ΑΠΟΤΥΠΩΣΗ ΟΡΕΙΝΩΝ ΔΙΑΔΡΟΜΩΝ ΜΕ ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ GPS

ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ
ΟΡΕΙΒΑΣΙΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΟ ΤΟΥΡΙΣΜΟ
Γ. Τσότσος, Π. Σαββαϊδης, Α. Μπαντέλας
Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Α.Π.Θ.

Περίληψη
Ο οικολογικός τουρισμός που αναπτύσσεται τα τελευταία χρόνια και στην Ελλάδα περιλαμβάνει,
ανάμεσα σε άλλες δραστηριότητες, την ορειβασία και την ορεινή πεζοπορία (trekking), για τις οποίες
είναι απαραίτητη η γνώση των διαδρομών και η χρησιμοποίηση κατάλληλων χαρτών. Στην εργασία αυτή
γίνεται αρχικά καταγραφή των υπαρχόντων χαρτών που χρησιμοποιούνται για τέτοιους σκοπούς. Στη
συνέχεια τονίζεται η σημασία της ακριβούς απεικόνισης των ορειβατικών μονοπατιών και διαδρομών,
ενώ εξετάζεται μια διαδικασία αποτύπωσής τους με τη βοήθεια του δορυφορικού Παγκόσμιου
Συστήματος Εντοπισμού Θέσης GPS. Η αποτύπωση αυτή μπορεί να αρχίσει από τα διεθνή μονοπάτια Ε4
και Ε6 που διασχίζουν τη χώρα μας και να συνεχιστεί με άλλες διαδρομές που βρίσκονται σήμερα σε
χρήση. Ακόμη, είναι δυνατό να αποτυπωθούν ορεινές διαδρομές που παρουσιάζουν ιστορικό ενδιαφέρον.
Τα αποτελέσματα των αποτυπώσεων μπορούν να περιλαμβάνονται σε έντυπο ή ηλεκτρονικό
χαρτογραφικό υλικό για χρήση απ΄τους ενδιαφερομένους.

1. Εισαγωγή
Στην έννοια του οικολογικού τουρισμού εντάσσονται τουριστικές δραστηριότητες μη μαζικού
χαρακτήρα που κύριο γνώρισμά τους έχουν τη φιλικότητα προς το περιβάλλον. Σύμφωνα με πρόσφατο
ορισμό (Σαϊτας, 1995), στα είδη μη μαζικού τουρισμού περιλαμβάνονται ο μορφωτικός – πολιτιστικός –
εκπαιδευτικός – επιστημονικός, ο περιπατητικός – φυσιολατρικός και ο αγροτουρισμός, δηλαδή
δραστηριότητες που χαρακτηρίζουν τον οικολογικό τουρισμό. Σύμφωνα με μια άλλη διαίρεση
(Χατζηδάκης, 1993), ο πολιτιστικός τουρισμός και ο οικοτουρισμός είναι δύο από τις ειδικές μορφές
τουρισμού οι οποίες προκύπτουν ανάλογα με την ταξινόμηση του προσφερομένου τουριστικού
προϊόντος (π.χ. αγροτουρισμός, συνεδριακός, αθλητικός, ιαματικός, θαλάσσιος κ.λπ.). Γενικά με τον
όρο «οικολογικός τουρισμός» εννοούμε τις τουριστικές δραστηριότητες που είναι φιλικές προς το
περιβάλλον. Κατά την τελευταία δεκαετία παρατηρείται ταχύτατη διάδοση τέτοιων νέων, ήπιας
μορφής, τουριστικών δραστηριοτήτων, οι οποίες προκύπτουν ως αποτέλεσμα της ανάγκης
αρμονικότερης γεωγραφικής κατανομής της τουριστικής ανάπτυξης, της χρονικής επιμήκυνσης της
τουριστικής περιόδου και της ανάγκης προστασίας του περιβάλλοντος στις τουριστικά αναπτυγμένες ή
υπό ανάπτυξη περιοχές. Παράλληλα, στο θεωρητικό επίπεδο, ο οικολογικός τουρισμός καλύπτεται
επιστημονικά από τις κρατούσες απόψεις περί αειφόρου ανάπτυξης. Με τους όρους «αειφόρος
ανάπτυξη» ή «αειφορία» ή «βιώσιμη ανάπτυξη» αποδίδεται ο αντίστοιχος αγγλικός όρος
«sustainability», ο οποίος, υπό την έννοια της ανανεώσιμης χρήσης των φυσικών πόρων, έχει
επικρατήσει την τελευταία δεκαετία ως ιδεολογικό-επιστημονικό ρεύμα στους τομείς της οικονομίας
και της γεωγραφίας. Ακόμη, ο οικολογικός τουρισμός ενισχύεται από τις διακηρύξεις διεθνών
οργανισμών, όπως η πρόταση του ICOMOS το 1976 για τη Χάρτα Πολιτιστικού Τουρισμού (Αυγερινού
– Κολώνια, 1993), η καθιέρωση της αειφορίας ως αρχής από τη Συνάντηση των Ηνωμένων Εθνών για
το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη στο Rio De Janeiro το 1992 και το πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής
Ένωσης EC Programme of Policy and Action in Relation to the Environment and Sustainable
Development: Towards Sustainability το 1992 (Παπαγιάννης, 1995).
