You are on page 1of 32

Tez nerisi

Nasl
Hazrlanr?
U. Erman EYMEN
**Bu e-kitap www.istatistikmerkezi.com adresinden
cretsiz olarak indirilebilir.
www.anketofisi. com 2
PROFESYONEL YARDI M
Anket Tasarimi,
Veri Anal izi,
Tezl eri ni zi n Araslirma Bl ml eri ni n Hazirl anmasi,
Tez neri si ni n Hazirl anmasi
konul arinda U.Erman EYMEN
*
den profesyonel yardim
almak ii n;
(216) 5504560, (505) 4087123 ve (533) 4210028 numarali
tel efonl ar ya da
www.istatistikmerkezi.com adresi Bi ze Ulasin mensn
kullanarak bizimle irtibat kurabil irsi niz.
Tez neri si Nasil Hazirl anir
U. Erman Eymen
Istatisti k Merkezi Yayin No: 2
Eki m 2007
Tm haklari yazarina aittir. Kitap tm sayfalari elektronik ortamda tescil-
lenmistir. Kitabin ieri gi, resimleri/logolari, yazar ve yayin bilgilerinde
zerinde degisiklik yapilamaz.
Kitap sayfa sinirlamasi olmaksizin ogaltilabilir. Kisisel web sitelerine
ziyaretilerin indirebilmeleri amaciyla yklenebilir. Ancak hibir sekilde
ticari amalarla kullanilamaz.
Ki tabi yukarida aikl anan kapsamin disinda kul l ananl ar hakkinda 5846
sayiIi Fikir ve Sanat Eserleri Kanununun hkmleri dogrultusunda islem
baslatilacaktir.
*
U. Erman EYMEN statistik Merkezi direktrdr.
www.istatistikmerkezi.com 3
stati sti k Merkezi Hakknda
Istati sti k Merkezi ; akademi syen ve grenci l ere yapacaklari
bilimsel alismalara destek olmak, bil imsel al ismalari sirasin-
da karsilasliklari problemlere zm geti rmek ve bi lgi al isve-
risi ni kolaylaslirmak ii n ol usturulmus bir i letisim portal idir.
Bu kapsamda Istati sti k Merkezi tarafindan yapil an al ismal ar
asagida zetl enmi sti r;
Bi l i msel araslirmal arin al t yapisinin ol usturul masi (Tez /
araslirma neri leri ni n hazirl anmasi),
Bi l gi topl ama aracinin (anket, grsme formu) hazirl anmasi,
Araslirma planinin ol usturulmasi,
Veri l eri n anal i zi ve yoruml anmasi,
Araslirma raporunun hazirl anmasi (tezl er/makal el eri n aras-
lirma bl ml eri)
Veri anal i zi ve anket tasarimi egi ti mleri .
Misyonumuz
Bi l gi ve bi ri kiml eri bi r araya geti rmek, beraber retmeni n
ve payl asmanin hazzini yasamaktir.
Vi zyonumuz
Istati stigi n bi l i msel alismal arda dogru kul l animina uzman-
Iigimiz ve etkinligi miz i le li derl ik etmekti r.
Ilkelerimiz
Bilgi ve deneyimi n paylasildika ogaldigina i nanir, sagla-
digimiz hizmeti n kal i tesi nden dn vermeyi z. Her bi r tal e-
bi proje anl ayisi i le al arak hizmette btnsel l i k sagl ariz.
www.anketofisi. com 4
i ndeki l er
Istatistik Merkezi Hakkinda................................................ 3
Iindeki ler...............................................................................4
Giris........................................................................................ 6
Tez nerisi nin Hazirlanmasi.............................................. 9
Tezi n Adi . 9
Probl em. . 10
Ama 14
nem 17
Varsayiml ar.... 18
Sinirl iIikl ar.. 19
Taniml ar . 20
Yntem ... 21
al isma Pl ani . 26
Gei ci Anahatl ar. 27
www.istatistikmerkezi.com 5
r t bi ze br akn,
Si z kel ebekl e i l gi l eni n
www.anketofisi. com 6
Gi ri
Tez nerisi araslirmacinin (grenci ni n) yapacagi aras-
lirmanin (tez al ismasi) ana hatl ariyl a taniml andigi bi r
dokmandir. Bu dokman araslirmacinin i ncel eyecegi
konuyu tm boyutlari i l e el e almasini sagl ar. Ayrica tez
nerisi Lisans st Egitim gretim Ynetmeliginin 18
nci maddesi uyarinca tm doktora programl ari i i n zo-
runl u tutul mustur. Bunun yaninda l kemi zdeki hemen
hemen tm ni versi tel er yksek l i sans programl arinda
da tez nerisi ni n hazirl anmasini zorunl u kil maktadirlar.
Bu zorunl ul ugun tesi nde, i lk bakista tez al ismasi i i n
ok cazi p grnen pek ok konunun, greni m sresi
zarfinda i ncel enemeyecegi tez nerisi ni n hazirl anmasi
i l e bi rl i kte ortaya ikmaktadir. Tez neri si ni n bi r di ger
yarari ise grenci ve danisman arasindaki i l etisi m prob-
l emlerini en aza i ndi rmesi di r. Tezi n atisinin bastan sag-
www.istatistikmerkezi.com 7
l am kurul masi daha sonra yasanabi l ecek yapbozl ari n-
lemektedi r.
