

fratre

meo

Leonlio

magislri
oflicium,

niinisterium
iit

,

seduli niedci

nierecipere jusseraiis,
si

transiulisse
;

me

fateor.

Quod

iniplestis

tali

taedio laboranti niedica(juibiis

probatis, d ignoscile

si

impulatis, agnoscite. Quia

menia congrua

niitteretis.

et propier negli-

confessioni
I

querela sociatiir.
iinpulit.

Nam

primiim
ut

iit

eum

genliam ineam ego non valeo con-cqui sospilatem.

gerem voluntas
exlorsit.

Deinde

ille

transferre-

Vos tamen
qiii

percipietis a jiisto repensatoie
iiigralis

mercedem,

lur

Nain

cum de dapibus

ipsius

adbuc

etiam pro

grates benevolas referre cimsiciil
f'i-

pauca libassem,
illexil,ut primi

taliter

me

gusiu illecebrosi sapoii>
imilalor, Dostudueriiii
iiii-

suevit. lloriim
jussistis,

ego praufatorum codiciim ununi,

quodanimodo parentis

retinui,

alium remisi, queiii S. Hilarii
esse
noveritis.

mmo

rcpenle conlempto,

ad salielatpui

ciavoe

urbis anlislitis

Quod qnia
retoniiiMi

pprvcnire;

magisque consiliiim suadentis quam

praeceperaiis,
pcrmittilis
" ^

indicare cuiavi.

Hnnc vero
ul

iransferre;

disposui,

quod

nieiuoriae

perium dominanlis audierim. Nain ut omnia pecloris niei arcana manifesiem, videbar mibi libri ipsius
^
"^

Ms. in margine detestatu. Ms., pinguine.
Patr'^!..

Fuit Arvernoriim

cpsc,
si

Forte ngnoscite;

isque celeberrimus. Babn. impuialis ignoscite.

LVill.

3

75
verba
adlioilaiiliii aiidirc
:

nunicii EPisnopi
Qiilil

7r'

cossas, iiigrale, qiiid

A

aiiibigo,

Cuni

et

vos abundeiis

tabclljrils, et

iiie

duliiias? Nosii ergu tecoiiiiiiunis Doiniiii vuliiiiiateiii,

sciaiis laborare cgeslaie scrnioiils, ac sierilit;itc c\ilis iiigeiiii,
siiiii

quain diversis occasioiiibus
(|uani
tilii

le

eliinare contendat,

velut leslivis iiiciisibus arcntis veiia! curlliicre.

etiain iiivlto spiritaics cibos soleat liomis

sudare, noii
aui

Addidistis eiiain,siciii Achilli Tlieseimi, vel Tlicseo Pyii-

paslur
qiiain

iiigt-rerL'.

Mihi crede,

pliis tibi,

sl distuleris,

1'aiiocliiiii,
lliouiii,
ita

llerciili
niilii

transtulcris inipiiluliit.
Ilis et

Qiiia sludinsis faverc,

vos

dcliere sociari. In

liis

fabulls

non

iiividere con^uevit.

talibus siliMitio allo-

facllsqiic

in:ijoruni noii

pra>rogativam

pcrsonaium,

quiis in vinculaejus nie voluntarius pariiercl coaciiis

scd
iil

coinparationem debciiius diieclionis accipere;
;

sponte coiijcci, ad cxcniplaiidiiin euni

rcstiiiiis

nccessi,

aiiilcoruin lecolcnlcs iiomini, seqiiamur cxeinpla

Qucni ncsrio
raluni

ulriiiii,

sicut csl,
iii

traiiscripliiiii aii p:i-

et cdruin in

nos vocabiila Iraiisferenlcs, mcrila cuii-

rcddere

debe;iiii

vcslro

pciidct

arbitro.
exci

fcrainus

;

ali|ueex ipsoruin geslls magiiifica quxqiie

Kgo

tauicii libeiis

inuliam

quani

iiitiilcrilis,

et hunesla

carpenies,

viia: iiosirx
iii

uliliier

coaple,

pinni;

quia

reinedium nicum vestrum credo esse
et

mus

;

ei scrviamus
fucata.

nobis

carilate

candlda

nnu

dccretuin,

senlciiliam

vcsirain

medclam

duco

adiilatioiie

Studeamusque quod

m

amirillls

esse, iion ptciiam.

illuruin pnelaruiii f:ilsiias lliixii, in nolns aninioruiii

Domino
Ita

peeuliari in

EPIST. IX. Christo Domino patrono
llmicius.
,

B
Sidoiiio

verlins pcrngat

;

iit

diiin
;

iinitari

videinur an iqua

,

i'eliii(|iianius linii:inila

et scnloruin facla laudanies
nii
,

,

l:iudeniura posieris. Ilaec ergn, domiiic
pecioris mci
nne:i;
,

flanima

me

reccns prxdicatio

ct antiqua dilcctlo ve-

persunsioni

lux, quam conscicnti:«
breviler
i,

strx piclatis illexit,
piiis

utaudeam auribus
;

vestris iue-

aniplius

credens
:

,

gerulo reslinaiile,

meis facere sxpiu^ injuriam
stcrili

dum

vcstrani,

cursimi|ue diciavi
si

qux

perilia tua ct probitas lu

quanlum
diflicile,

ingeniolo coiicedilur, .tttliigere cupio
clsi

amici verecuiidiac consulit,

aut celare debebii

disciplinuui.

Quaui

assc>|ui

graiide esi,

aique

aut emendare curabil.

sequi laiiicn

pulcliriiiii

esl aiqiie sublime.
laiiiiim
,

EPIST. XI.
Domiiio sublimi
scin/ifrijue

Uuoiiiani suuim.^irum

reruin

non adcplio

sed etiam imitailo ipsa jiicunda esl. Qiiia
fere
aliquis ejus rei porlione

inMiqiiani

magnilico (ralri Fredar. Ruricius.
deserli

ad intcgniui carct, ad

Quoniam
jimxlstis,

amaenilali nenioris vestri eliam

qu.>m scandere ac pervcnire contendcrli. Desidcro
ilaque, doinine mi, desidcro,
relici,

niisirl inepllas voluistis

adjungi, transniisi, sicul in,

inquain, tuis

cibis
luis

abieium

plaiitas

non specie, sed proceri-

luo fonie polari, luis
;

repleri dapibus,

tate |i|:\ciiiiras;

non

friiciihus, scd sui peregrlnaiioiie
jiicunilas.

cpulis sagiiiari

quas siquis, distribucniibus vobis,
sed
lotis
,

C

inirabiles;

non usu aptas, sed aniaenilaie

iion suinino ore libaverii,

aniiii*

vjsoeri-

Quippe
•^

qii:e

cuin conluil^int crassitudine umbraruin
Irigus '^Oceanis in xsiailbus pra^blturac.
illas

bus appetcns conviva sorbueril
ris

aique iuiimo pccio-

Cevenarum

postraodum easdem rumiiialurus ubscuiiderii
assidiiis

El hoc inier
arbores
,

praccbirissinias

diversi

generis

incipict

ructaiioiiibus

in

luiidem

Doiuinl

tam decore qnara

utilltaie prajstanle»,

opuIllis

omnipolciilis erumpere; rererius corde, ore jejuiius,

lentas onere, disiincias Uore, odore frngranles.
enini indusiria vesira coniulit
proliilil.
,

dum
ciijus

saiur esurit

,

el suturalur

esurieiis

;

niHgls

iii

quod
,

soli naiur.i

non

regeneralione silurandus. Nec deesse poierit cibus
pasuis
iii

Nani ui ruborciii rosaruiii

liliorum canJo-

,

verbo

est.

Ul ego baruni deliciarum
coniiiienii auxilia-

reiii

,

lauri

perpetuum

viroi ein

,

et alia

hujuscemodi,

particeps esse merear vcstris pairociiiiis obiineie,

siiiillla vililius
(lniiii..iiii

praelermittani (quia sa>pe per abiin-

mihique supra mensurani virium

pieiio a vilescuni, el facit copiii quotidiuna
illlc

lores accedite, simulque et ab ovili vobis credito

faslidium)

eiiani

gruminum, gerniinum,
priniuin

fruieio-

non inveniar alienus. Uratc, errantemi|uc ovem
conrido quod
iniercessloiilbus
vcslris
ficrl

a

rum percgrinx
vernanlc-:.

collaisc sunl suavitatcs, visui
illic

usuique
sil,

pascuis sxculi ad caulas doininicas rcporiale; quii
po-sii

Sed quid

laudandum

aui

niirandum, ubi eiiain icmpurls iulemperies lempc-

aguus, qui vesler iiierueril esse disclpulus.

D

ruuir? Siquideni inlbi lorrida; fervnr a:statis tam uin-

brarumqu:im uiiduruni ilgore

depellilur.lliera.s \eri>

EPIST. X.
Doniino, pectori suo, Liipo,
"

in tanluin iioii sentllur asperiias, ui iiiira

eadem

pi>-

Ruricius.
,

iius lepor aeris, ei

canius uviuni, verls
iiiiiiicnior

rt'ddi>t efli-

Accepi

liiieras

magnanimilatis
ut

lu.e

qnibus excii-

giem. Sed

i|uid

cgo
iiil

iinperliix niea;, paii-

sare dignaris quod
rore respergas
b:ijuli

inc

rarius

cloqueuii.T tu;e
;

pcre serinoiic,
licias

doiiiiiie, ruris vcsiri divliius,

de-

facial

inopia

siiniilipic cli.uii

de^ciiberc,

aui eiiurrare cuiileiido, ud rujiis

indicas le inirari cur,
siippetai,

cum inilil corum verborum quoque copia coinp:a
Quod
esi lcpoils veslri
facuiiilla,

rreiiueniia
iioii

luudeni eiiuni ingenia niajura succuinbcreiit? Daic
ilaqne impudentia! luex veniam, quaiu exlorsisiis,
qui ut auribus vcsiris verhosus existcmn. dignali<>
vesir.i iiic coiiipcll.i.

dcsii,

vobis scribere ssepiiis deircciem.
nlain
,

vos per irojiiclasse noii

ui

CunriJens quud cpisiula

loiigiot

'

*>

Kuit cpiscopiis Trlcassiiiiis. Vox coriupia.

'

Vox

C"rriipla.

77
vobis, dominis meis,
aflectu.
si

EPISTOKARUM
displiceret
afrniu,

LIB.

l.

73
jam de sublimiori. Egone vos,

placerel

A cymb»
qiii

insiabili flucluanlem, quasi

Cum

intellexeritis eani

nnn pro eloiuemiiB

specula vel emineniiori colle rcspititisV

lepore, sed

pro vesiro amore copiosam; simulque,

ad portiim veiiia per poenitentiae indulgentiam,
?

quia scieb:im sublimitatcm vestram in amicis veslris
plus rcprchendere taciturnilalis verecundiam, qu.im

Doniino gubcrnatore

^

Non ego

penitus, frater di-

leclc, sic scripsi, ut inihi aliquid blandiens,

vos

iin-

loquacem ramiliaritaiis aud.iciani.

probo deiiie mordereni, nec ut vos iKderem; sed
milii

epistolx familiariiale vincireiii.

Nam

si

bene
;

EPIST.

XII.

considerelis,
et opianlis
reiiiiis,

votorum sunt

illa

verba, non actiium

Domiiw
Trepido
in

pecloris sui Celso Pairicius.

potus
aclus

qiiain inoneiiii-.Quia iion

qu d ageexposui.

praeconiuin vcstrum us elingue rese-

sed qualiier vellcm ut viveremus,
vitic nicae

rare, cui scio jure eliam ingeni:i majora

snccumbere.

Ca

teruiii si

praeerila; pr3csentis(|ufl

Quid enim prinium de affeciionis
slr;c

laiiile

aiit

dignali^inis veniibi

discuiias,

pudebit

te,

intiino et secretissiino fralre

commemorem?
qnod

qiii

onines

ruris,
lesie, ferre,

qux
ut

noii pudiiil

Deo

teste

=

promiitere,

moris,

et,

bis oninibus niaj.jj esl, carilatis
si

pro qiiibus facinoribus meis spero vos potiiis Doinino
supplicetis,

delicias cnntulisiis, aul cerle,

qnid biiruin diTuit,
est

quos

in

hoc sseculo amiciiiarum et cmsortes,
in luliuo boiio-

depiitaniluin

teinpori,

non

voliis

impuiandum.
,

Nam

Intiim apiid vos, qiiod c:irum pectns
11

quiid lia-

B

propinqiiilalis vobiii tsse

ruin jubeat esse partcipes.
inilii

buit clarii

nuiiidiis, inveni.
qiiiii

Nulla ine peiiilus jocunlio-

ditale rraiiilastis;
spiliiili
iiiei

eliam desiderabile

EPIST. XIV.

desertnm vesirj vicinitaie
m:igis finiiimum vobis
totn
e.-.se

fecistis.

El

Domino

pecloris sui Celso Ruricius.

idcirco

iiie

congaudeo,

Equum qualem
placidiim,

jusseras deslinavi, mansuctudinc
validiim.

qiiia iion
n>'

ex

malus

esl,

qni hnnis jnngitur.

Scd

membris

firmum rohore, forma
ve!ocitate,necpigrum;
cui
;

exhibeat vobis ipsa ireplia sui Iniigior serino fa;

prcesiaiitem, ^ factura composituin, animis lemperatiini,

slidium, salve laigissimuin dico
jiissisiis.

el viirariiim, siciit
:

nec pr.Teproperum

scilicet

me

destinasse significo

ciijus

opus nitore,

cui frenus el siimulus sit sedeiitis arbitrium,

ad
iit

non

fragilitale oporlet imiletur, ut dilectio, quse iiobis

evebendiim nnus, etvelle siippeiat

et posse

ita

a parentibus relicta, magisiro tradita, vitic

cimmunull.i

rec cedal su|ierpnsito, nec deponat iinposiiiim.
itaque, situl npnriuil inlimatis, sa'utalione

Ilis
,

nione, firmata est secundis, elimeiur adversis,
penitus lurbinum pvocella frangatur.

prjclaia

Nam

sicnt aiiri

pollicitaiinne dispensa, promissa depo^cimus, ut ad

aiqueargenti pretiosa sinceiiias,

si seris,

aut pluiiibi,

solemnilatein sancloruin ad nos,
cuni .-orore

Heo

propitio,

una

vel ciijnslibet alterius inateriae vilioris fuerit adnii.vtioiie

venire dignemini

,

honorem

patronis,

corrupla,

nisi

igniuni exaniinatione iiuigatiir,

frairibus aflfectum, gratiam populis prx'stiluii.

iiec spleiidoreiii naliiralein poterit liabere,

nec soiiuin.

EPIST.

XV
Dominopalrono,
apud

N:ini
tui,

nec visui clarilaiein, nec tinnilum reddit audimagisqiie raucum rcsonat,
si

feriaiur, et slridn-

Domino mo,
Agniio

pecntiari in Cliristo

Eoiiio episcopo Ritricius.

luin. II:inc

ergo senieniiani, non nieani, sed Donviii,
ila

Iransilu sancto,

et

vi ner:ibilis

me

fraier opliine, conliientes p;iriter et sequenles,

viiam noslram medio ciirsu, gubematore ipso

D

recordatiohis domini mei decessoris vesiri
/-

Leontii,
trislatus

aniiiio

et

menie confusus diu muliumque
iiierueram, et

mino, lemperemus, ut ciim sereniias aindeat, prosperior flatus inviiet , mare placidum bl indiaiur
;

siim quod et impedieniibus peccatis meis, lantoantistiii

occurrere

ikiii

tali

essem parenie

scienies lainen illam sequons subjecii planiiiein ad
iiislar moiitiuin

privaius. Cujus elsi exlerioris hoiiiinis

non

fruebar

rcpenle consiirgcre
;

;

ne^iue in alluin

navein nostrain p:itiainur impflli
pesias solvat, ant

ubi

eam

aspeetu, iiiterioristamen gratia delectabar, et meniis
acie jiigiter adh;vrebam;
praiseiis

aut

leiii-

per quein et in quo milii
et SMdie-

unda deinergai.

quodanimodoct cernebatur oblutu,
et

EPIST.

XIII.

bainr

afl^ecin,

palpabatur atiactu, et lenebatur

Domino

pecloris sui Cetso Ruricius.
tiia;,

D
iinn

amplexu. Siquidem ciri nullo se melius loco quam
in

Recepi apices gerinanitalis
runi scrupuli reiulerunt.
litteris

qiii

iiiiiii

pa-

cnrde,

(arit;ilis

ipsius sede, conspicionl.

Unde

ct

Vereor enim ne secus de
niissa; siint ceiisueriiis.

amplius dc-ider:ibam oculis videre carnalibus,
ita spiriialibus

quem

meis

qnam

a

me

Lt

inluebar. Seddolori

meo

consolatio-

idcirco quasi lemerari* prsesiimpiioni? inemoies vi-

nem

ea qu:c prius Iribuerant, solalium

ipsiiis iiierita

deamini, duin ut pro vobis orem, ac s:cpius coinmo-

dederuni. Quia confido qund

quem paterna

pietaie

neam,
s.TCuli

postulaiis. Egoiie, fraier optime, castigare vns

dilexit, et sedula intercessione cusioiliat. Sed

Iikc

audeam,qiii

me nequeo

castigare? Egniie vos.qui ine

sanctitati vestrae

qiiasi

vobiscum

colloqiiens, ati;ii«

adbuc

in turbinibus

tanquam

in

maris

sesiibiis

a vobis moeroris ipsius

levamen requirens, dicianie

"
ii

'

1
'

Forle oris. Deest verbiim. Forte commitlere. Forie Fartura.
Is fuii

cum
fice

Hilario Leonis successore

h.Tbiiit,

dein a pontis;epius

Roniano concessa sunt
I.

illi

vicarialiis jura, qiiibus

iiiscio pontiflce uti lentaveiai.

De illoLeonlio

Uuricius
episcopus.
Lilcs

II,

ep. 39, etep. iJ, 48. Dasm.

Arelatensis

quasdam

i9
«lilecliuiic, retulciiiii. Ni.itc

iWMC.n Lnscopi
\cro,
iit

80
venturiim s:evieiiiiuin
iiebuli<

dicore instlliieel upusiulaiiis

A

(indusuin mare, cxcltantibus
liabris,

rain, acecrsioiie
vcsiri

i|)Sitis

duiiiini

iiici

erepto ab uculis nostris

ac iiubibus

ordinutione cum|ierta,

ad

odiciuiii

ve^truin

die, iier agere

credcremus. Qiiia
ad
iius,

etiainsi

mundo

ra-

initlcre cogitabani.
nic;e

Sed iiuincriLus
:

vestris

liiiiiiilitaii»

diws

siills

illuxil,

pr;e deiisitilc

iiciiioris

prievenislls ob$ci|uiuiii

(|u;e
,

iiillii

ntajuieiu

spleiiilur ipsiiis, ct caliir pci vciiire

nun

valiiit, (luni

seribeiidi liduciaiu coniuleiuiit

quia pr;e.suinu (juud

nos
iiiil,

iia

pcr

iicr iiileliciiiin

feliciiini

procciitas pieIri-

i|ueni llberaliiaie r.ccritis dignuui,
iion liabcalis alicuuin.

ab

aiiiinis vestrls
iiitellexi,

ct sic

inundatlo roris asporgit, ut coiitracli
apriciiatein
igiiis
ciiiii

Lt ideo slcut

di( (is

gurc,

vcl ciiacii

pliirimis

diehiis
i|Ui'iii

(]uuiiiaiu tanti liaberc dlgiiaiiilni,

suspltalioiicui lieasliiuili|uc
lia-

cynocaumatisqii;vriinus. Sed
tcndi'lia( inteiitlo

ad lociim, ad

tltudinls vestru; pcr liilcras ubercui d;co;

pcrvenisscnius, vullati aqiils alipiu

peculiari prece

dcposeo eo mecuin agcre lanto

iiiudefacti, siii oecepiiiiiis dcperire.

Quia cuin essei,
in fonie,
;

beatis alTcctu, ut doininuni

Lcontium

prx^niisissc, cl

ut diximtis, rigor

iii

aere, erat
ir

tamen tepor
xstus
iii

cummutassc potius

quaiii pcrdldlsse

coguoscam.

odor

iii

llumlne, ard
seriuoiie

in cainpo,

caslro

rl

ut brevi

uiiiversa

concludam, per

laleni

EPIST. XVI. Domino
et sanclis omttibus (equiparando, fratri Sidonio Videnti, liuricius.

viain nos iter egisse cognoscite,

perqnam

iicc

ad pa-

venerabiti

,

admirabili,

B

railisum,

noii dicain

ad exsilium ire quisquara desi-

derei. Quaproptcr quia ba'c
Oliiu le, frater carissiine, faina cclob(?rrin)a pr:vdi-

omnia Dominus nosier
cl

cante, cognovi, el in sede ciritaiis

illis

qulbus Ip-e

c( itie incurrcre, ct

vos jussil evaderc; peccala luca
;

a vesiris ineriiis etlaiu visibili iiinere disccriieiis
ipsius

meliiis terrcna despieis, et ccelestia divinaque consi-

vos qui arcta ct laboriosa spiritaliter perglds via,
istas

deras,

ociilis

uieiilis

aspexi

:

unde

noincn

non

iiicidcrotls

angustias,

et

nos qui lata

ei

ascripsi, cujus iiiuiiere douatnu) esse le vldi. tt iduo

spatiosa, reirorsuin scinper respicientcs incedimus,
biijus
iiicurrliiiiis

dum

le in

speculo cordis diligcntcr,
tui

ct pulcbritiidiinjurias.

Urate

Domiituiu,

ciii

iiem inierioris boiuinis

vcbemenler admlror, ad

oinnia po-sibilia
iier,

conliicinur,

ut etsi

per diversiini

desiderandum

aninii mei viscera conciiasli. qux' iii tanium aflectun) tuuin meracissiiiia dllecllone com-

ad

uiiain iios laincn iirbcm laciat

convenire;

in

quain nos misericurdia potest inferre, vos merita.

mota

sunl,

nt queiu spiritalibus oculis coniemplor,

etiam carnalibus cernere coucupiscam. Quamobrcm,
salve in Cbrislo Domiiio plurimum, dicens specialius,
liuaeso, ut uiia

EPIST. XVIII.
Dulcissimo
ct

unanimo

filio

*

Omacio Ruriiius
noii

cpiscopus.

cum domno meo

episcopo,

quem ad
lU per Veneriuin diilcedini
tua;

scriberem,
bcd oc-

nos venturum pro sua diguaiione confido, voUls, ad
humilitatem nostram visitandam,
iit

C

nun n

gligeiitia;,
fui.sse

nec iinputaiionis
cognusce. Uiide

aliciijus,
lias

faciatis iiijnriam,
ciipaiii nis

possimus

in

unum

pir Ameliuni
ut propnsiii

posiii
;

fructum de nosira inviscisciumtis intentio
fii

ceni carpere prxsentia

dum

dedl, qulbus salve pluriiuiim
tui sciiiper

diio,

el

remiuiscaris,

respondeniis erudiiio; et muluusquoda

nmodo

commoiieo. Ncc animuiii
a coeptu itinere blandior
aiii

pro-

tuum

jain

Deu dicatuin aut
aiit

fcctus discentis efGcitur, et docentis. Pax, pai, pax.

visus avocei,

mudiilaiior currumpat audltus,
inolllur solllcilet

EPIST. XVII.

diilcior giistus inlicial, ant

csctU';,

Domnoanimce
episcoput.

su(?,

et

totis

in Christo

Domino

dile-

aiit

suaviur oduraius

illiciai,

ci per

fenestras cor-

ctionii visceribus cxcoiendo

Pomerio abbati Ruricius

poris niors in(roniit(a(ur ad animain.

Sed neque

s(i-

vain
est, sicut ipsi

tciiciis,

conira Domiiii sententiam reiro respiainit(a(: quin poiius

Scriptum

melius nostis, Milii vindi-

clas, ut dircctuin Iii)o:e sulcus
i(a in

ciam, ego retribuam, dicil Douiinus. (Dt'u(. \\\u, 55;

euin, cui te, ipso insplranie, vovisti,

omnibus

Rom,

XII,

I9).jain vosinibisi quidlmputatisignoscite,

seiisibus iiihies, et corde delixiis
le vel

adh:ereas, ui
illex

cum

qiiia scialls

Domiiiuin vindicasse.

Tam

aviis

nos es^e

una prxfatorum vitiorum

forma pulsave-

iiineribus novcritis.in
iil

lam abdiias soliiudines inducto,?,

rit, fide firina, cl *^ ailiie

diviiia ineditatiune niuiiiiiim peciiis

cas retexere animusliorreat,

mens

refugiai, seriiio

non

possit.

Et quamlibet

in turbis positus esse

non queat. Incurriuius namque semitam obsiruciani
ramis,
spaiio conslriciam, spinis
hiriain,

vldeaiis, intrans in cubiculiim cordis tui clauso osiio

siirpilus

tuo,

Dominum

orare

non de^iuas

{ilatili. vi,

6)

,

ui

clausam, ubsitam sentibus, situ asperam, 8a.\oruin a^geribus impediiam, radicuin ceiinexioue constratam,
coeiio

qui videi in occulio, dical

tibi, siciii

sancto Moysi
:

vociferaiiii ad se iiuu vocc, sod corde, dicebul

Oiiirf

voraginosam, ut

in

lam

variis tamqucmultiiill;

clamas ad meiE.rod. xiv, 15)? E( spero ut in
oralionibus
lc
ciiaiii inci
si

lali!

us

cibus mallsnonessct slmplex furmapericiili

dumcaporie-

mciiiinis>e digneiis, ci

ciiius

ballorumpcdes radicum vlrtusdciiuei, ctsoli putrcdo
iiou susiinet
;

ad uos, ciiain

intor nus rcducit alTeclus, deside-

montlbns vero
in

ita

in

subliine

rium

dulcissiut:e et $:ilubcrriiiix quieiis a liluc.it.

itam, et vallibus

profunda demersain, ut nos per

•Fiiil ile presbyter
(ipo iisiis cst

dilectissiinus Riiricin,

ruju«

Kparoliiiis, ut li(t'ras

cominenJaliti.i^

ad Apriinculum obliueret. ViJe iuferius et 3U. Bvs.N.

I. ii,

ep. 'i7,

S1

KPISTOLARUM

LIB.

ii.

82

LIBER SECUNDUS,
EPlSTOi.A PRIMA.
Downis sublimissiniis el in Chrislo Domiiio deviiicliisimis [rutribus " Nainacio el Ceraunia; [iuricius.
Anliqui s;ipi«nies aiiiicos iluos unain animain
lia-

A

dico.

Iter

meum,

vestruinque conspectum

niente

praevenio, atque omnia, sicut jussislis, et

dignum ac

debitum

fuit,

inspecla,

Iradita,

(irinata significo.

bere dixeiuni

:

quoJ valde vcruin esse priedico
esse ine senlio,
p^irleinque incain
voliis
iii-

Nec vereor quod debe:U animos vcsirns vel aliqiiantisper offendere, quod iinuin vocabulum de libello
dotis vident esse subtractiim
;

proboque.
cessi,

Nain posiquani a vesira germanilate dis-

cum hoc quod

deest

divisuin

numero, non solum coinpensalum, sed eiiam auctum
agnosciiis in merito.

vobiscum reseJisse cognosco. Nec absenlibus
iiiteger esse inilii videor.

El cuin nie

in

me non

EPIST.
Dominis sublimibus
(raliibus
et in

III.

veniain

,

apud vns nie, ad vos reversus,
quanluin

in(|uiro,

Christo
el

Domino

ileviiictissimii

alqiie ibidein,

me

jiibes reliquisse, tantiiin

Namacio
vos

Ceraunice Ruricius.

vcsiri
fiat,

mecum

abstulisse conspicio.

Et

iia

priusquani

Quam

graviter sim de luctu vestro nunlii airncitate
,

annuenle Domino, pignorum iiosttdriim voiiva
aniinorum inler nos
ainplectenda
lit

percul!.us

facilius

[.ro

mutiio
liiieris

potcstis

ainore
Qiiia

conjiinclio

facta

jam

divisio,

conjiecre,

quam ego possim
exped.re.

intimare.

qus quam
tatis

•>

divino

magis est diligentilius.
in

aninins nimio moerore confectiis, quod hnrret reco-

vilanda; per quain
iiitegrse

cordibus eorum cari;

B

lere, rciiiiit

Ooleo, fratres dcvinclissiini,
et

sincera iransfiisio

ciijiis

ego vinculis

lam accrbo casui vestro,
Nani
cisi

tolo

corde compatior.

colligatum a vobis esse

me

gaiidco, el talibus catcnis

ad praisens a vnbis separalus
et

vinctus exsulio, obsiringiqiie ine eariim nexibus niagis

tamen semper menie conjungor,

sum dnm

corpore,
a

vobi«

cupio

quam

resolvi.

Qiiibiis ei

vos consirietns

animo

iion

recedo, (danciibiis vestris interesse

me

esse confido. Rcdeuntibus itaque vesiris salve largis-

credo. Qiiia

simum
siluisse

dico, et ex

omnibus
quia

graiins agi-ns dcrelinqun

qua; ad pra'cnniuin nostrum perlineiit.
sigiiifico,

Idcirco nie
siciit

secundum diviiiam scnientiam quod patitur ununi membrum, omnia niembra compatiuntur in corpore. Nos eiiim nnn soluni lide concorporaniur
iii

in

propriis
;

laudi.biis,

Clirisio, sed eiiam

(ilioriim
si

conjunctione conne-

dicitur, est odiosa jaclantia

vesira enim laus

mea

ciimur.

Unde etiam
Scd quid

curariim lanla iniemperies

fjctaest; et ideo, ut dixi, de magnanimiiaie veslra
laccre nielius duxi; quia qiiidiiuid de vobis dixcro,
niibi videor contulisse.

permisisset, ad snlandos vos, pro epijtolis ipse venissein.
faciinus, fratres oplimi
sicut virtule
,

quod

di-

viiiae resistere
iia
II.

jussioni,

non possumus,
nimio dolorc
vi-

EPIST.

nec voluntaie debemns, et omni advigilaniia prae-

Dominis sublimissimis et in Christo Domino devmctissimis frairibui Namacio el Ceraunia; Ruricius.
Inter reliquas graies, qua; a

cavere ne

dum

dnlcia nobis pignora
aiii

C

dcllemus, blaspbemi,

quodarninodo injuriosi
gravius aiiim^in)

me

vnbis jiire refe-

deamur

in

Domino;

et

nostram

rendse sunt, praesentia ac visinne paironi
dniiini

cnmmunis
liospi-

auctor ipsius ineritis inventa

nccasione confodiat,

Poslnmini ingentes gratias

agii,

quod

quam

c.iroium amissione percussit.

Ideo

in

omni

tiolum vestrum fecistis ipsius or.Tlinnibus illusirari.
Qiiia

ainaritudine vcl dolore ad illum nobis refugiendiHii
est, et ad illiim

dum

vobis exhibet fideni, nohis tribuit

bene-

omnes casus
Et
illa

nostri toto corde refe-

dictioiiem; et licet fuerit vigilantissimus inspector,
imporiiinissimiis exactnr, disiriciissimus exseculor,
levia

rendi. qui sanat vulneratns, qui relevat moestos, qui

considatur

afflicios.
:

sentenlia
dedit,

sancti

Job

tamen ha!c omnia graiia vesira
;

et

sanctitatis

omiiinn dicenda est
lit,

Dominus

Dominus
sit

abilu-

su»! ponderalione pensavinius
est
:

qiiia

sicut scripiiim
e.rci-

sicut

Domino

placuit, ita et factum est,
i,

nomen

Carilas omnia

suslinet,

caiitas

dll (/ Cor. XIII, 7),

prxsei

tiin

mtnquam cum hoc, quod

Dombii benediclum [Jub
dnlorem

21).

IIa;c

ergo, Doniini

visiis

pectnrismei, scribere vobis idcirco praesumpsi, u(

exigere, noliis

cum

crcdiinus

Di'i

benellcio coiitiilisse.
qiiia

communem

,

queni sciebam

,

quod verbis
ut-

Itaque eo

'

prop^ia civiiate remeanie, non

ne-

ineis miiigare

non poteram,

vel divinis eloquiis

cessari.-E esseni,

sed quia

voliiit,

dedi, quibus indivi-

cuiique modcrarer.

Et vere non minimum potestis

duae germanitati vesir* S;dve largissimum desiderans
ni fallor, idem cum Namacio ad Sidonius Apotlinaris, in Aquitania seciinda de^ens. Vir doclus. qii in caslris iiiler excubiales curas litteris iiicuhuit. Uhi vacahat a niilitia

D capere

de Christi voluntate solatium, quod quatenus
Nala
fuit,

• Fuit

Namacius,

illiim, scribit Ruriciiis nosier. Illis

qua;

jii-

qiieiii srripsit

venis obiit,
alier
•i

iit

Namacius

paiet ex epistola Ruricii tertia. Fuit post ohituni Ruslici Aiveinorum epi-

et

infestaiites,

adversiis Saxones illa liitora venationi fuit dedilus, solusqiie canes venaticns apris mnvendis aptos habuit, dives procul duhio, uipole qui tiini venarelur tiim aedificaret.
pugiiis raaril.mis

scopus, a nosiro distinguendus. Basn. Fnrte divisio. « Ms., propria dicivitate. Sed vncula di est deleta. An propria de civitate , an propriain in civilatem

legendum.

Cerauniaiu habuil eoiijngeui, ad quaiu ssepius, ut ad

S3
ipsuni iinmalurus
tlignatus

niii cii Ensco!'!

84
dieani
:

manebat

inleriius,

t:ilciii

eum

csl

A

i>:i'|>ius

Quit dabit capiii meo aqunni,

ei oculit

a^sumero, qualium re|;num dixil esse coecx
qucni a

meit (ontem laerymoTum {Jerem. \x, t.)T
popiili
siii

Sed

ille

loruiii (ilaiih. \ii, 1-1); ut et |iatriiniim luiliereiis
riliii,

peccaia deflcliai; ego vcro propria, quae
siio et iiuincrosiiatc

et idIiius dulerctis ;iniisi>uiii,

Doiiiiiio

el

iiie

ci

vos ponderc
illius
iiie

presseninl;

videbaiis assiiniptum.

ego

iit

iiioriein,

ct nieaiii vitam, illam defiinlibi,

clain, et

EPIST. IV.
Dominit
!.ul<limihiit
>'(

superstilem phiiigain. Longe aliud

vencrabilis soror, quasi de nosiris mcritis praisuinejii

fralrihus

yamacio

Christo Domino tlevinclisiimis el Cerauniie Kuricius.

b:is,

ruiii

lanliiin

libi

,

iiiiiiia

carilale dcccpta

,

de

noslris oralloiiibiis,

iiic

lerelleiilc,

promitteres, nt
salvand:ini,
ci

Saepius

,

carissiini fralres,

piopter comiininis luscribcre, aut ad vos
et

doinuni tiiam nu>tra
liliain

iiiiercesslone

cliis accrbissiiiiiiiii casuiii voliis

pcr

iiie,

ul ita dicani,

fore crederes

immurtair-

vcnire disposui,
ciiiclu

sed seniper

me

ab

iruieris proofficio

lem. Sed cito :ip|iarucriint mcrita mea, qiix ine
rcinediabili

infirmilas corporis,

ei

ab epistolari
si

vulnere sauciareiit, et

te
,

secus

qnam

nimiiis dnlor cordis rflraxil. N.im
beiidiiiii aniiiiiim

quaiido ad sori-

oportiicrat

de pcccalorc credeiilem

lanii in

pigiioris

conalHs

siiiii

iiiliMiderc, siaiim scniia
;

orbilate

perciilercnt.

Vel nunc certe,

Chrisio

sus liorrnil, mciis refugit
nibiis

;

et

mibi pro scrnicpriiis

g Douiiuo
iiie

veneiabllis snror, ei tc falsa credldisse, el
iiiiiim dlu,

scnipcr

flf liis

occiirrit

iit

pagiiia n

veradixis^ecogno^ces. Sedii

immt^nio-

iacryinaruni iiiibrc pcrftiiidereni, quani stylo pingo-

rcs
iniis

|irxceptoruin raclcslinm, liiimano dolori pra.>bc-

rem,

siciit dixit ille paicrnaiii iiidicans

de

rdii

ainis-

assensum. Ad divina nobis prxcepta redeunduni

sione [ietaiem:
Bis conalus eral easus elfingcre in auro; Bis paUiir cecitlere nianus. Vel qiicid potiiis a
coiisutari
iiie

esi; ne ita

plangamus corpore moriuam

,

ui ipsi

cnrde morianiur. Discedentes ergo paiilnlum de pracscntibiis, rursuin fuliira cogiieinus; ui
netjnbtit
iiijiiria.

quos inrirmaiii

d ciiur

:

anima

nica (l'sal. i.xxvi,
,

Qunniam 3). Haud

prxsenlia,

fiiliira

corroborenl. Nos debemus, fialres

carissinii, ilhim ferre
tis,

condilionem humanae

rraglllta-

Pcididi eiiim niiam

quani et

me

siiscepisse, et vos

quam

ei prophetae, et apostoli, et sancil jusiiqiie

gcnuisse gralulabar, pcrdidi vil* solaliuin, posteri-

omnes,

vel,

quod niajus

sp'm, dcciis faniilia;, cordis gauJium lunieii ocubirnni. NiC siiiiprn.i snm orbilate perciilsui. Nam
tatis
,

suscipere dignaius tst. Dcplorire
gralias agere ei

Dominus nosler magls Dco gaudere) non convenit, quod filiam,
esl, oniniuin

(sed

ciim

iiliii

el fralres and^i, (]uoriim
iiie

me

solabar

affectii,

qualem quideni voliiimus, qnam Diris qui dederai
priiniisit, liabuimiis;

(|Uoruiii

conjuni tione jaciabain. Disrnptum esl,
,

etquidein mulnvimus, non pergeneralis esl beneficii; bonos

fraires

carissinii

vininhim gernianilatls nnstrx
drpiisilnm vesiruni

,

C

didimus

;

sed adCbristiim, ipso jubente, praemi^iinus.
iilios

ablaliini nobis cst pigiiiis nuiliix carilalls. Ileii inilii,

Ilabire enim

fralres opliini,

du

n

riijns

me

vcro batiere spccialis est prxmii.

Sicnt viveie cnniet

tradllione ceperatis, a nilio, iina vos perdiili. Et ideo
iii

niune esi oiiiiilum
dcre de
liac

;

bene vero vivere

beue descen-

unius neccssiiudinis gradu, compluriiini mihi neSnlain lainen
,

viia

paucorum

esi;

non tamen naturae

cessiuidiniini solalia sulilala suspiro.

roiidiiione, sed culp;c; ncc divina pr.x-scripiione, sed

patriam, qiue niihi per

Ipsaiii acqiii^iia fueral

noii

prop:i3 volunlaie. El ideo non lurbetur cor nosiruin,
iiec bliain iiec
III

amiitam, qui liaix
ill.i

milil potlssiniuin tcrrain

quam

proaniissione, sed pro ilesideriodelleauius:

corpore suo occupavil, palrlam jiidirabo. S'd quii inimemor officii, meiiior gratia-, dolnre impelleiite,

duniinicis

promissis iucreduli, aut praecepii

ubliti

esse videamiir. Fle ni llberos suos, qui speni

pmgredlir?

et lenipore

aHquatenus vulnus oblaiiquam iinva serlioiie

resurieclioiiis babere iion possnni; qiiam els perliilia

duclum, rediviva

recoiilal'Oiic,

sna adiinil, noii divina senlenlla. Kleanl
iiiiis

r.ior;ui nior-

rescindo? et qui consolari vos polius per divina

suos,

qiiod in

perpeluuin xsiiinaiit inierisse,

Causas tanien vobis

promissa cupiebam, consolaiionem ipse non capio. ricl.livi hujus doloris cxponain.

nuilam mceroris sui habeant requiein, qui aon llll crcduni esse reqniem mortuoruni. Nobis vero, qui-

licuique eiiim aninius moeiore conlecius recipere
cuiisolaiionem aposiolica exhortaiione jain roeperai,
quae ait
:

D

bus

ei

spes ct portioCbristus e>i, spes in terra n.oport o in regione vivornm;
,

rieniiuin,
Ista

quibus niors
quia

Nolo

vos, fratres, ignorare de dormienlibtts,
,

non nalurx
scnlriiiiain
(I

sed

vit;c pra-seiuis est linis;

ne conlriswmini
(I Thess. IV,

sicul

ctvleri,

qui

spcm non

htibenl

cani in inelius credimus esse reiinrandain, juita Apostiili
:

131.

Sed ubi

inlclix nnsler coinniunls

Cum
I,

corruplibi'e hoc

indueril

iii-

adveiiil,et

eum

sine ea, qna prlus spli-ndebat, }:einm:i
inllii

corruplionem
cst
:

Cor. \v, 34); cuiii propbeia dicenduiii

conspexi, piT quain
et graiior, et qiiasi

et acceplior esse soleb:it,
io spoliatus milii

floHiiiius
eil,
I,

ded

ornamento propi
Nnvit
llle,

visum
(Job.

ita

faclum,

Dominus ubslu'il, sicut Domino sit nomen Domini bened.ciuiK
est
in

et indccorus apparuit.

fralres rarlssiml,
ila

'21).

Ouia lenenda

tenialione pceni-

qui cordiuin occulta rlnialur, qiiod

mllii dolor

iciitla,

repente gemiiiatiis esi, et

ila niibi
isliiis

per slngiilos dies

nc cogat aul ore aul tordc dellnquere. Kleius iiai|ue ve>iros lides prompta dciergat quia
;

de lania indole

illius,

et

desohiliiiiic alTectus
illius

crcdinnis caros nnsiros vilani iion lain perdere
inuiare
;

quam

duplicatus est liicius ut nec hunc aspicere, nec

relinquerc sajculum ccrniinus et

luciibiis

nieminisse sine lacryrois queara

;

et proplieticum illud

plenuni, et ad regioncm bcaliludniis rcbllnare, e»ir*

85 de |iuregrlnatioiie bboriosa
aHimiwi
t\i.i,
,

EP1ST0LAR13M LIU.
el ad
:

IL
nicditaius, qui

86
emiuitur,
et
iioii

quioiis patriam

A

scrmo

aniitliiur;

perveiiire. Uiide et proiiliela dicit

Ediic

dc.

carcere
(fsal.
illa

iribuilur, ei halictur; vidotur discedere, necrecedit;
a nie dirigitur, a te suscipiiur
;

meain

ad conjilendum

nomini

tuo

a

me

scribitur, a le

8).

Creillie inilii,

(raires carissimi, qiiia
,

legilur; nec lanien dividiiur,

cum

quasi divisus inte-

jam dc
dicerel
iii;;rali

su;i qiiicle sei^ura

de

iioslra esl salule solli-

ger ulriusque corde teneaiur. Quia verbi more divini
tradilur, et

ciia; qiix si iiobibCiiiii possei misccre colloquia,
:

boc
nec

nnn egredilur; conferlur indigenti, el
ditins

Nolile, pii

pireiiles,

iiolite iiie

flere
iiiiiii;e

;

non aurerlur auciori; accipieniis lucium, sine dispendio 'argientis
I ;

laii!

Iienigiio Doiniiio plaiictibus

dile-

inopeni,

nec

attenuans

ctioiiis c.visieie. E-to, liabiieiil teiiipnre iue;e arcisitiuiiis lioc

os^essorem.

pielas,

jaiii

dcbel dolureiii vc-truin lides

EPIST. VI.

ciim

tfiupore
,

teiiiperare.

Quia

etsi

vubis

monua
potest.s

Domno
In

sum

Deo

vivo.

Aul

iiunqiiid
iiie

vos niagis

suo et peculian in Cliristo Domino patrono Cionopio episcopo liuricius episcopus.

aiiiare quani Doiniiuis. i|ui vita, euiit, redeinii,

lecit?

qul ine donavil
qiiaiido

ordinandn grege doniinico, vel regendo, jnter

qnia

viduil;

et

voluii

speculatores atque praeposiios non prsesumptio debel

prosiia pieiale suscepit.
sl.ri

Ant

qiiod inagis d luris ve,

poiestis

liabcre snlaiium

quaiii

iiostir

unicuiii Filiuiii

suum
El

prii

cse, seil ralio; ei dc custodia sollicitudo, non de quod Ouininus g pervasiune contentio ne mercenariorum subeanl iiobis esl tradcre iioiain dum pasiorum non tenent disciplinam; el
: ,

dignitiis ad

iiiorton:?

cuiii l'i!ius

Del

secunduni

iiiveiiiantur, sictit

Apostolus dicit,nonChristig!oriam
(/ Tties.

carnein

iiiori

vulueril, linmit lani acerbe debet tonsorlis

affeclare, sed
ati

propriam

n,

6);

dum
a

raalunt

dilionem
|iiissiini

liiiman:e

e.\cipere

'!

Quauidbreiii
,

,

humiiiilms percipere laudem,

quam
Unde,

Domino
idem

parenies

,

vesira potius petcala dt-lleie
triiiiiiiuin
iiie

el
».i

exspeclare
et

mcrcpdtm
xii)

;

pr;B>entis appelilores lucri,
oeterni.
si

de satisracliune veslioruiii

cogiiale

;

ul

prsuiii coniempiores

s cul

me

in

Cbrisio diligilis (quia
nisi in

veie dibgere noii
in sinuin palrlar-

Aposiolus (liom.

docel,

pacifica ad
si

opus san-

poies;is,

Domino

ililigalis)

clum coiigregalione concordes,
dilgeiites,
ca|.iiis
si

sine simulaiione
si

chai venire merenuiini, ubi Duininus pro innotenli;»

ciim sollicitudine ministranies,

unius

niex
tuit,

[forte SKO.'! purilale, et piu sua pielate const;-

niemlira sumus, corporis unanimiler

debemus

quia

misericordia ejus
tlt

metior

est

super

vita

esse rectnres.

Qu

a caulae gregis dominici possunl

{Psd/. Lxii, 4).
leiiiporalibus,

ibidein

uon

laUis, sed veris; iion

esse nuinerosiiaie muluc, non fidei varieiate diversse.

sed xiernis gaudils pariter ex^ultare
vos, opiimi Craires, et

Ut, sicui ipse Doininus prxnuntiare dignatus est,

pos-^iiuus. Talilius oportet, ut

his S'iiiilibus

prxceptis ac

[spuiisioiii6iis]

non nobis per invidiam dissidentibus, ei per dissensponsibus C sioiiein gre-ein diminicum divideniibus raultiplex
,

doniinitis

consolemur.

Quia sicut apiid

Doininuin

per

iios

scliisma procedat, sed

raagis per unitatem

luluru

jam

facla sunt, ila fidclis calbolicus

promissa
debet

dtictrinse
fiat in

simplices oves dominicas congregaiitibus,

coelesiia,

qux lcmpore

suo implenda

conliilit,

etiain

quodaiiunodo liabere praseiilia, spe praecipere
operibus obiinere.
in
Ilaec

nobis unus grex, et unuspastor (Joan. x, 16), qui sicut esi rex regum , ei Dominus dominaniium,

possidere fide,

enira sunt

sacerdos sacerdoium, et poniifex ponlificum
telligatur ei paslor esse

;

ita

in-

qua; nobis exhibenl
irariis

moeroribus solalium, in con-

pastorum.

(idiiciam,

in prosperis

moderalionem; ne aut
tri-

dio carilatis, non cupiditatis,

Quamobrem siufforle cum his] has ad

extullamur secundis, aut cedamus adversis, aul
stibus consuinamur.

Hacc

ergo

,

fraires carissimi

sanclitaiem vesirara presbyterum meura pro diotcesi Gemiliacensi, unde jampridem vobis scripserara, de6linavi;ne
si

comniunem quamdam consolatiuneiii, iiun siie inagno aiiimi dolore diciavi. Nec me paiilo l;itius proiraliere sermonem affluenlia verborum compulit, sed xstusanimorum ui desideriuni,
transmillenda vobis ad
;

lacuissera negligenlis depuiaretur,

non

coiicordi*. Rationi « irraiionabilis videsdssisse non

pauci, ut

si
;

agnoscitis vera esse quae dico, aut justa

quae repelo

nec

me

injuriara diutius,
patiaraini.

nec vos inquie-

quod recordaiio accenderai, commemoraiiu diulina
crcbra lenirel
;

tudinem diulius susiinere

et in

cimimunem
cusiodiat.

filiam

hon eti.im parem gratiam erga comprobemus, et sicut nos ejns

D
Domno
Ila

EPIST.

VII.

vi(a devinxerat, ita ejus

memoriain eadem

dilectione

sublimi semperque magmfico fratri Elafio Ruricius ^ episcopus.

propiiio

EPIST. V.

ui onines in laboribus constituli

Domno

tub[imi et in Cliristo Doniinodevinetissimo [rairi Namacio Ruricius.

nianitaii

Deo operum tuorum fama percrebuii, commendari se gervesirae omni precum ambiiione deposcant.

Qiiia faligaiionem

suam apud vos effectum habere non
nomine
liiteris

Qui occasionem scribendi pro necessiludinis jure pcrquirimus oblaiam , praetermittere non debemus
;

dubitant.

Unde
<:

etiara portitor harura,

Ulfila,

queni mihi

Fraretrius presbyter suis

com-

nl

reddat nobis

quamdam

praesentiae

portionem

mendavit, ad vos coramendatiiias postulavit, quasci

Lociis corriiptus. In castello Uuihenorum mnnlibus cincto altare, itiiii cctlesiain consiru.\erat, eo tempore quovix alius audebat veiustas iaicire; au eani consccrandam Sidoi»

nium
<:

invitavit, ut paiet

ex ejus ep. 15,

I.

iv, alii

euiu

Eriphium, male,

ni fallor, appellaiil. Dasn.

Vel Fraseirius.

87

RLItlCll

FJISCUri

8S
; "^

vi pro jiissioiie diviiia, ei pro jussiune iniitua libeiiier
iiiJiilsi.

\

(|iii;i

erudilio iiosira nicrces vestra cst

ei

leiiipoiii aflecliis.

Qiiilxis iiidividuj! cariuili

vesira salve

plii-

collariii desidurii ve^lri, vuslri usl

sermonis

iliimiu
iiou

dico, ut prxratuiii pro allcclioiiu geniiaiia,
piintilicali
iii

Ila eiiiiii jiaiicis ilieiiuii,

i|iiiis

milii

vure ut paucos ul
coiileiii|ilali<iiie

pro

aucloritnte

coiuinendarc praidij;nitas di^Miila-

bruvissiinos vesler rccit alTectns, duin

suiupsi. Quia

pcccatorc

aiiiittit

veslra non soliim saliari iioslur

m (piit,
;

vcriiiireliam

lum; cui
iiori.

liiiiior

iiulubilus oiicri est pdiiiis

quam

lio-

videiido iiiagis exardescit iiilnilus

cniii

nos et dusi-

Quod

lieut vobis

placeie pro nostra duvinciioiie
veri vel vicarii

dcrareniiis pra'seiites, et ad lioc coraiii posilos qu;e-

coulidaui, lanieii

si (|uid iiiibis

amoris

leremiis

;

sciisiis

nostros

(iiiile

piirisslioo bengiii pc-

impendilis, spero coiidoleatis potius qnaiu );aiidca(is.

cloris irrigasiis, ut

quamlibet nulladeiiide sancti oris

Quia indignnm me, et punitiis
attoilit rus laiita,

iion

lueruiitciii

ikhi

mnnera
gium

preiiosa percipcrein, pncseniiam tainen venicntis niea;
iii

sed du|iriniit.

Fliaiii iiiira

arcana possidcam, ct
niui eordis inUiear
,

erii-

vestraiii

speciilo

qiiani
u^lalis

EPIST.
Ooiiitno saiiclo et
Clirislo

VIII.
cl
inilii

illa

tiia c:irit is

perlucia
;

depiiixit,

iit

nullius

apostolico

piir cwleiit in

oblivione
iiiriitis
jj

possit delcri

quia jugi recordalione
Illic

moc

Dumiiio culiu
\iairono et

ullccliuiiie peciiliarius
"

exco-

lendo

,

papa Acnio

singulis iiinovaiiir.
iiielalis veslra;

liuricius episcopus.

eiiim

vobisciim ex
III

coiisneiudinu
etiaiii ile vilic

sccretius colloqniir.
Illic

Qiiotiensque

[lorte quoiiescuniiuc]

quicnnque

saii-

mclioris institulione purlracto.
et niauibus

vos

clos aul aposlolicos viros qnos miseiicordia; opeia,

bibiis
cti.r.

meiitis cxoscnlor,

cordis ample-

(iperum

uierila

,

mcrilornin vila comiiieiidat, atque
l'.im:i

Quo

fit,

ut vera dilectio, qua; in visceribiis iiieis

iiinnium vlrtuiuni

dlsseniinat,

xrnmnanim mole

viva vulttis vestri figuraiione mitriinr ei i^niculo carilaiis

depressi cogiiiitur cvpetere,
labori

dum

lilluraruin ijuiiruiit

aeienditnr, amoris veslri vicissiludinem
iiiilii

inilii

suo

,

benelieium conferunt desidurio imslro.
labor iio-ter dolor,
eoriiin
fii

rcpr>>mitlat, ct aiiimus nieus

animi vestri

fiilc-

Kt

cum

sii illurnin

tamcn per

jusjor assisiat;
niere debeain
interriigo.
,

dum

qiiantuni

iiiilii

de vobis

pia<sii-

ufficii

collaiionem

necessitas

quodanimodo
ut cge-

conscium niuiuae dilectionis

pectiis

carilas nostra,

qua

diiin ipsoruin

acquiebciuius peti(it

Dude

scribendi milii aditn oratioiiibus veresurato, iianc salulatinneni
lllnil

lioni, nostra: satisfacimns volun.ali, et ila

stiis taiidein

aliquaiido

stas

petenlis

sit

largienlis

iililiias.

Frairi ilaque et
•>

delero, el inlercessionein puccaiornm requiro.
speciali prece deposcens, nt

compresbyiero nostro, Pos-essori nomiiie,
pius est potins
,

quo

misericordiam Dei nosiri

quani faculiaie; qnia quod habuii

assiduis peruionibus llugitetis oninibus deiicts meis,
alijuc omiiious, opilnlaniilius

pro frairis redempiione proluJii, factus est possessur
paradisi
,

vobis consuetudinana

dum

pioprieiatis siHuli

desiiiit

cssu pos-

p

cKiiieiitia ui copiosa

boniiaie, deliciis, elsi iion aj

sessor.

Ad aposloUitum

vesiruni commendalitias pnr.ujus

idem prxuiium,
tis

saiti
;

m

ad eumdeui uus poitnin
liic

(|ui

stulanti libenler

iiidul-i.

necessilaleni

si

di-

jiiUeat perveiiire

ut qualenus

propter spnlla
iios

gnaiur pleiiius saiictitas vestra cognoscere, episiolani
i|uain ad Inimililat in

inlurjecia
iiiin

lerrarum ocnlis corporis sa;pius

videre

meam

frater iiosier

Eunierius

possninus, vel ibidem du miilua pntsenlia gauiit

piscopus per

ipsiini direxit, tiiui habe:il
ilitcr ipsi

recenseie;
pro consiie-

Jeaiiiiis;

qiiando vobisajusto JuJice relribualur
inihi a
'

rt illico

agnoscet qu

Jebeat

et

coroiia ineriiorum,

piissiino redentptorc, ut

ludine consulere, et pro carilate nuitna condulere.

advocato perfectissimo
geiur.

commissorum
puiiiat

venia non nu-

Qui ut fraliem ab hostibns redderet libernm, se creilitoruin maU;il esse
iiiorte

Ipse anie judicium peccaloris
,

agere dignelur
quia

caplivum, el ul

ille

crndulissima

caiisam
qiii|i|ie

iie

iii

jiidicio

ciilpam,

novil
judiiii

non privareiur

vita, ipse extorris esl factus e

omnipotens nec

iii

boniuie clementise

pairia.

perdere veritalem, nec judicii severitate clemeniiaPaiili

Sancti apostoli
i|iia

sentcntiain
:

'

coislilueiiies

,

aiiiiiture

boniiatem. Et iJeo per ineffabilem miserivirtiilis
liic

Roinaiiis

scriliciis ail

ISo!n

vos ii/iiora e. frnlos, sect prvliibitus

corJiicac
tur, ut
j)

operalionem vobis pr;vsiare digucverilale cnnjunxit,
illic

ires,

quia sape proposui veniie

ad
;

quos

h.ibititione

s:im usque adliiic

{Rom.

i.

13)

et iios dicere

pnJore

nnn sepaiei; promissioueni vestram recolens peculiarius rogo, ut fratrem

iasiigaiile conipelliniur: (Tcbriiis volnimus ad sincerissimam pielaieni ve-.|ram scripia Jirigere, scd pr^ liibiii

Pomerium
in

sanctiias vesira noii

soliiin iion relineat, vcriiin uliani

ad

iios

venire cum'

suiiius nsijiie

iiunc;

prohibeiite

iiiiiiiiiini

ilUi

pcllat,

partemipie suaui noUis

dividuuin ulriusque
si

qiii

bonx

volunlali consuevit seiiiper obsisieru,

iiivi;

traiismillal.

Ncc

cuiii a

voUis disccdcre,
liic

ad nie ac-

Jeiis scilicet profeciui iiosiro, et alTet^iui vestio,

af-

ccsserit, jiidiceiis, quia et vos

inveiiict in nie, et

reciui nosiro et profectui vestro. Profectiii iiosiro et

ciim

ei>

vos, resiJciite corpore, ut coiifidimus, cordo

afleciui

vuslro;

qiiia

Jociriiia

vcslra

uruditio iio-

venielis.

Sed

et iiide iion

parviim frurtiim haiiere podoclriiia ipsius aliquid
iii

stra esl, et epislola iioslra consolalii) desiderii vcsiri

leritis, si rii-ticitas iiostia

csl

;

et rursus proreclui

vcMtro ut

aUeclui

noslro

;

Dei tiinoie prufecerit.
« 1'riiisural in iiis. coiilucnler.
••

" I.eg.

.flnnio,

i|iii

fiiii
,

upiscopns, cl III aiiiiil |cr (•allias. Das.v.
*>

eo lempore Aielatciisis vlcarius ponlilicis Uoniaiii

El sempcr consolalio
Ms.
uiiittiissut

dctiilcrii

»tii,s|ri,

rrtlr' isl

jiriimit/s allcclus.

Ms.

vitiosu, iiiiod pijui esi.

um,

forte ONiitiiiorMui.

89

EPlSTOLAUyM
EPfST.
IX.

LIB.

II.

9;t

A
Domino
visceribua

juvenes, quia

vicisiis

inalignum. Scribo vobis, pueri,

Downtt

oiiiiHic

su(e

el

in

Cliristo

qiiia cogiiovistis

Pairein. Qiia discretione
liomiiiis,

verliorum
iiite-

excolendu fomerio abbaii Ruricius episcopus.
S:ipicnies S:rciili ainirosdiiosnnani

noii a'taieni exlerioris
riori.'!

sed qiialitatem

animam

liaLierc

assignat.

In

quanium enim

in Dei cognilione

tlixerunl,
viTiiin

(juod ei^o

eliam eccle>iasiiro
(iiioil

tesllminiio

ac dilectioiie proficiiniis, palres sine dubio nnncnpaniur.
Iii

esse
el

conlirnio,

ail

:

Credentium uulem
S^).

qiianliiiii

vero lonlra adversnriuin, qui lan-

erai

animo

cor

unum

{Act. iv,
et
(iilei

Unura

nli(|ue

quam

leo

circuit, qucerens

quem

devoret (I Pet. v, 8),

caril:ite,

non niimero;
per.-ona?.

siinpiicilate,

non

sin-

virililer

dimicamus,

juvenes esse cogno-cimur. In
desiilia^qiie

giilaiilate

Iloc

ergo

prailico proboi|iie

qnantum vero socordix

commiitiinur, et
fidei

nam
esse

ex quo a

vestra nnaiiimilate discessi, divi^mn
,

ad incedenilain mandntnriiin

viam
|

infirmitale

me

seniio

p:irienii|iie

incam vobisciim reseinveniam, apud vos

defidmus, atque ad coniiieiida ac
pta
(llviiia

eragi^nda

prsece(piasi e

disse ciignosco. Nec abscniibus vubis, iniegnim esse
nie credo; ei

a sxculariiiiii

aciiiiiiii

inli iniiine

cum

ine in

me

iion

Sdmiio segiiiores assurgiiniis, rcilissinie pnerorum
li'vitaie

me
mei

ad vos repressns inqniro;

at(|iie

ibidcm quanlnni

censemur. Unde
negllgcnlem
:

et

apnstdus Paulus

ita

comtc

vobis rcliqiiisse, lanliini veslri lueciiin abstiilisse
taiii

niinet
1{ moi(i<i.s,

Snri;e qui dormis, et exsurije a
Cluisliini,

conspicio. El oiiinipiitcnii l>eo graiias siipcr
mirabili facto ejus refero,
dispeiis:iiion>;

ad

ct conliiiges
1 i)

sive illnminabii

quod
ac

ita

generali irihiiere

Christus (Eplies. v,
lio,

Nani

et Doniiniis in Evaiige:

dignatus est, ut interensqiios locorum
liLier

cum
47),

ei

a circiinist:inlibiis dicerelur

Ecce maler

inlervalla dsiMiinininl,
senti;c
legihiis

nullis

conclnsus abessei

liia, et

fratrei lui qucerunt te, volentes videre te {Uailh.
iia

animus (ommearet;

niliilqiie

XII,

re^pondit
? lit

.

Qua; est niaier inea, aut qni
seqneir.cs
niei ?

lain iiiipeiielr:ibile,

qui d mcniis aspect bus

noii

pa-

sunt fratres mei
se
,

osleiidcns api^lolos.
f.iciiiil

lenl; sed pcr cordis iiituitum inde se invicemcari,
graila inlercnrrenie, conspicereni
,

Noniie

lii

,

qui

voliiiit:\;eni

Patris

ubi caiiias ipsa

Matcr cnim

Cliristi dici

possumus, qnando Chrisluiii
con-

cunsisiit. Ei iileo sahilein plenissiiiie erga

me, quan

-

co''de geslainus.

Nam

el S. Slaria, qaa» el virgo

lum propria

inenli,' coiijicio,

pielaii vestra; deferens,
si iiobis

cepil, virgo pepcrit, virgo lerniansil, Dniiiiiiiiin no-

(imni pieciim ambiijone deposco,

parcm

re-

slnim
pit.

iioii

coii'ph'xu virili, sed fide niarilaiite toneeipsiiis

pensalis alTectuin,
aliqiiid in
ii-qiie
iiit,

si

simili caritate

nos

diligitis, si

Fraires vero

eflicimur,

quando

iia

viiam

visceribus vestris

amor

iiosier opcratiir, si

nosirini omiii virtutiimgenere dispoiiimus, fulcimus,

ad medull.iscordis vesiri dilcctio nosira pervevos pro me, quain nie pro vobis dnlcedine

ornamiis, ul lia-redcs Dei esse possiinus, et coha;redes
Clirisii(7Jo»i. VIII, 17). Cuieiiiiiidubiuin,quiidsilia!re-

si ila

poteslalis edomuit, ul imprrio ipsius nec possilis resisiere,
raiis

C

''es

Dei Patris efficimnr, rectissime et fratres Chrisli

nec

velitis;

ad dcsideranlem fratrem desidepro-

dici, ipso

adoplame, poteriiniis?qui nos

[.lasinavit ul

quantocius venire fesiinabo, beneficio ei
,

suos, redemil ut alienos; elegil ul servos, asrivit ui
lilios.

iiiissum sohituius debituni
alTecluin.

el

niutuum inillgaturns
gr.itiam

Plasmai enim nos

piitesiaie, rediinli passionc;

Quia coiam

posili

Kqualem vobis

pi.-Escientia asciscit in gratia.

Nos lamen
;

filii

per ado:id

de nostia coiitemplatioiie ei collocntione prxstabiinus, tantiimque, si
ut diligeris, di igls, a

pliniiem,

ille

solus

lilius

per naluram

qui ut nns

me

rclri-

eamdeni

qiia

excideramus beaiitudinein revocaict,

buclur carltali

tnse,

quaiitum

tu niea; Ip^-e detnleris.

Nec sane iiivenicndo
Qiiia,
iit

faiig^itioncm poteris forinidare
iicr duriini pietas.

ille

dixit, vicii
:

Ei juxia

cum men dum

peiiiius
e.-se

non

desierlt esse
erai, ut

quod

erat,

voluit
fierel.
,

la-

quod non
in

verbum caro

Et

Creator

creatura:

hnmililnte dcscendil

ad
(ii

Apostolum iiosirum
XIII, 7), qu.i;

Caritas

omnia

sustinct {/ Cor.

Cre.iloris subliinitaiera crcatura coiHiendil.
ul liumaiiiLiti diviiia
ni.ina partlclpei.t,
In

Quo

nec quaeiit

qii»! siia siinl,

nec unquam

communicent. Et

divinilali
:

hu-

niivlt

excedeie. Opporlune eliam desideranli viatoii

seciindum

illud Aposlnll

Qni cum

aiilumnalls tcinporis congruit
bl

cum

carilaie temperics,

forma Dei

esset,

non rapinam arbilratui

est esse se

eain

laiiieii

praMenta!

oestatis fervur

acccndat, noii

wqualem DtO, sed

semetii>suin exinanicil,

formam

servi

advenieiiiU hieuiis algor exsiinguat.

D

accipiens, in simililudinem liominum factus,

et liabitu

rcperlus

ut

homo. Humiliaiit

seipsum, fadus obecrucis.
illi

EPIST. X.
Itein epistola

diens usque ad
Huricii.

morlem,mortem autem
illum, el donavit
ut in

Propler

domni

qttod

Deus

exaltavit

nomen quod
omnis
iit

Releclis ruteris ineis, fortasse miraberis,
ncrationi
iiostra;
til;e

quod venec atatl

est

snper

omne nomen,

nomine Jesu omne yemi
el

Iratri

sciipserim;

cnra

liiiC

fleclalur, rceleslium, terrestrium el inferorum,

convcniai, nec lionori. Qiiia slcut
ita

me

niajor

lingua confitealur quoniam Dominus Jcsus Cliristus
gloria est Dci Patris {Pliilip.
tblos
ii,
:

es iiatu,

minor es gradu. Ei ideo

si

ad luam, Deo

C).

Unde

et

ad Corin-

propiiio, longaeviiatem aut ad nostram respexissemus

idcm doclor scribcns
;

ait
etii

Itaque nos ncmincm
Cliri-

admiiiislrationem, aut Patri scribere debueiaiiius aut
lilio.

novimus secundum carnem

coqnovimus enim

Sed quia
i)

et

S.

Joannes apostolus

in

epislola

slum secundum ccirnem: scd nunc jam non novimus
{II Cor. v, IG). Quiacessante
in

(i cap.

sua unis eisdenique, et patribus, et juveni:

eo infirmilate cor-

bus

scribii, et pueris, dicens
qiii

Scribo vobis, patres,
Scribo vobis,

porea, lotus creditur in virtute divlna. Et ideojuxia

quia cogncvislis euin

ab

iniiio est.

eumdciu apostuluin,

quoniaiii onines

iii

Cliristo

unum

91
siimiis (Cuiil.
iiiir,
()ii

KlUtCII
III,
1 1

Ei'isr.01'1

n
Idcoqne pro Urso
ei Liipiciin),
(pii

i^),
iiiiiis

rruircs rccitssimu
iiiMrus

iiiiiicii|>.i-

A

VII, i).

ad inc,

a iios

sncii rniilis

clViiilit,

ct

(|uasi voliis pi'Cii'iaritcr, siciit siipcriiis dixi, cariiatis

eatli-iii

iil)

ra inalris Kcelcsix, s|iiritu vivilira<'tc, la,

jnrc de\inclniii, pro cr.iiiiniini
veiicruiit, prccalur
iiobis
inlicri;

siioiiiiii

inlcrcessione

ciaruiii siiniil. Iilc rcii, Iraicr
I

.scripii,

i|uia

ct

Dcn
ti;

acccdo;

nt

|iriiiiuin

Dc», dcinde
digncrig et *

r'i|>itin a sa>ruli aclibiis uil nRterii.ini licaliliiilinciii

lioc

quod
iios

coiiiiniscrnnt tlonarc

aniiiiaiii

convcrlissc cngnuvi,

ct

iiiiitatnreiii
i|ui

illiusi

iicc

de

eoiinii

damiiationc confiindas,

Kvaiigclici iicgntiatoiis clTccluiii,
liiis

veiidiiii oiiini;

qui sc alisoliitos csse ciini ad biiniililalem
diiiti siini, crcdiderniit.

meam

de-

siiis (•iiiii|iaravil
i|iii

iirciiosissiiiiaiii

uiaigar.lani
,

vkI

illiiis,

rcpcrto

iii

agro

Iticsaiiro

dislr.iclis,

qux*

lialicl):it,

univeisis,

a;;riiiii ipsiiiii lainialiili ciipiililate
;

EPIST.
Iii

XII.

incrciliiscsl [Mnlih. mii,4I)
iiiipiirlliiiiis

iiooa!iciKC|iosscssioiiis

salu s:cculi istius adversis ac divcrsis lempesta-

inliialor, scil piopriu' racullatis

providns

tibiis

nnciu.inlem

te ratcin

nd portiim salulis landcni

(lisl^ibiitnr, caritalcni,

utpote siiiciTiiinani, rctiiicns
Inr-

ali.|nnndo, Doniiiiu giibernanle, appliciiisse congaii-

curlc perrecto; noii ut partius vendcrct, sed nt
g'ns lcniTarcl.
lias
J-ii[iit

deo.

lii

cujiis lida

ac tranqiiilla statioiie coinposiius,
iiiiqui,

(pm factn gaudco,

el

Dco gra-

astus ipsius perfidi, cl

etamarl
paruin

ridebis. Deiiiita

agu, qiiod scciindniii diviiins

Lioiiilalis sii:c nli|iie [}

ceps nuii tiiuebis de quibiis
niultiim gaiidii babcrc

rormidinis,

viriutis, pir iiixsliin-iliilcui iiiiscricouliani suani proI

jam

poteris, (|uod cos vcl relro

cinodiiiii, ut ila

di.\crini,

conlra sciilentiain siiain
di.verit, diliicilc «'os

dcrelictos respicis, vel in celsiori specula constituius
despicis, et
le

veiiire dignalui'.
(|ui

Quia cnni ipse

evasisse miraris. Siiperest ut clavo
astra seinpcr intentus aspicias, el

pecunias

iKibeiit, rcgiinni adipisci

pos-e cueloriini.

mniium insercns,
itn

Kicc

te et liis

dignavil in si-culo, et provclicrc fcsliidcin

caept;e

navigationi veUim pandas,

ne

te

aut in
lit-

nat in rcgno. Sed tauica

Domiiiiis

continno
apo-

altniii

vclieincntior natus excutint, ant in vicina

ligorem prioris

liiijn^ceinodi

seiitcnli;c,

qiiaiii

turibus sava collidat.

Mequc ctiam,

jiixta senieiitiain

stoli velicnieniins riirniidaliant,

misericordiae siix

mo-

Douiini Salvatoris, jain stivani icneiis aratri retmr-

deramine tenipiTavit, dicens: Quod
in se lioniiniliiis

inipossiliile essct

sum,

claiiioribus Sodoina! collabeiiiis pcrcitiis, forto

pcr natnrani,
:

possibile

Deo

iii

cis

respiciens Loili imiteris uxorcni {Gen. xix, 26). A.ul

csse per gr.iiiam

quod

iii

te, cui

operi

iit

loiis usqiie

de iCgypio jam profecius, et flucius Riibri maris
dextra
l.-cvaqiie

impendiis proiius inenmbns, pro afTcctn
lalii

inntiiiB cari-

pendentes

{Exod. xvi, i), lantuni
le

admoiieo, nt
iii

ila f.ibric* liirris

illiiis,

qaani Do-

tibi fercnlLS atixilium, el

perscqucutibus
tt

paranlcs
elilliiini-

iiiinus

Evaiigclin constriii pracrcpit, streiiuiis n'di-

exitiuin, Doiiiino

vinm tuani

priepnrante

licator insistns, ut

adversarii

lui

babcaiil pot'US dc
interuiistio-

C

iiaiile,

iinnsgressus, et ereiui artiuum iter

ai ripiens,

cjus pcrfectirine quod doleant,
iie,

quam de

ollx carnium recorderis, aul ccepas,

qiiie in

niodniu

quod riJeani.

corpoialinm voluptaluni ipsa

sui qualiinie

corrnpia

EPIST. XI.

nnsciiiiinr, ct leii.ia,

nec usu grnta, nec ndore sua;

Domino

sublimi

sempKfue

magiiifico fiatii Prcesidio

via, iiec siabililate inausura

qultli|uiii

iii

boc sa-cu'n

RuTidm
Pieiique

episcopus.
iiubviiln.im niibi siibliniiia-

niulcct anditu, niollcscit attactu, lenucinaiiir aspcciu,

dum me apud

blanditur ut capial, fnmulatur

iil

leneat,

illicil

ut oc-

l-m vestraui non
biS,

vitoe ineriio,

sed amiiitiariuii privi-

cidnt. Nnni qaaiiicnntpie capcre volneris voluplaiein,

legio multuin po^sc conliilunt, coinnitnilalitias a iio

perniaiiet qutid |iuniat, pr;cleril tpio

I

dcleclnl;

diii-

quibus
oiricii

vobis excnseiitur,

inqiilriini

;

quas

eis

cedo lugiiiva perlrnnsit,

consc

ciitin

darn<lnravel

po
iion

nostri necessilite negare iiun

possumus;

tlniniianda subsistit. Iiide etiam dicit

Salomnn
aulem

:

Lindie-

pncsumptionis audacia, sed
etillis

ininislerii disciplina.

gua meretricis mel
bus amariorem

slillat

;

in nuvissimis

Dnm

prxsentis

vitic sol aia, ei

vobis provii.'ere

felle invenies eani

{Prov. v, 5).
,

Quod

dcsideramus iclerna;; ut

ct illi per palientiam vestram reserventnr ad poenitciitiani; el vos per mise-

laiuen niliiluiiiinus et ipse Ciim pr;edixisset

incurril.

Et ideo vide qiiod ninlum

sit, fra'er

carissime, qnod

ricordiam pcrvenialis ad
ptura
:

veniaui.

Siciil dicit Scri- £) duiii deiestatur, adinittitur;
eril illi qiii
:

dnin refugiiur, vix vitacusiodia

Quia judicium

siiie

misericordia
ii,

tiir.

Uiide

ei tii, siciil dicit Scri|iliira, OiiiHi

non

feceril miserirordiain {Jac.
ei

15). Quia qui dixit
vi,
",8),

serva cor

luum (Proc.

iv,

25), etdiicule conscienliani

himille

dimiliilur

lobis

{Luc.

pri ciil

tiiain, iie ninlc

exissc videCiS aspeclu, lixreasaOeclu:
AdhtTsii Domino cum propheia me antcm suscepii dexlera lua
:

diibio, i|uem viderii bic

f.iccri'

quod prxcepit,
illins

in

lii-

Sed dicas
aniina

potiiis

luro restituctqiiod prnmisit. Nobi- eiiini
pr;csto esl;
li'stissiiiic
illi

viTitas

mca

post

te,

lidcs

iiostra noii desil.

Diidc mani-

{Vsal. Lxii, 9). \el illud
rere

etiain

:

.Mi/ii

aulein adhce-

pulcslis

advcrlcrc nlisolutiohem uiisiro;

Dco bonum

cst,

poncre in Dco spem

meam

{Psal,

ruiii

vcstioriiiii,

essc imlulgcntiain peccatorum

ct

Lxxii, IS).
niilitasli

Ut quaiilo laborc,

qiiaiiiai|ue

instantin

lioc vestris
ritis

conferendiim precibus, qnod vos prxstiiciii

sxcuto, serviasUeo; dicenle .\poslolo, vel
^

alicnis; jiix'a ipsins

Cvangelio senlcnliain

:

luoncnlc

llumanum

dico, proplcr in/iriiiiiavm carnis

Qiio jiidicio juilicaveiilis, jiiJicabilur de vobis (Mallli.

vcitra:. Sicnt eniin

cvhibuisiis iiiembra

ocsiia iervirc

<

Vox incndo-a.

5,3

EriSTOLAUUM
el

LIB.

II. iii^i

9*
ex corde di11 1-

immmtdilKe

iniqmlali
iii

:

ila

nunc exhibele

iiicmfcra

A

SPlerno ct vero .liuliic dictnm, (inod

vcslra servire juililifB
servi
esselis

saiidi/i<«iio'i«'ii.

Ciim enim

miserinuis
biUis

fr:itr!l)iis,

nobis

diii.illi

non debcal.
milii

peccati. tiberi eralis jmlilia;.
liinc
,

Quem

crgo

ii:ii]iie

sponsionem meam,
in

rcdilite

ridem

jrucium

habiiistis

iii

quibus nunc erubesciiis?

veslram. Quia
liiin

epislola nica prMCiil diibio vincu:

tlam
ca.'o.

/Siiis

illorum mors

esl. jYiiiii;

vco

tiberali

a pec-

qimd

eleRcritis liabetis

ant

i

nrilatis,

quod siqiind

seri'i

aiitem facti Deo, habelis

(riiclum

va-rum

lubiiiLT constrinsft el cnslodiai;
cnlpibililer
iniiectit et penlal.

niit pcrliili*,
inilii

in sanclilicalioiiem, finem vero vilam ceteriiam {Roni.
VI,

Ncc

:iliiiuid di'

19). 1'aliciitin, fraler carissime,

non nomiiie csl
hoc

jndice

prioris

temporis impnlelis, qnia dcrmilionis
seivare coniordiani,
et in judi-

snscipienda.sed opere; nmi oretantiimmoiloagenila,
scd corde.
iiileriorc

mea; est,
ciis

in comiliis

Verum
et

est.

qnoJ

sicnt ulroqne,

e-l,

tenere (Pnsiiram. lllud eliam peruliarins ftaiideo,
in

exteriore lioniiiie diliiiqnimus,

iia

ct

quod vos

integram doinini elfralris nni lamiliariiit

iitroque pnenilere

debemus;
ad
iia

ut, sicntdicii

iileiii

apo-

Litcm rediisse cngiinvi. Snpere>l
biiiio triliiiit gialia,

(|uod

illins

iii

stolus; Corrfe credilur
fessio
fit

jiislitinm,

ore

aulcm con-

vesira in Doin'no ciislodiat < in-

in

sntutem

:

geinitus cor iiostnim cnn-

soqiiilla.

scicnliacompuiigenle concipial, ui ensos iioslnimper

conlessionem confusiouis

clTiiiidat. Quiiiqiiiigcsinius jj

Duminic vveraltili
/./jo!

el

RPIST. XIV. in Chrisio Domino
" [iuricius

vero psalmus, qui pcenitudini dicatin
niissieni, die nociiiquo

p:\r.ter ct rellt
'

Ccraunice

mannificandcc. episcopus.
li.ne

cum

riigiiii
:

neiuqne c:inictur,

pictorcm vobis anlei

tion

transininerem

ul vere ct saliibriicr dici pnssii
cordis mei

liiiqifbam a gemitii
:

refccit; qniaailveiilu novi juilicis te

occupatam csse
relius cogitarn

{fsul.

xxxv;i, 9).
L,

l'.t

IiiiquiUitis

meas

credidi, ali|ue ita delerriiam,

ntde
itio

liis

ego acjnosco {Psal.

5). F.t

;

Delictiim mciim conlru
illnd
ct
eiiaiii
:

non possis. Sed qnce Ueo pro:
rclaliiine

vos et liUeris el

me

est

semper

{Ibid.).

Vcl

Qiioiiiam

veslrorum ex

senienlia

agere ac

valeri)

iniquitalein

meam
ese

e;o pronuntio

coijilubo

pro pec-

cogiiovi, salniatione bic essei occiipaliK,
maliii

pra!l;ila,

pictorcm, qnamlibel
de^tinavi
;

cato

meo (Pin/. xxxvii,

19). Ilie eniin anlrt
iit
iii

nos pec-

cum

discipiilo

quia

cata noslra

debeiil,

:ilerniiiii
iii

co'ilra
:

nos
Dic

me:c delrihere neccssilali, iinde veslr.T saqiiia et
liis

e-se noii pos^inl. Qiiii
(H prior iiii<;Mi(ates tuas,

ila legitiir
iit

proplictis

tibfacerem petiiinni. Sed

propositiim vestrum

justificeris {Isai. xi.iii, 2G).
iioslr;is
iilii|ue,
eiiiiii

ct nostr-im poscit officium,
paiicis

venerationein veslram

A quo priores dictnri siiiniis iiiiquii ilcs ram Oomino vcl prnlaluri? nisi diaboln
dclictorum et iiicenlor est et ilcluor
:

coqni
iit

mnncre

iraesiiiiipsi, ut

opere

illius

ad agen-

d.im pfcniteiiiiam, ei nnva iinvi bnmiiiis vestinieiita

Ipse

siunenda capias cxomplum, qun facilius
intereit,
ille

in

le

Ailam

peccemus

instigat, ipse

cum

peccaveriiiius, acciisat;^; vetustns
noliis

et

vivilicatnr exsiirgat;

ut ideo in confessione

criminum a

pra-veni.iiii

modum

parietes vaiiis cnliiriim fucis
ila

quemadmnltimoda
,

tur in saeculu, ne contra nos habeat
fuluro.

quod proferat

arte dcpiiigt,
Ipiiipliiin

vos aniinam

veslram

qii.i!

est

Dei, diversis viitiilum generibiis excolalis,
spirilali

EPIST.
Bcalissimis et
in Chris'o

XIII.

ut
fratribus
1''cp-

\cre de

domo
:

vestra

spiiitaliler

cum

venerubilibus

propheta dicere pnssitis
habitationis tute, et

Domine,

ditexi

decorem

damio

et

VHico presbijlens Kuricius episcopns.

tocum habitutionis

gtorice tuce {Psal.