Η κύρια δραστηριότητα του οικολογικού τουρισμού δεν μπορεί παρά να είναι η πεζοπορία, από
το απλό περπάτημα στη φύση μέχρι την ορειβασία, η οποία μπορεί να συνδυάζει την αναψυχή, τη
σωματική άσκηση και την επιμόρφωση, διαμέσου της γνωριμίας και επαφής με τη φύση και τα
ανθρώπινα μνημεία. Η Ελλάδα, με την περιβαλλοντική ποικιλία της, που οφείλεται στην ειδική της
θέση στο σταυροδρόμι τριών βιογεωγραφικών περιοχών (ηπείρων), στην πολύπλοκη γεωλογική της
ιστορία, στο μεγάλο γεωμορφολογικό κατακερματισμό, στο ευρύ φάσμα κλιματικών τύπων και στη
μακρά ιστορία της, είναι χώρα που κατ’ εξοχήν προσφέρεται για την ανάπτυξη αυτής ακριβώς της
δράσης του οικολογικού τουρισμού, δηλαδή της πεζοπορίας σε ειδικές διαδρομές που προσφέρουν
αξιόλογο φυσικό περιβάλλον και επίσκεψη μνημείων.

Σχ. . παγετώνες και πρανή με μεγάλη κλίση που είναι βατά μόνο με αναρρίχηση. εθνικοί οργανισμοί ή ιδιωτικοί σύλλογοι. Στα σχήματα 1 και 2 φαίνονται ενδεικτικά τμήματα χαρτών που χρησιμοποιούνται για δραστηριότητες trekking στις Άλπεις και στα Ιμαλάια. είναι διαφόρων κλιμάκων και απεικονίζουν με διαφόρους τρόπους τα ειδικά γεωγραφικά χαρακτηριστικά.λπ.Α. Αυστρία. τα Γιάννενα και αλλού ιδιωτικές τουριστικές επιχειρήσεις. Χάρτης μονοπατιών σε περιοχή των Άλπεων (τμήμα). Τα διάφορα μονοπάτια αποδίδονται με χρωματιστές γραμμές με εγκάρσια διαγράμμιση.).χ. τα οποία απευθύνονται σε όλο και πιο ευρύ κοινό. Τσεχία. 2. της Βορείου Αμερικής (Εθνικά Πάρκα Η. το λεγόμενο trekking (αγγλικός όρος που σημαίνει το είδος της πεζοπορίας που αναφέρθηκε παραπάνω). Χαρακτηριστική είναι η απόδοση των βραχωδών απότομων πρανών. Χαρτογραφικό υλικό για δραστηριότητες trekking και ορειβασίας Οι φορείς που παρέχουν υπηρεσίες trekking μπορεί να είναι. Όλοι αυτοί κατά την άσκηση των δραστηριοτήτων τους χρησιμοποιούν χάρτες και μερικές φορές παράγουν χάρτες προσαρμοσμένους στις ιδιαίτερες απαιτήσεις τους. τη Θεσσαλονίκη.Π. κ. Στους χάρτες αυτής της κατηγορίας σημειώνονται πάντοτε οι πεζοπορικές διαδρομές-μονοπάτια. Ιταλία. όπως της Κεντρικής Ευρώπης (Ελβετία. Σλοβακία. Αντίστοιχες υπηρεσίες προσφέρονται από πολύ παλαιότερα σε ορεινές περιοχές σε διάφορα σημεία του κόσμου. κυρίως ορειβατικοί. όπως π. Οι χάρτες που χρησιμοποιούνται προέρχονται συνήθως από τη βασική χαρτογραφική υποδομή κάθε χώρας. 1.Ήδη στη χώρα μας αναπτύσσεται ταχύτατα τα τελευταία χρόνια ένα νέο είδος τουριστικής δραστηριότητας. Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980 λειτουργούν στην Αθήνα. «γραφεία trekking». Γενικά στους χάρτες αυτούς συναντάται μια μεγάλη ποικιλία χαρτογραφικών συμβόλων.. αλλά και μεγάλη ποικιλία στους τρόπους απεικόνισης των γραμμών των μονοπατιών. εκτός από ιδιωτικές επιχειρήσεις. Καναδάς) και του Νεπάλ (διαδρομές στα Ιμαλάια).