Tez nerisi; sagladigi tm bu yaralar ve gerekl i l i gine
ragmen pek ok tez alismasi i i n bi r formal i te ol arak
grlmekte ve nemsenmemektedir. Bunun tutumun
nedeninin gretim yelerinin asiri yogunl ugu ve egitim
programl arinda bu konuya yeterl i zaman ayril masi ol -
dugu syl enebi l i r. Ancak bu durumdan en ok magdur
ol an yi ne grenci l erdi r. al ismaya tez neri hazirl an-
madan basl anmasi i l k etapta bi r avantaj gi bi grnmek-
tedi r. Ancak tezi n atisi basta kurul madigi i i n i lerl eyen
asamal ardan grenci l er tam bi r ikmaza gi rmektedi rl er.
Bu durumu el inde proje/pl an ol madan i nsaata basl ayan
ustalarin dsecegi duruma benzetebi l irsi ni z. Hemen
tugl al ari di zmeye basl amak heyecan verici di r. Ancak
sizi bir yere gtrmez.
Iste bu alismada bi r tez nerisi ni n nasil hazirl anacagini
rnek

zeri nde ana hatl ariyl a aikl amaya al islik. Ayri-


ca konu hakkinda www.i stati sti kmerkezi .com adresi
zeri nden profesyonel yardim al abi l i rsini z.
Tez nerisinin nasil hazirlanacagina il iski n her niversi-
teni n kendi si ne zg bi r format i bul unmaktadir. Bunun

Kullanlan rnek sadece konunun daha iyi anlalmas iin hazrlanm olup herhangi bir
tez almas ile balant bulunmamaktadr.
www.anketofisi. com 8
i i n bi z burada en geni s ve en kapsamli format ol an de-
tayl arina Prof.Dr.Ni yazi Karasar in Bi l imsel Araslirma
Yntemi kitabindan ulasabi l ecegi niz araslirma nerisi
formatini kul l andik.
Tez nerisi temel ol arak problem, ama, nem, varsa-
yiml ar, sinirl iIiklar, tanimlar, yntem, alisma plani, ge-
i ci ana hatl ar (i indeki ler) ve kaynakl ar bl mnden
olusur. Simdi her bi r bl mde neler olmasi gerekt igini
inceleyel im.
www.istatistikmerkezi.com 9
Tez neri si ni n Hazrl anmas
Tez nerisi temel ol arak problem, ama, nem, varsa-
yiml ar, sinirl iIiklar, tanimlar, yntem, alisma plani, ge-
i ci ana hatl ar (i indeki ler) ve kaynakl ar bl mnden
olusur. Simdi her bi r bl mde neler olmasi gerekt igini
inceleyel im.
Tezi n Ad
Tezi n adi, tezi n konusunu aika bel i rten bi r ad ol mal i-
dir. ok uzun, anl asil masi g ve ok genel tez adl arin-
dan kainil mal i, gereki rse al t basIik konul malidir. Aras-
lirma i l erl edi ke, tezi n adinda, esasi degisti rmeyecek
seki lde gel istirmeler yapilabi li r.
rnek:
TOPLAM KALITE YNETIMININ GREV
PERFORMANSINA ETKILERININ BELIRLENMESI
Polis Teski lat inin Karakol Seviyesindeki Birimlerinde
Bi r Uygul ama
www.anketofisi. com 10
Probl em
Araslirma probl em zmeye ynel i k bi r sreti r. Prob-
lemin zm ise mevcut durumdan istenen duruma
ulasmaktir. Bu bl mde araslirma probl emi beli rl ene-
rek, sz konusu problemi yaratan nedenler tanimlanir.
Araslirma problemi; nemli lik (problemi n zm i le
sagl anacak yarar nedi r?), yeni l i k (probl em daha nce
zml enmis mi ) ve zl ebi l i rl i k (probl em yapil acak
araslirma i l e zl ebi l i r mi?) l tl eri gz nne alina-
rak sei l i r.
Problemin tanimi btnlesti rme, sinirlandirma ve aik-
lama ol mak zere asamal i bi r yaklasim kul l anilarak
yapiIir. Birinci asamada genel problem alani, bell i bir
si stem btnl g i i nde el e al inarak, paral ara ayriIir ve
her biri genel izgileriyle ve bi rbi rleriyle olan i l i skileri
aisindan kisaca taniliIir. Iki nci asamada arasliril mak
istenen problem di limi btn iindeki yerinden al inarak
taniml anir. Bu seki l de probl em alani daral tiIir. nc
asamada ise sinirlandirilmis problem alani ayrintiIi ola-
rak aikl anir.
