P. 1
Tumtahnak Ih Fehpimi Nunnak Part1

Tumtahnak Ih Fehpimi Nunnak Part1

|Views: 247|Likes:
Published by B A Thang Salai

More info:

Published by: B A Thang Salai on Jul 28, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

10/11/2015

pdf

text

original

“Pathian in ziang thil khal sisehla
a remcaangmi tikcu a pek ti ka hmu.”

- Thusimtu 3:11

"A fiangmi cu Pathian in minung a sersiam
tikah nikhat men nung dingah a si lo,
kumkhua ih nung dingah a si."
- Abraham Linlcon

Hih nunnak hi khitawklam ih nunnak thawn a bang
lo. Leitlun nunnak cu puai thawhhlan ah timtuah sungnak
ih hnipuan famkim hruk khi a si. Thihnak khatlam raal ih
um kumkhua hrangah caan tampi na pek a `ul. Hih ram
cu kumkhua nunnak hrang a laangte timtuahnak fang men
a si.

A tambik kum 100 lawng na nung ding. Asinan
kumkhua nunnak ahcun kumkhua na hmun ding. Hih
leiram ih na nunnak tikcu cu ziangmi thawn a bang tile Sir
Thomas Browne
ih simmi bangin, “kumkhua timi caan
sungih caan tawite lawng a si.” A sim duhmi cu leiram na
nunnak cu kumkhua nunnak thawn tah`him ahcun
tifingriat tidai ih ti forkhat tluk fang khi a si. Kumkhua
nunnak nei dingih sersiammi na si.
Bible in, “Pathian in ziang thil khal a remcaangmi
tikcu caan a pek. Minung thinlung khal kumkhua hrangah
a bunter
,” a ti.1

Kumkhua nun duhnak cu na suahthlak in
neih theihnak na nei. Ziangahtile Pathian hmuihmel kengih
sersiammi na si ruangah. Minung hi netabik ahcun kan thi
ding ti kan thei nain thihnak hi amah daan (natural) a si

42

ko ti’n le a dikfel lo tivek in kan hmu ringring. Kumkhua in
kan nung ding timi ruahnak kan neihnak thupibik cu Pathian
in kan thluak suangah cumi duhnak thawn a pehzomter
ruangah a si.

Nikhat ni ahcun, na lungtur a cawl ding. Cumi ni
cu na tkasa le na caan cem ni a si. Asinan a cemnetnak cu
a si lo. Na taksa cu na thlarau hrangah a laangte beunak a
si. Bible in, “a laangte,” a ti. Hih hmailam hrang taksa cu
“inn” a ti. Bible in, “Kannih kan umnak puanthlaam a simi
hih leilung ruangpum hi bal
`heh hmansehla, Pathian in
vancung ah kan umnak ding inn a sakmi, kumkhua a siat
thei lomi inn kan hrangah a ret ti kan thei,
”2

a ti.
Leitlun nunnak ahcun hril ding tampi a um.
Kumkhua nunnak ahcun pahnih lawng a um. Vanram
maw? asilole Hellram? Duhmi pakhat lawng hril ding. Na
nunlai ih Pathian na pehzomnak in kumkhua nunnak
sungih na pehzom daan ding a langter. Fapa Jesuh Khrih
zumtu na si ahcun kkumkhua Pathian thawn um dingin
sawm na si ding. A rundamnak na el ahcun Pathian thawn
kumkhua nan then aw ding.
C. S. Lewis in, “Minung phunhnih an um. Phunkhat
in ‘Pathian kha na duh bangin siseh,’ an ti. A dang phunkhat
cun, a cohlang lo ruangah Pathian in, ‘a `ha, nan hrilmi
vekin feh uh,’ ti an tong ding. Riahsiazazet in mitampi cu
kumkhua nunnak kha Pathian
tel loin an hmaton ding.
Ziangahtile hih leitlun an
nunlai ah Pathian ziang siar
loin an dungtun ruangah.
Hih hmun, hih caan hnakin
nunnak hi pehzom in fehpi
hrih ding ti kimzet in na theih
tikah siseh, nunnak timi hi
kumkhua hrang timtuahnak a si ti na theih tikah siseh, a
hlan thawn bang loin lamdangzet ih nung dingah na thok

Hih leitlun nunnak cu
neta kumkhua nunnak
hrangih
timtuahnak a si

43

mai ding. Kumkhua nunnak ah na nung thlang. Hih
nunnak in pehzomnak le `uanvo zate, ziangtinkim hi
ziangti’n ka tuah ding ti a lo zirh ding. Thil hrekkhat cu a
thokpek ah thupizet vek an bang
ding nain netalam ahcun
zianghman lo men an si vingvo
ding. Pathian na naih deuhdeuh
tikah thil ziangkim hi fate takte
an si thluh ding.

Kumkhua timi nunnak
sungih na tlanlen taktak ahcun
thupi le man nei ih na retmi cu
a hlan vek a bang nawn lo ding, an thlengh aw zo. Na tikcu
le na sumsaw fimkhurzet in na hmang thiam zo.
Hminthannak, culole lennak, hlawhtlinnak le nunnomnak
pawl ai ah pawlkomnak le nunca n ziaza na thupitter deuh
ding. Co-u (priority) na pekmi pawl na ruat fel saal ding.
Sanmannak, hnipuan sinfen `ha hruk le mi ih uar mi si
dunak tla ziangah na siar nawn lo ding. Paul in, “Sikhalsehla
hi bangtuk thil miatnak ih ka rak ruahmi pawl hi atu ahcun
Khrih ruangah a zaten sunnak ah ka ruat
`heh zo,” a ti.3
Nunnak timi cu hih leitlun nunnak lawng a si ahcun
hmakhat te’n na duhmi tuah dingah ruahnak lo pek ka duh.
Na `hatnak le mizia pawl hngilh mai in na tuahmi ruangih
cang dingmi sia le `ha tla thinphang ding a `ul nawn lo.
Mah tisa duhnak diriamter dingin nung mai aw. Ziangahtile
na tuahmi cu kumkhua hrnag zianghman a hnaihnok lo
ruangah. Asinan thihnak hi na hrangha a netabik cemnak
a si lo timi thu in ziangkim a danglamter. Thihnak timi cu
kumkhua nunnak sung luh theinak ih caan thlengh awknak
a si. Curuangah hih leiram ih na nunlai na tuahmi in
kumkhua sungah a aw a va ringter ding a si.
Tuni na nunnak ih a siabik sunralnak cu caan tawite
sung hrang lawng ruat ih khuaruahnak neih hi a si. Na
nunnak hi a thabik cang thei dingah kumkhua hrang

44

sunmang nei le suangtuah in na man neihnak tla na
kilkhawi ding a si. Nunnak timi hi hih leitlun nun hnakin a
sau sawn a si. Tunih na hmuh theimi nunnak cu na hmuh
thei lomi kumkhua nunnak ih zimlepte men lawng a si.
Kumkhua timi caan sungah Pathian thawn nun
timi hi ziangtinso a si ding?
Fiangte’n kan sim a si ahcun
Vancungram ih maksaknak le
mangbangza sinak cu kan
thluak khuaruahnak in a thei
baan lo. Ziangmi thawn a bang
tile cu Internet thu kha sihte in
simfiang tum sehla cuvek fang
a si ko. Kumkhua thu cu
`ongkam le cafang in langter le simfiang ding a hartuk, a
theih lo. Bible in, “Asinan Ca Thianghlim in, ‘milai zohman
in an hmuh dah lomi, zohman in an theih dah lomi, a cang
thei ding tiah zohman in an ruah dah lomi, cumi cekci cu
Pathian in Amah a duhdawtu hrangah atumtahnak a si
,”
a ti.4

Ziang a va si khal le Pathian in kumkhua timi kan
hmuh theinak dingah A ~ongkam (Bible) sungah a
phuanglang. Pathian in kan hrangah kumkhua inn in
remsak ti cu kan thei. Vanram ah kan duhdawtmi a liamcia
pawl kan tong saal ding. Natfah tuarnak pawl le harsatnak
a um nawn lo ding. Leiram ih kan rin-umnak man
laksawng kan co ding. Lungawizet in kan `uan dingmi
hna`uan in ap ding. Vandur tlun ah kan zam dingih tleunak
mawinak sungah `ing`ang tum in kan nuam aw ding.
Nuamzet in tlaitluan Pathian thawn kan pawlkom aw ding.
Cem ni nei loin kan nun nuam ta ding. Bawi Jesuh in,
Cutikah a vorhlam ih mibur hnenah Bawipa ka Pa hnen
ihsin thluasuah dongtu pawl, leilung thokpek ihsin nanmah
hrang remmi ram ah ro ra co uh
,” in ti ding.5
C. S. Lewis in, “Nunnak hrang Thuanthu sau” cabu

Kumkhua tleunak
sungih na nun tikah na
manneihnak cu ahlan
thawn a bang aw nawn
lo, a thlengh aw zo.

45

uk 7 kom sungih, Chronical of Narnia timi a cemnak
cahmai ah “kumkhua timi a hmuh daan hiti’n a ngan: “Ka
hrangah thuanthu cawn cemnetnak kan thleng, asinan
annih hrang ahcun thuanthu hramthoknak lawng a si. Hih
leitlun nunnak cu kumkhua nunnak hrang ahcun ‘Cabu
phaw le cahmai thawhnak’ fang khi a si. Hih leitlun nun
cemnak cu kumkhua hrangah nun thoknak a si. Hih leitlun
minung zohman in siar hrih lomi, a `ha deuhdeuh cem ni
nei lo a nasazetmi thuanthu an ngan thok a si.” 6
Hih leiram ah a nungmi na nunnak ah Pathian in
tumtahmi pakhat a nei. Asinan hih tumtahnak hi leitlun
ah a cem lo. Bawipa ih tumtahnak cu hih leilungtlun ih
kum tampi na nunnak hnak in a kau sawn. Leitlung ih na
covo hnakin khal a tam sawn. Pathian cun kumkhua
hrangih nung dingah a lo ko rero a si. Bible in, “Asinan
Amai’ tumtahmi cu kumkhua a hmun ih; A tawlrelmi pawl
cu san nikhuk a hnget,
” a ti.7
Mi tampi cun kumkhua
nunnak hi mithi vuinak lawngah
napi in an ruat `heu. Cule zianghman
lo men ah an ret, vun ciingmang saal
tivek fang khi a si. A ngaingai ahcun
himi hi an theih fiang lo ruangah a
si. Thihnak thu ruah rero hi na
hrangah thinbuainak tla a si thei men. Thungai ti ahcun
hiti ih na umnak cu thihnak timi cosaang thei dingin na
nunnak a hngetkhoh lo, na pitling hrih lo tican a si sawn.
Cule hrial theih lomi thil thupi na ruat thuk lo a si tinak a
langter.8

Ni netabik ih thilcang ding kan zapi theih thil
hrangah mi-aa pawl lawngin ziang timtuahnak hman nei
loin an lan men. Kumkhua hrangah na ruah thuk deuhdeuh
ha `ul. Neep deuh ih ret ding men a si hrimhrim lo.
Na nui’ suul sungih thlakua sung na um cu thi mai
dingah si loin hih leiram ih nung dingin timtuahnak a si.
Cuvekin hih leiltun nunnak khal kumkhua hrang

NI LINAK:

KUMKHUA
NUNG DINGIH
SERSIAMNAK

46

timtuahnak caan a si. Khrih thawn pehzomnak neitu na si
ahcun thinak cu `ihtuk ding a `ul lo. Thihnak cu kumkhua
nunnak sungih luh theinak sangka a si. Hih leitlun nunnak
hrang caan netabik asinan a cemnak cu a si lo, kumkhua
nunnak sungih kan “suah ni” sawn a si. Bible in “Ziangahtile
hih leitlun ahhin kumkhua a hmunmi khuapi kan nei lo; a
ralai dingmi khuapi lawng kan cuan a si
,” a ti.9
Kumkhua timi caan thawn kan tah`him ahcun
leitlun kan nunnak hi mit`hep karte fang a si. Asinan na
nunlai ih na tuahmi pawl hi kumkhua a hmun ding. Na
nun sung na tuahmi hi na thih hnu ih na tuar dingmi
hrangah a si. Leitlun ih kan nun caan tawite hi Khrih thawn
hmunkhat ah kumkhua ih kan inn nuam thawn a hlatnak
hmun ah malte sung kan um tlang caan ti’n ruat thei ding
kan si. “Na nunnak pumhlum hrangih ni hmaisabik,” timi
thupi hi a liamcia caan ah mi tampi ruuntu le thazaang
pektu thuken a rak si. Thungai ti ahcun nitinte hi kan
nunnak netabik ni ti’n cosaang in nung sehla fimkhur
sinsinnak le a `hahnemmi nun daan a si ding. Matthew
Henry
in, “Nitin kan tuahmi thil ziangkim hi ni netabik
hrangah timtuah ih tuah ding ti’n cosang ding kan si” a ti.

NI LINAK
KA TUMTAHMI THU KA RUAT

Ruah dingmi Thu:

Atu caan hitawk ih ka
nunnak hnakin a sau sawnmi kumkhua nunnak ah ka
fehlai ding.

Cinken ding Bible:

“Leilung le a sungih a ummi
thilri, milai ih an tlaihsanmi pawl hi an hloral vingvo zo;
asinan Pathian duhnak a tuahtu cu kumkhua in a nung
ding.” -1 John 2:17
Ruah ding Thusuhnak:Keimah hi kumkhua nung
dingin sersiammi ka si ruangah tuni ihsin thok ziangmi
thil pakhat hi ka cawl dingih ziangmi sawn tuah hram ka
thok ding?

47

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->