Χάρτης μονοπατιών σε περιοχή των Ιμαλαϊων (τμήμα). Τα διάφορα μονοπάτια αποδίδονται με διακεκομμένες γραμμές.Σ.Σ. της Γ. Ο χάρτης είναι αντίγραφο του αντίστοιχου Φ. 3). γραφεία trekking (στα οποία τη διαδρομή γνωρίζει έμπειρος οδηγός βουνού) και από έμπειρους ορειβάτες ή περιπατητές προέρχονται από υπόβαθρα της Γεωγραφικής Υπηρεσίας Στρατού.Υ.Χ. Με μπλε χρώμα απεικονίζονται οι περιοχές των αιωνίων χιόνων. Χαρακτηριστική είναι η απόδοση των παγετώνων. Απεικονίζεται το διεθνές μονοπάτι Ε4 με διάστικτη γραμμή.Ο.000 και δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Κορφές» (Ε.Υ.Σχ. Γ. οι χάρτες πεζοπορικών διαδρομών που χρησιμοποιούνται από ορειβατικούς συλλόγους. κλίμακας 1:50. Χάρτης μονοπατιών σε περιοχή της Δυτικής Μακεδονίας (τμήμα).Σ. 3. Σχ. Τελευταία γίνονται και . Αχαρνών) Ειδικά στον ελληνικό χώρο. και πολλοί έχουν δημοσιευθεί σε ορειβατικά περιοδικά (σχ. 2.

για να γίνει δυνατό κάτι τέτοιο. . αλλά δεν είναι κατάλληλοι για χρήση από μεμονωμένους περιπατητές ή ομάδες περιπατητών χωρίς εμπειρία στη χρήση χαρτών. Τα ορεινά μονοπάτια στην Ελλάδα Στον ελληνικό χώρο υπάρχουν σήμερα θεσμοθετημένα δύο είδη διαδρομών.εκδοτικές προσπάθειες με τη χρήση Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών. στην Ελλάδα ή διεθνώς. GIS (πάλι πάνω στα ίδια υπόβαθρα).000 και δημιουργήθηκε με το πρόγραμμα GIS ArcInfo Στο σύνολό τους οι χάρτες που προσφέρονται στην αγορά.Σ. ώστε να αποδίδεται ένα πληρέστερο οπτικό και λειτουργικό αποτέλεσμα (σχ. της Γ. 1997).Χ. προέρχονται από χάρτες μικρών κλιμάκων που δείχνουν τα ορεινά μονοπάτια με μεγαλύτερη ή μικρότερη ακρίβεια. όπου σημαντικό ρόλο θα έχει καταρχήν η ακριβής γνώση και αποτύπωση αυτών καθ’ εαυτών των μονοπατιών. κλίμακας 1:50. κάτι που δε συμβαίνει σήμερα. Ο χάρτης βασίζεται στο αντίστοιχο Φ. Χάρτης μονοπατιών στην περιοχή του Ολύμπου (τμήμα). 4) (ΕΕΤΑΑ. Σχ. τα διεθνή και τα εθνικά μονοπάτια (σχ. όπου χρησιμοποιούνται διάφορες δυνατότητες του λογισμικού για την παραγωγή χαρτών με σύμβολα και εικονίδια για την απεικόνιση των μονοπατιών και άλλων πληροφοριών έτσι. αλλά και να αναγνωρίζουν και να ακολουθούν το μονοπάτι στο έδαφος με τη βοήθεια του χάρτη. πρέπει το θέμα της κίνησης στα ορεινά μονοπάτια και η αντίστοιχη παραγωγή χαρτογραφικού υλικού να τεθούν σε νέες βάσεις. Οι περιπατητές αυτοί πρέπει να μπορούν να αντιλαμβάνονται τη θέση τους στον πραγματικό κόσμο και στο χάρτη. Απεικονίζονται διεθνή και εθνικά μονοπάτια. Είναι προφανές ότι. 4. 3.Υ. θέσεις ορειβατικών καταφυγίων και περιοχών με ιστορικό ή φυσιολατρικό ενδιαφέρον. 5).