rnek:
agimizda gl obal l esen ekonomi k sre, organi zasyonl a-
rin bi rbi rleriyle olan rekabetini hizlandirmis, kurumsal
www.istatistikmerkezi.com 11
stratejilerin bi lgi teknolojisi olanaklar i i le btnlesti ril-
mesi ni zorunl u kil mislir. Bunun sonucunda sadece bu
srece ayak uydurabi lecek seki l de kendi ni yeni l eyen ve
srecin bekl enti l erine uygun ikti retebi l en topl umlar
ve kurul usl ar ayakta kal abi lecek, kendi l eri ni gel isti ri p,
bi reyl erin refah dzeyi nin yksel mesi ne katkida bul u-
nabi lecekl erdi r. Rekabet ve rekabeti l i k temel i l kesi ze-
rine i nsa edi l memis organi zasyonl ar i se, bul undukl ari
evrede raki pl eri ne gre stn durumda ol sal ar dahi ,
zaman i erisi nde grecel i ol arak geri lemeye hatta
yokol maya mahkmdurl ar. Bi r organi zasyonun gel ece-
gi ni ynl endi rebi l mesi ii n nasil daha mkemmel ol a-
bi lecegi ni n yol larini aramasi gerekmektedi r.
Ancak rekabet kavranin yeni ve yaygin ol madigi l ke-
mi zde, zel l i kle kamu kurul usl arinin bi rok al anda te-
kel konumunda ol mal ari, rekabet etme i hti yal ari ve
iflas etme endi seleri bulunmamasi nedeniyle, degisim
i hti yacina duyarsiz kal dikl ari inanci yaygindir. Fakat bu
dsnce sinirl arin ortadan kal ktigi, rekabet kri terl eri nin
ve kapsaminin ol duka degistigi gnmzde geerl i l i -
gi ni byk l de yi ti rmektedi r. 1995 yiIinda Avrupa
Topl ul ugu i le gmrk bi rl igine gidilmesi; di ger taraftan
da basta i n ol mak zere Uzakdogu l kel erini n gi derek
rekabette agirl iklarini hissettirmeleri ve bu lkelerde
yasanan ekonomi k krizl er, Trk si rketl eri ne ve hal en
www.anketofisi. com 12
l ke retiminin yarisina yakin bir blmn gerekles-
ti ren kamu sektrne rekabeti l igi zorunl u hal e geti r-
mektedi r.
Bu yakl asim l kelerin gvenl i k teski l atl ari ii n de geer-
l i di r. Ul usal gvenl igi n gl ol masi, basta pol i s teski l a-
li ol mak zere kol l uk kuvvetl eri ni n ayak uydurabi lmesi
ve grev performansini arttirarak rekabeti konumunu
gel isti rmesine bagIidir. Dol ayisiyl a rekabet edebi lmek
ve bu konuda stnlk saglayabilmek pol is teskilat i iin
yasamsal bi r deger i fade etmektedi r. Bu hizl i rekabet
ortaminda lke pol i s teski l atimizin daha iyi ye ulasma
abal ari karar konumundaki kisi l eri yeni yneti m anl a-
yisl arina ynel tmektedi r.
Pol is teski l atinin grev performansini arttirmada, yne-
tim sisteminin yeri, art ik, tartisilmaz kabul edil irken,
hangi yneti m sistemi nin bu amaci gereklesti rmede
kul lanil masi gerekti gi konusunda tam bi r grs bi rl igi
yoktur. Insan kaynakl ari yneti mi dnden bugne degi -
si me ugrarken, i l eride de muhtemel degisi ml er gei re-
cekti r. Bu gel ismel er dogrul tusunda organi zasyonl arin
dsnce tarzl arinda da degisi ml er yasanmaktadir. Siki
sikiya bagIi kal inan bazi sinirl ar ortadan kal kabi l mekte,
yeni arayisl ar, yeni model l er, bunl ara uygun yeni yne-
tim teknikleri gelistiri lmektedir. Ancak bunlarin hangi-
www.istatistikmerkezi.com 13
si ni n grev performansinin arttiril masinda daha etki l i
ol acagi ya da hangi lerini n bi rarada ol masi gerektigi ko-
nusundaki degerl endi rmel er i se henz zl enen dzeyde
bi r aydinl anma sagl amamislir.
Ayrica topluml arin sosyal yapil ari, asirl ar boyu gel en
davranissal al iskanl iklari ve topl umsal degerleri i le bir-
birl eri ne gre farkliIiklar gstermektedi r. Bu nedenl e bi r
toplumda basariya ul asmis yeni yneti m model leri de
aynen alinip uygul anamamaktadir. l kel eri n kendi i n-
sanl arina ve kendi sosyo-ekonomi k duruml arina i l iski n
model ler yaratmasi bu yneti m tekni kl eri ni n daha basa-
riIi ol masini sagl ayacaktir.
Ancak btn bu farkl i bakis ail arina ragmen, zel li kl e
1990l i yil l ardan i ti baren l ke ayrimi yapmaksizin, basa-
riIi olan kurum ve kuruluslar incelendiginde bunlarin
ortak zelliklerinin Toplam Kal ite Ynetim felsefesini ve
onun geti rdigi yakl asimi beni mseyen organi zasyonl ar
ol dugu grl mektedi r.