Qiiamlibet liileras fraiernilatis vcstr.c pcr ^ subsi-

xxv, 8
iioslri

;

Art. vii, 48).
,

Quia sccuniliim
in

ipsius

Dnmini

diaconemConlimlum non perciperem, tamen
ac per ipsum ad vosalTeciu instigante
desiderio salisfacerem, ct scribeiidi
aditiim

Iias
;

ego

seiitentiim

Non

manu
super
Et
:

factis habitat Dciis

direxi

ul cl
priiis,

{Act. XVII, 24), nec in tabernaculis viri beneplacitum
ci; scd beneplaciliim est ei
tiiueiilcs se, et
lii

prior uipote, paiefacerem, ne in posterum locus relinqueretiir exciisationi
et
;

eo qui sperat

in niisericordia.

ipse iierum

nos

et rcs voluiitiitis, dilfidenlia!
Saliilein
ilaqiie
iii

per priiplietain docere liignalur
est, lerra

C(e!um mihi ihrnnus
:

vereciindi;e

esse

diceielui-.

autem scabeltum pedum meorum
,

quam mihi
requietionis

Christo Doniiiio plinimam dico licatiludini vesirx, et
spcro,
ul me,
siciit

nedem

a^dificabitii

aut

quis erit
fecit

tocus

decct ecclesiasticus viros,

iion

D

mce, nonne hwc omnia

manus mea? aut super
Et ipse

labiis, sed
in alloquio

corde diligatis; ei de nie cariiaie sincera
pri^lina

iinem atium respiciam, nisi snper humitcm, elqiiietum,
et

diccre pnBSUiiialis. Qiiia
;

si illa

Iremcntem sermon^s meos
:

{Isai. Lxvi, 1).

iii

fuis^ei

vera,

perman>erai
fuer;il.

et

si

biisset

"^

mutata,

Evaiigebo Dominus clamat
laboratis et
XI,

Venite ad me,

omnes

qui

muiata non

A

cnjus lamen fueiit parte

mu-

omraii

estis,

et

ego reficiam vos (Malth.
in Cliri-io

laia, et conscieiiii.e nosirse iioverint, et fonscieiitia-

28), et reli(|ua
c.~.rissima

qiiae

sequuntur. Et ideo,
filia,

rum
talis

cogiiitor sine

assenore cognoscii;
:

quem cgo
qiiidquid

Domino
iiiduere, latein

soror ac

prisiinoe

conversa

-

lcstem adhibeo professioni meoe

nec de iniio simiil-

linnis anibliione depositi,

humilitaiem debes cnrdis

me

esse cidpabilem, nec in corde
est

meo

misericordiam indigentibus fenerare, casii-

actum

diciumve resedisse,

quia scio

nobis ab

non solum corprris, sed animse procurare;

« Fiierunt presbyteri dicecfiseos Lemnvicensis, qiii cuni Ruricio euruiii episcopo lites prins habueniiit.

(^

J
'

Basn. Furie subdiaconem Gontiinlum.
>>

Hoc est atia. Vox mendosa De ca superius
;

foi te insc(/Me//a.

j

cpisl. I, bb.

l.

Furle les

fecit.

93

RUIUCII Rri.scopi

9'/

qiiod adjuvantc Uoinino ul aci|uir. re vulcas paritur et

A

sed l'alrem veslruin,

'/iii

in

cielii est (Matlli. v, l(>).

«uslodirc, jfjiiiiandiii» rst
diiin,
i|uia

s;i'|)ins,

cl sciii|iiM' oraiidclf^'aliir «t

Ciijiiscsi ct ntdetnr, ct oiiiiie (piod dalur. (juia juxl.i
A|ioslo'iiin
liiniinuin
pi':i'si:itiip
:

Adaui
ii,

luiradisi

ct

ciislos

Uiuiie (bitiim bonuin a

sursum dc Patre
non noinine

colonus {Gen,

15),

scilicet

ut liiberet opcrandi
(|iiod

desceudit, a qiin ct voluulas tribuitur, ct
clTeclus.

inalcriani lllierias arliilrii ct
iiuissel
iiiilnstria
,

oralioiiiuu

olili-

Qnia

pffiniiciilia

laii-

parcilatis
silii

abslinciitia

ciistndircl.

tiiiu
iioii

ohlinciida, sed ,TCtu csl cxsei|iicn(la. Piunilcutia
est

Scd

i|iioiiiaiii

iici;le\it

scrvarc

jcjiiiiiiiin,

p'r

nnuicn oliosum,

que

cx

ipi:ilitate

opcris

concupiscciitiani vctilaiu ami>il ct
l.ilitalem.

vilaiii

ct

iiiiuior-

pdssidei laboriosa vocahnluui.
iiitens

Nun

eniin putest
ille

pav
qci

Siib

llierobabel niiinis llicnisalcm

rc-

dici,

(|ui

ptEiiiienda coinniiltit, sed
vcl
iii:icidas

versi

ad caplivilalciu
a'iciiijcii:i.s

rcparabaiil
edriiiinleiii

,

ciiui

cis

cssc

pr:i'ierita

prccaia

biimililate

cordis.

contia
rntioiie

pro

iiinrorinii

rcsiausiiii^lra

suhjcelionc cnrporis,

biinoriim

operiim

scdiilitalo,

ccrlanicu,
(//

opcialianliir
iv,

ilcxlra,
Si ilicet

ct

assi(lnitalcoraliiiniiin,coiiliiiiiatioiK' geinilniiiu, pci" dris coiUiisione,
gi']
;

pug
la>va

labiiiit

Eidra:

17)

:

scutiiin lidci
,

lacrymarum prornsiouc

dclcgit [deler!V«
iiKJiHiHpris
iiliipni

cniiira

adversarins

prxtendentcs
In)iiiliiiu
ip.si

et

dexirn

ul possit dicere

cmn propbeln
illud
:

:

liiiiiiiniiii

o|ici'iiin

t^iinpiani

coinpiisitorniii

iniquilntcf nostras antiquas

(Psul. i.xxviii, 8),

inuBiiia ciin^iiiieiilcs,

scd cl

viri i{ui udilicabaiil

B nnn
Kt
:

qiiolidi.inas.

Et

Lubornvi in

iieiniiu

nieo,

cnin priipliclis
c|uud ct Diiuiin
(liiens
:

siiis,
is in

snpin' liiinbus ciiicti opciabanlnr,

tavabo per singulas noctes tectnin

meum

(1'siil. vi, 7).

ETaiucliu idiscivare
i,

iios pr.icip

I

Lncrymis mcis stratum meiim rigubo (Ibid.). Kl
:

AiiHt /«1116/ veslri pr(vcinc
5.'i)
:

el lucerniv veslric

ilerum
D).

Hugiebain a gemitu cordis mei {Psal. x\xmi,
iteruiii
;

ardeiiles {Lnc. xii,

pra'ciiicliis est luiiibis, cnjiis
lilii.lini;

El

Quoniam

iniiiuilales

mcas ego proSiiil

laro caslitali

inilil:il, cl iinii

cl iiieiis

i:liiis

nniilio et cosjiiabo

pro peccalo meo (Ibid., 19).
aiite nos,

tanipiam a'deiis lucerna pricfulget,
suis Cliristus
accciidil. Qiiia
lia'c

(|u:imi

pra^ccptis
s>'Ciiiiduiu

ideo

liic

crimina nosira

et contra iios, ul
illnd
:

uiiiiiia

in die

jiidicii essi;

non possinl,

el

et'am

liic

Aposloliiui
sciie

iii

ligiira uoslri
,

fa>'ta suiit (/

Cor. x,

(i);

positi ciiin lidncia dicerc inereauiur

Delictum

meum

nns couveiiii

qiiod

qnaudiii

saeculi

actibii*

rgo cognosco,
xxxi, C).
Dixi,

et

injuslilias

meas non operui (Psal.

fuiiuns

occupali, taiiqnam IJ.ibyloniis ct rcgi coruiu

pronuiiiiabo adversus

me
tihi

et iujusii-

caplivi a

Judxa prnducii iii liostium rcgione servivimns, unde per piEnitcntiani ad pairinin, boc cst, ad
coelesteni llierusalciu nialrein
oiiiniuin fiilelinui

lias ineas Doiniiio, et tu reniisisii

impieiatem cordis

niei.

Certuin est

qu

id

iu

(pianlum
iu

de

priori

re-

conversaiioiie displieueris,
cehis, el in qiiantuin
lihi

tautiim Doinino
illi

pla-

verlenlcs,

dcbcmus

onini

virliilinn geiiere

reparare

placiicris,

siiie diibio

collapsa, sarcirc discissa, delere pi':eterita, cavcre

C

displicebis,

(jui dicit

:

Quoiiiain dissipat ossa boiiii-

prxscntia, parare ventiira
niini a prlsiina

;

ut per bcnigniiatem
disiracii,

Do-

niim sibi placeniinm {Psal. cxl, 7). Et ideo lanquain
severissimi c nsores ciilpns

pcccaidrum capiivitnte
rcgi,

non

nostras in nos ipsi di-

Babylou

oriiin

scd Kegi

coeloriim Cbrislo in

sirictius viiidicemus, ct ipsi nobis pcr diversos cor-

llierusalem, quaei|ue cmvjre 'atinni sanclornm aedili-

poris cniciatns torlores innidaniinoilo cxistauuis et
jndice:^;
et in
illo jiistae

catur civitas, serviaimis.

El idcirco faciein uosirain
lavacris, ut

esaminationis tempore noii

debemus,

inagis lacryiiiis rigare, qiiani

linbeat in
jain

nos Kegis sententia, quod damnel, qnos

dicere cuin

proplieia
e!

possimus

:

Qui.i ciuerein sicul

bic cnstigaiioiiis vit.f discipliiia correxit, qui;i

punein manducab im,

polum

nieuin ciim lUlu inisce-

jiistns el

misericors jiidex bis iniu jiidicat
ei se

in

idipsmn.

bam

{Psal. ci, 10).

Debeiniis corpiis uoslruui iiide-

boc
csse

est,

exbibct mitem,

quem

invcnerit hic
crudclcii);
illi

fessis vigiliis et continuis

edomare
scJ

jejuniis, ut vei iim

prx peccaiorum

satisfaciionc

exerccntes inter aiiimnm carnemque judiciiim, iion caro doniinelnr
serviat.
Ciijiis

beiiignum, queni in hac viia cognoverit sibi fuisse
districtnm; seciindnm illud evangelieum
derit aniinain propler ine,
ijii't'Hie(
:

spiiiliii,

spiritiii

caro vicln de-

Qui perdi-

lei

exeuipliim

iiobis Douiiuiis, diiin

eam

(

Mntlh. x. 3S).

per angelum ad Agar Sarae ancillam loquitiir. dedii,
i|ua;

Vcl illud
l) VI,

:

Beali qui niinc lugeiis, guia ridebitis {Luc.
in lioc uiiindo

dominnm
ei
:

siiain

desereie inahieiat qnaiii aiid
ct

rc,

21).

Breve est enim omne qiiod

diccns

Uevcrlcic
l'l
liis

csto siibdit:i domiii:K
oninihiis
ct

tna; linuis

agilnr, sive bonuni, sive

malum,
aut

sicul cxperiiuenlis

{Gen. XVI, 9).

labnribns

D-imiims
i.lcirco

aiii

proiiiisit

voliiii

jam probari. Ei
aiuore
pressur.is

uperibus dediti possis csse et conversaiiiinc perfecia, et confessione devnia, et in

ad

snsliuendas pro

Dei
si

regno patris
:

tni

constanies csse dcheiinis. Quia

ad vesperum dcl.viiiia

illiusde

qno

Diiiiiinus in Evnn,:jeliii dicit

Sotite

vo'ois

niorabitur fletus, et ad matulinum
(l'siil.

subsequilnr

vocare palrem super lcrrain, uiius tniin
(itallli.

csl

valer vesler

XXIX, 6).

Itaque nnnc siiamus in larrymis,
iii

XMii, Uj; scciiniluin

iiiiiiicii

liiiiiu in illa

bea-

qiiod tnne nieleiniis

gau

iiis (P.miI.

c\xv, 6). lUcc

lorum turba vcra spleiidcre Ceraiinia,
lui

ct

vocabnli

paiica ad conforiandaiu lideiii vcstram pio exliortationis
fai iaiu,

auctur existere
:

:

de quo splendorc operum Du-

solatio

dicia

sufflcinnl,

qu;c liuet ipso iion

niiuus dicil
ul videanl

Sic luceal lux veslia corain hominibni,
el maijnijiceiit, iiuii

taincn ut ct vos agalis exhorinr.

Scio

eiiiui

opera vestra bona,

\os.

o\hortalioni posilam esse merccdciu; quia lc^inus:

"

Zorobubel.

!)7

EPlSTOLAi-.UM LIB.
15).

II.

98
ei

1'lerc ciim peiiiibiia {Itom. xii,

Et

iie loiie

iii

iii

A

cli i:ita

scnnone semper
vi-iime,
iioii

fola

esr,

debet augeri
iiiluitu,

jiidicio
ri'l«r,
(/'srti.

diceres
et

:

QMfEsiii qui simut
et

mecmn
et

contrista-

corporali

miuui, el ciescere

non

fuit,

comotantes me,

non inveni
in

quaj coepil aflalu.

Lxviii, 21).

Perfi'ctjnra vero alque innjora

EPIST. XVI.

Scripluiis diviiiis,
iiienla

uiido isia dccerpla sunt,
vis aiil coepta

instrii-

D„mUw
Exigit

perquire,

si

pfrftcere, aiil ad

subtimi semperqiie m^ignifico fialri Turencio liuricius epiaiopns.
snllicili

pollicita pervenire. Dahil libi l.diter (|iia;reiiti

Dnmi-

cordis

affei-tiis

,

iit

imperitioris

nus srieiuiani pariier
!^as,

et

virtuiem, ul el lecla inielli-

pioinalur afl':aus: nec erubescit
biiiiin,
siiiictii-

ruslicitatis

oppro-

cl inlcllccla

cu-lndias. Naui |ialer nrpli;inniuin
te

diiniiModo iiiipeal caiilalis iniperinm. biciil

ei

arbiler

vidnariiin cuni

de

!-e

taniiim sperare
pielale

api^inlns

d cil

:

Pcrfecia carilus ;oras mitiit
Qiiia

conipererit, et pnpillis luis tiiliuet pateina

linioreiii

(/ Joan. iv,

18).

Innge

nieliiis

esl

privsidiiim, et le reinnner.ilinne judicis perducet

ad

pnixmiiin diligare sincere quani pra;dicare peifecle.
tjiqiiidein
iiiiilto
|

prxmium.
EPIST. XV, n Doimno

plures Inveniiinlur in
r;ediii (|iiain

mundo

eln-

quentia! lepor»;

dilecliodis vignre peresi rariini est. ila ar-

snnclo

f:/iri.s(o

•. ,1aposlolico ac milii prcB ccrleris "i Dommo culiu ulJccliique pecutimius exco.

et

.

...

f'^'^''-

Q"i'''
,

sicul

„ ^

qnnd bonuin

"'"""
niiiii

,

'I'"»'

a'lerniim.

froelivis nainqiie, juxia

Dniii

kndo patrono
episcopus.

el

p.ipa;

^*

/Eonio episcopo liuricius

sentLnliam, et

liila via csl qiia;

praicii iiat

gcliennam;
teinpiis
lilleras
vcslr.TB
saiicli atis

aiciior vero et difficilinr qnae subtiniat
t)ii3e
(

Anle panciim

ad glnri;im.
liir, liac

caiisa? nisi qnia
t

ill;i

nnlii giadiunpra;senlis irvi

acccpi, qiiibiis eliam de iiinflicinsilaie
allecluosiiis
|ir;cstantiiis.

laiili

babiiistis

pauci;

ideo immineiile

j:ini

conimonere
Qiiod ego

,

diceiit' s

:

Niliil

caritale

terinino, et senii die nsq leqiiaqus vii ino, siciit nns

valde veruin esse cnnlirmn,

etiam doccl
leribus

c.i;saries

deionsa, vel coiivenit,
facta

iie in

vein

cl

secuiidiim Aposloliim, illam caritatem dicn e?se
et subliinein,
et fitle

aiiii^s

juvenilia

mediteinir,

aiqiie

perfcciam

qua; dc

corde piiro.

el

cuni,

cnnfecio cnrpore, ct
legnetciii ido,

eorde deciepio
jiidiiii

adoli'sceiiti;e
illn

scienlia bona,

non

ficla proccdit (I

Tim.

5),

deqna

leinpnie iu

Iremendo
uuiiiuni

qu.E, juxfi
cst,

eumdeni Aposioliim,
inflati.r,

patiens cst,

beniijna

ale na; dispensationis exaiiiine, quandu
mortaliuin tesiis et jiidex
raliirus el
ct
f;ii

illc

quw non
veriinti,

tion

a-mutatur,

non quwril

nnn

.oluiii

merila ponde-

quce sua siint,non fiaudcl

siiper

iniquilate, congaiidcl

la,

veruin eiiain lerlia esl disciissurus
siiaiii,

aiitem
)in\,

omnia
El
iiide

crcdit,
esl,

omnia speral
qiiod

[1 Cor.

vo;a, jiixia

pnlliciiaiiniiem

aqiia;

frigid;e

i scq.).

niinqnam cadel.
vel pro-

pi^ipbiiioiii

daliirus es; praMiiiiim (jy«/i//. x, 41), aliis

1'aiiens est, qnia conira tcniaiioiies sa.'culi
tellas
est,
in

C

''« <'l'"si
'•'^

verLi levitaie su|)plirii;ui; reos nos eisi nnn
salleni

Deiiin

deliia

perstat imniobilis;

benigiia
iinii

perpeirali facinoris voluptate,
i;

de concii-

quia

pr;)ximorum profcctibiis deleciatur;
iioii

pisciiui

viluiitale conslitiiat.

Qiiia qui viderit
)iia:cliaius

muin

inflatiir, qiiia
(|uia
siinl,

sii|icrliit

liuiiiili;
;

nnn .Timilalur,
qii.xrit
silii

tiercm ud conciipi.^icendum,
<'<"''le
;•!
i-i

jam

est

eam

invidere iiescit .^quali

i«>ii

qiiK sna
niini-

«"o (Manli.
s-iimliier

v,

28).

Q

lod el ne rebus ninn;biis

dum

jiixla

Domini scnlentiam

elam

oliservnre

nns convenit, ut singulis

inos anteponil, et alioriim

cnmmoda

suis

iiiercaliir
la;-

appeteinia; jiaitilius iiubecilli^ lnijus corpnris aiiipulaiis talilms
iiieiiibris, sic
iii

inconimodis; non
lari

g.iuilet

siiper

iiiiquilale, qiiia

dtbiles, ei taiiien irteTi,
qiiaiii

nisi Iratriim prnspi ritaie iioii iiovit;

congaiidet
di-

porms
nibus

iiitrneanius

regmini,

salvi, et lanieu
Ilis

aulcm

veritali, qnia aiiiicum sinceia,

non fucali

perdili, in

ajiernum projiciamiir incendiuiii.
riie

leciiniie veneratur,

nec falsa adulatione subsaniiat,
Oniiiia ercdil, qiiia
iii

saliiliriter perlrjclatis et

perspectis,
nialo, el

omdum

sed vero lionore conceli-brat.
divinis

triliiiiinlur

indiicise,

declineiuiis
vi,

a

bnnum

mandalis
quia

prniiiissisqiie conlidil, et iden

omnia

iiices-anier

op reniiir (Ga/.

10;;

obliviscamur

Bperavil,

pro

iiiiniiiiis

inagiia,

pro

cadiicis

pr;eleii';i, coiiieiiiiianius pi.Tseiilia, liuura

cupiamus,

perpciua, pro teinporalibus a;terna sibi relribuenda
iion ambigil.

obl.viscair.nr

iii

faclis,

recordcipur

iii

cnnscieniiis, ut

Nunquam
excelsa

cadit; quia Iiuinililas liabere

U

oniiie

lecialnm nnbis
:

nioriaiiir in vita, vivat in poe-

non potest casum, cum liabeat seinper ascensum,
ci
iii

nilenlia

iiiinc SLinineiiius in (lelu,

qimd

pnslinodiini

cum

jiigiier

mediletur,

liabilare

tamen
ejiis

iiietaniiis in gaiidio. Qii a

lempus

liiijiis

vila:

tmipus

sublimibus non prac^iimil; cnin

conversilio

e

l

operi-, dies virn roiribuiionis leiiipus est inessis,
H'iie

lialie;ilur in cnelis, ipsa

lamcn videlur adlijcreie

ter-

qniindo
niine,
s

dubio

linc

unicuique apparebil in gerscniinc. Sicul ail quidani

renis;

excelsa opera

menle dejecla
n(;c

habeiis,
iii

unde

i|iiiid
:

i.iinc sp;irgil in

glorieliir in

Domino,

tainen cxlollatiir

scsculo.

iicinniiii

licspondelil milii cras ju>litia tnea {Gen.

ll.ec qiiia jussisli scribcre, iion

pro erudinone noslra,

xx\, 5"). Cras ulique diein resurreclionis appellaiis.
ll.ic vos, fr;ilres opliini,

S"d pro dignatione vestia, prcesumpsi.
esi noscdiicere verbis, et

Veslrum vero ad banc earadem cariiatem

non

poiilificali

auctnrilate,
unaniinitnii
(]ni

sed

fraterna

pielaie

lidenier scriljere

piovocare seniper exemplis. Qaia dileclio, quae ante
tognitionein

vosine, c ritate dictante, praesumpsimiis,
b>s vel tirca vos

ut vo-

mutuo
fuit

inier absenies

cpistolario

in-

non

dictatoris iiigenium,

sed ger-

Episcopus

Arclatensis de quo episi. 8. Bas.x.

90
iiiani

uuftif.ii

Kpiscon

m
F.PIST. XVIII.
Siincto lluiicius r
iinis

probnreimis
sitiii

afl'.'(iiiiii.

Saluicni ilaqiio
liliriiiii

iliciiis.

A
Grates

logo,

iiromiiiiMC
ile

dignaii csiis,

noliis

palrrwi.

S. Aiigustiiii
siiii! ilil:iiii>i;e
lit-;ilis

Civiiiite

Oei per porlilorein liaruuf

Sedalfl, iiionitis parens pnierii s,
coiiciiiil, el

iiiiUaiis.

Ciijus duin
ejiisili'iii
(iiiaiii

nos lcciinne

rel.n

i-al"leiii.

acdi-

(Jiieiii blaii.l s

precib.is

r(i;;al,

liiiieiido,

in

lerris, voliis

eivilaiis

li;iliil;icu

a

Se

fors

ilis|ilic.;il

le\is caiiKena,

lira-parelis in ctvlis, ad

uiiiieii aliler

iiervenire

Taiili jiiilicio Hiiiior ni:i(!istri.

non

possuniiis, nisi cai iu.lis

giadibus cnnscendauuis.

Ilnc

lii

Iriiiiiiibus libciis

•"

reversa,

yuia ipsa csi eininciuior via, qiix voset in liac posiad Deuin. Oe los social Deii, el de posila (lerdu. il
qnactiani iuopli.aa tesulur:
.4iiifcu/<i»(
iii

lloc saiiclis iiianibiis fieqnpns r'Volve, lloe III (iiiiii rel.g:s, inei nieiiiciit.i,
M.r sciiip- r
l'.t

r.'.
t.

nlat,
iie
l,

ciiii i»i|iic

liiigua,

de viiiule

iii

niciis ine

sopnr

r.-lcnlol,

l\l.-

virlulem;videbi(ur Deus deonim
8). Ouainobrciii
liic
iii

Siuii (/'sn/. i.xxxiii,

seiiipcr rcciiial

tuiiiii

labelluin.

Ilos tu vi^ceiibiis piis rcioiide.

collyrio boiioruui opiTuni oculos
illic

coidis acuaiiiiis,
seeiiiidiiin

Deuin videre posvimus. Quia
muiidu eurde, iiuoiiiam

Ilos lectn residens, \iai:iqiie c:irpens, llos inier caliccs, f.uo rccuiiibeiis,

l.vaugcliuiii, Ihdli

El parcas epulas

cibns.|iie diilces,

Deiim

videbiiil [Mullli.y, 8).

Ac

proiiide oporlel
ul
illic

liic
iioii

Aiitio pccioris et niedulla cnrdis liiclusos recita, caiienle iiiente,

Inierioris hoiniiiis (ir^paretur inluitus,
liebcteiiiur obuiiiis.

R

Sic nns et iiiuiuos vi.lere viillus, Et vivis Iribiiat r^lerre verbis, Qii;i; iiuiic iiitinia pecioris ralijjanl,
ly.irgilor

EPIST. XVII.

Dens

oiiiiiiuni

boiiorum,

Domino

saiiclo ac bealissimo uffectuque speciaUer excolendo papa; scopo liiiricius episcopus.
et

milii peculiari
"

culiu

Sedulo epi-

Clirislus cuiii Palre scnipilcrno regiiaiil Saiicto Spirilui dignaites byiniius.

Finiunt versus.

Culpaiis
inilividuie

iiic
iiiilii

s;rpius,
in

ei crebiius

iinpnUilis, i|U d

EPIST. XIX. Domino individuo sempeniue magnifico
Huricius episcopus.
fitio ' Riistico

Clirisio Domiiio bealiludini vcstuu

hurnsque non scripserim. Uliiiam sic e~sel
faciendi, siciii
e.-i

facultas

voluiilas scribendi, el carilas, qiia;

Inquietudinem

niibi

ab

aliis, et

vobis a

me

facit

coide cnui ipiiur, ore prnmamr. Sed ubi deost elTaliis, coiitenta esl Sil.t afTecUis, et iiilra blebras pectoris
sui toiisii.Miiia, senoiiessi; in dileciione ciilpabilein,
etsi in (ifficiorum

amicitia commiinis. Quia qui nie apud vos, non diio

ninllum, sed oninia posse confidunt, ad ecclesiolam

redliibiiione

s-e

non cernit a-qna-

nostram pro sua securiiate conlugiuiit. Qiioruni nnn possuin iion ei condolere geinilibus, et precibns obedire, ul pro ipsorum quideni
r.

lem. Qiiia confidii, quod sicut

ipsa

amorem

fiatris

atu, sed et pro veslro

f.aler in sc sui C"ii.jeciione pcrsenli:it, ita ei diligeiis

C

pariter prnfeciu, polestaii vestrs aiieniius siipplieem.

eum

siniiliier

jossit ex sua dileciione cngiiosceie.
c.irdiuni secreta, qiiam

Nec mireris quod
vestra

dixi

illorum reatiim ad vestrum
illorum
iiid ilgeiiiia

Quia nulla re nielius aliorum

periiiiere prulecium.
fii

Siquideni

arcanorum
tuin
gniiii

n.isiroruin coutemplatioiie metiiiiur. Taii-

venia. Sicut et inopium indigentia, largienIloc euiin iiobis relrihueiii

nos caiitale diligimus. Parui ilaque
iit

|

eli-

tiiMU esse nnscitur copia.

tioni vestra', parui jussioiii,

qiialibiisciiinii'ie ser;

tur in jiidicio,
ipso Doinino
:

quod prsestiierimus

saeciilo; diceiite

monibus c.mlexta vobis scripia transmilterem
vos,
si

qme
inci-

D.millile, el dimillelur
:

voiis, duie

et

nos sinipliciier, ut confido,

dilig.tis,

aut ton-

dabilur vobis ij.uc. vi, 58). Ct ileruiii

Si diimseTilis

festiin dclcbiiis,

ne qund vobis cordi

est, aiii-

Iwminibus,

ei

Pater vester

diniiitel vobis

peccata vestra

piat esse despectui; quia non xquali judicio

ainor

(Maiili. VI, 14).

audil, el odiuin

:

aut certe vobis tanliiin
iios

relcgeiida
c:irilalis

Lnde evidenter agnoscimus D-iini nosirumsententiaiii suam in nosira posuissecensura
:

servabitis, ut quolies in vobis videndi
igiiis

qiii

preciiin nostiariiin inisericnrs

eljustus aiidilor
iii

cxarsit, desiderium

veslrum eorum

colloquio

polestati suu; de nosira

leniiate

prxscripsit; ui

teniperetis.

Qnin ciiam ut amoris nostri circa vos
(ir:e-

eos quodamuiodo noii liaberet jus severiiatis, qun«
bic avidos

sineerilaleni plenius nosceretis, injiiriani iiilerre

non per-pcxerit

nltinnis.

Quia quo.l ipso
iiiise-

sumpsinius. Qiiia certi sunius

qiiinl

iion

laiii

di-erta

D

est, lioc el

nos esse desiderat Miserieors esl;
:

cupiunt aiidire,

quam

fortia;

non

lani

vobiptuosa,

riconles quKril diceiis
vister perfeclus

Esloleperfecf, sicut
v, 48).

el

Pnt-r

qiiam vera. Quapropler crediiiius qiiod
iiec loiigiludo

pieuiti veslr;c

cst (Mutlli.

Qiiot d e veiiiani

pagina; nosirx alTerat satielaiem, nec
;

peccaiilibus ct siipplicaniibus iribuit; ideo el indngeniiain a peccatoribus poscit
niinica ipsius dicinius duclrina

rusticus

sermo fastidium

scienles

quod qiianlo not

Tnde
:

et oraiione

do-

ainplius ruiniiiaveritis, taiiiu csuriaiis ardcnlius.

Diiniite

nobs

debiia

•>

Fiiit ille

Nemauscnsisepiscopus, ad quem

sa.'piiis

Narhonensis
obierat

scripsit Kuricius. Uasn. ^AIias, recurre.
«

iiionifo cilila.

Fuere

pliircs

Rusiiei

eo

icmpore.

Annaliuni

scnpiis
illuslris

M.issiliensiiiiii

scriplorUnslicniu

sibi liiixil Massilicii-

^arbniiciu •iis aiileiii scciiii.bis lii liis (alliaruiii pr.iviiiciis, post tpiscnpiiui Arcl;iteiiscni, parlcs teiiebal. Est iilius
eeni cpisc.>piiiii,
.|ui linl f.iis;iii N:irl>iMi:e,

app.llai
liiit

ad Eiiclierium rpislola a .Sir. qui jain i-pisopiis ab uiino 1,'U procul dubio, ciiiii scriberei Uurleiiis, epliioii iiisi an. 47u. Fiiit all.T Unricius, vir Itur.ligaleiisi':, .|iiein sulo nonnne Uusticiiiii Siibiiiiiis Solo iKiuiiiit; lUiHicum video. Ilic
e|iiscn|ii

Sed

Is,

:

a.l

(pioiii

scrip.-il

Iturieius

epi^lolas

l'J

dl

>>5

biijus libri. Uas.n.

lot

-EPISTOLARL'M LIR.

U.

ina

(Muiili. nostra sicu letnos diiniliimus iletiioribus noiiris
VI, 12). Qiiibus
iiiiis,

\ ranim

leddo

muiuum

sospilationis oUiciura et siciii
i,

vcrbis durissimis iios vinculis illiga:

ad vds rumor perven
niiseralioneni divinam,
iribiilaium
riiis
i

suflicienlcr

me secundnm

ni>i

quod pollicemur implemus
:

qui el per pro-

non sccundum merita inea

plielam sic dicil

llomo homiiii

lenel iram, el a

Do-

sse sgnilico. Quia ipse qui cibat lacry-

mino quarit

medelam

(Eccli. xwili,

5).

Quapruplcr

in iniiiiina

mcnsiira (Psal. lxxix, 6), castigatioiii,
iinliecillil.ite
iii

pro liaxone, qui od ecclesi;im " iiserca; confugil, intercessoraccedo; sperans ui primuin pio Dei limore,
deiiidepro nosira iniercessione ipsi parcere digneris. nobis lollere confusioiiem,

juxla pietateiii suaiii, pro

noslra, nioais

diiin ^latiiil, iie inrirmitas iio^tra

iiia

sux corsiia

reptione defecerit. Ideoq'ie propilia niiseraiione
jain comniodiorein

Cujus absoliiiione

el

in

esse nie nuiilio;

cnnso'alioiieni

elvdbis pnlesliscompiiraie inerredem.

vobis vesiri inoeniris pagina dcfereiilc iransiiiiitens,
ul qui
eslis

EPIST. XX.
RuriVius evhcopus Cnpillulo
Iiigrala milii esl fiei|uenli(ir
fttio

laboribus nostris

pro taritale compa-

salutem.
qiise

ticnies, siiis Ijeiiliae in Dei nomiiie de recepia

imoOra

lumiiaie

participes

,

ipsius

lcclione

dispomi.

Kgnuido veslra;
.

mihieiiamvideliiressecommoniiiodiviiia, qua mavult iiuiiiiiiiib iiu9ici ij.u= u| Dominus nosler dio sua pietate largissima peccalores o
.

pro me.

castigare

qnain p.-rJcre

;

ut

quos annorum snoruin

o n g Domiiio

F.PIST. XXH. •/• j ,• ir i> devmctissinw semperqne maginftco Vero fiu•

ricius episcopus.

a'tasloiigreva iiou" conveiiii, vel conviiicat iiilirniiias,

Relectis litteris pieiatis vestrsc,
qiiod vos pr!us revalui^se,
(jiiaiii

nl deponant sseuli b)ssuiii, et suinant Ecclesi.c vc-

Deo

gralias egi,

infiriiiatos

esse es-

slimenlum, quod

esl cilicium, contiitionis iudiciiiin.
ct

Qnia cor conlrilum
{Ps. L, 10).
lilc

liumilialum Deus non

rum

relatione cognovi.

speriiit

acciilTC, propiiio
se exaliat Inimiliahiiur, el qui te

Qnod vobis tain frcqiienlir polius Deoqiiam offeiiso, cnnfid".
Dominus
corripil

cniin vadil ad cceliim, qui se cnllidit
(lui

Quia quem
xu, C).
iliila

ditigit

(Prov.

iii

,

lil.

ad solum. Quia

liumiliat exal.abilur (iltttlli. xxiii, 12).

Lnde

et dicit

Casiigat auteni oinnein filium

quem
Qiiia

recipit (Hebr.

poeniiens

ille

perfectus
viviftca

:

Adliicsil

pavimcnlo anima
(Ps.
nisi

In diviiia iiaqiie vo-^ disoiplina

susccptos sepaienia cle-

mea, Domine,

cxviii,'25). Qiiid esl,

me secundum verbum Irium secundum verbum tuuiii,
tiiaiii?
iii

ndmnniiio
1

et niitis ostendil.

lueiiti

mavull per miilliinoda incommoda ncgligenpuiiire peccantein; maviill

secundum pronnssionem
peccala
perdiicis

quod qui coram
iuuiidi,

te

lem coirigere filium.qnam
nioderatioiiis altrabcre,

siia dcfleril, coiiipuiiclus
iii

tu ciini

nuianteni ac diiiiiuin ad scrvitiuin
qiiain

sunm

liabenis
et

pi.ir

regno, nbi possit dclnceps canlare secu:

errabunduin
.

per

rus

:

Audivit
est

nus faclus
in

saculi |ira'cipitia lapanlem acrii n: verbere coercerc. Dvmi- „' Dominvs, el misertus esl milii ,• .... meum ^ ipse esl ciiiin iiiduigentissmius pateriamilias, nm adjutor meus. Convertislt plnncluin

......

,

gaudium

mitii

:

conscidisli sacciim meitm, el

aiiiinam
prtE-

cinxisti
lati

me

latilia (Psal. xxix, l"i).

Lnde suadeo

pie-

vestrae, ut

^uod

cogitastis,

celerins,

Deo

suam poiiit pro ovibus suis. Ipse est bonus pater, qiii ovem perdilam ad' caulas dominicas inavull propriis bumeris reportare sollicilus, quam slirevocare dislriclns. Ipse est paler
filio, et

adjuniulis iirgentibus

vante, facialis. Quia niors non tardat, ipso Doniino AV tarderis convcrli ad Deum, n:c differas dicente
:

pius, qui

male prodigo

pritcepiae subsiaiilia;

de die in diem (Eccli. v, 8). Suliilo eniin
cjus el in

venit ira

de

octiiri,

ad se vel sero redeiiiiti non solum criniiua

anieiiora noii iinpiitat.

verum

etiain prxinla

amissi

tempore

vindiciae disperdct te.

Ideoque
niuliiplical, duin nliiis fovel, usciilis

permulcet, mii-

dum tempus babemus, convertamur ad
ul non cuni lioc muiid.-. daninemnr. Quia
illi

D^iminuni,
siiie
,

dubo
quein

ncribus ditat,
ejus iiidigiiatus

doclrina coHfirniat, non tanluni ad

absces^um, quantuin Letatus ad reaffecinsque

niisericors

Deus snuni

pr;fslal auxilium

ditum(L»r. xv). Ipse enim boruin omniiim nominum
in

circa prajcepla sua cernil atteniuin.

se eiTectus

suscepit,

ut

sicut

dicit
i,

EPIST. XXI.
Ruricius cpiscopus Eujrasio
•"

Aposiolns. miillifarie miiUisqne niodis
episcopo.
iios

(//eftr.

1)

erudirel vcrbis, insuueret disciplinis, provocarci

Gratias ago sincerissimae in Cliristo
nianitali vestra;,

Domino

ger-

"

beneficiis, informaret exemplis, reconciliaret prece.

quod perlato

taedio

ad vns nostro,
babuistis;

redimeret passione, viviUcaret morte, inimorlalilat."
dnnaret, jiislilicaret resurrectione,

confesiim nos
qui

litteris vestris visiiare laiili

ascensione p
iii

ir-

dum

inlirmitatis

nostrae solliciludinein geritis,
ipsi

tarel. Et reconciiiatos par sangniiieni suuni, a

eain,

sanitaiem vestri pecioris approbalis. Qiiia sicut

qna excideramus, Patris gratiam reformaret. Ip^e

melius noslis, Finis prcecepli
tl

esl caritas
ftcta (l

de corde puro,

eiiim est

avud Patrem

propiliatio noslra (Joan.
:

ii

,

2),

conscientia bona,

et

ftde
iii

non

Tim.

i,

5).

Et

sine cessalione sugg.MCns pietati suae

Palr, non

qui visiiat infirmiim
peculiarius spero, ut
lionlbus adjuvetis.
"

dilcctione

firmatur.

Unde
lilie-

solum pro

liis

rogo, s^d pro

liis

qui crediluri sunt in

quem

requirilis affaiibiis, ora-

me
tibi

per vcrbuin illorum (Joan. xvii, 9). Paler, volo,

Redeuniibus iiaque genilis

ego sum,

et

ipsi

sint

mecuin (Ibid. 24).

Puter,

Forte Ecclesice viscera vel uterum, Forte
Fuit
co»ii'iiici(

— Nisi

iiialis

Aprunculi successor. Divionensem sedem ja:n anle
occniiaveral, ibique Quintianum Gotlioruni iiisiili:.s in episcop;itu Arfiigieniem huiiianiter recepit. i vernorum successit Apollinaris Sidonji Clius. U.is'!.
I

legere Lserclia:, noiiien geograpbicum. Edit.

vel

corri^jril.

'

ille

Arvernorum episcopus duodeciinus,

i(i5

nURICII F.flSCOPI

i(H
'

i^iiosce iltis, iiciciitiil eiiini quiil failiinl (Liu'. xxui, 54).

\
Alliid
iiiihl,

KPIST. XXIV.
lesie
"

Ipso nubis (|uoiiille per aiiuktoliiiii Notile
i/MJ

suuiii

cliiiiiai

:

Deo

promiscras, quod ipsuin

dilitjere
diiiijil

muiiJum,
iitunduui,
iu

ueqtie eu qu(e iu
iiuii esl

nmudosuiil
iii

deberes colere, non
nie
vis

Janiiuiii; ciijiis criiiriiiis eliain

euim

cuiilus 1'nlrii

co.

"sse consoilcin,

ut

ego ad

liiiiic

oriureiii

Quiu

oiuite

quud

iiiuudo est, coiicuiiiscvnliu caritis,
et

colomluin delicias siibininisliein,

et oleiiin iiiceiidio

coucupi\Ctiilia oculurniit,
<iute

tuperbia

vita;
cst.

liumautv,

siiperlinidain. Qiiud neiiiro iiosiniin noveiisexpcilire.

non

est
el

dc Vaire, sed de inundo

El mundus

Seildics fortasse, Polliiltus
iiiiss:i

es. Qiio

orc a nie |Tu-

iransil,

concupisceulia cjus, Qtti uulcm feceril voin aHernuiii, sicut el
ii ,

perquiris, ciiin lu sac:aiiieiila vinbiveris? Unile
liuii'

Iwtlalem Dci, manct
in ivternuih (l
Joitii.

l>cus inanct
iii

diliis veniain niea! proiiiissiuni, qiiaiidiii te

scr-

lU scq.).

Ipi>e

Kviiiigeliii

vire

cognovcro
ciijiis

^

parsiiini.

Ne

coiiliriiiare vide:iiniir
iiui
;

blandltils iiiviial, niuiienlHis provocal, adiiorialioiie
solllcitat, dlceiiH
:

paciiim,

repreheiidiinns fac

ct

simusscan-

Venilc od me, oinues qui laborat

s

dalo,

"

ciijus

esse dcbemiis exeniplo.
f:pist.

(( oiieriKi f.siis (.W..(//i.
jiij^iiiii

M, 2S),

et

i-elii|Ui.

lU

qiia.si

XXV.
suo salutcm
'.

saliilariliiis sulideiiies cdlla pi',ice|ilis, sa'lut:iri

Ruriciiis Apollinnri

sud
ct

libi'1'talis

ct

iiilseilcurdia: ciiiriii sulijuiigaiiiur,

Oiiia iiusiri euraiii seniper gorerc pio niiilua cari-

ideii

audereiniis

revooantein senui, audire cUi'

iiiaiiieni,

blandioiiteiii iiiiidu

iioii
:

spcrnere; ne scn-

late (bgnamiiii,
ciliidiiii

linlico solliciia! pieiati

el

pi;e sulll-

li:uiius piisliii 'duiii judiiaiitein
i|isi'
lii

quo

veslr:e,

nos non pai

viiiii

liuidcin, seil,

Deo
si

jiidlcio

?

Sicul
:

prop.ilo, voluptiiosuin, a viibis reversuni, sumpsisse

t.vaiii;ello pr.eni(inei'e et

docere

digiialiis esl

negoliuni

,

quod

iiobis

pluiiinum prodesse poisit,

Cuin

in majistalis suiv scde cqnsideret (Mattlt. xi.\,''2iS),
iioii soliiin

aut inleiiiionein intellecliis, aut iiitelleclum si^qiieretiir

quaiido
riiiii

nierita

pondeiaturus

ei lacta, reiiigeuiuin.

Suie caiisa

eniiii

solii

ortuin

ocus

ciiain verba est discussuiiis et voia.

Queni

Ir.c

e.xspeciat. Ille quidein videniibus

semper exorilur;
,

iiuiic viderit saliit iria

sua praecepla

iiei;ligere, et

adiion

cernenlibus vero

jiiliar

ipsius

quasi uubibiis

nionitiuucs
teniiiere,

suas

saluberriiiias supei'b:i
sinliis

inciile

Cun-

semper

operitur. « Solliiim ciiiin noslruin douiniun
(iiiein

nnn snlum-cutn

a j:inua rcgiii coe-

paiicnique cunimuneiii,

traiiscribindum subli-

lestis excliidet (Maiili.

xxv, 3), verum eiiani parteni

miiaii vcstrje dedisse ni« dixeram, legeiiduin recepi.
Ciijus lcciio sicut mihi antiqiium restaurat alTuctuin,
ita pi':p

ipsius cuni inlldillbiis dcputabit; ut ciim quibus liabit
in sieculo so:'ieiaicin,

cuin

iisdeiii

iii

jeieiunin l:abeat

obscuritate dicioruiii non accendit ingeuium.
ipsiMii

porlionem

(Liir. xii, 46).

QiMiiililiot

pust

taiii

longi lemporis

spaiiiiin

EPIST. XXlll.
Filio Conslantio " Ihtricius episcopus.

caril:itis igiiiouliiin sciulillis

suis iiiter obllvioiils fa-

\ii:as uiciiiique

lelucenieui, noiinuiiqu.ini et suspiiiobls

riosis fle ibus

excitemus, et interdum dulcibiis

Quamlibet Baccho, symplioiiiis, ct diversis
cis,

iiiiisi-

lletibus irrigemus;

quo tamen

illo

imbie

perfusiis

nec iion etiani
,

el

puellariim churis le dediliiiii

(|u:iiito iii.igij inliciiur,

taiiio niagis iiicondilur;

qula

csse cogiiuverim

t:iinen

quia boiiiiin esl ab

liis,

dum
et

per lacrymarumcupiain desideiiuruinati|ueat1'eotiiuiii
crescit
pi(e

pervalde fcrvet adolesceutia, aliqiioiies lespirare,
niagis

llamma

,

uon

delioit. Ilunc
,

eigu,

si

Doiuiniis

Doiiiino vacare

,

quam Libero
Briv»

,

pareniibiis
iiioneo
nt
t.i-

derinitioni vestra! trlbuet

iii

faiiior, elTeciuni,
eirici

qiioque opeiain
crastino,

dare

,

qiiam canlibus;

vubis piiescnlibus pcrcensere foslinu el

diciIn liac

quod
le

erit qii.irta feria,

leiii|iorius

pulus de niiigisiro.

Qiii:i

uoii iiie

piidet eii

un

men, quud
(iccurnis.

lacluruin niiuiiiie crcdo, nilhi jejuniis

;elate, iiec piget dlscipuli arripeie indiisiriain, diini-

uiodo

alTccia

aUate ariis

coiiseqiiar

discipllii:iiii.

« Consiaiitium, qiiein ut s:i^culo iiimis ded tuni increpal hic Bnrioins, qiiique niagis Libcro vacabal qii:iiii D.iiiiiiio, iiec diiliiis festis icjiinns adorat lcni-

ciso, apiid
ii.iiii

.Mcdiolaniim relogaius cst
Iieiiiilo

:

rediit

.\rvorI,

prufiigiis.
ciiiii

ipsiiiii

Vucladensi pncliu adfu niaxiino Arvernoiuni pojiulo cor

ibi

iiisse

plu, huuhivii
i;eiiii
liiiii
,

siiopiiis

Siilonuis. Fiiilvir siii.^ulari»

iii-

D

;issoril Savarii.

Sed

iteruiii evasii Ap.ill nari^.
illa

Plaoi-

quiquo

oluqiieiit a

sua Itoinanis

pariiliii'< iiiiil-

dinaiii lialiint

iixureiii:

proluit
(lic

Fiiit cininciis puel:i

sacrio liticratiir:«

iioniin

iiliiui

vero ciiiii sedom .\iverFufrasii vacare aiidirct elecliini |iie
,

stiidiusns, eral aiileni Liigdiiiioiisis prosby t r inaleqne

(,'iiiii'iiiiiiim,

ipsuin

ailiit

siipplox uriiis ut .\|iuliiuails
jiaiidorel.
'llinaris

cplsoopiis
iiiiiiioni
*>

tur ali Isiduro. Viiaiii S. Geruuiiii scrl-

episoiipaiii

.^rvernoruin
Qiilnii:iiiiis.
iii

Cossit
vcro

pre< ihiis
re.ii

psit elcg:inll slylo.
-'("2.

Est alleia ad

euiii Riirlcli epislola

Placidiii:e
iniiiicribus

Ap

oblntis

I!asn.

(/liscopridi siic'ivs.n/(,

i/iio

ubuleits quatu> r
giiiir Apolliiiai|ii;ini

Vliletiir

esse scripia ad eunidcin Constantiuiii.

meusibus

iiiii/riiril

ad sa\utum. Vixil
|ii:oliiiiii
,

"^

< •
'

Furle Foi le Forte

Jiimiiii.

ris piisl Vuchiilcnso

coiitia
qiii

a>ser

t

poilioiii vol personii'.

Savaiji. Fiillqiio norilius
sedoiii a
abiisiis

liliii-

qitibus.
fiiii

ublati^ rogi iiiiipareiilo uccupilaiu leniiit, eaqiio

dogciior

.\pullinaris
liliiis.
liili

illius

celobeirimi Arvernorum
10»

opisrupi
vostlgiis

Iluiic lan4:ivll lUiricliis tani|uaiii palris
:

oiciiloiii

(.'ii.ns

cme

ftlios,

nnu

s

dum

;y.'Nfro»i((ilo

p.nstipuv,

vauni

cliiiui cl

cUHiiicnluv pore,

cluinm viilutum ijeuereiomi>robatis. Laiidavorat liliuiu pator nos tanien iKitiiin degonoroin iiiox siiiiius pri>Victuriiiin ducem iii lialiain secutus, co oc1 aluri.
;

bahuit Arcadiinn , ocjus iguavia dovasliti. Miler Pla. i.liia et suror pairis .\lciina ciiniprohcnsa) apud Cadurcuiii iirlieiii, ri liiis ablalis evsiliu siiiit cuiidciniiauf, ipS'' vero Arca> dius, secleris aiiclor, Biluriges poiiit ((ireq. Tnr., I. III, c. \i). Sio dogoiiore» heruiim lilii. B*sn. K Sidiiiiiuiu iiitolligii, (iiicni Soliuni alii vucant.
esl. Filiiiin
fuii

Arvoiiiia

105

EPISTOLARLM

LIB. IL
el angelis ejus
,

1(10

1'riuseMim quilibci debel discere qui\m docere. Quia pr.ipiopere dottoris usurpal supercilium, nisi discipuli

^

ram Deo,

ac eongregaiione cariiis

tutius apparere. Saluio iiaqi e unaniiuilaieni luaiii, el

quam

suseeperil ante famulalum. Quid enira justius ut ipse sis palenii iiiierpres eloquii , qui uniille

rogo ul pio
itniuiii

me

orare digncris,

siiiiul(iue cuiii

oppor-

vobis

fiierit.

nos

tanti liabeatis vis^itare. Vule.

versa qiue

conscripsit, non

lam dc codicis mem-

Inana, qnain de cordis poles pagina proferre? tujus vos esse filios iion soliini generosilale prosapi;c, veruin
eliani

EPIST. XXVIll.
Ruriciiis Eufrasio " suo salulem.

ct eloquentiae
:

(lore.

ct

omni viriulum

Miror sanciiiatem veslram post lantorum et lalium

genere comprobalis
ciriiia

quse bona vobis non lam donaiura.

coiiiulii

,

quam

Quia rivns de (onle

virorum judicia poiius quam rescripia iiisciiiae ineaj quaesisse senlenliam. Quod vos magis pro necessiiiidine

proruiiipens licel fluendo proficial, et plenitudinem

quam
in

necessitaie fecisse conjicii);

iie

cujns
,

laiiti

cuiicndo
bnliiin,

coiiqiiiral, auclori

lamcn nnde sumit vocasi

liabelis
inini

pr*(ipuum
negoiio

in aninio leiiere culiuin

viilereUiiclii

debet et ineriluin.
teinpiis

Quem

divina clcmenlia
,

prajierniisisse

coiiseiisuin.

usque ad hoc

superesse voluisset

sicul

jam

giaiiasago individuae inihi
vesirai
,

in Christo

germanilaii

tuni de vestia iiniuuione laeiabaiiir, ita

feciione gaiideret; cuni

spem

iid

nunc de |:crlem cerneres perve,

quod

ita

de nubis praesuinere

et judicare di-

g

gnaniini, ut nihil habearaus aut in carilatis siniplici(^te

nisse; nec sibi invideret leiiualcm
essc nieliorem.

quem

oplaverat

subdolum

,

aut in verilaiis puriiaie fucaium.

Reddo
EPISr.

itaque debitum

unanimitaiis oflicium
eslis,

.

ei

de

XXM.
,

tausa qiia niihi scribere dignaii
et fraires nostros
^^^^^

idem nie quod
Sed quid facto
fieri

Sfnlire significo.
„,i|,-,

Quanilihei
lilleras

per diaconem Jiislum non menieriin pecmrs el laciindioris accipere bci)it:iii
,

g^

^

^gi q^jj

poiissimum

debere viinli-

deatur, pcr di:iconem
niavi, quia....

vestium verbo

(ideliter

quibus et crudiielur ingenium
relur.

et

desiderium pasce-

m.

fuit litieris indicare.

Ora pro

nie.

Ego

tainen

,

qui malo affeciunsus rusticus,

qiiam urbanus iinpius judicari, scribendi opporlunilaleiii niihi pcrire non pa.^sus sum; ulpoie ipii inilii
iiollem
,

EPIST. XXIX.
Ruriciut Eraclvmo suo salulem.

noii
,

dicani occasionem scrlbendi,

sed iiec

videiidi vos

unius saliein

hora; spatiuin ileperire.

Qui se reuin de
plicare debei

officio esse

cognoscit

,

prius snp-

Idcoque salve plurimum
iniini dclriiiicnto, et
p. r, oiipuruiiiiiiiie

dico, ct rogo ut sine coiniios

quam audcal
Et ideo
,

salulare. Qnii sicut ini,

ulriusque compeiidio,

scm-

portune occurritur iinpulanli
lurconfitenti.
iios

it;i

opportunc remiilipro-

nnstrani in palam

porrecia, liiteris vesiris illusiiare
iii

(ligneiniai.

Quia quod nobis

atfeclu

iiiipendilis

C

(liiximus iioxam

ut facilins pervenirc pnssimus ad
inipiitationi, cuiii
illaui

,

non expcndilis; qnod
t|uiHl

Iribuitis,

non

aiiiittilis; ct

vcniam. Quia non relinquitur Incus
aditus paluerit deploranti
,

iiobis

iii

cliarta

transinitliiis,

vobiscum

secundum
,

senten-

iii

toide rerinclis.

tiam
tNon

:

Dic

tii

piiur iniqiiitates luas

ut justificeris.

euim

pr.^valebii accusantis invidia, ubi iiumili-

EPIST. XWIl.
/fiiiicjiis

las pr;ece.-serit su|iplicaiitis.

Qu:imubrein nos
,

si jaiii

OiHinacio suu sd.uleni.

excusando dilnimus culpam
Salutem ergo taniani diciinus

venlanius ad causain.

Sic a pifiaie ves^ra disiessi, qnmi a vobis penilus

pielali veslr;e,quantiim

non

recessi. In

eadem vns parte

boininis inierloris

potest affectus intelligere, et noii pniest
(erre
; ,

sermo pro-

exbibui, in qua vubis remansi. Scio quia ibidein re-

mansi, nnde nie necinsidiator antiquns poinit, neque
recens consiliator
senlenlia
iieo
:

[co.>in7i(itor]

excludere. Liidc eliain

quanlam seniire possumus et non valenius expoiiert; quaniam poiest iiiterioris inens desiderio calefacia concipere et non poiesl liiigua exterinris
,

illius

vos sapientissimi Salonionis adino,

assereic. Lliidegralias agentes ipsiuscarilatis anciori,

Fiti, ne derelinquas ainicum aiitiquum
erit similis ilii.

nocus

qui eain
oreiniis nt

in

cordibus veslris esl dignatiis innerere,
.sna
••

enim non
Et ideo

Yinum novum amicus novus
iliud {Ecct. ix, 14).

praecipuum
et

largilatio

muuus iu imb

s

veterascet, el cuin siuivilale bibes
no-i

D

cuslodire semper,
juxia

jugiler di^netur augere. Qiiia

veierascaiims

iii

ainiciliis,
si

elde die

in dieni

Apnstolum

ipsa est eminenlior via quae ducit

alfeclibus

innoveinur.

Quod

ainiciis

rcliiniumidus
qiii

ad

vitaiir.

Qiod

superest, specialiter quseso, ut

comsiciii

nou
vil
,

esl,

quanlo magis pater, qui erudiil,

nulriuS'|iie

miini pairono nobis quotidie suppliceiis. Quia, sicut

qui
:

adjuvanle Doinino ad saceriloiiuin
ciii

Ugitis,

miilium valet oralio

jiisti

assidua. Et
dicit

perdiuit

forlasse ctiain juxta divinam niiseri
istiiis

ipse Doniinus noster in
tres

Evangelio

de

illo

qni

cordiam

lucis

debelur

usiir;i

!

Seii ha:c

ego

panes ab amico suo noctis lempore, importnne
,

bealitudlni tu;e scribo,

non quasl
(ilio

iiliquid iinpulaiis,
.

quidcin

sed salubiiler, quod improliiiati pr*slitum

aut expriibrans

,

sed ut

carissiino

qiiein

sine

fuerilinsisieiitis,
fleliqiia fuii

quod negabalur

aniiciliisflagitantT.

ullo ii.fvo cupio in et puruiii atque

boc niundo

iinpieiaiis inccdere,
in illo dic judicii

per porlitorem vcrbo mandavi, qu-s long
indicare.

immaculatum

cc-

lilieiis

Uiide

sicut

piincipium cpi-

« Di'

eo ad eplsl. 20.

*

Forlc

tan:i:io^

Pathui..

LVilf.

107
slolo!
coiitiiiet
,

UUiDCII
rogo ut pro lardiiaic veniam ilaru

I'.

l'l5t.OI'l

1(13

A

ni'^rudiiiem, iia
Iticu

niinc

snb

piillis

veslibus

operuni

dignemiiii. Vale.

caiidcscal.

l'occ:itor ciilin

qua die conversui
jnxla saneii

EPIST.

X\X.
/S/io

ingeinncrit, lunc salvus erit.

bummodo

Rurhius eplicopm Capittulo
Craiias
ile

talulem.
nie
ciiiii

1'auli apustuli scnlcnliani,sicul exliiliuiinus liaclenus

.ngo

|iieiali

vesiiiu

nnod
;

coiisuleie
vuliis siil-

curpora nosira servire s:ern!o, ct
qiiil:itein, ila niiiie exlillieaimis

iiiiqiiiiati

ad

inl-

" civilalis orilliiatiuiie iligiiaiiiini

nn nibra

iio>lia sei,

licere,

Deo

pi-opitio, salis uliuiulci|iie possitis. Rt ideo

vire jiislitkc
siniiis

lii

>-ai.cllllialioiicin (lioiii. vi

1!i).
i

Nee
r»;-

i|uia (|ii<>d \o!iisei friiribiis vcsiris

placel.nobis

(lis-

ipijsi tiinentes

Ucuni, aliud semionibus
iii

plicere

iiiui

deliel.

Uene

laeilis, ut lioiiiiniin

qiieni

tciidentes, aliiid habenles
laiite>
iii

niorlbiis;

aliud osieiiiie

coininuiiis ciiiisi-nsus elegil, ordinelis.
iiluiii

Sed adnionclc
paci,
iioii

vestibus,allud

aiiiliiis

coinprobanies

nos

nt vcriiati studcal,
disciplina*,

non

falsit:ili;

per-

iiiordeal

scrmo

llle

Duminiciis, siib vfisliln
ille

ov uin
di\i-

diticiiii;

non discordia:;
iniscrns

utilitati pnblicie,

liipoium labie.ii coniegeuics. Qiiia ociilus
iius, siriil scriplnin esi, onini

niin privauc

ciipidilali; jusliti:e, iion rapiii*.
:

Tuea,

loco bunos spcculaliir
S'^ iiiie^'ro

lnr

boiuis, eiiiendet reos
,

non

facial

sed
;

ct inalos. Siiie dnliio, quein ad
ire

corde transliabilaliiinu
ciii

ilefciidat. Corr.R.it soiiies
iia
I

ciistoiliat iiinoceiites

nl

loiispexcrit,

Ipse

iii

inr

llllus jiigi

ageiis inagis luiuio possit placere judicio

(inaiii

B

desceiidcl, nl co li:ibilaiore

iioii

eareat,

se pnr-

rxsenli.

paravii liab laciilum. Gratias

itaque

Uominu nosiro
in

LPIST. XXXI.

sujicr

laiii

inenarrabili
niaviill

ejns

buiiilate

coinniiino

referamusqni
fdio ^

servos inoiiere i|nani perdcre;
ct pro nsnra
su(iert'Sl,

Domino

illustri

i>'mperque iniuinifico
liuricius episcoptts.

A/jricva
corilgere, i|uam punire;
porpetiia

brevis

vit:i:

regna donaic. Quod

saluto plu-

Ueleelis lilleris subliniilaiis vcstr;«,gralias
(piod vos prius
iiifiriiiatus

Deo

egi

rimuin, et ancillam vestrain vobls peculiari insinua(luaiii

revaliiisse

oidinaiione ipsius,

lione

commendo:
iit

qiiamlibcl lioc salva veslra pielate
eaiii siici|iere

esse cognovi, et nobis anxielateni lolle-

iion egeal;

quo

tanli liabuisiis af-

let, elvoltis

redderet sospiialeiii. Qiiain

laincn infeeiu, s iinper

fovealis, iiiduliiniue

largiiaie

diviiia
facieiis

firmilaleni vobis cleinenler illalam,

propilio

poiius

utrosque nossibi paravit oliiioxlus; vos avos

quain
pieiaie,

iralo ipso

Doinino
eniin

nostro,

pro

soliia

ejtis

coiijicio. Sic

legiinus,

quod corripial
uinnein
liliiini

sua

rci:uiiditaie,

nos proavos. Domnain
qiio

liliani

mean
t)li

desiJerio

it

lionore,

iligmim esi, sospito.
erai

Uoniinus (iuein
queiii

diligii;

dlligit aulein

ciijus,

si

facullas

essel

anibiilandi,
;

voluiiias

recipil

(Ilebr.

jiii,

G).

Qiiod
iit
i

etiain

in volii-,

pronipilssima
rdiiialis alTectibiH

vos visendi
i)<sius

ut

quam

inierioribns

quantuin aiidio, re probalur;
ves',ris, suuiii


ociilis

pro ariinitatls

coniiinciione jugi leeor-

\obis insiniiarei

afleeimn, et
s sii*

babilu

daiione ronsplcinnis, exleiiurlbus uenierenius. Upiu
leintnlls iiniio-

aiiimoii'"".

niutalo, jugiim

vob

beiie agas.

nerel, ut sa'.''nri curriii

suo

colla

snbdenles, duiii

inandalornm siior-jn leve

oniis eveliilis,

prccatorum
niiilaLo

EilST. XXXII.
Doniino smrto
liuncius.
el aposlolico,

giavem sarcinani d.ponalis.

llaec est eiiiin

dexierx Excelsi, diui de pcccaioiibus jusios, de exiraneis doinesiicos, aiiiicos sibi
scrvis. Siipertst
ir^

air.ore spccialius

omiivpie a m' houore et colendo Iralri Cwsurio ' episcopo

facere

digiialur
()»aiii

e\

nuiic

conversinnem
corde; et

pro-

Frateretroiiipresbyter nosier Capillntus dupliciler
liac

lulislis in vesle, pi-obelis in

liiec

commn;

vice iioMs graius
diii

apparuii,
occurrii, et

diiiii

el ijise nobis

1:010 iiiierituliiiiieiitiim
iti

vesirnm balieaiiiret animiim

jam

desideraiiis

qiiamdaiii

veslri

Mcui

ii!e

Hib caiididis vestibus habuit bucusque

pr;v'seiitiam iiobis

per vesiras

lititras

rcprxseniat.

n Ilspc

b Fiiit
filiiiS

vox, ui putt"-, cnrrupia esi. Agrlrola vi: illnsiris, Avili imperaloris Deiliiii Iraier.qui liiin coines m:igisieique iiiiiii

equidem, abrogaia
iiiachiim
r\

illa

jnra

dennn instanrasseSymiilcinla

ipsii|ue Cicsario

coiiicss sse.

Setl

litiim .\rveriioriiiii iiuiUa
;

iirliis

ileleiishne ailvi r-

sororrin Papiaiiillam illiiis sus Gollios gesserat iixorem diixerat Siilonius Apolllnaris, ul patet ex
VI. 1!a!-x. « Scrips inl ail lliirltium (^ipsariiis iil concilio ex uiiiversa Gollioriim .lilioiie Agallia' eonvocalo pr;iiseiis

ellluxeiunt aiiiii oem a cniicll o Asalliensi :iil vioari.iliis Arelalensis resii iiiiuneiii. Proprii ia^lur iiisiis aiicii rii;ile cniiiciiiploque Itomaui pr»'siilis edletn,
ciiiiiilinni Agailieiise

convorans

Cjpsaiiiis

ad

Uiiri-

e^.

I.

II,

eii.

cinin nl adessel scripseral. Ueniiil Uiiiiciiis, eo qiiod
noii saiis (irnia
valelinlliie
iilereliir,

sed

poliiis

ci

adessel.

II ilieliir

rjiis eiistol^iiiiterepislolas Kaiisii,
i/i/^. 'i).

qiiod sc a G;rsario i'espeeliim credeiel ; aberanl eiiam pleriqiie e provineia Vieniiensi. qui, ipiamvis .\l irieo
siilidiii, loraiii

siilieiiiis eiliias

(Vide
'

Gelelierrliiiiiin

fiill

illiid

Arelaleiisi priesiile
a
Ii;itns

fasees

diinillere

Voiiiiliiim, in qii

Galliariiiii piiiiialiNii se screlial epii{iii

nii'elKiiil,

el |iio|iria jnia

Symiiiaebo reeens coii-

sciipiis Ari'bilensis,

lonclla

coiivoe;ib;ii illisiliio

lirmata

veiiilit:ili;iiit.

eorum

abseiiila C;Ksarii s

pr.icrai. Aiiiiim:it vir eriiilllissliniis lialii/.iiis lianc digiiila ein C;c-ai io aiietoritale poiiiilicali fiiisse dcuiaiidalam ei sam iiiiiii. Setl eo leiiipore, anno scilic<!l Stl(>,

Irgem

saiiNil <pi:i fereliatiir nl si uielriipolllaniis e|ii-

sropiis ad coiiiprovliuiales epi>lol is direxerii, in ipiibiis eos aiit ail ortlinaiioiipm suininl |iuiililicls, :int

Syiiiiiiaelms

Uoiiiaii;n

seilis

pr.nsul, jnra
peiiitiis

ad ^yiiodiiin
infiriiiiliile

liiviiel,

poslposilisomiiiiHS.cscepia yriivi
itilfernnl. lloc iletrcliiin
i

priiis /Eoiiio

Arelal.

iisi

eplseopo coiicessa
l.eoii s

nii poris, iiui prirceplione reiiin, inl roiis.'t/c's» iioii

abr.i;;;iveral, coiislllullonem
sllliiMiii

manni

a se

rc-

(iiinm

</ii'iii 11

enn-

loiiliroiaver.il, assereiis

levciii liicnnslaii-

cilin laiuiii, liim
ab':.eiilia, liiilc

tuniquc

animiiin

poniifui

noii

conveiiiic

;

veriiin

Uuiieii eiilstolx dedcriinl oecasioiiem. Uts>.
eiiain (^esiril
qiierel:» ile

109
Qiio redeunte La^ reddere proeuravi,
tiiin beaiitudiiii

FPISTOLAUUM
quibus debiolTiciuin.

LIB. IL
;

110
iDcoiiiprelieii'

A

Ht servi
sibilij

ut possit iinpassibilis pati,

vesirie

rependo

caritaiig

capi, iminorialis
iit

mori, qui

mortem

occuiii-

Qiiod veio scribili», o»r ad

synoJnm,

sicut

collo-

bend) perimoret,
jiiscemodi
desideriuin
piiore
relius
tui

vilam resurgendo repararet.
inoi,

ciitio liabuit imslr.i, iion veiieriin,

lecit lioc

inrinni-

S^d quid ego obliius

avidustui, quasi
colloiiuens
,

de
iiide

liii-

tas,

non

voliiiit.is. Ipsi eiiiin

recoleie pnleslis quaui
videritis
;

tecum

et

in

fe.^suiii

ine

liurdigalia

[rurte Burdigali]

veliementius perardescens,

resiln-

el lioc !iyi;Hie, quaiido esse soleo furtior solilo. Qiiia
a;slivis

silim

ineam velul quodain
loquar, cui

dileclionis rivulo

diebus eliain

in biispitio nieo, et locis

Trigi-

fesliiians, iiiscrutabilia ot inacccssi perteiitaiis,

quid

dis, ipsain consiiotiiilinariaiii inlirinilatein siisleiilarc

loqiiar, qui

loquar non considoro.

Sod

vix \aleo;
gionis

iie

dicani, iiuod illos

coelus [wsius]

ren-.a-

dahit, ut

confido,

veniam

pietas, qiiam coniininit

illins ferre

quiverim,
iiio

si

venissem. Unde

allectus. Quia carilas

omnia

suslinet.

Salve

itaqiie

gis speri) ut
iiliud,

pro

oiare digueiniiii, et ad lempiis

plurimiim

dico

individuo

inilii

pcctori

veslro, et
siniiil-

quod

iiitimalis, si

Deus vitam cesseril,

veiiire

rogo ut pro

me

incessanler orare digneniini,

vultis, iiobis
celis. Qiiia
I

per Iiomiiiem vcstrum inalurius
tloras

indi-

queeiiam partom corporis mei, per quam vobis has
trado, pcculiari iiisinualinne

veslras ad nie inodo lardissiiiie

commendo,

ut in

illis.

veiiisse

signllico.

Quia

it-ii

non pro dignitale,

vel

B

quain ine diligatis iiitogre comprobelis. Qiios

vobis

pro xlate, noii debeinus
iiori, qiii

tardiiis

quam

alii

coiiiino-

eo arbiiror

fore

cariores, quia

nieam vobis secum

fortasse (utniiiius prudens

dicam) inoie-

deleruiit portionem. Quilius quidqiiid dignati fuerilis
dilectionis impenilere, nobis

baiiiur

aiiibiri. Qiiia si aliis noiiien

urbiuiii pr».-stat

vosconferre cognoscite.
majus procul dubio in
iia

aucloritas, nubis aiictorilaiein deinere iion debel urbis
huinilitas.

Quia

fi,

juxta sanclum Apostoliim, miniis membruin
et

Siquidein

iiiulto

inelius,

mulioque

majuri in dolore compalilur,

eniiiieiitius esi, civitaiein

dc sacerdote, quain taccr-

minoris prosperitale liclatur {ICor. xii, 20). Et

de-

dutuui de civitaie noscere.

niuin nt, ul omiiibus usqiiequaque nieinbris in pace et

quielecomposilis.caput, totius corporis reclorut pote

EPIST. XXXIIL

et domiiiator, exsullet. in

In

quo capiie omnia mcinbra
propbeta
:

Domino
mino

sancto et apostotico mihique
speciali
cuitii

Christo

Oo-

jubeiitiir :ispicere, dicente

Sapieniis oculi

alfectiique

caUeris

prwferendo

pairuno Stdaio epiicopo Ruricius episcopus.

incapite ejus{Eccl.
deiiter exponit

ii,

14).
:

Quod

aliiis

propbeta evi-

diceiis

Oculi mei seniper aJ Domi-

Duin scribendi vobis oinnis pecturis

iiiei

aninins

num, quia
15).

ipse evetlil de taqueo pedes meos{l'sal. \\i\,
:

vos siticns occasionem Irequenler iiiqiiiril.aliquando
diuturna ineditalion.!
perlractans
reperit

Et ilerum

Ad

tc levavi

ocutos meos,

qiii

liabilas

idonenin

C

j,,

c(j,/(,(Ps„/.cxxii,l). Erigamiis ilaqueoculos cordis

portitorein, per quein et silenlia loiige disrumiiere
ot sibi siiiritalcs ilelicias

iioslri
cii-

ad Clinstum et in niundi

istius iiorte

maiius

po^tiilare,

oris

vosiri

iioslras

operibus fructuusis extullainus ad Duminiiin,

piens

rore respergi. De qua,
dicebal
:

credo,

siti

sancius

et ipsc

caput nosiruin esse digiietur, ei
illa

nos adliu;esse

P.sal iiista

Aiiiino
).

mea

sicut terra sine

aqua

rere capiii iioslro, ul

corporis sui

mcmbra

tibi{Psat. cxLii, 6

Illa

nimiruiii

aqiia

ariditaiem

nioreanmr,
exiiu
Isracl
:

ut de

hoc

sa:ouli>

diseedentes, tanqiiam
iiosiro

corporis sui restiiiguere sobria obiieiaie desideiaiis,

de /Egypio dicerc redemptori
le

de qua Duminus
tur
:

iioster

iii

Evaiigelio ciamare digiia-

possiinus
cepit

Adhwsil post

anima

iiiea

;

nie aiilem sus-

Si quis

sitit,

veniat et bibat.

h\umina enim aqua;
vii,

dexlera tua
fiieril
iii

{Psal. LXii, 9).

Cum

ea diebus ac

vivte

de venire

ejus piiunl

{ioan.

58).

llaiic

noitibus

corporis hiijus carccre iiieditata,

aqnam
boc

Samaritaiiae etiam idem Doiniiius ollerebat,

unde non confundatur ad voti. Ora pro me.

2si, Ecclesia;

ex geniibus cimgregandiE dicens
jiel

:

Aqua quam ego dabo,
vilam aHernam
lis
(

in eo foiis aquie satienlis

in

EPIST. XXXIV.

Juan.

iv ). Ilanc

aquam

si qiiis iide-

Domino

noii

guslii

tantuni

siiinmo

lenus ore Iibaveril,

sod

tiitis
,

aniiii;c

visceribus appeiens

conviva

sor-

D

sancln et aposlotico mihique in Domino spfciaH cuiiu aljecluqne cxteris prccferendo pairono Scduio episcopo Ruricius episcopuf.

buerit

protinus iu
el

laudem

D»iiiini

omnipotentis
biberit;
qiii

Per arciatrum [arc/iialrnml Palladium

litteras fe-

erumpit;

boc

iucipiet

ruciare

quod

ciiiidicordis et lacundi oris accepi, qiiae iios

ad

visio-

sicut beatissimus ev.mgelisia
iiiper

aique discipulus,

nemmiituam volo

pecloris iiivitabant. Sed quid faci-

pecius

Dumiiii

recumbere meruit, niysieria

inus, qiind desideriis

animorum nostrorum diversa

re^iii coeloslis amlivii, et in illam

vocem quam ante
Deus
erat

ineinbrorum resisiitinfinnitas?

dum

vos nimiclalero-

nulliis aiidierat, clainavit
et

:

/n priiicipio erat Verbuin,
et

busti, iios lenuitaie exesi corporis

impedimur

:

diim

Verbum
I,

erat

upud Deum,
erai illud

Yerhum
sine

vos alieni, et quaiuor pedes lerre nequeunt ponderosos;

{Joan.

1).

Hoc

Verbum,
leinpore

qiiod

me

etiain proprii et

duo sustinere

prae defeciione

tcnip ir« a

Palre geniliiin, in
iioret
;

creatur e\

vix possunt.
iiiiis.

Quo ruulimtilere cnminunia volanequeaDoniiiius) qiiod
si

matre, ut ereaior

ut csse possit hiimanilatis

Ego

eiiiin (lestis esl

valuis-

qiiadain porlio, diviiiilatis tolius plciiitiido; el pletiUudiiieiu huiiiaiiitalis

soin, ad

synodum

coiidiotain

omni

aviditate venisseni.

porlio ipsa

bunuinitatis

stia

Sod inca disposita
ciliilalis inhibuit.

iiineris voluntate necessitas inile-

passioiic redimcret; duin iinago invisibilis Dei,

forma

Quia aeres a.TCi»
|

|

rcgionis illius

III
|ir.i-scriim lioc leiii|iorc lerre
iioii

ULIUCII EMSCOli
poleram
ut
:

i;2

quml

ci

A

Ueiidi suiii disp.irati curporc,cum|iarileriiieoiiiuiito
juiigaiilur.

vos
iion

ila

rredere coiiliUo, et pravos uU aliuU Ueriv.ne
tlis

Ura pru

iiie.

Uulii:o.

iiaijuc

suflicieiitcr,

poUinius,
si

EPIST. XXXVI.
liuricius episcopus (lulcissiinis iiepolibus ^
el

iiiUicaiis, saliitaiiono
Jii;iiuin iluiiiis,

aiiimi UesiUeruntcr iinpciisa,

Par

tteiiiio

iraiismisi

vobis calialluin

,

qualeni
pla-

l'upiaiiilla',
sil,

voliis

scicbam esse iiccessariuin, man>u>'iuUiiie

Puslquam pictas vesira discc
Mie seiitio;

UiiniU uin es^sc

ciUuiii, incmliiis vallUuni,

lirmum

rulior<', lornia |ir.i'-

quia maxiniam mci parteni, huc csl, in-

siaiiteni,

lactura

coniposituin,

aiiimis tomperaluiii,

iciiorem liominein.residenlecorpore, voliiscuni ambiilasse rogiiosco,
iiieo,
it:i

scil. iiec larUiiate

pigruni, nec velocitate pncpropc-

t:in)en qiioU

et

vos

iii

pcctnre

ruin,

cui rrcnn^i nc siiinulus sil seUentis arliitriuin,
ct

(pioU

liic

remansit,

inancrc coiispicio. Siliiiu

cui aU evelieiiUiiiii oiuis

vellc

!>uppi'Uil pariler cl

iiaque Uulcedlnem vestram, ei ul
nieiiinres sitis

verborum inronim

posse

:

ita

ui nec ccU:it su|iciposi o iiec Ucpoiiat ini-

aUmonco,

i|uia
iii

ceriiim est vos juxi:i
boiiis

pusiium. Superest ut lescripio, quoinoUo vobls placeai, inUlcetls.
lir.csuni.im,
'
,

Salunioiiis senteiili:im pnssc

Deo

dirigciiio

Uuamllbel
.

ita

UeinUiviUiio milii corUe
pruflcerc, si seiiioriim coiisilia el ainuri babeantur ct
„,
.

tiuoU vubis eiiam mala a ine cominlss;i,
'
,

iioii

Uicam trausniissa complaccant. laiita
vis
,

csl euiiii
nil

u

usui apio beiie agaiis.

...

iiitegri

ainoris

iit

iii

ainlcum Ifortc aiuico]

EPIST. XXXYII.
liiiricius episcopiis [nitri
"^

Uispliceat

cum magis

inaliiin Uisplicere
aiit

Uelieat. Ki

Pel
idiirco riicariiamcliiis
qii

liinc illuU est,

quod juUicia liomlnum

peUianlur, aut oUio ut recia
veri),

amorc pncnon proforanlur. Vus
iiec iiilbininal
iii-

Quia obeUicntia

sacrificiis aiilcfertur,

siicitaicin ineain malii

proUere

quam perUere
ut
ipsi
1).

quos

iiec

odium exasperat,

trm

:

Scientia

ciiim

inflat, caritas,
viii,

viUia, et jocus nosiros llbentcr accipiie, ci
late ve^tra vcl actibns aflluenter inslruiip,

Ue suspiut
(liiin

nostis, wdi/icat
jussistis ut vos

{I Cor.

Quamobrem
et

a

per singiilas occasiones

Ue

iiicis

vos Uiutius legiraus, copiosius imbuamur.Ora pro me.

nclibus
qiiod

faccrem certiores, et Uesidcriiim ves

ruiti,

niilii

tPIST. XXXV.

non meo merito, sed generali
foliiirem, sed

el iiisiia
;

vobis dilcctioiie depenUiiis, alloquio lenipeiarcin

mt:

Domno

sanclo et aposlolico, iiii/it in C/iri.ifo Doinino specialiter excolendo, (latri Carsario " episcopo, liitricius epiicopus.

quidem Deo piopiiio

beu! plenuin ct

omne

bospitiolum nostriiin diversis incommodis la-

borare significu. Pecullariiis rogn atieniius Doiiiiuo
Qui occasiones scribendi nobis invicem pro
rarltate inqiiiriiniis, oblatas prxiermlilere
n<iii

miiliia

^

supplicetis,

iii

qiii

nnbis incolumiiatem ve»lris ora-

debeporiio-

lionlbus reddldisiis, et bis

opem

ac niedelam UiviunB

mus;

ut cunrerat nobis qtiaindam pr;esenli;B

niiserlriirdia; intercessionis vcsiraj p:itrocinio confcraiis.

nem

serino mcditatnv [lorte medialer]; qui eniittitur,
;

Ora pro

nie.

iiec ainittitur

tribuitur, et

babeiur

;

videtur disce-

dere, nec recedii; a

me

Uirigitur, a te suscipitur; a

EPIST. XXXVIII.
Dominis sublimibus
et mniiniftcis /iliis

ine scrlbitur, a te lcgitiir,

nec

taiiien diviUitur; cuni

F.ud^mio

et ile-

quasi Ulvisus, integer tanien ulriusque corde teneatur.

lanliiv liuriciiis epiacopus.

Quia verbi more

Ulviiii iradiiiir,

et

non egrediauctori

Qu.Tni gravls mihi orbiiatis vesirai
est pecloris inei conscius
taii

sit

liictus

tesiis

lur; conferiur indigenti, el non auferiur

Deus; quod verbis

siibliini-

accipieniis Incruni sinc Uigpendio largieniis; Uiians
iiiopein,
illo

vestro!

indicare non pnssom.

Nam
nc

ita
si

aninium
ununi Ue

necaitenuaus pnssessureni. lUeoque venienle
iiieo dulcissiiiio
iit

meiini doloris vestri passio sauciavit,

nepoie

Pariliemio bas per ipsum

propriis aOeclibus [lorle alJin.bus] perdidlssem, quia
nie vubis

Uare non distuli;
ris

et

meam

prxseniiam vobis

litte:

pruximimi

et

qiiudaiiiniodo

cuiisangui-

exhlberem,

et

ipsum pariter cominenibirem

cui

neum bene mecum

ageiido fccistis. Ati|u>:

iUeo ipiia

(juidquid dlgnati fueritis Uilemioiiis iinpendere, nobis

vos praisenlare noveritis. Simuliiue etiam

D

labores et angustias nostras frei|iicnter

in vobis

pro

peciili:iriiis

vestra di^iiaiione suscipiiis, justuin cst el iios veslris,

rogo ut pro

me

ipsisque pigiiorllnis iiostris

inees-

ciim acciUcrint, parilcipaieinoeruiibiis. Sl euiio
(7

santer oretis, nec inipediaiii aireriimi

amorum
qui
iii

no-

jiuta Apo-toli

Cor. xii, "ib) senlentiain, uiiiiiscrr-

strorum spalia interjecla regionuin;
niiiio,

qiiia

Do-

p

iris

niembra
Uecet
iios

sibi

invicem coinpaliunliir ct coiiUo-

qui praisens est iiblque, se Uiliguiit, noii cre-

leiii,

quoque, corum iiicuinmoUa Sivpc per-

»
•>

De co superius.

Fuii vir iiobilis Parthemiiis, quipnstca vixitapiid Theodcbertum Ausirasi:c legein iii Rralia, seil ciiiu iiibiiia pr^tiT legcsexcgissci, moriiri rcge, in popnli oUium et pericula iiiaxiina iiicidit. P:ipi:iiiilla fiiii cjiis iixor, qiiam cuiii ainicu .\ii.^:iiiiii pcremerat. Sticoiiipiiin lus , in :iic:i inclusns iniills cunscieniia^ a p.ipulo Ircvcris repertiis csl. Siiulls pcruncius,
luignls ca-sus,
viiictis

liimnam lapidibus nbnitns esl. Fuit altera Papianill:i eudein tempure, sed Avitl imper.ituris liiia, ali ea qiiaiii cuni ronjuge laiiilat bic Uuricius lanqiiain ilii;

idliini ;in:ni:e siia;,

Uiversissima.
fiiit

Atluiiiius
est.

rursaii

siiipcs i;ilciu viiuiii, qualis
d;iri

ille P.irilieinius, laii-

ab

episi

opo
iii

;

:il

cpiscoi'ns
iia

liomo

cl

iii: il

liuinaiil a se allciium piitat.
'

It.i-N.
iil

ll;ec

vo\

nis.

evpressi est
aii

ncscias

ail

pust teri;uni iiiaiiibus uU cu-

lcgeiiduin sit l'eiio

aii f'i'iur.

/Vii/.

)!3

EPISTOLAKU.M

LII5.

U.

li;

ciiiiainus. Doleiiius iia.jiie casui vesiro, el planclibus

A

puri alimeiiin in:!Oceiili:R tempi'.relis.

Nec miruinest
ul diligaiis

vcairis

ihteiesse
li!ii?

iios crciliiiiiis.

Sid

qiiiil

facimus

lioc tanien in veslra viriiite iiiiraculum,

domini

Liiuideni voliinlnti diviiKi; resislcre nec
delicimis,

vcnorantes vos

,

qiii

odientes amare consuevisiis.
circa

possumus nec

et nmni solliciiudine prae-

Siquidein el ad
s

augendam

nos caritaiem veAureliannin dico

cavere, ne diiiu diilcia iinbis

pignora nimio dolorc

ram,

diio lumiiia nostra deiinctis,
:

dcflemus, blaspheini quidem ct injuriosi iiiveniamiir
in

atque Leoniium

pro quorum spe et consummalione
siciit

Doinino, ei gravius aniin;is nosiias auclor ipsius

rogo nt indesinenler divinae misericordije,
conlido facere,
sup; licetis, et cuin
illis

vos

niortis, inveiila occasione, coiifodial, qiiam taroriim

iteruin pro

amissione percussit.
vel dol<ire
illuin

Ideoqiie

iii

oiimi amariludine
et

nobis seinper oretis;
profLCiioni ve.stra»,
ailliuc leneritudiiie,

quia fiducialiler crcdo, quod
illoriim insipientiae, pro ipsa
iiit

ad Deuni

nobis cst relugiciidiim,

ad

et

omnes casus
Et
illa

nostri toio corde

rcferendl, qul

a nulriiore Dnmiiio

iiegelur.

sanai vulneratos, qui re.levat moesios, qui consolaiur
afllictos.

Saliitem ilaque
potest

uberem dico
oris

pielati vestrse,

quanium
cordi-i
sli-

sancli

Job

seiilciilia

est

:

Dominus

dedil,

Dominus

nbsiulii, siciit

omnino dicemb), Dumino
dec(>ni (ilios

promerc

allfClus,

non qiiantiim

pocit affcctus. Et rogo ut proefalos dulcissimos
hiulos pectoris mei nosiro

placuit, i'n fiiclum csl; sit

nomcn Domini benedicium
R
Ncc
taiiien blasplie-

nomine

sospiielis;

nos-

(Jub

1,

21). Et ille lioc

quando dicebat,
:

qiie,

quoliescunque se opportunilas p'Trexeril (orbenedictionis vestrse imbribus irrigctis.

ciim
iiiare

oniiii racullaie
aiit

perdideral

litoris,

Oa

damno
:

aul dolore compulsus esl. Sicut

pro ine.

dicit Scriptura

In omiiibus quic iiccidcbanl
ii,

ei, niliil

EPIST. XL.
Riiricius episcopus " ApoUiiiari ^ suo sahitem.

peccuvH
vestr.T3

labiis

Job (Job

21}.

Quod cgo

ct pielati

scriberc

di)lorem

pro mulua cariate prssumpsi, ul animorum voilrorum, ipiem liiieris ineis
vel div.nis elnquiis
si

Affecius sublimilatis vestr» in visceribus nosiris
violciilus

esaclor esi

,

et

amori vestro ine potius

miiigare non pnterain,
nioderarer.

nlcunque

quam

piid.iri
,

n;eo servire compellit;

dum

noii

con-

Et vere,

milii

quasi vesiro credilis

sidcral

(|iio

sermone
verbs

,

qua pagina; tanium veslris

cordi, iion minimuni polesiis capere de Clirisii Doniiiii

imperiis obscquamiir. Cogilis enim iios anribus pe
riiije

voluntaie solaliuiii, qiiod qualenus

immaluriis

vestr;e
,

riisticis

injnriam frequcnter

in:

inaiicbat interitus, lalem euin Jigiiatus est assiimere,

fcrre

dum

apices nostros soepiiis vultis accipere
,

(jualium regnuin docet esse coeloriim

;

u! et palroniim

pareo

voliinlaii vesira;
tibi

parco jussioni. Malo eniin
milii

babereiis ex
a

filio, el

miiius dideretis amissum,

qucm
s.

de meipso
tatis,

magis quam

credere. Qiiia pie-

Douino

videbaiis

assumptum. Oplo bene agat

non

pote.slalis esl, qiind jiibclis.

El idco

,

(1Ii;b

EPIST. XXXIX.

displicueriiil emendibitis prncul

dubio poiius iiuam

Vomino

affectuqiie

npnstolico in Christo Domino cultu eicolcndo ptilrono Victnrino [Victorino] episcopo nmicius episcopus.

sancto

et

prodetis. Siquidem

niliil est

imperiosius carilate; cui
,

specinliiis

qu sque toio cordc sc dederii
illiu^ inipacla

lilu

nler el vincula

palielur, et oncra illata portabit, diiia

Fraler el coinpresbyur noster Capillutus,
apices vesiros nobis noii delulei
diis,
it

licet

praicipienlis

imperinin min

invitus excipit

,

sed de-

in cliaria

relegen-

votus

fxercei.

Prxstaliii itaque

divina uiisericor-

lamen
;

totius

[lortf.

poiiits\

exbibuit in corde

dia ut tumuliibus lemporis bnjus, vel necessilaiibus,

conscripios
cripere,
lcre

undc eos nec
lidelis

fur auferre,

nec violenius

aut dilatis in perpetiium,
ciiius fructus
tia, ul
"^

aiit

parumper

oppressii;,

nec iiuber eluere, nec velusias possit abomihi

nos faciat dc nostra carpere prorseii-

dum

admodum

veslri pectoris

con-

desidcria, quse incitantur affeclibus, aspeciilius

sors el deditissimus delator sa'pius

inculcai, et dul-

niiiigentur. Finit.

cius, qualiler nie et quain assidua dilectione

de

me
Domino

EIIST. XLI.
devinelissinio ct iii/a omiii lionore venirnbiii
fralri ^

riiminetis.

Non

qiiod in

me

sit
qiii

unde

cariialis vesira;

pascere

possilis

esuiiem,

solidos et numiuani

Lconlio Ruiicius.

periiuros cibos et accipere

soliti estis et

dare; seJ

Cratias ago, qiiodeinosiricuramgi rcrc,ct noviiaie

qiiando forlior esca defuerit, tenuitatem nosiram pro
lactis

"

oleriim, qiine libenter habere iios nosiis, nosreficeie
tauli habuislis;

poculo sorbeaiis, ut desiderium

pii

cordis et

quod

et consuetudini praesialis pari-

»
i>

"=

^

Us.,Apotlonari. He eo ad epi i. 25. Lege t'o,'i, vel nos faciat de vestra. Fuit ile Leontiiis Arelaiensis episcopus;

Fmojuliensis Leontius eo icmp.Me Sidonii t coatvus vero fiiit Lenornis Anlaieiisis (jui ; Kav( nio successil. Leonliiis Forojuliciisis circa aniliibin

liuricii

quam-

iiuin

44'> obiil;

iion

is

igilur e>se |iotuit ciijus cxi-

vis eniin de ipsiiis obitu lacuerit siiperiiis Ruriciiis, id soliim proliat iilius e|iistol;is secundiini scriem

temporum non

csse dispositas. Fuit quidein aller Leoiiiius Forojuliensis episcopiis, ciii concilia Gallicaiia coiivocanili jiis conccs^ii Leo Magnus, nt Galaniinos llilario Anlaiensi liddiclos laciliiis avocan^l. Sed is Lconlius fnil jam proveclje lelatis aiino 443, iit lesiatnr ipse Leo. IIiinc Leontium auInniavil Baronius eumiieni esse ac illuin cui opistol;!! Siilouii ei Kuricii >uut dincia;; sed obierzi procul
luruni

episcopus ab anno 470. Lrrat iripliciler Savaro qui Leontiiim Forojiiliensem eiim ilem Fanstus scripscre , esse pularet cui Sidoniiis qiiiqiie subscripsit cpibloaiFaiiUi ad Liicilcrum prcsliyieriim, ilquc iii c»ncilio Lugduiien-i. 1° Is quiiii laiulat Faiisliis, liiit Arelaiensis, (ui commissus Galli;iium vicariaUH. 2" Nescio qiiid sibi velil Sav;iro, ubi toties Liicireruni presliylerum iiiciilc;il. N.ni fiiit L';cifer adversus quein lcl;i sua vibiavil Fausuis
luin
deflel

Kiiricius

,

sed Lucidus

,

iiijuria

iu

Luciferuui, homincr.! igiio-

115
ILM

RIJRICII
cl aiiioii.
Iilciique

EPISCOPI

110
pliirliiiuin

reilcuiiUt

puero vcslro,
iit

rediiii

A

vesirniii

gospltniiiiis.
siilliiilus
,

Kt

<;iii:i

ili-

ii.i^iri

rcciprociiiii sospi!:iliiinis oniciuin; ct

ile i^iisccplo,

digiiaris

essc saliiie

jiixla

voia piclalis

Oeo
0>iiii

pro| ilio, utticio iiiilesinciiter cogiiciis .iilniMiico,

vcslra; nie valere sigiiilito,

siiiiiilipic
,

di-posco,

iilii

Dens nnn

iniiiuni boni nperis,
iliceiis
:

sed flni-m

rei]iii-

sanctuin pasclia raciurl
siriiatis. Finil.

siiis

me

rccurreniibus

iii

rcre eoiiiiirolialur,
fiiiein
,

Qui pernevermcril

iisque in
iit

liic

nalviit

crit {liliitlh. x, li-2).

Pi;psl:il)it,

EPIST. XLV.
fluricii epiicopi
\'.h\

crcilinius, misericorilia ipsiiis, ul qui poeniiciiili vobis
:iiiiniuin

ad prciliylerum Albinum,
liintiis iiiintii
,

iiispirarc
,

dign:itiis

c^t

,

ipsc

vobis ct

in
tri-

ad

iiic

cnminiinis

ruinuie pcrveiiuii lioc piliii
ail

n^eiido virtiiicm
biiat

ct

iii

consunimaiiniie plen:iin
,

nil

,

qiind

laiiicii iiiir;ilii$ siiin

qiiod

prn sua niiserntionc remissionciii
,

qni soliis
ci

ex

geriii;iiiil;ilis

veslr;e rclalione cogiiovi, ipse
,

vus

poiest el s:iiiare coriupta

ei

rcpararc
,

ciilla|is:i,

rrqiiirendos conlinuo vcnissem
riiiii

nisi

nie

dierum bu,

delere coniiniss:i

,

et alidere pr:ctcriia

conservare

reverentia

retardasset. lias Iransmisi

qiiibus
lili.nii
,

pr.Tseniia, et doii;irc veiilur;i. Finii.

spcro, ui nie excnsatnm liabere digneniiiii, ct
111'sirani
,

DPIST. XLII.
Hiiricius ail

qnani aiidio sc vehemcnier aflligere
r;itione

ad

domiium Conslantinm.
quanliim inuirarniiique aviiim siiscepisse

vicciii
'^ riiaie

me.im, tain cx
consolemini
,

iinam ex vestra aiicio-

De

deliciis transinissis graii:is ago, et
,

dic.isiis

taniuin

iiie

siio,

et qiiando volnit, ct

quod Domiiius noster de servo quod voliiit, fecil. Et ideo
dis-

sgnilico;

siiniiliiiic
,

cliain

pcr piicros

i|'Sos, qiii iio-

coiilra voIiiiit:ilein Doiniiii venire videbitiir, cui

bls li;ec dctulcniiil

lergus apruiuiin

iiie

pielali

tii:c

plicei diviiia pr^vcepiiorniiipie di\iiia

;

quia animani

iiidico lransniisis>e;
inisisti
saiit'r's.
<|iiia qiii

ut diiin iins volatilia qu:c transtii

niistram

ille

snliis,

cum

voluerit, ex corporc potest

deliciaoiur,

bi|ieile

de qiiadrupede fario

ediicere, qni fudit in corpore. iiimius
,

Et idcirco luctus

islo

Cujus

t;inien nialo c:iriie, (luain vila capiaris
,

qiii

videtiir

esse pietatis, magis ex dialioli
;

seinper de sa'cu!aribus copiiat
liuic aiiinianli

ci jugiier
diviiia

cuiisilin

qiiani

cx pietate descendit
siiis

ut

cum

dolor

lerrciia nieililaiur,

Siriptiira

consubiiionis iinpaticiis qiierelis

Ociiin iiiipiei.iiis

luerito

coniparatur.

Quia dc

omnibiis animalibus
et eff.cus,

e\pri)brat,qui prxiiiisitFilium pcr humanamcomlitio-

bomn sntil;niis crcaius ctorem suum sciii|ier cuelo
solus

esi,

m

aii-

nem

,

per iiicreduliiatcni aniinam perdat. Plangnnt
iioii

inteiilus

aspiciat,

iion

morlui mortiios siios, ipios resurreciuros csse credimt
qiii
,

inundalia upera solo incessabiliier dcfixus exerccai.

aiiimam cuin c.irne
bcaiiiiidiiie

n stinianl iiiicrire,

EPIST. XLlil.

qnibus

iiiilla

de

anima;, nulln dc corporis

Ad domnuin Ambrosiiim
Aposiolica
pr.TPcepla

"

episcopiiin Ituriciusepiscopus.

resiniiraiioiie

p

fiducia esi,
iii

Nos vero, qui spem resurUomini
in

nos (ominoneui

iil

a

qiiibiis

reclionis

linbeiiiiis

Christo, qui aiiimas noslras,
ipsius
,

divina percipinuis, eis lerrcna prabeanius, qiiud nos
vel in bac duntaxat parte servanics, prn coeleslibiis
opiilis,

juMn

pollicitationein

sancluiuiii

liiiibus

crcdimus collocari; ad ipsum nos corde et
conferainus
;

quas nobis ct serinone vivo

,

et

palriim

ira-

uraiioiiibiis

et

consulationi

de ipsius

ciaiibus mini>traiis, legumina marina

transmisiniiis.

promissioiie (rapiniiius,

quod credentes
npud eiim

in se

secum
mor-

Per

baei-

nil

iios

babere propriuiii comprobanles;
Iribuilis,

vivcre

ficiat.

!Nec ullus

nisi inndelis
,

siquidem el a divinis bonis sumiis, nxix vos
perigrini
<|uia
,

liius juiliceiur.

Ei
,

iia

pbinctus iiostros

sicut Scri:

et

nos pcregrina lr:insmiiiinuis.

Iiaqiie

p ura nos edoiet
pirn.is

temperemus, dicens
iinpii vcro

Luciustadies
ri <b

nos a mariiiis civlesiibus exsiilaro,

el solis ter-

seplein

diebiis,

omnes

renis sedibus incubare cognoscimus, a vobis specialius postulamiis, ut

siKV

(

Eccli. XXI!,

15

).

Sicul sciiiuis illum morluuni

bxc

aliena a nobis libenier acci-

corpiire,
ita

anima vero pro imiocentia sua Deo vivere;

pere
dere.

,

et

vcsira nobis dignemini frcqiienicr inipenafTectionis
,

nos viveiites cnrpore, corde moriamur. Finii.

llliid sit

lnc minibtcrii;

ilhid

do-

EPIST. XI.VI.
Ituricii episcopi

Ctriiix praisiaiur, lioc grati.-c.

ad Taurencium.
divin:«

EPIST. XLIV.

D

Ago

gralias proniptissim.-e in Doniino d.volioni, el

Ad domnum
Ago
graiias
,

lliipanim

Rtiricii episcopi.

sinrerissinuc ergn

me

cnritati vesir;e

,

qu.-c

quod diim nobi^
qiia

doiia iiotnine, re spolia

liniiiiniis iiiiiiatrix, id

quod me

sibi prospicit siippli-

Iransniiliitis

pictatein vestram erga inc sincenssi,

caiidum, priusqiiam rogeiur, et nostrMin prxoccuparc
benevolentia sua
cnstiidire,
festliiai

niam comprobaiis

nos ampliiis quani

deliciis

officium: duin iion soluni

dciectamiir. Siquidem

inde csnricm corporis coin:

verum eliam

niigcre in istum sib' gessii [in~

pcscemus, bine cnrdis
porrigiiiiiis

inde

veiiiri

traiisiioiiiim

gessit] alTccliini,

qnem

idcirco beiieliciis niiticipniidu

pasliim

:

liinc

vero

animo inansiirum

hclilicnl

,

quia nd niudicum contrislare furniidal. El

prabeiiius

alTectum. Proinde lain aniori qiiam

mu-

ideu mavult olTerre laeciiii gratiaiii, qiiaui pr;i'Siare
poscenti
qiii^iis
:

neri vestro graiias repeiisantes, reciprocis pielatein
liiin
ciii
,

sciens prociil diibiu, plus esse in eu merili
liiterariim
I.

transmiilaliis.

Ti'

Oeniiiiic Arelniensi concilio,
siilisrrip<it
,

fiiit

cominnrcium. Ilabeulur
ix, ep. 6. Siispieniur

ill;o

pr.i^ruil

Leonliiis,

;

nliriii.;se
iiiiiciiiii

aiilcin

cpiNioUi; Coiicil.
"

iv. IJasn.
I.

xiiletur a concilio l^ngiliineiisi
iiiiliCit

ipnid

tniiicn

De co

Siiluniiis

S.ivarii

Snvaio. Cuiii Lcunlio AreLilrnsi non nio.lo rjiscopis Gallicaiiis scd ctiam llilario poiiiilici fre-

fiiisse

illiim

Senunciisein

episcopum

cui

successii

Agr.-ctius. B.VS.N.

117
i|iii.il

KPISTOI.ARUM
Ppoiil.iiica

LIB.

11.

il8 omnin, neque
siinul drsc^ndct

benigilit.ile

(ierrlui',

(|iiaiii

(\t\ud

A

woriemr
gloria

reci;n,l

cum

eo

proiliiis iiululgcliir. Siquidein lioruiii unuiii iion nisl
ii(>ccssilale

domus

ejus (Ps. xlviii, 47). Et ilernin •.Duriniesiiiiin. et uihil

dalur

nocessilniliiii

;

aliiid

veio saepe
{Luc.

tunt

sommim

iiivennnnt omnes diviiiaQiii si

ctiani precaioris sedula; diiiiittiiur

iiiiprobilati

rum mnnibus
aiiMna; su»,

suis {Ps.

Lxxv, G).

benigni essenl

xi,8).UndesaIvereciprocumdiccns,depietalis veslrrc
pniinissionc
(lirci lis

illi

poiius lona sna crederent, qui et ido-

secunis

,

puellam
,

vesirain

in
:

rcin

neiis fideju^sor esi

pauperuin,

ei

largiss

mns

reddi-

pueris
qiiod
,

vestris

consigiiassc signinco
,

cui

tnr nsiir.iriim.

Non ergo
iii

cupidiis sis, fralcr caii^^siiiie,

coiifido

juxt

1

pollxilalionem veslram

non

nniic recipcre in diiplo; qiiod

Doniiniis reddiliiruiii

solnm veiiiam

sed etiain gratiam pro noslra inicr-

se

lilii

promillit

ceiiiupliim,

nnde nec a

tiiiea

pn-

cessiunc iribualis.

teris

pertimescere cxlemiinium, nec a fure foimidare
iio-

EnST. XLVII.
liuricius doniiio vencrabili fralri " Joanni.
i"

dispendium {Matlh. xix, 29). Quia ipse Dominiis
ster

niunerum suornin

et largitfir et cu^ios esi. Fiiiil.

EPIST. XLYIII.
Apruncuto
'

Mainis

communis susccplus,
,

(iuod voluntario la-

ep^scopo Riirlcius cpiscopus:
i<d

cere debuerat

fecit

nunc necessitaie compulsns, ut
ct

ad vencraiionem tuam commcndaiiiias flagiiarel,
se
gr.ilia; tua;,

Exegit muiui amoris alTertus

individiiam milii

B

sanciitalem vestram sola ex cuisa litteras destinaie,
eliamsi non se occasio oppnrtuiia porrexerit.

clsi

proptcr nigligeiiliam suani de

pr;clerilo ingraliis, pcr insinnalionem nnstrain iiuiic

Undn
ex

lamen graiilicandus
promptius arquievi
,

per
iiigorerci.
qiiia

bominem

niii iiiei

Leoinii

bas ad apostolatiim
qiiain

Ciijus peiiiioni

ideo

veslrum dcdi, quilius sospitatione priclata,
scntentia,

credidi, sirut et conndo,
aiiniiere.

Deo lavcnlc,

vale;iti<,

vos pclitloni incoe libcnler
lione dcpiMisa spero
,

Undc

inqniro. Qiiia ipsi
l.i!iitiam;

sahitaiiostis iiicolumitalera

vestram nostrain csse
iios

ut ipsuni

pro iiilerce^sione noqiiia lioc,

sperans

ul,

redennie pr.Tfaio,

reddaiis de vesiris

stra recipere tanli liabcalis.
liiiii,

Et

qiiod dc-

rcddidii, usuras

illi

solidoruin ipsorum,

non

actibus, propitia Divinitate, securos, quos videt s essa

tantum pro prccibus nostrls, quantum pro divinis
prscceptis

de prosperitatc

sollicitos.

dunare digneris. Qiiod pro conversatione

EPIST. XLIX.
liuricius ppiscopus Ceraunice satiilem.

vestra, qua vos,

Deo

piopiiio, per dics singulos aiidio

prolicere,
siis,

sine duliilalioiie prjestclis. Qiiia ipse iinille

De
tui
,

siiiccrissima

,

qiia

iios

pro benignitale aiiimi

quod

rcgiimn Dei hetilia et graiiilaiionc permoiittni Domiiii glnrilkaliis ascendet.

non pro nostris

inerilis dignaris

excolerc in Do-

cipiet, el in

mino, cariiale confidens, secnriis bas ad veneraiio-

qui pccunia; siix nsiiram

mn
a

hi

prasenli sifcnlo a
in

C

"''"'

'""'"

'^'''^'"'

1"''^"*

'" f^""»'"»

"C

Deo noslro
iit

proximo suo exegerii, sed
fuliiro;
biis injicit insrdubiliiiin

Domino exspeclaverii
sed

nec pev dolosa benefieia laqneos laboranlidcbitorum
: ,

uberem dicens, specalilcr rngo per servum vesiruni Amandiim vcrbo d
salulein

oa

qiiae

speravi, si

illius est fe-

possibile esl, nobis sine dilatione proesiare dignemini.
Qiiia li.Tc res ei nns relevare poiest, el vobis

nerator et credilor, qui dicit
et

daie, et dabitur vobis,

qua niensura raensi

fuerilis, ea remeiietur vobis.
cliaiii sibi, qiii

pntcst afferre

dispendium

;

nullum quod cgo pro beneficio
in

Iiifidelis

ulique el iniquus cst

boc

niaximo compulalio.
iisus

Iteruiii

quo

jusserilis,

vel

qnod

elegit

coiicupiscendum, non vult baberc pcrpeenirn quicunque mulia condal, imilla

cxcgeril, vicein reciprocis obsequiis repensare

liiuni.

Quamvis

coniendam.

coi.greget,

et infinita diversis mindinatii.nibus ac-

EPIST. L.
Ituricius episcopus Censurio ' episcopo salulem.

quirat, inendicus de hoc
relius suis

mmido

disccdet

,

nisi

de

portionem siiam ad a:iernam beaiitiidine:n
proplietam
:

Liticras sanclitaiis vesinr;,

eisi

per occasionem,
interest uinira ex

anle prxmiserit, dicente Doniinu per

accepisse

me

giatulor.

Non enim

Ne

limuerilis

,

cum

divcs (actus

fuerit

homo

,

et

cum

ncccssitale ant ex voluntale, diimmndii inler se invi-

nmlliplicata fueril

gloria domiis ejus.

Quia non cum

cem

qui se diligunt colluquantur, et quos coi pnre In-

« Duo fuere tunc lemporis in Galliis viri cognoniincs, prior professor fuitgrammalic.es, alter vcro in cpiscopnin Cabilnnen-em a Paiiente clerlus. llic est ail qiieiii scribit Vinricius, i|iieniqiie IVntrem appellavil. Ilic .Inanncs liuinnuitnte insicinis, inqnit Sidi^niiis,

D

leclor priiiinm fucrat et oa raiioiie
iiifaiilia.

mmisler
iii

allar.sali

Deindianiios

;iicli

liiacoinis facliis,

co miincre

p'iiriiiin^

oli

scciiiidi ordiiiis

saccrdos ficlus,

itidusiiiam dcteiilns ost ; landeiii ciiiii episcnpi laha-

kccnlem

in Ecclcsia C;ibiloneiisi discipliiiaiii resiaurare vclleni, cpiscnp is, iiiliil tale cngiians, ut aiunt, elecius esi. Dvs.n. !> ila!c vov iia lilteris M cl .\ iinplex's conlracta est iit despercm legeie, divinjudum igilur. Forie Amiciis. ' Sa-pins ad eum scripsit Uuricins, ut paiet cx e; islulis bl, 5o et 5C. Ad ciim periinere Apriiin,

dixit Baronius an. 48i, iil. An iniellexii annalista Aprnm esse eiiindem ac Aprnnonlum, vcl i|isiiis fraircin? NMiirnm venim est. Apninculus nnn fiiil Arvernns. Liiigoiiiiiu iii Bnrgiindionibus scdein lennil, sed Ariannriim liigieiis iiisidias Arvernorum episcnpus , pnst morlein Sidonii luit elecliis. Ab eo aniein loto ciKln differt Aper sive Asper, qiii neqiiaqiiani fiiii episcopus. Illius parentes vide enumeralos apud Sidoniuin I. iv, cp. 21, 939 op. Sirmond. Dasn. Forte sigitificavi. » Fnit ille Aiiiissidiorensis episcopus, appellatur a Sidoiiio Ceiisoriiis allainen presbyler, qiii ejiu nnmine viiam S. Germani inscrip il, sic habil l>omiiio bealissimo et milii npostolico honcre venenibiU Ccusurio papce Constautius piccatur. Sic Ruricius liosier. lUsN.
I.

maire .\rverna iiidem natum
VI,

'i

,

:

119

Runicii EPISCOPI
in<erv»lla
ciilliii|iiia

120

corum
sniiin

(lisoriininniil

,

aniinoriiiii

:ic

sen-

A
liiiricius

EPIST.
Pleniiiique \Pleriiiuc]
inihi
siiiiliiiiit»tem

IJI.
filio

liila

coiijiinganl.
j

Qnia

linc iioliis

gc-

episcoput Prwsidio
diini

solutcih.

iieralo vcl iii:i\iinniii virliis diu
«il

icUi' pirialis iiiilnlsil,

ine

apud iiidividuam
viiie

qni iios aspccln c^irnali

iiini

|iossiiiniis

cinlueri,

vestrain

non

meriio, sed

s|iiriluali

ceriiainus obiiitu.

Uiide

reilcunte

genilo

ainiciliaruin privilegio miilliini pnsse conndiint, coiii-

litieiarum has, sicut injiinxistis, reildcre procuravi,
iit

mendalitias a iiobis
rimt
:

quiliiis
officii

vobis exciiseiitiir, Inquinostri

et suilicitudiiii

vestr.x'

el

iniitiiaj

c.iritaii

pariier

qiias eis

pro

ncccssilate ncgare
seil iiii-

reS|ionilereiii.
iiiuiii

Salve

itaqiic a|iosl"laUii

veslro plurilesli-

iion possniniis; nisierii

non pra!Siimp'ionis andacia,

ilcpcnilu, ct lioc i|nod apicilius nicaniiii

disciplina,

dum

el illis pneseiitis vii;u solaet

nionio vulnislis

agnosccre

,

ulruni Sindilla
;

porcus

tium, et vobis providcrc dcsideramus Miern;r. Ut
illi

suos

,

prudente Pticdamio ptrdidisset
lioinine^ incos,
nlii

noverilis

mc
ia-

per patienliam vestram reservcniur ad puenilcnei

apud
sivse.

riicrunt

,

diligcnler peiqiii-

liaiii;

vos per miserieordiam pervcniaiis ad ve:

Sed

siiiit aiilc jain
"

iiovcram inagis et islos
|)L'rpi'ssos

iiiiin, siciil dicit Seripliira

Qiiin^Hdiiium sine

»iiii«-

burem

facieiite

paci

Sindillaj

esse, ct

ricordia erit

qiii

non

(ecerit

nmericordiam [Jac.

ii,

13).

ipsum porros suos per perversiialciii snain, duni de adversa parte csse se jactitat, aiiiisisse cogoovi. C;cleiuin prxlatuni Foedainiiiin
illi

Qnia dixil

:

Dimitlite, et dimittitur vobis (Luc. vi, 37).

B

Procnl diibio
iii

quem

viderit hic facere

quod

pr;Ticipit,

in nullu cnlpabilcin.

fiituro ei

^am qnod
piitare. In

pcrlulit, nulli nisi debet et oiniiibns iin-

lius

qnod promisil. Nobis enim ilvcriias prxsto est, si illi lides nosira non desii.
restiluet
iiMiiifestissinie poiestis

qua causa, quantum ego cnniciniibuioni
,

Lnde

advertrre absoliiiionem

vestri, ut homiiies vcstri

aut a custodia liberaren-

tur, aui porcos vcsiros reciperent, laboraveriiii, ipsis

miserornm veslrorum esse indulgcniiam peccaioriim; el boc vesiris conferenduin prccibns, quod vos praesiaiis alienis, jnxta ipsins in Evangi-lio seiiteniiam
;

jam

refereiilibus, plenius potnisiis agnoscere; iiiiod
fuit litleris indicare.

propterea necesse non
esl homiiiem

Vcstrum

Quojudicio judicnverilis , judicabitur de cobis {Mallh.
vii, 2).

verum

juste ab hujus

calumnix obje-

Idemqne pro Urso

ei

Lupo,

qiii
,

ad me, qua»i
caritatis jurc

clione defendere, qua
tis

mcum

injuste scriptis agiiosci-

vobis pcculi;iriiis, sicut superius dixi

sustinere.

EPIST. Ll.
Ruricius episcopiis Stcphano suo saliitem.
Iia nie paiicissiniis

devioclum, pro criminnm suorum iii:erce*sione veneniiit, precator accedo; ut primum Dco, deiiule
nobis hoc, quod coinmiserunt
iios
,

donare digneris;

iiec

diebus ad cultum suuin pietas

de eoruni damnaiione

confuiid.is, qui se

jam tum
ileducli

vestrae sanctiialis ille>iit, ut

cum vos, Deo
iiienlis

propitio,

absoluios esse, quando ad humililalem

meam

corde detineain

,

et

oculis

iniiiear;

lanien
scilicet

G

suiit,

crediderunt.

semper
est

aflectu

instigaiite

perquram. Quia
cst.

EPIST. LIIL
limicius episcopus Rustico
^ filio snlutem.

breve vidciur

omne quod dulceesi;

iia iiiexplebile

omne

,

quod carne [cnrum]

Et oiiinipotinii
ejus,

Deo gralias super tam admirabili dono

qnod

Extra affecium coiisuctudinariuin
ita

et probalura

et

luinianitatem nobis dignaris impendere, dura usihus
tiiis

^eiieraliier servis suis tribuere ineffabili dispensa-

detrahis,

quod

nostris largiaris expensis. Qnia

tiune digiiaius est, ul hi qui disparantnr corpore,
aniinis jungercniur;

neque esset aliqnid

piiero vesiro referente cognovi,
lani longin-

quod piscationis

iu

quum

difticilc

quod mentium obtutibus
ibi se

obviaril.

Sed

viscers pro parte Visera nobis jusseras delicias ministrare.

Unde

salntatione depensa, gratias ago pluri-

per cordis intiiitum

invicem diligenles cantalis
nias,

exorans divinam misericordiam ut pro honore
nobis proipsius limore depeiidiiis, et pneseii-

coniemplatione conspicerent, ubi carilas ipsa consistii.

Quo

fii

ut devinciio vestra, quue in visceribus

quem nem

ineis jugi recordalione,

dum

quolfdie renovaiur, au-

tinm reriim vobis conferat felicitatem, el bcatituditribual fuuirorum. Finil.

geinr,

amons

vesiri niihi vicissitudinem repromillat,

unirans nieus mihi aniiiioruin vestrorum fidejussor
assisiat,

EPIST. LIV
liuricius

dum lantum

sibi

audet de vesira

dilectioiie I)

Aprunculo

"

episcopo talulem.

praesumere, quaiitum vobis concupiscit iinpenilere.

Sicul litteras sanclitatis vestraj per virum venera-

Salutem

iiaqiie beatiiudini vesirae

plurimara diio, et

bilem Elogiiiin

cum

gratulalione suscepi,
einisi.

iia

has, eo-

rogu, incessaiiter conimuni Domino suppliceiis, nt

dem

redeunle,

libenier

Qiiibus aposiolaliii

secunduni diviiias bonitatis sux atqiie viriutis,

ciii

vestrodebitnin deponendo [dependu] sospitationis ofliciuiii,

omnia

pussibilia

conruemur,

ut

si in

hoc s;rculo nos

simulqiie deposco ut pro nobis orare dij-ne-

propter

vit;c istius

turbedines ac procellas, et regio,

mini, et id a romniuni
nt
jaiii

iium inlervalla sa>pius videre non possumus
illain

vel ad

laiidem aliqiiando
iit

urbcm qux

xdilicatnr ut civitas (Psat. cxti,

dere niereamiir;

Domino peculiariiis postulare, iii unum venire, ct nns vicarilas, qu;e secundnm seiileii/0/131

5), facial

convenire, ad

quam nos

niiscricordia

Do-

tiam doniinicara in pectoribus noslris per ahsentiam

mini polerit perferre, vos merita.

quod

peris

est

(fiirte

«ewfwisl,

refrixit

pcr

'

lorus

corriipius.

'Dc eo snperius ad

cpisl. 48.

b i)e

eo superius ad cpist. 19.

I?l
P'.TSoriiinin

F.PISTOLARUM
iionini
iii

LIB.

IF.

122
pro
c.i

sospiiis c'nciil»n< suscilelnr,
iiiil(is

A

meain
lio

dif;naii cslls,

qnsc inlec nos

e.«t.

prc|iiji.sia

ci vivis vocibiis,

qiiasi

flaiibns veteris
:

amoris
alqiie

Dco, cnrilale, ronsulere, et nobis ulniin

ridiviviim reparelur inccndium
virliiie

quod amore
in

es.«et vcstra disiriclin, nieis poiissiiiHim apicibiis

in-

Ignis

iPius,

qiiem Dominus misit

lcrram

{Luc. xu, 49), cl S|iinas negligentia; nosirae atqiie desidi !, vi

naiurx

poteiiiis exurai, teiiebras

dormlentis

dirarem; sciat Doininus nostnr qiiod ego factuiii vestrum et probo, et cnllaiido, et vebemeiiler admiror. Quia dum uiii indisperato per admonitionem pladil
spiritale [forle spirilalis] pro reddcnda saluleinlulislis dolorem, multis contulisiis languentibus saniiaiem.

fordlsilhiminet.

Itein alia

EPIST. LV. liHiicii ad ipsiim
ut buc

episcoptim.
in

Assiduit.is < supplicatum
ronimiiiiis
siipiT
tfirii;c

supplel

nobis pratia;

oriicinm,

quod facere debeamus
duin
alienit; tribninuis

Multi elenini in Ecdcsia qui cnrari nequeunt verho, sananiur exemplo. Superest, severilatfni misericnrdia consequalur, nt recipiaiis leniiate patris, qiieiii
ciirripuisiis auctoritate ponlificis. El jnxla
illuiii

muiiia! dilectionis afTeclnm, faciinus per exnecessitaiis

evan-

impcrium

;

geliciim {Litc. xv, 50), invoeanles

quem

iios

per

nmsiib-

peliiiniil,
riiaii.

qiiod propri;e debere
b:i

nos cogiioscinius ca-

nia et seqiii et opnrtet imiiari,
sianlise decociori
,

qiii lilio

patemae

Ui

c litieiaruin neces.^iliido esset ex volun-

el lacinus

confitcnii iion

solum

lale necessitiidinisjocunda
lis

nnva CElamilale deploran-

^

veniam clememer
subveniamiis

iinpertiit, vcrura

eliam pristinam

extnria.

Tamen

qnia spoiilaneain scribendi iiegle-

gratiain libeiiter indulsit; et nos
altrilo,

condnleamns Inpso,
piopterea

^inuis gruliam,

sallein praiterniittcre et

nim dcbcnuis
cpiscopus

aniplcctainurreversum,lx'ienuir
veslruiii

ingfstam. ldcoi|ue per fratreni

compre.^^byleriiiii
•>

inventum. Quod
fecisse certus

et apostolatuni

noslrum Maxcnlium, (juem nobis frater
iisius
pi-nsa,

sum, ut paululum

infiriiiantem liliuui

cnmnienilavii, dcdi, quibus sospiiatione de-

excluileretis a matre, ut
siituereiis

ipsum

apostolaiiii vesiro,

secunduin quod po-

iiicolnincm

;

eum ipsi et eum
LVIIL
filio

post

modicum

re-

conlrisiaretis
in

ad

stulavii, insinuo; qiiia illic notos et aniieos liaberese
dicit, qui

lempus, de quo gaiidere conciipisciiis

aelernum.

eum

beaiitndinl vestroe possint in prxsenti

EPIST.
liuricitis

pleiiius intimare,

qiiorum tesiimonio po-sit credi
noii crediiur.

episcopus

Scvero salulem.
diini

quod asserlioni ipsius fnrias^e

Negligentiam nosiram atquc p^gritiani
cn.salis, arguitis,

vosex-

EI'1ST. I.VI.

et

nos bcneficiis

et officiis veslris

llem ad ipsum.
Filii nosiri

agnoscimns debitorcs. Sed scio boc sinccro amore,

Oinacius et Eparcbius ad

me

litteras

quo nos

diligilis,

facere alqiie perfecto

;

quia paruni

plenas lacrjmis et dcploraiioiie miseruni, speclaliter

est caritati vestr*,

quod nobis

iribnitis,

dum

lotns
iio-

ilcprecames ul apiid sanctiiaiem vestram pro ignorantlj: ipsius
filii

vos nobis et quntidie inipendere desideratis. Sed
bis
satis

roslri Eparcbii inlercessor exisleniliil iiobis

supeique sufficeret benevolentia,
aiiiini

" qiinnj

rein

;

conlidcnles qund pro amore niuiuo
debereiis.

prnmpti

et assidulias

deesset obseqiiil. Inde

iiegare
I

Idemqne prcsbyterum

nosirum

saliitatione
slrse,

depensa, gratias ago uberriin.Te plelali vcpairis vestrl

usebloluni ad piclalem vesiram in bac causa direii.
saliito

quod crga me bonaj memoria;
relinetis, sed

non

PiT qiicm
ile et
,

plurimuin, ei rogo ut prafato, sicut

solum

eiiam

viclslis affectnin.

sufficieiiter

admnnilo, indulgenliam errori
'

EPIST. LIX.
Euricius episcopus
filio

illius

dare pro nosira

suppllc:itione miniine iniqua.

Slhorachio salulem.

Sicui in defensinne pcccati siulte atqne Infideliter
pcrduraiiticulpa, doiiec agnoscaireatum<*(non) debet
relaxarl, ita agnltio peccati
coiilitenti.

debet conferre veniam
inali

Ago aique habeo uberes graiias pieiaii veslrae, quod nos negligentiam famulorum iiosirornm scire fecislis, dum subvectionem congruam, quam nobis
callidus subtraxerat inimicus, benlgnus submini^travit affecius.

Remediiim estcnim
;

confesslo non si-

mulata

delicii

nec

iillioni

publicae relinquitur locus,

Quem

idcirco

nobis

Dominus boc ad

ubi reus conscientia lorquenie punliur.

tempus permisii

inferre, ut et

nosiram palientiam

EPIST. LVH.
Itcm
alia littricii

ad ipsum.

D
acceie-

per injiiriam, et vestram eiga nos caritaiem per compatleniiam comprobarel, ac
straj
siiie

dubio facnliatis no-

Ante diim quani
agnoscere,

litieras vesirae sanctilatis

Tobis lucrura operis per beneficium dileclionis

rim, compresbyterum nieum, sicut Ipso referente pnleritis
.id

afferret.

germaniiatem vestram

in

eadem

EPIST. LX.
iiuriciut cpiscopus
filio

qua mlbi
iinii

scripsislls cansa
filius

direxeram. Et quia mihi

Vittameno,

solum ipse

noster Cp:irchiiis, sed etlain

Familiares nos vobis

facit vestra dignatlo,

diim li"C

fratersuus
laiui

flebiliier

per litieras supplicarunt, aposio-

qiiod a nobls libenter offertur, a vobis gratanter accipilur.

vesiii precator acceilerem.
,

Qui et confessione
et consanguinitaiis
b:ic

Siquidem

illud

munns

accepiabile probaiiir

ciilpx
atTLCiu

ei

deprecatione

veiilse,

ei dulce,

quod non magnitudo

Inslniiaverit, sed

com-

compulsus, indulsi. Quia vns mihi super

inendarlt affecilo. Quae res lacii, ut ad persolvenduiii

re scripturos esse
»

non credidi. Sed quia

liumilitatera

vobis spontanex devoiionis obsequiuin, etiam id lia^
'

Forie sfppiicatuttin vel stipplicaiuium.
,

^ Ms.
'

episcopi.
iiipplicaiioiiait iniquia.

Haec vox abest in ms. Prompli animi, qitanquam aesidiiilas, etc.

.Vls.,

123
l»';imns in voiis,
|i:ii|iic

iiuiiif.ionrM
i|ii"il

EPbCoronuM
viTba
[rerbis].

civ. i.kmoviciN/E kpitvpiiiuvi.

i.n

nnn

linliiMiins in

A

puciiiris niui,

iii i|ii(i

alTcciiini vesiri avidilatc sjisccpi.

salntaliiin '^

(lf|iL-ns.'i,

qnin

ccnliiiii

pcia [pira\
(lcsllnaro

pagina; coildculione tran-mltio; simiilqiie depreror
ut roinniuni
friirlnin
di!

siilillniiiaii

vosli'x, ulla cciiliiin frix- niea'
(Jii:i!

Dnniiiin siippllcolis ut
iioslra

cltiiis
;

iios r.iciat

|irrMiiM|isl.

si

lorlasse

(iis|ill('iicriiil

s:i|i(iris j^n-

caperc

pr.csoiilia

(|iiosipie

snaj

stu, placelunt, ul conlidimiis, Iraiisiiiilleniis atfcciu.

ins|>iralionis inslinolu ciiniii'\iill, vnlliiiiiii cllaiii niuiiia

F.PIST. l.XI.
Iturictus

visione ooiijnngai

;

ui (lcsidcrinin

in n<>bis qiiod

episcopus fralri " .Vnmrifid,
et

accondit alTilns, roslliignal oliintns. De cidnmnis voro
praiias agi>; el,
ficiit

S.tIiiIo |ilnrinuiiii,

spero ui

si

spcuikIh craslino

jns^islis,

qnia nuxlo prnpler

fion poiiieris, vel lerlia feria
(.liiia (l''siilorio
(

ad nos veiiirc (li^ncris.
accciisi, el iios diriinns

iinniiiiontoiii liyoiiiein vcliiciila

illo illrig'^rc

non pos-

tna.' c.nriialis
;

siim, post saiicliini Pasclia, proi>ilia Dlvinitaie traiisiniltam.
si
i

iMii

propliola

Animn mea

sicul lerrn sine

nqua

lihi.

De minorlbiis veri
,

sicnt verlio niandasiis,

Dffeiil spirilus mcus.
cxi.ii, 0, 7).

;Ve uverlns faciem
iit

lunm (Psnl.

vonirl posMint

niilii vel

dooein nocessarias cssh

Ns

inoreris adventuiii,

pcctoris iiostri,

sigiiilloo.

Sod

si

Diiiiiiiiiis

prospera nniversa coiices-

(|Uod parvi leinporis solaiio susciiasiis, exstinguaiis
iiicendiuni. Fiiiii.

serii

,

anlci|uain

veliioiila

dirigam ad vos

hominem

destinabo.

KPIST. LXII.
]

F.PIST. I.XIV.
fluricius episcopus fralri

liuricius episcopus filio Viltamcno.

Volusiano

'

episcopo,

Graiias ago dignantisslncc crga nie iilillmiiaii vcslrir,

lla qiioil pejiis esi, caritaioin

aniiqiiam, et iiisitam

quod nos de aclibus aique Incolumiiaie
aniiciliariini

vesira,

nnbis, partim (qnoniani confiienduni csl) negligeniia
noslra, parlini necessilate temporis, parlim corporis
inlirmilnle lacioiiio, loiiga dclcliil olilivio,
iii

quosnostis, 0.0 prupilio, pro

jnresolIJmle
liis

licilos, facills llller.irMni sednlilaleseiiiros.

p.Miitiis

recipniciini roddo nid)illinii vosir.i' saliitaiioiiis offi-

immemoros
sed iiec

noslri faoli

non soliim vos

nnllls oflioiis,

ciuni, el
fico,

iiie lias

de Dec.iniaeo ad vos de.llsse
divinitaiis, qiiam
>>

sigiii-

lltteris

reqniramiis. Mirnr nobilitntcm

tuam

nieamque vobis favorc

vobis

qnasi filium ad

me

liticras desiinaro
aiit
iit

,

cum
tilii

sine ullo
iiijnri*

placere coiilidn, indicans sospilalem. Proslabll Dominus ut onlus liinc regressiis vesiris iiierear obtiitibns pr;psentari. Ut
slis desideri.i,
ciijiis

respeclu religionis
nosira; sic placoant,
iiisi

propinquilnlis

cas vindicare nnii velis.

Undo
cogi-

Lenignilnlc vestra inciia-

exisliinalionem personae

mox,

aul

oflicii

visione sollloilotls alTectuni.

tassem, portitorem

lltterarum luaruin

lalein

ad

le

EPIST. LXII1.
Huricius epitcopiis frairiClaro rpiscopo.
.Apostolaiui veslro pro ea qiinm milii
iioii

miseiam,
pronieis

qiinles lioniines

sc\ domina pr.caK et

mcos non malrona veslra, offrenata nimlum perduxii
(.Uiii

p

cujus mores

si

tu

lano tempore

famoe tuae di-

mcritis, sed

pro beiivvoleniia animnrum vcsirorum
,

nilnniione, anl voluniarie aui necessitaie snpportas,

impeiiiliiis, cnriiale

non dicam virem non possiim
sed nec tanlas gralias quanlas

aliosnoveris noc vellc fe:re, nec esse contenlos.
qii.)d scribls
,

Nam
:

ropensare beneficils

,

le

mcln

liostinm

bebeiem faclum

li-

moroinioi, sormonibiis cxplioare. Impendo taiiicn per
liiteras

niere liosiem iion debet
stinere doiiiesiicum.

extraneum qui consuevit $u-

debitnm sospiiationis
nd iirimnm librum.

ofliciuin,

paitemqne


^"

Peco
F.iil

-Ms.. 110«.

Porp-^tiii sncocssnr, posica a Wiirige Gnilinruni roge in lllspaniam rele

«

Tnninensis episcopns,

gaiiis. oo qiiod in Gnihonim .snspicionem incidisset nntiiniabinl scilnet eniii Franci- fiveie. De en vide 31. Bas.n. plura a|iu 1 Gr.gor. Tnroii. I, 2-2(i, lib. x
,

EPITAPIIIUM
BCRicionfM EnscoroiuM civit.\tis lrmovicin.s.
(E\ Venaiilii Fortuaati
Invida mors, rapido qunmvis minileris hiatu, Non tamen in sanctosjnra lenere v.ilos. Nain posiqnaiii remoaiis doiimli foratartnra Cliii' lus,
Jiisinnini iiioriiis
Ilio
lib. it, carui. S.)

D

Tcmpore quisque suo fnndans
llic proliiis, ille piiis
;

pi» lempla patroni,
l'le

Istc Augiisliiii, oondiilil illo Pclri.
liic

sorius,

sereiius,

snb podo
>

vlcl

i

jai

es.

saora poiailioiim, lol

radliniia niundo,
;

Momlira

sopiil.r:! Ic;;iint

spiriliis :islra colit.

Itiirlcii goniliil

flins

i|ii

liii<

Aiinlci.inim,

Jiiiicla pnronliili cnliniiio

Koina

fiiil.

Aoc.imtilante

pr.iMioniine, "antiuine n.'ti, b\snli:iiii pnrilcr liiiic aiius, liule ncpus.
gr:iiliis

niajor orit. rinriina panporilius Iribnonlos liivito consn , Miseninl riolos ipias soipicronlnr o|>.'S. Qiios spargoiile inn rodidieiilos criniini iiiiliidi, Intcr apiislollcos vrcdiuins c-se cliorns. Folices qiil sic de nol.ili ate fngnci Mercaii, in coelis juia sciutns habeni.
qiiis silii
,

C.Ttantcs paritor

m

m

WnnW

VITENSIS. PUOLECOMriNA.

1-2'i

A\N(1 DOMINI

CCCCLXXXl.

VICTOR VITENSIS.
PROLEGOMEIXA.
EPISTOLA DEDICATORIA.
Josephus Bcrlinelli Joanni archiepiscopo Minolto Olhobono, episcopo Patacino.
ne tUcain temere fecisse videar rerum q^iihusdamnon satis juslis a^stiampUssime antistes, viro omnium humanissimo ponam ante oculos et pcrseciitorum humanitnlcm omnem exuenlium crudele spectaculum, et immanissimcc pcrseculionis imai/incm. Refiujit enim animus non modo intueri, sed etiam reformidat dicere quwcunque exhibct Ilistoria nostra, sanctissimorum nempe omnis ccl-alis ac stalus hominum cnrnipcinnm, dolores, vulnera, equulcos, mortes ac mortium genera inlolerabilia; rcformidat uicere barba-

Parum egoprudenter,
tibi,

matoribus, qui

rorumubiquc soevientium crudelitatem, episcoporum, sacerdolum, aliorumque infinitum nu~ merum ita pro nomine Jcsu constanter firmiterque patientium, ul torlor ipse prius nc tormenta
viderentur defessa,

quam qui

ea passi sunt
,

,

licet eo

usque crucinli fuerint, ut quo miiius haet

herent viriwn ad perferendum
rent.

eo

vim mngis tormentorum
si

cruciatuum acerbitatem senti'

Verum hujusmodi athlelas

Christi, lales ac tantos religionis nostra; nuctores et mn;iislros,

liceat tibi pontificali auctoritate

gravissimo

non

oculis aspicere,

animo

certe et cogitaiione

complecli

:

licentque mihi dignitatis ac virtutis tuce prceconium facere meditanti,

quorum no-

mina sunt scripta in coelis, eorum memoriam annalium monumentis commendntum nomini tuo consecrare. Quos igitur non vidisti, vides tnmen qui et qualcs postulent pnirocininm tuum ; vides quam dignum sit generoso principe porrigere afflictis dexteram, atque opis indigentibus opitulnri; quam dignum oplimo episcopo cpiscopos sibi similes, sacerdotes ministroique sacros
pro Christi
fide perpessos.

benigne suscipere

;

quam dignum denique humano
et

pectore misei-abi-

lium misereri hominum, laboranlibus succurrere,

prcendium petentibus

nihil negare.

Hwc

cum

videns

non ego cmdes, non

verbera,

non

securcs,

non

vincula, nonreliqua suppliciorum

genera propono ocidis ; sed qucc mutuce carilatis ac bencvolentia; exempla nobis passim occurrunt in hac llistoria ; atquc eo propono libentius, non tam quod omnia te digna sint, quam quod majorem eorum parlem moribus tuis exprimere videare. Utinam vero is ego essem,

videam admirerque mnxime, satis etiam qiiw possem I Sed cum perscqui omnia non queam ( quis cnim omnin persequalur ejus qui non honoris nomen, sed honorem adeptus sit ? ), patere cequo animo, me bene multa prwlerire consullo, quw in medio posita ct
ut, tu qui sis
et

quantus semper fueris, cum

sntis

tua sunt non

modo

dicere, sed dignis celebrare laudibus dicendo

cernunt omnes
inclytCB el
;

el

mirifice laudant. Dicant alii nobilitatem gcneris, velustatem familioc, patria:

parentum decora, cognationes, majorum nomina, quceque ab iis prwclarissime gcsla sunl ea tu qunmvis tuorum sint nlqne magna, rcspuis tamm tanquam alienn, neque quidquam tuum putas nisi quod virtus fecit tuum. Dicant alii, te Alexandro VIII pontifici maximo ne-

putem esse, te Petro Othobono cardinali ampliesimo consobrinum, te a Btnedicto Xlll pontifice optimo dcsignatum episcopum ; magna quidem istn sunt, singularia prope, alque adco tua ; sed nou ea lunt quce dici a uemine satis possint. Dicat qucscunque faeis Patavina ctleberrima civitas, bonarum artium sedes ae magistra, cui prcees, dicat seminarium istud litterarum tuUm juventuli instiluendie aptissimum, quod tu splendori pristino restituendum suscepisli ; majura
equidem
ista censemus, et

majoribus etiam digna laudibus

;

at nos nec

quodcunque in

te

lau-

dabile est propontre nobis volumus, nec aliis demonstrare nisi quidquid est

mas autcm

csse

ducimus casdemque admirabiles virtules animi, quw

sola'

mnximum. Maxituce sunt, quw libi

<27

VICTOR VITKNSI-J.

«^<

tiliii non cominunes, quceqHt iicet commendtiri tib omnibits nequeant, sunt commeniiadune tliynissimw. Ac primo quidem sese offeit in Dcum pivtas ac n-lii/io istti lam Deo cara, tamque episcopi propria, tum excelsa indulcs, sunvilas muruin el intecjritas, in omues beni<jnilas, atque luilurie luw accommodata caritas et beneficentia, tum prai cipteris, qu(B niaximiv sinyulx, et laudandw sunt, sumina illa mndestia, qua et prwstas aliis, et te laudari

cum

lamen omnium

nonsinis.

Ad

ni)S iijitur

quud

attinet, qni niininm timidi r/iiam prudentes

tnus, ne aliciijus ijratiain assentatiunculu quadain aucupari dicainur, suinmce
tuce

parum videri inaluomnium virtnti

morein gerimus, alque univcrso laudationis yenere supirsedemus. (Jui tainen non patiinur

teslimoniuin aliquod observiintiw noslitr piibiicum desideniri, llistoriain hanc, mole quidein parvain, re autem ipsa maynaiii, teque diynnin olfiriinus ampliludini tuw, royaimtsqne ut qtta-

lecunque

sit

tum

debeat, ct

munusculum probes noslrum, neque despicias condunanlis aniiiium, qui ciii inulmultum dure mm possil, satis essc aulumal, si ei plttrimum debere velit. 1 u
mayis ac merilit qitam diynitale ac laudibits
clare, qui di-

interiin, ttntisti's optime, et virtuie

vino videris
reri,

munere donatus EcclesicB tuce, de ea perge, u( facis, luboribus ac viyiliis benemeyreyum liiorttin innnmerabilium incolamitali consulere, et perpclita clcmentiw tuwrelin-

quere inonumenla ad Chrisli Rtdcmptoris tvternr.m laude'n.

P.

FR. CHIFFLETII
IN

ELUCIDATIONES
In notis nosiris

VICTOREM VITENSEM,
A
acciderit, qiioi fiigerint, quoi perieriiit, qiiot et
relegali sint;
niiissc, qui

ad opera

Fiilgeniii
,

Ferrandi Carileilil

qno

lliaginensis Ecclesise diaconi

ron una se

oc-

hxc

neiiin

iiegaverit ad

eum

perti-

cnsio de Viciore lioc, ejtisqiie llistoria quxdain prielibandi, quoe

toiam ejus bisioriani persccutioiiis desusceperai.

nunc opersc preiium

esl accuralius pro-

scribendam

Apparct doinde ex veteri
iii

De libro priniuin dicarn, tum de Gausam ex cirectis invesiigcmus.
scqui.

auctore, ui

codice Sancta: Marix Laiidiiiiensis,
(ut ipse

ipio ea Notiiia
fi-

refert Sirinondiis) seiiuelialnr Ralioiiem
,

CAPDT
Titnlus

l'RIMUM.
operi

dei

ab Eugenio Cartliaginensi
;

aliisque

episcopis

Operis inscriplio.

oldat:im lluiierico regi
:

adcoqiie descripiioni perse-

ante

oinnia

prxfigendus

quem

culionis Alrieanx iinplexa et illigaia erat. .Apparct
dcniqiie ex nis. coilife, ex
in

haud

salis disliiicte concipiunt pleriqiic,

De Pe:secuCalibria,

quo Abrabainus Oitelius

iione Yandatica.

Nani

cl Gci^erici
,

exlra Africain, in
,

Tliesauro geograpliico civiiatum Africx noiniiia

llispania, in Iialia, Dalniatia
Apiilia, Sicilia, Snrdlnia,

Carapania

ex eadein ipsa Notitia deprompta, passiin episcopu
Victoii ascrlMt.

Brutiis,

Lucania, Epiro
iiiitio

Veleri sive Hellada, persecuiio fuit, ut
libri

priiiii

CAPUT B

III.

asserit

Victor

:

unde non dubium relinquitur

Libri Fidei quis auclor.

quin opus suuni ipse inscripseril Ilisioriam pLnecullonis .Xfriciincr,

Liber Fidei. Historiae persecutionis AYiran.-e
galus, diiliiuin est a
ctori ipsi,ciijiis

illi-

queiu tiluluiu prsfert in nis. codice

quonam

fiieril

conscriptus. Vi-

Cartusia! rortarum. At
gentii

quoniam per tcmpora
,

S. Fiiliii

esL reliqiiiim opus, ascribuiit ple-

Riispensis

episcopi

orlbodoxos

quoque

rique

:

alii

Eiigenio Cirthaginensi episcopo, seiui
in

Africa vexavit Trasamundus, nobis,

qiii his

oinnibus

Geiin:idliim

Catalogo, eap. 94, ubi
A(ric(e
ciiilatis

liaec

habet

:

calamitatibus super.slilus siimus, Vicloris liicubraliu
lia;c, et

Eucienius
confessor

Cartlinginis

episcopus,

et

tcnipore et loco

iia

circuniscribeiid;i est, ut
el

publicus

petilus

a Chunerico

Yandiilorum

git

lliiioria

perseculioms Africiina; sub Geiserico

rege, calhotiea; jidei expositionem, et

maxime

verbi

Hunerico Vandatoriim regibut.

omousion proprictatem disserere; eum contensu om-

CAPUT
Ejua pnrs
est iVolifiii

II.

nium Afica;
AlVicie, qiii
jiissi

,

et

Maurilani<r
el

,

et

Sardinuv,
iii

itique

epi^coporum Afiicte.
Cartlia-

Corsicce cpiseoporum

eonfessoruin qui

calhnticn

Qiiod Notitiam

e|iiseop<iriiiii

perinaiiierunt, coinposuit Hbriim Fidci saiiclarum Scri-

giiiein ciiiivcnire a
aiiunyiiiaiii edidit

rege Hiinerico

^uiit

(quaiu

plurarum

sententiis

commiinitum

.

et

per eolleijat coifesfine llbri

Siruuindus), idein Ipse Victor vel

siunis siice porrexit.
rilliolici^

Vktto Victor
Afiic.e

iii

secun

li

ronscripseril, vel saltem a lurensi t:ibiilariu descriplain opcri suo inseriierit, apparet priniuni ex ipsa
r^itiunu argunienli. Cuiii
eiiiiii

oninibiis
ait
:

episc"pi»

euni

trihuere
,

^

vid.-tur,

ciiiii

Quod

anle notlri

providenlet

/i-

iu

ea Nutiiia nnii
,

soU

belltim de

Fide

Cimscripser,i!il, lalii deccnltr lufficie-t,

f pibcoporuin ac
iu coniextu, et

scdium iiomina aj
calccii)

receiiseantiir

scd ct
cuiqiie

lcrque conscriplum

ditentn
eii

:

Si HOilram fidcm ca-

adiiutclur qiiid

yuoieire UciiJeratis. kixe

vailas

qium ttnemui.

lu

^oo
coilice

PUOLEf.OMENA.
cartusise Sanctse Tiiiiiialis
:

150

prope

Divioiieiii.

A

praecellens, cnjiis jussu Victor

anno

Cliristi

487 per-

sic iiiscribilur liic lil)er

Incipit liber Fidei callwlicce

secutionis Africanae Histur.aui scripsit.

contra Wandalos, ediius a Januario Zalerense, VillaticoaCasis Mcdianis, episcopit Numidice; Bonefacio

CAPUT
Quod

VI.

Operis in 8 libros parlilio.
spectai ad divisionem
liiijus

Foracianense,

el

Bonefacio Cazanense, eplscopis
lii

%-

llislorise,

in-

xacenis. Veruni

suiil t-piscnpi

per quos (lireclns

esl liber

ille,

ui in ejus (ine aniioi;iiur;

non

a

qnibus

rertnm est an eani Vlcior in plures libros pariilns sit. Iino cum nulla appareanl bujiis divisionis vcstlgia,
iiulla

conscriptus. Uis iiatiue posilis existiniaveriin, buiic
libruin aul
aiit

in

ipso texlu pluriuin

libroruin nieiitio,

ab ipso Eugenio

Carlliagiiieiisi priniate,

niilloc

transitioncs,
et linein vbI

nullae exlra totius operis princi-

eins jussu ab erudilo

alii|iio

fuisse elaboraiuin

:

pinm

prologoruni, vel epilogoruni fuima;,

ac denique ab oinnibus

regiii

episcopis reeognituin ei

veiisimillus est
(iit

eam

Ilisturiam

ex mente aucioris

prubalum

:

sed

laincii a

quoiunque

landein

luerit

fere velusliores alioe soleiil) uno teiiore decur:

coiiscripius ad Viclorii lllsiuriain iiertinere.

risse

dlvisiones porro facias esse a receiilioribus,

CAPLT
Temput
Teini^us quo
vit
liaec

IV.

pauciores parles, nuiic in plures, pro genio cujusque at'|ue arbllrlo. luique cnin vulgauc editio-

nimc
annus
Clirisli

in

conscripias Hislorice

487.

B

nes pleixque ires hbros exliibeani, sex oiiinino reperiinus in codice nis. cartusia; Puriarum
raiioiie distinctos, ut idein sit
:

Hisloria conscripta
iiiilio,

est indica-

sed liae

auclor ipso opcris
iii

sexagcsimum annum ex
lllspania
iii

ulroblque llber prinius;

quo Vandali
1'orro
bii'

Arricain

ex

trajeccranl

al liber

secuudus vulgatus

iii

duos, tertius
post
illa

in
:

tres

iiansilns cuin a Prospeio

Clircnico

iio-

subdividalur.

Ad

linem

libri iv

verba

Daia

tetur llierio et
a;rse

Ardabure cunsulibus,
'1^27,

liuc esl,

anno
addilo

sub die sexlo calendas Marlias, Carllu:g'ini, sequunlur
li;nc

Cbrisllana;

ad

hiiiic

iiuintruin

non

.Tiictoiis,

sed recenliiiris

librarii

assuiuenla
et

:

sexagenario, prodlbli liujus operis claborati annus
487.

ll(TC esl lex,

huc prceceplum iniqtiissimi rtgis
filii

Deo

odibitis Honorici,

Geiserici,

quam

adversus piorum

CAPUT
Cui nuncupatus hic

V.
episcopi

qentem
tcmpus
facere

veluti
est

dvaco bino ore sibiluns edidit. Sed jiim
huc
iibello
et

liber. /Flas Diadochi Photiccs in iLpiro i'eteri.

ut in quarlo
:

finem narrationis
indnecns est
,

debeamus

quia indiynum

ut

Cui liber bic

nuiiciipatus
is

fuerit

conjicere llcei
/iis(o-

sub

lijrannica

colloculione sermo

divinus subjaceal.

ex Victorii pra'fatioiie. INani

quicunque est,

Audilum ergo pelimus ab audiloribus Ibenter accommodari,

riam texere cogilabat, cui Arricaiiain perseculioiiem
illigaret
tatis,
:

cum principium

libri quiiili in
et

eoriim sonuerit

lanlKque erat vel auctoritalis,

vel

digiii-

C

nnribus: quoniam magna

miraiidu mnrlijruin ceriaipso

ul

cjus jubenlis imperio, obedientice cerv.cem
:

mina nos confidimus narraturos, prwstanle

Jeu
Ad
:

submiltere se proliieretur episcupus Viclor

qiii ciiin

Christo Domino, qui laureis mirificc simclos coronat
suos. Explicit liber quarlus. Incipit liber quintus.
linein

Constaniinopoli

scriberet,
vel

vix

alins

occurrit

cui

tantuin deferre honoris

potuerit, vel

debuerit,

vero

libri qiiiiili,
el

post

illa

verba

:

Et Maiimus

ab Acacio qui tuni
sepieindccim,

in vivis erat,

patriarcha Coiisian-

monachus,

Septimus monachus,

li;cc sulijiciuiilur

tiiiopoliiano. Illain eiiim

sedein iste obtinnii annis
Clirisli

Sed
senti

licet

ex amio

47i

in

488, seeiin-

horum gloriusissimorum inartijrum, in prcenon quiverimus explanare admiranda certamina,
tainen hiijus operis niistri
ea nniraluros.
liic

dnm

auciores pro! aiissimos

llistorise

Byzantina;. Ad-

propler aliorum videlicet inniimerabilium multiludiiient
mariijriim;
Iviius,
liiijus
i/i

dit Viclor, sicut Tiinolhtns et Liicas rauli apu^lo;i,
sic el

fiiie

prtmit-

istum beaii episcopi Diadoclii fuisse discli uinquil,

Domino adjuvante,nos
libelli

Nuncergo
finis
sil.

liini. Oiiiiie

datum optimiim
:

el

omne donum
tanlo ponli-

quinli

narraiionis noslrce

perfectum
fice,

cceliius

accepisli

eruditus a

Explicit liber quintus.

hicipit liber sexlus.

[Ex

illo

totoque lauais genere privdicando bcato Diudocho,

jam

teinpore crudcUus

Arianorum
illa
:

episcopi, elc.

Ail

cujus ut astra luccntia exstant quainp!i:rima catholici

fiiiein

deiiique libri sexti, pnst
,

verba, simili morle

dogmaiis monimenta dictorum. Et sat
pares
sit

e»t libi ut

aqui-

D

periil

ila coiicludit

librarius

E.xplicil liber sexlns.

doctnnam

docloris

;

quia satis est disciputo ut

Incipit Pnssio Sanctortim superius promissa, qui

apud
elo.

quomodo magisier
in

ejus. Fiiil hic

Diadochus

ejii-

Carthaginem pussi

stint.]

Pradcalurus triumphos,

scopus Photices

Epiro Veleri, ut

leslatut- Pliollus

Hi sunt ex codice Poriaruni initoyoi;

non auctoris
;

in Myrloblblo, codice

201

,

qui el rursus ejusdem
ejns
libriim

ipslus, sed aiitlquarii, seu niedio aevo inlerpolaioris

nieminit cod. 231. AsceiiLum

ceuium

quos operis partlbus a se constiluiis quasi limiics
posuit. Mihi partiuni proporiionera, et lectoris

capiium, a Francisco Turriano Laiine redditum haliet

com-

Blbliotheca Palruin

:

quo ex opere capul aliquod

modum
priiiii

spectanii, medla fere via incedere placuit,

citat

Maximus nionacbus,

lloruit,

qiii Heiaclio imperante Pairem Diadochum causa honoris eum ap-

eaniqiie Historiam quii
argnineiiliini

que
:

in llbros parlirl; qiioiuin
reL/it

eril

Ceiserici yandalorinn

pellans.

Cum aut.m

bactenus obscura fuerit Diado-

Africaiia perseculio; secuiidi :/ni<ia perscculionis
nerici

Hn-

clil a-tas,

ci boc certe Victoris loco habeinus, rirca

Vandalorum

regis; tertii: Professio fidei catho;

inediuin quinli post Christum saeculi illum claruisse;

licorum episcoporum Hunerico regi obtata
Hunerici regis
sa:vilia

quarli

:

ut eo niiuiruni magislro usus fuerit vir

illc

diuniiaie

in episcopos orlhodoxos,

cum

«:^!

VICTOU VIThNSIS.
iri

13-2

liorum taialogo; quiiiii; Ci«(/«!/i(a» regii Uuneiici
rird-roi edlliulicut.

A

ipsc

iii

Kyzaceiioriim episcopoium serie de sc scii-

SulijiciciiUir iier iiiuduiii ;i|ipe»-

pseril; Victur Vilensis,

nun

occiirril

:

ceito iiimi
;ic

iiiii

difis, aela 7 niuuaclioruiu iiuirlyruiii Caspensis lcrlilurii, (luoruiii

Dci coiisilio rcservaliis,
illc, cruciili

liaud sei us

Virgiliaiius

aucluiem

qiioiiue Vicioreui cpiscopuin

pradii

lacil coilcx l>orlaruiii,ct liealus lUienaiius, accuraliis

Accipiens sonilum saxi dc vertice pastor,
iit

scriptiir, i|ui

iii

liiijus

operis

eilitioiic, ail

linciii
(inciii

Lo-

dir;e

illius

perseciiiionis

liisturiam

poaterorum

ruiii acioruni, llistori;u Vicloris cpiscopi

ad-

iiiemoiix cummciidarei.

iiotavil.

Saiie li;ec acla cuiii in oiiiiiIIjus (pia; videre

CAPUT

VIII.

nobis

licuil Vicioris

eieinplaribns, lum cusis, lum
persecutidiii» AlVieanaj

Scripsit ConttanlinupoU.

inanuscripiis,

llisl(iri;iiu

ab
co-

Ilanc porro scripsit, iitreor, Couslaiiiiiiopoli.
eiiini diii
iii

Non

eo consccipiam

cxci|iiaiil, frustra alius qu;eritnr

AlVica latcre potiiisset, ac loi qiuvsiio-

rum rum

auctor,

qiii

cuiu liornni inartyrum

iii

liisloriae

rum
iit

liigcre oculos, (|ui latebras (iiiincs scrutabanlur,

ciirsu pancis verbis jaui ineininissct, potuit

ad ipsO-

catlKiliciirum, ac prxsertiui

episcnporum

nciiiinciii

res ^estas lusius enarraiidas aiiimiim adjlccre,

ab Ariaiia sxviiia
crgu
J3
iii

imniunem

icrni(|Hereiit.

Ujiiiiur

pr.cscrtlin
vilia, et

qmid

in

eornm

loriueiilis el tyraiini

sx-

iUuiii iiiuiato liabiui,

Constanli lopilim evasisse

inarlyrnin ingciiles animi, cl diviiia erga illos

comilalii Uraiiii Icgali Zenuuis impeiatoris, i|ncm
iii

pruvidculia solilo clarius eniiuisset.

libro V tcsleni prolcri, crudelitatis Cariliagiiie

or-

CAPUT
Viclor
(iiit

VII.

thodoxos spectante

illo

cxercitx. tied quilwc,

iii(|iiii,

cpiscopns ViUnsis.

fubulosum pulut, llrauium Zenonis legatum
fdju.i
iii

interroiicl,
ilta

De
fuil,

Vicloris cpiscopitu iiiullornm [laclcnus (ipinio

;)ra'seii(i(i

pnvcipue gesta sunt

;

scilicet

Llicensem fuisse
in

iii

proviucia

procoiisulari

eausa, quia veniens Ciirlliaginem, sese pro dcfens une

quod nos

Ferrandu nosiro hand inanibus arguScio Victoris Ciicensis epicollatioiie prinia Cartli.igi-

Ecclesiarum cutliolicarum venisse jactnbat. Et ul
ostenderet lijrannns si

illi

ineniis improbaviinus.

nemmein formidare,
et

in

illis

scopi menliiinein esse in

pltiteis vcl vicis pliires tortures

CTiidcliores slcituil

niensi, iiuniiMO H^i, P. C. Varanis, aiino Cliristo 411.

in

quibus lcgalis nwris cst ascendendo ad pata'.iuin ei
:

Sed hic

nihil pertinet

ad llunerici regis tempora.
in Africain
aiiiio jeraj

desccnUcndo iransire
blcui ipsius,
et

ad opprobrium

videlicet reipu-

Scribens aniem Victor episcopiis Uistoriam perseciitlonis AlVicaiia»,

noshi

Vandali de Hispania
Cliristiaiia!

anno sexagesimo ex quo lrajecer:iiil, hoc est,
iii

Et

paiilo supcrius,

jam deficientis lemporis foeccin. ciim eurum meiniiiisset ijui liiiluijiiesi qiiis

gnis radicllus abscissis, e.vpcdite niliilominus
baiilur, subdit
:

487,

Notitia provincia; proconsnlaris
,

Sed

incredulus esse rotuerit
et ibi

meiiiinit

Floreiilini lllicensis episcopi
iii

tribns qua-

C

pergat nimc ConstantinopoHin;
illis,

reperiel uiium de

tiiorve ante aiiiiis ab llnpierico rege
lcgali
:

Coisicam
ad

rc-

subJiacunem Itcparutum
toqucn:em
:

,

sermones politos sine

iibi

liini

dctiiicb.ilnr

cuiii

allis

sex cl

ulta offensione

ob quain cuusuin veiierabilis

qiiadragiiua exloriilnis episcopis, qnaiido llistoriani

Himiuin
cipue

iii

pataliu Zenonis iinpernlor.s iiabetur, et piic-

hanc suam scribebat Victor
Uticensi
iice ille

:

quem

si

quis Florentino

regina mira

eum

revcrentia veneratur. vel
iii

Ecce,

jam

tuiii

fortasse iiiortuo sutlcclum objiciat;
;v'stim;ilor

lecUirfis

suos iiiviat,

pr;isciiies,

iit

Uraninm

parcm priulens

vulebitur lam

iiii-

legatiim Coiistaiilinopoli
laiit;

aula iiiiperaioiis coiisii

(liiorum teiiiporiim, pcr qii;c dispersis qnaquaversuin

vel absciilis, ut Gdiislaiiiinopoliui peiganl, ibi

r.cclesiarnm oniiiinm AlVicanarum ovilibus;

ac coa

perseciiiiiiiiis

Alricaiix seiieni
si

cognituri

:

vix, aul

rum

vel

enecaiis pasioribus, vel

procul

pair^a

milla ratloiie faetiirus,

noii ipsc tuin iliideiii iiianNoiiii;e epi-

ainaiidatis, vix eis spirilnm dncere,

nednm
siiblatis

givgibns
succes-

sionem

liabarei.

Ciim igitur ad calceni
:

suis iiivii'ilarc, aut episcopis

morte
faisse

scopornm
iyii;

AlVicaiioruiii ila colligil

Corsica relcgali 46,

sores oidiiiiire iiitcgrum fuerit.
aiitcni

Qusin cerinm cst
Virtorem
liuiic.
:

releqali niimero o0'2, posterior

nuiuerus de Cuii-

iiuniiuam

Uticeii>cm

staiiliiiupolim ablegaiis accipieiidus esl.

tim
(pi;c

esl

indubliaiiim

Viieiisem

fuisse
ciiiii
iii

ei>iscopniii

CAPUT

IX.

proviiici;e IJyzaccna: civitas
i:li

ignola esse.

U
priiiialcin
II

Fuit primus ;roiinci(v Ihjzacena;.
IIiiiic ipsuiii

reccniiorilins Itbrarlis,
plaiilius siispicali,

mcndiiiii

anliipiis cxciii-

Vicinrem Vi.eiisem

c|iiscopuiii
iie

censiii

ac

vocum

delusi afliiiitate,
Iii

U

i-

poslinodum

fuisse pruviiu

suo; Byzaceiii

ceiisein pio Vilensi repnsucrunt.
1'orlaruiii

codice cartiisi;e
iiiiiiu
lci^i
:

e, (ujus esl iiienlio in Vita S. Ful^enlii, ub eo
ju.ssi.

ms. bonx
iii

iiot;e,

ipso operis

eiii^^copnm liuspeiisem ordinari
diciis. Naiii
iii
(

Nic

vaiiis

iii-

incipii
eciila

|)ro/o(/iis

llistoiia
piilria:

perseeulionis Africaniv
Vifciisis

ul

ud

Fcrr:iiiiliini plnribiis

explicuiuius)

a sunclo Yiciore
iiicidi
iii

episcujio

:

ac

Alrica, exlra
,

proviiiciam

procoiisul:>rein

eujus
priiiut'

postmodnm
Fienscm
lilieiiaiio

liujiis lli>loi i;u

edi

ionem PariQuon-

capnt Cai th.igo

vag e

eraiil

ac desiiltonae

aiiiii

l;>il, lypis Caleoti Pralensis, a Rf-alo
,

sedes, el seniurein cnjusquc provinci;e episcupnm
seqiiebaiitur
:

curalain

iii

qiia po>l ira-f.ilioiiem,
:

seiiiorcm, iiiquam
(|iii

,

iioii

«elaie, scd
seiiis

ilim veteres, ctc, se(|iiiiur inscriplio
.''"(•iKioiiis

llisloria per-

proniolloiie sive oidiiialione;
pellatioiie dislgnari sulebat
;

idcircii

apaiii

Afiicaiur piovinciiv, teinporibiis Uciserici et

adeo ut promiscuc

Ihinerici
epi

regmn V anilalorum , auclore tancto Vtclore
Viteiiii.

sciiex, aut

siiiu

provinci;» primas, aul |iriuiiv sedis
Jaiii sic raiiuciiiur.

copo

Ui jain miiiime dubiiim

sil

quin

episcopus niiiicu|iaictur.

Noiiiia

tr,3

PROLKGOMF.NA.

m
CAP! T
XI. iiUcr qiuc

liyzicena ires omiiiiio Vicioies cpiscopos repraseiit;il
:

A
versus culholicus;

yurensein leiiio deciino louo, Vilensem sexln el
priino el ceiilcsiiiio

lliinerici persecut!onis

quiiiliagesiiiio,

Gmwariianum.
,

tempus, cjusque ediclonmi adomiiwsu soLs defectio

mcdia
Clii isli aiiuo •487, qiio

iiiiercessii.

sciibebat Viclor Vileiisis

de-

ccni
(

jam

sublaii erani

ex episcopis liyzacenis, iique
:

Ilunericum
libro
II

nt verosimilius) seniores alque iiiOrmiores

qui

si

sacvii.-se

cruenlam bestiam docet nos Victor qua in ManichiKos, qua in suos Aria(.n;ios vel

primi dccem fueriiiii, quus reeeiisei ^oiiiia; ex eo
Viclor Nareiisis
iii

nos per quiiique

amplius

:

imle porro coiiIdeiii

ruliciua episcoporuiii serie

lerlium

versuin ejus furorem in urtliodoxos.

libro

v

locum, Vilensis

irigesiuiuiii

sextum

,

Gauvaritanus
salis

multis destribit lainem ac luem qu:e Africam depopulalae sunt, saltein

primum
liuiii

el

iionagesimum oblinuit. Jain vero,

ab a;state anni oclavi Ilunerici,

cuu^tal, Vicloris priniatis lijzaceni niandalo Fulgen-

Chrisii 484.

Qua

sx'vienle clade, ccssavit pcrseciilio
qiios

Kuspensibns ordinatuni episcopuin ainio

Clirisli

calholicorum ab Arianis,

lecerat cninmunis

507, vicesimo anno post 487.

l'er lios igilur viginti

calamitas de sua ipsoruni salule sollicilos; lunc enim

aniios longe esl probabilius obiisse ex episcopis

By-

rex ipse Hunericus

(

ut ait Victor), suis proviniiis et
jussit.

zacenis qulnqiieet Iriginla qui Viclori Vitensi, qiiam
diios laiilum
(|ui

domibus svigulos revocari

Cum

igitur lliincri-

Narensi aut omiiiiio nonaginla

(|ui

B

cus ociavo

legiii sui

aiiuo ad

liiicin

vergeiile iir.cr-

Victori G:iuvarilano deccilere potuissent. Qiia ralio-

ierit, vel hiiic licet colligire,

ejus in calliolicos peraiiiios

cinaiione conjieio, eunidem esse Victorem Vitensem

secutiunem liaud

niiiltuni

supra diios

solidos

episcnpum a quo persecutionis AfricaniC descripta
cst Historia liyzaceiius.
,

tenuisse; iienipe loto aiino regni seplimo,

cum

parie

qui «t viginti posl annis luit priinas

anni sexli, et parle octavi.

Kune reddenda

sniit suis
fuit

lemporibus duo ejus edicla, quoruni prius

da

CAPUT
Chronologica Geiserici
et

X.

omnibus

Africie episcopis

Cartbaginem coiivocandis
8 Huiierici rcgis, Cbrisii
,

Hunerici regnorum periodus.

ad c.ilendas Februarias

aiini

4s4. Posterius de claudendis ecclesiis
Cartliagine potiiiir Geisericus, Tlicodosio XVII et

datuin Feaiiiio

bruaiio

aiini

ejusdem 484. Prius qnidem

regni

Feslo coss. cx Prospero et iMaicellino

in Clironicis
lilaiiiis

,

Iliineriei

hoc est, anno

Cliristi 43'J.

Idem

rt-fert

aniio

8, Clirisii 483, die Ascensionis domiiiica; prdinnlgalum est, ex libro secundo. Ex die auteiii
proiiiulgationis emeiidanda esl dies ediclo siihscripl.i,

Placidii Valeiiliniaiii, scu Tluodosii Junioris
chiae 15.

monar-

Nec aberrai

fragiiientiim Augnstaiiiim qiiod

Mii calendas Jonias, hoc est, Maii inensis iO. Nani

rdidit

llenricus Canisius

post Cbrdnicon

Tironis,

eo anno incidit F'ascha

in

10 Apiilis, Ascensio
in
,

in

19

lonio V Lecl. aiiliqiue, piig. 161, oicnpal.im a Geiserico

C

jiaii.

Qiiomodo ergo puhlice
si

eccie^ia lectnin est

Carthaginem
:

iiolaiis, P.

C. Tlieodosii
eiiunliandi
illa

XVII

et

ediclum 19,

tantum postridie

neinpe die Mali 20
ips:i

Fesii

cuin

Iia:c

formula

cimsnlalus,

datum conrectumque esl?

Pulaniiis igilur (latuiii

eunulcm sensuni habeat
suiit

ciini

vulgata qua usi
iii

die Asccnsiunis, xiv ciilendas Juiiias, vcl cerle biduo
aiite
,

Prosper et Marcellimis,
iiil

iili

ostendiinus

Notis

hoc esl xvicalendas; ut numerus
irrepserit, facili iiuti£ v
iii
ii

xiii

p:o

nostris

vilam S. Fiiigentii, auciore
Yiciorein legitur,
lib.
i

Ferrando.
de Persecuri;giii

Mv

vel xvi

tra isinu-

Quod ergo apud
tione Airicana,

lalione.
nniii

Ab eo

vero tempore ad calendas Februaria»
fere solidi menses.
et

captam

a

Geiserico Roinain,

484 fluxerunt novem
a iiobis haud tiinide
,

Unde

ejus anno 15, de aiinis coinplelis accipiendum cst.

vox KOtiem ex editione Coloniensi,
taruiii

ex codice Poiest in locuiii

Uiiinam eniii occupavil Geiserlcus Valeiiliniano VIII
ct

restituiu
in

Anihemio

ciiss.

,

boc est,

;iniio

Chiisli 4!jS, ex
:

edicli |iOslei'ioris
qiii sic

hactenus

vnlgaiis

corruptum,

Prospero, Marcellino

et aliis chronograpliis

et qui-

su babet
,

:

Poslmodum
(si

universos constul fuisse

dem haud

iiiullo

posl Maxiuium pridie idus Junias a

cummonilos

spatio lemporis prwrogato

mensium no-

suis occisuiii. Hie crat

annus regni Geiseiici

qiiinlus

vem novaque contemionis
posset iiptiiri), ul
T^ regni nostri
,

quid ad eorum proposila
aiiiii

decimiis exactns,

el hibens

deciinus sexlu-;.
,

IMcm

ad calendas Februarias

vclavi

eliain capl;e Carth.iginis ex|iriniuiit iideiii

Prosper,

sina mcla aiiquo cunvenirenl. Daluiii est
qiiod
libro

Idatius, et auctor fragmenti Augusiani, xiv calendiis

auLem edictum hoc posterius
coiilinetur, vi calendas Maitiiis,
calari

quaito

Novcmliris; ut
ubi

iiiendi suspicio sil

apnd Marcelliiiuni,

adeoqne ipso inter;

legitur x calciidas.
libri
i

Ex ea

die Yiclor Vileiisis ad

die aiini

484

bissextilis

eujus

dici

iiifelii

liiieiii

iiumerat regni Geiserici annos 57 et
in

csse omeii
iiiano,

majoium opinio
aiiiio

luit,

ve! teste Valentibis.-exlilein die

nienses ires; quibus

fraginento Aogiistano adduii-

qui

504 proximo post

tnr dies sex. Si a 19 Octobris anni 439

numeres an-

apud Nicxam imperator levaius
lciii

esl, cuiii bisseiii,

nos, 57 inenses ties iriceiiarios, ct dies sex, coiijicies
Geiscrici obiium in
rii

ipsiim

qiiasi

omiucsum

declina.sset

ut sciiiiit

15. Ilinc

annum 477, diem mcn~isJanuaporro adde cum Yiclore Yitensi regni
,

Aniniinniis libro xxvi.

Sel
3

ei

per ea leinpora

ominosum

solis deliqiiiuni
ii

Huiieriei aiinos 7, nieiises 10 triceiiarios, et insuper

nieniorat Gregoriiis Turoncnsis lib.
ea|).
:

II. st.

1'iaiic.

ex fraginento Augustaiio dies 18; videbis

illuni

iu-

Tunc, inquit,
vel lcrtia

el sol teter apj:oruit, iia

ut vix

tenisse aniio regni sui oetavo pene complelo

Chrisii

ab eo pais
taiiiis

eluceret. Crcilo

nauiqiie pro

484, dlc 6 Uccenibris.

scelcribus et

elTusiuite

saii 'uiuis iuiiocciuis.

436
Qiiutl noviliiiiiiim

VICTO» VITEN81S.
cclipliciim inlcr barbarica

130
is

dno

illa

A

diu Caribaginc restiiisscl

?

Placcl ergo lcctio coJi.
vctiisla;,
,

edii'ia inedliiin fuil, cniii cvciicrii ilic inciisis Jiinu:irii

Purtarum,
biiiic

el

cditiiinis

Coluiiicnsis

qu;u

li,
i'.is,

c( |iululls|>C('lari ClarLliai;iiic, lioris ainciiicridiu'

liabet

cpiscupiiin

C:iiili;igiiii;iiscin

cpiscopii

ut labulac astruiiomicu: nos docciit.

Dcugralias proxiiiie dcluncto siibrogaluin. Qiiod vcro
iKiv addit Viclor
:

CAPLT
Oho
uiitanno 485,
llunerici

XII.
utl

Liude facliim cit ul post obilum

legati ZenoHis.iniperaloiis

Ilunericum

,

lieiji-

episcopi Curthaginis. etc,

dc ipsius Tlionia;
ille

oliilu in-

7;

Uruiiiiii

anno 484,
(ut relcrt

lclligcndum piitamus; sive
sniiiiam exlialarlt, sivc
ci

in

catdini siip|ilicio
alii|uantiiluiii

ejiisUein reyii octavo.

fccrit

su-

De

Uraiiio iiulla est dubitaiio

:

liic

enim

pcrsics.

Iliiic

licet

dlsiiiigucre

apud Viciorcm eplfuit

Vicior libro

v)

cum

ad defeiisionem Lcclcsiarum

scopos C.iriliaginienscs oniniiio (|uatuor. Priiiiu>

catliolicaruin sc vcnissc jact.isset,

Uuncricus
in
itlis
,

,

ut ci

Qiiodvnldcus, Ncapolim relcgaiiis anno 4n9, sta>iin
post caplain a Cciscrico Carlli;igincin.
in cx^iiio, aniio (ut vidciur) egit Valeiitiiiianiis
il>-l
,

illudcret conlumaciusqiic iiisuliarct,

])luteis

Illo

inorttio

tel vicif plures tortores et criideliores slatuit

iri

quibus

die ili Uciobris,

legalis mori$ esl
transire.

ascendendo ad palutium
ila

et

descendend»

imp. apud Geiserlcuin, ut pnst

At de Kegino liaud

consenlinnt codianni 1541
,

eiim oidinareiur C;irlliaginicnsis cpiscopus nnmine

ccs.

[Uicnaiii ediiio

Parisiciisis

ct fere

B

Dcogratias. Is capiivos a Gciscrico cx Iialia
cain abduclos, patcrno complcxiis afTcclu,

in Afii-

receiitiores

allx sic

babent

:

Nam

dic Ascensioiis
,

taiidein

Domini
senle

,

legatiis

Zenonis
in

imperatoris
ecclesia

regina

prw-

senio et laboribus cnnrcctus, obiit
piivoruin
aniiis

iii

obseqiiiis ca-

legcndum

media

episcopo
:

Eugesui

Uomanorum

,

2*2

Martii, aniio 45G,
"pust

cum

nio

diriijit

piivccptiim, elc.

Sed age

quomodo
in

iribus

proEfuissct.

Mox

euin

ordinatus

inuncris puuivii csse iinperaloiis lcgalus,
rici tyraniii

ut Ilunc-

Tlioin;is, ipso
iiiMliiitia

sui episcopatns

exordio,

Arianornni

boc cdiclum Eugcnio episcopo
dirigercl
,
,

mcdia
sui

lorincniis enccalus est. Exir.dc per aniios
Init,

ecclcsia

legciiduin
facerel

quod ad
ejus

dotniiii

21 Cariliago sine cpiscopo
ciilia

donec Zcnoiie

et Pl»-

rem

iiiliil

quiniino

studiis

niaxime

Ulybrii relicta Aiigiisiis posccntibus, passus esl

adversareiur? Ergo liunc locuin sic refert editio Colonicnsis aiini

Iluiiericus Eugeiiluin Cariliagine oidiiiari cpiscupuiu,
aiiiio (ul

1555

:

Nam

die

Asccnsionis Domini

vidciur) 48U

;

qui liaud niulin pnsi, llunerici
illi

legato Zenonis imperaloris rege

non pra;sente legendiim

persecuiionis pondus sustinuit, fuitque
perstes.

diu su-

tnedia ecclcsia episcopo Euqeiiio direxit pracepluin, elc.
Niiiai

qmique

lia;c

lectio,

qux cdiaum
direcium

et

lcijaio

CAPUT
Thomas senex

XIV.

Zcnonis et episcopo Eugenio
tide reddiinns ex

signi(ic;it,
iii-

venerabUis, catomo seu catoniis c(vsus.
lib.
i
:

obs. iire, ne dicain iiicpte. Sic ergo liiinc locuin

G

Vulgaii recentiores
publica facie catomis

Veiicrafci/em

senem

in

codice cartusiiB Porlarum
,

:

Num
Ue-

ceciderunt.

Codex Poilarum,

die Ascensionis

Domini

legato

Zcnonis

imperalvris
ipse sit

catomo

:

ediiio (^oloii. 1335,

cathomos nicndose. Ca-

Itegino prwscute, legendum, ctc.

An

liic

lomo

et

caiomis adverbialiier u-urpari, uliro con\a

ginus comes ad quein esl Fcrrandi diaconi liber de
septcin Kegulis innoceiilia;, in niedio relinquo,
iJ

cesserim Rosweydo
nii, ei Lacerdae
in aciis Babyla; in

Mariyrologium Adonis, 15
sacris.

Jii-

cum

Adversanis

Al
:

ciiui

Icgo

neque negnre ausiin

,

neque

ariirniare.

niartyris,

21 Januarii
levi-ri

liaius vero

CAPHT

XIII.

Numerianus
priori dari
tertio vero

jussil (r<$

infantes

in

caiomo

:

rt

Carthaginenses cpiscopia Viciore mcmnrati, Qiiodiu^tdtiiN, Deogrnlias, Thoinas, En/jeniiis.

duodecim playas, secundo aulein

iiuitem,
iioini-

septem; inlelligo catoiuuin eo loco

Ex boc niimero Thoinani
bent pleraeque
:

exclusji Iiaronius, scculib.
i

naliier accipi; ncc dc ipso suppllcii geiiere, sel

de

lus ricenlioies Victoris ediliones, qna;

sic !ia-

loco, vel poiiusde macliiiia sive instrumento supplicii;

Ordinaior quondain memorali sacer-

pula, columna, palibulo, scu trabe, ligiiove ad
atiolli vel

dotis (iicmpe episcopi

Deogralias) nomine Thoinas,
sa'p:us arctaretiir,
in

quod verlierandi

suspendi solciciii ad ex-

dum

variis

ab

cis insidiis

quodum

cipicnda biimcris verbcra. Caioinari jiissa est S. Eii-

lempore veuerabilein senem
ceciderunt. Al
cst
iii

publica facie calomii

^

lalia

Enierilciisis

;

et in tlieatro cn/OHiii/iaii

decoctc-

codicc Porlariim (cui cunscntioiis

res sanxil Adrianus

ex M\io Spartiano. Caiomaro
,

qunad hoc

editio Colonieiisis anni

1535) sic

legi

ergo, scu

caioniidiare esl

xara r&v

ifituv

TOitTstv,

Ordinaliir quidain in sucerdotium nomine

Thomas. Qui

ad scapiilas veiberare. lloc cx ctyino indubiiatuin.
sed dc iiiudo ac de rc ipsa anilil^uiiin
tati

dum
si

variis,

ctc.

Vides
,

liic

ccnscri Caribaginiensciii
iiiiiiierito.

e>l.

Nain

ci-

cpiscopuin Tliimiam

nec

Ainaboeniin,
iion cjiis

Unswcydiis

cl L;icerda calonio

scu caloinis c;vdi

DfOgralias episcopnin oidiiiavil Tlionias, ipse ergo
luil. Si
fiiil

vcl suspcndi puiaiit csse, caplte deorsiiin

de

alicujiis

episcopns
scilein
si

cpiscopiis,
iii

quomodo
solcl?

liumeris suspensuin verberari. Conscniiiini Uaronius
in

appeliavil Viclor, nt
ciiiii

aliis

Ad

lix-c,

noiis ad

Uomanuin Mariyrologiuni

,

15 Juiiii. U.

Tlioinas

aliis

diiobus episcopis scciinduni an-

ct post euin Bollaiidus sive

Eiisclicnlus, 13 Febr. in
;

li(|uos

canoncs episi;opum Dcogiaiias consecravit
cjus ordinator diicrctiir? DeniIricniiiiini

noiis ad acia S. Eulaliui v. in. Uarciiionciisis, C.

iiim

qiioniodo soliiarie
qiie,

quod

iii

co piiMKC gencre reoiuni corporis

staluiii
sll,

ordinalo antc

cpiscopo Dcogralias,
coiitra

agiioscimt; adco nl caioinis a'iqncm c;cdere hoc
qiKid
liidiniagistri
solciii
,

Ouoinodo exiia propnain scdcin

ranones tan-

ad

alitnjiiii

huincrcJ pcf

«37
bianliia appensis pueris,
iii

PKOLECOMENA.
ctuiii
naies
iiilligere

A

liiis

quam

uiifiiiam anlei qiiod vcllcnl

eloquerentur.
iil

\erbcra. Nilitur

hxc
l.'i

senteniia

duobus MarlyrologioNovembr.s, ubi qui

Eyo

vero, inquit,
libiis

pulabam

fieri iion

posse

libicen

rum

lucis, neinpe

juuii ei 18

carens

arlis

sum specimen ullum dnrel
cithara

;

ilemqiie

taioinovel caioniis casi seu suspensi memoranlur, Yilus ei Barula, piieri suni. ^umquid et in pneris
ceiisebilur

citbaroediis

destilulus

musicam arlem eam
senleit,

exercere!. Al

novumltoc speclaiulum cojit me

Thomas

ille

episcopus jam senio gravis,
quia catomati, seu Gravioris, inquies, ignomiiii

liam illam mulare, elc. Ipse ego vos viros vidi
quentes audivi;
et

et lo-

et Eulalia Enieritensis niariyr,

vocem adcoarliculaiam
judicandi

esse posse
et

mi-

catomo
siiluios

caesi

legiiniiir?

ratus sum. I nslrumentum vocis inquirebam,

auribus

ni;e lioc luit, seiies interduin, aui

digniiaie con-

non credens,
aperlo
,

octtlis

munus

remisi; alque ore
vidi.

viros, aut

etiam feminas puerorum more
il-

linguam totam radicitus vulsam
iiyzantii
,

Eosdcm
in Cliru-

verbcrari. Quid purro Adrianus imperalor? tune

ase visos
lib.
I

atque audiios testaiur Procopius

lum sanxisse dixeris, ut decocioribus de aliorum
hiiiiieris

de ne!lo Vandalico. Marcellinus quoque
,

per

manus pedesve

suspensis, in iheatio,

nico

Tlieodorico et Venaniio coss. (lioc est aiino

in

lla;c

omiiium oculis verbera ad naies intligerentur? ego addud non possum ut credam, absque soel

aerse Christianse

484)

:

Denique, ait, ex

Itoc

/ideliHm
,

conluberiiio uliquanlos

ego religiosissimos viros

prtcintc-

lid»

muniresto anliquitatis

testimoiiio,

tum ad
plaiiis-

B

ctsis linguis

,

manibus truncatis , apud Byzantium

iiianuin sit

harum vocum queni supra posui
sil

gra voce foncpwi /o(/«cn(es.Justiiiianus ipse iniperafT
in conslilulione
(lib.
1

sinius sensus, tura ex eiyino, tiiin ex
tiuin

omiiium gencivdi,

de
:

oflicio pra;fecti

praetorio AfriCiK

usu; ut niiiiirum hoc

caioiiiis

seu

Cod.,

tit.

27)

yidimus, \n(\wi, venerabilesviro!,

cuiomari, aut caioniidiari, quod biimeris seu scapulis verljera excipere. Qui porro sic

qui abscissit radicitus linguis panas suas miserabiHlef

cxdendi

eraiit,

loquebantur. S. Gregorius

Magnus

lib.

iii

Dialogoruin,

cum

;i|ligaii

,

levaii

aut suspensi

fuisse

legunlur,
illi

cap. 52, illos ex Africa profugos, ad Constantinopoli-

cave bic alicujus bumeros cogiies ad quus ad puerorum castigalionem
iii

niani-

tanam urbem venisse
ab oculatis
perii

asserit,

elde miraculo accepissc
eain Orientalis ini,

bus aut (ledibus appcnderentur (quod quibusdam in
locis

ipsis lestibus cuin in

Deri solel);
:

sed

metropolim missus esset apocrisiarius

qiiod

columiiaiii cogita, ut
tlbiiluiii

Cbristi flagellatione

aul pa-

ad

annum 583
in
:

refert Baronius iiuinero 12. Victor

Tu-

seu irabem ligneam, ut in Antoninx vir-

nunensis
licet loco)

Chronico, Zenone Aug. coiisule (alieno

giiiis

martyrio,

quarn (apud
et

Metapbrastem

)

;ussit

Quos confessores,

liiquil,

quod

linguis ab-

Festus suspendi

verberari.

Cumque
in

e tigno esset

de-

scissis perfectc

ad finem usquelocuti sunt, urbs regia

poiiia, eic. Mirainur

autem pueros castigaadi morem
,

alleslatur

,

uhi

eorum corpora

jaceut. 1
:

um

ad

fiiieiii

pene raoineiilaneum

paucisqiie

locis

usu reoe-

^

Chrooici, aniio 40 miperii Jnsliiiiani
barsusilanus

Tliecdorus Ce,

pium,
landiu

a viris erudiiis in orbis Roiuani prstoria iu-

episcopus

,

de(tii%oT trium capilulorum
el

duci; ubi mariyres, lyraniiorum et earnificuin furoie

exsilioadurbemrejiam,co mense
moritur
; et

die

quo Jusliiiianus

tanique atrociter virgis ac
(

flagris

concide-

juxta confessores auibus Ugnericus Vandaabsciderat,i>epeliliir. Quoii
,

bantur, ut iionnunquain
leges)

licet
iii

adversus Bomanas
eo tormeiito profun-

lorum rex linguas

er^o in
di-

auiniam cuin

sangiiiiie

Menxis
lionis

et

iii

Meiiologio bi leguntur

per
,

omnes

dereiit.

Romaiia; oras fuisse dispersi

vel accipe

de

CAPUT XV.
De
confessoribut quibus

traiisilu,

cuni essent in itinere seu terrestri, seu raa-

Hunerici jussu

cum

linguce

ritimo priusquara Constaiiiinopolim pervenirenl; vel
fortasse

radic.lus exciscc (uissent, eipedile nilidominus loque-

deeoium

noniiullis qui

miraiulum suum

cir-

bantur.
Victor libro iv
:

cumtulerint.

Nam

ex

iis

plerosque Constantiuopoli
sinuiit

Rex

Hiinericus, inquit
,

,

Comitem
me-

degisse

,

vitamque ibidera exegisse, non
sexaginta

du-

quemdam cum
et

iracundia dirigens

pra:cep:t ul in

bilare auctores citaii.

dio (oro, cangrcgnla illuc omni provincia, linguas eis

Ex

liis

coiifessoribus fuisse

Vigilium

manus

ilexlras

radicitus

abscidissel.

Quod cum
Sed
si

(actum
ct

(uissei, Spiiilu sanclo piaistunte, ila loculi sunt

D

Tapsensein seu Tapsiianum episcopum coiijectura
est,

quod

et

memoreiur ultimo loco

inier episcopos

loquuniur,

quomodo anlcn

loijucbanlur.

quis

provinci* Byzacenac, qui Carlbaginem ab Hun«rici>
evocali convenerunt
;

incredulus esse voliterit,
lim, el ibi reperiet

peryat nunc Constantinopo-

et scripseritCiiiistamiiiopuli, ut

unum

de

ill.s,

subdiaconem Repa-

ratum, sermones polilos sne ulla olfensione loquentem;
ob

anobis probatum est; totque et lales libros scripsfril, seudiciaverit, quoletqua)esnemo(quodsciamus)
ex onini ejus collegarura numero. Unde oppido verisimile est fuisse illum

quam causam

venerabilis nimiuin in palatio Zenonis
et

imperatoris habelur,
rcntia veneralur.
giiita

prmcipuc regina mira euin revcfuisse

exTuv ).07iwt«twv
,

(ut habeiit
.ic

Hos confessores
in

iiumero sexain Mena;is.
,

Menaja) qui ad id supplicii sunt delecii
dextrisinultarenlur,
iie

ut linguis
Iiaresiiii

Grxci referunt
fuisse

suo Menologio et

verboscriplove

op-

Non

autem omnes episcopos ostendil Vlctur

pugnareiit. Veruni \\xc, ut dixi, coiijeclura cst, cuiii
in laiito

Ueparaium subdiaconum in eorum serie repoiiens. iCneas Gaz^fus in Tbeopbrasio tertia post siippli,

scripiorum silenlio
,

qiii

noniina siiiguloruni
inbii
iiinil

non expresserunt
affiilceat.

supra

conjeciurani

cium die

id illis beneficii divinltiis

collalum

ait

.

non

ut lin^iias recipereui, sed ut absiiue linguis, aiiitula-

Ex

his sex:'ginta coiifessoribus unusfuil

(uibabent

rATftOL.

LMll.

13D
bigio

VICTOR VITENSIS.
Menea,
iii


ailrersuin
ri'<ji

et

Crc^orius

M^ii^iius citalo

A

riiania civilalis ctiiicopu» icripsit
libruiii

.Aiiniio*

oco)

i|ui jirulapsiis
iit

cariiis tliigirnuii, (livinaiii a se

unum

et

lumjum

,

iiium (ieiiserico

Yiinila-

(rali.iiii repiilil,
I>i!

iioii

posscl cviiidc qiiiilqiiam

loqiii,

lorum pcr suos audienilum
libri ipiius
di.lici.

oblulil, ticul ex
et

proa^mio

iliioiiiis

i(|i|isiiiii

iiairat

Procniiiiis, liaiKl alisijiio

Scripsit

de ficcnilenlia publica

rrniris

aiii

iiieiulaeii

siispieioiie.

CaUcruin vcl
casiilas
liliro
:

liiiic

libruni,

in

quo

el

regiitam vivendi pcenitenlibui juxla

:rs'iiiiarc licct
(^yiiiiaiii,

i|iiaui aiiltia sit virliis

;

el illa

Scipliirariuii

aucloritiilein

naiuit

:

et

ad Basilium

sive Origeiiis verba roplicare

de Sin-

quemiiiin super ii.ortem filiiconsolaloiium libellum, spt
resurreclionis pcrfecla instruclione iiiMniiiim. Ilomilias

giilaritaic clericoruin, liaud longo

ab

initio
,

Mors p,r
non
rii/c-

fmnani
scopi,
et

aJhtic

iisqire

grnsialur. Meiilior

si

eliam coinposnit multas, quasa (ratributsalulis prnprite
sollicitis,in libris diijei-lus i^ervari coijnovi. Ila?c Gciiiiadiiis.

miis exiiiil inleriliti phiriiiKiriim. Quaiili

el qiiales

epi-

cUrici

.^iiiiul

el Inici, post confissii niiiii licio,

Qiiod viTo 1'clrus

E^i|iiiliiuis

ad

\ii

cnleiulas M:ii:>s

riiirumque

calca'a certamina

poil

magniilia

et siijna

ejusubituin adiioiavit, baiisit Toriasse ex labuIisCalaritaiiis,

tel mirubilia
his
oiHiiitiiis

uiqinquaqiie monstraia, noscuntiir
uaiifiaijasse,

cum
infir-

qiixca ipsa dic Yicloremquemdain memoraiit

cum

volunt

iii

iirtiii

fragili

ibi

dcposiiuni.

Ex boc

foiiie

lurbido (Pctri, iiiquam,
iii

naviijarc! IJuantos

leones ilomuil

una muliebiis
et

Equiliiii testiinoiiio) nuiliiplex

recentiores niana-

milas delicala
efficil

;

qua:

cum

sil vilis

misera, dc maijnis

B

vil alUicinalio. Eteniiii

Maiirolicus abbas Slculus ca-

prcc^am!

d.'in die Apiilis vigcsinia sic

babet

in

suo marlyroldviri doclis-

C.\PUT XVI.
Viiloi' cpisio;)i(.s Vi(i?nsis

gio
tindicalus.
,

:

Ilem Vicloris Carlliaginensis episcopi,

«»

snncliis

simi, lempore Anaslatii imperaioris. Pelrus Galesiiiins

Kcsiat qii;esiio liaud
nostri apoilieosi
;

lovis niomenti

de Victoris
,

Vicioreni
xil
;

liiinc

e\ Cartb.igiiicnsi Uticciisem sibi linad

de

qiia

boc tanluin dico

nullo

me

sic eiiiin ail

eamdem

dicin Aprilis
el

20

:

Uticx

sat nrino aiitiqiiitalis tcsliinonio fulcire ilbiiu possc.

in Africa,

S. Vii(oiis episcopi

confessoris. Dubila-

Scio

in anliiiuis

aliquot codicibiis tribui opus de perliic

vit riiilippiis

Fcrrarius

quam

se in paricin verierei

secuiione Africana saiicto Viciori episcopo;sed
lituliis a lilirariisesl,

iitniinque eiiiin huiie aiictorem ciiaiis in catalogo gencrali sancioruin qui

penes quos nulla est aucloritas,
inscribeiidi.

nnn sunl

in

Mariyrologio Uo-

sanciorum canoni qucmquam

Mea

qui-

niano, Victorem nequc Cartliaginensein ciim Maurolico,

dem

Cdnjeciura est

,

illum vitain sancte exegisse iu

neque cuni Galesinio Ulicensem, std
,

in Africa

S.rdiiiia,

cum
de

csset prinias

Dyzacenus; alque ibideni
advenas, vel

cpiscopura dixit; uirique concors
subscribeiis. In Africa (inquit die
toris

et neiitrius errori

sepulttini esse inter tot alios lieroes, vel
iiidigcnas,
in
qiiibiis

20

Aprilis) S. Vic-

miilta collegil
lib.
iii
,

Jacobus Pintus
tit.

episcopi.

At Baronrus hanc Scyllam declinare

operc de Cliristo crucirixo,
per
iiiilia

4

,

loco 12.
,

C

nisus,

Verum
aiiiio

oclavi
{ul

post Chrisiuin
Piiilus),

s:tculi

et

.\iigiisti

haud 23

satis vilavit
:

Cbarybdim
,

;

ad diem mensis
,

Vlicm

in Africa

inquit

beati Yicloris

Cliristi

720

exisiiiiial

Sardiniam

episcopi; a
in

quo

et conscriptam Historiam Vandalica;

devasianlihiis Sarraceiiis, ila lurbali suiil lot .sancto-

Afiica

persecuiionis

alTirmat in

notis; de

quo

rnm
ulla

liimiili,

ut maxiinx illorum
,

panis nulla restcni
;

certa vesiigia

adeoqiie
sciain)

nec Vicloris Vitensis

nec

sunl

(i|und
uiii

vetcrum MMrtyroIogia, aut
de
illo s;iiii

Ecclesiai

aiitiqu;i!

tabiilae quic.

tortim

mirum cst iiec verbum fieri uspiani apiid ncdam Usuardum Adonem , Uabaniira Mauriim, aliosqne aniiquos. Tantum in Usuardo cdilo Coloiiiae ad annuml521,ea die Augusti 23, sic lego
tainen Victore
, ,

fasiis ascriplo

fidem faciant. Petrus episcopiis Equilib.

Cenonianis Victoris episcopi
Vicloris

et

confessoris

;

cum

taniei)

linus
inqiiil

iii

caialogo saiiciorum
Carlliaginensium
imperaloris
:

iv,ca|i. 70, Yicior,
floruit

seu Victorii Cenonianensis meminerinl alia

,

episcopus
qiii

teinpore
et

Martyrologia ad calendas Sepienibris. In hoc igitur
intius aiiiiqiiiialis
lioiii

Anastnsii

privclarus

virtiilibus

doclrina fuit. Adversus Arianos composvil librum unuin.

silentio sacra; Rituum congregaexpendendum relinquimus, niim Victur seu
,

De
^li/

pocniteniia

librum tinum

,

in

quo vivendi regulam
instiluil.

Vitensis, sive Ulicensis episcopus, aucior operis de
Pcrsecutioiie Africanasub Geiserieo ct Hunerico

p€eiiileiilibusjii.rta

Scripturarum iiuclorilalem
siipcr

Van-

Cijsi/iuiH
,

quemdam

moriein (onso/a/oriKm
el iiisiruc-

D

iialoruin regibus, rilevindicalus, cl in

sanclorum ca-

librum unitin
lione

spe resuncclioiiis pcrfeclum,

nonem

relaius censeri possil.

muniliim. Ilomilias e:iain qua: a fralribus salulis

proprice sollicilis, in libris digesla; servanlur. Qui et xii
ciilendiis

CAPUT
larum, ad Vicloris
ciitione Africana.

XVII.
nis. cartliusio'

Mali

cariiis

debilum

solvil. Iiuiiilil ista

Pctrus
iiam

VariantiS aliquot lectiones ex codiee

ex Gciinadiii,
]

cap.

77

,

»cd

pariini

siiiccre;

Viieiisis episcopi

Poropus dc Pcrse-

Victorein

pro Carienneiisi

M:iiiiiiaiii;e C.jsariciisis
;

j

cpiscopo scripsii Cariliagincnsem

it iloruisse iliiil

{

Ilanc varianlum lectionnm descripllonom consnlfi rniilis

tcmpore Anaslasii impcraioris

,

cum ad

siiperiora

tim

utpolc

leclori
eillllonis

niininit'

ile.iiderablluin,
iu

cui toxliiiu
?ilt-

lliiin:irii:iiix-

eniendaiissimum
)

hac nostit

Gci-erici Vaiidaloriini renis teniporacssel lefereiidus.

tioue cxhibeblinus. Epit.

GennaJium

ipsuin audi

:

Victor, ail,

Curlcnniv ilau-

lil

rHOLtCOMENA.

m

PRyEFATIO SIRMONDI
In historiam Vandalica persecutionis.

I.

Iiiicr

iiinumerns fcrc

barliaras

naiiones
in

qiia>

A

est pro Dei

cansa decenare, aui pro verae
;

fidei

de-

l,ilieiitc

scculo qiiarto aut qiiinto inciinie,

Roina-

fensione piigniniem foriitcr occiinibere

nec ferenqui pro

num orbcm,
tem

ac putissiinum in imperii Occidentalis
niilla

diim est ut minori loco apiid Chrisiianos,
Chrisli
(ide
qiii

proviniias inundarunt,

sane Vandalorum genId

propugnanda decenaiiint babeaniur
adipiscemlo, aut

srcviiia et inliiimaiiitaie superavii.

praedicant

quani

pro terreno regno, aut

velera

quxque istorum temporum qnsc supersiint monumenia, alque, ut de rebus potissimum eccleloquar,
Fasli sacri, qni cuni vix
aliis

luendo, curas suas omnes posuerini.

si:isiicis

unum

aul

alierum mariyrem sub
inemorcnt, complures

Bnrharis passiim

roni-

opusculo proposilum est d« potissimum agcre qiii inVandalorum,geniis Arianorumerroribus addiciissim.T, perseII.

Nobis itaque

in lioc

pr.Tclaris illisviris

siinul, e t

quidem

frei|ueiiler,

sub Yandalorum gravissiuiis perseculionibus

occii-

buisse passim lestantur. In Vandalis quippe naiiva
fcriias, lia;reseos pcrPidia gcnlilium
snjiersliiioniliiis
ejiisiiioili

cuiionibiis cxagiiati, autelfuso sanguine mariyriicoronain adepii sunt, aut saltem glorinconfessionis prii Inenda Clirisli Domini diviniiaic ciarueriint. Veruni

cum

pcrniisla,
viiia iia

insatiabilis

rapacitas
iit

,

aliaque

civilis et ecclesiastica liistoria ila sese inviccm adjuvent, ut vix de nna aliquid sine allerius subsidio

concurrcbani,

nulla

apud eos esset

aiit

dici possit,

nobis suliinde ncccssilas incumbitde

Ini-

scxus
raiio,

iii(irniioris,

ant imbecillioris a;tatis conimisc-

B

perii vicissiiiidinibus ac

de

illis

principibus
:

qiii tuiic

ni.lla

erga rcs

aut personas

sacras religio.

temporis imperarunt, vel breviter agere
quoeque res
siio

tum ut una
iiini

Vcruin barbaricus
roelo
iniiilit,

iste fiiror, qui

niiiltns

maityres
feredc
cuiii

loco ac lemporc d!caiur,

quia

idein ipse in causa esi ciir

niliil

civiles cjiismodi vicissitudines,

quae Vaiidnloriim ir-

iisdcm mariyribiis cerium
rerri),

liabeamns

;

qiiippe

llamma atque rapinis omnia vastarent, nullnin
suis scribcndi,
iiiio

ruptionibus oecasiiinem proebiiere, locum etiam dedcrint cxciiandis isiis persecutionibus qiias descri,

de rebus

ne respirandi quidem
illis

bendas et pro moduloillustrandasaggredimur.
pleciitur

Com-

r^icultatcin rclinqiiebant iis
liqiii

qui ex

proccllis

re-

autem

Uxc

liistoria

totum

illud

tcinpus

erant. Sed elsi qui forte aliqna Ih litteras retiihsec

quoda prima Vaiidaloruin
fliixit,

lcriiit,

omnia

in islis tumultibiis, ct urbiiim pro-

vineiarumqiie frcquentibus excidiis

pericruiii.

Qui

riuni,

in Gallias impressione efusque ad exstinctum eorum in Africa impeiJ est annos circiti-r ceniiim viginti et ocio

vcro postca de rebus
iii-goiia

isiis

coinnieniarios edideruni,

siqnidem anno 406 Yandali ex palria

ciTilia

iractare,

aut expeditioncs niiliiares

«omuiendare,

qiiam de

Mariyrum

triumpliis

daia

siia ciriisi, post vnrias forlunas iisqiie ad aimuni ClirisliSSi Afriraiii oblinuere, qiio laiidem anno sub Justiniann Augustn

opera disserere malucrunl, uti deProcopio aliisquc
nonmillis auctoribus palct,
qiie

Belisario diice pulsi suiit.

Duas auiem

in paries lo-

quornm opera ad nos
lioc

us-

C

tiini liiinc

libelliim tribuimiis. Prior Vicioris Viieiisis

pervcncrunt. fniiui liabciiius
Vilcnsis

de arguuiento

opu< egregiiini cuni variis coilicibus aeenrate collatniii
,

\iclori'i

aureum plane opiisculum de pcrsesub Gcnserico
ex
ct iluncricoexciiaia:

aliaijiie

noniiulla

nioniimenta fomidectilur

ciitionc Africana,

qii;e

siibscquenlibus

noiis et observatioiiibus illu-

qiianquam

et ipse paiica

inuliis,

neque ipse

dis-

strare eonaii siimus. Aliera vero pars historiam lo-

simiilai, refcrt, uipotc qui

narraiionem siiam ad so-

lam

liujiis

persecutionis

iia

continenier scripiam
vetera

lam Africam coarctal, quanivis ad longe plnres provincias, et

exliibct, ut iiiterdiim noniiulla interscruniur

Iredccim omnino compniat,

perseculio-

scripia, sed

qua; historiae fllum

minime interrum-

nem Gcnserici pervasisse fateaiiir. Yix tanien quidquam aliud ex iis rebiis, pra;icr ea qu.-e ab isto auctope referuntur, rescire nobis licei. Verum et id Ipsum
operis ejus preiium aiiget, nusiramqiie exciiare diligeiitiam
lis

punt.
III.

Priinuin iiaqiie in

prinri parte locuni oblinet

Yicioris Yitensis episcopi de rersecutinne

Yandabca
lota anli-

opusculiim, qu
qiiilaie

1

niilliiiii

fere

iiliislriiis

in

debet ad sacras

illas .saiiclioris

antiquila-

inoniinienlum, uliliiisve
in

aut cffuaciiis,

tuni

reliquias colligendas, qiiDe

quo rarinres, eo prepiidor est pio-

ad inn^immaniliim

fidiliiim

pecioribiis et animis

liosiores ceiiseri debent.

Quanquam

fanos aiiclores adeo sollicitos acdiligentes in beilicis
rebiis, pra;clari»que

^ coiifirinanda
liorrs.

Chrisliana! religioiiis stuiliuni ac fcrvorem, liim ad
sacra; doclrina;

dogmatn

,

iiini

dcniqne
recen-

boroiim sunrum facinoribnsconi-

ad rev;ncendos lioereiicos, tam veteres

qnam

mcmoiandis
posleriiali
est ad

fuisse; iiostros vcro adeo incuriosacr.e-

gligeiilesiiisancloriiin pr;cclaris pro

fidecenaminibus
niliil efficaiiiis

Hincest quod ubi primum lucem aspexit, oppnrliinum iniprimis visum est ad reiundendas novatoruni cahiinnias,
qiii

mandandis: quibus lameii

calholic.-c Ecclesiae docliiiaiii

acceiulendum
si

in nobisdivini ainorisfervoreni.
patri.ic
:iiit

noviiaiis iiomine criminabaniur.

In lioc enini

opero

Rl qiiiiicm
icipiililic:e

dulce et decoriini est pro

Uiiiilaniur incruenli sacrificii diviiia

mysieria et sacri
snngiiiiiis Christi

cnusa :nori, longc niajori laiidc

digiiiini

liius

;

liic

in^cnire

liocl

cfrpnrisel

H,n
Mcnmciitum,
iiKJuigeiitiuin
poeiiiieiitiie

VICTOU VIIFNSIS.
iniiiuis ct reconciliationis

I«»
niin

A

Quaiii

i|ui(leiii viii (iiuliii scntciitiniii,

niodo :im-

sacciduinm miiiislcrio conccssani, ad

plcciiiiiur,

scd adeo ceriis ct
cciisciiiiis,

iiuliiliiiaiis
iit

aigumentis

qiKis p ccaia solverc cx Clirisli iiislilutioiic pcrliiiot
>i

prupngnari possc
in

neniiiiem ci unipiani
Id

c iKiplisiiiatis

iiiiilas

maxiiuc comineiidatur,

liic

poslerum essc

rcrra};atiiriiMi arliilrciiiiir.

cnim
con-

roiilis

baptisnialis sacra* bciicdictioues l.inilula>,
i
i

suusi-

cxigit a nobis
seiisus,

omniuin

cuiliciim niss. iinaiiiinis
iis

leiiines rltus
litli

dcluiictorum lidclium exscquiis
Basilicx
s:iiict

qiiorum ne unus quiJcni, ex
siiiit,

$altem qui
istius

memoranlur.
consccraix',

in

sanctorum honorem
virgines

liactcnus visi

Yictorcm Uiiceiiscm

ope-

Dco

rum

in coclis re^j;naiitiiim iiipriiiKilU';,

ris .nirtorcni prjelerl.

Nos ipialuoromnino

invcniiiius

vocalio, KoiiiaiKC Ecclc-ia;
s»crae, aliaiiiic cjusuiodi

Deo
indi-

in qiiibus Ikcc llistoria liabciur intsgra;

cx

iis

tres cl

beiie

multa passim occuraiit

Victoris pulihv

Vitemis cpibcopi
in

nnmcn

diserle

runl
cia,

;

quu: co certiora snni Iraditionis
is

qux

non

seincl

rcprxseiitani,

quartn autein Victor
fai la

quod ab

o aiiclnre

niill.i

data opera, ctabsque
fucrint.

episcnpiis simplicilcr ilicilur, nulla sedis ipsius
nientiiine. Ilis consciuit coilex

iilla airfctatiiiiiis

specic prolata

Visum

est

ms.

cartliiisix Poria-

eiiain

eoruinque lixreiicorum fiirorcm

idem opns ncigni mon^enti ad compcsccndum proposito cxcmilo
;

rum,

aiitiqiius

etoplimx
prxfcrt

nota>, qiii, tcsianieCliimr:

tio, liunc titiiliim

Prologus in Historia per'
a
sancto
Victore

Vandalorum, ne ipsos rebus sacris
viileieiitur.

violaiidis imitari
Itlienaiii,

B

S('fa(iriiis
\

Africano!,

edita

palrim
Yi-

Cerie
iii

c:\ fuit

meiis bcaii
:

ciijus

i(c»sis cpiscopo.

Gnmdcm

auciiircm epitcopum
appcllari in codice

opera primo

luccm

prodiit

/l/Vicariam, iiiquit
vil in

in

rcnscm, noii Lficenscm
bibliolliccx

iiJS(;r(c

ms.

admonitione

prxvia, Vicioris Jlisloriam

hoc

Vaticaiix

pcrlegitseproderii,
f('rreiidiim

quod

vix aliud

exempUtm ad dequod
ibi

animadversis ad Marlyrologium

monet Lucas Holstenius iii Romanum ad dicmx
typis mHndavii,
fatcii-

a

rcliijionis sectii sit ejficacius,

sub

calendas Seplembris. Denique beatus Rbenaniis, qui

oculos ponatur,
II

quam

dira atque infandaCliyistiani

primus anno 1555 hanc historiam
qiind

Chrislianos piTpelraverinl,

dum

Uarbari suo

in

Roejus

ex uno saltcni ms. codice facluin fuisse
esi,

iiiaiiosoi/io
ttiviiint.

moiem
tiiin in

gereules, re igio:iis pratejitu in il^os
fiicrc
iii

dum
niiii

Vicori eam Viiensi
si illius

iribuit

;

qiiod sanc ci
iii

Iliiic

lam Ircqnenics deiiiceps
Genuania,
tiini
iii

accdiscct,

codeX Uticensis noiis^imx

ediiiones,
lius

Gallia,

qui-

Alrica urbis titulo
licet.

lulssct insigniius.
liali»,

Unde

inlcrra
lioe

provinciis

bxreiicorum furor m.ixime grassa-

codices ex

Germauia

et Gallia in

batiir.

unum
ccn>is

coiiseutire, ut Vicior
di> iiiiir.

iste Vitensis,

non

Uli-

IV. Porro hujns Hisiorix auciorem fuisse episcopiiiii

qiieiiidam Afiicaiium, iiomine Victoreiii, nul us
in

V.

Priiiiiis

oainium

qiii

sincerum

bujiis operis

t>

unqiiaiii

diibium rcvocavit
seiiienli:i.
alii

;

at

de ejus scde non
qiiippe
ediii, alii
;

tuliimcoriupit, videtur fuisse Reinliardus Lorichius.
Ilic i|iiippe aiino

iim

fiiit

omuium
t

Liliri

1557

Goloiii:e

eunidem

llisioriaiit
,

Victorem Lticcnseni,
valuisse

Viieiiscm pr;vrcruiii
eii;iiii

prx-

siib

Vicioris

pairice

iUicencis

nnmine evulgavit

s

nicn videb ilur,

apud viros crudiios,

tinearum injuria, quihus arrodi videbalur, ut ipse loquitnr, vindicalam.
ediiio Parisiisapud

eorum opinio
civitas

qui Uiicensem appcilab.ut,

cum

Utica

Et qu.unvis aiino 1541 Rlienaiii

omnibus

iioiioressei qiiam Viieiisis, qu:un ne-

Galeotum Pratensem, iierum sub
;

ino

fere

iioverai.

Vcriim posiea
fuit

quam ex
in

noiiiia

Vicloris Vitfensis noitiine recusa fuerit

cum

t:inien

.\fricana conii

erium

VicUircm cpiscopum Viicn-

ejiisdem lioc ipso aiino allera Loricbii editio, sub
Vicioris Uiiccnsis noinine, pariier faota fuisseiBa^i-

scm Vandalicx
floruisse, qu.i

pcr:.ecuiioiii$

temponbus
cx

Africa
,

tempe^tate Uiiceiisis episcopus
iit

non

lcx apud Wesiliemerum, placeretque cnnclis bella
illa,

Victor, sed Florcniinus diccbatur,
titia

cadem noVictoiem,

ul ipsis videbatur, reslitulio;
uiiines, sive

indcfaclum

ei.t iit

pntci, lunc
liiijus

ncmo non

asst;nsus csl

subscqncnics cdiiioncs
Gcrm.inia, aut in
aliis

in Gailia, sivc iu

prxchiri

auctorem operis, Viienscm esse apex»>

regiunibus, Victuris Ltictnsis

pellaiiilum. Ncqiie d.xerisFlorcniino Uliccnsi in
silio

nomcu
>

pr:cliilcrint.

An
:

vero id proprio niarie, aut
id

apud Corsicam defuncto Victurcni forle fuis^e banc
lii&'.oriam

ex codicis al.cujus
inilii saiic

vitio

commiseril Loricliius,

subsliiiiiuin, qiii

dcscripscrii. Isix
codiciiiii

incertum est
c:i;;cris

quaiiivis probabile \idcatur

enim meix sunt conjeciur.c qiix
ctorilali

mss. au-

coJicem ipsins
conjicio,
censis

similem

fuisse,

idquc

iiidd

prxvalerc nequai|uani

possunl, prxsert^ra

quod bunc auclorem Viciorem

patricc IJii-

cum

cpisciipis tunc dLluiiciis nuilos alios in bis lu-

episcopum appcllel, ut cxteri iioslrum Victopnliid'
Vi/ciisii.

muliiliu-i

fuisse subsiitulos consiare videaiur.

Porio

rcui
aliciii

El qiiidem palriur vox dia-ccsi

qul Victurcm Uticcnscm pro Vitcnsi inlruscrunt, id

inlegrx niclius qiiani uibi nobilissimx, qualis

commiscrunt cx ignoratione sedis Vitensis,
Inco Uiicensein sibi notani substilucrunt,
in aniiqiiis
Ciidiiii

ciijus

crat Ulica, compctcre viJetur. Vlrlorcin Vitcnsis epi.^copum dictiim
qiiod
ciiiii
iii

cnim

patii;«:

menduin
;

fui>se facilc credidcriiii,

exempl;iribus
afriniiatc
ipsi

irrcpsissc

suspicati

sed

illius dioeccsi

uulla essei urbs, lotius

vocum

qna

ullos delusos fuissc exi-

aliciijiis

parvic rcgionis episcopiis diccbaiur. Sic iu
loii provinci.-B

stiiiiabani,

sese

dcluserunt.
J.

Meriio

itaqiio

a

Marmarica
qua ciim

unus cpiscopus prceral,

in

Pclro Fraiicisco Cbifllctio S.
Viiciisi cpiscopo, liinqiiam

prcsbyteio, Viclori
aii-

iion essct

livitas

admodum
tui

ccleliris, tyr.v

suo verii ac lcgilimo

c;ctcrariiiii

c;ipulessc mcrcrcliir, cpi>copus nuiic Irc,

ctori.

Ili.<,iiiria

Africaix perseculionis rcst luta

csl.

iiunc

illic

scdciu haboici,

us

rcgi nis

cpi<>(Opiii

r.5
:ippelhiliai;ir.

rnoLi;G,.MKNA.
Seilopiisnnneslliiijiisroioxcinplacxiiiiituari, tiini
lii

«(>
rriimis,
qiii

A

periro licel.

Vicloris

islius

nomen

in

tra

Af

ic;e limiles

concilio Laloraiiilcr

Faslis sacris acribeiidi occasionem pr.tbuit, videlur
fuisse Peirus de Nalalibus, ut coiijicit Cliiflletius. Hic

nciisi siib s.-inclo
I'

Marlino, actione 2,

caacros
Dci

ircs ny/.accnos subscripscril Caiidiilns gralia

«liiscopus palria: Dicensis.
(iiis

Nec mirnin
funilis et

viJeri episcuiii

enim die 20 Aprilis Victorem episcopum Cartbaginensem laiidat, quem ait sanciilaie ei doclrina sub
Anasiasio imperatore floruisse, eique omnia opuscula
allribuit quse

siiie civiiale fuisse,

cuni ccrium

sit

Afnca eo-

rum
iiiidS

coniplures in

villis et

per .igros inti-

Gennadius

in caialogo, cap. 77, a

Vi-

fuisse, ut sibi

invicein exprobraveie Aurulius

ctore Carienneusi episcopo edita

commemorat. Mau-

caibolicus, et Priniianus

Donatista, Canhai^inenses

opiscopi, inCollationeCarlhag. cap. 181 etl82, cogiii'.

I.

rnlicus abbas Peirum secutus, eadem die Viclorem Carlbaginensem episcopum, virum doclissimnm, qui sub Anasiasio iniperaiore claruit, celebrai, omisso

VI.

Vcrum

Viiensis sedis obscuritatem in nosiro

operum

catalngo. Pelrus Galesiniiis paulo aliier liabel,
Utiiie in A(iica sancli Yicloris episcopi et coii' aiqiie
iii

Vi. loie priniatus difjnilaie
tcnilil Cliiffletius,
iiiii

conipeiisalam fuisse con-

nempe

cap. 9 opusculi in eiiindem auprovinci.ne

fessoris,

annolaiionilius complures

laudat

vlorcm

euiii

ipsum esse ccnsel Victoreni

Yictores

Africanus,

quibus

id

eloginm conipelere

I(y/.aecn3e

priiiiaiem, qiio concedente Fulgentius in
est, ul narral

B

possit.

Kuspcusis FcclesiaD tlironuro evecius
ipsiH-; Fulgeiiiii Vitsc

qui in

At Ferrarius in caialngo generali sanciorum Mariyrologio Roniano non babeniur, babet
sancli
aliuin

s;ript"rcap. 16. Id ut prnbet
iii

solummodo, In Afiica
tamen
in nolis

Yictoris episcopi,

quem

virenidiliis, observat
iiiodo Viclorcs
ruiii prior,

Nolilia Afriiaiia IrCi soluni-

monet

iion esse a Viciore Uti-

inter Palres

Byzacenos babeii, qnoGauvariianus nonageqiii

ceiisi, qui

bisloriam perseculioiiis Vandalica; conscri-

Victor sciiicet Narensisepiscopus, decimo

tcrtio loco receiiseiiir; Viclor
s ino priino, ac dcniqiie

nosler Vilensjs,

lociim

Exquibus omnibus patcl obscuram apud aniiquos fuisse Victoris iiostri memoriam, nec uiiquani nomen ipsius in Fastis sacris locum habuisse, qnod
psit.
ei

irigcsiiiiuin sexluin i« ea obiinet.

Ai

aMiiie insolens

ciim

aliis

compluribus

viris

sanclltale et docirina

viilotur Chiffletio aflirmnre

episcopos nonaginta, ant

celiberrimis coininune est. Nec licet nobis ex in&rlis

solHiiiinodo duodeciin, vigiiiti
iisse,

annoium

spaiio inier-

prorsus et dubiis monuiiieniis Victori nostro

iic-

biucqne rem

veri on nino siniilem esse palat,

inen conciliare, qui solidas verasque laudes ob Unii
egregiuin opus a se ediluiii mereliir, cnjns pr.iclaras
virlutes, ut loquuntiir doctores C(il'inienses qiii Bl-

Victorem Dyzacena; sua; provincia; primaluin obiiniiisse.
Ipsi

Id

vero

si

admillaliir, Coiifrssionis

tilu'um

debcri falendum esl, non solum qnod sub llune

blioibec» Pairum ediiionem procnraruiit, pietaiein.

rico

cum

crcttris

fueril exagiialus, aut

ceite

qiind

C

erudilioneni, religionis

zelum ad vivum cxpressas
licet.

Trasamundi
eiiain

violentia

e

sede

fiierit

abreptns,

sed

boc

in ejus

opere cernere
iteni

quod exsul pro
eiiiin

Clirisii fide

e vivis excesserit.
in

VIII.

Quaerunt

nonnulli quo rempore vel qinVictor banc

Victorem

Dyzacen;c primaiem
fuerii,
qiio,

Fulgeniii Viia

nam
non
dali

in

regione constitiilus

bisioriam

laudalum, quisquis deinum
coIli,;itiir,

exsu!em obiisso
Ecclesi.TC resti-

conscripserit. Priori qnseslioni
est,
iii

facere saiis diffnile

qnod eo lempore

pace

cum

i|iseinet

Victor se anno, postquim Vaii

tuta, cpiseopisin sedes siias redire licnil,

non Viclnr,

Alricam ingressi fiicrant,scxagesimo scripsisso

sed Liberatus Byzacenx provinciae primalum obiineret.
VII. Majorisfortasse
bitiir alia

tesletnr, qui sane
ceriniii sit

annus esl vulgiris
Ilierio

a;rae
ii

487, cuni

Vandalos anno 427,

et

Ardabure

momemi
idem

esse nonnullis videCbifllctius

consulibus, in Africam ex Hispania irajecisse.

Verum
scri-

(|U3eslio

qiiam

movet

,

non

ila facilis

cst alierius qusesiionis soluiio. Victo-

nirum
cnltii

scilicel

Viclor bnjiis llislori;c scriplor
relatiis luirit,
iis

iiiler

rem Constaniinopoli de persecuiione Vandalica
psisse Cbilfletius infert
liicis.
e-i

saiictos aliquando

aut piiblicn arniiio

duobus ejusdem

Ilisioriae

donatus. Ipsnin cerle
ici

sanctis confessoribus

Primus babetur

libro v,

niim. 7, ubi Victor

qui s"b llunei
tbolii

lyranni perseculione pro fidei ca

post descriptos varios cruciatiis quibus afliciebantur

*

deleiisione dccerlarunU aiiiiiinicraii
Qi.iii

debere

D ortbodoxi,
putal,

bsc

siibjungit

Sed

qiii

lioc

f/ihulosum

neino, ut pulo, inliciabili.r.

et in veleribiis co-

Uranium

Zeiionis lcgalum inlerroget, etc.
e^-t

Locus

dicibus niss. sanclus Yiclor passim appellaiiir.
hicc erat veierum formula, qua
erclesiasiicis,
liic lituliis

Scd

allcr ex eodein libro de^umptiis

nnni. 6, ubi de
loqiie-

aucloribus
.Migis

Tipisitanis confessoribus, qui absqiie lingua

maxime

cpiscopis,

tribuebaiur.

banlur, agens, &ubjicit
luerit, pergal

:

Si quis incredulus esse roetc.

ad

rciii

pcrtinet

quod ea de
lcgitur, ubi

re in hodicrno Mariyrn-

nunc Conslanlinopotim,

Quibus veragens

lo;.;i:i

Rdinano
:

die

25 meiisis Augusii

bis, inquit Chilflelius,

Victor Constaniinopdli

bx-c babentur

llticw in Africa heati Yicloris episcopi;

praesenies lectores invilat ut

Uranium
in

in

aula verut ve-

quem Vietorem Baronius in notis ad hunc locum nionet eum ipsuni esse qui ob scriplam Vandalicse
persecutionis historiam celeliris est. At Lucas lloJstciiius

santem inlerrogenl, absentes vero
aniisiiies

urbcm

niant, loiam perseculionis seriem cogniiuri. Ilincqiie
inrcrl
illos
liic

qui ad caleem Nniiiiie
ConslaiiliiiO(ioli

Afriexsii-

in

animadversis ad .Martyrologium Romaiium,

can;e,
lasse.

relegali

dicuntur,

li*c verba a receniiuribus addita fuisse jure cniiquerliur, qna» rcip^^a

Sed banc opinionem Cotelerius tonio
Gr.:;c.T, in nolis

III

Mos aii-

nusiuara in anliquis codicilms re-

niimentorum Ecclesiae

sd vilain

1

17
illi

MCTOH
anlisiius
iii(|tiil,
le/t-i/flti

VITENSIS.

H8
el Uuriniaitiim cxsiilciii ex

i-iiS'b;n iiiiproV.al, quocl iniiuis redi!
(^onsi^iitiiiupoliiii

A episcopum
pum
naclius
ibi

Africa cpiscusciHcct
iiio-

diioreiitiir.

Putitii,

ipsiiin a

pioposilo revocasse;

ipioil

lluiieiicus, re.v Vimiltilonim,episcoiioi calfiolicos rele-

dcgcmes

a cuniiniinione beali Veiri per/ida

tfHreiiivaria loea ditioiiit suic, potuil e reijno

mo

ex-

dissensio sepiiraret.

Vidc iufra notam 5

iii

Viclorem

pellcre, puluil Ciiiistanliiiopolini inittere, sed cjiisinodi

Viienscin

pa.'.

Gl, C2.
lllsioria

minio ueiiuaquain
vir
itikIIius

reltyaiio ciiiiiin/u ett. (Jiulc iiirert

X.

ila'c

Victuris

ra coniplcctitiir quac

pruliubilms

e»sc

Vii-toreni

iii

veleri

Vaiidali advcrsus orthodiixos coiniiiisorc ab ip.^o eo-

Epiio,

qux

re^iu Vaiiilalis subjetta erai, cxsulaiitcm

rum
non
qii.i!

iiigicssu usi|uo ad lluncrlci

muricm;
sliit
,

ita tanieii

ciinscripsissc liisioriam

suam, t\»x

eti.im

luerit oc-

ul niulta ab eo auciore praitorinissa

sivc qiiod

casio iipus

suiiiii niiiiciipaiiili

Dlailoiliu, qiiiiii eailcm

satis ipsi fucriiit noia, sive qiiod ca piitissiiniiiii
siib lluiieiiel

})rnvin('ia epi^copiis luisse (licitiir.

Veruiii

si

conjo-

pcrsceutlunc

tosiis oculatiis vldcrat

Lturis uti
iti

licci, milii

verislmilius videiur Victureiii

rcforrc siaiiiisset.

Illnc S3>piiis iniiuil sc cx p'iirilius
a

Alrica liisloriam

suam exaiassc. Multa quippe
iiiiiuit

pauca sclegisse
suluin qiix in

,

multa^iue

se

liiisse

onilssa

,

iion

liabci passini

quibus

se

in exieris regiimilius

exteris
iii

rcgionibus conligeraiit
Africac

,

sod

uoii

versaium

liiissecuiii lianc
ii

scriberet.Qui vcro/iic
ipsi inilii videiitur

etiam e<

iis (pi.^e

variis

logiunibus pcrtii-

relegoii in Nuliiia dlcuiiiiir,

essc

B

lerant ortliodoxl. Gcncraleiii vero in luia Afrlca sub
lluiierico

de

quibtis, tcstante

Fulgenlii

Vilx auctore cap. i,

perscculioneni adversiis calh(il'Cos cniiiViclor, putissiiiiuni libro
etiain naiioiics pcriigisse
,

Ilunerici lyronni perseculoris asliita malignitas ordiiiiiveral, ut jiixla palriani

propriam pereyriuulionis

in-

mulam fuisse diserle tradit V, quam cladeiii ad exteras
sub
libri

commodum
sis

sustinercnl. Talis luit

Faustus l'ra;sidienstia

Genserici temporibiis ex eodeni aiicture eon-tai

qiii

episcopus, qui ut ibidem dicilur, non longe a
(iierat.

primi finem trcdecim omninu prnvincias

cathedra reUgari jussus
poiius quain de citieris

Id de Viclore noslro
credideriiii, qiiod

extra Africam recensel qusedira ejusmodi tempestatu
cxagilalae fucrant.

facile

ad

conveMtuin Cartliaginensem non occurreril,

priiiiideIii-

XI.

Quod

aiiinct

ad hiijus Historia: divisioncm,

<|ue ei facilius fuerll Aiianoruiii nianus cvadere.

vitat auiciu Victor lectores ut

Uranium interrogent,

iunc forlasse adhuc
alios

in Africa ageiitem;

(um vcro

eam aiiclor Ipse pliiros in lilinis fiicrit partltiis. Si primum libruin cxciiiias, qtii iii umiiibtis lam editis quam mss. codicilius ad Genserici mortem
non
llquet an

ut

pergant Constantinopollm adinoiiel, se, ut
niiiii

dcsinit

,

tot

sunt varla: istius operls dlvlsiones quot

i|uiden)

videtur, in ea urbe non versari aperie

fere occurrunt codices mss.

Tns

in

liliros

,

pr;Tner

dcclarat.

passioiiem sanclorum

monachorum,

dividitur in vul-

IX.
opinio

Miilto miniis probabilis est
,

ejusdem

Cliiffleiii

^

gaiis editionlbus; at quinqtie aut sex libros exhibcut

seiitieniis

Victorem

,

quem
suam

Consiantinn|ioIi
vix altcri qiiam

codices niss. et qiiidcm qui varie In varlis inoipiunt
Chiinetius vero totiiin opus quinque in libros, prout
sibi inelius visuin est, disliiixit,

scripsisse pra:initlil, historiam

Acacio Constantiiiopolitano nuncupare aut potuisse,
aut debuisse.
Id

cujus vesiiglis con,

enim

ut

credamus velat sumnia

iii

sulto inbccsimus

ob publicum commoduin
sit

quod iixc

scdem
sima

apnstnlicam reverenlla qiia tunc temporis tei

divisio juii receplissinia

apud eruditos.
fldei

iiebaiitur

piscopi Africaiil

,

cum

ccontr:irio gravls-

XII. Qiixrtint nunnulli

an

profes^iu qtioe ter,

iiiier

Uumanum

ponlilicem et Acacium Consian-

tium

llisiorla; Vicioris

librum constiiuii
Certc Gennadius

reipsa hulc
iii

liiiopoliianum Interccdcrent dlssldia, qua; tuidem in

auciori

irlbiienila

slt.

catalugo
epi-

aperluni scliisma eruperiint.
thaginensi
qiiod

Cerle

iii

concillo Car-

ipsius auctorem facit

Eugenium Carthaginensein
alius

siatim

post

reslitutam

Kcclesix
,

scopum,

sive

quod revera ab ipso quod

ediia fiicrit, sive

Africanoe libertaiem
testati sunt

convocaverat lleparatiis
niliil

con-

quod cjus jussu Viotor, scu qulvis
derit, ;iut laiidcm
cuiii ipsc

eam

coiid;-

ejusdem Ecclesia; Paires se
,

admisrfc/jiii/io

caaerorum

oniiiiuni

suros, Hisi

coiisiif/iirfo

aiil

Ecclesiiv Roniana;

pritnas ossct et prx'tiptius totius .\frica3 aiitisies, ejus

proderelur.

Jam

inilio tyiamiiJis Vindaliciv In Afriifa
in cplsinla :ul l'a-

sedi el dignilati

dalum

fuerii, qiiod
fiierai.
iii

D

Capreolus Carlliaginensis aiulstes

nonilne
caiiis

omnium faclum

ab aliu quopiam Umnibus simul A ri-

ires concilii Kpliesinl eos adliortaiiir ut errores qiius

cpiscopis trlbuiiur
,

vclusilssimo codice ms.
tiliilo

repullulanies apostolicsc sedis auctoritas,saccrdutumqiie in

Ecolesi;e Laudunonsis

ubi siib hoc

liabeiur:

unum
iii

cuiisonaiis

senlenta oppresserat,
1^1

se-

Incipit libellus cpiscoporum calhulicoruin

ad Inericuin

eunda
patres

di.^pulalione

iion agilciit.

quidciii Liyzaceni
iii-

regem Yandaloruni
ut
iii

daltiin.
;

Tum,

liegali iinverio, elc.,

Sardiiiia cxsules a Joaniie ct Voneiio

Victoris llisturla

ipsiqtie

subjiiiigitur

Noiiila
qiiaiii

terrogati qiiid dc gratia ci libero arbiirio

sii seiiiien-

Eccleslx' Africaiix, a Siriiuiiido priiiium edita,

dum

,

iil

discendum esse respondent ex
llonwna, hoe
iervet Kcclesia. Se>l iiia^is ad

capitulis

iii

posica Cliiffletius Victoris llistori.x inseruil. Porru
eadciii
lidoi

quibus cuntinctur quid
niiuatur
et

est

catholica,

professio snb Vlctoris iiomine soorsini
iii

rcm nostram
narrat capile

cdita

liabciiir

liililloilieoa

rairuin

,

tiiule ansaiii

lacit (piod aiiclur

Vitx

saiicil Fiilgciiti

siiiniiscre iiuiinulli ipil c.ilalogus scrlpiuriini eoolesla-

1~ et 15; neiiipc cuni idcm

Fiilgciitiiis

ad

uliiinain

siicuriini
libelli

texuerc, iiovuni iiulucondi Vicloroni, hiijus

'Ihebaida; regionis ereinum pergcre
viljc parfcctiuuis

dosidcriu

,

animo doslinas.set Luliliuin Syracusamim

auciorcm,

quem

aliqui Vicloreiii
,

Cirlcnn%
aptid

epi-

fcco|itiiu

(uisse cxisllmaruiil

tpiod

istu

Gcnna.

GuMENA,
d
iiMi
iii

r

^'

calJilogo

c.ip.

77

uiiiiJisMS

Aiiiiiios

tibritm
illi

A

Loricbii cdilio
llioloni.x'i

B

sile:^;

prndiit

anno 15il.

:ypis Bar-

vnum

tongitm coiisci ipsisse iiienioretur.

Al

ail-

Wesili nieri. bi qna
Pclii ofliciua

iieni iirlie aiino I3.';5

e\

verterc dcbueraiit Yicioris Carleniiensis libruin Gensf-rico fiblaiiim fiiisse
,

Ilenrici

prodiil

nova sacrniiiin

:iucio-

ul se ex pr.nefatinne didicisse

ruin

colleclio

sub

Ortbodoxngr:ipbi:i;

niniiine,

in

(«.slaiur

ipsemet

Geniiailius
fidei

loco

laudulo

;

qiiem

qua, inier alia satrM auliqnitatis inoniimeiiia, liabeiitur Vicioris
lica,
i

proinde aliuni esse a

libello qiii in Vicloris Ilt-

oslri libri trcs

de Perseciilione Vanda-

sioria liabelur, falendiim est.

Cjeierum Vicior eodem
inserere poiuit

cuin pasMone sanctorum sepiem ninnaclinrniii.
Victi ris edilioiicni

inodo

fulei

professioncm

llisloria; sua;

Captenim anno 1509 novam ilcm
Parisiis
ciiravit vir

«juo llunerici edicla.

de rc

litier.ria

bene

nieriiiis.
qiil

Xill. Superesi ut
biis

dicamus de veluslis cxemplari-

Franciscus Baldiiiniis, celebris juiisconsiillus,

ad

qii3c liaiic

nosliam Victoris editionem emenin

primus omnium

h;)nc

llisloriam
scilicet

coninieniariis illu-

davimiis.

Codices mss.

quibus iniegra Victoris

stravit. Paiilo pnst,

anno

1576, Margarinus

Vilensis flislnria habetur, oninino qualuor baliuimus
ti

Bignius Parisiis cdidit Biblinibecam sanctonim Pa-

es snlicet ex bililioibeca Colberiina

,

quos pro suo

Irum,

qiire

iicrum aiino 1589
uir.iqiie

in

cadem uibeexcusa
;

mnrc

ct consiieia crga lilloras benevolenlia, exbibuit
Baliiz.iiis
;

esl, et in

Incum

liabet nosler Viclor

siciit

nobis V. C. Slepbaiiiis

qiiartum vcro

ex

B

et in

Colnnicnsium

ediiiniie, et in aliis ejiisniodi

san-

nionasierio Benediciino Sancti Marlini a Campis ordinis Cliiiiiacensis.

ciorum Pairuin operum
in

collectionibiis. qu;e deinceps

Ex Colbcrtinis anliquior

sarculo

lucem prodieruiit.
Liiceiisis

Qii:b

omncs

e;litiniies

sub Vi-

iiono aut scqiienti scriplus videlur,

sccundus paub)

ctniis

n.imiiie
in

viilgaloe

siinl prspler

duas

reccntior esl

;

lerlius vero nonnisi

annns quingenlns

be.ui Blienani,

quibus Victnr Vitensis episcnpus
asseriiit

videtur |ira;rerre, sed qui nianu accuraia ei diligcnii

appellatur.

Sed veriim litulum

Peirus Fran-

exaraius est

,

in cujus

paginarum marginibus
,

varia;

ciscus C! ifllclius in

jam laudata

editinne,
iie

quam anno
ii

e\

alio aliqiio codice

lecliones babenlur

iia

ut bic

iC6i Divinne
tine ignorant
lur, in esl.

fleri

curavit. C.flerum,

qiii

La-

codex pro diiobus merito ccnsendus sit. Cndex deni(|ueSancii MartiniaCampis, quiolim mnnaslcriiCrespiacensis
fuil
,

lam

exiniii operis

lec!ione frusiraren-

vern.icuLim
priiiio

linguam nnn seniel translaluin

.ib aiinis

ilem ferm* quingenlis vide-

Et

qiiidem Gallice prodiit s.tcuIo prsece-

tur scripius. Consuluimus etiam varias lectiones codicis

deiiii,
slii,

anno

scilicet

1563,

opera Francisri BeiroroBiion;
et

bonaj noix
,

,

ul asseril Cbifflelius, carlluisis
vir erudilus in nolis

Parisiis apiid

Gabriclpni

anno IC64

Porlarum

quas idem ipse

ad

altera in
dillio
'-'

cadem

iirbe,

ab

illustrissinio

Ainaldo An-

Viclorem nobis suppediiavit. At pra;ter lios codices, dempto priori in quibus alios idem ires habuimns
, ,

procurata. Ad bnec Anjlice edila esl anno 1605. Hanim vero omniiim ad nosiram Vicioris llistiri.n

libro

,

Vii tnris

nnstri

llistoria

integra babetur sub

editionem adornandam usi sumiis, collatis inter^esn

Passinnis sancli Eugenii lituln.

Unus ex

liis

est
in

UR.
bac Pra-

tam

niss. qiiam ediiis

eodicibus, qiionim varias loIlaec

PP. Fulicnsium
urbe Parisiaca,
lis

iiionasterii Sancii

Bernardi

ctiones siio loco exliibebimiis.
tensis Historia

de Vidoris \i-

alter in nostra Saiicii

Germani

a

praemitlere visum

est.

De

liis

vero
vo-

biblioiheca asservatur, uierque ab annis circiier
viiletur

qiix spectanl ad cttera

monumenta, quae
liic

in istn

500 conscriptiis. Sed uno sseculo recentior
li

luniine ccntineulur, fiisius

disserere supervaca-

rtius

ex his codicibus

,

qui est nionasterii nosiii
fidei

neum

foret,

cum

sua unicuique opusculo pr.enii-sa
iit

Sancti Cnrnelii Compendiensis. Prvterea

pro-

admoniiio

id

abunde doceai. Sed tamen
seriem sub uno, ul

lotiiis

fessionem, id est tertium Victoris Historia; librum, et

nisioria; Vandalicae

ita

dicam,

Nolitiam Ecclesiac Africansc conlulimus ciim vctustis-

oculi conspeclii leclor babere possit, posl
hic

eorum qna;

simo
lis

et oplimoe noia; codice nis. ccclesi;e calbcdraqiii

coniineniur syllabum,
in

clironologicum indiccm

SanctK Mari;B Laudunensis,

ab annis niiiiiinum

exbibemns,

qiin

singiila

qua^quc

istius Ilistorias

octingeniis exaratus est.

capiia singulis annis quibus cnntigisse

viilgo existiiii.o

XIV. Editiones vero ejusdem auctoris, quas videre
licuit, h.B

manlur consignavimus.

Si quid vero,

quidquid

suni: Primo quidein caeleris omnibns anti-

D

a ine in toio
rit,

bujns

llistnrije deciirsu

peccalum fuesaliein
in

quiorem consuluimus, a beato Riienano prociiratam
Basile.i;

benigno accipiat leclor, et

meum

re

anno 1553

,

qiio
,

ex officina Frobeniaiia Vi-

tani pr:cclara, sed

fere iieglccia,

conatum

aei|ui

bn-

ctor nosier Vitensis
sticae

inter alios hisloria» ecclesiain

nique

coiisiilat,

animo

repuiaiis, neo mihi sinceii aut

auciores,

piimum

lucem

prodiii.

Eadem ai-

veri studiuin, nec diligentiani, sed eruditioneni argu-

clorum

colleclio Parisiis ilerum
.\l

excusa est ann. i341,

mento parem

aliqiiando defuisse, quain ab aliis eru-

lypis Galeoli Pralensis.
i

eo temporis intervallo quod
eflluxit, baec

diiioribiis suppleri o|itainus.
cu; persecuiionis

CxMerum

liaec

VandaliIlistoria;

acruiramqiie edilioncm

eadem
a

Victoris

llistoria

pars erat toiius

Hisioria Coloniae Agrippiiise

anno 1537,

Reinhardo

persecuiionum ab Arianis tum

imiieratnribus,

tuni

Loricbio Hadamario typis inandata
codice ms.
ria,
uli

est, et

quidem ex

etiam Barbaris excitaiarum, qiiam paraiain liabeba-

videlur, siquiJem

iii

epislola dedicalo-

mus; cujus aliam partem, siquidem
viris

piis et erudilis

hanc histoiiam a

lineartim, quibus arrodi videba-

non displicituram intcllexerimus, cum lempus
magis opportunum,t7pis mandare eurahimus.

tur, injuria sc vindicasse proDietur. Allera

ejusdem

erit

151

VICTOa

VITE.NSIS.

4.1S

DISSERTATIO
in

VICTOREM VITKNSEM

t.llM

NOVA

IPSIUS VITA,

Gallice adornante D. Liron.

Anxicm
loire
:

PREMiFn.

— De

Yiclor de
'ite

Wle

et

de son

llis-

A

qui regaidait sa pcrsonne, et entrcprit d'eclaircirdes
faits qui eiaient

pOKri/noi la vie

cet

auteur a

etii

iKconntte

denieures

jusqiie-lii daiis

rob^curiie.

jusqu'd prisenl.
Eiitre les historiens
qiii

On ne
onl laissd a
la

saurait rcvoquer en doulc rdrndition

du P.
tin

postdritd

ChifHet; et

comme
poiiit
II

il

cst ccrtain qu'il a

rendu

qiKlqiie partie de ce qni s'esl passc
l>ieu,
11

ilaiis

PEglise de

service considerable au piiblic par son Iravail, aiissi

y

en a tres-peu qui nous aienl appris des
riiis-

ne pense-i-on
qiril

a le priver des jiisies loiianges

aclions plus meiuorables que celui qui a eerit
loire de
la

ineriie.

laut

avuuer neanmoiiis

qii'il

a irop

persecutioii qiie les Vandales evciierent
le

doiine a ses conjecturcs, et que fautc d'avoir assez

coiitre les catlioliqiies d'Afriqiie daiis

ciiiquienie

examinc

le

tcxtedc son auleur,il en a

faii

un homnie

siecle, dejiuis Tan

457

jusqu';»
si

Tan iSi

(fl).

Quoique

assez dilTerent du veritable Victor de Vite.

Ceux qui

1'auteur d'uii ouvrage

evcelleiit nierii.^t

delre exToiit

ont ecrit apres

Iiii

ont cie obliges de rabandonner sur
ils

iremement eelebre
suivi,
il

daiis

lnus

le^

siecles qui
qu'il ii'a

qiiclqucs faiis;

inais

ne ront pas encore assez
les

esi

pouriani viai de dirc

poiiit eie

epnre

:

et

nous croyons que

uns et

les anlres se

beaucoiip

ciiiiiiii.

Cfux

qiii

oiil

f^iil

des calalngues

sont leltcineiit eloignes de

la verite,

quc lorsque Tdn
Vie qu'o:i
liii

des ccrivaiiis ecclesiastiques, Cennade de Marseille,
qui vivait de son teiiips et qui a parle de saint iMigeiie

coinpare rilistoiie de Vicior avec

la

a

B

faite,

on tmuve deux homines qui nc se rcssemblenl
il

dc Carlliage

;

saiiit

Isidore de Soville, saiiit IKlcplionse

piesqiie en rien, comnic

sera facile de juger,
Baillel,

en

de Tolede, llonore,
point parl6 de Viclor

preire d'Aulun, Sigeberi de

comparant Touvrage de M.
nous donnons au public.
Si

qui a ccrit le

Geniblours, Ilenri de Cand. et Tabbe Trithcine, n'ont
:

dcrnier sur ceile inaiicre, avec la nouvelle Vie que

de sorie que
le

si

ceux qui ont

dresse des mariyrologes dans

neuvieine siecle, ne
oii

ron demande d'ou vicnt que tant de personnes
siijet

Tavaient ciie en quelques cccasions,

peut dire
si

habiles se sont Irompees sur le
facile d'eii

de Vicior,

il

est

qu"un

si

grave bistorien et un ouvrage

utile

a

decouvrir les raisons. La prcmiere esl,

TEglise seraieiit demeures presque entieremeni in-

que
de

noiis n'avons
lui,

aucun ancien

auteiir qiii ait parl^

connus jusqu'au seiziOme Ce fut Tan 1535 que Rhenanus,
siecle.

qui nous ait inarque ses qualitcs et les priii-

hommc

savanl, Ot
ITIis-

cipalcs circonstanccs dc sa vie. Ainsi, n'ayant point

iinprimer pour la premierc
loire de la persecution des

fois

chez Froben
le

de guide pour
turieii,

se coiiduire en ce qui regarde cet hisa parle

Vandales sous

nom

de

chacun

de

liii

comine

il

a pu, ct selon

son veritable auieur, je veux

dire de Victor, evcque
si

rapplicaiion qu'il a apportee dans la leciure de soii

de Viie. Mais danstous
les

il

arriva

(comme

Ton
la

avaii conjiiie

ouvrage.

temps, pour obscurcir
)

memoiie de ce

C

2"

On

aurait pu remedier i cet inconvenient, en

pieux historien

ciue

Loricbius lu publia deux ans
le

exaininant avec beancoup de soin et d'atteniion ce

apres a Cologne, sous

nom
le

de Vicior d'L'tique; et

que Viclor
la verite

dii

de lui-meme dans son Hisioire; mais
s*esl

quoique Ton eOl reimprimc a Paris, Pan 1541, Tedition de
relle

nous oblige de reronnaitre que Tun

Rhenanus avee

nom

de Yictor de Vite,
la

comporte avec irop de negligence sur une chose
iinpori;tiiie.

sl

de Lorichius ajant
Bale
la

aiissi

paru pour
le
la

seconde

fois a

meme

annee, tout

monde

depuis ee

5" Eiilin la source de presqiie lcites les fauies

que

»emps-la a attribue THii-toire de

persecuticn des

Ton

a faitcs

dans

la

Vie de Victor est qu'uh Ta rontait le

Vanilales a Vietor d'l]iique, dont le

nom

se trouve

fundu avec son predecesseur qui poi
noin, dont
il

iiienie

dans toules

les editions qui

ont cie faites depuis Tanle

esl fait

meniion dans

le

caialogue des

nee 1541, jusqu'a ce qu'enlln
Chifflet,

P. Pierre Fraiicois

savant

jesuite, la
il

rendit a son vcritahle aii-

mandemcnt du

cveques d'Afriqiie qui vinrent a Carihage par le comroi lluiieric, Paii 184, pnur ronferer
avec Ics cv^qucs Ariens.

teur Tan IGCi, en quoi

a ele suivi par

domTliicrry

On

ira pas

vu que

Toii

ne

Riiin;irt, beiiedicliii, a rerudition

de

qiii noiis

sommes
du P.

pouvait accorder ITIisioire de Vicior avec ce

raHrom-

redevables de

la

plupart de ccs

f;iiis.

loguc, cl fauie d'av(>ir dislingue Virtorde Viie, doi.l

Depuis 1'edilion de Rheiiaiuis jiisqu'i) cclle
ChifOet, on connaissait assez peu Victor

D

il

esl parle daiis ce
la

inonumonl, de celui qui
j

a

de

Vite, et

pose rilistoiic de
ct tout

ersecution,

nii

a

loiil

hruiiilhj
ir

reux

(fc)

qui avaient parle de
le

liii

ircn avaieiit dit qiic
cii

conrondu,

cummc

nous esperons

le fairc v

ircs-peu de chose. Mais
daiil
(<i)

P. Cliifllei,
r.

luiren-

fort claireineiil daiis la siiiic.

son ouvrage, crut devoir aussi

chercher cn
{b)

Un
dc

la

renoiivela plusieurs fois depiiis, mais avec

Les thoolugieus dc Cologne,

Balduin, Vo»-

iiioiiis

viultiiice.

sius, ctc.

153
AiiT. 2.
II

rr.OLEGOMENA.

rst

— Etat de

la queslion.

A

(lumeni de ce que
neroiii

nous avons
ii

ii

ilirc, ci

qtii
;

ilon

»'3git

donc de savoir quel
de
la

esl

ce Victor qui a

beauconp de jour

loules nos preuves

c'est

eerit l'lli=loirc

persecution des Vandales. Ceiix

pourquoi

iious piions les lecieurs,

parliculierement

qui onl exauiine ceite matiere avaiit nous, avoucnt
qii'on a attribu^

ceux qui voudronl jugcr de celie dispuie,
avoir toujours devanl les yeux.
1.
qiii

de les

longlemps cel ouvrage a Vicior eve-

que

d'l]tique, ville celcbre
la suite,

de

la

prcvince proconsu-

Tout
onl

le

monde
eii

convient qu'enire les lyrans
cailiolique,
criiel
il

laire; mais dans
la

lorsque l'on eut appris par

affligc

rEglise

n'y

en

a

Noiice de TEglise d'Afrique,

que Vicior, eveque

peul-etre jamais

de plus
fils

et

de plus excroi

de Vite dans la Byzacene, vivait pendant la perseculion des Vandales, et que dans le meme temps ce
n'eiail

crable que Iluneric,
dales en
rii^e;

de Genseric,

des Van-

Afrique. Ce

prinee eiait encore fourbc ct

pas Victor, mais Florentin
le

qiii

gouveriiait
eoii-

de sorie que, ces deux mauvaises qnallics
,

TEglise d'Utique, pour lors tout

inonde e^l

etaiu jointes enscuible

il

prit

des moyens capables
si

venu que Tauteur de

rilisioire de ceile persecution

de ruiner
Dieii

la foi

catholique dans loule TAfrique,

devait elre appele Victor de Vite.
pliisieurs maiuiscrils qui

On trouvc

aussi

ne

reilt

souienue par sa louto-puissauce.

donnenl

a Victor la qualiie

2.

Depuis Pan 457 ou 459 qne Genserie coinmenQ.i

d'eveque de Vite; et de lout cela on a conclu que
Vicior doiit
il

B

a persecuter
l'an

ouvertement
Pils
fiit

les

catliolii|nes

,

jusqu'a
mouriit,
la

esi paile

dans

la Notice d'Afrique

et

484 qne son

et successcur Ilnneric

Victor l'bistorien

elaieiit la

mcme

personne.

TEglise d'Afri.iue
lation, aflligee,

presqiie toiijours dans
II

deso-

Dans

le

dessein que nous avons de donner une

opprimee, ravngee.

n'y cut poiiil

nouvelle Vie de cet ecrivain ecclesiastique, nous noHSSomines trouves obliges d'examiner avee soin cette maiiere; el nons avons recunnu que ranleur

de conciles

iii

d'assemblees d'eveques. des
successeurs

Oa
a

empecliail

souvent

d'ordiinner

reux qui

elaient morls, et ceux qui resiaient,vivaient dans la
rraiiite et la

de

rilisioire

de

la

perseciition des Vaiidales s'appe-

douleur. Gehseric defendit aux lideles
les eglises, ei

lait

effeclivemeni Victor, et qu'il a ele eveque de

de s'assenibler dans

Iliineric les ferina

Vile, paree

que lous

les

mimuscrits ne nous per-

tout i faii et en cbassa tous les eveques.
3. Oii

meitent pasd'eii dciUter. Mais nons sommes obliges de prendie une auire route pour le re^te ; et nous
esperons monirer tres-claiicment que Victor qui a ecrii rHisioire de la persecution des Vandales ii'a
n'a point ete evcque pendant toute la vie du roi neric, qui niourut Tan

ne peut point douier qne cliaqiie eveque,
si

dans des lemps

trisies et

si

deplorables,

ne

fiit

oblige a une conliiiuelle rcsiileiice, d°aiitant pliis que
los

eveques

et

les clercs ariens,

appuycs de louie

la

Huhof.

puissance du roi, tournaieni sans cesse autuur des
troupeanx, clierclianta devorer iiuelipics brebis, car.
oiiire riinpicte

484

;

mais que
nous
le

s'il

a 6ie

Bore de cetie digniie,
Ta recue que sous

comme

croyons,

il

ne

arienne,

ils
;

rebaptisaieiit toiis

ceux
suit

le regiie

deGunlabond,successeur

qu'ils pouvaicnt seduire

que cliaque e»eiiue ne
q^ril n'eii ait

de Huneric, ei apparemment Tan 487, lorsque saint Eiigene, eveque de Carihage, fut relabli daiis son
Eglise
;

demeure
lire
seiit

daiis

son Eglise, a inuins
les

ete

par force; et que

peuples nieines ne les eusvoit

d'ou

il

s'ensuit
il

que Victor rhisiorien
est dit

ii'est

empeches de s'absenier. On en
dit Vicior

une pieuve

point cet eveque dont

dans

la

Notice d'A-

dans ce que

du D.

C.ypriiii, evcqiie d'Uiii-

frique qu'il ne se trouva pas present, ou qu'il ne vint

zibire, qiii se fut joint vulontiers

aux 4976 conles-

pas a

la

conference de Carthage.
ecrit

seurs,
4.

si

on

le lui eul

permis.

Nous nous eloignons donc de ceux qui oni
le reste

Eii

conscquence de ccla, on ne voit aucun everilistoire

sur cet auieur cn trois points imporlants, donl lout

que hurs de son diocese dans toute

de

depend absolument
de Genseric
et
,

:

1° eii

ceqiie nous sou-

Victor, a muiiis qu'il n'en ait el^enleve par violence.
5.

leiions

que tout ce que Victor

l'liistorien a fait
il

pen-

On

divise inainienant l'Histoire
:

de Victor en

dant

la vie

de Huneric,

Ta

fail ii'e-

cinq livres

le

premier contient

la

persecutioa de
fils

lant point encore eveque

mais seulemenl clerc
;

et

Censf ric,

les

quatre autres decrivent celle de son
foi

apparemment

pietre de rEglise de Carihage

2° en

D

Huneric. La profession de

des eveqiies catholiroi

ee que nous pretendons que ce n'est point eelui dont d'Afriqiie; 5» enrin nous il est parle dans la Nuiice

ques qui

fut

presentee a Carthage au
le

Iluneric

remplit toul

troisieme.

Dans

les suivanls

rauteur
parailra

soutenons encore

qu'il n'a poini eie exile

par

Iliineric. 1'autie,

coniinue sa narration. Je suppose, ce qui
evident a
toiis

Ces
qu'il

irois

pointsont tani de rapport Tun avec
le

ceux

qui liront cette Ilistoire, que
:

suffiide bien prouvor

preniier poiir ne point

Victoi y a suivi Tordre des temps
fait

non pas

qu'il ait

douler des deux auires. Nous ne laisserons pourtant
pas de demonirer
qu'il
le

uiijournal

;

maisjedis
generaux,

qu'il

ii'a

point confondu

tioisieme en particulier, aQn
diflieulie sur tout cela.
:

la suile

des

f.iils

qu'il n'a poiiit atiribue

a

ne reste aucune

Genseric ce qui a etefaitpar Iluneric,

qu'il a;decrit s'est

Art.o.

— Premier poinl
na
il

ecclesiasiique,

poinl cte fait eveque avant

que Victor de Vitejiis orien Can 487.

avant

la

conference de Carlhage ce qui
et

passe
eii-

avanlceiteeonference,

que ce

qu'il

rapporie

Ce que nous
dc tout
le

allons
est a

prouver n'eiant pas connu
propos de supposer d'abord
seront

suite esi effectivemeni arrive apres cette confereiice,
ct

monde,

non devanl,
0.

etc.
la

tertains fails ovidcnts, qui

comine

le

fon-

Tour cc qui est de

personne de Viclor en

«55
panuulier, on verra
priiieipaux
(ju'il
r.iils

VICTOR VITKNSIS.
(iu'il

ir.ff

a

<5i<5

lemoin oculairo dus
cluiis soii

A

5° Oii voil par !a narralioii ile Viotor qiic lo cleittt;.
(|ui piiiiclrait

(|u'il

r.ippoitu

liisluire, el
ilaiis les

les

iiiauvaiscs inleiiliuns dii roi

Van-

a

eii

par e.insoipieiil licaiicuup de parl
II

dalc,

aima

iiiieiix qiiu

rGglivC de Carlliagc deineunU

uffaires (le TEglise.

iie

parle jainai» Je
pliiriel, cii

lui
il

au

biii-

daiis \'6\M oti ellc

c'iait

depuis il ans, c'est-a-dirc

gulier,

m.iis

loiijuurs

au

quoi

a peiit-

saiis (<vi}que, qiie d'en avoir
allaieiit iiilailliblcmciit

un k Jcs conditiuns qui

iue vouUi

imiter saint l.uc. Aiiisi, l(ir»qiie Vieiur sc
:

causer une viulenle perM'cii
aiissii6t
a|ir(''s.

sert de cette maiiicredi; (larler

Nou$

alldines, uous

lion; ce qui

iie

manqiia pas d'arriver

dime$, etc.
!ursqu'il

,

on

itolt

euiiclure qu'il eiait pri-senl; et
il

Mais

le

pcuple, iiicapable de ccs icnexiuiis,

vuiiliit

ue

s'eii

sert pas,
qu'il

est hors

de doute

qu'il

absiiluinciit aviiir

un

(iviique, cl
le

on ne put pas remce fut

ne rapporte que ce
autres.
7.
il

a

enteiidu et

appris des

piiiber. Si
liii

Pon considi-re

slyle de Viclur,

qui parla a 1'aiiibassadeur Aleiandre; cc qui fait

Iliineric cuiiimeiii.'a a r(;gner

Tan 477. En 481
qui

dejii

voir que Victor
uii

(itait

menibre du clerge de Carparticuiier
oii

perniii i|u'oii ordonii.^1 uii (;\x'que a Cariliage,

tliagc; car
dilTeiente

(iveque

d'une proviiice
(itait

fut saiiit Kug(;ne; et ceitc urdiiialiun lut suivie bieiiIdt apres

de

la

proconsulaire

Carili:<ge,

de

la

perst;cntion. L'an

4S5
;

la

peisecuiiiiii
fairc

iraurait pas, ce seinblc, parle ainsi.

augiiieiita d'uiie i^lraiige niaiiiere

et

pour
et

cnla

B

4* L'admirable peiiilureque Victor
et des

fail

des vcrlus
le

core plus de

inal,

lluiieric indiijua
la

ordoniia

grandes qualiles d'Eugene qui
il

lut ^lu, et

coiilerence de Cariliage. L'an 484
fit
:

coiiftiience sc

dctail oii

entre sur cela, confirnieiit bcaiicoupcelie
ellet
il

lluneric coiiliniia
f.Arriqiie, et

la
il

per.^iiculion

qui s'eteiidit

pensiie.

En

particubirise

si

esacteineiit toiiies
qii^il

par toute

niourut niallieureuseiiieiii.
linil soii llistoiri'.

cboses,

qu'il esi dilficile qii'oii

ne ^e persuade
(iv(}que,

a

Cest par sa Tuut cela
Victor
ira

niurt

quc Victor

vuulu peindre au nalurel sun propre

eii

ce

sig^pose,
eie
lait

nous allons
evijque

faire voir

que
481,

qu'il dit

de saint Gugene.
conduite de saint Eiigeiie,

qu'apres

Tan

Voici uiie secoiide preuve. Vicior, ayanl decrit les
verliis et la
dit

sous

le

riigiie

de Guntabond,

successeur

dii

roi

qiie

lcg

lluneric.

eveipies ariens, et particuliiirciiieiit Cyrila, en cuii
qiii

L

I

preinicre preuve

se

presente e-t tinie du
Zeiion

Ciirent

une jalousie

et

une

eiivie effrojalile;

de sorte

secniid livre de Victor.
ct Plaridie,
lil!e

L'art

481 1'cinperciir

qu'ils le calomiiiaient

tous les jours.

Ils priereiit le

de Valenlinien

III, (icrivireiil aii roi

roi

dc dtifendre a Eugene de s'asseoir de precber
le

siir

le

irone

lliiueric, et le pi ierent
11,^1

de pennettre

qiie

Ton ordon-

(ipiscopal ct

peuple

seloii la cuuitiine.

un eveque iiCaribage.

Iluneric envoya Alexan-

Ce prince

Gt encure davantage a riiist gaiion de ses
il

die, anibassadeur de Zenoii,

a ''Eglise des catboli-

C

pasleurs

:

Ct dire a saint Engiine que sa volonKi

ques, et

le

lit

accompagner de son secrelaire nomnic
lire

etail qu'il einpecliat d'cntrer
liqiies

dansreglise des catlioriiabit

Viiarit, qui
roi.

lit

publiqiiement
le

la

permission du

lous cciix qui portaienl

des Vandalcs.
la

Cela se passa
li:

18 de

jiiin,

ou, sclun quelques

Notre auleur ajoute que revdque repondit que

cdilions,
voici les

19 de
:

niai,
<

en presence de Victor, dont
(idit
,

roaison de Dieu est ouverie a tuut le nionde, qiic

tcrnies

Cet

ayant ete lu a toule

personne ne peut rejeierceux qui veulcnt y eiitier;
qu'Eugeiie dit cela, a car.se qu'il y avaii une giamle

rEglise en nolre prtiscnce
gtimir et
;\

nuus conimeiicames a
les nioyciis

dire

loiit

bas que l'on cliercbait
II

multilude de
riialii

nos

calhotiques

qiii

se servaienl

de

de Dous persecuier.
bassadeur
I

est certiin

,

c'est

une ebuse

des Vandales, parce qu'ils avaient des
la

em-

connue, que nous psrl&ines en ces termes a Tam:

plois

dans

maison du

roi.

Ces tcrmes, nos cathoniieiix a

<

Si cela

est ainsi, et

si

l'un

niet des

ii(/iie«,

convieiinent beaucoup

nn pieire de
d'une auiro

cendilions sidangereuses, cette Ei;Iise ainie niieux
n'.ivoir poinl d"(iveqiie. Jtisus-Clirist,
la

TEglise

de Caribage qu'a un

tivtiquc

(

qui a daignti

provinoe.
1° llunerie,

«

gouverner jusqu'a preseiii,
>

la

guuvernera en^

aprescelie riiponsc, mit desbourreaux
faii

<

ciire.

Mals 1'anibassaileiir ne voulut pas recevoir
le pci

la

purte de Ttiglise, qui avec un insirumeni
la

celie
feii

remontrance; et en menie tcmps

ple prit

"

cspivs arratbaient

peau de

la tele

i tous cenx qui
qiril

piiur avoir

unevtique;

il

jeiait

des cris

insup-

y cnlraient avec riiabitdes barbaies. Viciordit

purtables que Ton nc puuvait arriitcr par auciiDC
raison.

>

en

coniiaissait plusieurs qui avaicnt soulTert ce traic>
II

tenient inbumain, et qiril ii'en sav.iit auciin de
voit pas bien pourquoi

u\e>t

On ne

nn evcque de
l'un n'avail

la

l^

qui se

fiil

poiir lors eloi^nti

du druit

i

heiiiiii.

l!/zacene, ce qu'on suppose
veiiu a Cartliage

qu'etait Victor,
oii

serait

visible qirun tivi-quc

de

la
,

Byi.icene, pruvinee

d.lTt'-

dans un temps

pas

renic de
ceiie
lieu

lu l'roei.ii»ulaire

n'aurait pas pu parler dc

alfaireile lui. L'Egllse etait

gouvernee par
de rEglise.
llunerie
fiit

les prii-

maniiire, sous

le

regne du cruel llunoric; au
des

ties, selon 1'ancienne pratiqiic
^2*

que cela convient parfaitenieni ^ un prAirc de
|iariaitc eoniiaiss.iiice

Ceite peniiissioii

ilii

rui

apportiic
;

Carlbage, qui ava.t uiie

d.ins rEglise,

lursque ruii i^y pensait pas
parliculiiire

aiiisi

il

pcrsoiines el des prevaricatiuns qui elaieiit arrive. s
dejiu
s.

ry

avaii

pasde raison
dc cclle de

de

lairo vciiirdes

Car ce

iiiot luiic,

pour lors, murque asset qiio
la

liveqiies
<liir(:rciite

dc dcliors, encnre moins
Cjrlli.igc.

d'uiic

provinco

plnsienrs toniberenl dans
lemuiii

suite.

Or

il

n'y a qu'uu
[tvt^

oculaipc qui uit

pu euniiailro tant de

!57
sonnes i CarlliQge.
jiigeoiis

rK0I-4iC0XII;NA.

fn»
1'cxil

On

verra plus bas pourqiioi nous..\ cuiion, en cotulaninant a

497G cieiiues,

|iieqiril

que Vicior

eiait pretre pluloi

que diacre.

ires,

diacres et

anties

inembres de TEglise,
le

2° Vicior ayant ainsi niarque les comuieticemenls
ile la

cnvoya dans

le desert

p^r

ministere des Maures.

persccution de Huiieric decril esactemenl
friires et

les

cruautesqirilexerQa conireses
qii'il

ses neveux,

Tons ces confesseurs furent assemblcs a Sicca et a Lira, villcs de la Proconsulaire, pour 6tre livres
aux Maurcs. Un de ces confesseurs
d''Abbir, ville
6tait le B. Felix

entrepril de faire tous mourir pourfaire toinber
la tiite
,

lacouroniie des Vandjlessur
sa posterite.

de son
faul

fils

et

de

de
,

la

meme
:

province, qui etait cvei|ue

Pour enteudie
pelits-fils el

cela

il

savoir que
loi

depuis 44 ans
il

et piralyiique. Victor elait preseni
< Apres avoir beaucoup pense ne pouvait pas etre transporie

Genseric sou pcrc, avait ordonnc par une
pliis

quc

le

faut

rentendre parlor
vieillard

age de ses

de ses descendants reauires.

que ce bon

giierait loujours
:illa

a

rexclusinn des
:

Iluneric

sur un animal, nous fimes
ofliciers qiie

demandcr au
allait

roi

par ses
il

nienie

plus loin

car, voyanl

qnc

le

patriarclie

puisque Felix
cet eveqiie

bicnidt nioiirir,

de

sa religion,

nomnie Jocundus,
la

eiait

extreniemenl

coiiiiiiaiid&t (|iie

demeurat au nioins

a

ainie el cstime dans
ric,
il

maison dc son frcre Tlicodne\eque au
niilieu

Cartli:ige.

i

Et dans
:

la suiie
lie

Vlctor parle encorc en
siir

fit

briller tout vif cet
Ic

de Car-

ces lerines

i

L'ayant
le

de iravers

un mecliant
clieieiii
,

thage, lout

peuple clanl present, devant les degrcs

B

clieval

,

nous

poriions pendani tout le
»

de de

la

graiide place neuve.
fcuit

Ce ne snnt pas

seulenieiit

coinnie iine picce de bois.

ces particularites qui
Caitli:\ge qui

voir que c'esi une personne
pliis

Vicior etait donc preseni en

personne. Voyez
la

lii

dcrii,

ce qui suil est encore

sixieme

fail.

Toiit ceci

se

passa daiis

proviiice

reniarquable. Victor etail present, sinon a cette executioii

Proconsulaire.

Or qui pourra coniprendre qirun

iinpie,
«

au moiiis a

C:irtliage. Voici

ses pacri;

eveqiie de la Byzacene se soit loiijoiirs irouve partout a poinl
les faiis

roles

:

Nous consideriines daus

cetle impiete

nonime? Cela ne peut s'accorder avcc
est dit
villes

niiiiclle les

maux

qui allaient tomlier sur

nous
:

et

que nnus avoiis supposes.
suii doil etre pese avec soin.
II

nous nous disions tous les uns aux autres
esperer quc celui qui est
si

Peul-on

Ce qui

crucl envers son propre
»

qu'on assembla tous les confesseurs dans les

cveque epargiiera notrc rcligion ou nos peisoiiiies?
Voila donc Vicior a Cartliage, lorsquesaint
eii etait

Eugene

de Sicca et de Lara; que deux coinles y eiaiit venus, commencereiit a parler aux conlesseurs avec
des paroles doiices et engageantes, etc;
s'ecrierent toiis a liaute vnix
:

evcque, et

qu'il iry avait

aiicune n^cessite

qiie

ceux

ci

ni

aucune raison apparente qu'un eveqiie d'uneautre jirovince s'y reiidit, surioul si Ton considcre qne la
persecution clait
2, 3 et A.
dcjii

Nous soinmes chrereii-

tiens, nous scimines caihnliques, etc; qu'on les

asscz alluniee. Voyez les faits

C

ferina dans iine dure prisoii,

ou

iieaniiioins
»

i!s

eiaieiii

assez au large.
qiril craii

c

On nnus

permeltaii,

:ijouie Vicior,
ei

5*

Huneric s'etant defait de tous ceux
aiiisi

d'y enirer, d'y faire 1'cxhoriation
».

aux freres,

de

gnait, et croyant avoir

etabli

le

royaume des
furcur

celebrer les divins mysleres

On

doit inferer de cet

Vandales dans sa famille,
contre rEglise calholique.

touina toule sa

cndroit trnis choses iinportanles:

Dieu

fil

cunnaltre cctte
pliisieurs

La preniiere,
des cnnfesseurs;

qiie
il

Vielor n'elait pas

ilu

nonibre

grande perseculion avanl qu'elle arrivat par
visioiis

sedislingiie d'eiix tres neileineiit
il

miraculeuses. Environ deux ans avani qu'elle

dans touie cctte narraiion;

ciait libie.

La secomle,
point vrai-

comiiiencat, une personnc de Carihage vit dans une
vision reglise de Faiisle,
oii s^asseiiiblaieiit

que Victor

clail pretre; cnlin qu'il

n'esl

les

ca-

seniblalile qu'un eveqiie eut quiiie

son diucese en ce

tholiques, avec tous ses ornements ct dans tout son
cclal.

tenips-la,

puisque ce que

lit

Viclcir

dans ceite inipor-

Un monicnt apres,

les cierges et les lainpes

tante occasion

pouvail etre execuie par un pretre
di:icre;
la

furent eteintes,

une obscurite surprenante succeda
lit

ou nienie par un
agir, ce
qii'il fit eii

liberte qu'il avait

pour

a

ia

luniiere,

une puanteur horrible se

seiitir,

et

pariiculier poiir le B. Felix d'Abqu'il porlait
:

reglise ne

parut plus dans son preinier etal. Cetie

bir, les grosses

sonimes

tout cela
,

l:iit

vibion fut rapporiee a saint
Vicior.

Eugene en presence de
et c'est la
et

"

voir

que Victor denieurait
la

a

Carthage

qu'il

avait

Le

voila

donc encore a Carthage;

des amis a
geiie Tavait

cour du roi iluneric, et que saint Euafin
qiril

troisieme foisq:ie
c'est

nousTy voyons,
pour
iie

pnr conMiqiienl

envoye avec de rargcnt,

ac-

un

fort prejuge,

rlen dire de plus,

que

conip:ignat les saints confesseiirs jusqu'aii

lieu

de

Vicior n'eiait pas

cveque dans une province
la

dilfe-

leur exil, pour avoir soin de leurs necessiitis spirituelles et corporelles,
rait.

renie de la Proconsulaire, telle qii'eiait
inais

Byzitene,

et

examiner ce qui se passeque
je dis qu'un

seulement preire deCarthage, et

qu'il

demeuqu'il

La

suiie conlirmera toutcela.

rait d:iiis celte vllle.
II

Au
par des callioliques de

reste, ce n'esl pas sans raison

fant encore
ciiiq
,

remarquer que de scpt visions

evcque iraurait pas pu quiiler alors son dioceje.

rappnrle

furenl vues

Car outre
noiiibre
fort

la

raison qiie nous en avoiis iiiarqiiee, le

C inhage

et les deiix^^autres

par deux eveques de

la

de ceux

qu'on condnisaii en exil eiait dejh

province Proconsulaire, donl Teveque de Carihage
etalt le indlropoliiain parliculier.

grand et tres-prejudieiable aux peuples cailionous decrii
lcs plaintes les

liques. Victor
fjiiaiont cn

que

les lidc'es
,

4° Ltt lyraii lluaurlc aiiguicnia le fcu de la pcrsc-

voyaiil

p.isser

cuiiksseurs

de ce

«f;o
|ii'ils

VICTOU VITENSI3.
ii'jiii.iieiit

fUi)

pcisoiiiK!

p""^

t>-'l>'i^^'i° li'!> t''i>l->i>>^>

A

i|iie

Victor
:

rn
la

dii
riii

daiis

le n.

10 est efTroy.ible.

II

poiir

lifr

lcj pfclioiirs tl ilelicr

li'S

poniieiils, piuir

iijoiite

I

A

ni;

ininoins, ayaiil doniit' dc graiuls
,

niterrer les
ple

iiiurls el nllVir le (livin sacrilice. [.'exeiii-

piciieiiis

aux

iMaiires

oii

noiis

laissn

cnlrer avec

du

suiiit eve<|iiu
II

Cyprieii iJ'L'nizibirc le
,

lait

ciicurc

peine et en secrci, pendanl qiic les Vandales eluient
ciidorinis.
i

viiir.
tiiiis

coiisiib

lcs conressfiirs

leur leiiioignanl a
II

Oii voit

eii

ccla

la

cliarite ini-piiisalilo
dit

uiie .in'eciiiin Cjialuiiienl
|i'iur

pieusc el icinlre.

^tait

dc saint Engenc, dont Vicior
I

quc

lcs auiiiAiics

pi6i A (loiiiur sa vie

ses rreres, et h se livrer
iii:iis oii

araissaient incroyables.
9" Viclor accoinpagiia lcssaints,

Volontaireniem

aiix iiii>iiies peiiics;

iic le

liii

comnieiiousavons
touie su
:

pcnnil pas. Eiilin Vicior, rappiirtanl
r.ible

h

foi

adm:-

dcjii dit,

jiisqirau de&crt. Cela parait par

de celte

vieille

femnie

iiui
ipii

se joignit
el.iit

au\ concn^^aiit,

narraiion, ct principaleincnt par ccs parolcs

Aoiis
r/ie-

lesseurs avcc son petlt-lils
dit
q:i'il

cncore

ne pumes pai compter lous leux qui moururent en

la

reprit

de
la

ce

(|uVlle

agissaii a coiilresi

min, parce 'que
llni

le

nombre en

fut trop grand. dit

Ayant

tenips et coiitre

priideiicc,

cn

joigiiant a

une

cetie maiiere au n.
bi

H,

il

dans

Ic

suivani, qiic

eonipagnie dliiinimes, ct s'uniss:\nl, suis y dlre
giic, a

orili-

Iluncric soiigca
Dicii,
afiii

faire

encore pis contre TEglise dc
le

rarinee de Josus-Clirist. Oii voii par lous ces
(;vc(iue

de pcrdie toui

curps, aprcs avoir dele joiir

f.iils qu'iiii

n'aiirait pas
;

dil

abaiuloiincr son

B

cliirii

(iiiclqucs iiicinlires.

Car

de rAscciision,
Z^innii,
(ilro

diocese daiis cctie occasion

mais
uii

b-s soins

dc Viclor

le cointe
(ilanl

Kcginon, anibassadeurde 1'empcreiir
il

convieiinenl admirablenient a
ddputii par saint Eiigcnc.

pietrc de (^artliage

pre^eiii,

envoya

uiic

ordoiinancc pour

luc a revgijuc

Eugene au
cii

niilieu

dc

1'eglise, ct

lcs

7» Dans

le

ii.

8,

Victor rapportc ccqui regarde en
evijque d'Abbir, dont iious
le
ti.

courriiTs en pnriiirent

n!cme

leiniis

des copios

panieulier

le

15.

Fiilix,
et

daiis loiilc rAfriqiie. Iluneric ordnnnaii daiis cel (idit

vennns de parler;

dans

9iil decrit

cc qui

a inus les (iveques caiholiqiies, hilssant a part lonie

arriva dans les villes de Sicca el de Lara, ou lous
lcs confesscurs lurent asseiiildes pouriilre livrcsaii.K

excusft fondee sur la crainte, dc venir a Carthage

It;

prcmier jour de

f(ivrier

de Panmie suivanic,
ei

alin iry

Maiires

qui

devaienl lcs cmidiiire daiis

le diiserl.

II

conferer avec ses eveqiies,
turesla
m.ii
foi qu'ils

prouver par

les

Eeri-

cst fort vraisemblable que ce qui cst dit de

Fiilix

diifendaient. L'edit cstdai(i

du20do
:

cl'Abbir

dans

le
(iti;

n.

8 se passa a Carthage,
ul a suis

oii

cct

Tan 485. Voici ce que Victor

ajoiite a cela

€o-

eveque avait
Victiir
:

conduit d'abord. Ces paroles de
rex pcteretur, ut sallem
esse juberet, quia
'-'

gnoicentes igiiur qui aderamus, simutque legeutei, cnntritinn est

Suggessimus

cxtemplo cor noslrum,

et

conlenebrati sunt

eum propere m' riturum Carthagini
dis-je
foiit

oculi nosiri.

Nous qui etions
biisii

priisenis,

ayant
etc.

lii

cet

ad cxsit.um nutla posset raiione perduci. Ces paroles,
,

ordre, notre coeur ful
sui-te:

de douleur,

Et in
l'oii

assez voir quc Felix ct Victor (itaient

On

d(iiib(ira

sur ce

qii'i>n

avail h faire, et
si

h Carihage, oii le roi denieurait.
facile a Yiclor,
:i

Car

il

iiViit

pas eie

ne trouva point d'autrc remede a un mal que de prosenter une
reqiniic, elc.

pressaiil

s'il

eiit

eie a Sicca ou a Lara, d'ecrire

la coiir

pour

obieiiir la grace qu'il

demandaii

;

au

Un
leiir

voit par

l.i

qiie Victor

ayant cnnduil
oii
il

les

confespliis

lii'u qu'il n'(ilait

pas diflicile de faire parler au prince

seurs jusquau lieu de lenr exil,

ne pouvaii
.i

par (^uelques Vandales qui elaient favorables aux
callioliqiics,

rendrc service,
lilait

il

retounia prompienienl

Car-

ou par des calholiques de
si

la

inaison
si

du

Ihage, et qu'il y

preseiit le

20 de mai de raiimie

roi

,

pour obtenir

peu de chose. Enlin
,

Felix et

483. Ceite conduite est touie nalureUe et convient
Ires-bien a un pretre de rEglise de C::rihage, ei noii
a un (iveque de
la

Viclor avaieiit eie a Sioca ou a Lara

Victor aurait

sans doute

faii

rellexion

que

le roi aiirait

pu repon-

Byzacene, qui aurait

dii

au inoins

die que

si l"on

puuvait faire Iransporler Felix a Car-

reloiinier dans son

diocesc apres ce service rendu
la

ihagc, on pouvait le iransporier aussi facilement dans
le dtiscri. Aiiisi
la

aux confesscurs. Vuila donc

cinquiiime fois que
il

nous voyoiis Victor a Carlhage pour
cn

nous Irouvons Victor i Carlhage, ou pluioi

y dc-

qiiatricme fois
8*

meiirait toujours, si les ordres de >on eviique ne Tosoit, les

Quoi

qifil

4976 confesseurs

fiircnt

bligeaient de s'en abseiilcr poiir le service de rKgliso

assembliis dc divcrs cndroiis a Sicca et a Lara, ct

10" Tout ce que noiis avuns
faisant voir
il

d''t

jusqu'a prosenl

Victor les accompagna dans
diiserl, i|ui (itait le lieu
tiius

loiit lc

voyage jiisqiran

que Viclora souvent
s'il

parlti

de

lui-iniiine,

de leur

exil:

Dum

iter

agered'al-

serait fnrt (iirange,

avait clc (iveqne
;

de

Viie,

cum Dei

exerciiu comiianiet. Mals avant

que

qiril ireiU polnt dit qu'il titait cv6i|ue

el

il

esi

coinmo
tipiscu-

ierplusloin,nousne devonspasoublier une rcmarque
considerable. Nous avons dit qne
fesseurs ne fut pas
si

iiupossiblc qu'il n'eiU
pal.
II

du inoins

inarqiio

son

la

prisun des con-

serait fort (itonnant

que cct auicur, qui
la

iinns

ctroile

au commcnceinenl, ei

assure que Iliincric, aprtis
exciti

conlercnce de Carthage,
les

comtcs

qiion permeliait i Victor d'y cntrer. Mais les deux eiivoyiis par lc roi n'.iyaiii pu corrompre

unc pcrseculion

si

gencrale dans lontes
ii'y
il

provinccsde
qui en aienl

r.Vfriqiie, qu'il
tiii'

avait

iii

lieu

iii

iiiuison

personne par leurs lausscs caresses
inesscs,
011

ct leurs

pro-

exenipls;

ser.iii, dis-je,

eioniuiit
qiii

mit les sainls daiis des lieux elroiis cl pouvaicnt prcsqiic pas rcmucr.
l.i

que Vicior ne

noiis ein pas dit

un seul mut de ce

alTrcux

oii ils iic

On
Ce

sc passa dans son diociisc.

lcur rcfusa

miSinc

coiisolation

d't'irc visiies.

11" Viclor nc rapporicqiie

qiieli|iics fuiis

particu-

lul
licrs el clioisis p.Mini lout

niOLEGOJIEN
cc
qiii

\.

iCi

s'ost p.isso
aii

Jans les
en
dit

A

ils

rtiileMiroiit a ses parents par le coinniandeinciit
et
le

dilTereiites proviiicos d"Afriqiie,

liou

quM

de leur pairiarclic Cyrila,
foree.

rcbapiiscreut

p.r

lieaucniip davai]t:ige

de

la

proviiice

Proconsulairc
|

Apres ce teinoignage de Victor, qne nous

troii-

donl Cariliage
dc
la villc

etail ineiropole.

Mais

our ce qui esi une

vcns encore a Cartliage apres IVxil de tous ques d'Arrique,
niais
il

les eve-

nieme de Caiiliage, notre
ei tres

auteiir a lait

est evidenl qu'il n"etail point cvcquf',
Aiiisi

liistdire tres-coniplete
s")'

exacte de tout ce qui

seulement pretre de TEglise de Cartliage.
le

cst passe de ii,eii:oralile sous les rcgnes de GeiiII

nous croyons avoir tres-bion prouve

premier point,

seric et de Ilunerii-.
«les

eiitre

dans un

si

beau dolail

qui est que Viclor irotait pas encore eveque lorsqnc

grandes actioiis dos sainls eveiiues Deogratias et
laiis

Huneric mourut, apres

la

conference de Carthage
viil-

Eiigene; tous les
les

y soiit

sl

bien lirconslancies,
iinin, et tout

Tan 484. Ceux qui voudront soulenir ropiiiion
gaire seroni
obligos de faire
voir que
loiit

pcrsonnos noiiiinoes par leur

ce qui

ce qiie

sert a rendre uiie lii^ioire

aullienliqiie y est si

marpii

nous avons

dit cst

sans fondenient.
:

que,

qu'il n'y

a persoiine qui ne juge que ccla n'a
teii oiii

AuT.

venirqued"un
des

oculaire qui faisait sa

demeure
circuii-

Second poinl 4. difjirent de Victor,

qiie

Mque

ViVfor riiislorii-n eit de Xile, doiit la Notice

a Carthage, ei qui avait
lieiix,

une parfaiie coiinaissance
nioindies

d'A(iiquc faii meniion.

des personnes et des

B

Noii'i

aiirons bienidt terinine le second pnini,
ii'esi

ipii

stances.

est
uii fait qiii suffit seiil

qno noire Vicior Hiistorien
de Vite,
des
doiit
il

point le Victor,
la

12' Enfin voiei

pniir

demonApros
les
toiis

eviiiiui;

est

parle dans

notice ou
si

trcr invincibleinent ce
la

que

noiis pretendons.

caialogue
riiistorien

eveqnes

d'Afiiqiie.

C:ir

Vietor

conference preteiulue, Iluneric ddpouilla

iriJt^iit

pas eveque Tan 484, coinnie
c'est

nmu

cveques qui avaicnt eieassenibles a Carlliaje de leurs
Eglises, de leurs niaisons et de teurs
il

croyons Pavoir demonlie,

iine

consdquence

bieiis; ensuite

nccessaire qu'il n'eiait pas eveqiie de Viie, et qirainsi

leur

lit

enlever lout ce qu'ils avaiont
fil

apporic k

re

ii'est

pas

lui qiii

est niarque ilans

la

noiice.

Ccla

Cartliage, et les

cliassor liors

de

la ville;

desorte

110 sonfl're

pas de replique.

qu'ils iravaienl plus

qneles babils qui
si

lcs

couvraienl.
les sainls

Je ne
c"esi

piiis

nrenipdcber

d';ijnutcr
lo

ici

iine
la

remarqiie:

Viclor dit que dans cet etat

dcplorablc,
parii, qui
ful

qiie

Viclor, dans

recit

de

conferciice,

eveques prirent un iics-sagu
point reiirer.

de ne se
dont Hu'^

lorsqiril parle des

eveques,

se sert tnujnurs de la
,

On

eii

peul voir les laisons dans notre

troisidme
iccqucs,

personne du pluriil
par
la
oii
il

les

iveqiies

,

nos
avoir

bisiiirien, qni ra|iporie ensuile la fourberie

se dislin^ue d'eux. Apies
foi,

nonc
l:i liii

se sorvii

pour pcrdre ccs bomines de f)ieu; et
iniri.ue diaboliqiie fut

rapporie

profession dc

lorsqii'il

reprend sa
il

dc

ceittf

que ceux des

narration et qu'il raconte ce qu"elle
sert de la premiere personne

produisii,
:

se

cvcqiies qui avaient proinis de faire le sernient que

du

pluriel

d'oii

on

co nidolianl prince avait

demande rccurent coniman;

peut infdrer qu'il etait prdseni a Carthage
conference.

et

a la

denicni de ne voir janiais lours villes et leurs Eglises
ils

Cela

parait

d'aiitant
dii

plus

probable,

furont rclegucs,
les

et

on leur doniia dcs cliamps

qirapres avoir rapporld redii
les

roi, Iorsqu'il ddorit
fit

pour
dc
ipii

cuhiver conin.e des laboureiirs et des fer-

mauvais traiteinents que ce prince

suiiffrir
il

aux
I:t

iniers, a condition qu'ils
leligioii ni

ne feraienl aucun exercice

eveques qui etaienl venus a Carlhage,
premiere personne
et

quiite

do leur minisiere.

A Tdgard dcs

aiiires

reprend

la

Iroisieme. Ainsi on

iravaient pas voiilu jurer,

ils

furent bannis daiis

ne

peiit

dnuter

qu'il

ne se disiingue d'eux, quoiqiie
Viclor de Vite
iie

filc

de Cnise pour y couper des bois. Tout cela fut

present. Or, sclon

la noiice,

vint

execiiid avec auiant

de

rigiiciir

que d'exaciiiude.
les

pas a Cariliage. Donc Vicior rbistnriin qui etait a
Cartliage esl different de Victor, dveque de Vile, dont
la iinlico fait

Voila donc tous
iins

les

dveques d'Afrique en exil,
et les

dans

Tile

de Cnrse,

auires bors de leurs

mention.
:

diocdses, daiis dcs canip:ignes, rdduits a labourer ct
cultiver la
terre.

Abt.

5.

— Troisieme point
ici

que Viclor niistorien n'a

Cependant dans

le

grand feu de

point ete exile par Iluneric.

ceite iruelle persecuiion, lorsqnc

lous les eveqiies '^

Cest

que

la

negligence de ceux

qiii

ont ecrit
si

eiaieni baniiis, nous iroiivons enrore nolre Vicior a

sur nnire Vicior parait evideiiiment.
nie irompe.
1*
faites

On

jiigera

je

Cartbage. Cest

lui qui

nnus rapprend.

II

assure daiis

le liv. v, n. 9, qiie lo

Tdveque Eiigdne dtant deja dans
Vandales attaquerent
son

Presqce touies

les

remarques que

iious

avons

lieu

de son

exil, les

su

le

premier point retoinbent dans celui-ci.

cbrge composd de 500 personnes. Ces barbares
fireiit

Noiis avi.ns fait voir qiie Tan 481 Vicior dtait a

Car-

soulTrir

ii

tous ces pieux eccldsiastiques la faiiu

ibage le 18

dii

mois de

juin,

lorsque

le rni Iluneric

et les fouets, et les

envoydrent ensuile en
ail

exil.

On ne

eiivoya perinissioii aux catlioliques d"dlire un dveque;
qu'i! y eiait

voit point

que Victor

eu part k cette persecution,
il

encore qiielque tenips aprds,
fit

lorsque

parce que probablemenl

n'etait

pas pour lors a

ce

prince cruel

brijler tout
diail

vif

son pairiarche
ville,

Carihage; m.iis
car
il

il

y reiourna

peu de temps apres:
n. 14 qu'il fut

Jocunde; que Viclor
Dieu
fit

dans

la

meme
la

lorsqne

dcrlt

ensiiile

dans

le

temoin
les

connaitrc par
avoiis

des visions

perseculioii

(NobisvideniibKs), ei qu'il

vit

une violence que

fulurc.
lit

Nous ly

trouvd ciicore lorsqiie l'nn

Vandales cxvnercni sur un eufant de qualiid. Car

parler au roi pour le B. Fdlix, eveqiie d'.\bbir.

ifis

vicroii VHK.NSIS.
qiril acco,ii|Mgnn,
jiis(|ii';iii

Ml
rasscinhlco dcs
ct

Dii m.iiiisil esl conslanl

lan 483,
lciir

A

r(idit jiisqirii
c.xili aiiciiii
;

cviiqucs, lliineric ii'cn
n'a poiiil etc exili!
il

r.iiinoe

iles

coiif.^sseiirs

lieii

ilii

cxil,

quo puisqiic Viclor
iioiis

cLiiit lni-iiK^iiie lilire, :igissaiit el iriivaillaiil piiiir lcs
seciiiirii* (laiis

av;iiil i'cdil,

coniiiie

ravoiis prouvc,

iie

Ta

tmiics lciirs neccssilcs spiriliiellcs ct
L'l:iit

point

(5u:

noii plus

avant

lu cunfiircncc,

ou

lc

prcinicr

corporclles.
^iU
di!

Eiirm Viclor

cucorc a Caitliage
ciivoya
ilc

lc

liivrier

de

raii 484.
qiii est

niai

485,

lorsi|iic

lliincric

a saint

5' Eiirin, pour ce

du lcnips

qiie les dvdqiics

ICiii;ciic soii

odil poiir la coiirorciicc
prciiiier
fails je

Carlliagc, qu'il

dcnicurorciit a Cailliage, on ne saiirait r;iisoiiiiahle-

»-;sigiia

au

dc lcvrier dc

t'aiiiico
ii'a

suivanie.
puint cte

mciil doulcr
lant
il

qiie Viclor

ii'y

ait

aussi

«jli;

priisent,

De lous ces

conclus quc Viilor
inai

diicrit

exacteinent toutes les inhumaniliSs de

e\ilt! avaiit le -20

dc

483.
Taii

lluiicric.

Ajoulez a cela cc que nous avons remarqud

i

T
sifjna

Dcpiiis lc '20
«iOii

iiiai

de

483,

joiir

quc lluneric
prcinier

daiis l';irlicio picocdciil.

I
v\ii

cdii

pour

la

conrcrcncc,

jiisqiraii

4° Loisijiie lous lcs (jvciincs eurcnt

diipouillcs

juur de fcvricr de ranncc suivantc, ipic los cviiiiues
cailiolii|ue$ sc

de

leiirs

Kgliscs ct de lous lciirs liicns,

ct exilcs les

Ironvcrent lous
('vcipie

ii

Cariliagc,

nii ireii-

uns
i]c

daiis Tilc

de Cnrsc,

et lesiauires

cu divers licux
;\

vova

pliis

aucuu

cn

cxil.

II

y a du l';'ppareiice

rAlriqiic, sans qii'auciin ci1t cclnppi!
lliincric excila

la

crucllo

qiie les cxilcs riireiit

rappclcs

ct qirils rcionrncrciu

"

cxacliliidc dos Vaiidalcs,
ciiiion gciicralc
110

unc pcrsoqu'il

J 1

ilans

lcurs Eglises cu conscqiicnce dc rcdil dii roi.

dans

loiiie

TAfrique, cn soile

l)u inuins
iiiciiie

nc peut-on pas

iiicr

quc lous
vcnus a
la

lcs cvcqiics,

dciiieura

dansccgrand pays

ni licu ni maisoii qiii

lcs baiinis, iio

soieiit

coiirercnce

:

iie fiisseni

remplis de plciirs ct de gcmi;seiiienis.
qiii

On

car, 1" lluneric
c;iilioliqiies

ircpargiia ni :igc ni sexe, cxceptc ceiix

succonicette

i

ordonnc par son

cdil & tous les

evcqucs

borcnl h

l;i

violonoe dcs bourreaux.

Or peiidant

1

d'Arriqiie
foi

de venir a Cariliage pour y
11

cfl'ioyable pcrscciilion, qui coininen(;a

appareinment

prouviT

leiir

par lcs Ecriliircs.
les exiles
:

n"en cxcepic

a

ia

lin d'avril
ile

(n)

de Tan 481,

et qui diira jiisqir.i la

aucun, non pas nicine

Onines Curlhogi:

innn

llimeric, Viclor deniourail a Carihage.
avoiis uiie

ucm

lemiith

:

et Vicior

parle

aiiisi

Conveniunl non

Nous en
livrc V
(n.

preuvc sans repliquc dans
llisioirc,
oii
il

lc

solunt tiniveisa: Afiicw,

terum

eliani

insularum mtil-

14)

dc son
failc

rapporlc unc

*

larum episcopi.
2° lluncric insinue asscz par ces parolcs
oinni tj.cusalionc (oriniilinis,
:

violence qui
Oinissa

fut

dans ccite
le

ville h

un cnfant
dc Cyrila,

d'cnviroii 7 ;ins,
doiil
il

par
ful

coiiiinandcment

que Texil

cessail.
1'inlenlion

dil

ijiril

liimoin, videntibus nobis. Ceite

5" Yicior lait

voir

claireinent qi;e
les

dc

preuvc est

si forte ct si

evidenie, qu'il est inutilc de

iluneric clail

que tous

evequcs sans exception

s'y arrclcr plus

longtcmps.
Vicior, ayant son-

viiissentaCarlhagc, parceque ce prince fourbe avait
iovcnie ce inoyeii pour rniner
ce
qii'il

On peut cncore rcmarqniT que
vent parie dc
iui

la

religion calholiquc;

uhmiic dans

plusieurs endroits de
il

jiigeali

ne pouvoir execulcr qu'en extcrnii:

stn ouviagc, on ne voii pas pour quclle raison
aurait voulu nous caeher
la

n.inl luus les

ev^qucs

Vt qui membra atiqua absci-

gr:\ce qiril aurait

recue

derat loliiin laniando perderet corpus.
4° Noiis vfiyoiis cn clTel

de Dieu,
eiail

s'il

avail ci6 chassc de son Eglise et cxilo
11

que Felix d'Abbir, qui

pour

la

foi.

est

donc evident que Victor
le

n'a ricn
Iliineric,

nn dcs 4970

exilcs, sc irouve

dans

la

Notice d'Afri-

soullert en sa
et

personne pendjni
conscrva
libre,

regne de

que, c'esl-a-dire dans lc calalogue des cveques qui

que Dicu

le

pour rendrc aux

lidc-

vinrent sclon rordre du roi & la coufercnce de Cariliage
(iins

les persecutcs, tous lcs scrviccs

dont iU avaient bcla postiJriK; tant

Tannce suivante.
cl

II eii

est

de

meme

de Presi-

soin, et

pour ccrire et laisser

Ji

dc

de SiiHeuile
II

de Donaiien. en retranche 8 de Sar-

grands couihals des saints niartyrs
d'.Afriqiie, qui saiis Ini

et

coiifesseiirs

se trouva a ceite confiirence 460 (iveques ca-

seraicntdcmeuri^s dansroiibli.
parait
si si

Iholiques,
daigiie
cl

ou 458,
des
iles

si

l'on

Tout ce que
bien fonde sur

j'ai

dit jusqii'ici
ilo

ciair,

si

voisines.

Or du tcmps de
llonorius

saiiit
li **

la

narralion

Victor, ei

bien

lic,

Augustin, lorsque renipercur
(;faiidc coiifeiciicc
il

perniil

que je ne vois pas qu"on

piiisse y

opposer ricn de
iiiuiilo

dc Cartliage conlre

lcs donalislcs,

solide. Jc crois neaninoins qu'il
d'aller

nc scra pas
qiie

ii'y

avait
Oii

que 470 eveclies
doil doiic inleier

et iOC eviiqiies caiiioli-

au-devaiit
f.iire

d'une objeciioii

pounaicnt
Vicior

quc-.

que tous

lcs

cvcqucs

piut-ijlre nie
:i

ceux qui

soiilieiiiiciit qiie

d'AI'rique se Irouverciil a
lciir

Carthage Tan 484, puisqiie

ecrit soii llistoire daiis son exil.
iis,

Vous prclendcz,
de
Cariliagc

noinlire cst aiissi

grand et ineine plus graiid.quc

ine diroiit
ct
iiu'il

qiie

Vicior

(jiait

prOlre

soiis rcinpiie d'llonoriiis.
II

ciait ilaiis cotto vilie pendaiit ct aprijs ia

con-

doit doiic dcnicurer

pniir constant
:"i

quc lous

les

lcreiice.

Or Vicior

iious

apprend qu'apres

la coiife-

evi5i|ues

d"Afrique so Irouvcrcnt
i'aii

la

coiifeiciice

dc

rciicc
vilic,

de Carlliagc,

saiiil EiigdMie,

evcqiic de ocllo

Carlhage cn

481

;

qu'aiii!,i cciix

qiii

avaicnl cle

cianl dcja daiis le licu

do son baiinissciiicni,
les clercs

exili-s luiciit rappeliis.

Que depuis
faiil lirc

la

publicatiou de

los

Vandales aitaquerent aussi tous
qiii

de s»n
i/i,'

(«) Noiis croyoiis

qu"il

:'i

la

llii

dc rcdil
IIimi
iIi;

tiioliijiios

a

proo('dc cct edit

fut

daiiv, sub

de

liiiiu-ric,

siib

die \i

iileniliis

.t/iiiii.v,

;iii

\ii ('ii/i'iii/io'iim .Mii/iiiiiiii.

iJaiii,is, piiis jiic la prdlVsiioii ilo loi iloo ovoipios ca-

Kii)
I'"slise, qii'ils los fircnt liallrc
ilii"ils

rr.OLEf.OMENA.
dc vergcs ct de b.iions,
ct (juMs

166
ii

A

('(lit

poiir nriloiincr

loiis

lcs

('vcqiios miIkiI qiics

lcur

(ireiit

soiifTrir

uiie criiellc faim,

dc
trcr

loiile

TAfi iqne dc se trouvcr a Ciiriliagi^ pnur cncoiifijrciice

ciivoy(Jicnt loiis ces giinijreuxecclesiastiqiies cn cxil,
ilnii-;

cn

avcc ccux de sa sec

e.

Tuiis ces

ilcs

lieiix fort (iloign^is.

II

f:iiit

donc conchire

faits (leiiieurent

sans aucun foiideiiient.
la

(]i;e

Victor a eu part a ees souffranees el a rexil.
:

Mais, dira-l-on, qiie doviendra ranlorilij dc
lice d'Afrique,

No-

Je riiponds a cela
r>iantsiiflis:ininienl

1° qiie, loui ce
je nesiiis

<\\ie

j'ai

avancij

qui nousapprend que Victor, eveqne
iroiiva

prouve,
droit de

vasoblig(!ctqne
je proiive

de Vite, ne se

pas a

la

confcrence de Cardes nianii-

roii n"a pas

nieme

demamler que
peiivent en

thage? Et que dcviendra aussi
scrils

!'autoril(;

loulcs

les

circonstaiices qui

d(!pcndre.
diffi-

qui

iioiis

ohligent de crnire qiic Vietor, everilisloi.'-e

La

T:iison

de cela est que
faits les

l'on

peut formor des

que de Vile, a compose
des Vandales?

de

la

peisiicution

ciili(is

contre les

plus certains, lorsque ceux
d(i-

qni les
lail.

oiil rapporiiis
toiitefoi-i

n'ont pas vonlu en faire le

Nous KJponilons
lemenl
l'iine et

a

cela

que nnus

reccvons

(?ga-

Je dis

laulre auiorilii; mais que nous piepas
fait

2» Qiie Viclor ne seservant pnint de

la

premiere

nons

garde seulenient a ne
ditfiirents,

conlondre dcus

pcrsonne,
lc clcrge
lorsqii'il

lorsiiu'il

decrit la pcrsiicntion qiie soiilTrit

hoinmes

comme

oni

ceux qui ont

(icrit

dc Carlhage,

comme
oii
il

il

a couiume dc faire

B

avant nous sur celte maiiere. Car ayani prouve
remeiil, par rHistoire de la persiicution dcs
les,

clai-

parle des choses

a en pari, et ne dilieii

Vandae\ii1.1

sani rien du lout qui piiis-e donner
qiril
ait

de croire

que Viclor qui en
jiisqirit
la

est

Tautcur n'a poinl etc
et

soulfert avcc les aiilrcs cccl('siastiqucs,
n'a point
fait.
cii

on

qiie

mort de lluneric;
faisant foi
(|u'il

d'.\illeurs

a drnit de supposer qu'il
pcrsijcution.

pari a ceiie

Notice d'Alrique

y avait un evcque
enliii

Voyez

le

sixieme

deViie en Afrique pendant
faits

la

viede Huneric;

Cest menie apresla narration do tous ces
n.

rautoril(3

dc

tous les nianiiscrits ne nnus laissant

ct de rcxil des ecclesiasii(|iies, qiio Vicior noiis asS'.ire,

point lieu de douler que Victor, (ivcqiie de Vite en
Afriqiie, ne soit auteur de rilistoiredela persijculion

M,
le

qu'il et.iit pr(>seiil a Carllinge,

lorsqiron

rebapiisa par force cet enfant dont nous avons par\6.

des Vandales,

il

s'ensuit

qne cet historicn
la

esldifTiifiiit

Voycz

cinquieme

fail.

Cest poiirquoi, comnie
de son Histoire quc
les
aff.iires

rent de Vicior eviique de Yiie dont

Notice

nous voyons
Victor
(•l:iit

daiis tonte la suitc

nienlion

;

il

s'ensuit

que Ton ne saurait accorder cnrHistoire,

souvent cmployii dans

les

senihle la Notice

et

qu'en

distinguant

plus inipnrtanles de TEglise, et qu'il a
pliisieurs voyages,
s:iiiit
il

f:iit

pour cela

deux Victor,

(ivijiiues

de Vite.

est forl probahle,

ou

qiril suivit
lui
il

Eugcnc, son

(iviiqus,
,

pour prcndre soin de
ce qiie
saiiit
la

^

Afriqiie

Nous disons donc qifil y avail cfTeclivement eii l'aii 484 un evijque de Vile nomnKi Victor
que
la

ct

voir ce qui se passaii

maniiirc dont

c'esl ce

Notice nous appreml; que

loiis

les

decrit le? souffrances de ce

confesseur pcut

eviiques d'Alriqiie ayant ele ohlig(is de venir a Ca.--

amnriser beaucoup,

oii qu'il

fut chargii

de qiiclque
qiii

thage pour

la

cause dc

la foi, el

tous y (iianl venn.s,
la

commission pour

rulilite

des Eglises,

elaient

a la r(iserve de

deux

(jveqiies

de

piovince Byza-

alors dans une affliclion incroyalile, apres la perte

cene

,

Vicior de Vite et Possidius de Massiniane, on
(iveques

de Isurs pasleurs. De sorte que Vicior ayant
oblige de s'absenter de Carihage,
il

(ii(i

doit inferer qiie ces deux

moururent en ce
II

ne put y rctour-

temps-Ia ou fort

peii

de temps apres.
Huneiic rappela
afiii

i^y a

qua

ncr qu'apres
y
(ilani

le

bannissement
en

dii

clerge, sa preseiice

cette raison qui les en aii pu empijcher, puisque.

pour lors absolumeiit nt-cessaire. Tout ccla
soi et

comnie nous avons
les

dit,

mcmc
roi

d'exil

c-t fort prohable

s'accnrde aussi tres-bien
il

(ivfiqucs

catholiques,
la

qu"ils

vinsscnt

a la

avoc

la

narration de Victnr. Ainsi

n'eii

faiit

pas

conference. Mais apres
qui arriva vers la fin

mort de ce

harbare,

davantage pour riipondre a

la dirficiiltii.

Art.

6.

— Que

l'on ne peut accorder la Notlce

d'A-

de Tanniie 484, Guntahond ayant rappelii d'exil saini Eugene, eveque de Cariliago, et

frique et 1'autorile des manuscriis avec rHistoire de
la persecution des Vandales, qu'en

donne quelque paix a rEglise, on
fiit

doii prii-

adwetlant deux

siimer que Victor rhistoricn

clu

(iv(iijiie

de Viie

\iclor eveques de Ytte.

Tan 487,
prouv(i ce que nous avons
n'(itait

|iuisqiie

les

nianusciiis s'accor(lcnt tous a

Nous croyons avoir bien
promis
:

lui

donner

savoir que Vicior rhislorien

poinl

de. Vite.
qiie

(iveque lorsque Huneric

mourutsur
la

la fin

de Tannee

le nom de Victor ct la qualitti d'(iveque On voit par 15 que noiis conservons a chamonument loute son autoriie, qne par ce moyen

484; 2°
dont
il

qu'il

n'est

poini le Victor eveque de Vite

la conirariiile

qui se trouve cntre

la

Noiice d'Afriqiie
;

est parle

dans

Notice d'Afrique; 3* qu'il

ei

rHistoire de Victor ccsse enti(iremeiii
jusqu';!

an

lieu

n"a poini eie exil(i par

Huneric.

que dans ropinion qu'on a suivie

Cela etant ainsi,
ccrit,

il

n'est poinl vrai,
fiit

comme on

Ta

on ne peut pas concilicr ces deux monuments autlienpr(isent

qne Victor rhisiorien
fin

fait
II

eveque de Vite
n'esl point vrai

liques,
dit

comme

il

r(isiilie

de

toiit

ce que nous avoiis

vcrs

la

du regne de Genseric.
la

dans

Ics articles 5,

i et

5.

quil aiteu grande part a
qiii

persccution de Huneric,
II

Si quclqu'un regarde

le

chassa de snn sicge.
I'a

n'est point
(it

vrai

qiie

naire qirun

comme une chose extraordihomine nomm(i Victor aii succ(id(i a nn
le

Huncric

releguii

Tan 483,

lorsqu'il

puhliir un

autre Victor, que celui-la sache, 1° qiie

nora Ue

««7
Viclur ^iaii
^vi^(|iies
gi

VICTOR
coniinuii cii Arrique,
(laiis qii'il

VITENSl''.

m
cvijquc dc llusp''.
iic

j avail

50

A

saint

^''iilgciicc,

Ur ce

|ioiiii

fiimi

qni le |i(irlaiont
s'cii

cellc prov Ince Tan 111,
la

saiis fiiiidemeiil, poiir

rien

dire de pliis, toul cu
pliis iiiccrlain,

et

(|u'il

irouvc plus dc 20 daiis

Noticc doiit

qiic

rnn a

b.'ili

dcssus dcvicnl cniure
RC.ilTrit

iious parloiis, c'est-ii-dire qui vivaienl Tan 484.
2* Qiiaiul le noin de Vicior aiirait
niiMi, cellc niisoii scrait toul
ii

savuir:qu« nntre Victor
pcrsiieiilion
biiiid
;

bcaucoiip dans

la

ctii

moiiis coniet
iic iik*-

dc Tlirasaiuond, sueccssour dc Ciinlacc prince
el
te
lll .|ireii(lro

lail

faililc

(|ue

prisoiiiiicr

dans
;

rilerail

pas

d^c-tie

objeL'tt'C,

p«iS(|u'on

iroiive
,

des
qui

son Eglise,

ainener dans les prisons dc Carlliagc

iioiiiincs qiii oiil porti:

des

iionis

peu ordiiiaircs

qiic Victor eiivoya coiiimissioii titanl cii cbeniin

anx

sc

soiil iicaiiiiioins siicciulii d:ins

unc

ni(3ine Cgli.->c.

cvfiqucs de la Byzaceiie de consacrcr S. Fuigence,
(V(}i|iie

On

pourrail

cii

produire

uii

graiid iKnnlir^! d'excin-

do Hiispe;
de

qu'a|ir(Js

un

aii

de

prisoii

il

fiit

plcs:

eii viiici

deux(|iii snlliioiil.

Le

iioin irEiiicli^le

cxiltj daiis rile

Sard.ii(;iie, ct

qird y iiiuurul coii£12. Noiis

csl assuredieiit blcn plus cxtraordlii;iire cl licancoup

fcsscurran 610, ou selon d'autres Tan
cioiriiiis tiiui cela

nioins coiniiinii qnecelui dc Vicicr; ct louicfois nous

quaiid

oii iioiis

cn aura donne des

ironvons Epitieie, eveijue dc Ccntum-Celles

oii

Ci-

prcuvcs. Ccla regardc un auire Victor, cl non cclni

vila-Vecehia, qui assisia au preiiiier concile d'Ai les
raii

de Vite.

514, et un aulrc Cpictete, son s-uceesseur, qui

B

4'

Le U. P.

Ruiiiarl a cu raison dc rejeler cc (ino

se s'gnala sous Consuince par smi inipietc, ayaiit cie

quelques-uiis prcteudent qiie Victor a 6ie mis enire
les saiiits. Uii dii
le

uu dcseliefs dcs Ariens dans
de 1'ndenlianc
cii

1'Uccideiit.
ii

Dans

la ville

que ceux qui ont

niis les preniieis

Niiniidie

y avait

eu

uii ev(j.|ue

nimi

di'

S. Victor d'Uliqnc daiis les inartyrolngi^s

c:itliolii|iie odinniL'

Meinniiainis. Cclni-ci elant ninrl,
uii

onl eu inteiition

do fairc cKl boiincur a

la

n

(iiiioiio
qiii

on ordoniia en sa place
niail aussi

auire evei|iic qui se iioin-

de cclui

qiii

a fait riiistoirc.

Mais ces auicuis,

Memmianus;
la

c'cst ce

que nous apprenons

sont Calcsius, Baronius el Ferrarius, ^tanl tres-inodernos, ct n'otanl
niartyrologes,
iii

des actes de
si,

^raiide confereiice de Cartlia^e. Ainsiijet,
le
il

poiiitfoiiil()s

sur lcs maiiuscrils dos

pour

reveiiir a iiotic

pieinier Vielor
cst fait

,

sur aucuii auteur ancicn, un ne dnil
leiir

cveqiie dc Vite,

est celiii doiit
le secoiid
la

meniion
le

pas avoir (>gard

ii

intention. Ainsi le plus siir csl
ii

dans

la

Notice;

et

son sucressciir est

de

s'eii

leiiir

sur ce point

la

riinexion

du P. Uuique Picrie

picux liisloritn de
rurnienieiil aii\

persecuiioii des Vandales, con-

nart.

Ce qui

est d'autanl plus m^ccssaire,

manuscrils.
si les

Cxaminons mainteiiant
laits qiie

Natal, qui est peul-cire le prcmicr qui a

donne

lieu

cn peu de mois

auires

Ton

a avaneijs
(pie

au culie de Vieior, a voulu parler
eveqiie de Cartenne en Afriqiie.
I 1

d'uii

aulie VicliT,

dans

la vie

de Vielor sont mieux foiides
diiiruire.
(ails

ceux

^ue

nniis
7.

venons de

M.

Uaillel n'a pas

cu raison, ce
li(5iicdicliii
,

AnT.
Les

me

scinble,

(!o

De

quelques aulies

qu'on

ailribue

rejeter ce

que

dil le

meme

que Viie

^iait

siins

fondemenl a Yictor

riiistorien.

plutotuncanion qu'une
c'c;iait

ville,

ein'a pas du criiiieqi e
les
:

trois points

que
il

iious

avons e\aiiiincsci-desgu$

une

viile,

parce qirdle esi niarquee dans

eiaiii diinc cerlains,

s'ensuit,
lorsiiiie

carles dressees sur la Nutice des Cglises d^Afrique
l'on a dit qiie
exil, soil a

Qne Ton

s'cst ironipc;,

car ceile Nolice ne nnus apprenant point
uii

si

Viie esi

\iclor

av;iil (icril sfin
,

llisioire
le

dans S"n
;

pays

011 uiie ville,

ceux qui onl
villc

dressii ces carlcs
s'ils

Coiistaiilinoplo

selon

V. Cliifnet

soil
,

dans Tancoiiforni(i-

n'oni pas

dii

faire

une

dc Viie,

n'en oni cu
iie

cicniie Cpire,
ineiii

stiivant

M. Colilicr. Ainsi
poinl,
11

quelqiraulre autcritii que
noiis

la

Notice, ce (|ue ron

a notre Iroisicine
lc

faut

rcconnailre

apprend point. Ce que

dit Viclor

de S. Papinicn,
de Victor,

avcc

R. P.

Riiiiiarl,
piiini

Leiiedictin, et M. Baillel,
:

que

qu'il appclle

Mque

de notre

ciii, le prouvcrait bicii
oii

Victor irest

sorti d'Afrii|ue
eii

niais

11

faiit les

mieux;
il

niais rauloritedes niaiiuscrits

abandiinner cux-m(>ines,
Victor
t'laii

ce qu'ils supposent qne
r.Vfriqiie.

esl qua!ifl(>

cveqne nous
el

dufail

pays

oii

caiilon de Vite (Pala viile

tn exil cn qiielquo lieu do

Car

irice

Vi(cnsis),

croire qu'il parle de
doiil
il

outre qu'il nedit rien d'ou un
queliiue vraiseinblanco,
Cartliai;o aprcs
1'oxil
iioiis

le piiisso infcrer

avec

de sa naissance,

non dccclle

tjtait t.'V(5que.

Irouvons

qu'il

etail u

D

6" Si Ton

dcmande

enlin ce que iimis pensons de

de lous

los tiveques

d^Afriijuo

rauleur du

iroisi(!'me livrc, qui coiiiieni la professioii

cl

du
'i"

clorgti
II

de Cartbage.
de vraisemblance, a ce qu'a ecrit
dc'ilii!
;

dc

foi

dcs eviiques d'Afrique qui

fut

preseniccau

roi

ii'y

a poini

lluncric,

nous r^pondons que Cennade de
ii

.Marseille,
Eiigi-iic

le

P. Cliifllft, qiie Victor a

soii llisloire
la

ii

Acace,
iM.

auteur coiiteuiporain, railribuo
Cartlinge
;

saiiit
ii

de

ev(ii|ue (le CoiislaiitiiiU|ilL'
lelier, qui a

iii

a

pensee do
tilti

Cul>ia-

le

nianuscril dc Laoii,

lons les

i^i"'!iiie*

cru quo ccl ouvrage a

adrcssti

dArriquc
tur
;

;

ei les Bibliotlii-quesdcs
i'i

lcies, a iiotie Viclous les evdqucs.

docbiis, tivcqiie dans ranciciine Cpire.
saiis fuiiilemeni.

Tout ccla

cst

Victor lui-meiiic railribue
la iiianiere

Mais
clti

dmil

11

s'cxpriuic, eiaiil trop vagne,

5* Niclor n'ayanl

ordonnii tW^qiic qu'apri!s

la

iious doiiiio l.eu

do

criiiro (|U0 lcs evtS|uos foriiurcnl fiirenl

paix

di;

rEglisc sou, Ciintaboiul, e'est a-tlire
il

pr.ilia-

cc projel

lorsi|u'ils
lut

tous

ussemblcs

i!l

Car-

blcineui ran 487,
la

iic pciit

pas aviiir

eiti

priiiiat tle

lliage, el qiril
Vicliir
ib.ige.

exccuic par

saiiil

Eugoiie, iiolia

pruvincc nyzaccne
iiotre
Vicliir

viiigl
11

ans aprcs.
csl pjilt-

Aiiisi

cc n'cst
Vic de

cl

i|i:elqiies

aulrcs ccclcsiasliques de ('aiqiioi

pi.iiil

doul

daiis la

Ans.i Vieliir rappellc-lil.HOIi(r/irr.f. Et

,00
,|ueje
110

PROLEGOMENA.
iirarRHo pas

'^''•^

<clic ex|iresbion,

on peui

A

ile

Iui-m6nie, el de decrirc

l;i

fnitc

ile

sa vic.

Nuii!,

poiirtanl

croire prolialilomciit oiie sa

inodcsiie Ta

Y avous fait joiiidre celle

qiii a

ele coinposec par ffu

porte a

s'eii

servir, poiir iiiiciix caclicr la part qu'il a

M.

Baillel, alin qiic
d^ocil

lcs

loctcnrs puissenl voir d'un

uis qui
rien,

eue:> ceile piccc. Aprcs avoir exaniinii les dilficulregardenl la peisonne de noire pieux Iiisioil

coup

en quoi iious dilferon^ de ce !.avanl crili-

(|ue et

des aulrcs.

e^t tciiips

de recueillir ce

qu'il

nous a appris

VIE

DE VICTOR,
feVEQUE DE VITE EN AFUIQUE, HISTORIEN ECCl£sUST1Q UE.

\ictorelait Africain {Liv. v, n.
savoiis pas en qiielle ville
|iiis
iii

I), iiiais

nons ne
il

B

arrive daiis rEglise de Carlbage, qu'il n'y a poini
lieii

cn quelle province

a

de douter
vie.

qu'il n'y ait

passe

la

plus grande par-

nais^ance. Quelqnes-uiis ontcru pnuvoir inferer

lie

de sa

Peradainie, d"un eiidroil de son Histoire qird eiait de Byzaccne. lls iront pdurtanl pas ote insisville de la
ler sur l'expression dc Victor.

Nnuscroyonsqu'il futpretre decelteciilebreEglise,
dont
lc

clerg^" (iiait
II

compose de 500 personncs,

oii

En
i,
ii.

elfel

on pourrait
de

m(iine davanlage.
saiiits

apprit Tbistoire admirable dcs

Tamalluina dirc par la nieine laison, qu'il ctait de
dans
la

martyrs Martinien, Saturien, dc leurs deux
ei

iiciiie

pinvincc (Liw.

1),

el

iiieine

frcres,

de

1'illuslre

vierge Maxime, de
gard(is
eii

la

boucho

tartliage {Liv. i, n.

U),

puisqu'il appclle nolre

Ar-

de
dii

celiii-la

ni(5nie qui les avait
ev(ii]iie

prison, el

mcgasie ce saint confesseur qni vivaii a Cartliage dans la maison de Tlieodoric, fils du roi Genseric,
ei
qiii

B. Fauste,

de Biironilie.
la

M.ixiiiie vivaii

encore fan 487, appiireminont dans
consulaire,
oii elle

prnvince prod.;

y moiirut.

gnuvernait un grand iiombre
ii,

Ce quil y a donc de prnhable est que Vicior est
iie

vierges, et Victor la connaissait Ires-bicn {Liv.

n.

dans une ville qui av.iil le liire
elail

di;

eite, doiit saint

9;

tiv. v, n.

9;

liv. i, n.

10; Hv.
la

i, ii.

11

;

iii'.

i,

«. 4).

Papinien

eveque
le

Taii

430, daiis
la

le leinps

que que

les

Genseric, ayant reiiouvelii

peisiicuiion, eiivoya

Vandales mirent
(Lii'.
I,

siege devani

ville

d'llippone
le

C

iin

eerlain Proculiis ilans

la

province procnnsulaire,
Ji

n.

5).

Ce

fut poiir lors, dit Victor,

poiir contraindre les liveques

lui

livrer les
i,

vais-

veiier.ible Papinien, eve |uc

dc noire

ciic,

eul

toiit le

seaiix sacriis el lcs livrcs des Eglises {Liv.

n.

M).

corps

bnVe avec dcs

lanies de fer toulcs rouges. Si le
oii

Ce

lut

dans ce temps-la que S. Valiirien, (iveque
s'(iiant oiipos(ig(in(ireuseinent a
la

concile de Tlielepie

de TcIIe

ii'est

point suppnse,
la

d'Abbenza,

cclieproi<

on y voit que Papinien nyzacene faii 4iS {Couc lom. II,
esl
tor.

etait cveiiiie

dans

province
Ainsi
il

fanalion, fut chassii liors dc

viHc, avec diifeiise
lui

col. 157).

loules sorles de porsonnes de

doniier retraite ni
;

apparenimenl
Qiiand
il

le n.ciiie qiie

celui donl parle Vic-

dans

leiirs

maisons,

ni

dans leurschamps de sorte que
pliis

dit

done

qiie Papiiiien ctait eveqiie

de

cevenerablevieillard,ag(ide

deqnatre-vingtsaiis,
clieinin, d^ipoiiille

sa ville ou de sa cite, noiis renlcndons dc la villc de sa naissaiice, el
ii'esl

demeuFa longtemps dans
de loui, cxpnsii a loutes
tor dii qu'il

le

grand

non de

celle
fiit

doni

il

elail cveqiic.

Ce

les injiircs

des

faisuiis.

Vic-

pas que Victor ne
;

peut-etre deja
il

eveque

oul

le

bonheiir de

le saliier

dans ce cruel

lorsqu'il ecrivaii ceci

mais Vite,doni

a ete cveque,

exil.ll parle

n'eiant pas iinc cite, puisqu'il n'en est parle

dans aul'ap-

de

pi(ii(i

et

de cette aclion avcc un grand sontimenl dhumilitii. Cela arriv.i, comine nnus
la

cun inoiiiimcni,
pellent
et 5),
il

et

que

les
i:n

manuscrils de Victnr

croyons, apres

mort de
connu

S. Deogruiias, eveiiue
i,

de

iin

caninn on

petii

pays {Ruin.

prcef. §

4

D

Cai lliage, qui mniirut i'an 457 {Liv.

n. 8).
il-

esi iiecessaire, et noiis

nous rroyons obliges
la ville oii
il

Vicinr
liisires
qiii

aviiii

aussi

particiilieremeiit les

(Pentendrc cette expression de
naissaiice,

avaii pris

cniifosstMirs

Armogaste, Archinime el
ils

Satiir,

plui6t

que de celle

qiril

g' iivernaii

en

domeiiiaeut a Carihage,oii
et r(isisterent et

confess(irenl la

qiialil(' d"(iveqiio.

foi cailidliqiie,

avoc une force adiniraroi

Victor d(i(rit
passii

si

parliciilioreiiicnt loul re qui s'est

ble
ei

aux promosses

aux cru utes du

Genseno
i,

de nKJinoiable a Cartliage ilepuis que Genseric,
villc,

de ses cnfanis, Huneric

ct Tlieodoiic

{Liv.
(icril

».

roi

des Vandalcs, se ful einparij de celle grande
il

11, 15, 16); on nesaurait lire ce qu'en

Viclnr
;i

Pan 453 {Hisl. persec. Vand.,passim),

marqiie ct
les actions
;

qiron ne se seiite

obligii

de recoiinaiire

qu'il vivait

nnmme
trouve

si

exactenient tous

les lieux

oii

Cariliage diis le lenips de Gonseric.

se sont passees dans la ville et aux enviions
si

on
;

l"y
il

Ce prince
li

(itanl

mort fan 477,

npiiis avoir nignii

souvenl pendant
si

le r(!>gne

dc Huneric
;

y

enie-sept ans et trois mois en
s

Afrique depuis
fils

la

coiinaissaii uii
il

gr.md no.nbre de personnes
si

enfin

prise dc Carthage, Huneric,
c(ida.

m

aine, lui suc-

cnlre dans im

grand

doiai'

de toul cc qui cst

Ce prince,

si

fameux par ses

criiauKis d(ilc6t.v

Patrol. LVIIl.

6

t:i
lile^s,

Vir.TOR VITF.NSIS.
so coinporl.i

17«
I

dabonl avcc asscz du
li'S i|ii'ils

(loiicuiii'
ii,
ii.

ui
I),

\

('Oiiiiiiin-.

c roi voulul cn-uilu

i|iiu le

sainl cv(>i|iio
qiii

ile ii.()ilui.'iii.'ii
lilS(|iiU'
lii

ciivirs
^oiilliil

calliorK|iios {Lh'.

(lorcnilil
laioiil

roiilioo

de

IVglis^i

a lnns ccux
ling('uie

por-

iinM

i<'asbi'iiiblassciil

|iiil>li

l'lialiil

dos Vandales. .Mais

ayaiil rc"le

i|uuiiiuiii
leiiilii.
II

(laiis los ei;lisos,
|ieriiiil

ce (|ue Ceiisone »vaii dola

poiiiln i|iio la iiiaison
iiioiule,
qiiaiit

de Dieu

eiaii

ouvorlc a toul

iir'iiio,

il

prioic du riaoidio,

s:i

lluiicric coiniiH'iii,'a la
ipii

|icrsecuiioii

cn alla-

liollc-sceur,
i|iiu

veuve d"Olylire
de Carilia-e,
viiiyi-iiiialru

el

dc rcnipcrcur
iravail poiiil
(ilill

/oiioii,
irevii-

ceux

purlaicnl Tliabit de sa iiation, parco

l'Ci5!ise

(|oi

cu

qiiMs avaicnl dos cni|ilois dans sa niaison.
air.icliaii lonle
la

Ou

lonr

(iue

dopuis
lit

aiis, cii

lui

lilMeiiioiil

peau du

la

lele

avcc les chcvcuv
d'aulrcs

ei le

urdonnor, Mais

lluiicric,

sous ccilc apparoiicc

(Lir. n, H. 4).

Plusiours cn inoururenl;

iriiuiiiaiiilo,

coinnioiiva ^ fairu connailre au\ callioiiicdiiaii

pord'ronl lcs doux youx.
cct oiai
iiiiiiiiii-r

On

Irainail les

femmcs cn
pour
les
ii

li(|uus

cc

i|u'il

cnire

eiix.

II

ciuoya

a

TK-

ilaiis loiiics

los placcs

de

la villc
la

glise ileCaiihauo .Moxiiiidie, aiiibnssadour ilo /.enoii,
aliii

a lonl

le

niniido, ci joiiulre

conrusion

qiio le

pciiplo clioisil cii sa piesencc
;

iin ev(ji|iic

la

crtiauld; inais, malgru ccs
cii

inauvais irailcmcnts,

(|ui fiH

digne de cc raiig

mais

il

le

fil

acconipagiier

Vicior assurc qu'il
ci
i|ii'aiicun

connaissait nn grand nnmbrc,

de

soii secri-laire noiniiK;

YiUTil,

(ini

porlail

un odil

de

loiis

ces

illusires

cailioliques

iiu

|iour eiro lu

piiblu|nonieiii. I.o

roi

d(;clar:iii \y.\r cei
lil

B

s"olo giia eii
riic;.

aucuno

cliosc

du droil

clieniin de la vi;-

odii qiril

pcrmciiaii qne roglise dc Carili.iye se
iiiiel

ordimncr

ovoqiic cllu voiidraU, inais a coiuliiion
:\

lliincricavaii iin violenlil(;sirdc laisscr lc

royaume

i|ue lcs (;v(;iiues aiious qiii ('laicni a Conslaiiiinoplc
ei daiis lcs

ses ciifanls (Uv.
piiie

ii,

n. 5), contre la constiluliun

provincos de rOiiont auiaieni

la

liberli;
pri;-

de son
rait
le

Gcnscric, qui avail ordoniKJ qiie ce sc-

d.ins

lcurs cglses, snr
lc

un ordre de lcnon, do
pcniilo eu quelles

plus agi; dc ses peiils-fiis ci dc se* descensiicciSdcniit lonjours a la couroiiiie
1

cbor 01 d'inslruirc
voiulr.iionl ci

langncs iU

danis
cop.

qiii iib.

{Pro,

de suivrc

la loi clirolieiino (c"c>l-a-dire

Hisi.

Vmulal.). Ce priiicc

criicl

pou.'

bs

diigiuos (les

aricns);

qnu

si

cela nc

s'c\(;cuiait

vcnir a boul de son
ler ouvcricniciit

desscin

,

coinnien^a a

persiicii.

pas a lcnr («gard, riivoque qni sciail oidoiiiK; ii (^artiiage, el scs clcrcs, ei les au ros (iviiqucs avoc lcurs
cle-cs qui (ilaieut dansloules ics provinces (rAfriqne

son frcre Tli(;odoric ct ses eufanls,
;

ausji bien qiie cciix de son frerc Geiiton

et, pircu

qne

le

premier de scs 6vcijues,

liuc le-

Vandalesappi;lr(;s-Iionor(;

soraicnl eiivoycs cbcz los Mauios.

laiciil paiiinrclio,

nomini; Jiicundo,

(iiait

Coi odil ayanliiii;

lu lo

18 dc juin, ou, sclon quel,

ci aiiiK; daiis la inaisun

do son ficro. doni

lcs ciifanls au-

ques

(idilions, lu

19 dc inai Tan 481
(iuiil

a loule TEglisc

raient puolitcnirlcroyauine parle suTrageel lecr(;dii

assou bloo, Viclor qui
ii

aussi priisont, cuinniem-a

C

dc cc

prelal

,

llniicric le

fit

brftler toui vif
le

au milien

g(;iiiir

et

Ji

se plaindre, parce quil paraissait que

de Cariliagc cn presence de toul

pcuplc. Viclor

lon

cliorcliail

dcs

i

rolcxies pcur perseccter el acca-

fuiiiinioin de ceile intpiele criminello, cl,coiisidcra3l

bler los caiboliqucs; c'esi pouiquoi ce g(>iK;reux mi-

daiis ceiic .iciion lcs
les callioliipics,
il

maux

qui allaienl

fondre sur

msire de Jcsus-Christ declara publiquemenl h \'amlassadciir Alexandre que si cela etaii ain.^i , et si
l"on

avoue

qii'ils

se disaienl les uns
si

anx auiros, qn'un prince qni
soii

(;lait

crucl cnvers
la

pernioita

t

a des comiiiioiis
ciil

si

daiigereusej que
elle aimail
qiii

(;v(;quc,

ii'(;tail

pas pcur epargner
f.ii-aioiil

religioii

i'Eglise
inieiix

de Carlliage

un eveque,

caiholiquc ct ceiix qui en
se passa ruii 481,

profossion. Cela

n'cn poinl avoir; que Jiisus-Chrisl,

avaii
eii-

denx ans

avaiit lc

grand feu de
donl

la

toiijiiurs

daigmi
fiil

la

gouverner,
i;

la

gouveriierail

persijcutiiin (Lii'. li, n. 6),

qne Oieu

fil

connaitrc par
il

coro. Tcllo
i|',ialil(;

Irt

goneiosi

de Victor, qui crut, cn
clcrgo, de-

pliisiours visions el plusieitrs signes

hoiiora

d'uii

dos princip.iux

membres du

plu>iours saints personnagcs, alin que scs servituiirs

voir laire coniiailrc lu viiriiable avanlagc des Kglises
d'Afriipic,
ci cii

ne ru>sciit pas siirpris ei cusscnl
tilior coiitre lani

le

leinps du se for-

parliculier de celle de

Carihage

de niaux.

inaissaromonirancelulinuiile, 1'ambassadciirAloxan(Irc iry
lii

Viclor, toujours atluniif sur lcs biciis el les niaui

point alicniion, et nc s'cn
qiii

mil poinl

cii

D "

dc rEglise,

rocucillit

cxaclenient
la

CC';

\isions, cn
cii

pcinc

;

irailleurs le poii|ilo,

voulait avoir un evecii

ayant appris pliisicurs dc
avaieiit «;ie favorisi-s.

bouchc de ceux qui
bil

qiie, jeta

dcs cris iiisuppurlablcs,
iiii

sorie qu'on ne

La prcmicru nieine
sainl (;V('qiie

rappor-

put pas rapai^cr par
ilono
(;lu.

aiilrc

iiioyen.

Eugiinu fut

lcc

eii

sa piesence au

EiigiMie.

Nous
qiie
(iiail

Cclaii

iin

lioniinu sainlel agr(;alilc a Oieu,
si

ni:irqncr(iiis icl cclle

de revCviue Qiiinlion, parce

iloiit la

vcriii cu\\{.

oclaianlc, quo

les

Vandalcs

Viclor

cii

a douiio rcx|iliialiMi.
iiiie

Cc

saint pi(;lat
il

inenios le respcclaiciil. Sl soii ordinalion cnuibla do
.]uie (oiis

assis sur
la pl.iinc

hauie nioiitagnu, d'uu
tr.

voyait daiis

les fidcles

dc

l'Cglise

de Carlliagc, sa

ri;-

iin

upcaii de brcbis, donl la inuUiludo

piilulion
ct

cxcita

bicni('>t

rciivie des e^cqiics ariciis,

ciait innoinbrable.
il

Au

miliou de ce giand
11

iroupoaii

particiilicreinoiii

dc

Cyiila, un
iprils

des

priiici|iaux

y avuii ilcux cliandiiircs siir le loii;
qiii

y uv:iit aussi

d'enlrc eux, de surie

raccabluicnt
lls

lous les

dcs bouchors
leiirs cliairs
loiit

liiaienl

los

brebis ei qui jeiaicni
ci

jours du iiouvclles cabimnies.
lui

poricrciii lu roi a

dans Toau bomllanle,
Iroiipeau
ful

par cc
el

iiioyoii

ordonncr de
,

iic poi:it

s'iissouir
lc

snr

lc liH^nc

cpi-

cc

graiul
ilii

dciruit

conspniiiic.
lco

»ciqiai

cl

dc ne poiut insiruirc

pouple

scloii la

Viiiiir

qiic cc-i

dcu\ chaud orcs inari|uatcnt

<"3
(lcax villes

PROLECOMFNA.
dc Sicca et dc Lara
dans
,

^

171
ei cxliorter les Ireres, et d'y celebrcr les
ii, ii.

oii

ron assembla

A

de preelicr

d'abord cetie grande multiiude dc confesseurs qui
rurciii eiivoyds eii exil

diviiis inyslcres (Lii<.

9, 10).

les

deserts de TAfrique

,

Les Vandalus persiicutcurs n'ayant ilonc pu cnr

Du qirclles signi(i:iicnt

le roi lluiicric et

Cyrila, son

rompre

pcrsoiine,
le.';

non pas njcine
lcs

iin

scul enraiit, rcpliis af-

evcqiie, qui lui le princi|i:il aiilcur
seloii

de

la

pcrsecution,

cbercberent

lieiix

plus ciroils et les

Vicior {Liv.

ii,

n. 18).

freux pour y enfcrnier rarmee du Seigneur.

On
,

leci

Huneric tcnta

plusieurs

nioyens
iine

ires-criminels

fiisn

:iux

confessems touic sorte de consolaiion
les visiii r. l*oiir

pour avoir occasiim d'excilcr
blique et gciicrale d;ins toule

persecuii'in

pu-

011

ne perinit a pcrsonne de
gardes plus cxacis
ct

rcndre

rAfriquc

(I.iv. ii, n.

les

iduj ci'ucls, on les Irappi

7); raais, ii'ayant pu y reussir ni ilcslionortr TF^glise

h coups de Laiun, ei on les tournienia bc.ucoup. Oii
jeta les confesseurs

de Jcsus-Clirisl

,

il

leva

le

niasque, et

ay.iiil

fait

de Jesus-Chrisi

les

uns sur
ils

les

raniasscr 4976 cveque-,

prcircs, diaorcs et aiilrcs
lcs

auires conime des sauterelles; et, comine

ne pouils

nicnibrcs de rEglise,

il

ciivoya cn e\il daiis lc
il

vaicnt sortir pour les nccessilcs naiurclles,

lirent

deseri. Enlre ccs sainis conlosseuis

y cn avaii plu-

de

li'i;i'

etroite

demcure un
les

lieii

d'liorreur qui etait

sieurs affligcs de

la

gouttc, ei d'aulres iiue le grand
la viie.

plus iiisiipporiable qne

plus iiffrcux supplicis.

^ge avail privcs de
I!.

Enire ceux-lii cclalait
la

le

B

Daiis celle exireuiil(5, Viclor ne perdit point coura"e
il

F(-Iix,
(ilaiit

cv(jque (rAbbir, ville de
loiiibc

Proci^nsulaire,

donna un jour, peudani que

les

Vamfales dor-

i|ui

daiis

unc vinlcnte par.dysie, nc
loui.
lel

maieiit, dc grands prcscnls aux Maures, qni lui per-

sentaii pliis

ricn ei

ne parlait p'us du

Ni tie

Victor se trouva furt enibarrasst; d'un
ct ayant consid(;re qu'il
(ilail

aceidcni,

inipossililc

de

Iraiis-

mirent a peine d'entrer en secrct dans ce liuu oii i| enfonga dans l'ordure jusqiraux goiiou';. Le pieu\ Vicior s'est conlenle de nous expnscr cn dcux mots
,

porter le
;i

saiiit vieilhird

siir
la

un

clieval

,

il

s'adressa
ie roi

cc qiril

(it

pour

les sainis coiifcsseiirs

cn (clie occa-

queli|ucs Vaiiilales dc

cour qui piiiirent

sion iiiipoiianie; car, aussitdi apiiis, les Manres lcur

d'or(loiiner que, puisque FiJVw allait bicnloi niourir,
il

''ommanderciit a
p.Trcr

toiis

avec de gr.inds cris de se
ii,

firc,-

piit

au moins dcmcuier

;i

Cartliage, (rautant qu'oin
le

au voy.ige

qu'ils devaieni faire (Liv.

n. 10).

iie

pouvaii cn aucune m:iniere

conduire au

lieu
:

Ccs

liarliarcs trait(irent Ics sainis
:

avec une exlreme

(le l'e\il.
«

Mais

le tyraii

Iriir
ii

rijpomlit avec fweiiT
cIicv.tI,

criiautc

ils

les for(,:aieiit

S'il

ne peul pas se

teiiir

qiron railacbe

pierres et les

de courir cn leur jciant des pcr<;ani avcc la poinie de Kiirs Innces.
les

avec des cordes a des
iier oii j'ai

Lfleiifs
»

indompicis pour le Irai-

Lorsque

les vieillards et
^'(iial

personnes

d(5licaies fu-

commandii.

Vicior fut donc oblige dc

rcnt hors

de pouvoir niarcher,

ccs liommcs

lier le V(in(irablc (ivc^(|ue

de iravers sur un

nuli
le

hani

C

s.ins

piii(i

les liiiicnt

par

le:;

picds ct lci iraincreni

clieval, et de le faire

porler peiidant lout

cliemin

parnii Ics picrres, jus(|u'.i
l'c>piii.

ce qu'ils cusscnt rcndu

comiiie Huc piiieo de bois. Tous ces sainis conlesseurs furenl assembliis dans les villes de Sicca et de

Le nombre de ceux
si

sor:e fut
(Liv.
II

qui moururent de la grand, que Yiclor ne put pas leseompier
15).

Lara

,

dii

Ics
roii

Maiires avaicnt ordre dc

se rendrc,

II,

n.

M,

parce qtic
les

devait
le

Iciir

y livrer lcs saiiils poiir
C'(iiait

eut poiirtani diins cclte iiiste oecasion un graud

conduire dans
reiiiplie

d(iscrt.
si

une vaste

sol -

sujet iredificaiioii

lude,

d"une

graiide qiiantii(i d'animaiix
ii,

i|u'il nr faut pas oublier ici. Pendant ce voyagc, qui fu lant de mnrlyrs, Viclor, ae-

V(in(incux et de scorpions (Liv.

n.
ii

12), que ce

que Ton en
le

disait par;iissait incroyable
II

ccux qni ne

compagnanl cclle grande arnu>e dc conlcssiurs, vit iin jour une pauvre femme :ij;(ie (|ui porciii iin sac
ct quelqiics babits; elle
lei:ail

savaient pas.

y avaii

m(inic qiiclqucs-uncs de

par

la
:

main un
Coiircs,

pelil

ccs beles qui cmpoisoiiiinient de leur snufde ceiix
qui en ctaicnt fort (iloign(is. Tclle
(iiait

enf.ini qu"elle consolaii en
seiiriieur, voyez-voiis

lui riisaiii

mon

la

demcure
villcs

comnicni lons ccs sainis mar(a
ii

qulliineric avait destiiK-c aux confesseiirs.
reiidaiil
(prils (itaicnt

clicni

dans

lcs

dcux

quc

Vicior

avcc jnie ct se luiicnt (rarriver a la rep it de cequ'ellc .Tgissail
,

couronue?

conlre-temps

nous avons
(Ibiil.
,

iiiarqu(ies, lc roi y
liicbiirent,

envoya deux coiiUcs

^

ct

(

onire

n. 9) qui

par de bellcs paroles ci
lcs servitctirs

iiiie

les n-gles dc la prudence de se joindre a cnmp.ngnie dliomnies, ct de s'unir aux conlcs-

des promesscs, de corrompre
Clirisi; niais ce
ful
lori

de

.((stis-

seiirs.

Elle lui r<ipondit
poiir

:

t

Bi^nisscz, b(iiiissfz

moi

inuiilcment,

car
:i

lous ccs

cl priez

moi
car

aiissi

bicn que pour cet eiifant
piicbcrcsse, je suis
fil!(»

saints n'y rcpondirent qifen rcnouvclant
leiir

liaiue vnix

luon

jciii-fils;

qiioii|iie

confession de
faclieiise

foi.

Cest pourquoi
,

oii lcs

cnfcrma

(!e l'aiicicn (ivijquo

de

la

ville

de Ziira.

>

Ceite ville
dii

dans une
asse^.

prison

oii

ils

claient ii(;aiimoins

de
licii

la

province Pioeonsulaire

au large. Victor

ni(iiiie,

que nous croyons avoir

oii Ics
:

(itant tics-eloigmie coulcsseurs (iiaient pour lors, Vicior

lui
si

icpliqua
ct(i d(iput(i

et envoy(i par saint
,

Eugcne de Cartbage,

«

Poiirquoi

inarchez-voiis

dans une

son (iv(>que
geiit

avec des soiiinies coiisidcrables d'arles confesseurs en tout ce
qu'il

gianile pauvrcKi, et quelle raison avez-vous de venir
ici
1

de

si

loin?

>

C. tle pieuse

femnie

lui

pour secourir

riipondil

:

Jc meii vais cn exil avcc ce peiit enfani, voire ser-

pourraii, jusqu'ir ce quils fusscnt arrivesau lieu de
leur exil, Viitor, dis-je, cut perm:ssi(.,u d'y entrer,

viteiir, le lire

dc penr
dc

qiie

rcnncmi nc

le

irouve seul et ne
le

la voie

dc

U

viiril(i

pour

piecipiicr daiis

175
1.1

VICTOU VITKNSIS,
)

175
,

11101 1.

.\

ces paioles, Viclur, lca
rieii (liio aiilri!

y. iix

buigiies
i|iie

dc
la

A

Miiis les cv'ei|iies e.>ilii)li(|iies

i|iii

iiv.neiil

pie»u luut

laiiiies,

ne piU
ile

tliose,
|iliis

siiiuii

cela, avaiciil aiissi drtfssc

iiiio

l(iii;;iio

pi(iression

dc

voluhU!

l>icii !>"iiecoiiiplil.

l.es
le

vig.iiiiicii!k

dcs
ipii

lciir li.i, (jirils eiiv<>y(''rciil aii loi

par

(iiialre

eveques.

lonfesscurs euini arrives dans
s'etail acqiiiile

deseri, Vicior,

le

20

d'avr.l.

Ce

livre fui coinpose a Carlliagc depuis
oii

dc sa

coiiiiiiissioii, ct qiii iie

pouvaii

rairivi^e dcs cvi^-tpics; ei ainsi
lut cciii

peul croire

qnM

plus
iiieiit

ri(
ii

n

f.iire luiir

ecs sainls, se leiidii proiiipie,

parS.
ii,
ii.

Kiijjciie,

noire Vietor ei (|uelques au-

Cariliage aiipics de son cveque
n.
!),

S. EugiJiic

ircs

(Lh.
110

18

;

Ih. iv, n. 1).
ici

(Lh.

11,

l2j.
lluiicric mcdilaii

Je

rapporlcrai pas

los

suiies
la

alTrciises

dc

Ccpendani
luin
ilile

quelque cliose de plus
ce qiie ncus venons de

ceiie preieiidue confcrence, ei
liarhare
(iiic

cruauie plus quo
si

coiiiie

Tl^glise

,

(|iie

lc roi

vaiidale exerca coiilre iiu
II

graiid

rapi urlcr, cl
il

a|ii(>s

avoir a UniiUMpiclques lueiiibics,

noiiilirc ir(-vC>i|iics,
eiiliii

snlllt

de dirc

i|ii'ils

liircnt uius

resului de perdre toiii le corps.
la liiie

Le jnur

iiue VV,-

exiUis, les

nns dans

Tile

de Corse,

cl les aiilre.s
liors

glise celebre

de rAsccii^ion de Notre-Sei(jdit

cii dilT('rciiis

ciidioiis

de rAlrique; mais lous
qiioi

giieur,
lu

il

ciivoya i l'evcque Eugi^Mie uii

pourctic

de leurs Eglises. Apri-s
voya dcs
lioiiiiiics

ce piincc
liii

iiiliiiiiiain

en-

au

iiiilieii

do Tcglise,

cii

prcsence

dii coiiiie Uci;iii,

scniblables a

daiis

toulcs le^

anibassadcur de reiiiperciir Zcnoii. Ucgiii
tliulique
,

ciaii

ca-

B

|iroviiices, qui nY-pargiKirent qiie

ceux qui siiccom-

el iious nvons encore lcs leilres qiie saint

bercnt a lcurs violences.
qui fiU cxcinpt de la

II

n'y cut

m

lieu, ni maisoii

Fulgciice (Episi. 18) clFcrrand, diacre dc Cartliagc,
lui (j.iiviicni

pcrsecuiion; lcs plciir» ei lcs
qiii

loiigiemps apriis poiir n^poiidre a ses

geniisscnients se lireni enlendre parloiit. Yicior,
eiaii pretic

quesl

oiis.

reiid.iiil

que Ton poriail redii du

roi

a

dc Cartliage, demeiira dans cclte
:

ville

rcglise de Cariliage,

les courr^ers parlireiii eii diliii

puiir siiulenir lcs lidiiles

car ce

fui la

quc

ia

violencu

gence pour
cailioliqiies

eii

porier des copies
eiaieni
daiis

tous les ev(ji|ucs
les

de

la

pcrsijcuiion ful plns graiide, a cause de la pre-

qiii

loiiies

provinces

seiice

du

roi et

de son pairiarcbe. Le pieux
n'oinet rien de ce
la

liisiorien,

ifAfri
([iie,

iiie

et

daiis les iles ^\c

Sardaigne, de Major-

qui ue dticril que quelqiies faiis parliculicr» arrives

dc Miiiorqiie et d'Vvica, qui ubiiissaient aux
ii

dans

les provinces,

qiii

se passa

Vandalcs. Le lyran ordonnaii par cel edil
eviiqiies,

loiis les
le |ire-

dev.int?es ycux daiis
lemniii de la violence

capiiale de rAfrique.
lii

U

fut

sans c.xccpliun, de venir a

Carlhge

que Cyrila
lils

excrcer conlre

niier jour

de levrier de lanniie suivauie pour rcniire
foi
,

„„ enfani d'envlron sept ans,
nnj^
„.
i,.qiiel
;

d'uiie

dame de

qiia-

coinptc dc leur

ou puur

eii coiiliiier
ii,
ri.

et dispuicr

ce

pri^-lat lit

rcbapiiser par force (Liv. iv,

avcc

ies

e\eques

arieiis (Lii:

13).

5

/,ti.

v, n. 1, i).

Victor, qui etail preseiit a
eiit le

la

leciure dc c.i lidii,

C

pig,,^

ayani puriliiisoii Eglise par cettc cCfroyabla

cceur
II

brise dc douleur, el ne pul relenir ses

pcrsiiciuioii, jeia enliii
laj,

au feu
II

les

verges donl

il

s'e-

larmes.

erut que lluneric di-ant qu"il ne voulaii
y ciil

servi pour

l.i

cliatier.

ne

loiiiba

pas iine seule

pas

qiril
lui

de scandale dans
il

lcs

provinccs

(]ue

gouiie d'eau daiis rAfru|iie,eila faiiiine fut sigrandc,

Dieu

avait accordees,

avail niarque fort claiieqiril

que ceite

vasie

pinvince en

fiit

depeupliic, el les

nieiit qu'il

ne voulait point

y

eiit

de

cailioliqiu;s
ii

Vandales ne sonUrircni pas

iiioins

que

les

ualurcls

dans son rojauine.
faire
,

Oii dclibcira siir ce qi^il y avait

Ju pays.
aiis ei

Eiifiii

lc

niallieuieux
,

lliineric, apres sept

un

si

ei Ton ne irouva point de nieijleur rcni(ide .i grand inal, que de presenier une requele au
(ive iue

dix mois de regne

alla

recevoir les
II

cb.iti-

,„^„15 qui eiaienl dus a son impiiile.
gii

mourul mansucceda

nom d'Eugcne,

dc Qarlbage; mais Huneric,

par lcs vers (Lip.
Giiniabiiiid.
lils
ii

v, n.

14).

qui avaii pris rcsoluiion de pcrdre lcs callioliques,
n'y eui aucuii (igard (Liv.
11,
11.

de

soii freie

Genton

,

liii

li).
l'aniiec

ciinrornHMiicnt

la loi

de Genseric, carit

ctait leplus
fut

Lc
ibH

preinier jour de

fiivriei'

de

48i, les evcaii

ai;c

des princes de

la

maison royale. Gunlabond
il

qucs d^Afrique se
011

trouviireiil a

Ciribage
el

iioiubre dc
iristesse.

assez favorable aux caiholiques;
Eiigiine, (iv^ique
aiiniic

rappela d'exil S.
la
il

cjiviion, accaliliis de

donlcur
(jui

de

de Carihage, et

,

dans
487
,

Iroisiiiiiic
lil

^otre Viclor n'oublie ricn de ce
sidiirable
<'v(ii|ucs

sc passa de con-

dc son

regiie, qui liiait l'an

rcndre

dans cclte

triste coiijoncture; ei

coinmc

lcs
ii

aux calboliqiics de (^artliage

le ciiiieiiere

de Sainl-

avaient dcniaiidii que le peuple (lu prescnt
il

Agik'e niarlyr, coiumc nous l'ai'prcnons d'un antien
aiileur et tnis-ovaci, (|ui a conlinue
la

la coiifcreiicc,

cst au moiiis probable qiie Victor,
raiiii(ie

iiiii

chroniquc dc

ctait

ii

Caiiliuge

prcicedcnic, cl que iious y
la

l'rospcr.

Cc

fut

vers

le in(iiiie

tenips

queS. Eugiine,

Irouverons eiicorc apriis
persiiculioii, assisia au>si a

confiirciice pciidant

la

eiaiitdc reloiirii C.iriliage, ordunna,

comme
la

noiis

cetle assemblce.

Le pa-

croyons, iiuire Vicior, eviique de
d'iiii

Vile, a
irois

place

iriarcbe des Vaiidales

,

Cyrila, qni avait cxcilc cel

aiiire Vicior qui
:

liiait

niurl

ans aupara-

incendie, cl qui
le

iie

se scnlalt pas capable de soulenir

vaiii

c'e.si

ce (|ue

iioiis

jugeons devoir inlcrer des
qui
lui

choc des

cailioli(|iies,

eiupluya 1'ariilice, b'S

men-

maiiuseriis de rilisioire de Viclor,
liiiis

donneul

siinges, lcs caluinnics et la vinleiice puur ruinpre la

la qiialilti

d'ev6i|uo de Vile.

confiircncc cl pour ne
qiiui
il

poiiit

ciitrcr eii

m^iliiirc, cii
,

Le bmi
l'i\l

(''viSiue criii ijue
d'iiiie si

Oicu.qni avaiipcrniisqu'il
,

iie r('ussit

que Irop

licureiisciiiciii

parcc (|ue

lcnuMii

crucllc pcrsetuti(>ii

T.ivail coii-

lluneric se cunduisaii iiniqueiueiit p^ir scs conscils.

serve alin uu'il cn ccrivii riiistoire pour ''cdillc.dioB

177
ile

PROLEC.OxMENA.
01 l"iii-iriiciioii

«'»

rE"liso

dcs

sici'lcs sniviiiiis

lleii,

A

rapporie de Victor irouveronl

sms
vic

iNdiie

ipril

y ei

;i

irepril ce lrav;iil a hi piieie
lc iioiii

i]'iiii

de scs amis
r^in

«loni

do graiids rapporis
siciinc.
Tijire,
t;iiion.
II

eiitre

la

do
(jiril

S.

Luc

I:.

ne

mms

csl pas coiniii

,

487

ilc

Josiis-

n'a pas eie aussi coiiiiu

incriiail
la

do

Clirisl, GOaiiS
1)110

ileiiiiis
;

renlrce des Vand;iles
iih.
l,

eii

Alri-

coiiime nous Tavons reniarqiKJ daiis

Disscr-

(\icl. in pruloijo

H. I).

Le

prol' giie niciiiequ'il a

mis a

la icie

dc

soii
d'eii

Ce

(jue niius veMinis
fail

do rappurler dis arlions do
ne piiraisse
il

liisloire est si

cmronipu,

i|iril ii'esi

paspossiblc

V.clor

voir ipio

,

ipMiiiu^il

p;is

avoir

tirer auciiii fait cerlaiii.

Mais

los aulciirsoii

des inarly-

iieii soiilTerJ

en sa poisoiine,

a poiirtant cn

bcau-

rologes se

soiit

beauciup scrvis de

ouvragc. Soii

coup de part

a toiit co qui s'est pisso soiis

lluneric,

noin ne se (rouve pas dans les anciens inaiiuscriis

etipril n'y avait pciit-elre persnnne d;ins tonte l'Alri(|iie qi(i ail ole inieux iiirorino qiie
Iiii

des iii:i!iyrologcs. Pierre Calesinius
pieiiiier qui
\'.\

seinlilc (jlre le
lo
ri(iiii

de toulcs

Ics

niis

dans
la
il

le sien, soiis

dc

Vi-

p;iriiciilail((;s

de cette
a laiss(i

cijliibre
la

perseculion des Vana
la

Ctor d'Utiquo, ct de

esl pass(i

d:ins

le

Uoinain,

dalos, dont
-Noiis

il

iiKJnioire

posleritij.

Mais
licii
f;iit

s'il

cst vrai

que ce

soit Picrre Natal

quia donii!
d'.ivril
il

Tavons

divisiie cii

cinq livres, quoiqu'il iry aii

a celteaddilion, lorsqiie
nieiilion

sur

le

20

a

pas de preuve que cctle division soit de son aiileur. liUe est (jcrite d'uu siylo siiiiple, mais fort touchant,
ci
I

de Vicior,

(jviiiiuede Cartliagi',(pioiqu'il
,

B

aii

voulu parler de Victor, (jvoque de Carietme

on
ii'a

s roiileurs

en

soiil irijs-vivcs.

rcgarder coimiic ruii

On a raisoii de la des monuments lcs plus consinon-soulement do
rantiquit^j

voit assez qiie le culte de notre Viclor de Viie
aiicun fondenienl

dms

l'antiqiiii(;. II

y abien (rauircs

deirables qni nous soieiit re^ti-s,

saiiits persoiiiiages

qni nc se iroiivent pas inarqiKJs
;

rEglise d'Alri(|iic
cbretiennc.

,

mais meinc dc touie

jiins les fast s

de

i'Eglise

ei, api(is loui,

on ne sau-

rail liro 1'llisloire
rieii

de Vicinr,

(|ue l'on n'y reconiiaisbO

Nous ne trouvons plus
Tan 4t7, parce quc
Toii eii ditsoii
iious
,

dc

iioirc

Victordcpuis
qiie

sa foi, sa cliariic, sa piolii singulicre, son zele pour
la rcligion et lo salut

ne croy(;ns pas que ce

des anics, son bumilitc el sos
ii

f(inil(;

ni

que ce

soil Ini

donl

il

cst

autros vertiis, qui, joinlcs

sa

scence

,

lui

donncni

parlc daiis

la

Vie dc S. Fulgence, (;\(;que de Ruspe.

un rang considcrable
oiit (idifie ei insirnit

pariiii les

grands bomines qni

Ceux qui

lironi

avec aiiention

ce

quc nous avons

rEglisc de Dieu.

VI E

DE

SAINT
rar M.
propose parmi
le

VICTOR,
,

EvftQUE DE VITE EN AFHIQUF.

CONFES-EUBj

Baillci, prilie.

I.

Le yiarlyroloije

roinuiii

noiis

les

G

ce

nom dans
la

la

Btjzacene,

qui elnil
ii

au

leiaiil cl

na

iniii/s
Nii

donl rEijlise honorc la mcmoire

23

d'aotU,

miJi de
Ruspe,

province Proconsutaire,

quelques tieucs de

saint Victor, iveque d'Vlique

en Afrique. Sur cela

d'oii sainl

Fulyence
la

ful ivcque. Virlor (ut fail

llaronius a crn que ce sainl n'ilail aulre que fauteur
{ilibre de illisloire de ta persicution

iviqiie de Vile

vers

fn du rcgne de Genseric
le roi

deTEylise d'A-

premier roi
l'an

des
eut

Vandates en Afrique, qui moiirul

[rique sous les Vandales, parce quil ilait,

comme

pres-

477

;

il

grande part a la pcrsicution que

queloutle monde de son lemps, dans fopinion deceiix
qui ont
fait cel aiilcur
ettl

lluncric,
tre

fits el

successeur de ce prince, renoiivela con-

iveque d'Vnque.

S'it ilait vrai

fEgtise calholique.

Comme
it

it

se rendit xeli difen-

que sainl Yiclor
qiii itait

ili effeclivement

iveque d'(]lique,

seur de la (oi orthodoxe touchant la divinili de JesusChiisl contre tes ariens,
fut aussi

une

ville

de

la province

Proconsutaire (ort

du nomhre de ceux
II

connue dans

1'anliquile,

nous serions obtiqii de reconde Victor auteur de

qulluneric chnssa de teurs sieges pour ce sujet.
rail
fit

pa-

nailre quit serait

tout diffirent

quil

itail dijci

retigui fan 481, torsque ce prince

fHistoire de la persicution.

ilais,
le

parce qu'il parait

un

idit porlant ordre

d lous

tes

iviques calkotiques

que ceux

qiii

ont mis

les

premiers

nom de

sainl Vic-

de touie fAfrique de se trouver d Carthage, pour entrer en confirence nvec

tor d'Ulique

dans

les

martyrologes ont eu intention de

ceux de sa secte

(a).
te

faire cet honneiir

d

la

mimoire de
s'agit

cetui qui a

compo

e J)

On
ville

ne saii point assurimenl quel ful
{b)

lieu

de son

fUistoire,

on

voit

qu'il

ici

de Viclor qui

fut

bann ssemcnt. Quelqiies-uns

ont cru que cilait la

iveque, non pas d'Ulique, mais de Vile dans ta province Byzacene. Qiwlques-uns

de Constanlinople, non pas qtCelte lui eul ili pres-

ont icrit que Vile itat
vilte

crite

par

te

persicuteur

,

mais persuadis
it

qiie

Viclor

plulot

te

nom

d'un canton que cetui d'aucune
tes carles

de

favail choisie
vivre en

comme un

tieu de refuge oii

esperait de

cclte province. 3Iais

dressees sur la ISotice

puix sous
(c) ont

ta proteclion

de fempereur Zinon.

de$ Egtises d^Afrique inarquenl neltement tine xillc de
(«) Calal. episc. Afr., t. IV Conc Scbilsi. Eccl. Afr., p. 292 ei seq. (0) GLiffl. cd. Vict., G. Cav. Bibl. cccl.
;

Wautres
(c)

conjeciuri

qite c'ilail

dans un endroii
Vit. S.

do

Cotelier,

lom.

III,

nion. gr.

ad

Sabbaj

Ruio.

cdit. Vicl,

179
<.V

VK.TORIS VlTENSlS
rfln«i<iiiie

180
iii

Epire. .Mnii

i/

n'ij

a puinl d'appart'nci'

A

fcnriail

d'orda»uer des iviqucs

ta ptiiee

dc ceux

qiii

(;i('i/

soit sorti tle
(iii

FAfrique,

el s'il

en eiU

(U

iloignf,

i/

moiiraicnl. N'aijiinl
lorili,
il

pu

te fairc uhiir avcc toute snn aitjitsqit'ii

n'aurait

Hre aus» cxactcmenl
lU'

infurmi' qu'il le fut
i/

cu

fil

nniatser

deux cents

(;u'i/

rcligun
qtii

des particularit.s
la

la pcrsccutian ilunt
II

i'oi(/nl

laisscr
/'flii

rians rite

rie

Sarda<<jne.

Nous ne snvons

point ce

inimoire a la poiicrile.
exil.

en ecrivU riiisloire
;

put purlcr ce prince a ipargncr saini Vicdn- poiir cctte
fu:s

487, diirunl son
esl

Nous
lu

l'avuns cn cinq livres

elle

Miiis rieux ans apres, ayant nppris qn'it ne jaisnit

en

slijle

sintple,

mais

fort tuuclianl, et les couleurs

point riifficulli d'ordonner des ivequcs pour lcs ijlises

en sonl tres-vives.

Nuus

reyardous

comme

/'mh dcs

cathuliqucs

qiii

en manqunicnl, mrlgrc sa
liii
,

difcnse,

il

monumciits

les plus considcrables

de 1'Egtise d'.ifrique

enlia tluns une lclle colire contrc
prciirire prisonnicr, et le
/S/

qu'il 1'eiivoija

qui nous soient reslis.
II.

niiiriKT daiis les prisoiis

de

Ilunericilait morl
il

ilcs lc

13 d6cembrc de 1'Hn 481,

Cariliagc.
villc
ni(

'Comme

il

ilait

en cliemin, lcs dipuiis de la
/i(i foiiiiiie

auquel
liques
,

avail fnit perir une pnrtie des cveques callio-

dc Uuspe vinrcnt s'i:dresser encore n
ric

et

reWgui raulre duns

l'ile rie

Corse.

II

eutpour

mclropoliluin

lapro^ince, dcin:inriniil saint FiitIt

siiccesseur

Con.lebaud ou Gunlabond son neveu, qui
1'Eglise,

tjencepoiir lcur eveqtie.
lcs

n',:ttigua poiir

sexcuscr

iii

donna une espece de poix a
tir la persi'culion.
<•/

en laissanl ralen-

ordres

du

roi, ni les

chainesqui

lui liaient tes

mains,
:

Mnis ce

ful ttne

pnix de pelile durie,
fil

B

ni In prisence

mena(aitc des gardcs qui Cobsiriaient
(/«

le

repos donl l'indulijence de ce prince
e.vil,

jouir lcs
les pre-

rien ne 1'cmpechu

rionner aitx dcputis dc lu ville de

prelais callioHqiies revenus de leur

durunt

Ituspe

/((

siilisfaction qu'ils

demanriaient

,

ct it

envoya

mieres annees de son rigne,
e/forts

fitl

souvcnl tronfc/

par

les

uiie cominission sccrele aitx

iveqnes voisins poiir sacrer
le

des evequcs
leur

ariciis,

qui chercliaienl coniinuelle-

Fulgence.
piit

II fut reqarrii

a Carthage comme

prinei-

menl a

nuirc. Guw.abonri cul iicanmoiiis le courie

objet de la haine
,

dcs ivcques aricns.

Et Thrasade scs

rage de rcsisler aitx sollicilaiions de ceitx
ct

sa sccle,

mond

toitjottrs

irriti riu tttipiis qii'it avail fait
rie

de rappcLr

meme de
lorsqu'il

l'cxil le rcsie

dcs eieques ca-

ordres, le bannit apres un an

prison

,

et

fcnvoya en
ile la fui

tlioliqties;

niais

semblait
il

fuire

espirer une

Sarda.gne avec bcaucotip d'autres confesseurs
catholique. II mottrut rians cel exil, vers
/'((»

bonne paix d fEglise

d'Afriqite,

fut enleve

du monde
qiti lui fil

.MO, selon

aprei dcuze ans de regne. par une nia!ariie
laisser ta

quelques-uns, ou l'an 512

s«/oii

d'auires, peu de temps

couronne a son frere Tlinisnmond.
obsidi par
les iveqiies

Ce nourappela

aprcs que saint Futgence, baiin: pour ta meine cause,
fttt

veau

roi,

de sa

secte,

arrivi dans le
Viclor,

meme

licu.

les liistes

tcmps de son oncle lIuniTic,
il

et, quoiqu'it ful

connu dans

toits les

lenips

tle

l'Eg'ise par

moiiis criiel,

n'en doniia gitcre moins d'cxercice

aux

niistoire qu'il a icrile, dcmcura tonijlemps inconnu aux

evcques
«I

calliotiqites, qtii
(/<;

avnicnt du ze^e pour conserver

C

'irietcs

qui fonlprofession

rie

ne connailre

les sainls

que

pureie

la foi

parini lcttrs peiip/es.

On

nc

pciit

par

leiir cutte.

En

eljcl,

son noni ne paraii dans aticttn

dottter qite sainl

Vicior ne ful

du nombre de

ceiix qiti
qiie

des anciens martyrolotjes.

On

pritend que le preinicr
l'a

turcnl

le

ptits

a souffrir, principalemenl

riepitis

qui cn a parli est Picrre Nulat, qui

mis dans son

s'itant vu le

mitropolitair.

ou primat dc

ta

province

calnloguc au 20 (Tavril; d'atttrcs font recuti au lende-

Byzacene,

it

se irouvait coninie cliargi d'iine inspection
el siir les

main, coinnie on
qite deCanisiits.

te voit

dans

le

Martijrologe ge.rmani-

ginirale sur lcs pasteurs

Iroupeaux. Tlirasa-

Nous ne savons

point ce qui a obligi les
it

mond, pour saper rEgliiC
mciils,
rioi.na ttu irii
ivr.s

cntliotiqiie

pnr ses fundeil

conipilaieurs du Murtyrotoge roinain

le

marquer au

l'an

504, par lequel

de-

25

d'aout.

HISTORIA.
PERSECUTIONIS AFRIC E rROVINCI*;.
nos lecloris («miiioditat> consulenlcs sub JV. B lii rJiiinne Sirniniuliaiia ni)la' posi toMuni separalim eiliiae siinl texiun rpvocaunius. l'aginaiioncin voio nilarnni, sicut in Sirmondo liabetur, crassiori cliwactere expressimus, ul iiidex analyticus iioii siiie (lucu postea rccudalnr. Edi».
;

IMIOLOGUS.

D
(le»islebant,
qiia;

stcrii

(lore, ignaris * liistoriarum

calaihoi offerrenl

\ Quondam veicres «b siudiuin sapicniix enuclcare
»ii|uc
l(irie,

gr.ituiio

luuiiere

propimtos, dub:iMii|ue operain ui
lii

sciscitari

assidue minime

nequai)nam
gcstuin. Scd

hilerel
illl

toluin,

quod

iii

p:irto

ruernt
glo-

vel qualla, prnspiTe \el secus, provinciis, lo-

rasiu mundialis

amoris

iiill.itl,

cis anl
liiis

rcjjionibus evenisseiii, de qullius vel in qiiisiii,

rlam elatlonis sux longo luieque gesliebani laudabilllcr dilTamarl.

exaiuenies siyluni Ingenii

rcdulcnie magilli-

Xi vcro vcncrubilKas studli

lui, lii-

gl

»Sic Oriliodoxograplii.i, Lorlchius vito,

saucti
ris,
iii

MarllulaCampis
iit

reriolcntes miiijis'erii llorc igiia-

sl«i'i((',cfl/Ml/ios,vt(:.Ca;tcri lcre

codiceMu.uiuscripliet
lim-

L'dlii,t;.t.'iil((;i(l('Sili//umiii(;cinisui,(((i;i(iTC(iu/ciilC(i

supra. raulo allter cdltio beuii Uhanaii', qiiibus cxacucrc>ii ... flurcs ignuiis Aititfr.ir u/uciiur

eic,

gislerii flurts iijnaiis hisloriaritm culaihos, clc. Cotlcx

olfcrrcnl.

1SI
bldiinin loxeio
'

DE PERSECUTIONE VANDM.ICA
jiilicns. iiii|iiiril, siinili

Llli.

1.

ISa
s.'iciis

qiiidcm

foi

A

video Tiiiiolliciiin,
tcris crnditiim
:

al) inciinaliilis iiiraiiiiir

hl-

vore,(lisp;in i.imenainDic; el

2

'"' "' lanilarcnliir
iii

iii

iicc

non
arte

inlcr alios

suhlimem
apostoli

alqiK^

sKCulo, ip<e nl pnetlarns appareas
flis: /h Uoimiio taiiddbilur
tHeCi et Itctcinur

fnturo, el diaudiaiil maii'

expeditum Liic.nn,
gcnlinm doctoris

nicdicuni,

rani
ohvc-

aniim

iiied

;

discipiiliim.

Ego naniquc

jnbciilis

{Pnd. wxiii,

3). Poteris, imiiiis, ut

imperio obedieiiti* ccrviccm siibniittens,
ncrunt
iii

qii;c

volcs, qiiia oiiiiic dalniii
(Hirfccluin cffilitus
lice,

u|iliniuiii, ol oiiiiie

doniiin

paitihiis Africx,

debacehanlihus Ariaiiis,

accepisli, crudiius a tanlo poiili-

sensiin brevilerque indicare teniabo, ei quasi rusli-

toioqne laudis gcnere pra;dicando bcato
'',

Dia-

cus operariiis defaiigatis ulnis, auriiin collig.im de
aniris occuliis.spcciem vero

d4x:lio

cnjus,

ut astra lucentia exstaiit qiiampliidictiiriim.
;

adhuc sordentcm

atqin^

rinia calliulici

dogmaiis monimcnta

K.t

s:U

confusam, non cunclabor

artilicis judicio igni

cxa-

esV
tis

lilii

nl a>iiuiparcsdootiiiiain ilocloris

qiiiii e.^t s:i-

minandani conlradere, qui mnnclarios possit solidos
1«;.

discipulo,

ul sit quoniodu magisler cjus. Aliuin

picturare] cthirmare.

» Sic Orlhodox. el Lnricliiiis. Cirteii vero codices maniiscripli et edili habent, cupiens, inquirii, etc, qu:e duo voc:iluiia ^i rctineantiir , isla pr.rliitio vidc-

qni tain praiilara

di\imns, nec sniie pnibahilccsi hiincaui lorcm, de Uoiiiani pontifieis aiietnrilate lialiet, hi-tiiriaiM siiaiii iiiincui>asve Acacio, ipii adco
alias

Victorem iioe!.se po:iiis allerius ciijiispi:iin slriim :illoqiienlis , (|uam Viclinis ipsins llislori:ii aiietoris. Sic et inrra iidein ccidiccs lialieni, 1'oieris,
liilnr
ii(

t>
I

i'o/iiis(i,

oiiiis^a
is

voec

i»r/i(i.s.

Scd

(luocuiiiiue laii-

Uicus expnnatiii', f:uciiduiii est pr:('latioiiom lianc ila verboi iim aiiib.igliiis e-se involul.nn, ul diflieilc sil veium illius aneloiis sensuni assei|iii, qnod in caiisa cst, ciir e:im depravaiaiii essc, ve! ex
ileiii

inodo

liiiic iidver^ns Keelesiinii Uoiieiiiam excaiideseehal, Seriplaiiuippeest li.cegglli-l ria:inn(i i87, i|iio tenipore ferveliatil nia\iiiii! iiiler rchecin papam el Ac:icium Ciinstiiitiniipolitiiinm gravissini;i (iiscidia. Atqiic paiilo posl Acacius ipse e vivi^ excessit a Rdiiiaii:ie

Ecclcsia! c.omiiiuiiione sefrregatus; iiideqiie

iia-

luin sihisnia inler nlr:iniqiie EccU-siani,
scilicel et Oecidentaieni,

Orieiilalciii

quod

t.uidiii

peiscveravit.
aiilistilis

seriptorum

iiegligenti:i, vcl

cx

alia

(|uam igiiuramus

|la'id maijis cciluiii cst Acac.iim Diad.iclii

caiisa, siispiecmur.
•> Sic ciim uno c manuscriplis Iribiis hililiotliecc Colbcrliiia\ ad qnos historiain haiie loiitiilinius, li:ihciiteditioiics heati lUieiiani el Cliiflleiii. (^ilhcitiOiacodo. (;,Tteri, Dincono. l'orro iiiis aller habct, Chiflletius, qiii ul reni certiim siippniiii Victoiein iio-

(liscipulnm
liiispitii

fiiisse

,

(luein

ex pr:cfeeto orplianoriim
cvertuiii
ciii

ad scdcm

Coiist:intiii'>piilitaiiam

luissescribit Evaj^riiis.
(I»;c
iii

Nec

seio

aii

Acacioconsruanl,
ei,

iua pra.'fatione Victnr ailribnit
yl//«iii

opiis

siiuin niiiicii|i;ivit.

video, inqiiil, Titiiotlieum,

clc,

agciitcm pc:seeiiliiiiiis Vnndalicic lli toi i:im ciiiiserips sse, iiifert slatim eaiii Acacio Coiisl iiitiiMipiil t:iiio p:itri;ircli;e hiissc ab co niincujhitain : cuin, inipiit, li.r alius occurrerei, cui Viclor

strum

('.oii-taiitiiiopiiii

ctoris iientium discipulttm

Lucnin arle inedicunt, aposloli Vuiili do, el alia (pi;B liic rcpetere non juvat. Ihcc laiiieii paiilo fiisins proscciitiis suin,
iilquc

ut

Victoreni

nostrmn

,

coinniunione pollnliim

Acacii schisinalici iiuciii incaule dixit Cliilllelius, ab

tanlumdcferre

Itouiiris cet

puiucrit

vet debucrit.

Tuin

Kradiiin f:ieieiis, Uiadccltuin hie iiienioratiim, qiiem huiic ipsuiii es^se hiadoehiim epicnpum riioiices in Epiro vetiria l'liotio iiiHihlioiliec.i laiid;itiinucnset,
f.icit
III

G

Ac.icii Ciiiislaiitiniipdlilaiii inigistrnin.

iil

ci

qua:

li;ic labe vindicarein. C;cleriiin elsi aflirniare non ausiin , Diudocltuin hic memer:itiiin 1'liotii ensem cpiscopiiin fuisse, id laiiii II a verosiinili iiiiilto iion e^se alieiiiim, ullro l:ileor, maxiine ciiiii his lemporihus Di:idi>cliiiiii in Epir.i Vclcri cpiseopiiin liahea,

liac

pncfaiioiie

li:ibenliir

piissint

apt;iri.

Cujiis
aiitea

niiis, qiii

nemie

siih

Dtdaci
;

iii>iiiiiie,

iiiler alios
;«d

cjus

eliain Diadocbi ictaieiii

cx

lioc Vicloris loco,

provinei;e anti.ililcs,
liirein

siib.sci ip-il
(|u;i;

epislola;

inipcra'

ail. At luec ii' nnisi diviiiando scripsil vir crudiliis. Viclorcm, ciim llisloriam scriberct , (jonsciiitiiiopoli noii degisse jani

obbcuram se dcprelicndisse

Leoiiem daix
iii,

h.ilieiur in coiicilio

Cbal-

cedoiieiisi, parlc

c:ip.

51.

LiBEll
GEISERICI

PlUMm.
IN AFRICA PERSECUTIO.
fuderal vciiiris. Qui icperti
vili,
siiiil

VANDALORUM REGIS

31.
liius

Yandiitoriiin iHi/ivssiis in Africam.
cst, agiuir

— Scxagesi(iin.

seues, jiivenes, parmillia nuincrali.

nunc, nl clarum
ille

annus

iH') c\

servi

vel

doniini, oetoginia

quo populus
transvadans

crudelis ac sxvus Vainialica? geniis
\at.

Qua
_.

opiiiionc divulgata, usqiie in

hodicrnum

a

ne-

Africx miscrahilis

miserabiles{

attigit

(ines,

scientibus

ariiuUisrum " tantns niimeriis

;\:stimalii!',
igi;iir

facili traiisitu

pcr angustiis niaris, qua

cum

sit nuiic

cxiguus ct infirmiis. Invenienles

inlcr iiispaiiiam Africamiguc

xquor bnc magnum

ct

pacatam quietam(|uc provinciam, speciositatem
lerr»
flnreniis,

(otiuj

spaliosum, bissenis millihus angustu sc limite coarClavit.

qiiaqnavcisum

,

iinpiciatis

agmini

Traiisiens igilur quanlilas univcrsa, callidiui rainam terribilcm
su;c f;<ce-

bus impetcbant

[al. iiii|iciiilcbanlj,

devasiando depn-

latc Geiserici ducis,

piilahantur, inccndio alqiie homicidiis lotiiin extei-

rct geniis, illico staluit

omnem

miiltiiudinem niime-

niinantes.
[»/.

Scd nec

arbiistis

fruitiferis

oniiiiniode

rari,quain

biiic luci

ad illam usqiiediem iilerus pro-

omiiino] parcebaiit; nc fortequosantra montium,

" Procopius liliro 1 de ReHo Vandalico observat, Genserico Vandalos ct Atanos sub diicihus non minus SO, qiins Wi//eiiis preefcctos vocahut, tucis oppor-

a

tioiis in pr(i?si(<ii.i

oimubus

focit,

localos fiiisse; quod iioinen fiicum cuin iicrao niiii crcdorcieos, qui sic ap-

liominibus revera mille fiiis^e pra^posiqiiunquam, iit prnseqiiilur ille aucior, no» plus quain qiilttqudqinta miltium esset excrcittts ulriusqiie fienlis, octoginta tamen mittium nomen fecerat ac
pi'llabantiir,

los. IJnde

speciein.

ISd

Yir.TORIS VirEJ(SIS

iSl

uul prxrii|il:i lcrrnruiii, vel soclnsa <|u;Ci|ue ooculi:)-

A

iioi|iicu
diiiii

iivrrare; quos stimiilis fcrruis ad anibulaii-

vcranl, pnst

curum

lr:insiluiii

illis

pabulis imlriroii-

urgebani, i|uiirum nonmilli sub Tascibus mise-

lur; et sic eadein, aii|uc iteruin
reiitiliii!^, ali

tali

crudelitaic Tu-

rabiliier aiiimas cniisere. Senilis iiialiiritas
iicr:inda
c:inilics,
qiix>
=

aique velanain

ooruin coiiia^ioiic nullus rcniansit lociis

oxsariem
sibi

rnpitis ut

iinmuiiis. I'r;csertiiii inccclesiis, basilicisqiie sancto-

caiididain dealbarat,

nulhin

ab bo^pitibns mi-

riim, coemcleriis vel monasieriis sceleraiius saevieIjniii,

sericordiam vindicabat. Sod etiam parvulos ab ubcribiis maicriiis

ul

majoribus inceiidiis doinos oraiionis
cuneiaiiue

iiiaKis

rapiens barbnriis

fiiior,

insnnlem in-

iiu:im

iirbes,

oppida ('omreiiiaroni. Dbi

r.tntinm allidebat

ad lerniin.

^*

Alii

e regione podcs

tortc vcnerabilis

aulx clausns rcpererairf portns, ceraditum
reserabnnt,
ut

tcnentes, a meaiu prorsus naiurali usque ad
capilis

arcem

Intim

iciibus

dcitr:ilium,
:

dissipabanl,
:

quniido lunc lorte Sioii captlva

recie lunc diceretiir

Qitasi in silva liijiionim, securiejiis

cant:ibat

Dixit inimicus incondere fincs meos, in-

bus coiisciileriint jantias
ascia ilcjecerunl

in

idipsiim; in tccuri el
igni

terliceie iiiranles
riiiii

moos,

ei

parvulos ineos se elisu»

eam. Incenilerunt

sanctuarium
lui

nd lerram (IV

lieg. viii,

H).
Iii

tuuin

in

terra;

poUuerunl tabernaciilum nominis

111.

/Edilicia siibverluiU.

aedificiis
iibi

noniiullii

[Psal. Lxxv, 6, 7).

inagnaniin xdium, vel domoriim,

minisierium

4

II.

Eorum

swvitia.

— Qiinnti tunc ab
si

eis prxclaii

B

ignis niinus vnluerat, leciis adraoduiii [Colb. dissip:i
tis]

poniifices

et nobiles saccrduies

divcrsis

pcennriim

despicaiis, pulcbriliidinem parieium solo
illa

a,'qu;i-

gcneribus exstincli sunt, ut tradereiii
nrgenii

qiiid auri vel

baiit; nl niinc nnliqua
[al. qiia'J

spcciosilas civiiatum, noc

proprium,

vel ecclesiasiiciim liabcrcnt!

Et

quia

fiicril

prorsus appnreai. Sed cl urbcs

iliim qu.-e erant,
iiir,

urgcniibus poenis facilius proderen-

qiiainpliirimcB, aut raris, aut nullis Imblialoribus inciiliiiitiir.

iieruni crudelibus

tonnemis oblaiores urgebani,
tanio amplius

Nam

et

Iiodie si

qua siipersuni, subiiido
' ilicalra,

:iuliimnntes

qiinmdnm pnrlem, non lotum esse ubla-

desolaniur, sicut in Caribagine odii causa,

tiim; ei qnanlo plns dnbatur,

quem-

xdom

Memorix', et viam

iiiix Cutlestis

vocabatiir,

piam

lialiere

credebam.

Aliis

palornm

veotilius orn

funditus deleverunt. Et ut de nccessariis loqu:ir, basilicam [Colb. 21,

resernnies; foiidum coenuin ob confes^ionein pocuiiix

majonim] inajorem, ubi eorpora
Feliciiatis se-

raucibus ingcrebaiil

;

nonnullos in rrontibus ct

sanctarum mariyrum Perpetuse atque
pulla sunt,
'

Libiis,

nervis reiiiugienlibus turqueiido cruoiabant.

Celerinae

vel

Scillilanorum,

et

alias

Plorisque

aquam marinnm,

aliis

acelum, aimircain,
innquain

quas noii destruxeranl, sux religioni liceniia lyrannica manciparunl. Ubi vero muniiioncs aliipice vidc-

liqiiaincnque et nlin inulia
iiiribus

nt(|iie criideli:i,

imbutis ori apposiia,

siiie

misericordia porri-

bantur, quns

liostilitas

bnrbarici furoris oppiignarc

gcbant.
l.i<itis,

Non innrmior
:

sexus, non consider^iiio nobi-

C

neqnirct, congregatis in circuitu cnsirorum iiinumerabilibus lurbis, gladiis feralibus cruciabani
tref.iclis
;

non reverentia saccrduialis, crudeles aniinos
qiiinimo
ibi

ut pu-

niiiigabat

exaggembatur

ira furoris, ubi

cadaveribus, quos adire non pnierant ar-

bonorem conspexerniit
biis,

dignitaiis. Quaniis sacerdoii^»

ceiite

niurorum defensione, corporum liquesccntiiim
Qii;iiUi

qiiamisque iHuslribus
aliis

onera ingenlia,

uii ca-

enecarent fetore.

et

quam numerosi

tunc ab

nielis vel

generibus jumentorum iinposuerint.

eis cruciaii sunt s.icerdoies, explicare quis Doterit?

"

Noin

liic

bona

ccole-iaslioa a csleris.qnae eiiam

n cleriois pnssidebaniiir, disiiiigni.

nonum Ecclesix

African^fi

Videcodicein cacap. 52, sive canonem 49

idem auctor his verbis : Apitd .Africam Carlhaijine Cceleslis inesse ferebant templitm nimis amrat describit

concilii terlii C;irtlin°inonsis.
!• Colb. 1 cuin Cliifll. addii, i'iris. lllusiris lilulus cral magnx dignitatis, qui prxfeciis praetorio, qu^Bstoribus, eic. , Iribuebainr. De boc plura videsis apud Cangiuin in Clossario. c Edilorum aliquoi leciionein rctinuimus. Colb. t liabet hoslibus. Cseleri, millam sibi misericordijin, eic,

plum, omniumdeorum suorum (pdibtis vallatum. Cujiis plalea lilliostrata pavimento, ac preliosis columnis ct mceiiibus decorata, prope in duobits fere millihus passitum protendebatiir. Siibjuiigit deindcquo pacto teni-

plum illud, nb .Aiirelio episoopo Cartbaginensi purgnlum, vero Deo consecrntum ruerit : cui rei praesentein se fuisse aiicior ille nsseveral, queni ea de re
disserenlem consiilere potest. qui pliira cupii discere. Vari:e ill« deorum xdes sub(^onslanlio Aiigusto et Placidia, Valcniiniani tertii pareniibus, tleslruciac fuerunl, i»sis/on/e tVso iribuno, qiiarum lofiisius

pr:cter Colb. alierum, in
i (^)lli.

quo deesl

si&i.
.

5 et

Cbilfl., /1/iis.

Iitm pedibus, ele. Infra ver.>

Quidain editi, .1/ii pnriiiipro /br/e Sioii, Loricliius

.

bnbet, porla Sion.
"

Edlii tres, sicut

ibi

Carlliagineo dignam tlieniro

agriim conversus cst in ut laiidatus nuolor narral.
ciis in

morluorum sepuliiiiam,

(edem, elc. El infra Ccvleslis ; Cotb. 2, quam Cwleslem vocabant. Porro celebre fuit apiid Afros Ca'lestis idolum,deqiioTertullianus93inApo|.igeiico, Ambrosiiis contra Synimacbiim, et plura S«lvlanus libro viii de

Gubernniione Dei. De lioc teniplo xde, liic qiioque nicnioraia . plura

et

de Memori.e
ll;iroiiiiis

liabot

Annalium lomo
lib.
II

v SacDriiin, seu poiius aboniin:iiionuin Coelesiis dca» s|iiirciii»s, (leiestaiiir Aiigiisiiniis

de

Civit.ite Dei, oap. iC.

Vimn

Cu'leslis
lihri

dnlica

manu

eversnm memornt niiclur

Vando Promis-

' Colb. 2, Cclcrini. Celeriiix basilicam meniorat Augustinus sermone 174. De Celcriiia martvrc et ejiis nepoie Celerino :igit Cypriamis epislola 3!) edil. Oroiiii, alias 51. Soillit:iiioriim vero inarlyriim, de quibus liic Vicior, noia protulimus iiiler Acta mariyrum sincera, ad amiuiii '200, p.ig. 7.S, ci passionein sanctarum Perpclu;« et relioiiatis nd ainiuin 2(i2, pag. 81. Soillilaiii aut''m marlyres sio dioli siiiil Soililana, prooonsularis proviiioi;e urbe oiijiis epi.•«

,

scopiis i'ariii;or, .synodiex' cjusdeni proviiiol:e aiilisiiiuin siibsoripsii,
iit

,

sionibns cl pr:cdiclioiiibus Dei, part. 'i, proinissionc 3S implel.i, qui inlcr sanoti Prospori oper.1 odiliis Kil. Tcmpluni Ca'lestis, qiio bulc vi.e noiuen dedcI

videre esi in coiKJIio Lalcr^-

ncnsi sub saiicto Mariiiio, .Vctioiie i.

18.1

m
aniistes, canilciiiis
rerri
•>

PEUSCCUTIONE VAiSnALlCA

LIB.

I.

is<;

Tiiiic ciiiiii cl iio?tr.K civitalis veiicrjliilis " l'apiiiia:iiis,

A

IV. Cartltiiginis excidiiiiii.

Quiii liiiilta? rVisi lias
ip.«ain

laniiiiis toio

adnstns

Iruces impielatis
Carthaf;inein

iiisiiiiias

,

urbciii

inaximaiii
el anli>*

csi

corpore. Siniililer ct

Mansiietus Uricilaniis, in

Gei.-.ei iciis

leniiit

cl

iniiavit;

porl.i iiiien^iiS e-l

Forniiana. Qua lenipestale llippo-

quain

illain

iiigeiiiiani

ac nobilein

liberlatcm

iii

rcgiuin obse^sa est civilas, quani oinni laiide dignus

serviiniem

redegil.

Nain et senatoriim uibis non
capiivavii. Et indc proposuit

beains Augiistiniis,
pontifcx
nbcrliin

libiorum miilloruin confector,
illiid

parvam

niuliiindiiiem
iit

gubernabal. Tunc
per oiiines

eIoi|ucnli;B

quod

deiTctuni,
niiii
,

iinusqiiisquc

auri

,

argciili,

gcinnia-

cainpos

Ecclcsi;c dccurrcbai,

voflinienlorumque preiiosoriim
{al. olTerrct
|

qiiiidciiiiqiie

ipso iiielu siccainm est fliimen, at(|iie dulcedo suavilatis

baberet

afferrei
tali

;

et iia

in

brcvi avi-

duliius propinaia,

in

amaiitudinein abslntliii

tas atqiie paicrnas

opes

induslria absiulit rapax.

versa csi, ni D.ividicum proeconiiiin coiivenlrei; i)»»;
consisWrel peccalor adoersum
tus
iiie.

nisponcns (|uoque
ly/.ii ciiani

siiigiilas

qnasipie provincias, Ccliiliam,
et

silii

obmitui

ct huiiiilia-

Abaritanam,
;

atqui!

par-

sum,

et silui

a bunis {Psut. xxxviii, i, 3). Usqiie

tein Niiiiiidiic rescrvavit

exerciiiii

vcro Zengilanain
divisit
;

ad illnd tempus
fecer.it libros,

5

diiceiilos jani iriginia ct

duos con-

vel

proconsiilarcm
adliuc

fiiniculo

li.rrediiaiis

cxcepiis innunuTabilibiis epistolis, vel

Valciitiniano

iinpcralorc

reliqiias, licet jain
;

expositione lotius Psalierii, et Evangelioriim, atqne
traclalibus

B

cviermiiiatas, provincias
iiiorlcm, lolius Afriix
iisiilas
''

defcndonte

posl
,

cujiis

popiilaribus,

quos

Grxci bomilias vnsatis Impus-

aiiiliitiiiii

obliiiuit

necnon

et

caiii, ipioruiu

nunierum coniprehendcrc

maximas, Sardiniam, Sidliain, Corsicam,
Majoric.iiii,

sibileesi

<'.

Ebusum,

.MiiioMcam et alias

iiiultas

su-

" Sic editi i. At cod. Porlariim lialict Pnmpiniu^i Colb. I, Pampianiis; Colb. alli-r, Pampinianu.'!. Orthod. et Lorichiiis ciiin .Marlin. et Colb. lertio, Pam-

Fiilgcntii, cap. 29.
fiiil

Ccmiiiiux a
niiiii.

/•'iiiii(,s,i|iii
iii

siiiteiitiam

dixit

Deniqiie liis omniliiis aniiqnior prn rcliaplizanilis lia'rclicis coiii ilio Carlhag. sub sancto Cyest circilcr

noinen iiteniue codev eiiain in litubi capiti prii'(ixo exliibcl. Ilujiis, qutMii Papinnin appellit.et Mansueti eviscofwriiin, iiicnioriaiii rucolit velii.
pinias, qiiod

priano,
c
lii

59.

Coll). I, ipii
Iiic

annornm

700,

inler-

scrunliir

kalendariiiin in saiicliiario
chi, die

Capu

1110 Micii.icli^
iii

niinia-

sex vcrsus sub Epitapbii liiiilo, ipios eisi iiosiri Victoris esso iion e\istimeinus, huc taiiien re-

28 Novenibris,

ipia ilciii die

viil;;atis

niar-

ferre visuin est.
F.riTViniCM S.
.ItlGCSTIXI.

lyrologiis festiviias

eonim

celebratur.

Ex

bis vcr)
liic posnit cincres geailrlx cisiissinia irolis, Au^Mistine, tiii altera Inx iiicrill. Qui sorvaiis pacis ccele.stia iiira sacerdos,

Usnardus et Ado pi inreni Puitininm appcllaiil, Florus Papijrium. Qiio iicni die plures alios, ipii passiin
iii

Victoris hisloria iaiidaiitiir, siinul in iiniiin

Ad

>

sicquippe liabel pnsl relaliini sanclorum Papinii el Mansucti marlyriiim siib Genserici pcrsecutione Quo tempure ciiain alii sancii episcopi, viilelicet Qundvnltdcus Carihagincnsis, Vnlcrianus, Vrbanus, Criscens, et qui
conjuiigit. Ciijiis
jiivabit,
:

verba hic referre

G

Cominissos populos monbiis

insliluis.

Gralia vos minet, sesloriim linde coioiiat. Virliilum in.ilcr tclicior sobolis.
1'aiilo

post,pro hisverbis, truces impielatis insanias,

vocabatur Habeuleum En.-,tachius, Crescenliunus, et et Crcsconius, et FeHx, ei lloiiolanus, cl Flurenlmnus, propler eamdem prirdicalionis verilatem qrnrissimo
,
,

Ciill). 1 cuni eiJito iino liabet, trucis iinpielales insania^. J Gensericns Carthaginoin copit

die 10 Ociobris aniio 439, qua de re fusiiis agiiniis in Comnicniario

dnmnaii exsilio, in eonlessione pietulis cursnm vilir siim consummaveruul. Il^c Ado de saiietis illis confcssoribus, de quiliiis suis locis singillatim agemus. ^ Sic C>lb. I cnm edit. CliilH. Ba diiin., clc. Al
Colb. alier cii 11 Mart., rir/ciduiMs; Colb. tirtiiisciiin Orlhod. Lnrichio el aliis edil., Juricitnniis. Sed hanc scdem reperire non licnit. Urciiana occurrit luin iii Ind. Cyprianico, inm in Notitia Africana in prouncia proconsulari, cujiis episcopus ibi dicitiir Qnintianus, qiio Inco llardiiiiiiis in nniis ad cap. i, Ql^ lib. v riinii , legenduin esse ccnset Quinlianus IJcitanus, cujus noniinis diias in Alrica urbes fnisse certiim est, vel ex Piinii loco laudato, nbi ait : Ucilana duo sunt, majus el miniis. Et Octavianus episcopus Uciniajus interfuit collationi Carthagineiisicognitione l,cap. 153. Tripnlius episcopus Eccki-iie Vcilnna: sub-cripsit. Syiiodicifi Proconsnlarium actionc 2 concilii Lateraiiensis.

Salvianiis lib. VII de Gubcrnalione Dci, iibi observat, Cartliagine, siciit et Uoin;.;, senatnm variasqiie digiiilatcs liiisse instiliila^, reientis etiam iisdem nomniibiis, (|U;p BonisB in iisu erant. Universa, inquil, pcnilns, quibus in lolo mundo disciplina reipnbticiv r.7 procnraliabe'

nostro Iiisliirico cap. 5, infra. De pntentia et variis ofliciariis pliira

liiiios

vero

iirbis

!ur. vet rcgilnr, in se habiiil. Illic

enim omnia

ofjiciorniii
el

publicornm iitslrumenla...illic copice miiitares,

re-

r\

genles mitiliam poleslales, illic lionor proconsiilaris, iltic quolidianus judex el rcclor, i.uanlum ad nomen quidein proconsnl, scrf quantum ad polenliam coiisnl; illic denique omncs rerum dispcnfalores et di(ferentet inter se lum qradu, quam vocabulo diijnilales.
' Colb. Loricbius

1

et Mart.

Efisum. Ortlmd., Rlienan.

et

I

liaiic

vocem omiltunt. Ebnsuin
Notitia

insiila est

inaiis Mcditerr.inei, cnjus cpiscopus, Opilio de

Evuso

Tamen

in iiidice

Cyprianicn edit. Oxon. re-

receiisoiur

ccnseiur inter alias iirbes Africye, Urci, sed fortassis ex hoc Notitia; loco. Porro hic sanctus antisies iii poi(a incensus Fom.t.ina dicitur; quibiis verbis, nt qiiidem mihi videtur, designaiur Caribagiiiis porta, qiia viaerat ad urbein Funiilanam. Si tainen de iis loqualiir Victor, qna; anto ca|ilam C.irtliagineni contigere, ha;c de ipsa iirbe Fiirnilana accipicnda eriint. Cujus loci Florenttnus eptscopus Fnrnilanus cx Donatislarum secia inlerfuil collaiioni Cartba^;. cap. 198. El Siincon episcopus plehis Furnitanic subscripsitconcilioCarlliag. siib Bonifirio; (|ui idcin l!oiiif.iciusapiiil

Africana oiiiiiiuin po^lremiis. Inde paict eain qnoqne insulam VaiKJ.iIis in Africa re^naiitiliiis siilijeclam fuisse, proiiideque imiiifra in

nierito hic eani

in aliquot

ediiioiiibiis

omilti.

aulein
iiani.

qii;e

de ei

aliisqiic locis liic

a Viciore

Vide meino-

ralis, observaiiius infra in nolis

ad Nolitiam

Africa-

65

''"^

Gensei ico
viilgaiis

Odoacro auteui Heruloruin rege, qui a Siciliam snb Iribiiii debito liic dicilnracce-

pisse, niliil obscrvaiidiiiii occurril,

cum

ejus gcsta cx
est

passim aiicioribus nnta
qiii,

sint.

1'riiiius

cx

Fmnoi

ccciesium conseciasso dicilur in Vila SJncti

exsiincto OccideiUali linperio, iii ltali;> ro.;is iionicn obiioiiit. Eiiin sccuIih cst Tbcodoricns .Magiius qni Oslngoiliorum icguum iii lialia insiiluil.
bariiari-

Ig7
peibia
silii

VIC.TOIUS VUICNSIS
coiisiieUiloloii.l.l. yiiariiiii

1S8
lOt

uiiam illarum, A

iiii

|

cxsilio liudcrelur.

diiiii

hn

licrciil,

iiiii

su-

id eil, Siciliam,

Odoacro

lialia: rcgi |i(isliiiodum iri-

pcreraiil niagni
iiiorataruiii

saccrdolcs aUpic
i|iias

iiisii;iics

viri

mc.

Imlario juie coiiocssil; e\
(luibusiiiie

qiia ci

Oiloaccr
iriliuia

siiii-iilis

proviiiclariiiii

dlvlscr.il

Vandalis,

lemporibus, ul domiiio
sibi

dcpeiidil,

co[;ilaveiuntsuppllcaiidi j;ralia rcgciii adirc. Qiiidum,
iit

alii|iiam

laiiie»

rcseivans

parlcm.
esl

Traaerca
ut

iiinris

cst,

ad Muxilitaiium
coiisuciudiiie

llitiis
,

cxisscl, qiiod
aiiiissis jaiii

pia;ci|H!re

iici|iiaiiwani
altiiie

ciiiicialiis
iioliilcs

Vandalis
siiis

l.iigiila

vuliii

vociiatur
"^

episcopos

laii-os

de

ccclesiis

ccclcslls et rclius
iit

occurrcrc

ausi siint; siippllcaiilcs
sallcni liabitaiidi

[al. cl locis)

cl

scdilius

iiudos

pciiiliis elTiigarcni.

ad coiisdlamliim populum Dci,

Quod
faclum

si

oplioiie proposiia cxire

lardarenl,
iii

servi

lacullas, Yandalis jani doininaiitibus,6coiice(lerelut.

pcrpcluo

remaiicrciit.
iiinllos

Quod
eiiim

eliam
,

pluriniis
laicos,
iioviiiiiis

Ouibus
('ciiiir.
liiiii

ille

per iiitc.rnuntiuin rabido ore rcspondisse
iioiniiie et geiiere

csl,

cpiscopos

el

Dccrcvi cgo de

veslro
!

iiul-

claros al(|uc bouor.ilos viros, scrvo^ cssc

diiiiiltere, el

vos audeiis lalia posiularc
voluit

Qiios
iiisi

\and:ilorum.

cti.ini viciiio iiiari pellit.

eadcm bora
coiirecti,
,

deiiiergcrc,

V. Cterum

Tunc vero memoraix
Ken
ct

in liis

a siiis diu

iie

lioc facerei rogarelur. Ucci.denles igi-

cpiscopiini, id csl,

C.arllciginis,

liomiiiilnis

tur

illi,

Irlslltia ct

mocrorc

coeperunl quall-

lanifcsUini, nomiiic " Uundvultdeiiin, ct

maxiniam D
,

tcr polcranl, et ubi poleranl

nblalis ccclesiis diviiia

turbam clcricnruni navihns

fraclis iiiiposllos

iiudos
iiiisc-

mystcria cclebrare. Siibindc

aiitein crcscciile

opibus

atipie cxspoliaios cxpelli pra'cepil.

Ouos Dcus

regiio, niajor coepil ct superbia prop:igari.

ralione bonltalissu;p, prospcra navigalloncNeapidim
Caiiipania' perdiiccie digiiaius est civiiateni. Seiiato-

VI. Scbastiani fides.


iii

neferam auiem faclum

qiiod ip>o gestiim esl lcnipore. Fuit cnines

quidam

'

rum aique
les projecit.

^

boiioratoruin

inultitudliiein

,

prinio

Scbastianiis,

rainosi

illius

gciicr

comi

is Boiiiracii,

cxsilio (riideli conlrivil, poslca iransmarinas in par-

accr consilio, et sireiiuus

bello; cujus Geiscricus,
,

Pulso naniqiie

episcopo

,

ul

proefati

sicut coiisilia neocssarla liabcbat
foraiidiibat.

ita

et pra;scutiaiii

sunius,
'

cum

clcro vencrabili, illicn ccclcsiam

nnmine

Cupicns autcin

ijluni

exstinguere, occa-

Ucstilut^n!. in qua scniper episcopi commaneliant,

sioncin inortis de rcligione qiissivil. Cogitavilrex ul
pr.x'sentibus episcopis atque doincslicis suis
,

siKC rcliginiii

mancipavit,

;!l(]iie

iinivcisiis

qn;c

iiilra

Scbasciu

iiiuros lucraiil civiiatis,

cuni

suis divitiis abstulit.

stianum

lalite/ cunvciiirel.

Scbaslianc,

iiiquil,

Sed etiain fnris muros quascuiiquc voluil occupavit, ct prx'clpue duas egieglas cl aniphis sancii marlyris
Cypriaiii
;

quin lidcllter nobis adbajrere jurasii, ciijus veritateni

sacramenli labores

lui

vigilantiaquc dcnionstraiit.
aini-

unani ubi saiiguliiem ludit,

aHam

ubi cjus

Scd

ut nobis

connexa sempcr jngisque mancal

scpullum CjI eorpus, qui locus Mapp:ilia vocitatur.
Quis vero suslineat atque possil
dari,
siiie

C

cilia tua,lioc placuit

praeseiiiibussacerdolibusnosiris.

lacrymis rccor-

ul ejiis efficiaris ciilinr religionis quain el

nos et no-

dum

pr;cciperel nosliorum corpora defunelosilentio ad

sier popiilus veiieramur. Cui Sebasiianus,

rem

invc-

lum, sme solemnitate hymnorum, cum
sepulturam perduci
coruni
?

iiiensmiraniniultisquenccessariam, prolcmporeacutc
respnndit
:

Addil adbuc,

ut el pars cleri-

Quxso, domine

re\,

iit

nuiic uiius panis

qu* rcmanserat,

poenali [al. exitio tradere-

mundissimusac[a/.similagiiicu$]siiiiilaccusalTeratur.

•> Kjus nieinoria celcbratiir dic 20 Octobris. Euiii cxteris coiijunxil Ado dic 28 Novembns, iit dixinius (Col. 185, iiol. "). De eu pliira liabes iiifra iii siipr:i cuiiLineiitario liistnrico, cap. 9.

ci longa, qu;c in mare cxexserlac formain rcpncsciilarc vidcrcliir. Siniilia enim loca C;csar iii liliro iii de Bcllo

terra angusla

adinodum

porrecli,
(j;iIlico

liiigu;e

t i ifs, iiKpiit

Cangius
njiui/

iu Glossari'i,

Uonorntonim

iiuns appcllal.
M.irtl:ilis

Lingulas, scu, ut alix edilioiics b:>beiil, linScd postea liguUv nomcii ila iinalnit, ul

qradus nciuriunl

nuclorcs,

i//».s(rii(»i, cliiiissiiuo-

grammaiicos
cl ci|uites

irrideat,

ipii /iH;;ii/ir
jaiii

vocabualitcr

rnm,
«

et

tpcclabilium.
basilica

Dj

bis phira

vule apud liuiic

liim retiiiere alfcctnbani,

cum

apud ipsos ciiam
iil

auctoicin.

sciiatorcs
'

il;i

obsolevisscl,

noii

vide Baroniiim ad aniiiim 59". Iii ea noniiiilhc habiue siint synodi, ulvidcre est pasKim iu codicc raiinnimi Ecclesi» Alricaiu;. De ilu iiiieiuoratis, iii lionoieiii sanctl Cyliiis vcro iiilia :idiiioiiliiiinc ad ejii^dcni (llxliiiiis iii pri:iiii crccli.s,

De bac

quaiii liiiuliv, aiil pronnntiaretur, aiit scrihcrelur.

Lorlcliius, fiiiniliaris illius.
lilacius et

De Sebastiaiio

pliira

D

Actis iiiariyriiiiisiiceris pag. 2iir>. Quo anlem paclo in callinliciirum potcsUile ii sub li>,'lisario rcdicnt ex iis iiii:i, qiiaiii Anani violaniit, fusiiis expouit 1'rocopiiis liliro ii de Bello Vaiidalico,
saiicii

acta

iiiini.

17,

iii

Drnspcr in Chroiiicis. l|isius aiilcm inciiioria exstal iii MarlyroIoKio t^i;illice cdilo Lcodli aiiiio 2Uil, ut tcstanlur Bollandiani ad diciii 21 M;iii, Alibl vcrn nusquani rcpcritur int> r siiiclos Incaliis;
iilsi
i|iii

hahcnt

fnrle
iii

is

ipse fiiisse dicatnr Sivasiianus

iiiurii/r,

vclcri

calcudario Carthagiiicii'^! die

xiii

cal.

Kchruarii rccolitiir.
basliaiii,
ciijiis

At

is

dles csl naialis iiiagui Scin loia
cailiolica tccle.->ia

qua dc re

iius cliain

disscreiiius iiifra in Coninien-

mcmoria
fiilt.

lario historico, cap. \i. ^ Cnlb. 2 ct Mart. cnin
ricliio ct aliis,
ri.si

cclebris

scmpcr
iii

Porro ciuiiparatio baptismatis

Oribodnx. Rliciiano, LoIcrliiis,
iisi

sunl. Cnlh.

sunl supaller,

plicaiiiinibuf.

Et paiilo inrra, iiuibus ... rcspondissc
I

adhibuissc (ticitnr Seba^liaiiiis, brcviario lidcl advcrsiis Arlaiios, qund u Slrmiiiido ciim aliis opiisculis aniio 1(150 l'.>risiis cdi
ciini paiie, (|nain liic

li;ihcuir

/(r(ur. Culb.

et cdit.

I

li;ihciil ;u'ii/iii(»r. (^olh.

tniii

est.

Unde

ciiiijlccre licet libclliim hiiiic

^andals

Marl. cl Ortlind. cuiii IUicii;iiii> ct l.oricli., quibus liicil rcx : llccrcvi, ctc. Pnrro Mitxulilunuin lillus, bic a Viclore nicmoraluiii, a Muxuliiuiin prncdii^ulaiis
prnviiiciai iirhe, sic dictiini
l/ii/iii>i

liil>;sc |iiil:it

Orlcliiii; Li(|ii(id

vcru sic appelhuaiu iiitcrpreiatiir,

cSsC

rcgnantibus scriptum fnissc, ut co laii(|iiam cnclilridio advcrsus Arianos catlinlici ulcrciilur. Oo BiinHacio aiiteiii, l.iimid; fdiiKi.sn, cuju^ Scbaslinuis gciicr lilc dlciinr, plura iil CuiumcuUno liistorico capite 3 dicturi suiuus.
in Africa

U9
Qiii

DE rERSECUTlONE VANDAI.ICA
cum
ignorassel Geisericus Sebasii.Tni
\icioii;iii),

LIU.

I.

190

\

iii

iiicdio

VainJalorum nosiri nuilalenus respirarcni,

illico jussii allerri. Apprclieiiilciisiiaqiic Sebiisiiaiius

iicquc usi|uani orandi aul » iinniolandi conceilcreiur
gcniciilibus l<icus; ut inanifcsle lunc proplicli:e valiciniuni coniplereliir
:

inunJissiinuin paiicin

,

ita elT.ilus

esl

:

l!ic

paiiis ut

ad lanluin decorein splendoris veiiircl, qiio inciisM
regiae neccssaiius liabereiur, discussa spuria fiirfuris,

Non
iii ,

esl

iii

lioc

lempore prin-

cps,

aiit propliela,

vdilux, vrque
58).

tuciis

ad

sacrifuaii-

ex niassa

siinilagiiiis
:

coiispcrsus

,

per
,

aqiinni
cl

diim nomiiii luo {Dan.
Iuiniii:e
qiii

Nam

etdiveisai ca-

Iraiisivil et igiiem

idcirco et aspccln clarus

esu

non dcerant

qiiotidie,

cliam

illis

saccrdotibus
p;i!alii(

suavis liabctur.

Ila et

ego

inol.i

c.illinlicx

matris

in liis rfgioiiibiis

versabantur,
si forsit;iii

qiia; regis

lommolitus, el cribroc\aiiiiiiaiiuiiisui
purgatus,
gaiicli

siniila niuiida

tributa pendebanl. Et
esl,

qnispiaui, ut niorig
1'liaraoiiein,

rigatiis

S'ini

aqua

baplisinaiis,

et

igne
ila

(lum Dei pnpiilinn admoiitrcl,

N.a-

Spirilus cocliis. El ut bic pniiis de furiio,
officia

biicliodoiiosor, llolofcriiein, aiil

aliqucm
in

siinilcin nii.

el

ego pcr

sacranienloruin divinoruni, artilice
ascendi.

miiiasset, objiciebatur
ista dixisscl,

illi

qiiod

porsonani rcgis

Dco, dc

foiite

mundus
ct
si

Scd

fial,

si

vclis,

etslatim exsilio Iriidebaliir. Iloc enim
liic

qund ipse propoiio.
niadidclur aqiia,
qiie in fiiriuim
laris. Qiiain
:

Iste panis confringatur in frust.T,

pcrscciilionis geniis ageb.inir,
ileruni conspergaliir, niittaliirciilie,

aperie, alibi ocinsiiliis

ut

piorum iiomen

t:ilibiis

interirei.

nielior cxierit,

fitiain ipiod lior- j)

propnsitinnein Geiscricus
ita lig;itus

cum
est
,

omnibiis
iit

Qiia de re

plmimos saccnloium lunc noviinus
Urbiiium Girbenseiii,
i*

reie-

qui adcrant cuin audisset,

se solaliiis

gaios,

siciil

Crcscentem me-

vere omniiio non possei;

[-1/.

qucni alio] quare

Iropolilanum
giiili

Aqiiilanix civitatis, qui centum vi-

generis argiinieiuo posiea bellicosiiin
Yll. Pcrseciitio ijraris.

viruni occidii.
id

7

pr:i'erat episcopis, llabcldeiiin
|n/.
'^

Tcudalenscni,
;

El ut ad

redeanius

Eiistralium

Siiireianum] Siiirectanum

el Tripo-

unde digressi sumus,
»

terret

prsecepiis fcralibus, ut

litanos duos,

Viccs Sabraienum

;

cl

Crcsconium

Ea vore missa;
Loricliiiis

sacrificium
baliel
cditi

vore Cbrisluni iuiniolari
catliolica.

seiiiper
:

designatur, in qiio credidit Ecclcsia usqtiequaqiie orandi vel

'

num.
forle

Colb. 2, Marliii. Port. et Orlhod., YicisSahrale('.olb. lenius, Bricis Sumhrateniim. Lcgcndiini
l'in('.

n

fii:

Sabratcnum. Orle ev fninpliiribus
iii

imino'andi.
t Sic.

Nolili;!.'

locis patel

scrih^nilis

ej'iisiii()di

nominihiis

cofld.

lam

qiiam inss.

Ex
:

isiis

tamen
prior,
Ln|iiis

sa'piiis liltcrani n oiniss:ini fuissc, sic ihi Crcsccs jiro

duo Colberliui in margiiie aliler liabcnl QQ Episcopus Eqtanw; allcr /•Jf/Kifaim,'. (^brisliaiiiis
in disserlatioiie

Crcsccns non

de

appcllalioiiilius l'>c!csi:c Afric:iii;e,
'-'

reccnsens Gcnscrico
tltiuin,

iii

semcl lcgilur. Ado sar.clos aiinsiiles marlyrologio dic 28 Novcnihris, (pii sub
hieriinl
in
cxsiliiiin,
iiiler

piilsi

Kiistra-

hic csse ccnsct Manritaiiia' civilatis : quani opinioiicin iniprob:.t v. c. Galuziu-, qiio nnlla ejus noniinis civilas iii Africa iispiani fompa-

cap. 2,

lcgeniliiiii

qiiciii

Eustacliium appellit,
qiii

et

Crcsconium,
qiii
liii;

I

local Crcscentinniiin,

rorte

is

ipse est

ine-

Baroiiiiis veio ad annuin 445, pro Aqniiiinuv rcposuit A^urilaiia'. Erat auteni /Is.wirn in procoiisiilaris; scil biijiis pr"vinci;c melropolis, luin civilis luni ecclcsiastica sola ( r.il Carlhago, iit oninibui noliim est. In aliis aiilem proviiu iis, qui erat episfOinis ordinalione seninr ohlinehal priiiiatuni, iinlhi civiia-

real.

lum

facta dislinclione, cui t:iinen ;)n»i(i(/s ;mii nietro-

sed diceli;itiir episcopns prinnv scdis, ant seiicx, seu seiiior ; qua de re inler vin s eriiditos jain nnlla viilcuircsse con;roversia, qu:inivis anlea aiter ni'iiniillis visiiiii fuissel. Ilsec vero ccclesiastiia di^positio non vcl:diat i|iiiii provinci;c siiigulie civiles s.uas inelropoles baberent. iiis praeniissis, insolens liic vidclur, quod Crcsfciis appellelur mf(ropo/i(n»iis. An Yictorin cxleris dcgcns proviniiis, eoriiin fuiii quibiis agebat loqiieiuli inodiim adliibiM? Certe iii concilio EphesinoCapr' olnin Cartbaginenscin episc.ipuiii Palres mclropolitniiuin
appellaruiii. Et
(itiideiii

polilani noincii assiiiiicre iion licebal,

moralur. Naiii alias Crescenliai.i iion iiieniinil Vicior. Et qiiidein co ordine receiiset. Crcsccniianum Ado, qiio in Yictore Viccs Sabralcmis li:ibctiir. Sane dii bium niilii iinii esl (piiii Imc loco cpiscopiis siniiil ciim scde siia designciur; liic neiiipe Vicior alios rcceiiscns antistite^, eos finii Miis ipsoriiiii .sedibui; noinin:U deiinle in codd. niss. h;fc vox iii diias parlcs dividiinr. Idcin potu'at eii:i!n liujus loci cnnlextiis, ubi mciiioranliir diio cpiscopi prnvinci;i; Tripo•

;

litani',

Saliratciius

ncmpc,

uti

viiielur,

et

Oiiisis.

Sahrata vern
iicnsi

ot Oe:i nolissinioe snnl islius provincia;

urhes, in Nolilia j^fricana et in collaiione (^arlliagi-

memorata'.

Ex quibus

liqiiet aniliendiini noii

esse Biroiiiuni, qiii iii notis ad dieni 28 Novcnibris Martyrologii Komani.quo die aiuistilmn hicaVictore

Q

Ferrandus,

ul jain Cliilflciius

observavit, AlVicanis pi imatihus aitribiiil qii.TCunqii* ile metropoliianis in vclerum coiicilioriiin canoiiihns statuia fueranl. Sed nec peregriniimomnino fiiitainid Afros metropolilani iioincn ; eo quippe ntitur Aiigiislinus initio lihri de gcslis cum Einorilo episcopo Caisariensi Donalisla, ubi Deulerium cpiscopiim c.>lliolicum ejusdem urbis, metropolitnnum Casaricnsein appellat. Jain vero qii;ennni sit illa scdes Aqiiilana, nobis non liiiuet. Iii indice urbiuin Africa; opcribus
saiicli Cypriaiii edilionis

Oxoniensis pralixo, iiiemi)ratur Aquiiana, qiuc dicilur fuisse inccrt;e proviiiciiC, PUires erani in Africa .iqiienscs episcopi. Ex iis uiins luii e Maiiriiaiiia C;csariciisi, cujiis sedein liic desi5;nari consei vir cruililiisSlepbanusDaluzius, in noiis ad c;ipul 13.") colhii.onis Canliagin. De ea vcro in
iioiis

nicmoraloruni fesluni reiolitur Floieiilianuiii. qiiem cum Horlohnio Victoniieniorallih. iv, cap. 4. Vicessabralenum episcopnm appellat, etimque ^iful el Cresconiiim (quamvis is e in Noliiia Afric;e Oensis episcopus discrie dicalnr, qiiod, et ipse ibidem scribit Oaroniusj, a duobus episcopis Tripoliuuils bic recensilis distinguit, quos qiiidem Tripnliiaiios piiial esse Cr^sci;n(io»um et Ilorinlanum hic ab Adoiie laudatos. Ca!toriini pro Crescunium Uensein, codex Portarum cum Uhenani editiono liahet Cresconium Eensein. Cerle in mss. codicibus urbs isla sa-pius Eea, aiit £a dicittir. Colb. \ et Mart. Iiabenl Mecnsem; Colh. alter f (ifcnsem Colb. 5 Ccnsoriensciii ; Loricliius et aliqiiot editi Nicenscm. Tanien CiesioiiKm Oensein, iii Noiitia Africoe inter Palres Tripolit iiius meinoratiim, liic designari exlra dubiuin est. DeutraSabiata scilicet et Oea, vide nolas iii (|iie liac urhe, Noliliain Africic, ubi de Tripolitanis cpiscopis, nuin. 2 ct i. Vorro Fcliccin Adrunieliniv civitaiis cpiscopum, liic a Viclore laudatuin, cuiii cictcris rccoliint Ado e|
iiifia

67

ad noiiiiain piura dicemus nuui.

i!5,

de episco-

P.Iaityrologium

Ilomanum, dic28

Novoiiibris.

pis luijiis proviiicia:.

I<JI

MCTUIMS
,

VITl Nh>:S
roiitur.

102
iiiilla

Ociisciii
piiiii,

cl Ail.iiiui'iiii.c
lioc (|iiuJ

civiiaiis

Kolicoiii

episcu

A

Ll qula luca

sulliciebaiil

;i(l

liiposscii''
iii)iiiiii:it:is

ub

suscepistct quciiiduiu Juliaiineiii
iiiiiiii
;

(laui niullitiiiliiiciii laiil;iiii, li.isilicas

ilii;is

inuiincliuiii UMiisiuai
liiiigiiiii

sej ct

aliiis

inultus, (|Uos
iii

ct auiplas,

*>

Fausii, ci Nuvuruni, cuiii lcciulis at(pie

e>t

t'l

eiiarrare. (jiiihus inineii

cvsiliu poconiiii

slraiiiinibus dcputuvit,
(|iiuniiiiii (pii^
\(il.

deccnicns pcr singulos dies
I'^l

silis

liiiiii

uliiiiis iilivtMiisset, iiuii lireliat alios

pro

iiieiiiu acripercl. iiuvigii

quia pleros^pie

cititalilius (irdiii.iri episcupos.

Inier li;ec

lamen Dei
ccrcas
cul-

ni;iusio{ iiisiicliiilo

ct crudrlitas cu|iiivi-

piipulus

iii

liJc ciiiisistvus,

iil

e\aiiieu apuiu

laiis :irni.\erat, iiuu parviis iiiier

cos iiiiincrus rnciat
ut iiutrix
|

:i'ililicaiis

niaiisiuncs

,

crcsi'eii(li> iiielleis lidei "
itl.i

xgroloriim, qiios
por

ille licaiiis aiiiislcs,

pia,

ciilis

linualiaiur; ul

iiiiplei-etiir

sentciilia:

Quanio

iiiuiuciiia singiila ciiin [al. vicc nicdici
;

inedicis
qiiiil

riiiK/'!

cos u\fli(jiiHini, lanto inaijU miilliptiiabanlnr, el

clrcuiniliai
ciii

seqiieiiiiliis cibis,

iii

iiispccia vciia,

iiivnlescebaal nimis
VIII. Ueograiias
s

(Kiod.

i,

virtules.

— Posl
, :

M).

upiis csset, illu praisciilc dareiiir.

Sed

iiec

uuctur>ed-

Ii.tc fai liiin cst,

iiis

liorisab lioc upere niiscricordi:e lcriabatur;

ppl caiiic

Valcntiiiiaiio
loiit;iiui

Augusio

Cariliagiiiensi

pcrjjcliat

cxcurrens pcr siugulos lcctus, sciscitaus
se
li:ilierct.

K((losi;c post

sileiiliuiii (lcsulationi.^i,

rpiscoiiilaiiir

(pialller (piisquc
\<'.otb.

Ita
iit

sc

liiiic

tradiderai
iiieui-

pinii (inliiiari noiiiine

Deugratias

eiijiis

si

I,

ouini| oniiiinu labori,

ncc defessis
parcerci.

(p.isiiuaiu

quas per illum virtuies Doiniuus
|

lecorii,

B

bris,

ncc cariosa; jani

siMieciuti
eiiiii

Quara

pauiaiini
verlia

a/. exciirrarcl

exciilore,
aliqiiiil

anie incipient
valeat oxplicarc.
cst,

livore Ariaiii succcnsi, dulis
liicriiiit

qiiainpluriniis vo-

dclicere

i|uam

illc

s;rpius rnecare.

Quod

credo, prxvidens Do-

Illu igiiur

episcopo
iit

cuiistiiiiio
illain

factuin

peccatis

iniiius,

ciio passcrcni suiim

de mnnibiis accipiirum
ita
«

iirgenlilius,

iirliein

qiiondaui iiobilissiinani
deciiiio rogni sui

V luit

liberare.
iit

Ciijus exiliim

Urbici

eapiivi

alqiie faniosissiniam quiiito

anno

plaiixcnint,

tiinc sc

putarcnt inagis tradi inanibus
perrcxit ad cccliim. Fiinctiis
Cujiis aniore el

(lei^ericus caperet
regiiin

Uoinam
divitias

(:in.

•S55); ctsiiniilexiiido
popiilis

lt:irbaiorum quaiido
cst aiilem

illc

niulioriim

cum

capiivavii.

saccrdotio

aniiis Iribiis.

Qii;u iluni miillitudo

caplivorum Africanum altinge-

(lesidcrio

populus inlcnliis poluerat
,

nienibra

digni
"^

ret btuis, dividentibiis Vandalis ei Maiiris

ingentem
niarili

corpnris rapcre

nisi

consilio prudciili,

dum

pro

pnpuli qiianiilaieiu, ul niuris cst barbaris,
iixoribiis,

ab

inorc oialioiii vacalur, ne>ciciiie nuiliiludinc sepclireiiir.

ct liberi a parcnlibus separabanliir.

Stamiiii-

liin satcgit vir

Dco plcnu>

ct canis,

uiiiversa

IX. Tliomas confcssor.

Et

qiiia

laccndum scm,

slcrii

vasa aiirca vcl argentca

(lisir;iliere, et libcrta-

per non est de impietaiibiis ha-reiicorum
ciiiidiiin poicril

ncc vere-

lcni

de scrvilule barliarica liberare, et ul conjugia
iiiaiiorent,

csscquodad hiu.lemproncitpatienlis;

fcrderata
«

et pignora

gcnitorihns redile-

C

ordinalus qiioiidam sacerJos nomiiic
viiletiir

Tliomas,

dum

Al OrlhoJox. et LoriPaulo anie, ut e.riimen, c'c. Loricliius liabel, ul i.ramiiia apuin ce-

S c Colb.

1

et cd.ti Ires.
Chilflet.,

esse qiiani

.\iii;iis'iiiiis

iu hrevictilo collalionis

cliiiis,

cliiviculis.

caliculis.

diei terti;R, c. 13, n. \^,basilicnm
'

reas irdilicaitlia, etc.
1'

OrihoJ.

cum

Loricbio et versioiie gallica Belfo-

rcslii. l'aus!i tl

Var^i. Colb. \,nmptas, quir in

nomine

Fausli eranl consiructo', ei ISovnrnm. El paulu iiiferius, pro ciim tectutis, Loricbiiis liahet, eorum ttclii-

Purro (elcbris eral apiij Carlbasinem Faiisti ccclesia, iu quu aliipiot .\rrican;c Ecclesi:c syiioJi cetis.

In ca sancius Aiignsiinus seriiionein ubi etiain nrJinaliis fiiit Deograiias sanClissiinus antistcs, ciijus liic pra;claras virtules coniiiieinnrat Victor. Tuiic cnim crai priniari:), el pra;cipiia Callioliioruin ecclesia apiiJ Carlliagiiieiii, ciiin liasilicaiu Uoslitulam Ariaiii, iit siipra Jictuni esl, occiipa<seiii. Iii ipsa eiiam hapiismalos fontos eraut, (pioj paiet ex ipso Viclore iiJru lib. 'i, niiiii. 17 (.liiiii, cl coii>|iliiribi>s s:iiioioriiiii niartyruin rcliqniis

lebrulx

siiiit.

li:iliiiit

\-i-2.

r>

Jit;ilaiii

fuis>o

Jisciiiuis
iilii

cx

aiiiiqiiis iqiiis

iiiariy iiiarlyri logiis
:

AJuiiis.UsiiarJi, elc,
7)1

iJihiis Jiiiil lixo habciiliir

.{[rica, civilale Cartliagiiie, natalii
ct

sanctorum Cato-

tini diiiconi,

rc/ii/iii-riim

mHr(i;nini, qui reiiuiescunl
veiiis
aliriliiiluui,

inarlyrolugium hahet sancUe Fiiusiiv. SeJ, iii j;iin a viris eriiJiiis noii scniel ubscrvaliiiii esl, apuJ voiercs Ireqiienlor occurrunl isl.i: lilier:(riim niiituiiunes. C;eieriuii Catutinut hic mcin basitica
s:iiiolo

fausli. Pro

1'aiisti,

^ovorum appcllal. Sic Oplatiis lihro priiuu adversiis Parmeiiiaruin, Zcpliyriniini Unuianuni pnnliliocm, urbicuin cpiscoluim :ippell:il. Et idem UpUitiis urbicam commemoralionem dicil lib. ii. Yide Cyiiri^ini episi. 43, al. 4U. C icnnii pro nrbici, edit. Lnriehii hahet urbis. Sic Lorichiiis, Orlliod. et Bclfor. Al C'iiin. Ii.ihet diim mora' vncaliir ; Ulieiiun. lium nvnralur. Purro s:iii( tiis Deogralias orJin iliis fuerat .'Etiu ei SliiJiu cuMsiililius, iJ estanno4'i4, in hasilica Fausti. Ejiis fcsiiviias celehraliir iu Manyrologio Uoniano Jie 2j Martii, et in k Jeiidario C:irlliagiiieiisi iioiii^i Janiiar. ' Lis esl inler aiiclures aii Tliumas bic uiciii(<r:ilu< Carihagiiicnsium caialogo locuiii in cpi>cnporum li iliorcdcbcat. EiipiiJeinciiiiiuiisqu:iiualiasciiisiiicutio liabe:iUir, rcs esl cx lioc Vicioris loco liiiieiiJa. Qiiure uinniiiin quos viJero licuil cuJiciiiil leclioiic prurcraui.iit ipiisque, pruut sihi iiicliiis vioiim luerit, juJiciuiu lerui. (..iii<:iciiiis ei, ni ca de re juiiiciiiiu ferit. Cliif:li'liiis el, nl ipse leslatiir, codev cartiisi:c Porlarnm liahent Ordinatur qut' (.'(11)1 iii sacerdolium nomine Tliomas, qni dum, elc< Orlhud. et vorsiu Bellor., Ordinalur quidain sacerdolio, olc. EJit. Ulicn:iiii Baldiiini ct Uibliolhec.f PaI

••

Qg

:

llicroiiyinu vulgu

triini, Ori/iiinlor
qiiaiii

quondam memorati
uli
i

sacerdolii, elc.

:

leclionem
in
,

germanaiii propngnal Baronius.
(

Porro verba
cx
iii

OrlhoJoxograplna
Ordinator

alniiiot edilis, post li.ec

»01111)1«;

iiiiiniliis,
li:ilinit

ipse ost absqiic diiliiu Je qun AiigiistiiiilS scnuoiiem qiii per Satatem Calulini iiiscribiis

7 /«Diiu venerabilis episcoiius,
iii:irgiiic, iili in iiiss,

dum,

iiir.Ejiis ilciii ineiuoria cclcliris csi in k:ilendariuCu;.

pnsi rocopl:iiii a JuU('p;iruliis Cirthagisiiiii:iuo iinperaturo .MVicuni, basilic:i Faii^li sedoin reslitnit iii-iisis unlistos iii cpisoupalciii, iit in Coiiiiiieiil:irio liislurico dicemiis cap. li. It.isiticn iVoiiiiHHi liic iiiciiiurala. ca ipsu
Iha^iiioiisi, iJihiis Julii. Deiiii|iio

Iliiic eiiuni Luquidam sacerdolio no' m ne ilionuis. Tiiin tiuilus cjpiuili seqiicnlis OrJiMaInr quulam sacirdolio nomine Tliomas. DoinJe capi-

Colh. I levliim videiitiir iraiislala fuis^^o.
sic
h:iliet
:

resuniilur, quae voi ha el .Martiii. habeniiir,
r.^iiimns,

elc.

:

licliiiis

('ri/iiiii(»r

liiliiiii

sic inoipit

:

variit

elc.

Porru

lcctiuiiciu

Tliomas eidscopus vcncrabitis, dmu Juuruni cddicuiu Colbci

i!i:i

n:;
iiisiiliis sa'iiiiis

rKiisKcuriONE vxNOAi.ir.A

i.iii.

i.

ru
ilciiic.ivi,

viiilisab cis

arciarclur, qiKnlain lcmin
[at.

A

iiicinlira niei

corpnris

nec po.-sum liimiaet ve-

pore venerabilcm
lai-.ic

sencm

public.i]

piiblico

iium surliri coiijugium, habens

jam cadeslcm

caloniis ccciderunl.

Qiioil

iile

non

ail

opproin

rmn

spnnsnni. Sed dabo coiisilium. Si velis, poleris

briiiin, siil ail

Doniitio Uelabatiir.

nnTCodem conipntans Tndc lacliim esl

gloii,e
iil

.<iiiE,

et ipse libi

pncsiare

,

dum

licet,

ut cui e;^o concii-

pnsl obiliim

pivi nubere, delecteris et ipse servire. Ila

ractum

esl,

rpiscopi

8

Cailliagiiiis, Zeiigilanae

el

rroconsulari

Dniniiio procuraiite,

iil

obediens Virgini etiani adohicrarelur. Nescienle igitur

provincia- «piscopos inierdiceret

ordinandos,quorum

lescens siiam animain

cral nuinerus cenlnni sexaginta qualuor. Qui pau'aliiii

Vaiidalo spiritalis sccrcli cominercium, compiiiiclus
aiqiie niutatus iMartiniaiiiis, ctiani siiis Trainbiis persiiasil ui Ihesauriini

deficienles, nnnc, si vel ipsi super^uni, tres tan:

lum esse videntnr
1'

Vinccnlins * Gigilanus, Paiiliis
el

quein invcnerat liabereiil,

iit

potc

Siniiariianus, vrre nierilo et noiniiie 1'aulus;
ipii

geriiiaiii, coiiiiniiniMii.

Conversns
puclla

it;ir|ue ciiin

tribus

alius Qiiiiitianiis,

apud

"^

Kdessam

.Macedoiiix

nunc perseeulionem fugiens, civilalem cominanel

Iratribus suis,

Dei qiioque

comitante, nocte
ciii

clani cgredicnies,

Taliraccno nionaslerio,

prae-

pcrcgrinns.

X. ilaxima

et alii

tnarlyres

et

confessores.

eral
"^

tiiiie

nobilis paptor

Andreas,

soi iaiitur. Illa

vero
Sci-

SeJ

baud

prociil

nionasleriiiin

incoliiit puellaruin.

eiiam lunc martyres quamiilurimi luisse probaiilur.

B

scilante igiliir barliaio iiiquisilionibiis et niiineribus
crebris,

Confessoruin auteni iiigens el plurima multitudo, ex

quod gnstuin eratcelari

noii poiiiil.

Invenien*

quibus aliqnos narrare lentabo. Erant

lunc servi
illis,

itaquc

jam nci sua, sed
non

Clirisli niaiici|iia, cnnjicil
f.iiiiulos

cujusdam Vandali

:

fiiitauiem
'
;

liic

Vandalus de

in vincul s, et variis

tormenlis Uei

insect.i-

quos Millenarios vocant,
ei

Martinianus, Saturiaiius,

tur; ageiis cuin cis
lur, seil,

laiiliim ut pariler miscercii-

eorum duo germani erat et qua;dam conserva eorum egregia Chrisii ancilla noniine Maxiina cor,

quod

graviiis est,

per rebaptiiaiionis cceturparcni.
ici

num,
pit

fidei su:c

ornanienia

Pervoni'.
qiii

Iioc

pore simul et

[al.

meiiic] corde decora. Etqiiia
ii,

Marvide-

ipsuni iisque ad noiiiiam Geisei ul tandiu
iniplaiabilis

legis,

praece-

linianus armilaclor cr

et doiniiio

suo

satis

hcrus servos afnigercl,
Jubet
iii

baiur acccplns, et Maxiina univcrsa; doiniii doniinal.aiur,

qiiaiidiii iHiiis siicciiniberenl voliinlali.
diiiii

ino-

credidit

Vandalus,

ut

fidelcs

sibi

niagis

leraruni fiistes robuslos veliili palinatos ciim
fieri, qiii

menioratos faccret (annilos,

Martiiii;iiiiim

Maximainadole-

slirpibus
tergis

[Cotb. 1, qualienlrsj qiiaticnlilnis

qiie conjugali consortio sociare. Mariinianiis

non

soliini

osva confringerciit, sed oliam lcieintriiiscciis

Ecentulorum

sa^ciilariuin

more

coiijiigium aircciabat;

bianles

acuiei

reniaiierent.

Qui d mu

Maxiniaqiie, jani Dco sacrala,
rutabat. Al ubi

lninianas iiiiplias reciil iculi

saiiguis etniierei,

et dissipatis carnibiis visceia nuiii-

ventum

esl ut

adirinlur seillo

C

darenlur, siqiienli die, Cbrisio inedcntc, seinper
cnliinies reddeli;inlur. lloc sa^pius ae
est liinpore,
[

cret:i silentia, et

Martinianus ne>ciens quid de

niulio

facliim
ve.^ligia

decreveral Deiis, niarilali fiducia qiiasi

ciini conjiige

;W"r/.

iit]

ct

iiulla

pligarum

cuperet ciibitare,
Chrisii respondit
:

viva

vorc

ci

nicniorata

famula

videbanlur, saiiclo Spirilu subinde curanle. Post lioc
c

Cliristo ego, o Martiniane fiater,

arcianlur

maximc dura

cuslodia,

compedeque

tru-

rmoriim scleginuis, ciii pene confonnis est ea qusc in Colb. lertio el iii codicc saiicli Marlini liabetiir, ulii
or(/iii«(»r

tcm e procnnsularibus
est.

a Victore Indicari exlra

dubium

quondam
iit

de;iliir lcxlui
iiiuiii

etc., qiiod c:eleris vicoiilormior. Et qiiiilein hoc me polissi-

iaccrdolio,

movet,
in

;inlisliluin c:iialogo

moria

Thoina: iioineii ex Carlliaginensium expnngain, qiioil nulla ipsius mevciusiissimo kalendario Carlhagiiiensi lia-

beatur, in quo tamen caileri istoriim temporum Carihagiiienses episcopi acciirate reienseiitur. Ei i|uideni in eo non solum Aurelius, Capreolus, aiit Ueocjrnlias, qui in Africa e vivis excesserunl, sed et Quolvutideus el Eugenius, in exiernis licet provinciis falo fuiicti

memoraniur. Deinde Ado
Geiiserici

saiicins cpiscopos qui siib perseciiiione passi fnerani, recensens ex Victoris historia, Thomam huiic oinisil. Orthod. et Lorichius halienl yiyitanus. Iii Nntilia
Afric.x occurril Viiiceiiliu.s Ziyf/eiisis in proconsulari,

D

Sic Colli. 2 ciini Uhenano et aliis edilis. Al Mart. Colb. \ habeiit Sidiiari/ajiHS. Eilil.^ Si(»inrilam(.s. Noslraj lecliniiis veriias ex Noniia Africana conlirniatur, uhi niler episcopns provinci.i; procoiisnlaris, nuni. 3, Paulus Sinnarensi.^i, uti ex cod. Laiidiineiisi resliluiiiiiH,occnrrit. Videiiolas iiieiim Noliti;eiociiin. c Lnricliiiis, Adessam. yEdessa poiro urbs cst .Maceilniii:c iii iEniathia, qii.a> viilgo Vodena appcllaliir. In Ntiliiia Afric:c iiiier Episco|.os prnconsiihiris receiiseliir Quintianus Urciiantis, qiii fortassis is ipsc esl Quinlianus quem liic Viclnr iin-ler laudal. * Sic Colb. J. CTCteri, Sed etiam mnrlyria quampluex quibus aliqui, etc. rimi essc
cl
f

Ortliod.,

69 .I/a«Hri«nK.s; Lorii hiiis,

ilauriti.nus

giiem Imne ipsuin esse qui bic inenioralur, piilat eruditus Baluziiis in notis ad cap. I^-^S collaiioiiis Carlliagincnsis,ubi inler Catliolicns anlistites recensetur QuadratusepiscopusplebisGecjitauw. Videsisinfra {Col. 288) iiotam 4 1 in episcopos provinciai proconsularis qui in Noiiiia h:ibentur. Porro .sedem liic a Victoremeinoratam esse Geyetu, qu:B ullra Naraggaram versus Numidiam sila est in labulis Peulingerianis, censet Norisius in censura notaruin Garnerii in Mariiim Mercaiorein. lliiic aiionymus Ravennas lib. iii.num. C, Cegetu cnllocat in Nuniidia. liiler episcopos MauriianiiB Silileiisis niiin.

sed iiiferiiisseniiiersciibiliVa/nrinHH.^.Colb. 1 Kcqiienleni ap|iellat Saturniamini. Alarlyrologia velera Adoiiis, Usuardi, Flori,eic. die lli Octobiis habent Martiiinus el Satyrianus. De .Millenariis vero hic nieinoratis, jaiii supra diximus ex Procopio (Ad imam col. 181, n. «). ' Tabraia urbs csl nnta apud anliqiios auctores, iiiter Proconsiibirem et Nuiiiidiam, in hodierno Aigcrii regno sila, ciijus episcopus Yictoriius u Tltubraca seiileiili:im dixit num. '25 in concilio Curtbag. sub sancto Cypriano; et liusticianus collationi Cariliai;iii. ailfuit, cuin Clarenlio ejus advcrsario ex parle Donali

15

in Notitia Africaiia receii-

Cognl.
6

I,

cap.

1-25

eH87.
uno
scilicci Col-

seliir Coiis'aiiiius Ccijiianus.

Scd

hic aliqueni antisli-

Sic resiiiiiiiniis ex duobiis mss.,

193

VICTORIS VITKNSIS

m
iiigrauiiiiadis vpinero prTilii

doli cxioiuliiiiiiir, qiiibiis ciim Di-i servoriiiu visitmitiiiiii

\

iil

;igur jau) ctillus ci

iion

itec^iset IVeiiiiciita videiilibus

ciiiieiis

lii-

11(1111«

cvangclicum suscipcrci scmen, et iinbrc sacri
rigarelur.
Miiluiit

l^eiiliiiiii

ligixiruiii

pulrcsei-iis

suliitn

csl

rnrtitud».

linptisinatis
(li^loiita

lcgatos pcr

iliiieia

MiraiuluiiiQ
ille

lioe el

vnce

oniniiiiiicelelirntiir, ct iioIms
ciiin

descrli; pcrvenitur tandciii adiivitalcui l(uniiiii

ad

qiiuiii

cusiodia periiiieliat,

sacrauiento

iiianam; rogatiir cpiscnpiis ut prrsliyieruiii ac

lesiaius esl ita luisso.

siros crcdeiiti |iopiilo deslinarcl. ''Explct cuni gaiidio

XI. iUaiJi/iiiim
tiiteiii

ccuiipleiil.

At

tilii

Vanddes
iii

vir-

qiiod pclcliatiir poutircx
liapli/.aliir

;

Dci

cnnslruitur erclcsia

,

iiiyle\it coiiiioscere

diviuaiu, cu'pil

doiiio

slmnl nuillitudo maxinia barliaroriim, ct

cjus vliidicalrix ira grassari.
lilii
;

Montur

ipse

siiiiul

el

de

lu|iis

grcx lccundus imilliplicatur agnorum. Iloc
stia

faniilia;
,

atquc aniinallum,

qua:riiiiqiie optiina
itaipie

Cclscrico rclaiionc

rrnuntiat Capsur.

De qua

re

craiit

pariler inlerciiiit.
liliis
,

Kcmanens
Scsaciii|

domina
scrvos

surgi-iis invidia jiibet

ramnlos Dei

ligalis pcdibiis posl
int<;r

vidiia, iiiarito,

ct substaiiti:i
\iil.

dcstltnta,

lcr^a

(Uircntiiiin

qnadrigarum,

spinosa loca

Chiisti

ciigiuito

rc;^ls

Seisaoni gralia

silvaMim parilcr
iiiusis ligiKiriim

iiilerirc;iil diicla atipic rcdticta dii-

imincris uUcil. Qiii cuiii eos,

utputc oblatos,
,

cum
mo- B
cyi

acnlcis iiiiinceniium corpura rarpe-

gratulaiionu iiimia susccpisset
cjiis

niins ct

dumcsticos

rentiir, ita ddigaii, ul

cxitum siium inviceiu pcrvid<'currchtibiis indomilis eqiiis.

saiictorum iuerito malc ccvpil da'muii variis

rcnl.

<"

Qiii

ciim vini

li,

tibus agiiarc.
«iig'^crit regi.

Kx

ordiiic illc cogiiatus, nt gcsliiiu eiai,
ciiid.iiu gciilili

plangcntiliiis Maiiris, scsc

mnluo conspircrcnt, vale
:

Dcrernilstatim rcx
iiierat
[«..

sibi in aiigusto (iigx- iinusqiiisqiie iia dicebai

Frater,

Maurorum
raniulam

cui iionien

CapsiimJ Capsiir,

ora pro nic; iinplcvit Dcus dcsidcnum iiostrum. Taliier perveiiitur ail

religandos dcbere traiismitii. Maximnin veroChrisii
coiiliisiis
iiiiiic

rcgnum

coeloruin. Iiaque pias

oraudn
aninias

et viclus " propri;c voinutati

di-

atque psallrndo
cmiscrc.
ingentia
libi

,

gaiidcnlibiis angclis
iii

misit; qu;c

supercst virgo, inatcr

niiillariiiii vii-

usque

lindicrnuin

dirm

nnii dcsinil

ginum
iiienlcs

Dii,

nnbis etiam iicqiiaqnnm ij^nola. Tcrvcrcgi .Maiirorum
,

mirabilla

Jcsiis

Chiistns Doininus nnstiT
'^

aulcm iradunlur iiicmoralo
in

operari. Nani nobis braius qtiondam

Faiisius

liiiro-

commanenti

parte crcmi qiio: dicitiir Cipra-Picin.
Cliristi discipiili mtilla
sacrileijia,

niianus eiiiscopus nttcslaius cs

cccam quamdnm

iiiu-

Vidcntcs igitir
illicita

apnd

geiililcs

liercm illiimlnatam fnisse, ubi ipsc adcral pr.cseiis.
XII.

sacririciornin

cocpci uiil pritilica-

Ptisecwio

fil

acrior.

— Accenditur post

b;vc

lioiie el

coiiversalione sua ad
;

rogniiioncm Doinini

advcrsus Dci Ecclesiani Geisericus.

Mitiit Prdcultini

Dei no-tri barbaros invitare

el tnli

modo ingenlcm
Domino
Cliristiaiii iioiui-

qiirmdam

iii

provinciain Zriigitanam, qui coarctaret

innUitudiiiem geiitiliiim barbaroriim Clirislo

nd Iradcndum minisleria divina, vel libros cunclos

lucraverunt, nbi antca a nullo faina

C

Domini sacerdotes,
farilius incrnics

iit

primo armis nudarct
^'

,

el ila

nis lucral diviilgata. Tuiic deinde cogitant quid fierct,

liosiis collidiis captivarct.

Qiiibii»

bcrlino, et allero Marlin., qnibiis coiifnrmis est vcrsio Ifellorrstii. Alii vero codires, quasi uiii M:ixim;ic Po.^l Iwc arctaid mraciilum contigisset, sir b:ibrnt (iir Maxiinii ilitra cuslodia, cuipide/iiic criidcli cxlen
:

p-o p'anqenlibus Miniris,
luiri
illi,

dciilibus Maitris. Llraipic

vrl

quod,

iit

rodircs liabcct, /i/a.'(Nain li;irsupra dicluni csl, al (i le-u
alii|iii
lci

tio ferri p"lest.

ctc, pro ciispid,'. Aliqiii li:ibent 5i'hiPorro niistra lertio ciinlirnialnr cv Esiiardo, Adoiu! cl Nolkero, qiii coni| ciuliiim niarlyrii s:indilin\ cui citm,

prr.

convcrsi , vcl naiurali omniliiis liominiliiis coinmiseralione, iii alias s;i'|'iiis iii martyniiii agocvciiit, a'gre puleraiit vidcrr lioiiilnes lain tii. iis
e-sciil

atroci siippliriu alHicios, iiuiximc qiiod illul
tieiiicr

adco pa-

ctunim .Maxiuuc
lcxiicrc
iii

el soriiiruni

e\ Virioris iiriaiioiie
l(i

lerrciit. iiianyrcs.

Plaudrre

snis iiiartyrologiis, dic
siinl
ciiin
:

Ocloliris. Adoiiis

pi;c gaudio
tiior
liiiriiiii

quo

alllci

sok-liant
siiiinl

polcrnnl hoioinrs iriicnluriiin
cliaiii

\erba Iwc
Siilijriaiii

Sanclorum

iiiarliintm
(rnlribiis,

Mnrliani
ct

et

spcrtiruloniin crrlniniiiiiinqiir
Iralriiin

avidissiiiii.

Porro
fi

ipia-

dnubus curum

eqrcijitr

cl Maxim:i'

sii\ilalriii

Clirisli attcillte

Maxinnv

Virqinis.

Qui....

nodosis fu-

slibns ca'ii, el
tnlin
I

usque ad ossn lnninli,

citiii iiiullti

lcmporc

hnnlitr.

nttrcnlur, sciiucnli dic sciniiei' iiitoluina rcdtlcl'osl ciitim dura ciirccns cusUidia diimiiali,
iii

cclrbrant viilgaia martyrolonia die lt> Ocloliris, quiliiis lii nonimllis mai lyrulngiis alii 'J70 iiuirtyrcs adjiiii;;iiiitur, si d (|iii In alia perseciilioiic passi lurrniii. Miirl.Ortb.ct Loricliiiis,f'(ii(s(/»H.'i. Mnjorcstdifli'I

cum
"

ncrvuni, inira Uci virlnle^iiitjcnlium litinorum pulrcscciis sohtin csl joriiludo, eic.
jnisscnl urclati

ciillas

dc

ipsiiis

sedis n

'iiiiiie.

Oinncs fcie liibrnl
Iii

70 Piitronitaiius. Lc;!Ci'diim
l;it.

lorle liuconilnnus.

col-

Sic duo

iiiss.

Ciillicriini

ciiiii

Loiirliio. C.^clcri
..

liiilieiil

propriii voluntalc.
iii

Niisliain lcciioneiii coiilii-

Cariliag. rap. ly.Sadfiiil, Donatus cpiscopus llucconicHsis c\ |>ai tr Doiiaiislanim. liurr nn ;uilriii urlis

iiint .\ilo, qiii lorii

iiota siipirioii lanilato, M;ixiiii:c
:

ex Virinrc sir jroseqiiiliir .\d tiuotl ii.iuicnlum, Mnxiiiia Clirisli fnmula, miiC liberlali diiiiis^ii, mnler iioslmodum iiiultnrum viriiiiinm Dci clfccta, rt •. Sic cliain liahci lUicnaiiiis, nisi qiiod pro conilTiiilur \\.t\ cl consiilititur. Ciilli. t, l'xpl,lum cst cuin gtiudio (/iiiii/ pclcbnlnr. Ilrdinitlur ponlifcx, clC. Sic lcic luiict nllvr C(ilb.S<!il l.oricliius. f.a/i/efur gaudio ob ul qttod petcbttlur ponli\cc Dci. Couslruitur ecclciiiarlyriiiin
1"

crnt Niiiiiidi;c ; iiaiii iiitrr liii.us irovinn.c cpisropos receiisrinr iii Xoiilii African» l'i(<i,'i(jH«s /Jifi-fdHi. »isis. Aiioiiyiiiiis Kavciiiias iulcr mbcs .Mauriiani.c, (piam Cniiilanan appcllnl, lib. iii, niiiii. II, tiirrcni Itiiciiiis iiiciiiornt. Aii cx ca fiUfiiHilniiuj dii liis rsl cpisciipiis V Purro Colli. '2, Loricliins ct nlii linliciil
liuriiniliniis.
iTti lloiinlns

Adliiil

in

collat. (^irlliagiiicnsi
/>hi iloH., tpiani

iniiitc

cpic pus pehis

uibriii

sia, clc.
<

('.liilOciiiis

ct nlii ircs c

i;ti,

i/ui

fioii c vicino

cur-

renlihus

Mtinris,

sesc innluo conspiccrcnl.
qiii

Sic cli.im Irgissu vidrlur Ado,

Xale, eic, luco jaiii laudalo
cquis,
c
./.'

prnvinci.c lui^se dicit .Morisius in cciisiir;t Cnrnerii. ipunnvis e.im ad pror.'n ularrin pcrliiinlssa siispicclur, c:iiii.pie i| sani csso cujns cpiscopus (.'ivscilurus llustliinits subscripsil sviiodica' In cuiiri:i<t
incrrl.c
s;iiirti

Marliiii ai lioiie
iiiin

'i.

Scd
vi

liic c|>is upiliil

alii|iieiil

MC
nbi
,

lialirl

:

I

ifiHO currciilihtis dicoiis

indoinilis

c M;iiiril
''

iiidirarc,

iili

'clur, Victor vo'iiil.
cUiiiUHtilfk^*,

ctc,

iiihil

dc Mauiurum

pl.iiuiu. Sc>l ci

Lorirhius, Quii

iion

ooaei coiulolere

197
se
iioii

f>E

PEr..^r:CUT10NE V ANO.U.ICA

Lll!.

I.

i;i8

(losse ir.idere claniaiUibus saccnloiibus, ip>i

A

1

lis iii

nieiliocrcpidinis altiris probantiir occisi. Nani

rapaei nianu cuiicia ilopopul.ibaniur, aiqucde palliis
allaris, prdli

(|ni

gbidiis liinc iiitereinpli

non sunt

,

posiea

poeiii-i

mlas!

caiiiisias

silii

el fcnioralia lucie-

altrili, rcgio jiissii

oiniics pciie iiecati siinl, prxser-

bant. Qui lauicn Proiulus, liujus rei exseculor, Irusiatini sibi

tim nialuiioris
f

.-uialis.

Alibi nainque, siciil Ti(iiizuib!
vici

coinedens iinguam,

iii

brcvi lurpissinia

conligil,

iii

magalibus

Animonia;, vel

aliis in

coiisunipluscstiiio;le.Tuiiceliain saiiclus Valeri:mus^

loci-, ti-nipore

qiio sacraniciiia Dei
ina.viino
i

populo porrigeliirore
,

Ablienza;

civilalis episcnpiis,

diiiii

virililer

10

^^-

baiitur

,

iiuroeimlcs

uin

corpus
ct illud

cramenla divina ne liaderct diuiicasset, foras civitaleni singularis

Chrisli et sanguinein paviinento
polliilis pcdibiis calcavcruiit.

sparseruiii

,

jussus est

pelli

;

et iia prxcepiiiniesi,
iieqiic
iii

ut

iiulliis

euin neqiie in doinn
:

,

agro diniillenipore

XIV. Hcs mira.

Ipse

eniiii

Geiscricus praecepesiiis, ut inira
ii

leret liabitare
|tf/.

qui in straia publica iiiulio
siib

ral, ita persiiadeiitibiis

episcopis

aiilam

nudoj nudus jacuit

aere. Aniioruiii aulcni
iiiiic

su;im, rilioriimipie suuiuni, noii

si

Ariani per di-

^

crai plus octoginta, queiii iios

iiidigiii

iii

tali

versa iiiinistLiia poncrciUiir. Inter alios veiitum csl
tiiiic

cxsilio ineruiiiius saliitare.
\lll. Lectoris,elc.,martiiriuin.
P.isclialis

ad Armogastcin nostriim. Ciijus
tibias

cum

diii :ic sa;-

— Qund.im
cl
i

tcmpoie
(piodaiii

pius

torquendo
iii

lumentibus
qiia Cbrisliis

constringercnl

soleninitas
'

agebaliii

;

diiin

iii

B

chordis, cl fionlem,

vexillum su;e
disciii-

loco, qui

r«ei;ia vc.ci.auir,

ob

dii

Pasch:ilis

bono-

lixciMi crucis, rngat:icii «

magis (piam aratain
('Stendereiit,

rein

nostri sibimet

clausaui

ccclcsiani reserareni

deiitcs atque

mngienies

nervi

ut

lila

coinperiuiil

.Arlaiii. Sr.Uini

quidain pre&byler coriiin
scciiin ;iriiiaioriiin ni;i-

araneariini, saiiclo caeliim respicienle, crepabanl. At

Adduit noniine, coiigregaia

ubi lortoies ncrvicas cliordas disruptasesse viderunl,
allalis crcbrius fortioribiis chordis
illo

nu, ad e.vjiugiiand;im lurbam accendit innncciiliuMi.
Introeuiil
evagiiialis

atque cannab.nis,
invocanle,
ilia
.iil

spatbis,

arma corripiunt

;

alii

niliil

aliiid

iiisi

Cbristi

iioiiien

quoquc

lecta

conscenduni,
l'A

et per fenesiras ecclfsiae

omiiia evanescebant. Sed et capite

deorsum diim
Qiiem

sagiltas spargiiiil.

lunc forle aiidienie el cnnente
s.islciis

uiium

pi iiderct
slr;iluiii

pcdein, dorniire quasi siiper liCiuin
,

poiiulo Hei, lcclor uniis in piilpilo

allcluiaiiin
giiliiire

p'uiiiis

omnibus

videbalur.
qiii

cuio
.

ciim nielos cancbat.
iaculatii<,

Quo tempore

sagilla

Tlieoilericus rej;is lllius,
poeiiis
siio

ejus

doininiis eral
jnssissei
,

cadenle de manibus codicc, niorluus post

non valcntibus, capiie truncari
Jocuiido

a

'ceciditipse. Nain ctalii qiianipliirimi sagittis ctjacn-

piohibtlur

piesbyteio

,

dieenie sibi

El iiifra, Ipsi rapaci. r^benan. ct alii|uot editi, IpiC, etc, in iiuincni siiigiibiri. Et infra pro palliis, Mart. et Cirilflel. babent paUis. " Sic liabciit mss. 3 el "2 cilill, iibi IJabensce. F.oricliiiis, llnbeiiSHV. Colb. 2, .4/'i.'iise. Ulicnaii. Chifll. et alii. .ibensis. In Coll.it. (arihag. cap. 15."), iiilcr Caibolico.; aiilisiites inemnralur Foriiniaius cpiscopus plebis .{bbenzensis, qiii milliiiii sibi adver^aruini l)onatisiaiii liab(dial. C<pile auleiii I9S iiiler lidiKUisins
etc.
foit

festiim recolit

Marlyrolnginm rionianiim die 5 Aprilis.
iii

Q

'

Miriini esl (iiiaiilam

hiijiis loci

unmiiie scri-

bciido varicnt cndices lani mss. qiiani cdiii. Lectioalias liic exhibcre visuni iiciii Culb. 1 rclimiimiis ;
est . nl qiiisqiie ipiam nieliorem piitaverit elisjat. Rdili compbires, iiciil Tliunazndiv conligil, el Guliiiis i'ict> .4n!»Jo»i(P ; Orlliod. et Lorichiiis, in Tumi-

ruda
tiii.,

contigit Gnlbis. Vico, vel aliis, etc.

Codex Mar-

Lucus

cpi.-copus llahensis.

Pi rro

Valeriani

liic

Calbus vicum Ammoe. Carlhiis. Port., Tinzuda- contigit etGalbiis vico.\mmo-

Tinuiuda

contigil,

71

et

memorati
rianum

marlyrologia .Vdnnis, [csluni viilsiala llsuardi et :irinrum recobint die 15 Decenibiis. Va!eiiein ciiin aliis
liiei iiiu

episcopis

Afiicanis qui

snb

Genserico rcge
Martyroliigiuni
uiiuiii

cxagitali, meiiior.inl .\do et

RHinaiiuiii

el

eiimdcm cnm

die 28 Niiveiiibris, iiuein prniri esse putal Uaroiiius iii

ad cam diein ; id^iiie rerliini videiur. Snncii Valeriani episcopi el sancloruin Eustachii et sociorum festivitaiem ineinorat kaleinlariuin vcliis in sancliiario Capiiaiio Micli;ielis iiKiiiachi, die 15 Decenibri>; qua ilem die in akero kalendnrio, ab eodem aucto relalo, ineinoraiuur Eustratiu^ et socii martijres. Is cst ipse Luslralius de qiio supr;i Viclnr iiiim.7. Valeriaiii corpuscum sancii Angusuni reliqniis, iii piilaiit, in Iialiani allaiuni,asservatiir Rodobii,qiiod o|;piduin csl dicecesis Vercellensis, ul observat Ferrcrius in Uistoria episcoporum Vercellensium. ^ Sic mss. omui^s el editi quos videre liciiit, pricter Cbiflleliiim, qni liabel 7i). ^obiscuin etiain coiiseiitiunt fsuardus, .\do, ele.,in inarlyrologiis die lo
iiotis

Colb. alier, Tinuziida conl git Gulbus,eli\ Colh. Tunuzada... vicuin, clc. .Vinid Pliniiim libro IV, cap. 5, reieiiscliir oppidiini. Thunudiscnse. Piolem;co Thuniisnda. In (•ollalioic Caribag., cap. 201, occurrit iiUer Donalisias V iclorian^n episcopus Tuniisidensis. Est et n labulis Peuliiigeri;inis Tliunu. Qiiid vero bac vnce Gaiibus, aiil Galbus, ^ilii-qiie sequeiitibiis designeiur, divin.ire noii liccl. M.igala aiibni apud Alros erant vila;, seii paiiperiiin el pasioiuiii
nirt.'.

tcrtius,

tuguria.

De

his Virgiiius

^neid.

1:

D

niolem .Eneas Hagidia guondam. Amnioniam vcro aliani ignoro, prilcr cam Liliy:c parlcni iii (|iia iiotissimuiii Jiipiter Aiiimon co^cbaiuc
.Mirntiir

sed qiioe liuic loco iion coiigruil. Lej^e .diiin lortc, i;i magalibus vici .liiii/ionis. 1'lolenucus qiiippe lib. iv, cap. 3, II einnrans civilalis qux iiiier duas Syrtcs eraiil, recenset Ainmonis. f Colb. 1 el cdit. i, magisgue exanilam, desccndentes atgue mugienles e.vtensi sunt mrvi, et ut fi!a, etc.
Colii.

aller

et

Jlart.,

rugam

mayi.^^que

exiiriitnm...
,

Dcceiiibris.
"^

ostcnderiinl

ncrvi.

Et infra pro cunnabinis

LoricliiUS

M:irl., I.orich. el ediii 3, licia.

Diiplex urbs

e.st

liibet cabnlliiiis.
' Diio niss., Theudericus. Alii , Tlicaerichus seu Theodoricus. Diciliir a Procnpio libro i Ilist(iri;c V:in(l.il., T/iro(iori(.'i, clabsqueliberisdefuiictiis. Viilo iiifr;i {Col 205, n. "). Loricbiiissemiier, Theder:,ch::s, sciiMtl Ddderijchus. Id noiiieii , qiind apiid Septi-iUrioiialci 0|iiibisregibiiset principibns fainiliare cral, coruiw liiigua. Teiideriicli, id csl popidib poilcns, (rK.cbalur,
I

in

indice

iirb.iiiii

operibiis s;incti Cypriani
C.is:irieiisis

prserixo,

Heg um
scopos

ii\ct;\.

in Nolilia Af.ic.e rcciinseliir iiiter epi-

M.iiiril:ini;c

Viclor liegiensis; et

in iSuiiiidci Foruiiiiiis liegiaiicnsis. ^ Edili i, .\ndio: ; el 1, .indiul; Lorichiiis,

Colb. 1, .hiduit. Et in iiilra Chilll. conijregulam aimatorum inanum, elc.
• IJiijiis

cum

Adiul Lorichio,

lcclorls ei caler<.>rum Uic incnioraloruni

199
rut< ris cuiii iliviTsis
si gliuliii

Vir.TOrilS
:ill1icli(>iiilius

VITKNSIS
(|iii

'JOC

iiilerllcerc.

N:iii)Aii'c;
c.iiii

ciim

nmliis

iiisiJii

prcmcrctiir

iii

(atlmli-

peroiiicris. iiicipieiil
Tiiiic

ciini < Kiiiiciiii iiiarlyiii

ainilicrct lidem, ipsc ciiin rcx posiea lilandieiidn
s:ccularibiis
dcliciis]
invil.ib:it,

reiii

prxdicnii^.

Tlieodcriciis
ciiiii

Ity/acciKiiii

allatiliiis

proiiiittciH
si

inullis

pruviiiciuii)

ad liidiciKhis
»it

coiidoinii:il

scrolics.

ciini

[iil.

divitiis

cumulaiKliim,

volunlali

Fosica quasi
(liayinc, nlii
pr.i c('|<il

inajus oppruhriuin, liaud procul Caroiiiniliiis

ejus audiiiim
aiqiie

fucilem coinmodasset. O»'
fide niancrcl,
;

nb

vidcrciiir, ciiin
Iiiler Ikcc, diini

pa.^torcin
,

invicius in

jiibcl

cum '("'i^ cum snbire
occultc

csse

v.iccai'iiiii.

Doinino

scnicntiain

capiialcm
iii

iia

lanieii

callidus

rcvclaiilc,

diiriiiiliuiii-i siia>

proxiinuin ccriicrctdiciii,
Clirisla-

pr:vcipiciis, ut si

illa

hora vibrantis gladii peni-

advocat
iiuni,

(|ucindaiii

Kcliccin, venciabilini

niesccrcl ictuin, magis ciim occiderct, ne mariyrcin
gluriosuin fccisset
;

procuralorciii

domiis

lilii

rcgis, (pii

Arnioga:

si

anlcm foriem
Scd

in coiifcssioiic
ille ut

stein ut apusiolnin veiicraliaiiir

;

(licit<|iic illi

lcni-

coiispiccrel, a gladio tcinpcraret.

coluni-

pus

n)ca.' rcsoliitiuiiis

advciiit.
>>

Obsccro

tc

pcr lidcin

na iminobilis Cliri^to sulidaiite
fcssor
liostis

fortis cOecius, coii-

(|iiani nlrii|uc

icncinus, ut

siili

liac ilicc, iiie

sepc-

reverlilur gloriosus.
iioluit

Elsi

niartyrem invidus

lircdigncris, rcddiiurus
fcceris, ratioiieni.
liier
suiiiii

[iil. l)(iiniiio|

Dco

n(istru,iiisi

facerc,

ronfcssorem lanicn nostruiit
alium ea tempe-

Muiiquod

ille ciirarci ulii

aut(|u:i-

noii potuit vioiarc.

sepelircttir curpus; sed ut

illud deinoii-

B

X.VI. SaiHii /ides.

— Novimus
:

ct

slrarelur qiKid servu siiu levelavcnit
stus.

[al.

DeusjCliii-

siaic noniiiie Saluruni

qiii,

cum

lucidnincssct

mem-

Respuiidil

Fclix, et dixii
;

:

Absil a nubis, coiiiii

bruin

Ecclesia;

Christi,

et

pravilatem

Arianorum
'

fessor vcncrabilis
cuiii

sed sepeliam tc

una basilicaruin
bealiis

liberiaic catlinlica freqiicnter argueret (fuii hic pr(t-

triuniplio ct gralia quain
:

Armogasles
linieiis

Non, scd

H

niercris. Cui

ciiralordonins lluncrici), conveiiitur, accusanie

Ma-

quod

dixi lacturus es. Ille

rivado qiiodam diacono,
gingiilaritcr

qucm
ut

lluiicncus inlaustus

Dei lioininem coiitrisiare, veraciter quod jus-

bonorabai,

ficrct

Salurus Arianus.

serat promisil se essc facturuin. Statiin inira paucissinios dics
<^

Promittunlur hoiiores
pr:cparantur
supplicia
si

et diviti:e
dir.i si

multx
:

si

faccrct,

coiiies bonic confessioiiis

de bac

vila

nollet

hac

oplione

migravit. Fcslinavit igitur Felix sibi delcgaium sub

proposita, ut
prinio

rcgalibiis

jussilnis

non cbedirct,
doiiio

arbore foderc sepiilcruin. Cui
soliditas arida: telluris

cum

intexa; radicesct
et

facta discussione,

el anle ainis^a

vd
,

moram

faicrcnt,

iaboie

substnniia,

distractis

oinnibus niancipiis ac

liilib

angereiur quod tardius sancli nieiiibra corporis hu-

nxor ejus

,

ipso

pracscutc, cainclario in conjugiui»
ille

mareniur, laiidem ab^cissis radicibiis inulio

altius

Iradereiur.

Qnod

pleiins

Deo

inagis

iit

velociier

terram cavans, conspicit sarcofagum spleiididissimi

proveniret,

iinpios

provocabat.

Ob quam causam
ad niaritum
iii).

marmoris pra-paratum, quaiein
habuit regnm.

forle nullus oronino

C

uxcr
Eva

ejiis

inducias visa est ab his qui exsequcbanttir,
alia
illa

XV.
<*

Arc/iim'm«s

coiifessor.

— Scd

nesciciitc niarito, petisse. Accedit

ncc qucmdara

coiisilio

magistrata scrpentis (Gcn.
qui illeccbrosa
[al.

Sed

Arcliinimuin noniine, Matculanum, debeo prxter»

Adani non

luil,

\\\x] vetitx ar-

Romanorum

noniine Caiholicos fuisse designaiii

tos, tiiinabliscrelicis ipsis, ul

linc loco, liim cliain

aulograpluim penesnos habiMniis, lcgilur Archiin-nus i|iiam lcctioncni exhibent qnaluor ileni alia iiiarlyrolo,:;ia,
(1'

a catbiilicis aucloribusproliat iiiiiltis exemplis nosier Mabillnnins in pr.cratione ad Lilnrgiain Callicanam.

Hi^ adjiciendiis esl fbeodosius Jiiiiior Angii^liis in epistola ad Acaciuni aliosqiie cpiscopns et aiiacliorctas, qu;c in concilio Epliesiiio relertur, iilii eos adliorliliir nt sese probiilos Rumana' religioiiis sncerdotcs cxbibcant. Vidc Haroniiini tomo v Anii;il. ad aiiii. 4i)'2 el i^^J. Is aiiteiii nios polissiionni iiivaliiit, cuiii
b:irbai'i Ariaii:iisccia! aildicli
i

a Bollamlianis dic iO Mirtii landata. (>iidcx Iberlinus secnndiis,.lri'/ii»iiHiHm.Nnlklicrus :iulciii quod a Canisio loiiio VI anlii|ii:c iii niariyrologio lectioiiis vn'gatiiiii cst, h iliet .Irc/iiniimMs. Qii;e lectio cstctl:iin codlcis tertii CnlberliiKB biblioihcca; , scd oiiiiiiuin recenlioris. Mariyrologium Leodiense Argi-

72

nimmn enm
l!aroiiii>

apiiellat. Jaiii

laudauim

liabct Miisculanum.

vern cxemplar vclustuiii a Cui siiffngan-

Uoinani Inipcrii pnivin-

cias devasianiiit. Viile iiilr {Cul. 'ibS, n. ^). •i Sic Mari. Orlli. ct Loiicliius. Alii, siib siHqtiai

"

arbore, etc.
«

tur inss.^2 Colli. cl cdit. Uhcnaiii , Balduini, Uigiiii cl Cnloii., nbi legiliir MnscuUin. Martui. haliel .'/«« ciihiin. Loricliius Orllind. ct Sur. Archinimum noininc Miisculinum , ct licHor. vertit .Masculin. E
,

Ex hac vnce occasio
,

siinipta est

Armogastcm

in
'i')

i|iiibiis

OMinibus

liqiicl

noincn

Iiiijns

confe^sons prn-

Roinanu Martyrnlngio coniilem appillandi, die
.Martii
qiiaiidofiieritiiisigiiitiis.

quasi vir isle saiictiis coniiialus dignilatc ali-

At

fallar si

voccs

illa;,

cimcs

bonce cotifessionis , a/iiid liic sigiient qiiain iii aut cum bonn confeisione. Diidc Ado, Usnaidiis aliii|iic vctercs inartyrnliigiuriiin sirirtoic^, i|iil liac ipa 'iO Martii die lcsluin cjusdcm sancti coiifessoris duoruniijiie s(>qucntiuin , Arclitnimi scilicet ct Nndiii, scu Saiijri, rccolunt, niliil liabcnt de bac comilis di(initate.
"*

priu II liiissc .ti'('/ii.-iimi(m ant .'Irc/iimiiinm, Mascnl im vcro, qii:c iirbs fiiil InNiiinidiacclcbris, ejiis patriaiii. Dc qua nrbc pliira habcs In nntis ad cplsco|ios NuiiiidUc, qiil in Notilia rccciisciilur nnm. !U. Kl qiiidcin cx oiiinibiis inarlyrolnglis a iiie siipra laudatis,
qn:i:
liiinc saiicliim siiiiiil
i

(lie ^2;t
5iii/:i'

Marlii coinineiiioianl,
niciiiliili
,

uin .Arinogasle ct S:iiui'0 iic uoiciiiii ipiideio .Wnl.iii-

oiniics

ccoiitr:irin ..trc/itinmiim

daiii;

qiiod

iieiiipc
,

Cliifn.,

Arf/iim/mio», numidc Mascntiim,

nomeii

prupriiiiii liiijus cniifcsKoris Hlnscula, qui

quisi mi-

persuasiiii) fncrii daiidi rcccnliorcs mimiiiii
"
,

islnrom Fasluriun scriptnribiis liac voce M,isculiin, noii coiifcssop:iliiaiii

rein ipsuin, scd cjiis
,

desigii:iri. Iliiic

cmcn-

pKdecliis luisset. At uiius Culli. uiiinliiiii veliislinr, ct M irt. ciiiii Lnricliln ctOilliud. halicnt
inic:c arli
i4i'i'/iiiiinium,
i|iii

liicaiiic

iii

qui Mascul in, professiono uii/iilaslos sacros iiivc\crc.

et sic appellatiir
ii)

iii

Aduiiis marlyrociijus

loglocdllo, atijue

Irllius vctiistis m.iiiiiscrlptls, ciii

Marl., iWiiiiiiiiu,/o. tlrlliod. ct loiicbius. M.n ridatto. I.c^cndiim lorle \'uiiiniuh. \ idc Coimiicnl.i
riuin histnriciiin cap. 4.

etiam conscntit Florus. Apud Usuaidum vcro,

501
boris
iiirus

DE PERSECUTIONE VANDALICA
poma
coiitingeret
:

LIU. IL
:

2(12

quia

iioii

iiiJiguiis,

scd

S:i-

A

igo, sccurus de promis-is, verba lenebo
dimtserit

Si quis non

vocabaiur,

[al. satiaiii^]

saturatus ab ubertaie

uxorcm,

/ilios, aijTOs,

aut

domum, meus
Quid
ultra
?

mf
Dis-

doiiiiis

Dei, el lorrente deliciarum ejus potatus. Ad-

poleril esse dicipulus (Lnc. xiv, 20).

veiiit inulier

ad locum

iibi

morilus singubris orabal,

cedentc niuliere ciim

filiis

refiilata,

conforlatnr Sa-

ronscissis vestibus, crineque solulo, scciim comiianlibiis liliis, ^

turus ad coronani, disculilur, exspoliatnr, poeiiis conteritur, menilicus diiiiiiiiliii',interdicitur ei

unainque inraniulam,

qux tunc

lacia-

prodeundi

liatur

manibus gesiaus; quant
niariii,

nescientis projiciens

nccessus.
lis

Totum
ei

ei

tnleruiu, slolam

tamen bapiisma-

ad pcdes

eliam ipsa suis genua cnmplectiiur
:

auferre

non

poiiieriiin.

ulnis, sibilans vocireiaiione draconis

Miserere mei,
11-

XVII. Geiserici perseculionis conclnsio.
Geisericus eccb^siam

— Post

b:T!C

duicissimt», simnl el tui

;

miscrcre communiljU';

Carlbaginis clandi

pra-cepit,

bcris, qiios conspici-i
servili,

i|ise.

Non

siilijaceant condilioiii

dissipitis atijue dispersis per diversa exsilioruni loca,

quos claros prosapia reddidit gcneris nostri.
ego indigno
niilii

quia episcopus non ernl, presbyicris et ministris.

Non

siibjiciar
,

el lurpi

conjugio vivente

Qnae vix reseraia est ZeiioMe principe
per pairicium

siipplicante

iiiarilo

qu:n

semper

inier Ci^xvas plaiideliam

Sevenim
ir.

;

et

sic universi

ab

exsilio

de Saiuro meo. Cognnscii Deus quia invitus facturus
es lioc, quud rorte voluiitarie aliquanti recerunt. Cui
ille

redieruiil. Qiix vero

Ilispania, in Italia, Dalmalia,
Sicilia,

B

Campania, Calabria, Apnlia,
liis " Veneiia, Lucania,

Sardinia, Bru-

Job sancti voce responJit

:

Tanquam
ii,

iina

ex in-

Epiro Veleri, vel llellada
qui pnssi
siiiit

sipientibus mulieribus loqueris (Job

(0).

Forniida-

gesserit, nielius
[nl.

ibi ip>i

miserabililer
jaiii

rcm,

innlier, si sola e>set bujus vita; ainara dulccdo.

lugenda] lugendo

iiarrabnnt.
qi.innto
finis.

Sed

persecii-

Arlificio, conjux, diabnli minislias. Si di'igeres m:iri-

linnis nostr*. a Geiserico
criid. liter gcslre, iste sit

sublimiter, tantn
iii

lum, nunquain ad secuiidam morlein aur.iberes propriuin viruin. \al. Dclrabanl| Dislrnliniil
filius,

Durnvit autem

re-

sepa-

gno

aiiiiis

triginla

septem

ei

ncn^ibus tribus.

rent
*

X2

iD^orem, auferanl substantiam

;

niei

Domini
bis verbis. Epiro Veteri, vel Hellada, Loriebius liabc) Helladc. Vociila tetcri oinillitur qiio.|iie iii ,

Marl.

,

unumque parvulum,
Sic fere Lorichins
,

masciilino. qui, eic.
•>

qui , etc, in generc unnque iiifanlulum
,

Epiro

cdiiioni- lUicnani.
et Lnricliiuscuin

De morte Gcnserici videCommen7.

Orlbndox. soluinmodo

Oallica Belforesiii Venctiani

bc

versinne recensent. Et pin

Uirium bisloricum capilul.

LIBER
I.

SECirj\'DUS.
C
scriplum
t/iiis(i

INITIA PERSECUTIONIS HDNERICI.
Hunerici
initia.

Morluo

igiiiir

Geiserico,

babens

in feniore

:

McmiJiwus
<

diseipului

^ iluiiericus

msjor

lilius patri siiccedit.

Qui

iii

pri-

Jesu. Propier quod niagis

laudabilior

me-

iiiordio regiii,
mitiiis el

ulbabet

sublilitas

Bnrbarorum,

coepii

nioratiis

tyrannus videbainr
insatiabili
siii

:

in

uno displicens, quia
inhiabai, et pro-

muderaiius agere,et maxiine circa religiu:

cupidilati

vebemeiitius

nein nostram
[al.

ut etiani nbi anlca sub rege Geiserico
fiierat

vincias regni

variis calumniis atqiie indiciionibus
"^

pr;cdicaiuni] prajiidicaium
conveiiticiila

ne spiritales

onerabat; ut de

fierent ciinvenius,

cnncurrerent pnpu•>

lorunn. Et ui se religiosum osunderei,
liciiius

statuit sol;

illo prajcipiie diceretiir: Rex egens magiius est calumniainr. Dedii aiitera liceniiam, Zennne impcratnre, atqiie « Placidia relicta Olybrii

requirendos haireticos .Manichaios
incendit,
:

ex quibus
biis

rogaiitibus,
vellet

iit

Cartbaginensis
ijuae

Ecclesia

sibi

quem
quaergo

jhultos

plurimos aulem dislraxil nav

episcopum ordinaret,

jam per

viginti

transmarinis

quos pene oinnes Mani( brcos sux re-

tuor
II.

13

aiinos tali ornameiilo fuerat dcstituta.

ligionis invciiit, et pra;cipue presbyieros el diaconos,
.\riaiiac
iii

Permittil episcopi ordinalionem.

Miltit

bareseos.

Dnde magis

erubesceiis,

ampliiis

lunc ad ecclesiam Alexandrum illustrem, hujusmndi

illos exarsit.

De quibus reperlus

est iinus, noinine

legalionom fennlem, ut

in proesenlia ejus c.ilhobciis

[al.

Demenlianusl Clementianus, monachus illorum.

populus dignuni

sibi peteret

sacerdotem, destinaiis

« Codices

Cornelii

mss. Sancti Germaiii a Piatis, Sancii compendiensis, ei monaslerii Sancii Ber-

I

nardi R.

B. P. P. Fuliensiiiiii Paiisiensiiini liabent iViJiidiicMs. Oribodox. et Loricbius, Hunericus Nun-

Geriii., Fiil. ct C )mp. ci.in Loricbin, egens redilibus, eic. Marl. cl Cdb. 1, mugnos eit calumnialus. Orlb. ei Loricliiiis, magna calamilases'.
"i

C(ill). 2,

Rex

dnu$. Orthod. cl Lorichius,
i>

solUciliiis jubel esse reqiiisolliciiius requirebat. InlVa

rendos. Marl. et

Comp.,

pro diitraxii, aliqui habeiit rfesdKxi'. Lorichius vero dcduxit. : lia'cvnx deest in Mart., Germ.ei Ful., qiii infra liabent Videbut.... qua cupililate. Loricliius vero sic habct, propter quod magis memoralus lyrnnnus ludcbat in uiio dispiiceus qiiia, otc.

Porroapiid medi;B stalis auclores Ii.tbc vox , calumseu calumniuri, idein signi(icai73"c liiein iiilentare, seii iirn nlii|ua lepeienda iii jus vocare. Videsis Glossarium C:ingianuin. » H;cc erat Eudoxia; Hunerici uxoris soror, qiiae simul cum ipsa earumi|ue maire a Genserico, Ronia capia, in Africam abducia fuerat. De liis plura in Coinmenlario liistorico capite C. Pro Placidiu Loricliius scmper babei Placida.
iiiaie,

{•atrol. LVIII.

,05
(iioque per noiariiini smini,

VUTOIUS VITKNSIS
nominc
[«•dif.,

201
.i|)ii(l

Viiandl

A

l'«iiniain

enni

nnni|ii»m

niansisse piobalur.

Viiarii, odiciuiii ijimJ pulilieo legeiclur, liuiic conli-

nisi ri>ric tali

liiira

iiDcrretur,

quandn

jain

su:

diei

nciis inuitum

:

<

Jussit

viiliis

dominus noslcr

[nl. lii-

evplicaiis
ul lociim.
tuiii

cursum, nocturiiis tunebris ordinem daret
TanUiin
\al.a(t<litur sibi| rcscrvalial (|uaii11(111

fere] dici, qui.i imperalor />enoii, el nobilissinia Placidia, per

Alcxandruni viriim illuslrcm sciipscrunl, pclenies ui Ecclesia Cariliai;inis religionis vesUie

dici

siiHiccrul,

i|iiaiiliini

cupidiias cxpc-

tisset.

Dcu nostro

siibindc (|uiilidie ingcnl a et niajora
raiiia

pruprium episcnpuni babeat.
uiqiie cis resciipsit, vei
legatis
jussil, ut sicul iiulit-runt vubis

lloc fieri

prxccpii;
dici

doiiante.
ai(|uu

Sed cuin

ejiis

cssel iibique ceb^biis

ah

eis direciis

maniresta, ca>pcruiit cxindc Arianorum epit(iri|ueri,

episcu|ium

quem

vo-

scopi invidia gravi
^ Cyiila,

quotidianis, ct prxcipue

lucritis ordineiis; sub fo leuore, ui nostrx religionis

eum

raliininiis inseclantcs. Qiiid pliiriinum?

episcopi qui apud Consianiinopiilim sunt et pur ahas

Suggerunt

regi

de
:id

illo

iit

sniim nequaqiiain sedcrct

provincias Oiientis, ex cjus prxcep^o libcrum arbiiriuin
liiiguis

ibronuni, nequc

Dei populiini
(iii)

verbum

raceret

14

babuani in
po)>ulo
:

l^cclesiis

suis, qiiibus vului
ei

riiit

rdnsueluni. Oeiiide

quoscunqiie marcs vel
iii

renii-

"

tr.iclare,

iegcni
III

Cbristianam

nas

iii

liabiiu

barbaru iiicedenies
Illc

ecclesia conspi-

colere
i|ux
iii

quemadniodiim vos

bic, vel

aliis ecclesiis,
siiiit,

ccret,

proliiberei.

rcspoiidit nt decuil.

Doinus

provinciis Arricanis cunsiiiuto!
[at. Iiabebitisj liabeiis, in

liberum

Q

Oei

omnibus
qiiia

palel, intrantcs nnlliiS poterit repcllere.
iiigens ruerat iiiiiliitiido
in liabiiu

arbiirium

ucdesiis vestris

Maxime
qu
(I

noslrorum ca-

niissas agure, vel iracuire, ei quje lcgis vestra; siint,

tholicoruin,

illorum incedcntium, ob hoc

qiieuiadmoduni

vuilis, racere.

Nam

si lioc

circa cos

domiii rcgi» scrviebaiit.

non
pus

luerit
(|ui

[ul.

reservalum] obsurvatum, tain episco-

IV. Perse uiioiiis imtia.
lale

Al ubi ab homine Dei
in

ordinalus lucril

quam
iii

clerici,

scd et

alii

respoiisiim accepit
:

,

statiiit

portis ecclesiiu

episcopi
suiit,

cum

clericis suis, qui
iiilcr

AlVicanis provinciis
>

colbicari loriores
liim in

i|ui

videnies reininam vel mascu<

juliebuntur

.Maurus milti.

Qui d cdiclum

specie

sux

gcniis ambulantes, illiro palis
in
c.ipite,

duiii

nobis prxseniibus, quarto deciiiio calemlarum

minoribus denlatis jactis

crinibusque

iii

[edii. II,

Juniarum] Juliarum universs Ecclesi* legerecoecimus mussiianles, co quod
medit.iiitl-

eisdem

colligatis,

ac vebemenlius stringenles, simul
aurerebani.

lur, geinerc

cuin capillis iiinnein pelliciilani capitis

bus dolos malorum esset futura persecuiio pra'paraia.

ISonn.lli aiiteiii, duiii lioc rierei, statim oeulos aini-

Et

ita

legaio dixisse

probamur

:

«

Si ila e>i, inlerlia-c

scrunt,

alii

ipso dolorc deriincii sunt. Mulieres vero

positis

bis coodiliunibus

periculosis,

Ecclesia

pnst baiic

pcenam, cipilibus pclle nudalis proiconft

cpiscopura

non delectaiur babere.

[«/.

Gubernei]

prxeuiite pcr plaieas, ad ostensionein totius civitatis

Gubernal eam Clirisius, qui seniper dignaius est giibernare. i Quam suggesiionem legaiiis accipere
neglexit.
exarsit,

C

diieebantur.

Quod

sibi

inagis quaj

patiebanlur, lu-

cruin

maximnm compuiabant.

Quoriini nos plurimot
luiic,

Simiil et populus, ut lunc (icrei, ut ignis
cujiis

iioviiiiiis,

nec sciinus arujuem eor m)

eliam

erat

claraor

intulcrabilis,

qui

nulla

pcenis urgenlibus, a recto iiinere desiitisse.
isto

Al ubi
ulluin]
iii

posset ratioiie sedari.
III.

iiiodo

ndei

inlringere

non

valuil

[at.

Eugenii

virlules.

Oidinato

itaqiie

episcopo

miiruni, cogital ui nostrx religionis

bomines

aula
siili-

Eugenio, viro sancto Deoquc accepto, sublimis nata
esl Ia;tiiia, et

ejus constiluti, neque annunis, nuqne stipcndiis
tis

gaudium cumulaiuin

est Ecclesue Oei.

potirentur. Addidit quoque el laboribus

ei'S

con-

Exsultal mullitiiJo catbolica sub barbara dumin.itione,
iiius

lerere rusiicanis. Dirigit viros ingenuos cl
(lelicatos
volis

admodum
Tbi
.

de ordinatio;:e

pimiificis reparati.
at<|ue

Nam

maxi-

ad

cainpuni Uticcnsem, ut sub ardentis
cespites

numerus juvenum

adotescciUularuin,

iiicendio,

messiiim desecarent.

sibimet in

commune
vidisset
vir Dci,

congaiidens, aitestabatur quod
in

omncs cum gaudio pergentes, in Domiiio
In

Ixtabaiitu

nunquam
I'i)rro
ille

cpiscopum

tbrono scdeutem.

qiiorum contubernio qiiidain
,

ruil

aridain halens
ei

sacerdos Eugenius coepil per
el reiia

iiianum

qux per
iion

aniios

quamplurimos nulluni

conversationem operum bomirum venerabilis
veiendus
liabrri,

pr.csiilerai obseiiniinn.

Qui

cum

veraciier excusarel
violeiiler jussus
cnI

et:am ab

ei> qui lori>

sunt; et

D

se

operari

pusse,

iiiagis

csse omnibus

graiiis, ul, si las essei,

aniuiam suani

(lergere.

Sed ubi ad

lociini

ventum

esl, et prccserliui
,

pro eodeni uoiversus ponere deleciaret. Eleeniosyuas
qiioquc tales per
'.>l

pro co orando iii^emuerunt omnes
illa

pielate divina

cum

Domiiius dlgnatus est raccre,
taiila

arida incolumis conressori rcstilula e^l

manus.

incrcdibile
,

videatur

eiim

impcnderc, ubi
,

Ilmc iamllunerici persecuiio doloris alque pariuritionis noslra;

Ecclesia

tuium

barbaris

tenentibus

nec

unius

sumpsit iniiium.
iii

numnii babcre cognosciiur raculiaiem. llumiblatem
in illu, caritatcm, pietaiein diviiiitus

Y.

Hijiieririis

suos s<evit.

— Ipse aulein qui sese
usteiiderat, desideraiis
'

condunaiam,

si

jam duduui
posl obilum
><

uiiiiiibus

lenem

qiiisqu.mi

incipial

laudare,

noii

pmerit explicare.
in^^triicliDnes seii

suum

liliis,

quod

non

couiigit, regiium
C.yrila
,

llac

voce vciercs expriinubanl

Sic
,

iit

plurimum

scribitiir. Alii
;

aul Cy-

adlinrlaiioiies ad pupiiluiii, qiias Gr:fci vulgo bomilias diccliant , ut ipseiiict Viclor supra exposuil li-

ri/i!<is

aliqui ctiaiii f.ijrillus

et sic inlra qiioiiescuiiseiiiel

(|iie

numen

islud occurrii.

Ue huu

uiuuuisso

nnin. 5, ubi iiiter aiia saiicti Au;:iistini opera irarladit populares qiios Crxei liomilias iveaiil , iiicliru I,

siidiciat.
' Momluin revcra coutigoral, ciiin bane llisiori.-tiii scribcret Victor, annu scilicet 4!i7^ sed posiea Ijiiicu

niurat.

205
statuere, Tlieoiloriciim fraliem

DE PEUSECUTIONE VANDALICA MB.
(iliosque ejns, " r.eii-

II

2i»(;

A

paler moriens sacramenlo interposio commenilaver;it
:

tonisque frairis

iiiliilciniinus

lilius

crudeliier coepit

qiios ille iiiiniemor fidoi, el sacrameiili violator,

insequi. Quoruni nulluin diniiiterei, nisi ei mors desiderii sui voluniaiem aii'erret. Piiino sciens

diversis pceiiis et iiiccndiis trucidavii.

Nam

llcldi-

ciim quenidam,
rat regni,

quem

pater ejus praepositum fece-

iixorem Thendorici fratris

iistiiuitn,

credo, ne forto

jam velcrantim atque annosum, cum de-

maritum

aul iiiajorem (iliuin, [«/. qnij qiiia prudeiis
cotisiliis

decore capite truiicavit; ejusqiie uxorem
itoniine '

cum

alia,

et sapiens vi^lcbatnr,

acrioribus adversns

Theticiria

,

in

niedio

civiiatis

incendil.

tyraiintim

arinaret,

criniinc

imposiio, gladio
el ille
,

eam

Qiiaruin corpora pcr vicos et plaleas
(\wjs

Iralii iiianilavit,

interfici jubei.

Poslquam occiditur
liiteris
iiisiiluttis

filius [al.

loia die jacentia, rngatiis a
sepeliri

suis episcopis vix
llcldici

magnis]

inagiius

ciii

secunduiii

vi'speie

concessit.

Cainut naniqiic

ciinstiLutioiiem
cssct, regnuin

Geiseriti, eo qtiod iiiajnr omiiibui

Iratrem, qiiia ad ecclesiam eiiruin confiigcral, occi-

inler nepolcs polissimiim debebitiir.

dere

non poluit; quein tamen

iii

loco latrinaruni

Acceiidiiur

adhuc

crudelius

aliquid

perpeirare.

[Lor., obscuro] obsceno conclusit, inultoqiie

eum

ibi

Aslanle vnlgo in medta civiiale pro gradibus plate;u

tempore degcre
daiii et rusticii,

siainit.

Postea ciim caprario quoviiieis

novx,
qiieii)

episcopiiiii stia; leligionis, iioniine
<:

Jocutidum,

ad faciendas scrohes
:

profutu-

patriarchaiii
lioc

vociabant,
qtiod
iii

praicepit iiicendio

B

ras condemiiavit
td

quos

eliani

duudecies pcr annnm.
flagellis rriidelibus dis-

concremari, ob
luani
regis

doino Tlieodoiici gerciijus

esi,

per singttlos menses,

acceptissimus

baliebaiur;

furie

sipabii; vix moilico aqua;, cibariique panis concesso.
Iliic

siiffragio meiiioraia

domus rcgnuin

poterat olitinere.

per quinque vel amplius perpessi sunt annos;
proficere polerant ad rBteniam
fuissenl, et fldei

In

qno

inipielatis

scelere futurum

nobis

adcsse
:

qiiiluis h.-BC siipplicia

prospexiiiiiis iiialiim, aientes iiiviceni siiiguli nobis
Qiii
iii

iiicrcedetii, si catludici
isia perlerreiit.

sux

iiierilo

stio ita critdolis effeiittis esi

sacerdote,

i|uaii(lii

Sed ideo islud
in

silere neqiiiviinus, ul

iiosira; religi"ni, vel

nobis parcitiirus est iste?
fillum,

Tunc

impielas regis eliam

suis

minime

sileretur;

qiii

et Gentoiiis in.ijnrem

noinine Godagis, cuin

nnii suluin episcO|inm suiini

Jocundiim, ut superiiis
sed et presbyteros
,

iixore, ab-qiie solatio servi aut ancilUe crudeli exsilio

denionstravimus,
et

llaiitniis adiissit,

delegavit.
iiein

Frairem vero Tlieoiloricuni, post occisiolilii,

diaciinos siios,

id

est

Arianos

quamplurimos

uxoris et

nuduni atque desiitntiim simililer

iiicendit,

nec non et bestiis mancipavii.

relegavit. Post cnjos

mortem

filium qui supererat,

VI.
tiir
iit

Yisionesanle persecnlionem.
oniiiibus

— Ampuialis

igi-

infantulum, duasque
asiiiis,

lilias

15

ejnsadultas, iinpnsitas

in brevi

quos timrbal, et solidans

s bi,

longins aflligendo projecil.
et

Sed

et coinites

putabat, regiitini, qnod breve futurum erat el ca

qiiaiitplurimos

nobiles geiitis suae objeetionibns
favereiit,

C

ibieiim,

omni ex parte
iii

'

otiosits

atque securu.s,

uiii-

falsis insectans,

ob boc qiiod gcrmano suo

versa lela ftiroris

persecutioties Ecclesia; catholiconvertil. Aiile persecutionis

alios incendii, alios gladio jugulavii; imitaior exi-

cx, riigiens
hiineii

siciit leo,

siens Geiserici palris, qui sui fratris
poiidere lapiduiii,
fainusuiii,
iii
'^

uxorem

lignto

tenipesiaicm, inullis praeeuntibus

visionibus
nialiim.

Ampsagam
Sed

nuvioin Cirteiisem

et

sigiiis,

intmiiiens dcnioiisiratum fiierat

jactando demcrsil, el post necein ntaliis,
interfecit.

Nain fernie ante biennium quam
e

fieret, vidit (piidain

eiiain fllios

et mullos ei Geisericus

Fausti ecclesiam solito in urnatu fulgenlein, cereis

conligit,

qiiando defnnciis

Guntamundo

et

Trasa-

iniindo, llildeiieus, tUinerici cx i^iidoxia (ilius , ro gnuin obtinuit , pacemque reddidil Ecclesi;e Africanx, ui fusius diceinus in Conimeniario bislorico capiie 12.

pare. Hinc naium in noiinullis regionibus, quas aliqiiando illi coliiere, palriarcbie noinen, (|iiod etiam
posteii Ecclesi.^E catlmliciB leconciliati retiniierunt. Vide hac de re fiise et eriidile disscrentem Ludoviciiin Thoiiiassinum Oralurii Gallicani iireshyterum , lib. I novae et antiquse Ecclesiie Disciplinae, parte i, cap. il, L;Uin:e editionis.
* Sic legenduin. Al i, Ausagam. Fluvius ille niinc patria lingua dicilur J>H//'egmar, qui Africani propriam a Mauritaiiiaseparat. Obejiis fortassis magnitudinem
iii

quoque appellal Procopius

• Alii scribiint GeniiiHts. Oriliod., Geinonis. Sic eum libro i de Bello Vundalico,

ubi semei el iteruin meinoralur , eratiiue secundiis Getiserici filiiis. At falliiur isle aurtor, i|ui loco lau-

dato Theodoriim , sic quippe Theodeiieuin appeliat, posiremum nalu ex Geizerici filiis, neulriiis sexus (iberis reliclis, ante muriein p;itris vilam explevisae scribit. Ex boc qiiippe Vicioris loco patet Theodoriciim ejtisque lilios posi Geiiserici iiiortein fiiisse superstites,
i"

Colb. 2 et

in edii.

Rheiiani famosus cognomina-

D

iideo crudeliter afflixit. pr;iceperal , inqiiil Procopius libro I Hist. Vaudal., ut seinper qiii ex suis posieris prior oninitim essenetate, regnnin obtiiieret, e.xclusis eiiam ejus qiii antea regnavisset filiis, si aliquos baberent agnatos seniores. Ilinclluniierico, iton Hildericiis ejiis lilius, sed Guutamundus, deinde Trasamundus priino siiccessere, postea Hildericus. Gilimer primus liaiic legeni violareaggressus esi, suo damn<>, uli dicemus in Coinmenlario hislorico, fusiusque ex punit Procopius iii libris duobus de Bello Vandalico. * Familiare fuit apud istos aliosque barbaros priccipuuiii gentis suse episcopuni patriarcliam nuiicullle

quos llutierieus

tesiaiiieiilo

am fecilosus. Plinius, Poinponiiis Mela alii(|uc auctores, qiii liunc fluviuin niemorant, ntisi|uan) sic eum appellavere. Haec in inss. Mart. , Germ. et Ful. dicilur TA«varica , apud Orthod. et Loricbiuin , T/jeiwaria. Sie lleldicum, alii lleldicam appell.mt , et Camitt cjiis frairem, quidam dicuiit Gamuth. Loricbius, Caniut
tur, aliis

tamen

diciiur /efu/osus

>=

Eildici fralreni
f

,

etc.

M.irt., Ful. et

Germ.

,

oliosus. Alii, breve fuerat
et

el

caducum, omni ex parle otiosus, elc. 74 6 TresColb., Mart., Orlbod., Bald., Lor.,
et

Surius, sic biibenl, fulyentem;
fulgoris candore
,

twtareiur tanti cereis quoque fulgentibus , palliisque
,

dum

velamiiium, ac lampadibus rutilantem

subilo , elc. Et albatorum lurba, etc. Posuiinus ex i inss. Mart., Gcrin., Ful., et Colb. 1. At

paulo

iiifra

:

Omnisque

illa

507
i|tiii(|ue riilgeiuiltiis,
l>:iililiiis

VICTORIS VITENSIS
|):illinriimi]iie

208
Vnlii ci vtMinruliilis Paiiliis cpisropiis ar:\(l

vvlnmiiK; nc bnir:^

A

xxvi,
linreiii

'20).

riilil in^eiii.

Kl

iliiiii

l:ctari'liir canil
illlLis

l.inli

iisi|ii(;

ciiilos

riiinis I1<nciitiliiis cxteiisaili,
|(//.

fiilgoris,

snbito,

ail,

limiinis
iic

coiiciipisciliilis
:iil-

(|o.t cliaiii dihitione

sna oiiincin
ciiiii
:

rf.csl

penel penc

cxslinctus cst fiil^or,

teiiebris
:

sutc<'iluiitibns

Alricain opacaliat.

I'.t

universi ejus iiiagnituiliiie

vcrsariiis iiaribns nitus cst fetor

oninisque

illa

alba-

ct spcciosiiate gauilcrent

ecce sublto, inquit,

veiiil

toruni lurba, expcllentibus
iiiinata cst

(|iiibustlnin

ifllbiopibus
,

asiiins violenlus, qiii ilcrricans cerviceiii suaiii
roliiir r:i(licuni cjiis, inipulsii

super

foras

:

ob

lioc jugitcr

lanicntaiis

(|notl

suo

ciini ingcnti suiiilil

eani in claritite pri^tina
resliliilani.

iicqnaquani
istani
el

viilcril ilcrnin
pr:i'Sciilibiis

illani

iniiabilcni
"^

arborciii

elisit

nd lcrrain. Sed et
se super

Nani visioneni

nobis

Qiiintianus

bonorabili-i episcopus vidit

saiiclo

rciiilit

Kugcnio. Vidit

qnid.iin

presbylcr

(|uciiidaiii niuiiiciii siare,

de
[n/.

i|iio

cons|iicicliat grcgeiii
iii

ipsain Faiisti basilicain rercrtaiii

tnrbis iniiiiinerabi-

iiiniiinerabilluin

uviuin

addiinr suanimj, el

liuMi populoriini, ci post pauliiliini evaciiatain, ci re-

iiicdio grcgis du:c eraiit ulUe iiiininin biillientes.
raiit aiitcin oviiini

Ade-

pletaui poicoi nni iiiullitudiiie atqiie capraruni.

Itciii

occisores, qui eariiin carnes ollis

alius vidil areani triticcau) venlilatlonl paralani, gra-

bnllientilms denicrgcbnnt.
illa

Kt ciim

ita

neret,

omnls

nis

ndhuc ventilatoris judlcio nccduni
:

a

palca sepa-

ni&gnitudo giegis cnsiinipta csi.
••

Rc>ir ego illas

ralis

et duiii ingeiills inass;r, licct conln-:*, ningniniirarctiir, subilo
,

R

du;is ollns,
latcs,
iii

Sicccnsem

et Larcn-.cni diins esse civi-

liidinem
pestaiis

ccce
ccepit

turbo vcniens lcin-

(]uibus iiKiltiiiido priiiia fneiat congrcgala,
;

sonivago

flaln

advciiium

sniiin

ct a qiiibiis incendiuin initlum sumpslt

aut Huiieri-

surgenlc pulvere demonstrare. Ciijus impeiii palen
illa

ciim rcgem, et Cyrilam episc«puni ejns. Sed de niultis visionibiis,

oninis oiimino vul.ivit, rcinancniibnsgrnnis. Pnst
venit quldain proccrus, spleiidido vnllu, linbiln-

quia

breviiati

consulendum
Qiild iilira

fiiit,

buec

lioec

dixisse si.flicial.
VII.
l'ers,ciuio gravis.

qiie nitido fultieiis,

qni ctvplt graiia vacna

iiiacilfiita

?

Cciiset priiii

atquc

siiiiilagini

rcproba piirg:indo projicerc. Qu:cdiii

ino lyrannus jussioiie leriibili, ut nciiio
tio

cjiis

pala-

\Q

e\:iiiiinans. vi.v nia^niludliiciii illius niass:c, licet

militarci,

ndiue

publicas agcrci aciioncs, nisi
ingen';

probata;, ad acerviun tanieii perduxil exijjunm. Ilcni
alius ait
:

se-e Arianuni fecissel. Quoriim

nunierus vi-

Slabat quidaiii

praicelsus siiper moiilcm,
:

gore invicio, ne
lein nbjecit.

fideiii

perderei, iniliiiani tempora-

qui » Ziquensis dicitnr, el chimabat dextera levaque

Quos postea doinibus projecios, oinniexspo'iaios,
f

Migratc, niigraic. Alius conspexit riigieiiie coclo ai-

qnc

siibslantla

in

insiilas

Sicillam ct

que lurbalo sulphurcas
culari
:

'

luibes, ingentes lapides ja-

Sardiiiiani rciegavit.

Quiii ctiam staluere per totara

qui lapidcs dniii cecidisscnt in lcrrani, plus

.Mricam

IVsiinavil,

ul

noslroruni episcoporiim de-

accendebautui', et ni:ijovibus llninniis ardebaiit, atque
intrantes in
penetralla

^

fiinctorum fiscns sibi s-ubslantiam vindicaret. Qui auteni lur,

ilomorura, quos invener. nl
vid.t, ait,

defuncio succe lere poterat, non anle ordinarcnisi fisco

incendcbani. Qui nnlein

quln

ciini

se in

regali

quingenCos solidos obtulissei.
construcre [Lor., visus]nisus

quodain ciibiculo abscondisset, niiserallone divina ad
cniii (lamiiia

Sed bnc

icdificiiim, nbi

nnn poluit pcrvenire
:

:

reor ut illud proei
"^

c^t diabolns, statiin illud dcstrnere dignalns esi Chriptns.

pbeiicum complcreiur
eondere aliquaiitulum
,

Claude ostium tmim,

abs-

Siiggerunt

ei

domcstici sui, diccntes

:

Si istud

donec iranseat ira Dei {Isni.

lirmaverit prseceptio veslra, nostri episcopi, qui sunl

Colb.

pro albatorum habet oblatorum. Chiffl., bealorum , rnin Colb. terlio, Lorichins n6(ia(iim. De Fausti ecclesia supra egiinus nota 25 (Co/. 191, >i. ^').
alter

Bald.. Siir., et Uhenaii.

epistola Conslantini

Ziquensium in Africa Magni ad Probianum, sicnt rurgalioiic Caeciliani. Csteruni Loricbius hnbet
"

Memoratur

civilas

,

in

et in
,

sii-

pra
•>

Hioii(<'m />oiiiiiii

,

(;i(i

Ziqiieiisii, (te.

Ful., Geriii., Marl.. Klienan., Orlh., el inijentes ctvperunt lapides. ctc. Colb., l,Si(/p/ii(reas ingentesqnenubes, etc. Lorichiiis, titrbalas sulphureas nubes,quce inqentes civperunt, elc.

Colb.

-i,

Siir.,

habent nubes qna:

^

Uhenan., absconde tc pusillum, elc. Hunc Colb. 1 et editi 2 Qui>i(iiii(iriMni appellanl; (picm Siccensem cpiscopnm fuisse cnset Barinius in iiotis ad Martyrolo;;iiim Konianum die 23 Maii, iibi
«

Colb.

2

et

<>

i

cuin sanctis Lucio ct Jutiano In perseciilionc Vaiidalica passus diciiiir. Scd de his iiiJeriuspliira (liceimis, ubi de persecutione Guiitabundi, in Commciitario
liistorico capite 10.

Sic Colb. 2, Gcriii. , Port. , Mart. , cum Oi tliod. ct Lorlchio. Sed Colb. I et Kul., post Lnrensem adAt Colb. I. Ulienaii., Cliiin., Kign., iliint Laribus. liald. et Snr., o//(is, sicca Ifii^ria, et Litribus, duas, eic. Sunt autcin Sicca Veiieria ct Larcs civitaies du:e oliiii episcopales iii Africa proconsnlari. Prioris epi•

provinci» ad Paulum Consiantinopolitanum episcopnm,qu;e lecm eslin concilio Laieranensi sub sancto Mariino, act. 2, iihi Candidus Siccensis. Et adfuit cnnc. Carihag. anno 525 Vitulus episcopus plebis Larensis. I*'x utraqiie Iteui nrbe episcopi, tum catlioli<i, tuin Donaiisi.-B , collationi Carthas. interfuere. Iii ea qiilppe Fortuninianus episcopus Ecctesice calht>liciv Sicfcn.sis s.a^pe interlocuius est. et cap l. 150 suliscripsil. f'ai(/»s vero cjus adversariii> cap. 1il8,inter alios DoDaiisias reeensitu-: esl. Vii-(oriHS auteiii Larcns's episcopus cum llcmoraio ejiis adversario et //oiiorcdi.s iteruni c:ip. 11)7. cap. 151 (Ooiparuil Aiifuil ct Reslilnlus episcopu-i Larilensis Donatisla cap. 208. De hariini urbiuin siiu erudiiedisserit llenriciis iNorisius in Ob.servaiionihns adversns Jiiaiineni qnas consiile. Deniqiic in coiicilio CarGarneriiini tliag. siih saiicto Cypriano senientiaiii pio li«relic s rebaptizandls lulit (.asfns a Stcca iiuiii. 28. Euin urbeni notaiii reddidit fainosa Uibanum iiiter ei Apiael Siccense riuiii coniroversia. Ililarcnse oppiduni mcmorat Aiigusiinus enisiola 22». An vcro l>aiilns ct Qiiliilianiis, hic a Nictore inem<'rati, liaruni urcum id Vicior biniii cpisc 'pi lueriiit, iiicertum csi reiiceai nec h;e du;« scdes iii Afric* Nolitia ha, , , , ,

lie iiilur.
'

SicOrth.
etitiin.

et Lorichius.

Ai Mart.. Oerin. et Ful..
icniporc slatuere, Otc.

scoiius subscripsit cpistolajsyuodica; l'airuiii ('jusdeni

Quod

C;«lcri,

quodam

20!)

DE PEUSECUTlOiNl!; VAiNDALICA
panilius Tliracias el aliis
regiuiiibus constitutl,

LIB.

II.

':i(j

A

versl

in

Siccenseni ei Larensein
,

civit;ilos,

ui illuc

pejora iiicipienl pali. Pra'cepil deinde sacras virgines congregari, dirigens Vandalos cuiu sua; genlis
olisletricibus ad « inspicienita et
tra

occurrcnles Mauii

sibi

Ir.id

tns ad

ereninin pcidii-

cerent. Snpcrveiiientes igilnr cnniites
daniiiabili
,

duo

siiblilitate

contrectanda coiipudnris
,

blandis seniioiiibiis cuni Dei confessori;

jura

verecundia;

verecuiida

ubi

ncc

bus agerecoepeiunt
ut ita

Qnid vobis,
,

inquiuiit, videtur,

inalres adcrant, nec aliqua calbolicaruni

mairnna-

pertinaces siiis

el

domini nostri prxceptis

rum. Quas

[al.

cruciautes] toiquentes gravi suspen-

raiiiinie

obtemperetis, qui csse poteritis In conspeiiu
,

dio, atque ingenli:!

pondera pedibus
dorso,

coliigaiites, la-

regis

linnorabiles

si ejiis

festinclis fatere voliinia-

minasqiie

ferri

ignilas

venlri,

maniillis

et

lcin? Statini
et dicentibus

illis ingeiili
:

vocifcraliniie claiiiantibus,

lateribus a; poneb:uil. tur
:

Quibus inter supplicia diceba-

Chrisiiani

sumus, catbolici sunius
sed adliuc latiori

:

Dicite quoniain episcopi vobisciim C''ncumbunt,

Triiiitatcm

unum Deuni

inviidahiliter confiiemur,
,

et clerici vestri; quariini acerbitate poenaiuin pluriinas tunc scinius exslinctas. Aliie

includunlur graviori qnideni
stodia
;

cii-

qux

reDianserunl,

nbi nnlis cnpia dal atnr iniroire; et verbiini
frairibus

cullbus areseentibus

faciae

sunt curvs. Mtebanlur
ciijus

ailmoiiitionis

facero

,

et

divina

myteria

enim semiiain invenire per
sicut recil,
iiullo

aditnni, publicain.
ita

celebrare. Ibi et infantiili fnere quamplurimi, [Lor.,

faceret

persecuiioneni. Et

faciens,

B

qui
^

]

quos genilrices iiiaterno sequebantur
gaudentes
,

affectii.

niodo iiivestigare potuit qiioniodo Christi Ec-

alia;

alia;

tristes

,

ali;B

retrahenies

clesiam niacnlaret.

alise

17

VIII.

Fidelcsin cxsilium pulsi.

— Quibiis aulem
meinbra
,

gaudebant se martyres peperisse^alia; molicmlo,

diluvio rebaptizationis nitebaniur a cnnfessione lidei

prosequar lluminibus lacryinarum, quando episcopcs.
presbyieros
esl, quatiior
,

revocare. Nullum tainen iimc nec blandimenia vice-

diaconos et
millia

alia Ecclesise

id

runt

,

nec carnalis pieias aliqiiem inclinavii ad

ler-

unngenlos

sepluaginta scx, ad

ram.

cxsilluin ereini destiiiavit? in quilius enint podagrici

Nam qiUEdam tiinc quid feceril anus, breviler referre delecl.il. Dum iier ageremus cuni Dei exer,

4|uam pluiimi
lemporali
Felix
'

,

alii

iiroptcr ,x-talcm nnnns:im
ln

luminc

cilu coinitaiiles

el forle niagis

noclilms promoverc-

privati.

qiioriim crat nuuiero beaius

mus propter
sacculum
,

solis ardoreiii.cnnspicimus niulierculaiii

Abbiritanus episcopus, babens jam in episcoqiii p:iralysis

et alia vesiiinenia
lcnfnleiii
,

pnrtaniem
alqne
liis

,

iManii

iii-

patu quadragiiila qualuor anno^,
percussiis
,

morbo
lo-

fanlulum ununi

sermonibus

nec sentiebat quidquam, nec penitus

consolaulem
sanctos

:

Currc, doinine meiis. Vidcs universos
,

quebatur. De quo nos m:ixiiiie cogitantes quod non
pnsset jumenio ponari
petereiur, ut
Ihagini
,

quomodo pergunt

el

fes'iiiant liilares ail
,

suggessinms ut a suis rex
prnpere moriturum Cariiulla

coronam? Qiiam nns cuin increpareiims

quod

i*ii-

saltem

euni

C

portuna videreiur, aut viris pro sexii jungi, aut
citui Chrisli

isse Jiiberct,

quia ad exsirmm
ita

pnsset

sociari, respondit
,

:

Benediciie, bencdiisto

ralione p:rduci. Quibiis

lerlur tyraiinus ciim lu-

cile

,

ei

oraie pro nie

el

pro
lilia

parvulo nepnti;
' ita

rore dixisse

:

^i aiiiinali seilere

non

poiest, jungaiiiur

meo;
jficte

quia, elsi peccairix,

sum quondam
:

Zuab-

boves indoniiii, qui
pcrdiicant

eum

colligatum fun biis trabendu

rilanae civiialis cpiscopi. Ciii

nos

Et qiiare

quo ego pr«cepi.
vinctimi
,

Quem
qiiasi

ex

tran-verso
ligni

ambiilas, vel qua ratione de lam longo

iiiiiere

super

burdonem

quemdam

liuc

pergere demonsiiaris? Quae respondit :Ciim
pergo,

lioc

truncum, loto ilinere iicriabnmus.
iX. jVira fides mttiiercuUv.
» Colb. 1, Marl.
,

parvulo servo vesiro ad evsilium

iie iiiveniai

Congregantur

uiii-

euni

solum ininiicus

,

et a via verilatis

revocei

atl

et Orlli. cuni Loricliio, ad itispicontreclandum coiilra jus verccundiiE el pudoris, ubi, elc. Haruin virgiiium ineiiiori:iin recolil "^'^ '^ Deceuibris. Marlyrologium Romanum

ciendum

et

75

Sic Col. 2, Mart.,Germ., Ful., P. rt., Lorichius, elOnhod., cnm Martyrologiis Adonis, Usuardi.Notkeri, etc. Al Colb. 1 , Rhen;iii., Surius, Bald.Belfor. cum Barnnio in Martyroliigio Romaiio, Sexaginta ie.r. Chifn. et Bigii. Se.ruginla qualuor. Sic Colb. 5, Onhod. ei Loricli., quibus accedunt Mart., Ful. et Germ., ubi, Abirilanus. 1'ort., HarbiTilanus. At Cliifll. edil., Abderiltinus. Rbenan., Siir. Pt alii editi, Abdiritanus. Porro iii Afiica urbs diiplex
i"
<^

cap. 128. Porro Feli.r liic a Viclore laudatus, is ipse esse viilfiur, qiii in Notilia AlVicana inlcr procousulares episcopos num. 2 jibarilnnhs dieitiir, ipia de re vide notas In Notitiam. Ejus ei ecterorum hic laudalorum memoriain recoluni viilgata martyrologia dic 12 Octobris, Gr;eci vcim 7 Seplenibris.

D

•^

Loricbiii-i et

infra, niotieiido. Colb. 1,

Rhenan. non liabenl aliw Iristes. El moriendos. Rhenan., Sur.

Itign. ei Bald., moriluros.

nce.

«Gerni., Ful., el Orlbod. cum Lorichio, ZurinaMart. Zuriiiaiia:. Colb. 1, Turitance; Sur., Quiritiince. Iii liidice Oxoniensi jam land:ilo Zura incert,'»;

fuit .\bbir diit:i;
liir.

quarum

altera .46/)ir

Majus diLcba-

provincia; dicitur. At ex collaiione Carlliaginensi discimus eamex proconsiilari fiiisse. Etenimcum Quinlus, ul viilgatae editinnes

fuil,

lUriusque episcopns collalioni Canliagiiiciisi:'dFelix tcilicet episcopus .ibbir Majus cap. 133,
.

babent,

nam

v. c.

Baluzius

liabet
le,

Qui supni, pro l^aulino Zurensi

liiteras nesci(n-

ubi nullus ibi luisse Donaiista dicitur; et cap. 213, Annibonius calholicus episcopus Abbirilensis Concilio aulem Carthaginensi anno 419 siibscripsit Candidus episcopus Germanice, qui alias ibidem simpliciter .4/!biritanus dicitnr, ejus scilicet urbis, ni fitllor, cujus successus ab .ibbir-Germaniciana habetur in concilio Canliag. sub sanctoCypriaiio, num lt>. Ab liis urbibus diversa omnino erat Abdera seu Abzera, cujiis episcopus Fruciuisus inemoraiur in collal. Carlhag.

qui pra'sens aiieral, se subscripsisse fuisset lesiatus in collalinne Carlliag. cap. 135, Paulinnsque ipse, catliolicus episi;opus, se habeie unitaiem professiis
fuissel, Hubcideus diaconus Primiani episcopi Carllia-

ginensis parlis Donati, dixit
ster. Diivcesis noslrn esl.

:

Presbijicr est

illic

no-

Recensetur et eodem capiie cullalionis, ut jain dlximus ii. 39, Donuius episcopns
plebis

DuTimmv.

211
iiiorteii).

VICIUKIS vriL^ss
Ad
li»:c verba rcpleli lacryinis ailiil diccre

212
suosqiie
iiir:iiiiiilos

A

inaiiiliiis gestaiites,

vesiigiis iiiartius

valiiiiiiiis, iiisi

ul voliinlns Dui lierel.

X. Carceiis iiu-ominoda.
i|ui

lyruiii projicicntes, isia

voce claiiiabant :C!uibus

Sed ubi adversarius,
aiii-

iniseros

relinqiiiiis

,

duni pergitis ad coroiias? gul

jam

forlc dicebat
,

:

Pnrlibor ipolia, replebo

lios b:iplizatiiri siiiii

parvulos
[

luiiiibiis aqiia;
j

perennis?

iiiiim iiieiim

iiiterliciam ijladio

meo, doininabilur ma-

qui iiubis

poeiiileiiti;e

at.

inaiiii!i

iiinnus cullaturi

iius

mea (Exod. xv,
iiiqiiiiit

9), iiiilluin poluit [at. auciipari]

sunl, et reconciliationis

iiidiilgeiitia,

obslrittos pec-

occiipare;
riiiii

angiista ct teleriiiin loc:i, iu (|uo-

rntoruni

viiiciilis

,

siiliituri?

quia vubis dictuiii est:
cruiil tolula
et in

ciiiiclavibus Dei exercituin coarciarei. Tiinc cis

Qiiwcuiiquc solierilis <H;irr

lenam,

eiiaiii visi alioiiis laiiiiaMie iiegata

cst

\^

onisolatiu.

cwUs

(

Miiltli.

wiii,

1,S

).

Qiii

nos siileninibiis

iiralio-

Puiiiuiituretcusloiles luDtibus, et graviter aifligiiiitur;
jactaiitur roiife.^sores Cbrisli supcr iiiviceiii, ai gusiia
coarciaiiie, uiius super aliniii, ut agmiiia locustariini,
el, ul

iiibns Sfpiilluri
sacrilicii ritus

siinl niorieiiles? aut a qiiibus divini

exliibeiidus esl consuetus?
si liceret,

vubiscum

et

nos libcal pcrgere,
iiulla
,

ul lali inodo niios a
lii

proprie dicatur,ui giaiia prttiusisslina rruinenIn qiia
iinlla
Ciin-.tipaiiMiii',

patribus
<:

iiecessitus

separarei.
niilliis

liis

vocilms

loiuiii.

secedenJi ad iiaturale
'

vel lacryinis

el laiidilius

jain peigere ad-

ofliiiuni
ct uriiKU
ille

latio

sliebai;

sed locuiu stercuris
raciebant, ut
gciicra

niissus est consulatur; sed arciabalur inuliiliido ad

urgente

iiecessitaie,

ibidem

B

curreinluni

,

ut ubi

'^

caiinava

eral
Qiii

|ira:parata

,

la-

tnnc fetor ct liorror uiiiversa
:

poeiiiruiu

b"riosam caperet maiisioncm.
cerent, et
cueperuiit
lapidilius
alii

cnm

senes dcli-

Mipcraiel
Maiiris
,

ad

i|iius aliqnaiidii

d.itii iiigeiiti
,

niuiiere
ailinissi
luti,

forte, etsi juvenes, dclirati corpore,

doriulentibiis Vanihills

vix

clain
iii

bastiliuin
luiidi
;

cuspidibiis

ad currenduin

,

et

bninu'- iiilrure. Qiii intrueunles, vtMuti

gurgitc

unde magis delicienies, amplius

iisque
iiiix

ud genua cu-piiiius iicrgi; illud tnnc liiercliilssc

lassaSanliir.
Xli. Sa:vitia in coufessorcs.

videutes
,

cuinpletuni

:

Qui
(

nuliili sunl

tii

— Post vero imperaliim
,

cioccis
Qiiid

ainptejiali suiil slercoia sua

Tliren. iv,

5

).

esi Mauris ui eos

qiii

anibnlare iion poierant, ligatis

mulia? pr.ccepii suni undique perstrfpeiitibus
nd
iier ubl dcstiiiiii rue.aiit pricpurari.

pedibus, vclui cadavera aniiualium niortuorum, ira-

Jlaiirls,

heieni per dura el aspera lapidum loca

ubi priino

XI. liinerisincoiiimodu.
iniiiica
,

— Exeiintes iiaque die
,

dofa-

vesiiiiieiita

,

postea

ineinbra

slngula carpebautur.
[al. bic... alibi]

liniia babeiiies
,

slercoribus vesiinienla

Quibus per gladios ncntos petiarum
huic capiii coiiterebatur,
ita
alii

cies slinul ei capiti
iiiinabanlur,

a

Wauris

tanien

crudeliier

lalera

lindebanlur, ct

byinnum cuin exsultaiione Domino deest gloriu
enliii ibi

canlaiitcs

:

llac

omnibiis sanctis ejus (Psal.

manus spiriiuin eihalabant. Ouoinni nuinerum nequaquam valuiinus colligere.
inier

iralieniium

CM.ix, 9). Adcrnt

lunc lieatus

piiiiiifex

Cy-

G

iiiuluiniiinc eoercenie

;

exaliainr lanien per toluni

priaiius ^ Uiiizibirensis cpiscopus, consolalnr egiei;iiis
,

19

nijpcreni piilillciim vills sepullura

sanctorum,

lo-

qui siiigulos pio et

pateruo rovebnl

alTeciii
:

queiitibus tunuilis. Reliqui linbiliores ad suliludiiiis

iiun siiie fluminibus

curreniium lacrymarum paraliis
,

loca peiveniunt, in quibus
cali
,

[

Colb. 1, colligaii

]

collo-

pro fraliibus uninium ponere, el se ultroneuiii
diinillerelur
,

si

bordeuin ad vescendiiin ul jumenta accipiunt.

inlibiis

passionibus dure;

qiii

luliiin

Ubi etiani veiienatoruin aninialium atqiie scorpionuiu
tania esse diciiur multitudo
dibilis videatur
, ,

(|nid liabuil, egeniibiis fralribus in illa

lunc necessiiate

ut

ignorantibiis incre-

cxpeiidit: iiiiaTcbnt eiiini occasionem qualiler confessoribiis

qu%

solo

flatii

elium

procul positls

toiiarelur, ipse aiiimo et virlute coiiressor.
iinillos up;iiiies et

veiieiii viriis infundii.

Ab

scorpione

eiiini |iercussuiii,

Qui poslea per

squaloies carceris,
exsulintione per-

nullum dicunt nliquando evasisse. Quorum
viriileiila
us'|iie

fcritas

ad exsilium qund deNlilerabai,

ciiin

ad pr.esens tenipus, Cbrislo defen-

rexii. Quaiil:c cl lunc multitiidines
iiibiis,

de diversis rrgioDei mariyres oc-

den;c, nulluni si-rvornin ejus nocuisse doceiur. Sed
cuni
illlc

cl civilalibiH, ad visendus
,

aluntiir liordeaceis graiiis
:

,

postea et

lioc

ciiirerinl poi.ulDniin
ciiiii
:igiiiiii:i

lesiaiilnr vi;e vel seiiiitai:quas
iie inaqiiaiii

ablatiim est

(piasi iiini
"

posset Deus qui pluerat patali

vciruiilliiiii

capereiit

,

per

iribus luaiina,

pascere ei nuuc

exsilio uiauci-

veriircs iiioiillnm ct cuiicava vallinin cniicurrentes

D

patus.
Xlll.
/i«(;i«

turbx

lldcliiiiii iiia^siiiiiubile^

desccnilebaut, cereos

edictum

— Cngiiat

acrinra

udversus

' Cbifll.

cum

aliquot cdilis ci mss. raiio moii sin^-

l.orich. ctUrtliod. In aliis vcro isia desunl,

ei

lau-

bal loci; sed siercoris, ctc. Colb. i, Ulienan. el Ituld.,

dihus.
•1

Luci, scd slcrcoia el urinain. tl liifru, dautcs ingenlia, ulii, liafo iiii^t'ii(i munere. Luncbius, i'ic. Cbiin. et daiido iii(/<'nii(i inunera, cic.
t"

Clilfll.

caniiaba. Mari.,
criil, i'lc.

("olb.

I, Fiil. el

Germ.,

i<(>i

.\liipiiit iiiss

,

(

iii:i/;i/i)i«n»is.

Lorichius, Vmibi-

Urlb. et Lorieliius, l hi lunc Miiuiis er.it /incfdiiiM lubvriosum ('(jpciciiiun mannoII' m. Cieieriiiii tia>c vo\ ciiiiNurii, upud niedix :ftutis
iHiic
iiiiii.s
iiii'

liuensis. 1'orro (.'i/piintiu.s lile inriiiornlns, idciii ipsc

torcs

de.^tigiiut

('•llaiii

viii:iriuiii,

;iiit

siiinlem lo-

e»l qui iii Niililii AlVicuiin iiitcr Uyzacenie cpiscopos rccciiselur. Ilc i|un iirli(;vide iioiU'. iii lt\zaceiias urbcs II. 'It. I.jiis, slcut el aliorniii .supra ineiiinraioluiii,

ciiiii

Mibieriuiicniii, 76'l"eii> Calllce apiiellumus une ciive, i|iioil liuic lucu opliiiiu coiigruii. Vide Glui>!>ar.
Caiii;l:iiiiim.
" l'ro c« iiiiiic

leDtUiU

rcculuiil vulguta
tct

iiarlyrulogla diu

H

Livriehiiis

Uciobris.
'

scere

c<

iiuiic

/'iiiiii/iiim

suuiii.

hubct ciinm. Colb. I, p«lln iijilur lati exsitw

ll.ic

duu vcrba

/iiiTifmii

dcsuni

lii

Mait,,

iiiaiiiifiuli»,

co^ilul, ulc.

DE PERSECUilONE VANOALICA
Kcc^esiam
Dei,
iil
(|iil

LIB.

II.

ill

menibra aliqua absciderai,
imperaioris
"

A

inedium

iiiimineiis culainilas, nisi ui a
si

sanclo Eiige-

(iilnm ianiando perderet corpus. Nani die Ascensioiiis

nio raiionaliilis,

cnr barliaruni inollirelur, suggelextu con^cripta.

Doinini,

legato

Zenonis
in

Regino

reiida dareiur, tali

iTiesente,

legendum

media ecclcsia episcopo Eutali

SANCTI EUGF.NII BESPONSIO.
^tl^Siiqgfrentla Iltinericn reqidalaab Eugenio episcnpo ('.arllKiiiiiieiisi, ut ad coltalioiiem ile comniuiiis fidei causa liabendam eliam Iransmarini episcopi vocentur.
I

geiiio dirigil

prsecepiuin,

tenore coiiscripluni
[(j/.

:

quod eliam

uiiiver<;E Africsc

veredis] veredaiiis

currenliLiUS djstinavii.

OUNrHICI RF.GIS PR.ECrPTtM.
ICugenio Cnrlhaijinenfi, cmterisque episcopis c.lhoticis per universam Africam cunslilulis, direclum, vt ad reddemlum raiionem Carlhaginem vefidei sme
niant.
<

Qiiolies nninioe vel

vilae

Delerii.TC

ac fidci Cliri-

sliaiia!

causa Iraclaliir, iiitrepide (sicul regalis proconiprnmisil)

videiilia

nccesse esl

iit

(|und competit

snggeraiur. Nnper poiesias regia per Witarii
iioiariiim parviialem

ffl(.

Wii:iredum]
di-

nieam admonere
ac religinne

llex llunerix Vandaloriini et

Alanorum, universis

gnata est;

qui < nobis de meriio

fidei,

episcopis omousianis.
I

pr»ceptiim ejus
,

in ecclesia praeseiite clero

et plebe

INuii senii I,

sed saepius cnnslat esse proliibitum

recensuit.

Ex

ciijiis

lenore cngnovimus

ad

omnes
ve-

iit

in sorlibus

Vandalorum sacerdotes

vesiri cnnveii-

B

coepiscopos nieos pr:rceptum regium
iiasse,
iii;ilur,
iit

siiniliier eniafidei

t!is

subverterent Cliristianas.

minime celebrarent, nc sua seductione aniniis Qiiaiii rem spernenles pluasserenies se integraui
iii

die cnnslituta

pro dispulatione

quod

iios veiier;d)ililer

accepisse snggessimiis.

rimi, nuiic repeiii siint conira interdictuin missas in

Cui pra'fato not.irio huinilitas niea siiggcssit, debere

sortibus Vandaloruin egisse;

etiam iraiismarinarnm

omniuni parliuni, qni

iinbis-

regulam

ClirisiiaiKc ac

vera; fidei tenere. Et quia
sc;inilaluni esse

cum
vcrsi

sunt in una relig one vel comniunione consortes,

proviiiciis a

Deo nnbis cnncessis
Dei providentia,

no-

agnnscere; qnia ubiqne regno ejus ohtemperant uni:

lunius, iden

cum consensu
^

sancto-

niaxime qiiod totius muiidi

sit

ciiisa

,

uon

rum episcoporum nnsiroruin boc nos
gnosciie,

sialuisse co-

Sjiecialis

prnvinciarnm
resi

Africanaruni

taniiiniinodn

ut

;id

diem calendarum
oiniii

Februariaruni

Ei

qiiia

secundn

onsn siiggerendain nie promisi
precor] peio
et

proxime ruturarum, omissa
diiiis,

excusatione formi-

oblatiiruni,

iiierito siippliciler [al.

ma-

omnes
nostris

C.irtliaginem vcni;ilis, ut de ratione fidei
veneraliililins

gniiicenliam
regis anres

luam, ut ad dnniini

clenieiilissiini

cuin

episcopis possitis inire

memoratain sugge^tioiiein meain pfrferre

eonflictum; et lidrin oniousi:inorum,
tis,

quam

defeiidi-

digneris; quo ejusclemeniia dignaiitiT agnoscat, nos

de

[al. diversis] divinis Scri|itiiris
si

proprie appro-

dispulalionem

legis,
;

cnm

Dei

adjiitorio

iiullatenns

betis.quu possit agnosci
lliijus

integram (idem teneaiis.
[at.

C

declinare vel fngere

sed sine

uiiiversii;itis

assensu.

auiem

edicli

tenorem universis

coepisco-

nos non debere asserend;e

fidei nostr;« caiisas assu-

pisj episcopis tuis

per universam Africam constiiuiis

niere. Qiiod pclimns ut benignilate, qiia lanlus est, el
jiistilia

direximus. Data sub die decinio tertio calendas Junias,

sapientiac

su:k

dignctur aniiuere. Data

.ili

aniioseptimo regni lluncrici.
igitur qui

>

Eugenio episcnpo Ecclesi;e

callinlicae Carlbaginis.

i

XIV. Cognoscentes
legentes
,

aderamus, siniulque
et

XV.

Itejicitur.

— Sod cum b*c snggeslio
ille

a bealu

cnntritum est exieniplo cor no^lruin,

Eugeiiio offerreiur,

qui jani conceperat (loorein,
ct
ila

contenebiMti sunt ocnli noslri; et vere
nostri conversi suui
latioiiein
,

tiinc dics festi

urgebatur inii|uiiatein gravius pariurire;
cio viro
tuin

san-

iii

luctuni, el cantica in lameii-

Eugenio episcopo pcr
siii

«

Ciibadum prseposi:

dum

edicti lenor indicaret futurae perseiibi

legni

inandasse vidctur

Subde

milii uiii-

ciitionisfurorcin; et pr;pserliin

dixit :/nproi'iiiciis
: '

versiim

orbem lerrarum,

ut sub potestate niea tolns

a Deo nobis concessis scandaium esse nolumus

quasi

mundus
tuit

redigalur, et facio, o Eiigcni,qiinil dicis.
iil

Ad
po-

diceret

:

In proviuciis iiustris

(atbolicos esse nolu-

qnod bealus Eugenius respondil
:

[a/. decuit]

mus. Tr;ictatum est quid

fieret.

Mullum invenit re-

Quod rationem,

inquit,

non

liabet, dici

non de-

" Mari., Fnlg., Germ., cnm Oitbod., Siir., Loricbio, el Delfor., rege non. Colb. 1, rege noslro. Bign. et Balil., regina. Hhenan., /fjin^is.... rogina prwsenle,

D Januariarum;
El
<^

iiifra

qui tainen infra habeiit Februariarum. pio Jnnias Germ., Ful., el Onh., habeiit
iil

Julias. .Mart.,

cul. Julias.

Cerle Eudoxia, Valenliniani filia Konia! capia llunnerico niipserai; sedjani aufugerat Cnnslanlinopolim, ut relerl Zonaras. Eam cuni niarilo annis sexdecim vixisse tradit Nicephoriis lih. xv Ilistor., cap. 12 unile retinendam esse lectinnem vulgat.im ccnsemus. Ktenim Reginus comes poiuit lunc in .\(ri(a
etc.
:

Quasi diceret : ln provinciis noslris, calhoiicos esse nolumus. Ila;c ilesunt in Colbert. 1, Mart., Genn., Loiicliio, et Oriliod. Et infra, ulii ex Colli. 1 posuinius, nisi ui a sanclo, eic. 1'leriqiie cdiii lialient nisi n sauctn, etc. Caiteri fere inss. ciim Orib. et Loricliio, Tmiic sanclo Engenio ratioiiabilis causa lisa est
si

fiiisse legatus.

Eum nempe
in

palel,

quod postea

Afris probe nolnm fuisse Orientis partibus constitutus,

cor biirbnrum molirelur, suggertiido,
J

si

legendu da-

retur tali texlu epislola conscripla.

quaistiones aliquot biaio Fulgeniio solvendas proposnil, quibusille respondilcpist. 18; et pnst Fulgeiilii inortem Ferrandns diaeonus, ut ejusdein Ferrandi opusculum de hoc argiiinento testatur. Illiid editiim est a Chiffleiio cum c;Bteris ejusdem auctoris operibiis, Divione, anno 1G49. bColb. 2, Ful.,Germ., Mart., Lorichius, etOrlb.,

num

Colb. 2, Ful.,Gerin., Mart., Pnrt., el Orlliorl. Lorichio, nobn nierilo religionis uc fidei. Cnlb. tertius, de merilo religionis fidei ejus pra: eplum. ' Colh. 1, cum aliqnot editis, Obudum; Colb. alter,
et sic

Oubadum,
(Hr(ie(,

infra. Paiilo aiile, iniquiiutem ijra

vius parlurire. IjOrichius, ul iniijuilalem gravius /)«j-

2ir
biiit.

VICTOIUS VITKNSIS
Sic csl lioc (|uomodu
si

2IG
coiniiniiiis

Jicatur liuinini, ul pcr
iiioris noii est liuinaiKc
rKieiii,
i|ii;i:

A

quantn ningis
i|iiinarc
,

irensa ciboruni

polcrii

iii-

nera reraiur cl vnliioi,
naturx'.

(|iioJ

ciiin

dicat

iilein

Apnsiolus

:

cuni iierariis

Dixi eiiiin,

si

nostrani

una

et

nec

eibiiiii

liabere coiiiiiiiineni (I Cor. v, II)?

vera liJes esl, pnieslas
uiiltat
iiieis,

regis aKiioscere desiderai,
:

XVII.

Iiiijens

miriuulum.


ct

Sed

ciiiil

ignis jani
iiifeslaiiiis

ad

ainicos

suus

seriliani

et

cgo IValribns

persecuiiunis accciidereliir,

flainnia

ut vcniant coepiscopi nici, qui vobis nobiscuni

ubi(]ue regis arderet, osiendit Ueiis noster qiioddain

coniinuiiciii tideni nosirani

valeanl deiiionstrarc, et
ipi.c "
:

iniraculuin
<|uo(l

pcr serviiin suuin

ndelein

Eiigeiiiuin,

priccipue Ecclcsia Uoiiiana,
E)eclesiaruni.

caput est
tii,

oniniiiiii

pr:pterire

uun

delieo. Fiiit in

eadem
a

civitaie,

Ad

ba>c Cubadiis

Ergo

et d"in

nus
:

id esl Cariliaginc, qiiidain csccus civibiis

civilaliquu
Duiniiio,

nieus rcx, siniilcs eslis? Cugcnius epi^copus dixit

nulissiiiius, noiiiino Fclix. Ilic

visitaliir
,

Ego

siuiilis regi

iiuii

snin; sed dixi

:

Si

vcrain

co-

dicitiirque ei nocle per
iiioruin illuccsccbat
:

visum

=

dies cniin Epiplia<
nicuiii

gnoscerc desiderat

lideiii,

scribat ainieis suis, ul di;

Suige, vade ad servum
el dices ei, (|uia
qiia

riganl nosiros cailioli( os episeopos

ci

cgo scribo

Eugeiiium episcnpnin,

ego

te

ad

iliii

coepiscopis nvis, quia catholic:c fidei universae una
csl caiisa. llnc
iii

lum

(lirexi.

Et

illa liora

bencdicel ronteni,

agebat Eugenius, non qiio

I

dcesseiit

bapiizenliir

acredentes ad (idcm, CDinlngct oculU';
cl vidcbis
liiiiicn.

Alriea
illi

(]ui

adversarioiiim olijecta lefellereiil, sed
i|iii

B

tiioi

,

cl aperieiilur,
ciiniiiioiiilu-^,
,

Qni

tali vi

ut

venissiul,

alieiii ali

coriim diniiiiiaiu,

iiia-

unc

putans se,
surgere
soinnuin

qiioiiiodii assolet, dc-

jurem liduciam

libcrt.itis

baberent,

parilcique uplerris et po-

Indi per soiniiiiiiii

nuluit cxcus. Scd
,

cuin

pressionis nostrie caliimiiias uiiiversis
piili< iiuiiiiarent.

iteruin urgeretur

iii

simililiT ut ad

Eugetertiu-

nium pergcrel,
sa:viiin.

coinpellitiir. Uursiis negligil,

XVI. In qihcopos
dolos
,

llle
,

autem quinectebat
argiiiiieiilatio-

qiie

fesiiuanter et graviter
qiii

incrcpaiiir. Exciiat piieniaiiuni

audire

iioluit ralioiiem

agens

rum

ei

soliliis

erat

porigere.

Per.:;it

nibns crebris, ul (|iioscuni|Uc episcoponim audierat
eriiditos, variis insectutiunibus agitaret. Jain
liuiii

veloci agilitaie ad Fausti basilicam; orat, et venieus
ciiin ingeiuilius
ciiiio iioniine

ad exsiimposilis

lacrymis,

suggerit cuidain

<*

subdia-

^

Vibianoii c scuiido
quinqiiagiiiia

Doniiianuiii
niiserai

Peregrino ut
liabere

eum

episcopo nuntiaret,
iiitiiiiaii-

('ciitum

fusiibus

e(ii^copum,

inilicans

se

aliquod secreli genus

21

iiecnon et Siife:ulensem Prasidiuin, virum satis
ct vciierabiles
iiiiillos

dum.
Jaiii

Audieiis

episcopus jussit loininem introire.

acuium. Tiinc
Piisculiim, et

Mansueiuin, (^eriiianuin,
ge-

eniin ob celebritatein festivitatis, byinui noctiirni

alios rusligavit. Diiin lia^c

per

lotam ecclesiain canente populo concrepabanl.

runtur, inipcrat ul euin iio«lr.c religioiii- viris illoruin
aciis
iiii

Indicai ciccus aniistiti ordiiiem visioiiis suic, dicit(]iic

nulUis coiiiiiuiiiein liabcrel

,

iieqiie

cum

ca-

C

illi

:

Nun

te

dimittam

nisi

mibi, sicut a

Domino

jiissiis
:

tliolicis

oinnino vescerenlur. Qiiae res non ipsis alised nobis inaximiiui eoiidicenlc Aioslolo,
ii,

es, redilideris ocnlos nieos. Cui sancliis Eiigenius

liiiod prnpslitit beiieliciiim,

Reccde
supcr
lixc

a ine

,

frater; peccator snui et

indigiius, ct
iii

liililliicriini. Naiii »i seiiiio eoruiii,

oiiiiies

bomines dclinquciis,

ut pole, et qui

sicut

caucer

coiisiicvit

serpere (// Tiin.

17),

tempora servaius sum.

lile aiitein

lenensgenua

Romanain Ecclfsiam priwi50 cdil. Uxoii., ali:ts 5o, qiiein iiniiati siinl a li Alriiaiii Palres.Oplalns lib. ii ailversus Paniieiiianiiiii Aiigiistinus passini, el alii. Vide
Sic olim Cypr;anns
apiiellab:il, cpist.

nadenscm

in Maurilania C.csarieusi. Pr:esidius aiilein

pnlem

bic laud:iliis, is ipse est qiii dieiltir Suffetulensis in Notilia Africaiia iuier cpisiopos Ryzaeena;, siciit et
jl/aiisiiems
iii

,

.Afufcnicnsis et

(7cr«iniiMS Pci(ii/rtmi.'Hsij,

Maliilloiiii

iiostri

pr:cralioiieiii in Liliirgiam Gillica-

naiii. Cxieniiu Jnlius papa iii episl'i|:i :id Orienlales episcopos coiiqiieriliir se ab iis ad coiieiliuin advocaluui iiuii fuisse. Vide Snzonieii. lib. iii lli-i. eicles., cap. 10. Fiilginliiiset r.-elcri eiiiscopi oxMiles iii Sarilinia, epislola 15 ad Vencrium cl Joaiin mii, biudaiit lliirmisd;c pDiililii is hiiiiiani verba, ut oslemlant dc uialia oiniiibus esse lciieiidiiiii, quid Itomana, inqiiiiini, iii est, cdlknlicii scniit clscnal Ecclcsiu.
^ Sic edili ferc oiiiiiis, iiisi qiiod liabeiit l'i/iinii.'iiscm. Colb. 1 Vibidneiisc sccv.iitiwi. Sieiit et Marl.,

eadein prnvincia. At Fusculiim repi-riie non licuil, nisi forlefiieril Filtiosus .\ggarilnnus, ineadein By^aeeiia provincia iiieinoratus. Cerle pro Fitsculus iii Usii:irili aiiliigriiplio liabetur Fulrolus. r lii Colh. 1, aniionim circiler 800, eadem minu quo texlns ipse scriptiiin cst in inargine .V. la quod in die sacra Epiplianioruin ai)ud aiitiquos baptismut
:

fieret.

Ideni liabct
liac

iii

capituli

lilulo editio

Lorieliii,

''

exccpla
riuin epist.

vocul:i,

nota.

H.iuc
iii

iieni iniproliaiil Sirioius

papa

vero cunsucludiepislola ad Uiiiiesaiiclus l.cu
iii

ranaeonensem
1()

episcopiiiu, et

Fiil.

ct

Germ.

:

sctl ipii

inli:i \tni
iioiiiiiic,

epncopum

lialieiit

edit.

Qoc-nellian:c, ad
alii
.\li
i

Sicili;c

episco|ios,

episcopos, ijuasi scciindi
(l:iiii

ep:S' o|iiis liic qiii-

qiiibus piislea
syiiodi
Ideiii

poiililiccs, el io

a Vletiire dcsigiiaieliir Iioiiaiiaiiu soeialiis. SiiiiiOrllioil.
ei

ailli 1'sei'iiut.

tiiiieiiin

lilcr

Loricliiiis lialieiil

:

(

iniii/Misi',

se-

servabalur coiisneliido,
in Oi ieiit:ililins
liipict tuiii

cundiim, Doiialiitiiiim iminisilis cciilum.... cpiscopns ; et sub fctiilcnse piiisiiiium ici uin, acutiim, ctc. Sed
li:c

qii d «le provineiis oliservatiiin

pruvinciis aiis provineiis Alric.i certuni esi.
varils
liiisso

Icctioiies iiieiiilosissiiii:c

-iiiil.

Uiiicuiii qiiippe liic
lii|iiet

tanliiiiiiiKido (lesi,^iiari

Honaii

iiiiiin c|>isc >piiin,

ex vetiislis iuarlyrologiis
ri,

llsiiar.li,

.•Vdniiis. ct

Noikc-

cx (;r:i'ciiruin Eiielioloj;io, iiini ex Pratu spiritiiali Joannis .Mosclii c.ip. I7l,apiid f.dleleiiiini toinoll Muiniiiieiiloniin Eieles :e Gr.cc:c, iibi relerlur s:icruin lonleiii siiigiilis aiiiiis iii Vico ipiiidini, die
(esto Tlieo|i|iaiiiiiruiii sp:iiile sudarc soliluin
ut ex ea aipia baptisiniis ciiiilieeretur. i* Edili, htuciiiio. Prnirciii Irclioneni
fuisse,

in quiliiis dic

(i

Se|iieiiilii'is soliis /iiiiiiiliiiiiM.sciiiii
liis

infia recciisilis cclebratiir

verhis

:

77

Sanciunim

qui,

Privsidii, Miiiisiieli, C.rmaui «'( tusculi, etc, qno iiein dic in Ku:nano MariyrolnKio iiiciiiorantur. Purru inNuliti:i .Mrie.ina (piaiiuu' Dnnatia-

Donaliani,

piaMuliiniis,

qua: viilelur isioruinteni|'(iruili discipliii.c iiiaitiN cs^o ('uiifurinis. Subdiaconi qiii|ipc extru >,urariuiu >l:tbaiil,

iios episeupiis inveiiiu;
tit;»icm'iii

ISuiiiidia,

Yesclilanum scilieei el TeglaElieniem in D>iacciia, cl iii-

c\ cuncilio Laudiccuo.

517
ejus,
.iliiiil

DE PERSECUTIOINK VANDA(.ICA
noii dlceb;U, nisi
illiid

LIB.

II.

Sl8
«

quod jam dixerat

:

A

clioro doci .rum

nomine
,

Lxtiiin

,

slreiiuuin at(|iie

Sicul

jiissiiiii

esi

redde

milii

oculos nieos. Aiiciulens
credulitateiii, et quia
olll-

doctissimnm virum
res

post diuturnos carccris squalo-

quuque Eugeniiis inverecundam

incendio concremavit,
incnlieiis
,

sesiimans

tali

exemplo

jam lempiis urgebat, pergii cuni eo, comitauie
cio clericnrum adfonie:ii. Ubi fixis
);eiiii gciiiitu,

timorein
venitiir

reliquos se elisiirum. Tainleni

genibus cuin in-

ad dispiilationis conllictum, ad locum scilcel
igilur

pulsaiis singultibus coeliim, crispantein

qiiein dclegerant advcrsarii. Evltantes

nostri

benedixii alveiim funlis, et

cum
:

coraplela surroxissel
Jani libi dixi,
;

vociferationis

lumulius, ne fone postmodum Ariani

oraiione,

Ita

cxco

respoiidil

frater

dlcercnt, quod cos noslrornm oppresscrit inultitudu,

Felix, petcaiiir

bonio ego sum
libi

sed

qui le visitare

dellgunt

cle

se noslri qni pro oiiinibus responderont
sibi Cyrila

dignatus esi,

prxstet

Duinliins secunduni ndein

decein. Collnral

cnni suls salellllibus in

tuam,

et aj.erlat ocnlos luos.

Siinulque vexillo crucis

loco excelso supiTbissimuin
iiobis] nnslris.

tbronum astanlibus
:

[al.

coiisign.1t ociilos ejus. Statini ciecus vlsuin,

Domiiio

Dixeruntque nostri episcopi

'^

Illa

roddiiile, rccepit. yuein

secum

,

quuusque uuiversi
ne tanto mlra-

seiiiper est grala collatio, ubi

superba non dominaliir

baptizarentur,
ciilo pcipulus

ibi

detinuii « ob boc,

poiesiaiis elatio; sed ex conseiisu connnuni vcnilur,
ut

excitaius,

virum contererei qui recenianifestuui
Ecclesia;
,

cogiiitoribus
veri im
c|uis

discernenlibus, parlibiis ageiilibns,
aulein

pcrat liimeii. Flt postea
versae. Procedit ad allare
e»l
,

uiii-

" quod

esl agnoscatur. iNunc

quis erit

cum

Eugeiilo

siciit

morls

cognitor,

examinator, nt libra
,

justiliae aiit

bene

qui fueral caecus, su;e

salutis

oblatiouem

D-

prolaia conlirmei
ciiiii

aut

prave assiimpta refellat? Et
regis responel

iiHno redditurus.

Quam

episcopus accipieiis
ti

aliari

lalia et alia

dicereiiuir, noiarius
*

iinpi suil. Fit strepitus,

gaudlo

provocanle, irrevolyransll,

dli

:

Pauiarclia

Cyi

ila

dixil.

Ad quod superbe

cabilis populoruin. Staliui

iiunlius pergit ad

illicile sibi noineii

usiirpalum nostri deleslati di\e-

nuin. Rapilur Feiix, inquirilur ab eo ijuid factuin

runl

:

Legaliir

nobis quo loncedente istud sibi no-

22 ']"'''''6'"'1U6
per maielicla

receperit lumeii. Dicit
:

ille

ex ordlne

men
les
,

Cyrila assuinpsit. Ei exiiide strepltum concitaii-

lotuin, dicuntque Ariaiiorum episiopi
feili.

Hoc Eugenius

caluniniari

adversaril
iii

coeperuiit. El quia

liuc

Et qula opprcssi confusione lu-

iiosiri peiieraiit

saltein,

si

exaininare

iioii
:

liccbai,

nien non puterant nubilare, eo quod Felix universrc
civiiali

prudenti mulliludinl vel exspectare liceret
universi
fiisilbus
lilii [(!'.

jubentur

manifestus essel et notus
fas essei,

;

lamen volebant
Judjei

calholicx Ecclesiaj qui aderanl, centeuis
ca-di] tundl.

eum

,

si

necare,

quomodo

susclta-

Tnnc clamare
:

coepit beatus

tum Lazarum cupiebant occidere {Joan. xii, 10). XYIM. Lwtus marlijr. Approplnquabat jam fiilurus dies ille caliimiiiosus calendarum Februaria-

[Lor., Enseblusl
paliinur,

Eugeuiiis

Videat Deus viin quaiii
et

cogiioscat

afnictlonem

perseculionein

quam
stri
,

a persecuioribus

susiinemus. Conversique no-

rura,

ab eodeni

statulus.

Cnnveniunt non
insiilarum

solum

Cyrilse dixerunt
:

:

Propone quod disponis. Cy1

iiniversae Africae,

vernm etiam

mullarum

rila dixil

Nesclo Laline [Colb.
:

addit loqiii]. Nostri

eplscopi, afflictlone el moerore conlecti. Fitsilentinm

episcopi

dixerunl

Seniper

le

Laliiie

esse

lociiiuiii
,

diebus mullis, qnonsque perilos qiiosque et dociissiinos viriis
[(//.

nianife-t.) novimiis;

moilo excnsarl nnn dcbes

pra'vi-

exlnde superaret] interlm sepaiarei,

sprlim qnia tu luijus rei incendiiim suscitasti. El

calumniis appositis enecand.is. Nain

unum

ex

ipso

dens cathiilicos eplscopos ad confliclum mag

s fu.s-c

" Loricbius sic habet
vopiilits excitotiin,

:

Ob

Itoc

taniuin miraculuin

comprimere virum qui receperat lu-

nien cwperunt. Fii jio^iea, elc. bAlii, nietan e aul coiiiitfinle. Colb. 1, mediante. Orthod. el Lorlchiiis, provocante inceslhnatnlis, eic.
•=

Hic

luil

episoopus Neplilaiiiis
Idcni testatur

in

Ryzacena, utex
iii

>'otitia palei.

Viclor Tunnonensis

hnntur. De his Auj;iistinus in breviculo collationis. Plnra vero habel Moriniis llb. i Exerciiationnin ecclesiasl. cap. 20. Eorum nienlio passiin in coiiciiioriiiii aciis habelur, ex qiilbiis fac ile qiiivis eornm orflciuni diguoscere73polesl. Etiufra, prolaia confirmel, elc. Fiil. et Mart., conftrment, aul probra assuinpta refellant. Germ.,coiifirmet uut probra, etc. Orlliod. ct
jj Lcirlchiiis, imprt be nssuinpla refellat. " Ilunc lociiin reslltulnius ex niss.Colb.
I et Port. h:pc verha, f'a-

Clironico. el Isi.lcnns in Ilisloria lirevi
asra Siil. Ejus iiiciiiuriaiii sliniil

Vandalorum,
recensilis

rum supra

coiifessnrllHis celeliraiii viil;;ata

Marlyrologia die G Sepiembris. Vicinr lanieii Tuiinonensis in Chronico laudato eiim dle xii ca'e .das Oclobris glorioso niarlyrio ccironaluin liilsse asseveral, Zeiione Aiigusto ronsule. Ejus.iein sancii viri apparltloiie belluin adversiis Vanrialos a Jii-tinlano
liiisse scribit
j

Inlerpellaruiil c]ui(ipe calhulici,
triarclin Cijnla
dixil,
iit

cum

Nolari, s prununtiaret.
ille Cyril;iin

eniu) iKui poier;inl,

iiiinciiparet

Ferre pa-

imperaiore suscepluin nn hoj.laius Isidorus, aira 560. Ad

triaicham, undc soniionls Ipslus llluiii inierriipi^re. Colli. altiT, Rheiian., Chlfll., BalJ., et Bign., oinisj-a iiiia llnea. Cijrila dixit : Legatur, etc. Aliter habenl Siir., Onhod., Lorichiiis, et ciim eis Bald. in p.oh;
guiiienls,
sclllcet,
ct

qiiod tanien fu;sse Iniitaluin adliorlalionlbiis episcopi cujiisdain, qui l»ei iiioniin ex Orleiite Conslanlinopc.lim yenerat,

Patriarclia
illicile

Cijiila

dixil,

aliquos

ve.Arum superbc

sibi

nomen cailiolicomm
.

rrucopius libro i de Bello Vaicdalico. Paiiio inlra (esiiiiians lali exemplo timorem
asscrit
inculiens, clc. Culb. |, a:^limiins (luod tiiiwrem excitarct. Marl., Ful., Geiiii., Snr., OrilnMi. cl Lu-

ricbius, quod.... limorem iiiculeret reliquis et la:suram. " .^lii halient. Illo est semper tractaiida lociuio, ubi,
e'C.

Et infra, Coiinitoi ihiis disceinentibus. Alli|uol

iiiss.

nsurpassc. iSoslri tcsiali dixerunl : Leijalur, eli Sccl nl failor, vocem Calholicorum absqiic iiis. pusueruni, quod alias seiisus videremr cis esse nullus. Naiii Ful. et Gc rm., qui lianc lecliiinem bibcnl, pro catlioticoriiin liabent patriiirclne, et Colb. lerliiis cuui Cump. neiitram. Porro familiare erat, ui j;iiii supra observavliniis, apud istosallosque barbarus, iir.c.ci-

ci edili, deccnieiitibiis.

Purro cogn tures dii:ebaniuiqui recogiioscendis cpiscoporum seuientiis commiite-

puuin

geiilis

su« episcopum

patriarcltuin niiutcjpuie.

119

VICTORIS VITENSIS

720
:

(laralos, "oinniiio volebat auJieiitianitliversis cavilla-

A

cit'iiici'(|ue coiiscriptiiiii, tlicentes

Si iinstiatn liduin

tiunibus 'leclinare. Qiiotl
lib(.'lluiu ile litle

ante

nosiri praiviilcnies,

co^iioscere
neiiuis.

ilosiiler.itis,

liuic

est

veritas

qii;iin

te-

cuiist^ripscrant, satis deceiiter sullialii
iii^is.

• Sic liabct Loricliius. Ai

ei ed. omniiio

audientiam

declinavil.

LIBER TEUTIUS.
PHOrKSSIO FIDEI CirUOLlCOUUM episcopouum iiuneuico begi odlat».

23

I.

Vnitai subsidniiii- Dei.

Uegali imperio

II.

Probaiur ex Scripturis.
unius ciim

— Ex
;

Patre auteni osse,
,

liJfi tatliiilici', i|iiaiii

leneiniis, prxcipiiniir

rcddere
virinin

id cst

Patrc subslaiitix

liis

testimnniis
sit

ralionein, idc»i|iic

agnredimnr pni noslrarum
fiilti ^

apijrobalur, Apostolo dicente
glori(V, et fujura

Qui cum

splendor

niediorrilate

,

divinn

adjntoiio,

i|ii;u

crediinns
iniiiir

substantiw ejus, gcrens quo(jue omnia
i,

vel pr.cdicainus breviter intiinari'.

Primuni
,

de

verbo virtutis suce {llebr.

5).

Ft ilcrum ipse Deus

nnitale siibslantiai
iaoou(7tov dicunl,

1'alris

et

^

Filii

t]iiod

Gr;vci

Paler

iiicreiliili)riini

perfidiam objiirgins, qni praediiii

cxpoiienduin nobis esse cogiiosci-

cnnlis per prnplietas Filii vorciii
inaneiitein.audirc niiluernnt,
voceni
'

siia

subsiantia

nnis.
ita in

l^atrcm ergo, ct Filiuin, et Spiriium sanctiim
unitate Deilalis proliteiiiur; ut et l'atrcm
*=

24 >''''': ^*" audierunl
qnam vocem
siib-

iii

substantio! (Jer.ix, 10),
[edii.

su;e proprietiile persona; subsisiere, et Filiuni niliiloiniiiiis
iii

B

sianli;e

ciim lain] coniempiam tcrribili conie-

prnpria cxsiare persona

,

aique Spiriiiim
lideli

staiione

increpans, ad eumtlem propbetaDi loquitur,

saniiiim persoii;\; su;c

proprielatem reiinere

dicens

:

Super montes

accipite

planctum

,

ct

supcr se-

confessione

faleaniur.

Non euindem
iia

asserentes Paqiii

niilas deseili

luctnm, quia defecerunt, eo quod non sint

Ircin quoni Filiuin, nciiue Filiuni
sit,

conntenlcs

Pater

liomines; non audierunt vorem subslantice a volatilibui
cceli

ant Spirilus sanctus; neque
sit

Spirilum sanclum
;

usque ad pecora (Ibid.). Et rursum eos qui a
iii

accipimus, ni aut Pater

aut

Filiiis

sed iiigenituin

professione unius subsiantia: declinanies,
lidei

eadem
:

Pairem, et de
1'atre

1'alre |n/. naiuni] gfnilnin

Filium,et

tle

snbstantia stare noluerunt, increpat diccns

Si

et^ FilioprucedentemSpiritum sanctum,unius
substaiiti;v [L(ir.,ei] vel t'ssenti;e
Filii
:

stetissent in substnnlia

mea, averlissem utique eos a via

credimusesse
ingfiiiii

qiiia

sua mala,

ct

a pessiinis cogitationibus svis (Jerem.
iteruiii

Patris et geniii

et proceilentis Spiritns

xw.f, ii). Et

non exira siibstaniiam Pairis
in

sancti iina est deiias, tres vero person;irnm proprictaies.

Filium conlitcndum, sed

eadcni

'

lideli

oculo con-

Et quia coiiira banc cailiolicam vcl apostoliin-

tucndum npcrlissime declaratur,
prophelam
et
:

duiii

dicilur

per

cam fldcm exoria bxresis novitatem quamdam
diixeral, asserens Filiuin noii [al. e\]
staiitia[n/. naiuiii]genitum,
id est

Quis

stetil in

substantia Domini, et vidil,

de Palris

siib

audivit

verbum ejus

(Ibii., 18)?

Pairis ergo sub-

sed ex nullisexsiaiitibiis,
:

sl.intiam

Filiuin esse propheticis jani oliin designa:

ex

niliil»

siib^lilisse

ad lianc

iinpielatis pro-

iiim esi nraciilis, dicente Salonioiie

Subsiantiam
oslen-

rcssiinieiii,

qiixcoiiira lidem enierserat, rercllcndnin

enim

el

dulcedinem tuam,

quam

6 in /i/ios Italies

et penitus

abolendam,

ouooiJa-tov

scrino Gra.'Cns posisubslanti;i;
[al. nullis]
,

debas (Sap. xvi,

-21), i|iiain in

figura et iiiiagiiie pa-

tus esi, qiiod

inlerpreialiir

uniiis

vel
tillis

nis ca^Iestis populo Israel cwliliis apparet priiHiixisse.

essentia:, significans Fillnin

nun ex

Qiiod ipse Doiiiiniis

iii

Evaiigelio expo-uii, dicens

:

exslanlibns, ncc ex alia subsianlia

sed de

Paire

Non

iUoijses

dedil cobis

panem de

ccelo
vi,

,

sed

Pwer
iili-

naium
cx
bilo

csse.

Qui vero putal ouooOcrtov auferendum,
assereie Filium cxsliiisse. Sed ex ni-

mcus dat
dicii

vobis

panem de cwlo (Joan.
vivus

32); se

niliilo vnlt

qne paneni
:

ijise

[Lor., deriniensj desigiians, cuni
qui de
ecelo descendi

non

esi,

ex Patre sine dubio esl, et rccie

ofzo-

Ego sum panis

o-JTiov, id est uiiius

cum

Paire subslantlx, Filius est.

(Ibid.ii).

De quo

etiain propliela

David

dicit

:

Pu-

»

Lor.,
«

Cnd. Laudiiiiensis et alii, aiixilio. Mart., Comp., ei Orlii., fidemqua^n credimus.
t

^ Cidlt.

addii iiiauu recenti

et

Spiritus sancli.

Al Colh. I, Coinp., Loriihins, ei UrtliDil., pm siiii' liaheut suu. Cidb. altcr. et Laud. ciim Balil., Ulienaii. et Bigii sna;)roprii'(ii('.s pcisomj. Sic el (lolb. tertiin iii margine, i|iii in le\lii liabel, sua propna Deilatis personn. II. ic p;irliciila deest in Laiiil. et in itlilixiic Klicnani. At in C. III. I alia inaiiii siripLi cst. Et In reiriipHMliifiuiii; inlra iiuiii. ^il iiuii hubeliir. Exstal taineii
SicMait., Cerin., Ful., et
Cljifll.
, <^

'

in c;vier.s
1 L:iiiJ.

iiiss.

et etlil s.

addil.
sit:

mcr.

Iiilr;i

aiilein

iii

Cnnip.

ct

apud

liahctur: Qui ciim sil iplendur el fiqnra subslnnli r ejus et snbstaiitiam noluerunt audire hwre-

Lorichinin
lici.

Dixil ulius propheta
tlcest
iii

Viix liaieiiii
niariiinu li.co

: Non audierunt uoci"»!, ctc. Cuinp. Porni lii Colb. uiiiiis vcrba lubcntiir; In Jcieniiii sccundum

LXX Interpreiet. Qiind est verum. C;«terumpro »iif>t'r monies, eic, Liirieliiiis, et alii hahciil, suficr mofi(c'm accipe plaiiclum, rl pro s^mimiii, aliqni, scniitas. f Laud.ei Colb. i!. Fii/t'/iJcr meiilis oiulo. Ithenan., lideliter meniis ocuiis. Fiil. Cerm. et Orlht>d., fideli mente. Colb. teiiins, fideliter menle. Lnrichius, fidii mente. « lliiins loci et a'iorum, qui hic liabcntur, egreItesptuisiono {:ias lialies cxpflsitinues in lihro seu 79s;iiicli Fiilgcmii aJ Jecein Arianoniin ohjcctioiies, iii lesponsioncscilicel ad i|uariaiiieorniii objeclioncin. Ctleriiin Colb. I, Marl., Ful.,Gerui., et Ortli., cuiii l.oriebio, hat eiit iii filio. Fl iiilVa, pro quam iii, etc, Ortli. ct l.orii'hiii<, quin in. Colb. I, qui in, ut ipiai sci|uuimir ile Filio possuit inlelli^i. Kt quiJcni cxigcre vidctur seiisus illoruui pairuin ui le^alur

m

filio.

521

DE PEP.SECUTIONE VANDALICA
(Psal. lxxvii, 25).

LIB. IM.

2-22

nem angelorum manducavil homo
III.

A

ait
et

:

Ego

et
;

Pater
et
:

Pater etFilius sunl aquales.
Filii

—Nanique uladhnc
ipse
in

Palrem

unum sumu»; et Qui tidel me videt Omnia qucecunque Pater facii eadem
:

,

evldeniius Pairis et
vinitatls
dicii
:

subsiaiiiia unitas, el " di,

facit Filius simiHter

;

vel

cslera quae supiTins conti-

aequaiitas oslendatur
in Patre, el

Evangelio
Et
:

nentnr.

Illa

vero

qiise
:

de eo secundum borainem re-

Eqo

Pater

iii

me

esl.

Eqo

et

feruiniir, isia sunt

Pater mijor

me

est

{Joan. xiv,

Pater tinum sumus {Joan. x, 3S, 30). Qnod non ad
unitatcm tauinniinudo vnluntaiis, sed nd unani referlur eaindfnique subsianllain,
qiila iion dixit
:

28). Et

:

Non

veiii

facere loluntaiem meain, sed volun-

tatem ejus qui misit
fieri

Ego

et

poiest, transeat

me (Joan. a me calix
:

vi, 38). lU, Pater,
i^te

si

(Matth. xxvi, 39).

Paier unuin volumus; sed,

unum sumus. Ex eo

eiiim

Vel ciim de cruce dixil
dereliquisli{Ma
Kilii

Deus, Deiis meus, quareme

qnod

siint,

non ex eo lantuni quod

vuluiit, paiernce

ih.

xxvii,4G)? Et ilerura ex porsona
:

nnitatis declaratur asserlio. Iteni
dicit
:

Joannes evangelista

proplifta dicit
{Psal.

De

ventre matris mecv Deus

meus
qiiae

Propteren ergo quarebimt eumJudcci inlerftcire,
et

es (u

XXI, 11); vel

cum

ininor angelis {Psat.
liis

quia non solum solvebat sahbalum, sed
dicebat Veum, wqualem
se faciens

Patrem suum

VIII, C)

indicalur, et qiiam plura
brevitalis

siiiiilia

,

Deo {Joan. v, 18).
potius] penitus
JJ

sludio

non inseruimus.

Filiiis

ergo

Dei
ii-

Quod utique non ad Judxos

esl [al.

miUls cnnditionum necessiiatibus obstrictus, sed
bera
bili

relerenduui, quiaevangelista veraciter dixit de Fillo,

divinilalis

polenlia, ita qiia; nostra siint mira-

quia acqiialem Deo se faciebat. Iiein
gclio siTiptuin cst
:

iii

codem Evaneadem
et

pieiate

assumpsil, ut a suis quse divina sunl,
deftiterit
:

Quiecunque Pater

facil,

omnino non
tuni admittit,

qiiia Divinitas

ncc augnien-

Filius facit siniililer (Ibid., 19). Et, sicut Paier suscitat

nec palitnr
propter

delrlnienieiii.

Unde

gratias

morluos

et virificat, ita et
Iteiii,

Filius quos vult viiificat
slciil

aglnius eidem \Comp.,
Clirlsto, qui

Deo] Doiniiio nostro Je>u
propter nosirain salutem

(/()id.,2l).

ut

omnes honorificcnt Filium,

iios et

honorificant Patrein (Ibid., 23). yEqualis eiilin lioiior

de cceIo descendlt, sua passione nos redemil, sua
nsorie vivifieavit, !.ua ascenslone glorihcavit, qui se-

non
trem

iiisi

xqualibiis exliibetur. Itein
:

ilii

Filius

ad

l'a-

dlclt

Oniniameatuasunt,ettuamea{Joan.\\n,
qui

dens

ail

dexleram Patris venturus est jndicare vivos

10). Ileni, Philippe,

me

videt

,

videt et Putrein.

et inoiluos, juslis aelerna! vils praemiiiin largiturus,
iinpiis

Qiiomodo

lu dicis

:

Oslende nobis Pairein {Joan. xiv,
nisi

atque incredulis ineriia supplicia reddlturus.

9)? Iloc non dixisset,

Patri per
:

omnla

fuisset

V. Ceneralio Filii.

Profitemur itaque Patrem

xqualis. Itcm ipse Doniinus dixlt
et

Creditis in Deuin,

in

me
Piiter

crediic (Ibid.

,

1).

Ct
:

adbiic ut uiiitalem

sequalltatis deinonslrarct,
nisi
,

all

Scmo

novit Filium
nisi

de eo quod ipse est, seuipiterne aique inelTabiliter Flliiim genuisse; Filium iion extrinsecus, [ai. vel] non ex nlbilo, non ex alia subja-

de seipso,

boc

ist

neque Patrem quis novit
(jVfiI//i. xi,

FiHus,

et

Q

cui voluerit Filius reoelare

27).

Et sicut

cente niateria, scd ex Deo natuin esse. Et ([ui de Dco iiatus est, iion allud est quam id quod Paier esl, ct
iilcirco

Filius cui vult revelal

Palreni,

ila

el

Paier revelat
euin Cbrislum

unius substaiitiae est

:

quia veriias nallvllatis

Fiiiuin, sicnl ipse Petro ail confilenti

(liversitatem

non

adiniltit generis.

Nain

si

alteriiis

Flliuin Dei vivi esse

:

Beatus

es,

c»ro

et

sanguis non revelavit

tibi,

Simon Barjomt, quia scdPater mcus qui in
dicii
6). Et,

a Patre substantia; esi, aut verus Filius noii esl, aiil, quod iielas est dleerc degener natus esi. Est cnini
,

caelii est

(Matlh. xvi

,

17).
nisi

Et iterum Filius

verus Filius, sicuiait Joauncs
lio ejus (I Joan. v, 20).

:

Vt siinus

in vero

Fi-

Nemo Nemo

venit
venit

ad Patrcm ad me,

per

me

(Joan. xiv

,

Non

cst eliani degener, qiiia

nisi vi
,

Pater meus, qui
44).
•>

niisit

mc, al-

(raieril

eum (Joan.
dicit

Lnde

clarel a^qiialilas

Pairis et Filii,

cum
:

ad se inviceni credenies aildu-

Deus verus de Deo naius est vero, sicul ideni JoanIlic est Deiis nes evangelista exsequitur, dlceiis ipse Doniinns in Evanverusct vita aterna (Ibid.). Et
:

cunl.

Ileiii

Si cognovisseiis
el

meum
lidisfis

ulique cognoiisseiis,

me et Patren amodo nostis eum, et
,

gelio

:

£jo sum,
si si

inquit,

iiia, reri((is e( t)i(a

(Joan. xiv,

Q), Ergo

aliunde substaiitiam noii habel, de Patre
liabel,

eHm

(Joan. xiv, 7).
nalura;.

IV. Duce in Cliristo

habet;

de Patre
si

unlus est subslantiae
c.st
,

cum

Yerum

quia du:is

Paire. Sed

unius substantiae non
:

ergo iion de

in Filio profiiemur esse naturas, id esi Deuin

\erum
:

D

paire, sed aliunde esi

el

hominem

veruni,
«

25 corpus etaniniam babeniem
adinirand:e ejus
et quidquid Infra

siantiain babeat necesse esl.
Filius vero
velil, aut

quidquid de

excellenli

sublimltatis polenlia de eo
divinilali Irl-

de

1'alre.

quoniam undeest, IndcsiibOmnia enlm ex nibilo , diiobus eligat qulsque quod De

leferunt Scrlpturae,

detei subslanliam de Patre, aut fateatur

buendiim seutlmus
siis potentia;

:

bonorem

coele-

en

niliilo siibsiltisse.

deeodem

liumilius enarratur, iion verbo

VI. Solvitur objeclio.
objlcitur testinionium
rubil ilsui. Liii,
:

— Sed

propbeliciim

forsitan

D«i

,

sed honiini leputaraus assunipto. Secundum

Generalioneiu ejus quis enai[al. ergo]

divinitatem ergo est boc quod superius diximus, ubi
»

8)V

Cum

ego

iioii

dixe-

Rhenan.,

et

tns oslendatur a-qiialis.

Diiinitas aqwililas. Colb. 1, DiviniEt iiifra, Ego in Palre, etc,

Sf invicein credeiiles
<^

adducere.
Ful., et Orlliod., ercellen-

Mart., Geriii.,

Cump.,

Chilll., Bigii.et liald.

Colb. 1, Rlienann, habeiir silniiiiiiodo. Ego et Pater unuin sumus. Laiid. , Ego in Patre... Eqo eniin et Pater, etc. Mart., Colb. I, Fiil., Ceiin., Rltcnan., Lorichins, el Orlbod., Vndc clarel waualitatsm Patris et Filii ud
•>

cum

tis.

Colb. 1, excellentius. Loricliius, excclleniis subli-

polentia; , ele. , Et infra adniiranda: , etc. Mart., Gerin., Conip., Loricbius., et Ful., ad memcrandam cjui divinilalcm.

mitatis

ns
rini
:

VIC.TORB VITENSIS
Enarra
milii inodiiiii

551
;

vel

qiialiiatcni

(llviii:c

A

dein Fillo dicil
subitantia: ejut

Qiii

cum

sit siitciidor iiloiiai, el jiijura
:

geiiera ioui^, ui (anli sccretisrcaiiiiiii liuniaiiis vciliis
enniilla, qiKniiain

(llebr. i, 5)
ct

iii

quo evidentius

el

unde nalus
Divina

sil,

iiun quciiiadinoduni

coa-ternns Palri,
ciiin

inseparabilis a Paire, el uiiins

naiuj
bllis

sit ri'i|iiisivi.

eiiliii

gcneratio

iiiciiarra-

eo essc subslaiiii;c perdocciur,
seiii|ier esl

dum

Inci splen[

est, niin

ignorabills.

Nain usquc adoo non est

dor

coaUerniis,

diiiii

splendor a

al. Iuce|

ignuraliilis, id cst nuii igiioraliir

unde
do

sil, ut et l'a-

luniiiie nunqiiani esl separatus,
'

duin splcndor a luce
potest esse divcr-

lir

de selpso geniiisse,

el Filius

l\itre se

natnm

natiira

vel sub^laniia

nunquam

sa>pissiine piotfstelur, i|uod nullus oniiiino

ainbigil

siis.

Qui

eiiiin spleiiiliT lii«is cst, idcni ct
:

Dei Palris

Christlaniis, sicui in
Filio dicenlc
eit, ijuia
III,
:

Evangclio deiiionstrulur, ipso

vlrius cst

sciiipitcniiis

crgo proptcr viriniis aeicr-

Qui autem non cridil, jam jiidicalus
nomiiie
uiiigciiiii Fitii

iiilalcni, Inscparaliili^ [iropter clariludiiiis niiilaleiii.

noH

cieilit in

Dei {Jvun.
^'^'

Et

lioc esi ipiod

nos lidellicr proliieuiiir, Filinm

i\c

(4). Item

Joannes evangelista
cjiis,

dicit

:

26

'"''-

Patris subst;iiiiia naiuni; sicui ipse Paicr Dcus apcrtrssiiniiin
r;ibllis

»iu> gloriam

gloriam tanquam
prolessioiicni

Uiiiyeiiili

a Patre

pcrliibut tcstinioniiini.
siibsiaiitia

Qui ut de sua
su

iiief-

{Joan.

1,

11).

Ergo

noslram brevi scr-

nalurx

prupriiim

Fdluin ge-

iiione concludiinus.

[Laud., Sicul| Si vere de Paire

nuisse inunstiarct, ad in.^trueiidain rragiliiatis iiostix

natus est, uiiius subsiantise est, ct [«/. vere| verus
Fillus csi
;

B

iBiperitiam

,

ut nos ex visibilibus ad invisibiliu eri-

sed

si

unius substantise non est, hpc verus

geret, terrenx nativiiaiis
ralionis
Iraxit

Filius est; et
esi.

si

verus Filius iion esl,

iiec

vcrus Dciis

vocabulum ad divinxgcncexemplum, diccns Ex iuero antt
:

Aul

si

vcrus Deus esi, ei laincn de Patrls siibliigenilus crgo ci ipse est.

lucifcrum geiiui le

(

Ps. cix, 3).

Quid clarius, quid

slaiiiia iioii cst, iiit;cnlius

Sed quia

Iiiculcntius clTari Diviniias dignareiiir?
ciis,
iciii

Quibus

indi-

non

est, lactura

ergu
,

est, ut [al., puieiiir]

quibus existenliiini

reriiin

cxuinplis piiiprlcla-

pulaiur, aliunile subsisteiis

si

dc Patris

suiisiaiuia

gciierationis poiuit intiinare, quain ut pcr nieri
•'

non

est.

Scd

absii lioc ita credere.

Nos

cniin

unius

appellatlonem piO|irietalein
nnii quia corporeis

gcnltricis osteiiderct?
ali-

suhsiantia; ciim Paire Filiuni profiieniiir, delestanies

composilus est incinbris, aut

Sabclliaiiam

bsresim

,

qua;

iia

sanctam Trinitatem

quibus artuum lineamentis distlnclus; sed quia nos
alilcr

confuiidit, ut eiiindeni dicat esse

Patrem qucin

Fi-

verilalcm divina; gcneralionis anditii inentis per-

lium

,

ennideinqiie credai esse
ircs

Spirilum sanciuni

ciperc non possemus, nisl humani uteri provocarcmur
vocabiilo, utauibigi ultra

non scrvaiis

m

unilaie pcrsonas.

nonposset,deDci substantia
ex Palrls uiero exstitisse.

VU.

Ingeiiiii ct yeiiili
:

eadem

subslaittia.

— Sed

for-

iiatuin esse, qiicin constal

sitan objiciiur

Cum
posse

ingeniius Patcr sit,

gciiitus

27

^'"' Indicisa Dei subsianlia.

— Cicdenles ergo
pertullssc in

Filius, non

fieri

liam geniii aique

unam eanidemque subsian- C Dcum Paireni de sua subsianiiaimpasslbiliter Filiiim geiierassc, non diciinus ipsam siibstaiitiain aut diviingeniti cum ntiquesi sicut iiige;

nitus Patcr est, iiigeiiiius

essct Filiiis,
,

tunc magls

sam

essc in Filio, aut diininutionein
ct

divcrsa posset cs>e subsiaiitia

quia unusquisqiie a

Paiie;

pcr hoc passionis poluisse vitio siibjacere.
a nobis, ut talia vel opincmur, vel cogi-

Euipso subsisieiis coiiimuncm substantiain
iioii

cnm

alicro

.4bsit eniiii

Cuin vero ingeniius Pater de scipso, Id csl de eo quod ipse est , " si quid illud cst aiil dici
liaberet.

temiis, vel

credamus de Dco

:

quia

nos pcrfectnm
sine

Pairein, perrectuiii Filiuni
aliiiiia

siiie sui diiniiiuilone,

poiesi
Fiiiuiii

(

inio (|nia

ut

cst

dlci

oninino non pniesi),

derivatione,

siiie oiniii omiiiiio lassioiiis iiilir-

generavit, apparei
,

tlque substanti:im
iiiine

quia

unam csse gigneniis geiiiDeum de Deo, liimcn de luNain luccm
:

niiiate genulsse fideliler proliieniur.

Nam

qui objicil
viiiiim per-

Dco, qund
lulit,

si

de seipso genuii, divisionis

Filluin esse veracilcr profiiemur.

prtesi dicere qnii et laborem sensit,

quando
ab oinni

cssc Patrein Joanues aposiolus teslis cst, dicens
Qiiia

universa condidit, et ob hoc die sepiima

Deus

lii.v

est

,

ct leiiebra; tn eo

non

siint

uHai {I

opere suo

reqiiievit.

Sed nec

in

gcncrando de seipso
sensit, nec in
pertulii.

Joiin. I, 54).

Ilem de Filin

ait

:

£(
,

vita erat

lux

lio-

passionein vel diminuiioneni aliquam

minum,
nun

et

lux in tenebris
i,

liicet

et

tenehrie
:

eam non
Erat lu-

condendo

universa

fatii^ationem

aliqnam

compreliendermit {Joan.

i,

ti).

Et inlra

n

Nauique ul evidenlius nnbis divinae gcnerationis impissibililas

vcruni, ijuod illuminnt oiiinem liomincm vciiiciitcin

dcmonsirarctiir,

Duiim

est

Deo Inmcii

in liunc

nmndum
iioii
,

{Ibid., 9).

Unde apparet Palruin

rt

[Lor., del cx luniinc Filiuni profilendum accepinius.
Si

Filium iinins essc substanlix, diim
dlv< rsa

liicis ei Ininiiils
i|ii;u

ergo

in cfricirniia visibilis

ac mniidani luniinis lalc
luniine

pnlcst csse subsiaiill:i ejiis, scilieet
cl qii;c
iiiler

aliquid invenltur, ul luniine ex

suinpio,

ei

de sc gignlt
qiie

de so

i;igiiciitc cxistil.

Dciil-

ne aliquis

Patrein cl Filiuin diversilaleiii

pcr qnanid;iiii gcncrationis naiiviuitcm exorto, ipsa luininis uiigo, qu;u ex sc Iniiicn aliud dudil, nec miuui, ncc ulluni

iiaturalis

lumlnls iiiirodiioal, idco Apostolus dc co-

omnino

dciriincnluin ministraii e\ so

" Liuicbitis, Si quidem iltud nut dici polest , imo quia ut dici omiiino iion }>olcst , elr. Ulien. ut nostra cdil., nisi qiioii pro uiiiiiiMO babet «iioiiii. '' lii p'cii$quu dccst se. I.oricliliis Iiabct de yigncnte

Lnrichio, nnlnra ac substantia. Comp., tplendor a luce ac subslaniia. Khcnan., Miilurn siibstuntia\ '1 Omncs inss ,pr;vtcrColb. I el Porl.. geHeratioHis, siciit ct edilioncs vclcres Ulicnani et Loricbii.
»

tonslal.
<

l.aud., Colb.

'i,

Ubcnaii

,

Lorichius ct Orlh

,

Colb.

I. iia(ui'u/ii lubiKinlicr.

Mart.

el Ortli.

cuin

in.siiiuurf(ur.

223
IiimiiMS
|ierpeii

DE PEUSECUTIONE VANDALICA
[Rlien.

LIB.

III.

22G

conlingai|

poiiiit

:

quanlo

A

viii,2;;).

28 '^"Perfcrcbiilurautem Spirilus Dei super
:

rectiiis el nielins

de

tlivini el

incff;il)ili«

luminis na-

aquas, ntpoie creatnr, viriute poientian suae tontineiis
creaiurani
ru
et
libiis
''

lura credeiidum csi,
niinni oinnino
liiis

quod ex seipsa Inmen generans,
ae(|u;ilis

ut ex

Iiis

viva

omnia producturus, ipse

non potuil? Undi!

est Patri Ficoaetcrniis,

elementi

.signis

propria fomenta praestaret,

non natus ex lcnipore, sed gignenli

jam

tiinc

mysierio emicante bnptismatis vinulein
liqiioris

sicul splendor ab igiie genitus, gignenli nianilfSlainr

sanclificalionis

natura perciperet,

[al. pri-

iqusevus. Hsec de
substantlae unitaie,

P^iiris el Filii scqualilatc, vcl

de

mamqiie]

|irini:iqiic

ad vitam corpora animata proilu-

quauluni brevitatis ratio

sivit,

ceret, David proinde

Deo aspirante,
Vide

leslalur

:

Vcrbo

Uixis^e surQciat.

Doinini
est

cceti firniali suitl, et

Spirilu oris ejus oinnis vir-

IX. Sphiius ianctits
lialis.

Palri

et

Filio consubstan-

tus eoruin (Psnl. xxxii, G).
vitas,

quam

plena
<^

sit

bre-

— Superest
Licel

ut aliqiiid de Spiritu sancto,

quem

61

quam

clare in
in

Patri ac

Filio consubstaiilialein

credimus, cosequa-

currit.

Palrem

sacramenlum Domino, in Yerbi

unitatis re-

significatione

lcm

et

ccKterniim dicanius,

ei testimoniis

approbe-

Filiuin

ponens; Spiiitum sanclum Allissimi es ore
iie

niu^i.