το οποίο ξεκινάει από τα Πυρηναία και καταλήγει στην Ελλάδα μέσω Γιουγκοσλαβίας. 1:50. άσπρο και κίτρινο χρώμα. Οι πορείες των διεθνών μονοπατιών Ε4 και Ε6 φαίνονται σε χάρτες υποβάθρου Γ. 1997). με κλίμακες 1:50. 5.000 για το Ε4. 1995).Ο. που τοποθετήθηκαν σε μεταλλικούς σωλήνες.Σχ. Ε. Τα διεθνή και εθνικά ορεινά μονοπάτια στην Ελλάδα (απεικονίζονται με διακεκομένη και αξονική γραμμή αντίστοιχα) Τα διεθνή μονοπάτια είναι: Το Ευρωπαϊκό Μονοπάτι Μεγάλων Διαδρομών Ε4. διπλής όψης με μαύρο. στο φυλάκιο της Νίκης Φλώρινας. Το μονοπάτι αυτό έχει εμπειρικά αποτυπωθεί στην περιοχή της Πελοποννήσου και δίνονται διάφορες πληροφορίες γιαυτό σε σχετικό βιβλίο (Ρήγας. την οποία διασχίζει κατά μήκος. ακολουθώντας πορεία περίπου παράλληλη προς τα βόρεια σύνορα.). Διασχίζει τη χώρα ως το νοτιότερο άκρο. Σε ομαλό έδαφος πινακίδες ή βέλη τοποθετήθηκαν ανά 200 m περίπου. διαστάσεων 10 Χ 10 cm. Η τοποθέτηση της πορείας των μονοπατιών πάνω στο χάρτη έγινε με εμπειρικό τρόπο (Ρήγας.000 για το τμήμα Ηγουμενίτσα – Φλώρινα του Ε6 και 1:100.ά. και από τις κατά τόπους Νομαρχίες (για το ανατολικό τμήμα). το ακρωτήριο Ταίναρο και διέρχεται από τοπία ιδιαίτερου φυσικού κάλλους. Η σήμανση του Ε6 έγινε από την Ελληνική Ομοσπονδία Ορειβασίας – Αναρρίχησης. Κλάδος του μονοπατιού αυτού συνεχίζεται στην Κρήτη. Δελφοί κ. ενώ σε ανώμαλο έδαφος η • .Ο. από την Ηγουμενίτσα μέχρι την Αλεξανδρούπολη. Ως είδη σήμανσης χρησιμοποιήθηκαν πινακίδες από αλουμίνιο. το οποίο διασχίζει τη Βόρεια Ελλάδα.000 για το τμήμα Φλώρινα – Αλεξανδρούπολη του Ε6.Σ.Α.Υ. αλλά και μνημεία (Μετέωρα. • Το Ευρωπαϊκό Μονοπάτι Ε6. δέντρα ή βράχους.

Ένας δεύτερος δέκτης χρησιμοποιείται για την αποτύπωση. Εκτός από τα μονοπάτια που αναφέρθηκαν παραπάνω. Κατά τις εργασίες χάραξης και σήμανσης των μονοπατιών χρησιμοποιήθηκαν από τους οδηγούς βουνού μικροί δέκτες GPS. Η αποτύπωση των διεθνών και εθνικών μονοπατιών με ακρίβεια είναι μια εργασία που δεν έχει γίνει ακόμα. λ της θέσης του πολλές φορές δεν είναι αρκετό. Λουκίσσας. πυξίδα κ. υπό την έννοια ότι αυτός που δεν γνωρίζει τη χρήση του χάρτη δεν μπορεί να προσανατολιστεί είτε με συντεταγμένες είτε χωρίς αυτές. εκτός από το μεγαλύτερο τμήμα του Ο4 (Ρήγας.οικολογικού τουρισμού. 1997). Το δίκτυο εθνικών μονοπατιών περιλαμβάνει: • Τα μονοπάτια Ο1 και Ο3 στην Ήπειρο και Δυτική Μακεδονία. πεζοπορία κατά τη διάρκεια της νύκτας κ. Ωστόσο οι παραδοσιακές μέθοδοι εντοπισμού θέσης και προσανατολισμού (π. τη Μάνη και σε άλλα μέρη της Ελλάδας (Σαϊτας. Παράλληλα. Για την αποτύπωση των μονοπατιών με ακρίβεια μπορεί να χρησιμοποιηθεί το σύστημα GPS. Από την αποτύπωση προκύπτει ένας κατάλογος σημείων με τις συντεταγμένες τους. Όπως είναι γνωστό. Σχεδόν όλα τα τμήματα των εθνικών μονοπατιών είναι σηματοδοτημένα. Το πρόβλημα του εντοπισμού της θέσης και του προσδιορισμού της πορείας με τη βοήθεια χάρτη μπορεί να επιλυθεί με τη χρήση δεκτών του δορυφορικού Παγκοσμίου Συστήματος Εντοπισμού Θέσης (Global Positioning System. λ. αλλά και στο χάρτη είναι προφανής. h.απόσταση αυτή μειώθηκε αναλόγως του αναγλύφου. 1995).