Kol l uk gl eri nde Topl am Kal i te Yneti mi (TKY) yar-
dimiyl a organi zasyonel performansi gel isti rme al isma-
l ari i se i l k ol arak 1984 yiIinda ABD basl atil mis ve uygu-
l ama 1996 yiIina kadar geen sre iersi nde tm gven-
l i k teski l atina yayginl asliril mislir. Gnmzde de ok
sayida l keni n kol l uk glerinde de benzer faal i yetl er
www.anketofisi. com 14
yrtl mektedi r. lkemi zde konu ile i l gi l i 1998 yiIinda
basl atil an alismal arin, 2003 yiIindan i ti baren pol i s tes-
ki l atinin tm bi ri ml eri nde uygul amaya gei ri l mesi pl an-
l anmaktadir.
Ancak TKY uygul amal ari i l e bi rl i kte tm personel den is
yapma seki l leriyle i lgi li temel dsncelerini ve organi-
zasyon ii ve disindaki kisi lerle i liski leri ni ynlendiren
al iskanl iklarini degisti rmeleri isteneceginden, bu yolcu-
l uk kol ay olmayacaktir. Diger bi r ifade i l e kal ite anl ayi-
sinin bir sonucu olarak pol is teskil atinin kltr ve de-
ger si stemi degisecekti r. Bu nedenl e, TKY ni n dogru
yoruml anarak l kemi z sartl arina uyarl anmasi ve si ste-
mati k bi r seki l de uygul anmasi nem kazanmaktadir.
Ama
Araslirmanin amaci i yi taniml anmis probl em i fadesi nde
sakl i ol makl a bi rl i kte, her trl yanl is anl amayi nl eye-
cek aikl ikta bu bl mde el e al inir. Araslirmanin ama-
ci/amal ari Ne? , Nasil ? ve Ni i n? gi bi sorul arl a
i lgi l i ol up aydinlatilmak istenen problemin somutlasli-
rilmasini saglar.
Araslirmada amal ar i ki dzeyde dsnl r. Bi ri ncisi
genel amatir ve giris cmlesi niteli gindedir. rnegin
genel ama Rusyanin Orta Asya pol i ti kasinin Trki -
www.istatistikmerkezi.com 15
yeni n gvenl igi ne etki l eri ni bel i rl emek ol abi l i r. Ancak
bu ayrintiIi al t amal ara dnstrl medike kisi leri
farkl i bekl enti lere gtrebi l i r. Araslirmanin amal ari
karsil asil an probl emin zmn etki l eyecegi ve bu ne-
denl e aydinl atil masi gerektigi dsnl en degiskenl eri ,
tek tek ya da iliski ler dzeni iinde sorgulayici niteli kte
olmal idir. Bu nedenle, ikinci dzeyde i slevsel (hangi
degiskenl erde hangi veril eri n toplanacagini bel i rleyen)
al t amal ara yer veri l i r. rnegi n, Rusyanin Orta As-
yaya ynel ik genel pol i tikasi i i nde yer alan gvenl i kl e
i lgi l i pol iti kalar bel irlenerek, bunlar in Trkiyenin g-
venliginin hangi boyutlarini etki ledigi sorgulanabi li r. Bu
sorulara yer veri l mesi; araslirmanin erevesi ni n net
olarak bel irlenmesini saglar, veri toplamayi sistemlesti-
ri r, fikirlerin sinanmasina imkn verir ve kuram gel i s-
ti rmeye yardim eder. Araslirmanin ayrintiIi amal ari
soru cml el eri ya da hipotezl er sekl i nde i fade edi-
lebi l ir.
rnek:
Bu araslirma i l e Toplam Kal i te Yneti mi yaklasiminin
pol is teskilatinin grev etkinligi ve veriml i ligi zerinde-
ki etki l eri ni n bi r degerl endi rmesi yapil maya al isil acak-
lir. Bu amal a araslirmacinin bekl enti sini yansitan asa-
gidaki hipotez araslirma hi potezi ol arak bel i rl enmisti r.
www.anketofisi. com 16
Hipotez: Toplam Kal ite Ynetimi yakl asiminin pol is
teskilatinin karakol seviyesindeki bi rimlerine uygulan-
masi, bu birimlerin grev etkinl i gi ve veri mli l igini artti-
rir.
Bu araslirma hi potezi ni n testi ii n bi rtakim al t hi potez-
lerinin de formle edi lmesi gerekmi sti r. Bu hipotezler
sunlardir:
Al t Hi potez 1: Topl am Kal ite Yneti mi yakl asiminin po-
l i s teski latinin karakol sevi yesi ndeki bi ri ml eri ne uygu-
lanmasi, bu bi rimlerde grev yapan personelin disi pl in
seviyesini ykseltir.
Al t Hi potez 2: Topl am Kal ite Yneti mi yakl asiminin po-
l i s teski latinin karakol sevi yesi ndeki bi ri ml eri ne uygu-
lanmasi, bu birimlerde grev yapan personelin i s tatmi-
ni arttirir.
Al t Hi potez 3: Topl am Kal ite Yneti mi yakl asiminin po-
l i s teski latinin karakol sevi yesi ndeki bi ri ml eri ne uygu-
l anmasi, bu bi ri ml erdeki personel hakkinda yapil an si -
kayetl eri azal tir.