λπ. Το γεγονός ότι ο περιπατητής ή ορειβάτης γνωρίζει τις συντεταγμένες φ.) δεν είναι πάντοτε αποτελεσματικοί. Π. Αυτός ο κατάλογος ορίζει ακριβώς τη διαδρομή που πρέπει να ακολουθήσει ο πεζοπόρος για να φθάσει στο σημείο προορισμού του. 1993.Ε. Στη δεύτερη αυτή περίπτωση ένας δέκτης χρησιμοποιείται ως σταθμός βάσης σε γνωστό τριγωνομετρικό σημείο. όσο και για λόγους ασφαλείας και προστασίας. έχουν διατυπωθεί σε συνέδρια και ημερίδες (κυρίως του Τ. είναι όμως απόλυτα απαραίτητο να γίνει τόσο για λόγους ενίσχυσης του οικολογικού τουρισμού. 1995). GPS). Τα ίδια σημεία με την αυτή κωδικοποίηση θα πρέπει να εμφανίζονται και στους τυπωμένους χάρτες. πολλές φορές σε απόσταση αρκετών χιλιομέτρων από το σταθερό δέκτη. Τσότσος. H χρήση ενός φορητού δέκτη GPS δίνει στο χρήστη τη δυνατότητα να προσδιορίζει τη θέση του με τη βοήθεια των γεωγραφικών συντεταγμένων που απεικονίζονται στην οθόνη της συσκευής. 1995. Η σημασία της ακριβούς γνώσης της θέσης του πεζοπόρου-ορειβάτη-τουρίστα στον πραγματικό κόσμο.Ε. Από τις μεθόδους εντοπισμού θέσης μπορούν να χρησιμοποιηθούν είτε ο κινηματικός προσδιορισμός θέσης με επεξεργασία στο γραφείο είτε – το καλύτερο – ο διαφορικός εντοπισμός θέσης σε πραγματικό χρόνο (Σαββαϊδης. αλλά μόνο για προσανατολισμό και όχι για αποτύπωση. ενώ κυκλοφορούν ήδη στην αγορά δέκτες που αξιοποιούν και την αντίστοιχη ρωσική τεχνολογία: συνδυασμός GPS και GLONASS με σύνολο 48 διαθέσιμων δορυφόρων για τον εντοπισμό της θέσης. 1997).) ανάλογες προτάσεις για έργα βελτίωσης της τεχνικής και κοινωνικής υποδομής. Εκείνο που θα ήταν χρήσιμο να υπάρχει σε κάθε περίπτωση είναι η αναλυτική έκφραση της τεθλασμένης γραμμής που αποτελεί το κάθε μονοπάτι. θα πρέπει να υπάρχει και σήμανση στο μονοπάτι με κωδικοποίηση που θα αναφέρεται ακριβώς στα σημεία του καταλόγου. 4. Βεβαίως. ενώ για μη ειδικευμένο προσωπικό είναι πρακτικά άχρηστοι. παρατηρήσεις ουρανίων σωμάτων.χ. 32 και 33 στην Πελοπόννησο. είτε για λόγους αντικειμενικούς (καιρικές συνθήκες. για τη δημιουργία ενός αποτελεσματικού συστήματος προσανατολισμού. Αποτύπωση μονοπατιών με τη βοήθεια του συστήματος GPS Σε πολλές περιπτώσεις ο χρήστης ενός χάρτη κατάλληλου για πεζοπορία αδυνατεί να προσδιορίσει τη θέση του στο χάρτη είτε εξαιτίας αδυναμίας του να κατανοήσει χαρτογραφικά σύμβολα και γενικότερης έλλειψης σχετικής εμπειρίας. Βασίζεται στα ραδιοσήματα που εκπέμπουν 24 αμερικανικοί δορυφόροι.). κυρίως για μονοπάτια οικολογικών και ιστορικών διαδρομών στη Βόρεια Πίνδο. στο χάρτη θα φαίνεται το μονοπάτι με τα . • Το μονοπάτι Ο2 στον άξονα Ολύμπου – Πηλίου.χ.λπ. όπου για κάθε κορυφή της θα υπήρχαν διαθέσιμες οι συντεταγμένες φ. Ο σταθμός βάσης στέλνει διαφορικές διορθώσεις και η θέση του κινητού δέκτη μπορεί να προκύψει με ακρίβεια λίγων cm (σχ. το GPS είναι ένα σύστημα παροχής στίγματος και χρόνου που καλύπτει ολόκληρη τη Γη για όλες τις ώρες του 24ώρου και ανεξάρτητα από τις καιρικές συνθήκες. • Το μονοπάτι Ο4 στην Ανατολική Μακεδονία και Χαλκιδική. υπάρχουν περιπτώσεις επιλογής. • Τα μονοπάτια 31. 6). όπως διαδρομή 15 Km στα Άγραφα (περιοχή λίμνης Πλαστήρα) ή άλλη διαδρομή 32 Km στην ίδια περίπου περιοχή (οικισμός Ζυγογιαννέικα Καρδίτσας – Κοινότητα Αγράφων Ευρυτανίας) (Νταλής. διαμόρφωσης και σήμανσης άλλων ειδικών διαδρομών πεζοπορίας .

Θεσσαλονίκης στον Όλυμπο.ά.Ο. τα δε σημεία. Ώρα m P 01 N 40 06. Ο οδοιπόρος με τη χρήση του δέκτη GPS μπορεί να αποθηκεύσει τον κατάλογο συντεταγμένων της διαδρομής ή του μονοπατιού στη μνήμη του δέκτη (waypoints) και στη συνέχεια να χρησιμοποιήσει τις λειτουργίες της συσκευής. 6. Ημερ. θέση «Διασταύρωση».Ο) Θεσσαλονίκης (Κατσάμπαλος κ. Η αποτύπωση της διαδρομής είναι τελείως ενδεικτική. 1997). διότι είναι μετρημένα σε πολύ αραιά διαστήματα. Σχ. για παράδειγμα.Ε.λπ. για την ανάβαση στις ‘Ανδεις (κορυφή Aconcagua) και για τη διάβαση του περάσματος Cho La Pass των Ιμαλαϊων.836 1500 10-Sep-96 10:31:48 . οπότε υπάρχει άμεση προβολή της θέσης του οδοιπόρου στο χάρτη της οθόνης και περιορίζεται η σημασία του κλασικού χάρτινου χάρτη. Ε6-258. όπως. προς το Καταφύγιο του Συλλόγου Ελλήνων Ορειβατών (Σ.. Μια ακόμη εφαρμογή είναι και η αποτύπωση με φορητό δέκτη GPS μιας διαδρομής από τους πρόποδες του Ολύμπου.Ε. 7).233 E 22 26. Πίνακας 1 Συντεταγμένες κύριων σημείων της διαδρομής «Διασταύρωση» – Καταφύγιο Σ. Η αρχή του διαφορικού εντοπισμού θέσης με δέκτες GPS σε πραγματικό χρόνο Η χρησιμοποίηση φορητών δεκτών GPS είναι μια πρακτική που ήδη συναντάται σε μερικές περιπτώσεις αποτυπώσεων διαδρομών ή μονοπατιών. για τα οποία υπάρχουν οι συντεταγμένες τους στον κατάλογο συντεταγμένων.430 1230 10-Sep-96 09:28:55 P 02 N 40 06. δεν απεικονίζουν με ιδιαίτερη λεπτομέρεια το πραγματικό μονοπάτι. Ε6-259 κ.διαδοχικά σημεία Ε6-257. σύμφωνα με τον εντοπισμό της θέσης του δέκτη κάθε στιγμή. οι οποίες παρέχουν δυνατότητα απεικόνισης στην οθόνη της διεύθυνσης και της απόστασης προς το επόμενο ή το προηγούμενο κωδικοποιημένο σημείο της διαδρομής.643 E 22 25. Επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί και δέκτης GPS με δυνατότητα απεικόνισης ψηφιακού χάρτη (σχ. με σημείωση ημερομηνίας και ώρας αποτύπωσης (UTC) Σημείο φ° φ′ λ° λ′ Υψόμ. που φαίνονται στον πίνακα 1. Οι μετρήσεις έγιναν με φορητό δέκτη GPS Scoutmaster της εταιρείας Trimble.. από το αρχείο του δέκτη GPS.