Al t Hi potez 4: Topl am Kal ite Yneti mi yakl asiminin po-
l i s teski latinin karakol sevi yesi ndeki bi ri ml eri ne uygu-
l anmasi, bu bi ri ml erde meydana gel en kaza ol ayl arini
azal tir.
www.istatistikmerkezi.com 17
nem
Burada, neden baska bi r konu degi l de, bu konunun se-
i l digi gerekel i ol arak aikl anir. Ayrica, araslirma
amal arinda bel i rl eni p topl anan veri lerin hangi kuram-
sal ya da uygul amaya ynel ik sorunun zmnde ve
nasil kul l anil abi l ecegi ne bu kisimda yer veri l i r.
Araslirmanin nemi bir tr araslirmacinin kendi amaci-
ni ortaya koymasidir. Araslirmanin amaci i l e araslirma-
cinin amaci ayri seylerdir. Birincisi toplanacak verileri,
ikincisi verilerin hangi amala topl andigini anlatir. Top-
l anan veri l er kendi basl arina herhangi bi r sorunu ze-
mez. Sorunun zm toplanan veri l erin nasil kul l anil -
digina bagIidir.
Araslirmanin amaci nesnel ol dugu hal de, araslirma-
cinin buna verdigi nem znel (kisi sel ) ol acaktir.
nk nem bi r yorumdur ve tartisil abi l i r. Bu nedenl e
de mmkn ol dugunca aik bi r seki l de i fade edi lmel i -
dir.
rnek:
Tez alismasindan el de edi l ecek sonul arin zel li kl e:
1. Toplam Kalite Ynetiminin polis teski l atinin karakol
seviyesindeki bi rimlerin grev etkinl i gi ve veriml i l igini
www.anketofisi. com 18
arttirmada kul l anil abi l ecek bi r yneti m yaklasiminin
ol dugunu gsterecegi ;
2. Pol is teski latinda uygul anmasi pl anl anan yneti m
yaklasiml arinin etkinligini lmede yaralanilabi lecek bir
metedol oji olusturacagi umul maktadir.
Varsayml ar
Bu bl mde bazi basl angi noktal ari, ayrica kanitl an-
maya gerek grl meden dogru ol arak kabul edi lerek,
al ismanin temel dayanakl ari bel i rlenebil i r. rnegin
araslirmaci ABD sper bi r gtr di yerek tm al is-
mal arini bu temele dayal i ol arak yrtebi l i r. Araslirma-
nin sonul arinin geerl i l igi , varsayim ol arak adl andi-
ril an bu yargil arin dogrul uguna bagIi ol acaktir.
rnek:
Bu tez alismasinda asagidaki varsayiml ardan hareket
edi l ecektir.
1. Ynetim sistemi grev etki nligi ve veri mli l igini nem-
l i lde etki leyen bi r degiskendi r.
2. Bil imsel yntem tm bil im dal lar i iin geerli bi r
problem zme yakl asimi ol up Topl am Kal i te Yneti -
minin grev etkinligi ve verimli l igine olan etkisinin be-
l i rl enmesi nde uygun bi r basl angi noktasi ol acaktir.
www.istatistikmerkezi.com 19
3. Bu araslirmada el e alinan degiskenl er ve i l iski l er di-
sinda kontrol altina al inamayan degiskenl erin etki si sz
konusudur. Ancak el e al inan degiskenl er arasindaki
i liski lerin, araslirilmak isteni len al ani yansittigi varsa-
yilmislir.
4. Bu araslirmada kul lanil an veri topl ama aral arinin
l l mek i steni l en zel l i kleri dogru ol arak l tg var-
sayilmislir.
rl kl ar
Araslirmacinin, i deal grdg ve normal olarak yap-
mak i steyip de esi tl i nedenl erle vazgemek zorunda
kaldigi seyler araslirmanin sinirliIiklaridir. Sinirl iIiklar,
araslirmacinin kendi bi lgi , beceri ve ol anaklarindan ge-
l ebi lecegi gi bi, probl em al ani, araslirma amal ari, yn-
tem ve diger prati k zorl ukl ardan kaynakl anabi l ir. rne-
gi n bel l i bi r konuyu tari h boyutu i i nde el e al irken sade-
ce bel l i yil l ar arasinda ikan bel gelerin i ncel enmesi , za-
man ve kaynakl ar ynnden bi r sinirl iIik ol abi l i r.
rnek:
1. Araslirma Istanbul Bl gesi ndeki 23 pol i s karakol u i l e
sinirl idir.
2. Araslirmada el e al inan psikol oji k degiskenl er, uygu-
www.anketofisi. com 20
l anan l m aral arinin gveni rl i k ve geerl i k boyutl a-
riyla sinirl idir.
3. Sosyal bi l iml er al aninda yapil an al ismal arin tama-
men deneysel lige oturtul mamasindan kaynakl anan si-
nirl iIik, bu al isma iin de geerlidir.
Tanml ar
Araslirmaci bu bl mde tez al ismasinda geen temel
kavraml ari taniml ar. zel l i kl e araslirmada kul l anil acak
kavraml ara ai t genel geer bi r tanim bul unmuyorsa,
araslirmaci bu bl mde kendi kabul ettigi ve tezi nde
kul lanacagi taniml ari veri r. rnegi n Topl am Kal i te Y-
neti mine i l iski n ok sayida tanim bul unmakl a bi rl i kte
araslirmaci kendi bakis aisini bu basIik al tinda sun-
mustur.
rnek:
Kal ite: Kal ite i stenen zel li klere uygunl uktur.
Kal i te odakl iIik: Pol is teski l ati ii n kal i te grev i yeri -
ne geti rme derecesi i l e aikl anabi l i r. Bu grev i hti yal ari
zaman zaman rnl eri i ermekl e bi rl i kte daha ok hi z-
met faaliyetleri ile ilgi l idir.
Topl am Kal i te Yneti mi (TKY): TKY (a) tedari k edi l en
hi zmet ve mal zemeleri (b) organi zasyonun tm srele-
www.istatistikmerkezi.com 21
rini (c) son kul lanicinin i hti yal arini degerlendi rmek ve
iyilestirmek iin bugn ve gelecekte tm al isanlarin
bil gi lerinin ve kantitatif metodlarin etkin olarak kulla-
nil masidir. sekl i nde taniml anabi l i r.
Tanim TKYni n ne ol dugunu ( tm al isanl ari bi l gi l e-
rini n ve kanti tati f metodl arin etki n ol arak kul l anil ma-
si ), abanin nereye ynel ecegi ni ( organi zasyonun
tm temel srel eri ) ve ne zaman uygul anacagini
( si mdi ve gel ecekte ) aikl amaktadir. Temel kel imesi
TKY nin ncelikle greve i l i skin srelere ynelik olarak
uygulanmasi gerekli l igini vurgulamak ii n kul lanilmis-
lir. Bu yaklasim pol is teskilat inin kit kaynaklarinin
nemsi z konul ar ii n harcanmasini nl eyecekti r.
Grev veriml il igi: Grev veriml i l i gi, grevin ifasi iin
sarfedi l en abanin, el de edil en sonulara oranidir.
Grev etkinligi: Grev etkinligi, herhangi bir faal iyetin
amaca ulasma derecesi di r.
Yntem
Yntem, bel l i bi r probl emi zmek i i n i zl enen dzenl i
yol sekl i nde taniml anabi l i r. Araslirma yntemi , prob-
lemin zm iin gerekl i veri lerin toplanmasi, analizi
ve yoruml anmasini i eri r. Araslirma yntemi bir baska
araslirmacinin ayni al ismayi gerektigi nde aynen tekrar-
www.anketofisi. com 22
l ayabi l mesi ne ol anak sagl ayacak kapsam ve ayrintida
verilmel idir.
Yntem bl mnde araslirmanin model i , veri ler ve
toplanmasi i le veri leri n zm ve yorumlanmasi
aikl anir. Araslirmanin uygul amali ol dugu duruml arda
yntem blmne evren ve rnekl em basIigi ekleni r
Ararma Model i
Araslirma model i araslirma amacina uygun ol arak veri -
lerin toplanmasi ve zmlenebilmesi iin gerekl i kosul-
l arin taniml anmasidir. Bu kosul lar, teki l ve i l iski sel
ol mak zere i ki farkl i araslirma model i kul l anil arak
aikl anabi l i r.
Teki l araslirma model inde i lgi l eni l en ol ay ve konul ara
i liskin degiskenler ayri ayri tanimlanir. Bu tanimlama
gemis ya da si mdi ki zamanl a sinirl i ol abi l ecegi gi bi ,
zamanin bi r fonksi yonu ol arak gel isi msel de ol abi l i r.
rnegi n Trki ye-Azerbaycan Il iski l eri ni n Gvenl i k
Boyutu ve Gel ecegi konul u bi r araslirmada teki l aras-
lirma model ini n kul l anil masi uygun ol acaktir.
Il iski sel araslirma model l eri nde i se i ki veya daha fazl a
degisken arasindaki i l iski nin varl igi ve/veya derecesi
bel i rl enmeye al isiIir. Bu tr bi r dzenl emede, aral arin-
da i l iski aranacak degiskenl er, teki l araslirma model inde
www.istatistikmerkezi.com 23
ol dugu gibi ayri ayri sembol lesti ri l i r. Ancak bu sembol -
l esti rme i l i ski sel bi r anal i ze ol anak verecek seki l de yapi-
Iir. 11 Eyl l Sonrasinda Degisen Terr Al gil amalarinin,
Trki yeni n Gvenl igi ne Etki l eri konul u bi r araslirma-
da i l i ski sel tarama model ini n kul l anil masi uygun ol a-
caktir.
rnek:
Araslirmada esi tl enmemis kontrol grupl u zaman di zi si
model inden yararl anil mislir (Seki l 1). Topl am Kal i te
Ynetimi yaklasiminin, grev etkinligi ve veriml il igi
degiskenl erine ol an etki leri saptanmaya al isil acaktir.
Evren ve rnekl em
Araslirmanin uygul amal i ol dugu duruml arda, uygul a-
manin yapildigi rneklem ve sonularin genellenmek
i stenecegi evren bu bl mde taniml anir. Bu kapsamda
rnekleme tr, rneklem bykl g, bunun tahmi-
ninde kullanilan teknik, gven ve hata sinirl arinin neler
oldugu, gerekeleriyle aiklanir.
rnek ol ay trnden araslirmal arda i se yal nizca i ncel e-
nen rnek ayrintiIi ol arak tanilil arak sei l i s nedeni aik-
lanir.
www.anketofisi. com 24
rnek:
Ama ve sinirliIiklarda da bel i rti ldigi zere, araslirma,
Toplam Kal ite Ynetimi yaklasiminin, pol is teski latinin
karakol seviyesindeki birimlerinin, grev etkinli gi ve
veriml i l igine olan etkilerinin belirlenmesi ne dnktr.
Araslirmanin oranli el eman rnekl eme kul lanil arak ya-
pil acaktir. Bu erevede araslirmaya katil acak pol i s
memurl ari sosyo - kltrel zel l i kleri ne gre, kendi
i i nde benzesi kl igi ol an alt evren l ere ayril acak daha
sonra bu alt evrenl erin herbiri nden, oransal rnekl eme
yapil acaktir.
Elde edi len veri l eri n genel lenmek i stenecegi al isma ev-
reni, pol is teski lat inin karakol seviyesindeki birimleri-
dir.
Veri l er ve Topl anmas
Araslirmada, hangi tr (ol gusal , yargisal ) veri leri n, han-
gi kaynakl ardan (bel ge, i nsan, diger), hangi tekni kl erl e
(bel gesel tarama, gzl em, grsme vb.) hangi aralarl a,
ki mler tarafindan ve nasil toplanacagi bu bl mde ay-
rintiIi ol arak aikl anir.
rnek:
Araslirmada, pol i s teski latinin karakol sevi yesindeki
www.istatistikmerkezi.com 25
birimlerinin grev etkinligi ve veriml il igini beli rleyici,
(bu bl mde al ismanin al indigi l keni n pol i ste teski la-
linin etkinlik ve veriml i l i gini bel irleyen kriterler yer al-
maktadir) i l iski n ol gusal veri ler topl anacaktir.
Ayrica toplanan ol gusal veri l er araslirmaci tarafindan
tasarl anacak ve uygul anacak ol an bi r anketten el de edi-
l ecek yargisal veri lerl e destekl enecekti r.
Veri l eri n zm ve Yoruml anmas
Topl anan ham veril er, ogu kez, toplandikl ari sekl i yle
fazl a bi r sey anl atmazl ar. Bunl arin ni tel ve ni cel anal i z
tekni kleri kul l anilarak zmlenmesi ve yorumlanmasi
gereki r. Bu nedenl e ham veri l eri n nasil toplanacagi ka-
dar nasil zml enecegi ve yoruml anacaginin da nce-
den belirlenmesi nemlidi r.
Bu bl mde verilerin zm ve yorumlanmasinda kul-
l anil acak ni tel ve ni cel araslirma tekni kl eri sei l me ge-
rekeleri ile birli kte ayrintiIi olarak taniml anir.
rnek:
Elde edi len grev etkinl i gi ve veriml i li gini bel irleyici
veri ler frekans dagiIimi ve yzdel er sekl i nde zetl endi k-
ten sonra, deney ve kontrol grupl ari arasinda karsil as-
lirmal ar yapil acaktir.
www.anketofisi. com 26
Veri leri n t zmlemeleri yapiIip mani darliklari 0,05
dzeyi nde ve tek ynl sinanacaktir.
zml emel er, SPSS paket programindan yararlanil a-
rak gerekl esti ri lecekti r. Bu amal a, veri l er kul l anil abi -
l i rl i k deneti minden gei ri l di kten (edi t edi l di kten) sonra,
bi l gisayara aktaril acaktir.
al ma Pl an
Burada, tezi n hazirl anmasi i in gereken zaman, safhal ar
ve bu safhalar iin bel irlenen tahmin sreler ayr intiIi
ol arak gsteri l i r. Yani , kaynak araslirmasi, veri topl ama,
uygulama, degerlendi rme ve yazma gi bi asamal arin her
bi ri ne ne kadar zaman ayril acagi ve bunl ara ai t tahmi ni
tari hl er yaziIir. Zamanl amada Ensti t Ynergesi nde be-
l irti len normal sre esas al inir.
rnek:
2001 yiIinin Temmuz-Agustos ayl ari i i nde kaynakl ar
toplanacak ve grsel al ismal ar (grafi k, resi m, ...) bel ir-
lenecek. Eyll ayinin i lk yarisi Giris bl m, ikinci yari-
si i se bi rinci bl m hazirl anacak. Eki m ayi boyunca
i ki nci ve nc bl ml er hazirlanacak. Kasimda dr-
dnc bl m hazirl anacak ve i hti yaca gre rportajl ar
yapil acak. Aralikta sonu bl m zeri nde al isil acak.
Aral ik in i ki nci haftasinda ve Ocak ayinda derl eme,
www.istatistikmerkezi.com 27
kontrol ve ek al ismal ar yapil arak tesl i m edi l ecek. Ko-
nularin sikisikl igina ve rportaj gibi ek araslirmalarla
i l gi l i sorunl ara ynel i k on bes gn i l e hafta arasinda
bir sarkma bu zaman dil iminin iine dahil edilmi sti r.
Sonuta btn al isma 2001-2002 ders yiIinin Gz D-
nemi sonunda bitiri lerek tesl im edilecektir.
Kaynaka
Araslirmanin dayanacagi kaynakl ar bu bl mde veri l ir.
Kaynaka bl m araslirmanin i l erl eyen asamal arinda
gel isti ri l ebi l ir. Ancak kaynakanin bi l i msel , gncel
ve bi ri nci l kaynakl ara dayali ol arak hazirl anmasina
zen gsterilmel idir.
Ekl er
izel ge, fotograf, hari ta-kroki , anket, kavram aikl ama-
lari gibi gerekl i grlen bi lgi ve belgeler tez projesinin
ekleri olarak sunulabi l ir.
Gei ci Anahatl ar
Bu basIik al tinda, tez i in ngrlen "tasl ak pl n" ol us-
turul ur. Taslak pln, araslirma boyunca gel iserek degi -
secek ol an pl ndir. Tasl ak plnda, gi ris bl mn ardin-
dan, kuramsal ereve, veri lerin el de edi l mesi ve deger-
lendiri lmesine i l i skin bi lgi ler, elde edi len bul gular ve bu
www.anketofisi. com 28
bul gul ara dayal i ul asil an sonul ar ayri bl ml er ve bas-
Iiklar altinda dzenlenmel idir.
Kuramsal ereve bl mnde kuramsal ereve i fadesi
yerine, bu ereveyi i fade eden basIik/basIiklar kul lani-
labil ir.
rnek:
NSZ
IINDEKILER
TABLOLAR LISTESI
SEKILLER LISTESI
BLM
I. GIRIS: ARASTIRMANIN AMACI, NEMI ve KAP-
SAMI
A. PROBLEM
B. ARASTIRMANIN AMACI
C. ARASTIRMANIN NEMI
D. HIPOTEZLER
E. VARSAYIMLAR
www.istatistikmerkezi.com 29
F. ARASTIRMANIN SINIRLILIKLARI
G. TANIMLAR
II. KURAMSAL EREVE: TOPLAM KALITE LIDER-
LIGI
A. TEMEL KAVRAMLAR
1. Kalitenin Tanimi
2. Kaliteyi Ol usturan Unsurlar
3. Kal ite Ol gusunun Tari hesi
B. TOPLAM KALITE LIDERLIGI
1. Toplam Kal ite Ynetiminin Tanimi
2. Toplam Kal ite Ynetiminin Temelleri
2.1. Li derl i k
2.2. nl emeye Ynel ik Yakl asim
2.3. Srekl i Iyilestirme
2.4. lm ve Istatistik
3. Kalite Ynetimi Gurulari ve Felsefeleri
3.1. W. Edwards Demi ng ve Felsefesi
www.anketofisi. com 30
3.2. Phili p B. Crosby ve Felsefesi
3.3. Joseph M. Juran ve Felsefesi
4. Toplam Kal ite Ynetimi ve Klasik Ynetim
Dsncesi
C. TOPLAM KALITE YNETIMIN EVRIMSEL GE-
LISIMI
III. ARASTIRMANIN YNTEMBILIMI
A. ARASTIRMA EVRENI
B. RNEKLEMIN SEIMI
C. VERI TOPLAMA ARALARI
D. ARASTIRMA BULGULARININ DEGERLENDI-
RILMESINDE KULLANILAN ISTATISTIKI TEKNIK-
LER
IV. BULGULAR ve YORUMU
A. ARASTIRMANIN YAPILDIGI KARAKOLLARA
AIT BILGILER
1. Karakollarin Tr
2. Karakollarda Grevl i Personelin zel l ikl eri
www.istatistikmerkezi.com 31
3. Karakollardaki Personel Devri
4. Karakol larda Bul unan Bi ri m ve Bl mler
5. Karakol larin Faal iyet Al anl ari
B. ARSTIRMAYA KATILAN PERSONELIN DE-
MOGRAFIK ZELLIKLERI
1. Yas DagiIimi
2. Rtbe DagiIimi
3. Egi tim Dzeyi
4. Sosyal Stat
C. BULGULAR
D. YORUM
V. SONU
EKLER
KAYNAKLAR
www.anketofisi. com 32
PROFESYONEL YARDI M
Anket Tasarimi,
Veri Anal izi,
Tezl eri ni zi n Araslirma Bl ml eri ni n Hazirl anmasi,
Tez neri si ni n Hazirl anmasi
konul arinda U.Erman EYMEN

den profesyonel yardim al-


mak ii n;
(216) 5504560, (505) 4087123 ve (533) 4210028 numarali
tel efonl ar ya da
www.istatistikmerkezi.com adresi Bi ze Ulasin mens
kullanarak bizimle irtibat kurabil irsi niz.

U. Erman EYMEN statistik Merkezi direktrdr.


r t bi ze br akn,
Si z kel ebekl e il gi l eni n