844 24.843 25.751 24.015 05.301 06.700 06.661 24. Οθόνη απλού δέκτη GPS με δυνατότητα απεικόνισης ψηφιακού χάρτη 5.660 06.162 22.P 03 P 04 P 05 P 06 P 07 P 08 P 09 P 10 P 11 P 12 P 13 P 14 P 15 N N N N N N N N N N N N N 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 40 06.346 06.418 21.364 06. Συμπεράσματα – Προτάσεις Όπως αναφέρθηκε στις προηγούμενες παραγράφους. οι κυριότεροι από τους οποίους είναι οι ακόλουθοι: • Η λειτουργία του συστήματος περιορίζεται μέσα σε πυκνό δάσος ή βαθειές χαράδρες.377 06.567 23.702 06. .614 06.754 E E E E E E E E E E E E E 22 22 22 22 22 22 22 22 22 22 22 22 22 25.889 25.501 06.306 06.610 06.627 24.263 23.582 23.225 24.576 1530 1580 1690 1860 1890 1770 1980 1950 2220 2310 2490 2640 2730 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10-Sep-96 10:34:48 10:44:22 11:13:58 11:42:10 12:06:41 12:14:44 12:59:04 13:03:25 14:09:17 15:03:40 15:29:11 16:40:40 19:53:48 Σχ. 7. Για τη χρησιμοποίηση του συστήματος GPS στην αποτύπωση των ορεινών μονοπατιών και τη χρήση του για εντοπισμό της κίνησης του οδοιπόρου. η τεχνολογία δίνει σήμερα τη δυνατότητα ακριβούς ψηφιακής αποτύπωσης των ορεινών μονοπατιών και τη δυνατότητα χρησιμοποίησης δεκτών GPS από τους οδοιπόρους και ορειβάτες για τον έλεγχο της κίνησής τους με αρκετά μεγάλη ακρίβεια σε συνδυασμό ή όχι με έναν χάρτη της περιοχής. υπάρχουν ορισμένοι περιορισμοί.

διαθέσιμο νύχτα και ημέρα ανεξαρτήτως καιρικών συνθηκών και. Νταλής Δ. ώστε να χρησιμοποιούνται ως waypoints σε ένα δέκτη GPS και να καθοδηγούν την κίνηση των πεζοπόρων. Σαϊτας Γ. Ν. 5. 4. αφού η θέση του συμβάντος εντοπίζεται με ακρίβεια. . 1995.• Η ακρίβεια θέσης που παρέχει ο απλός δέκτης GPS μιας συχνότητας είναι της τάξης των ? 15-100 m περίπου. Θεσσαλονίκης. Σαββαϊδης Π.. Μπαντέλας Α. 1995. 1997. Ρήγας Α. 1995. 12. πρόεδρο του Σ. 5. Τεχνικά Χρονικά.: Πολιτιστικός τουρισμός και αναπτυξιακά προγράμματα. Τα αποτελέσματα των αποτυπωσεων μπορούν να περιλαμβάνονται σε έντυπο ή ηλεκτρονικό υλικό για χρήση από τους ενδιαφερομένους. επιπροσθέτως. Ημερίδα Τουρισμός και Περιβάλλον – Επιλογές για βιώσιμη ανάπτυξη. 11. 6. 1997. Βιβλιογραφία 1. 101. 2.Σ. 1995. 1995.: Περιοχή Λίμνης Πλαστήρα – Μια πιλοτική αειφορική τουριστική παρέμβαση. ΤΕΕ – ΙCOMOS. Όμως η διαφορά αυτή είναι σχετικά μικρή και πολλοί δέκτες επιτρέπουν το μετασχηματισμό των συντεταγμένων στα τοπικά συστήματα αναφοράς. Λάρισα. Διεθνές Συνέδριο Ιστορικής Γεωγραφίας Δρόμοι και Κόμβοι της Βαλκανικής – Από την Αρχαιότητα στην Ενιαία Ευρώπη. 5. Επιστ.: Χάρτης μονοπατιών Ολύμπου με ψηφιακή σύνθεση – επεξεργασία ArcInfo. Από την άλλη πλευρά το GPS είναι εύκολο στη χρήση του από μη ειδικευμένο προσωπικό. της Ελληνικής Ομοσπονδίας Ορειβασίας – Αναρρίχησης. με στόχο την ενίσχυση του οικολογικού τουρισμού. για τις πολύ χρήσιμες πληροφορίες που παρείχε. Ελληνική Εταιρεία Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης Α. 77. τις καιρικές συνθήκες και την ώρα.: Ο τουρισμός υπό το πρίσμα της αειφορίας. 13-15.: Σχεδιασμός Εθνικού Πάρκου στην Πίνδο. Παπαδόπουλο. τευχ. Α. Ημερίδα Τουρισμός και Περιβάλλον – Επιλογές για βιώσιμη ανάπτυξη.: Τουρισμός και ανάδειξη της πολιτιστικής κληρονομιάς της Μάνης. Χατζηδάκης Α. Οι προτεινόμενες αποτυπώσεις ορεινών μονοπατιών μπορούν να αρχίσουν από τα διεθνή μονοπάτια Ε4 και Ε6 και να συνεχιστούν με το δίκτυο των εθνικών μονοπατιών και άλλων διαδρομών που παρουσιάζουν ιστορικό ενδιαφέρον. Τεχνικά Χρονικά. Ευχαριστίες Οι συγγραφείς θεωρούν υποχρέωσή τους να ευχαριστήσουν τον κ. 1997. σελ. τευχ. • Οι συντεταγμένες που δίνει το GPS αναφέρονται στο Παγκόσμιο Σύστημα Αναφοράς WGS84 που γενικά διαφέρει από τα τοπικά συστήματα αναφοράς. 10.Ο. 8. Κατσάμπαλος Κ. ο οποίος πρωτοστάτησε στη χάραξη και εντοπισμό στο χάρτη των διαδρομών των διεθνών και εθνικών μονοπατιών στον ελληνικό χώρο. και Σαββαϊδης Π. Θεσσαλονίκη. οπότε η βοήθεια έρχεται σε σύντομο χρονικό διάστημα. Λουκίσσας Φ. 5. 1993.: Στρατηγική για τον πολιτιστικό τουρισμό. σελ. Θεσσαλονίκη. τευχ. τευχ. Παπαγιάννης Θ.: Μετασχηματισμοί συντεταγμένων – το πρόγραμμα MetaΣΧ και οι μετρήσεις GPS.: Ορεινές διαδρομές Πελοποννήσου. Ε4 ΕυρωπαΙκό μονοπάτι μεγάλων διαδρομών. Ελληνική Ομοσπονδία Ορειβατικών Συλλόγων. Τεχνικά Χρονικά. για το πληροφοριακό υλικό που έθεσε στη διάθεσή τους και τον κ. 1995. Αθήνα. Παράλληλα η ακριβής αναλυτική έκφραση των γραμμών των μονοπατιών μπορεί να αποτελέσει το υπόβαθρο για την παραγωγή προϊόντων πολυμέσων για τη γνωριμία των μελλοντικών επισκεπτών με την περιοχή και τα φυσικά. Τσότσος Γ. ιστορικά και τουριστικά χαρακτηριστικά της. Αυγερινού – Κολώνια Σ. Ρήγας Α. Τεχνικά Χρονικά. 9.Ε. Τεχνικά Χρονικά. 1997. Ημερίδα Τουρισμός και Περιβάλλον – Επιλογές για βιώσιμη ανάπτυξη. 1995. 5. 5. τευχ.: Προσωπική επικοινωνία. Μια επικοινωνία με κινητό τηλέφωνο ή ασύρματο δίνει στα συνεργεία διάσωσης τον ακριβή τόπο. 3.Ε. Οι κατάλογοι των συντεταγμένων των σημείων κάθε διαδρομής θα είναι διαθέσιμοι έτσι.: Ορεινοί δρόμοι στη Βόρεια Πίνδο κατά το 18ο και 19ο αιώνα. 7. Ανάλογα με το ανάγλυφο του εδάφους.: Προσδιορισμός του υψομέτρου κορυφών του Ολύμπου με τη βοήθεια σύγχρονης τεχνολογίας. Ημερίδα Τουρισμός και Περιβάλλον – Επιλογές για βιώσιμη ανάπτυξη. ενδεχομένως να υπάρξει πρόβλημα εντοπισμού του μονοπατιού. Ρήγα πρώην μέλος του Δ. Διήμερο Τουρισμός και Μνημεία – Πολιτιστικός Τουρισμός. Αθήνα. πολύτιμο βοήθημα σε περιπτώσεις κινδύνου ή ατυχημάτων. Ημερίδα Τουρισμός και Περιβάλλον – Επιλογές για βιώσιμη ανάπτυξη. τευχ. Όλυμπος.

MEASUREMENT OF MOUNTAINOUS ROUTES WITH GPS AND PRODUCTION OF CARTOGRAPHICAL MATERIAL FOR TREKKING AND TOURISTIC ACTIVITIES G. P. Tsotsos. Bantelas Department of Civil Engineering. Aristotle University of Thessaloniki . Savvaidis. A.

The results of this campaign can be produced in paper or electronic form to be used by the people. Furthermore. . A procedure for the measurement of those paths and routes with the aid of the Global Positioning System. GPS is also described. Then. additional mountainous routes and paths to places of historical interest can be surveyed. the significance of the accurate display of trekking paths and routes is underlined. In this paper. The knowledge of the routes and the use of proper cartographical material are of importance for such activities. and continue with other paths in use today. a survey of existing maps used for those purposes is at first made. climbing mountains and trekking. Such a measurement campaign can start with the European Rambler Trails Ε4 and Ε6 which wind through the whole country.Abstract Ecological Tourism which has been rapidly developed in Greece for the last few years includes among other activities.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful