Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011

Trư ng ðHCT

CHƯƠNG 1 GI I THI U
1.1 ð t v n ñ Chu i là m t trong nh ng lo i cây ăn trái ñ c trưng c a vùng nhi t ñ i. Hi n nay, chu i ñư c xem là m t hàng xu t kh u ch l c c a Vi t Nam trên th trư ng th gi i. Không ch mang l i giá tr kinh t cao mà chu i còn là m t lo i trái cây mang ñ n cho con ngư i nhi u giá tr v dinh dư ng. Ngoài ra, chu i còn có nhi u tác d ng quý v giá tr dư c li u như ch a b nh táo bón, ngăn ng a b nh s i m t, và ñ c bi t là b nh ung thư ru t già m t căn b nh ñư c xem là vô cùng nguy hi m hi n nay. Cùng v i vi c ng d ng các thành t u khoa h c, kĩ thu t hi n ñ i, nhi u gi ng chu i v i nh ng giá tr to l n v kinh t ñã ñư c quan tâm và ñưa vào nhân gi ng trên qui mô l n, trong ñó chu i Tiêu H ng ñư c xem là m t trong nh ng cây tr ng mũi nh n ñang ñư c Hưng Yên li t vào danh sách các cây tr ng ñ y ti m năng mang l i l i nhu n to l n cho ngư i dân t nh này. T nh ng thành công trong vi c ng d ng kĩ thu t in vitro ñã cho phép t o ra ñư c ngu n cây gi ng s ch b nh, mang nhi u ñ c tính vư t tr i hơn so v i phương pháp nhân gi ng truy n th ng. Nuôi c y ñ nh sinh trư ng là bi n pháp ñang ñư c s d ng ph bi n hi n nay trong nhân gi ng in vitro cây chu i nói chung và ñ c bi t là chu i Tiêu H ng nói riêng b i nh ng ñ c tính ưu vi t c a phương pháp này mà nó s ñư c trình bày trong nh ng ph n ti p theo ñây. 1.2 M c tiêu ñ tài Nh m hư ng ñ n m c tiêu kinh t lâu dài là nâng cao s n lư ng cây gi ng chu i Tiêu H ng ñ ng th i t o ra gi ng chu i Tiêu H ng s ch b nh nh vào công ngh c y mô ñáp ng cho th trư ng hi n nay. ð tài ti n hành vi c kh o sát các nh hư ng c a ch t kh trùng c th ñây là Javel nh ng n ng ñ và th i gian khác nhau nh m ñưa ch t ra qui trình kh trùng phù h p nh t, cho t l vô trùng m u c y cao nh t, góp ph n quan tr ng vào hi u qu nuôi c y, ñ ng th i cũng kh o sát nh hư ng c a m t s acid) và TDZ (Thidiazuron) ñi u hòa sinh trư ng như BA (Benzyl adenine), t l gi a BA và IAA (Indol acetic nh ng n ng ñ khác nhau lên kh năng nhân ch i c a chu i Tiêu H ng t ñó ch n ñư c môi trư ng thích h p cho hi u qu nhân ch i t i ưu
Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c

1

Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011

Trư ng ðHCT

t ñ nh sinh trư ng chu i Tiêu H ng, t o bư c chu n b quan tr ng cho các giai ño n ti p theo c a quá trình vi nhân gi ng chu i Tiêu H ng trên qui mô l n.

Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c

2

Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011

Trư ng ðHCT

CHƯƠNG 2 LƯ C KH O TÀI LI U
2.1 Ngu n g c và ñ c tính th c v t c a chu i. 2.1.1 Ngu n g c chung c a chu i Chu i ñư c thu n hóa ñ u tiên th y kh o c h c t i ñ m l y Kuk ðông Nam Á. Nhi u loài chu i d i ñư c tìm

New Guinea, Malaysia, Indonesia, và Philippines. G n ñây, t các di tích v các t nh thu c cao nguyên phía tây Papua, New Guinea ñây b t ñ u tr nh t

ñã giúp các nhà khoa h c ñưa ra k t lu n r ng chu i ñư c tr ng

là năm 5000 TCN (trư c công nguyên), và cũng có th s m hơn n a, t c là kho ng t 8000 năm TCN. S khám phá này có nghĩa r ng cao nguyên New Guinea là nơi mà chu i ñư c thu n hóa ñ u tiên. M t s vùng cô l p Trung ðông có th ñã tr ng chu i t th i gian trư c khi

H i giáo ra ñ i. Theo các tài li u c cho r ng nhà tiên tri Muhammad ñã bi t ñ n chu i trong các b a ăn c a ngài. Sau ñó, văn minh H i giáo tr i ra nhi u nư c, và chu i t ñó cũng b t ñ u m r ng lãnh th phân b . B t ñ u t th k 9, chu i ñã ñư c bi t ñ n m t cách r ng rãi qua các văn ki n và nh ng bài thơ Thánh. Vào th k 10, nh ng văn ki n Palestine và Ai C p ñã nói ñ n chu i, t ñ y chu i lan qua B c Phi và Tây Ban Nha theo con ñư ng H i giáo. Các ch ng c ñư c tìm th y trên m t s m u cây chu i hóa th ch Cameroon t

thiên niên k 1 TCN ñã gây ra cu c tranh lu n v lúc b t ñ u tr ng cây chu i là Châu Phi. Theo các tài li u v ngôn ng h c cho r ng ngư i Madagascar cũng ñã bi t v cây chu i t lúc ñó. Trư c nh ng khám phá này, b ng ch ng s m nh t v s tr ng chu i châu Phi là b t ñ u t cu i th k 6 TCN.

(http://www.khuyennongvn.gov.vn/c-hdknkn/c-chuyengiaotbkt/hung-yen-mo-hinh-thamcanh-chuoi-tieu-hong-cong-nghe-cao-cho-lai-hon-100-trieu-111ong-ha/view)

(Ngày18/04/2008). 2.1.2 Ngu n g c và v trí phân b c a chu i Tiêu H ng Tr i qua hàng lo t các bi n ñ i và tác ñ ng c a quá trình ch n l c t nhiên, chu i tr ng ngày nay ñư c t o thành do k t qu c a s lai t nhiên gi a hai loài chu i hoang d i Ðông Nam Á là chu i h t và chu i r ng. Ngày nay, theo th ng kê có ñ n 200300 gi ng chu i ñư c tr ng trên th gi i v i các m c ñích khác nhau như làm th c
3

Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c

Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011

Trư ng ðHCT

ph m và làm c nh,.... Tuy nhiên, h u h t chu i ăn qu ngày nay trong ñó có chu i Tiêu H ng ñ u thu c loài Musa paradisiaca L (ð ng Minh Quân, 2007). Chu i Tiêu H ng ñư c xem là m t trong nh ng lo i cây ñ c s n c a t nh Hưng Yên ñ ng th i cũng phân b Trong ñó, T Dân m t xã n m m t s t nh lân c n như Hà Tây, B c Ninh, H i Dương. phía tây huy n Khoái Châu, t nh Hưng Yên trên tri n

ñê t ng n sông H ng, cách trung tâm th ñô Hà N i 22 km v phía ðông Nam, cách thành ph Hưng Yên 30 km v phía Tây B c, và cách th tr n Khoái Châu 6,5 km v phía Tây là xã thâm canh cây chu i Tiêu H ng l n nh t Hưng Yên, chi m 1/3 t ng di n tích tr ng chu i Tiêu H ng c a huy n Khoái Châu. http://my.opera.com/lewhenshan/blog/show.dml/3294697 (Ngày 29/05/2009). 2.1.3 ð c tính th c v t c a chu i Chu i có thân r to s ng lâu năm, t thân m c ra nh ng lá r t to dài t i 2m, các b lá úp vào nhau t o thành m t thân gi hình tr cao t i 3 – 4m hay hơn, thân gi s ch t ñi sau khi qu chín, thân th t là ph n n m dư i ñ t thư ng g i là c chu i. Khi chu i ra bu ng, m t phát hoa t c chu i m c lên xuyên qua thân gi và l i ra chu i, hình nón dài, hoa phía ng n. C m hoa chu i là m t phát hoa g m nhi u lá b c màu ñ úp lên nhau thành b p k m i lá b c có kho ng 20 hoa x p thành 1 n i chu i 2 t ng, phía ng n là hoa ñ c phía g c là hoa cái. Hoa gi a thư ng là hoa lư ng tính,

không ñ u, bao hoa 6 m nh, trong ñó 3 m nh vòng ngoài và 2 m nh vòng trong dính l i v i nhau thành m t b n, còn m nh th ba c a vòng trong thư ng nh và trong su t g i là cánh môi. Qu m ng, không h t do b u noãn phát tri n thành, và còn mang nhi u d u v t c a vòi nhu (Hoàng Th S n, 2002). Chu i là cây kém ch u rét và gió m nh, c n nhi u nư c nhưng ưa ñ t thoát nư c và ñ c bi t thích h p v i vùng ñ t có nhi u Nitrogen và Kalium. Lư ng mưa ñ u 120 150mm hàng tháng là t t nh t, khô h n trên 2 tháng li n thì ph i tư i ñ ñ m b o cung c p ñ nư c cho chu i. Nhi t ñ thích h p 25 - 30oC, t i thi u trên 12oC. N ng c n v a ph i, n u n ng g t thì cây cháy lá, nám qu , tr i âm u, cây m c vóng và kéo dài th i gian sinh trư ng. Năng su t trung bình 150 bu ng/1 ha, n ng 15 ñ n 20kg/bu ng.
http://chothuoc24h.com/caythuoc/?ctid=C&ccthuoc=1782&Chu%E1%BB%91iC=441348.3 49773645&filethuoc=Chu%C3%A1%C2%BB%E2%80%98i (Ngày 07/10/2009)

2.1.4 ð c tính th c v t chu i Tiêu H ng

Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c

4

Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011

Trư ng ðHCT

Cũng gi ng như ña s các loài chu i thu c chi Musa, chu i Tiêu H ng cũng mang các ñ c tính th c v t ñ c trưng c a loài chu i Tiêu. Tuy nhiên, v n có m t s các ñ c tính phân bi t chu i Tiêu H ng v i các th chu i khác thu c loài chu i Tiêu. Chu i Tiêu H ng thân ch cao 2,2 - 2,6m, th i gian t lúc tr ng ñ n lúc thu ho ch là t 10 - 11 tháng, bu ng qu hình tr , hình thái qu thon ñ p, có màu vàng tươi khi chín, th t qu ch c, hương v thơm ngon, và ñ c bi t v chu i Tiêu H ng không b thâm khi chín như các th chu i khác cùng loài, là gi ng có ch t lư ng r t t t và ti m năng xu t kh u l n. Năng su t trung bình 40 - 45 t n/ha. Do tính ch u rét c a chu i Tiêu H ng khá y u nên chu i Tiêu H ng ñư c tr ng sao cho ñ m b o mùa v thu ho ch chu i trong mùa hè và k t thúc trư c mùa mưa bão. T c là chu i Tiêu H ng ñư c tr ng v thu (tháng 6-7 ÂL) và cây s ra hoa vào tháng 6 - 8 năm sau, ñ n tháng 9 - 11 thì thu ho ch, lúc này năng su t, ph m ch t chu i Tiêu H ng là t t nh t. http://www.baovecaytrong.com/kythuatcaytrongchitiet.php?Id=132&caytrongkythuat= c%C3%A2y%20chu%E1%BB%91i (Ngày 24/1/2011)

Hình 1: Chu i Tiêu H ng ñang trong th i kì cho qu và qu chu i Tiêu H ng khi chín. http://www.baovecaytrong.com/kythuatcaytrongchitiet.php?Id=132&caytrongkythuat= c%C3%A2y%20chu%E1%BB%91i (Ngày 24/1/2011). 2.2 Phân lo i 2.2.1 Phân lo i chung c a chi chu i Ngành: Ngành H t Kín (Angiospermatophyta) hay ngành Ng c Lan (Magnoliophyta) L p: Monocotyledonneae (L p m t lá m m) hay L p Liliopsida (L p Hành)

Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c

5

Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c

nana Lour. Vi t Nam ñ u thu c loài Musa paradisiaca L v i ða s các loài chu i ăn ñư c 11 th khác nhau b i hình d ng qu . Hi n nay. huy n Nhà Bè.…Ngoài ra. mang l i giá tr kinh t . cũng còn m t s loài chu i khác cũng thư ng g p như: chu i già lùn (M.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Phân l p: Lilliidae (Phân l p hành) Siêu b : Zingiberana. Uranoscopos Lour.3 M t s loài chu i Vi t Nam.2. chu i hoang nh n (M.).). chu i già. thành ph H Chí Minh ñã xu t kh u kho ng 20 t n lá chu i cho T p ñoàn A&M Seafood. 2007). H : Musaceae. chu i trăm n i ( M. Doanh nghi p ñ u tiên và duy nh t hi n nay xu t kh u lá chu i sang M là Công ty Thành H i. chu i là cây s ñư c nhi u ñ a phương ch n làm cây tr ng ch l c.2. chiliocarpa Back).1 Giá tr kinh t c a chu i Tiêu H ng Theo ñ án quy ho ch phát tri n rau qu .3. Chi: Musa 2. hoa và cây c nh ñ n năm 2010. chu i xiêm.2 Phân lo i chu i Tiêu H ng Ngành: Ngành H t Kín (Angiospermatophyta) hay ngành Ng c Lan (Magnoliophyta) L p: Monocotyledonneae (L p m t lá m m) hay L p Liliopsida (L p Hành) Phân l p: Lilliidae (Phân l p hành) Siêu b : Zingiberanae B : Zingiberales (B g ng) H : Musaceae Chi: Musa 2. Bên c nh giá tr kinh t to l n mà chu i trái mang l i thì các b ph n khác c a cây chu i cũng ñã ñư c t n d ng và khai thác m t cách tri t ñ . balbisiana Colla). Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 6 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . chu i h t (M. chu i r ng (M. B : Zingiberales (B g ng). 2. t m nhìn ñ n năm 2020 c a B Nông nghi p và Phát tri n nông thôn. acuminata Colla).3 Giá tr kinh t . màu qu và v th t như: chu i ng . dinh dư ng và dư c li u c a chu i Tiêu H ng 2.…và nhi u loài chu i khác cũng ñư c tr ng t i Vi t Nam nh m m c ñích làm c nh (ð ng Minh Quân.

Chu i Tiêu H ng năng su t bình quân 40 – 45 t n/ha. Ngoài ra. Hi n nay. v t b trong quá trình thu ho ch. ð c bi t trái chu i b hư h ng.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT bình quân m i tháng công ty Thành H i l i xu t m t container lá chu i sang th trư ng M . t ng thu nh p t bán chu i g n 10 t ñ ng. chu i là ñ i tư ng ñư c ch n góp ph n vào vi c xóa ñói gi m nghèo b i tính d tr ng. Xã B n L u có hơn 60 h tr ng ñ n 87 ha 2. Chu i còn ñư c nông dân nhi u ñ a phương tr ng xen canh. năng su t và th trư ng n ñ nh. Nhi u ñ a phương ñã chuy n sang tr ng chuyên canh cây chu i. tương lai con s s còn gia tăng vì ñơn ñ t hàng t i các siêu th ñang ngày m t tăng lên. Thành ph n dinh dư ng do 100 gram th t chu i chín 7 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Xã T Dân hi n ñang thâm canh cây chu i Tiêu H ng l n nh t huy n Khoái Châu. t nh ð ng Nai tr ng xen canh hơn 1. rư u chu i. vi c mua bán chu i cũng l i càng tr nên thu n l i hơn do các ti u thương chu i ñ n t n nhà ñ thu mua. g p kho ng 4 l n tr ng lúa. cao g p ñôi chu i Tiêu bình thư ng. Nhi u h nông dân chu i.200 ha. G n ñây. do v y các nhà tr ng chu i không ph i t n nhi u kinh phí cho vi c v n chuy n chu i bán. m t chu i. dây chu i cũng ñư c ngư i dân t n d ng m t cách t t nh t cho vi c s n xu t các ñ th công mĩ ngh mang l i hi u qu kinh t cao không ch cung c p cho th trư ng tiêu th trong nư c mà còn hư ng ñ n th trư ng nư c ngoài. Năm 2009. http://vneconomy. như xã Quang Trung. Các s n ph m t chu i cũng ngày càng tr nên ña d ng như chu i khô. nông dân Hư ng Hóa ñã thu hơn 80 t ñ ng t vi c bán chu i qu . chi m g n 1/3 di n tích chu i toàn huy n.2 Dinh dư ng t chu i Tiêu H ng Chu i là lo i trái cây duy nh t h i t ñ y ñ thành ph n nh ng ch t dinh dư ng c n thi t cho cơ th con ngư i.htm (Ngày 03/3/2010) t nh Lào Cai thu ti n t t tr ng cây chu i Tiêu. không kén ñ t.vn/20100303091120929p0c10/chuoi-se-la-mat-hang-xuat-khau-chuluc. bình quân thu lãi trên 100 tri u ñ ng/ha. huy n Th ng Nh t.… ñang hư ng ñ n m t ti m năng xu t kh u r t l n. chu i s y. Theo m t vài nghiên c u g n ñây. s n xu t ch t d o. rác th i t cây chu i còn ñư c nghiên c u làm than t ong. G n 600 ha chu i Tiêu H ng t p trung m t s xã huy n Khoái Châu t nh Hưng. ch bi n còn ñư c nghiên c u cho phân h y và t o ra m t ngu n năng lư ng ñi n m i.3.

045mg 0.578mg 19mcg 0. TNF tương tác v i các t bào kh i u ñ kh i ñ ng s t tiêu (hay ch t) c a t bào (cytolisis). trái chu i ch a ch t TNF (Tumor Necrosis Factor) có nh ng tính ch t ch ng ung thư.047g 0.31mg 29mg 20mg 0. Cũng theo nghiên c u này thì ñ i v i Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 8 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . làm tăng tính th m th u c a m ch máu giúp cho các b ch c u (leukocyte) xâm nh p vào ñư c vùng b nhi m khu n. m c d u m t s phóng thích toàn thân (systemic release) có th d n ñ n “s c nhi m khu n” (septic shock) và t vong. t c là trái chu i càng chín thì tính ch t ch ng ung thư c a nó càng cao.071g 9.033g 0.blogspot. ðây là m t d ng ñáp ng khu trú viêm (localized inflammatory response).1mcg 0. Chu i làm tăng s lư ng t bào máu tr ng.152mg 1.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT cung c p bao g m: B ng 1: Thành ph n dinh dư ng trong 100g th t chu i chín Thành ph n Năng lư ng Protein K Na Ca Fe Mg P Zn Cu Mn Se Methianine Valine Histidine Giá tr trong 100g th t 92kcal 1.047g Threonine Leucine Vitamin C Thiamin Riboflavin Niacin Pantothenic Acid Pyridoxin Folate Tryptophan Isoleucine Lysine Phenylalanine Arginine (http://thuvienphathoc.3 Giá tr v dư c li u c a chu i Tiêu H ng Theo m t nghiên c u t i Nh t.3.012g 0.16mg 0.011g 0. V i 1 t i 2 trái chu i m i ngày giúp tăng s c mi n d ch c a cơ th ch ng l i các b nh như c m l nh. cúm và nh ng b nh khác.038g 0. M c ñ ch ng ung thư này tương ng v i ñ chín c a trái chu i. TNF tương tác v i các th th (receptor) trên các t bào n i mô (endothelial cells).26mg 0.1mg 0.104mg 0.048g 0.54mg 0.com/2010/01/chuoi-va-nuoc-dua.047g 0.034g 0. ñ y m nh s c mi n d ch c a cơ th và s n xu t ra ch t ch ng ung thư TNF.03g 396mg 1mg 6mg 0.081g Thành ph n Giá tr trong 100g th t 0.html) (Ngày 06/01/2010) 2.

Ch t Potassium trong chu i s giúp l p l i m c ñ quân bình và t ñó làm gi m cư ng ñ stress. cũng làm cân b ng lư ng nư c trong cơ th . Bên c nh ñó. giúp ch ng l i căn b nh thi u máu. và làm cho con ngư i ta c m th y h nh phúc hơn. Do v y. vì th ñã có th kích thích s s n sinh Hemoglobine trong máu. vi c ăn chu i s giúp cung c p m t lư ng Potassium cho cơ th có tác d ng làm cân b ng lư ng ñư ng huy t trong cơ th . làm tăng s nh y bén và minh m n.156/default.aspx?LangID=0&tabId=437&ArticleID=24054) (Ngày 22/11/2009) Sau ñây là m t vài công d ng khác c a chu i. (http://67. Tăng cư ng ho t ñ ng trí não Do trong chu i có ch a m t lư ng cao Potassium có tác d ng tích c c ñ n s b n b trong ho t ñ ng trí não ñ ng th i giúp tăng cư ng trí nh . H cư ng ñ stress Potassium trong chu i là m t ch t khoáng thiên nhiên có kh năng làm nh p tim n ñ nh và giúp tăng cư ng lư ng oxy lên não. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 9 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . v i hàm lư ng Potasium cao còn có kh năng phóng thích lư ng Sodium dư th a ra kh i cơ th và làm n ñ nh huy t áp. v chu i có ñ m ñen khi chín có tác d ng tăng cư ng tính ch t c a các t bào máu tr ng lên g p 8 l n so v i v chu i xanh. ð ng th i. B nh tr m c m (Depression) Theo m t nghiên c u g n ñây c a h i MIND ( Association for Mental Health) thì chu i có kh năng làm gi m s tr m u t nh ng ngư i b m c b nh tr m c m do trong chu i có ch a tryptophan. tăng cư ng hưng ph n.52. B nh cao huy t áp Chu i có hàm lư ng Potassium khá cao. quý giá và d áp d ng nhưng còn ít ñư c quan tâm. Khi chúng ta b căng th ng m c ñ chuy n hóa (metabolism) tăng làm cho lư ng Potassium gi m.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT các loài chu i.177. m t lo i acid amin mà s ñư c cơ th chuy n hoá thành ch t serotonin có tính ch t làm thư giãn. Thi u máu (Anemie) Trong chu i có hàm lư ng ch t S t r t cao.

Ch t s i còn có th hoà quy n. l p màng nh y dày lên ñ b o v thành d dày tránh kh i b loét. m n nhưng l i ch a nhi u ch t s i không hoà tan. M n cóc (warts) Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 10 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Cơ quan Qu n Tr Th c Ph m và Dư c Ph m Hoa Kỳ (FDA) ñã công nh n tác d ng ch ng cao huy t áp và ñ t qu c a chu i. Chu i có th h tr nh ng ngư i b SAD vì có ch a ch t Tryptophan là ch t làm gia tăng khí s c thiên nhiên. B12 cũng như các ch t Potassium và Magnesium có trong chu i giúp cho cơ th h i ph c sau nh ng ph n ng c a s thi u Nicotine. tá tràng Chu i xanh có kh năng kích thích s tăng trư ng c a l p màng nhày thành m c cao và tránh ñư c ch ng ru t già. Các vitamin B6. tá tràng. m t ch ñ ăn u ng có thêm chu i s gi m t l t vong vì ñ t qu xu ng 40%. Nh ng căn b nh do th i ti t thay ñ i (Seasonal affective disorder-SAD). Cai thu c lá Chu i có th giúp nh ng ngư i cai thu c lá ch ng l i v i nh ng cơn thèm thu c. Ch t s i không ñư c tiêu hoá t o thành ch t bã h p thu nư c và kích thích nhu ñ ng ru t nên có tác d ng ch ng táo bón r t t t. M t khác. vi c kích thích nhu ñ ng ru t s thúc ñ y nhanh s lưu thông trong ru t già làm gi m th i gian ti p xúc c a các ch t ñ c h i ho c có kh năng gây ung thư v i niêm m c ru t. Nh ng t bào s n xu t ch t nh y ñư c tăng sinh. và tăng s c ñ kháng c a cơ th trư c ñi u ki n th i ti t b t l i. ăn chu i hàng ngày có th giúp b o v niêm m c ru t phòng ng a nhi u ch ng b nh Ch ng nôn nghén (Morning sickness) Ăn chu i gi a các b a ăn giúp ñư ng trong máu nôn nghén vào bu i sáng.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT B nh táo bón Th t chu i chín m m. ð t qu (Stroke) Theo nghiên c u ñăng trên t p san The New England =2 0 Journal of Medicine. Do ñó. k t dính nh ng ch t ñ c h i này ñ bài ti t theo phân ra ngoài. Loét d dày. trong c a d dày ñ i v i các b nh nhân loét d dày.

Say rư u H n h p : chu i + s a + m t ong cho vào máy xay sinh t r i cho ngư i ñang say rư u u ng. Vi c nhân gi ng chu i theo phương pháp truy n th ng ch y u là b ng con (nhân gi ng vô tính). các ch i chu i con khi l n s ñư c tách ra kh i g c ban ñ u và tr ng n ñ nh nhi t ñ cho cơ th . Ngoài ra.html (Ngày 06/01/2010) 2. m t ong thì làm n ñ nh ñư ng huy t và s a s giúp tái l p l i lư ng nư c trong cơ th . sau m t th i gian m n cóc s m t. ngư i say rư u s chóng tr l i bình thư ng vì chu i làm cho bao t d u l i. chu i còn có tác d ng khá thú v khác là có th làm gi y da sáng bóng hơn. T c là. thân c này có th t n t i trong ñ t sau khi thân gi b ch t ñi ho c b ñ n b sau m i v thu ho ch. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 11 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .1 Nhân gi ng theo phương pháp truy n th ng D a trên nh ng ñ c tính th c v t c a cây chu i có thân c s ng lâu năm.blogspot.4 Phương pháp nhân gi ng 2. t m t g c chu i ban ñ u sau khi thu ho ch s nh y ra nhi u ch i chu i con.4. Chà m t trong v chu i sau ñó l y gi lau s ch vài l n s làm ñôi giày tr nên sáng bóng.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT ð p m t trong v chu i lên ch m n cóc. Khi g p ñi u ki n thu n l i ho c ñư c kích thích b ng cách bón phân thì t thân c c a chu i s m c ra r t nhi u ch i con. http://thuvienphathoc. r i dùng băng keo dán l i . Ki m soát nhi t ñ Chu i là lo i th c ph m ñư c x p vào lo i có tính mát (cooling fruit ) nên có th làm h nhi t ñ và gi Mu i c n Chà m t trong c a v chu i lên ch mu i c n s làm v t ñ t t l n mà không còn b sưng t y. Các ch i con này s sinh trư ng và phát tri n thành cây chu i trư ng thành và c như v y vòng ñ i c a c chu i ban ñ u c th ñư c ti p di n.com/2010/01/chuoi-va-nuoc-dua.

thành ph . lĩnh v c nuôi c y mô ñã phát tri n m t cách nhanh chóng và có nhi u ñóng góp h t s c to l n vào s phát tri n c a công ngh sinh h c và nông nghi p hi n ñ i. ðà l t do có ñi u ki n khí h u ñ c bi t nhi u phòng thí nghi m nuôi c y mô Khoa H c và Công Ngh thu n l i nên ñây là nơi có nhi u phòng thí nghi m ñư c xây d ng ñ ph c v cho lĩnh v c nuôi c y (Nguy n B o Toàn. ðôi nét v lĩnh v c nuôi c y mô Nuôi c y mô và t bào th c v t là m t lĩnh v c ñư c nhà th c v t h c ngư i ð c Haberlandt. Hi n nay. mô. cũng có th s d ng nư c c t hai l n ho c nư c kh khoáng (Nguy n ð c Lư ng. Ph m ch t nư c là ñi u ki n quan tr ng trong nuôi c y. nhi t ñ . Nư c s d ng trong nuôi c y là nư c c t m t l n. Vi c nuôi c y ñư c duy trì dư i các ñi u ki n ñư c ki m soát tương ñ i nghiêm ng t như ánh sáng. s các t nh. T ñó ñ n nay. t bào th c v t trên môi trư ng nuôi c y ñư c xác ñ nh rõ ñ i v i t ng ñ i tư ng nuôi c y và m c ñích nuôi c y. vi c nghiên c u nuôi c y mô và t bào b t ñ u th c hi n trong kho ng năm 1997 Phân Vi n Khoa H c thành ph H Chí Minh. 2004).Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT trên ñ t như m t cá th ñ c l p và t cây ch i con này s cho ra nhi u ch i chu i con m i. Thành ph n môi trư ng dùng trong nuôi c y mô Nư c Nư c là thành ph n không th thi u trong quá trình sinh trư ng và phát tri n c a th c v t trong môi trư ng t nhiên cũng như trong nuôi c y in vitro. Trong m t s trư ng h p. Các nguyên t khoáng • ða lư ng Nitrogen (N) Nitrogen là thành ph n c u t o c a nhi u h p ch t h u cơ quan tr ng cho cơ th s ng. và m ñ … Vi t Nam. Nitogen ñư c s d ng trong môi trư ng nuôi c y mô thư ng 12 hai d ng là vô cơ Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 2. có r t các trư ng ñ i h c. Nuôi c y mô và t bào th c v t chính là s nuôi c y vô trùng các cơ quan. 2002). ngư i tiên phong trong lĩnh v c này nghiên c u l n ñ u tiên 1902.2 Nhân gi ng hi n ñ i a. b.4. các vi n nghiên c u.

…Lân ñư c cung c p cho cây ch y u dư i các d ng như H2PO4-. 2004). Lân (P) Lân là nguyên t không th thi u trong thành ph n c u t o nên acid nhân.(Nguy n B o Toàn. ATP. Magnessium (Mg) Magnesium là thành ph n c u t o c a Chlorophyll và tham gia vào s phân c t t bào. Lưu huỳnh (S) Lưu huỳnh là thành ph n c a m t s amino acid như Cystein. PO43. Magnessium còn là thành ph n c a nhi u enzyme c n thi t cho quá trình bi n dư ng năng lư ng trong s t ng h p ATP.và NH4+ còn d ng h u cơ là các amino acid và các polyamine (Nguy n B o Toàn.nhưng d ng K+ ( Lê Văn khi ñó ñã tr nên vô ích. Calcium (Ca) Calcium là thành ph n c a vách t bào. 2004). Methionin và vài vitamine khác.(Nguy n B o Toàn. 2004). Potassium (K) Potassium là thành ph n xúc tác c a nhi u enzyme liên quan ñ n quá trình t ng h p carbohydrate. Ngoài ra.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT và h u cơ. protein và c n thi t cho s quang t ng h p và hô h p Potassium thì các ph n ng trong cây b cây tr ng là nguyên t tham gia vào ti m năng th m th u và áp su t trương c a t bào. Mô h p thu Calcium ch y u Ca2+ (Nguy n B o Toàn. Cây h p thu Magnessium Mg2+ (Nguy n B o Toàn. NADPH. Calcium s liên k t ch t ch v i Pectin t o thành Calcium pectate c n thi t cho s v ng ch c c a vách t bào và mô th c v t. Mô cây h p thu lưu huỳnh Sodium (Na) d ng SO42. cây s tích t nhi u NO3. màng t bào và ho t tính c a m t s enzyme. 2004). N u thi u nh hư ng. vi c tích t nhi u NH4+ cũng x y ra ñ ng th i gây ñ c cho cây và c n tr quá trình t ng h p amino acid. d ng d ng Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 13 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 2004). 2004). HPO42-. d ng vô cơ ch y u là NO3. Mô cây h p thu (K) Hòa và Nguy n B o Toàn. màng t bào.

2002). Cây h p thu Chloride ch y u d ng Cl. Tuy nhiên. Theo các nghiên c u g n ñây th y r ng Bo có liên quan ñ n s ñi u hòa ho t ñ ng c a enzyme Phenolase. trong quá trình quang phân li nư c. Bo c n thi t cho s phát tri n và chuyên hóa mô. K m (Zn) K m có liên quan ñ n các ph n ng t ng h p c a Indol acetic acid (IAA) và là Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 14 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Ngoài ra. Chloride còn ñi u hòa s ñóng và m c a khí kh u là nguyên t c n thi t cho r và s phân chia t bào trong lá và ch i. Mô h p thu Mangan d ng Mn2+ (Nguy n ð c Lư ng. Theo các nhà khoa h c cho r ng. 2004). Mangan (Mn) Mangan là m t trong các nguyên t vi lư ng quan tr ng trong môi trư ng nuôi c y. Thi u Bo s có nh ng bi n ñ i v các c ch tri u ch ng như chóp r không dãn dài ra m t cách bình thư ng. Mangan gi vai trò quan tr ng trong s quang phân li nư c c a quá trình quang h p ñ ng th i cũng là thành ph n ho t hóa cho nhi u enzyme. Bo (B) Vai trò c a Bo trong cây cũng chưa th c s ñư c rõ. 2002). Sodium có ch c năng n ñ nh áp su t th m th u trong cây (Nguy n ð c Lư ng. • Các nguyên t khoáng vi lư ng Iodine (I) Iodine không ñư c công nh n như là m t nguyên t dinh dư ng cho th c v t b c cao. bi n dư ng acid Phenolic và s t ng h p Lignin. Chloride (Cl) Chloride có vai trò trong quang h p ch y u là h th ng quang II. gia tăng s n ñ nh c a t bào.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Sodium ñư c h p thu vào cây d ng ion Na+ tuy nhiên ch c năng c a nguyên t này ñ i v i cây tr ng th c s v n chưa ñư c bi t rõ. nó là nguyên t c n thi t cho s phát tri n c a cây m c dù ch v i m t lư ng nh nhưng n u thi u Iodine thì s phát tri n c a cây s b tr ng i (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn. Ngoài ra. 2004). 2004).(Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn. kèm theo s t ng h p c a DNA và RNA (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn.

c a nhi u protein v n chuy n ñi n t trong quá trình quang h p và hô h p. Vitamine d ng Co2+ (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn.c n thi t cho cây trong s xúc tác t ng h p protein t s kh NO3-.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT thành ph n ho t hóa c a nhi u enzyme quan tr ng. 2004). Cobalt (Co) Cobalt là thành ph n kim lo i c a vitamine B13 liên quan ñ n s t ng h p acid nhân. trong chu i d n truy n ñi n t như Plastocyanin. 2004). K m cung c p cho cây (Nguy n B o Toàn. 2002). Nickel là thành ph n c a Urease bi n ñ i Urea sang Ammonium (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn. Albuminium. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 15 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 2004). Ni) Vai trò c a c hai nguyên t này v n chưa th c s ñư c bi t rõ. 2004). Molybden (Mo) Cây h p thu Molybden d ng Zn2+ d ng Molybdate MoO42.gây ñ c cho cây do phóng thích nhi u NH3 (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn. thư ng g p là Glucose và Sucrose (Nguy n ð c Lư ng. S t cũng là thành ph n c n thi t cho s t ng h p c a di p l c t (Nguy n B o Toàn. Ngư i ta th y r ng. ð ng cũng là thành ph n c a ascorbic acid oxydase (Nguy n B o Toàn. t bào th c v t t ng h p nên ch t h u cơ giúp t bào phân chia và tăng sinh kh i ñư c b sung vào môi trư ng dư i d ng ñư ng. 2004) Carbon và ngu n năng lư ng Ngu n Carbon có vai trò quan tr ng giúp mô. do v y n u thi u Molypden s d n ñ n tình tr ng dư th a NO3. 2004). ð ng (Cu) ð ng là nguyên t vi lư ng tham gia vào s ho t hóa c a các enzyme Cytocrome oxydase trong hô h p. Nickel (Al. Cây h p thu Cobalt S t (Fe) S t là nguyên t quan tr ng vì nó là thành ph n c a m t s các enzyme.

Theo Nguy n Th Kim Huê (2005) vi c b sung thêm các ch t h u cơ t nhiên s giúp làm n ñ nh pH cho môi trư ng và góp ph n gia tăng t c ñ sinh trư ng c a m t s ñ i tư ng cây tr ng nh t ñ nh. Các ngu n Nitrogen khác ñư c s d ng ñ b sung vào môi trư ng nuôi c y như Casein hydrolysate. 2002). ch t có ho t tính trong nư c d a là Myo . Các ch t b sung này là protein hydrolysate. Pyridoxine có ch c năng trong ph n ng d hóa amino acid. Tyrosine cũng ñư c s d ng ñ kích thích s phát sinh hình thái trong nuôi c y t bào (Nguy n ð c Lư ng.inositol là m t carbohydrate không ph i vitamine. nư c d a. là thành ph n c a Phosphatidyl inostol và Phytic acid ñư c các nghiên c u ch ng minh là có tác d ng h tr cho s sinh trư ng c a t bào nên cũng ñư c x p vào nhóm như các vitamine (Nguy n ð c Lư ng. L – asparagine và adenie. L – glutamine. nư c cà chua…Tuy nhiên. Cho ñ n nay. Than ho t tính Vi c b sung than ho t tính vào môi trư ng nuôi c y s có l i và có tác d ng kh ñ c. Vitamine thư ng ñư c s d ng là Nicotinic acid.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Vitamine ñư c s d ng như là coenzyme và ñư c s d ng m t lư ng r t nh (mg/l). Nicotinic acid s d ng như là coenzyne trong bi n dư ng các ch t Nicotinamide adenin dinucleotide (NAD) hay Nicotinamide dinucleotide phosphate (NADH). d ch chi t lúa m ch. Các ch t h u cơ không xác ñ nh B sung nhi u ch t trích h u cơ khác vào môi trư ng nuôi c y thư ng mang l i nhi u k t qu thu n l i cho s tăng trư ng c a mô. d ch chu i qu . ñư c s d ng r ng rãi hi n nay là nư c d a. Ngoài ra. Thiamine (vitamine B1). Myo . Thiamine có ch c năng như là m t coenzyme trong bi n dư ng carbohydrate. d ch chi t n m men. Pyridoxine (vitamine B6). Myo . và c vitamine C ñư c s d ng như là m t ch t ch ng oxi hóa. Than ho t tính khi ñư c b sung vào môi trư ng nuôi c y s có tác d ng kích Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 16 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 2002). các amino acid và ngu n cung c p Nitrogen khác cũng ñư c b sung vào môi trư ng nuôi c y ñ cung c p cho cây. m c dù t bào th c v t có kh năng t t ng h p các amino acid c n thi t nhưng s b sung các amino acid này vào môi trư ng nuôi c y là ñ kích thích s tăng trư ng c a t bào.inositol và m t s acid amin khác. nư c cam.inositol. Lư ng nư c d a dùng trong nuôi c y mô là 15 – 29% th tích môi trư ng.

Nói chung. Ch t t o gel Ch t t o gel thư ng s d ng trong nuôi c y mô là Agar. Do ñó. có tác d ng t o giá ñ cho mô c y trong môi trư ng dinh dư ng tránh s chìm ng p khá lâu c a mô trong quá trình nuôi c y s d n ñ n nh ng hư h ng c a mô làm c n tr ñ n năng su t nuôi c y. không nên l m d ng than ho t tính m t cách quá m c (Nguy n ð c Lư ng. vi c s d ng than ho t tính ph i th c s phù h p và c n thi t trên t ng ñ i tư ng nuôi c y cũng như môi trư ng nuôi c y. m t s n ph m t nhiên ñư c trích t t o.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT thích s tăng trư ng và bi t hóa c a m t s loài cây nhưng l i có tác d ng kìm hãm ñ i v i m t s ñ i tư ng cây khác. nhưng l i có kh năng k t h p v i các ch t phenol ñ c do mô ti t ra trong su t th i gian nuôi c y làm tăng kh năng kích thích s tăng trư ng c a t bào th c v t. 2004) Ch t ñi u hòa sinh trư ng • Nhóm auxin Auxin t nhiên Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 17 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Tuy nhiên. vi c s d ng Agar ph i chú ý ñ n các v n ñ sau: ð tinh khi t c a Agar Hàm hư ng m ñ ch a trong Agar S sinh trư ng c a m u c y trong môi trư ng có Agar N ng ñ Agar ñư c s d ng s nh hư ng ñ n • Th năng nư c trong môi trư ng nuôi c y • ð c ng c a môi trư ng • S sinh trư ng c a m u c y • Các v n ñ sinh lý c a m u c y như s th a nư c • S ho t ñ ng c a cytokinin trong môi trư ng có Agar (Nguy n B o Toàn. hút các ch t ñi u hòa sinh trư ng trong môi trư ng nuôi c y. 2002 ). Than ho t tính có kh năng liên k t v i nhi u ch t ñi u hòa sinh trư ng và làm gi m ho t tính c a các ch t này. và làm t i môi trư ng (ñ i v i môi trư ng t o r ). nh hư ng c a than ho t tính trên 3 m t ch y u sau: hút các h p ch t c n.

Thành l p mô s o và tăng trư ng. c ch s vươn dài ch i. • Nhóm cytokinin Cytokinin là adenin ñư c thay th N-6.4 . c ch s phát tri n c a ch i nách. Kích thích m c ch i nách. T o ch i b t ñ nh n ng ñ th p. k t h p v i auxin gây ra s phân chia bào th c v t. 2002). Auxin t ng h p th c v t là Indole – 3 – acetic acid (IAA). 2. c ch s phát tri n r . t r sau ñó v n chuy n lên ch i. Auxin Indol acetic acid (IAA) Indol butyric acid (IBA) 1-Napthalene acetic acid (NAA) Phenylacetic acid (PAA) 2.chloro phenoxy acetic (CPA) Cytokinin Zeatin (Z) Zeatin riboside (ZR) Isopentennyladenine (iPA) 6 – benzylaminopurine (BAP) Kinetin Thidiazuron (TDZ) N – (2 chloro-4-pyridyl)-N’-phenylurea (CPPU) Hi u qu ch y u trong nuôi c y mô T o r b t ñ nh n ng ñ cao. Phân chia t bào.4 – D) Dicamba P. c ch t o r . c ch s lão hóa lá. Phân chia t bào. có hi u qu chính trong s kích thích t o r . ñóng vai Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 18 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . T o ch i ph ( n ng ñ cao).Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Auxin t nhiên ñư c tìm th y di n v i n ng ñ cao Lư ng. Kích thích phôi sinh trư ng. Thành l p mô s o và tăng trư ng. Alpha – naphthaleneacetic acid (NAA).D) (Nguy n ð c Lư ng. ñư c ng d ng nhi u trong vi nhân gi ng và t o r c a cành giâm (Nguy n ð c Thư ng s d ng r ng rãi là Indole – 3 butyric acid (IBA) (hi n nay cũng ñư c ch ng minh là có m t trong t nhiên cây tr ng). B ng 2: Tóm t t vai trò c a nhóm auxin và cytokinin lên s sinh trư ng và phát tri n c a m u c y. Cytokinin ñư c cây t ng h p trò chính trong s thành l p ch i và cơ quan trong nuôi c y mô. 2002).4 – dichlorophenoxyacetic (2. hi n vùng phân sinh mô.4 – Diclrophenoxy acetic acid (2.

là m t hormone bay hơi. t o thân c và r c . ch i ng n và thân c . Thúc ñ y s thích nghi. • Ethylene Là m t ch t khí. phôi sinh dư ng. • Gibberellin Gibberellin m n c m v i nhi t và thư ng không s d ng trong nuôi c y mô.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT S tương tác gi a auxin và cytokinin theo nh ng t l khác nhau s cho ra nh ng k t qu khác nhau. Ch c năng chính là kích thích s tăng trư ng kéo dài phân sinh mô ch i. tác d ng tương tác v i các ch t kích thích tăng trư ng khác. s lão hóa và phát tri n c a phôi th c v t (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn. M t t l cao auxin và th p cytokinin thích h p cho s t o r và ngư c l i t l th p auxin và cao cytokinin thích h p cho s t o ch i. 2004. ABA ñư c t ng h p t Mevalonic acid ñóng vai trò chính liên h v i nư c trong cây. 2004). Kích thích s t o thân c . • Abscisis acid (ABA) ABA có tác d ng ngăn c n m nh m s sinh trư ng cây. Ho t tính c a Ethylene có th b c ñ nh b i Ag+ 2004) c. làm trư ng thành phôi sinh dư ng. Phillips và Chilton. nh hư ng tr c ti p ñ n hi u qu nuôi c y. Gibberellin Gibberellin (GA3) Gibberellin (GA1) Gibberellin (GA4) Gibberellin (GA7) Kéo dài ch i. r c . m c ñ trung gian gi a hai t l này thích h p cho s t o callus (Nguy n B o Toàn. kích thích s phát tri n miên tr ng. 1991). 19 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Ethylene làm tăng nhanh s lão hóa c a mô và kích thích ñôi khi là c ch s tái sinh c a mô. c ch s thành l p r b t ñ nh. thư ng s d ng v i các ch t di t m m Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c nhi u d ng khác nhau (Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn. B ng 3: Tóm t t vai trò c a Gibberellin lên s sinh trư ng và phát tri n c a m u c y. Kh miên tr ng h t. g c c . ñư c s d ng r ng rãi trong s t o phôi vô tính và bi n ñ i phôi thành cây con. Kh trùng b m t m u c y Kh trùng b m t m u c y là m t giai ño n c c kì quan tr ng trong nuôi c y mô.

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT b nh. Sodium hypochloride hòa tan trong nư c. còn Isopropanol cũng khá hi u qu nhưng th i gian kh trùng tương ñ i ng n (Nguy n ð c Lư ng. Ethanol có tác d ng di t khu n do có kh năng làm bi n tính protein.25% n ng ñ các ho t ch t kh trùng. ñ i v i Javel thương m i con s này là t 10 – 20% (Nguy n B o Toàn.và kim lo i n ng ñ làm bi n tính protein (Nguy n B o Toàn. nhưng ph i th a các ñi u ki n ph i là các s n ph m r ti n. Ngoài ra. 2002) • Ion kim lo i n ng Ch t kh trùng thông d ng là Mercuric Chloride (HgCl2) v i n ng ñ t 0. Methanol t ra kém hi u qu . Hóa ch t s d ng cho vi c vô trùng b m t m u c y có nhi u lo i • Dung d ch hypochloride Ion hypochloride có trong Sodium hypochloride (NaOCl) ho c Calcium hypochloride [Ca(OCl)2]. 2004) • C n Trong s các lo i c n ñư c s d ng ñ kh trùng thì Ethanol ñư c s d ng nhi u nh t. c n 70% còn có tác d ng làm tăng di n tích ti p xúc c a ch t kh trùng trong quá trình kh trùng m u. HgCl2 ho t ñ ng trên cơ s ion Cl.và các ph n ng oxy hóa khác.1 – 1% trong 30 – 60 phút. Sodium hypochloride ho t ñ ng trên cơ 20 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 2004). 2004). không ñ c v i m u c y cũng như ñ i v i ngư i thao tác nhưng cho hi u qu lo i tr các vi sinh v t trong ph m vi r ng (Nguy n B o Toàn. Thông thư ng dung d ch Javel và Clorox ch a kho ng 5. trong khi c n 95% có kh năng hòa tan các ch t sáp b m t mô c y. con ngư i và môi trư ng nên ph i h t s c c n th n khi s d ng và x lý ch t th i sau khi dùng. Hóa ch t này r t ñ c ñ i v i th c v t. thư ng có trong các s n ph m t y r a như Javel và Clorox chi m kho ng 5 – 20% th tích. Ethanol có th dùng ñ ngâm m u trư c ho c sau khi x lý v i Hypochloride. Tác d ng di t khu n c a hypochloride là c hypochlorous acid (HOCl) và ion OCl-.do hi u qu ti t trùng c a HOCl t t hơn d ch hypochloride nên s d ng s ion Cl. Ngư i ta cho r ng HOCl có tác d ng di t khu n m nh hơn OCl. • Ch t kháng sinh Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c dung d ch có tính acid nh vì th dung pH t 6 – 7. th i gian x lý này là t 1 -5 phút. ñ ng v t. và ñư c pha loãng trong nư c t 5 – 25%.

Trong trư ng h p này. m t sinh v t ña bào có ngu n g c t t bào duy nh t là h p t . tính toàn năng c a t bào không bi u hi n ñư c do tác ñ ng c a các t bào khác.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT M t s kháng sinh thư ng ñư c s d ng (Peniciline G. ð i v i m t cây nguyên v n. Phương pháp vi nhân gi ng T bào th c v t có ch c năng sinh lý ñ c bi t ñó là tính toàn năng. không c n r a l i m u c y b ng nư c vô trùng sau khi x lý m u v i hóa ch t này (Dương Công Kiên. n u các nh hư ng ñó b vô hi u hóa thì t bào s ho t ñ ng như là m t t bào non tr (Nguy n Thi n T ch. Tetramycine. nh ng ưu ñi m và khuy t ñi m c a phương pháp này. khi ñó h p t s chuyên hóa.4. Các ch t này thư ng ñư c dùng k t h p trư c ho c sau khi kh trùng v i ch t kh trùng khác (Nguy n B o Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . bi t hóa thành các t bào có hình d ng và ch c năng khác nhau trong các mô và cơ quan khác nhau. Vi nhân gi ng ñư c b t ñ u b ng cách tách ñ nh ch i ho c mô phân sinh t các cây. 2006). a.3. 2004). Phương pháp vi nhân gi ng – m t trong nh ng ng d ng c a kĩ thu t nuôi c y mô và t bào. 2006).…) có th ph n bi t hóa ñ tr thành t bào g c và có th phân chia không gi i h n trong môi trư ng nuôi c y in vitro có s hi n di n c a các ch t ñi u hòa sinh trư ng n ng ñ và t l nh t ñ nh.…) ñ h tr thêm cùng v i Ethanol và các ch t t y r a. có nghĩa là t m t t bào ñã chuyên hóa (t bào r . Sodium dichloroiso cyanuriate (Dichloroiso cyanuric acid sodium salt – NADCC): NADCC ít ñ c v i mô th c v t. thân. Streptomycin. Các t bào sau ñó có th chuy n hóa tr c ti p thành cây ho c phát tri n thành phôi vô tính r i phân chia và chuyên hóa ñ phát tri n thành cây hoàn ch nh. lá. • Các ch t kh trùng khác Hai ch t oxy hóa m nh ñó là Hydrogen peroxide (H2O2) và Potassium penmanganate (KMnO4) cũng cho hi u qu cao trong vi c kh trùng b m t. H2O2 thư ng ñư c dùng Toàn. 1995) ho c v i n ng ñ 50 – 100mg/l trong th i gian 30 phút (Dương Công Kiên. 2006). sau ñó kh trùng và ñưa vào môi 21 n ng ñ 10 – 12% trong 5 – 15 phút. Vi nhân gi ng là vi c nhân ñúng ki u cây (true – to – type) c a m t ki u gen ñư c tuy n ch n b ng cách s d ng kĩ thu t in vitro. N u mô c y b nhi m b nh thì sau khi kh trùng b m t nên ngâm trong kháng sinh v i n ng ñ 40 – 50mg/l trong 30 – 60 phút (Bùi Bá B ng. 2.

khi c y chuy n nhi u l n. ch ñ ng v s n xu t cây gi ng.vn/e-khcn/uu-111iem-cua-phuong-phap-invitrotrong-nhan-giong-cac-loai-rau-hoa-cu/newsitem_view?b_start:int=120&-C (Ngày 25/05/2010) 22 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . http://www. duy trì và b o qu n các ngu n gen quý. có th s n xu t cây gi ng r t nhanh v i quy mô l n m t cách d dàng rút ng n th i gian lai t o gi ng thay vì dùng phương pháp c truy n. Cùng v i l i ích c th v kinh t .Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT trư ng thích h p. Ngoài ra. s n xu t cây gi ng ñ m b o ch t lư ng cao. 2000). có s c kháng b nh r t cao. Các ch i m i phát sinh s ñư c tách ra và chuy n sang môi trư ng m i thích h p và qui trình c th ñư c l p l i. môi trư ng phát tri n các ch i ngang có th chuy n sang t o các ch i b t ñ nh gây ra các bi n d soma cho cây con không ñ ng nh t (Nguy n B o Toàn. ngu n m u ñư c lâu dài và chi m ít không gian so v i phương pháp nhân gi ng truy n th ng. K thu t vi nhân gi ng ñ m b o cho c hai m c ñích nhân gi ng và c i thi n di truy n. phương pháp này s cho ra s lư ng cây gi ng ñ ng nh t trong m t kho ng th i gian ng n (Nguy n ð c Thành. gi m nhi u công s c chăm sóc. 2004). b nh h c th c v t. Tuy nhiên. vi nhân gi ng cũng có th ñư c th c hi n thông qua vi c t o phôi ho c tái sinh cây qua mô s o. s n xu t sinh kh i các s n ph m hóa sinh.gov.khuyennongvn. Theo Nguy n B o Toàn (2004) các giai ño n c a quá trình vi nhân gi ng bao g m: • Giai ño n 0: Chu n b cây m • Giai ño n 1: B t ñ u ti t trùng • Giai ño n 2: Nhân • Giai ño n 3a: Kéo dài • Giai ño n 3b: T o r và thu n dư ng • Giai ño n 4: Thu n dư ng b. k thu t s n xu t gi ng in vitro còn là k thu t ưu vi t trong vi c t o ra cây gi ng s ch b nh ñ c bi t là ñ i v i các virus gây b nh. Ưu ñi m Nhân gi ng theo phương pháp in vitro giúp gi m chi phí cây gi ng.

2008). http://www. S sinh trư ng di n ra không ñ u nên các phát lá t cong lên phía ñ nh. s hình thành các cơ quan b t ñ u trong các mô phân sinh ñ nh. nhân công cao ñã làm cho giá thành s n xu t lên cao. ph i th c hi n nhi u giai ño n. Trư c h t. Sau ñó. Như c ñi m Tuy nhiên. th i gian kéo dài t 4 – 5 tháng trư c khi cây có th thích ng và tr ng ngoài vư n ươm (Nguy n Th Pha. b th y tinh th d n ñ n nhanh chóng b m t nư c khi ñưa ra ngoài ñi u ki n có ñ m th p hơn như ngoài vư n ươm làm cho cây khô và ch t r t nhanh. Ngoài ra trên môi trư ng th ch thư ng h n ch h s nhân ch i c a cây.php?id=49&p=technology&f1=title_vn&f2=de tail_vn (Ngày16/03/06) Ngoài ra. v n còn nh ng khuy t ñi m sau: H th ng vi nhân gi ng thư ng ti n hành trên môi trư ng th ch có t l nhi m cao. Cùng v i t l nhi m cao. phương pháp nhân gi ng này còn có m t s gi i h n trong ng d ng khác như: • Gi i h n s ña d ng c a dòng s n ph m nhân gi ng. các mô này phân hóa ngay t nh ng giai ño n phát tri n ñ u c a phôi và ñư c gi l i trong su t ñ i s ng c a cây. Th tích c a các u tăng r t nhanh và kéo theo nó là ph n l n c a ñ nh sinh trư ng. bên c nh nh ng hi u qu mà phương pháp vi nhân gi ng mang l i. S sinh trư ng c a ñ nh sinh trư ng ñư c chia làm 3 giai ño n: kh i sinh. d. kéo dài. th c v t.vn/print. Nguyên nhân là do mô phân sinh ñ nh có ch a các t bào kh i sinh.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT c. t l s ng sót th p ngoài vư n ươm. Nuôi c y ñ nh sinh trư ng và mô phân sinh vùng ñ nh sinh trư ng Nuôi c y ñ nh sinh trư ng là m t trong nh ng ng d ng c a phương pháp vi nhân gi ng. môi trư ng nuôi c y bão hoà hơi nư c nên làm cho cây b các hi n tư ng trương nư c. các u l i d n d n ñư c t o thành và ñư c g i là các u lá.com.hcmbiotech. và k t thúc s phân hóa t bào. ñòi h i ñi u ki n vô trùng nghiêm ng t. vì cây con t o ra thư ng ñ ng nh t v ki u hình. Sau khi lá tách ra s l p l i s phân Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 23 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Mô phân sinh ñ nh ch a nh ng t bào sinh trư ng và ñư c bao b c m t l p v b m t có c u t o cutin giúp h n ch th p nh t s m t nư c ñ ng th i l p cutin này cũng bao b c c ch i ñ nh. • Ti n trình nhân gi ng ph c t p. chi phí cho môi trư ng th ch. các u l i d n chuy n thành các phát lá.

2. ñ nh sinh trư ng ñư c nuôi c y c y trên môi trư ng ñ c (Nguy n ð c Lư ng. bi n d vô tính. ch i bên. Mô phân sinh ñ nh sinh trư ng có ch a ph n ñ nh sinh trư ng là nơi có t c ñ phân chia t bào m nh. ñi u thu n l i là vùng này có kích thư c v a ph i có th nhìn th y b ng m t thư ng. và vô s các ch i ti m n vùng lân c n c a ñ nh sinh trư ng cũng có c u trúc tương t ñ nh sinh trư ng làm tăng kh năng cho hi u qu tái sinh ch i trên môi trư ng thích h p. vì v y khá d dàng trong quá trình thao tác v i m u c y (Nguy n ð c Lư ng. 2004). ñ nh sinh trư ng là nơi có v n t c phân chia t bào nhanh hơn v n t c xâm nhi m c a virus. vì v y giai ño n này ñư c xem là giai ño n mang l i hi u qu kinh t cao nh t cho c quá trình vi nhân gi ng ñây là ñi m khác bi t r t có ý nghĩa so v i các phương Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 24 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . K t qu th tích c a ñ nh sinh trư ng ñư c khôi ph c.5 Nhân ch i – bư c ngo t c a quá trình vi nhân gi ng Như ñã trình bày chính. vi nhân gi ng tr i qua 4 giai ño n. quá trình sinh t ng h p DNA c a virus th c v t không x y ra trong t bào ñ nh sinh trư ng. 2002). 2004). các v n ñ v r …(Nguy n B o Toàn. t o thành b i r m. vi c gia tăng s ch i ph thu c vào vi c s d ng cytokinin.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT chia t bào. ch i giai ño n này. Thành ph n môi trư ng ñ nuôi c y ñ nh sinh trư ng tương ñ i ñơn gi n vì ñ nh sinh trư ng ch h p thu r t ít ch t dinh dư ng ñ tăng trư ng. Tuy nhiên. do kích thư c c a ñ nh sinh trư ng khá bé vì v y mà các thao tác c y ñ nh sinh trư ng ñ u ph i ñư c ti n hành dư i kính nhìn n i. Tuy nhiên. b lá (cây m t lá m m) ñ u có ch i bên ti m n và có c u t o không khác Theo các nghiên c u. Vì v y. Do ñ c tính v sinh lý c a ñ nh sinh trư ng là hoàn toàn s ch virus mà phương pháp nuôi c y ñ nh sinh trư ng ñang ngày ñư c phát tri n giúp t o ra các cây s ch ñư c virus (Nguy n B o Toàn. giai ño n nhân là giai ño n kích thích các trung tâm mô phân sinh như ñ nh sinh trư ng. Tuy nhiên. vi c quá l m d ng cytokinin cũng gây ra m t s v n ñ như: s th a nư c. mô ñ nh sinh trư ng là mô duy nh t s ch virus trong m t cây b nhi m virus. m i nách lá (cây hai lá m m).1993). trên. Thông thư ng. gì ñ nh sinh trư ng (Nguy n Văn Uy n et al. Trong ñó. Do tác d ng ch y u trong giai ño n 2 này là t o ra h s nhân ch i cao nh t có th có.. 2002).

Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 25 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 2002).Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT pháp nhân gi ng khác. Chính vì th mà giai ño n này ñư c xem là bư c ngo t c a quá trình vi nhân gi ng (Nguy n ð c Lư ng.

Ch i chu i s d ng cho vi c nuôi c y là nh ng Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 2 vùng ñ nh sinh trư ng v i kích thư c t 26 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Mô c y là ph n mô phân sinh ñ nh c a c chu i. D ng c . v i v trí m u c y là vùng phân sinh ñ nh. ch t ñi u hòa sinh trư ng. Phương ti n nghiên c u 3. kích thư c mô c y ñư c chia làm 2 d ng: • D ng 1: C y nguyên ph n ch i ñ nh có ch a m t ph n thân. ð a ñi m: Phòng công ngh gen th c v t. Hóa ch t Khoáng ña lư ng.2. dao c y.… 3. k p c y. Nguyên v t li u thí nghi m Ch i chu i ñư c thu có tu i kho ng 4 .1. nư c c t kh trùng. pH k .4.1.8cm. thi t b Thi t b thí nghi m: t c y vô trùng. ng ñong. trư ng ñ i h c C n Thơ 3. t l nh. vitamin. Tween 20.5 . Phương pháp nghiên c u Phương pháp nuôi c y in vitro ñư c s d ng chính là nuôi c y ñ nh sinh trư ng. cân phân tích. ñèn c n.Th i gian và ñ a ñi m thí nghi m Th i gian th c hi n thí nghi m: 12/2010 – 05/2011.2 cm . Do ñó. • D ng 2: C t nh ra thành t ng m nh 1 . máy c t nư c. ði u ki n thí nghi m Nhi t ñ ti n hành thí nghi m là 28o ± 2oC. vi lư ng. 3. c n.… 3. n i kh trùng autoclave. ñư ng.1.1.1. Agar. Vi n Nghiên C u và Phát Tri n Công Ngh sinh H c. micropipet. ca nh a. 3.… D ng c : Bình tam giác 250ml và 100ml. ngu n nguyên li u ban ñ u thích h p nh t ñư c ch n là các ch i chu i con. Trong nh ng mô c y này s có ch a nhi u ch i nách ti m n.0.5. th i gian chi u sáng 16 gi / ngày. Javel công nghi p.1. m u c y ñư c nuôi trong ñi u ki n ánh sáng phòng thí nghi m v i cư ng ñ chi u sáng 2000lux. cao 0.6 tháng.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT CHƯƠNG 3 PHƯƠNG TI N VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN C U 3.1.3. máy khu y t .2. c c th y tinh.

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT ch i con kh e m nh ñ tu i t 4 – 6 tháng tu i. nghi m th c này s ñư c áp d ng ñ ti n hành cho giai ño n ti p theo là giai ño n vô m u t o ngu n m u c y vô trùng ñ b trí cho các nghi m th c nhân ch i k ti p. giai ño n vô m u. Các bư c vô trùng m u c y ñư c th c hi n theo qui trình như sau: Ch i chu i con t 4 – 6 tháng tu i R a s ch dư i vòi nư c ch y (10 phút) C t b ph n r và các b lá già Ngâm trong xà phòng (15 phút) R a s ch l i dư i vòi nư c ch y (15 phút) Lau khô m u b ng gòn Ngâm trong c n 70o (5 phút) Ngâm trong Javel. Ti n hành các bư c vô trùng m u c y theo quy trình trên các m c th i gian và n ng ñ Javel khác nhau ñ tìm ra nghi m th c kh trùng cho hi u qu t i ưu trong vi c vô trùng m u c y. các m u c y sau khi ñã vô trùng s ñư c nuôi trên môi trư ng B50.5D. sau 15 ngày trên các m u c y s b t ñ u xu t hi n các ch i nh li ti Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 27 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Tween 20 (th i gian tùy thu c vào t ng nghi m th c thí nghi m) R a l i b ng nư c c t vô trùng kho ng 5 l n C t l y ph n ñ nh sinh trư ng C y vào môi trư ng nuôi c y Hình 2: Qui trình kh trùng m u c y chu i Tiêu H ng. Sau khi ñã ch n ñư c nghi m th c kh trùng phù h p nh t v th i gian và n ng ñ ch t kh trùng. Ch t kh trùng ch y u ñư c s d ng cho vi c vô trùng m u c y là Javel thương m i + Tween 20%. M u c y sau khi ñư c kh trùng ñư c chia làm 2 d ng: d ng 1 c y nguyên ph n ch i ñ nh có ch a m t ph n thân và d ng 2 là các m u c y ñư c c t nh thành t ng m nh t ñ nh sinh trư ng và vùng xung quanh ñ nh sinh trư ng.

T ng s m u c y ti n hành trong thí nghi m này là 108 m u c y.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT c hai d ng m u c y. b sung 15% nư c d a) cùng t l BA . ð ng th i so sánh h s nhân ch i gi a hai môi trư ng A5 (5mg/l BA – 0. c y vào môi trư ng m i v i 1 m u c y cho m t bình tam giác. các ch i này có ngu n g c t các ch i ti m n vùng b lá. thí nghi m ñư c l p l i 3 l n. s lư ng ch i ñư c c y trên m i bình tam giác 1 ch i. do th i gian c y chuy n các giai ño n t G2 (l n c y chuy n th 2) ñ n G3 (l n c y chuy n th 3) là 30 ngày các ch i m i phát sinh chưa th c s l n vì v y m i m u c y ph i có trung bình là 3 ch i ñ ñ m b o s phát tri n bình thư ng c a m u sau khi c y. Cách ti n hành: ð i v i m u c y d ng 1: Thí nghi m ñư c b trí theo ki u hoàn toàn ng u nhiên. 12 nghi m th c.1. ð i v i các ch i nh thì s ñư c c t thành t ng mi ng t 3-4 ch i trên m t m u c y. B trí thí nghi m Quá trình nghiên c u ñư c b trí thành 3 thí nghi m như sau: 3.IAA. các m u c y không b làm gi m s c s ng cũng như kh năng phát sinh ch i cho giai ño n ti p theo. T k t qu th c nghi m ch n ra môi trư ng cho h s nhân ch i t i ưu. M c ñích thí nghi m: Tìm nghi m th c kh trùng hi u qu c v n ng ñ ch t kh trùng (Javel) và th i gian kh trùng.5mg/l IAA. cho t l vô trùng c a m u c y là cao nh t. các l n c y chuy n ti p theo trung bình có th t 3 ch i con trên m t m u c y.5mg/l IAA) và A6 (5mg/l BA – 0.3. Sau 45 ngày các m u s ñư c c y chuy n sang các môi trư ng nhân ch i khác nhau và s ñư c trình bày rõ ph n b trí thí nghi m. v i 2 nhân t .3. Thí nghi m 1: Kh o sát nh hư ng c a Javel nhau lên kh năng vô trùng c a m u c y. n ng ñ và th i gian khác Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 28 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . So sánh k t qu nhân ch i chu i Tiêu H ng trên các nghi m th c nhân ch i s d ng các ch t ñi u hòa sinh trư ng v i thành ph n và n ng ñ khác nhau. 3. Các ch i chu i l n s ñư c h y ñ nh sinh trư ng trư c khi c y chuy n vào môi trư ng m i. Thí nghi m ñư c b trí thành 3 ñ t sao cho v i m i ñ t b trí s nghi m th c v n ñư c ñ m b o.

Nghi m th c kh trùng ñư c ti n hành tùy thu c vào n ng ñ Javel và th i gian ngâm m u trong dung d ch Javel ñư c b trí như sau: B ng 4: Các nghi m th c kh trùng m u c y Nghi m th c Ia Ib Ic IIa IIb IIc IIIa IIIb IIIc IVa IVb IVc ∗ Các ch tiêu theo dõi: Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c N ng ñ Javel (% ho t ch t Hypochloride) 100 (5. Sau 5 phút. các ch i chu i con sau khi ñã r a s ch và c t b các ph n không c n thi t.25) 100 (5. các ph n b lá ñã b m t di p l c t do nh hư ng c a ch t kh trùng. ch l y ph n ñ nh sinh trư ng có ch a m t ph n thân ñ c y vào môi trư ng B50. nh ng ch i chu i con này s ñư c làm s ch dư i vòi nư c ch y trong kho ng th i gian 10 phút. 1atm.94) 75 (3. Sau th i gian ngâm m u ( nh ng nghi m th c khác nhau). m u s ñư c r a l i b ng nư c c t kh trùng t 4 – 5 l n. ti p t c r a l i cho th t s ch dư i vòi nư c ch y trong 15 phút n a ñ lo i b các bào t n m t n t i trong ñ t có th v n còn bám l i trên mô chu i.5D.625) 50 (2.625) 50 (2.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT V t li u: Sau khi ñã tuy n ch n ñư c nh ng ch i chu i kh e m nh làm nguyên li u ban ñ u. M u sau khi ñã vô trùng s ñư c c t b nh ng ph n mô bên ngoài. 30 phút.25) 75 (3.31) Th i gian x lý (phút) 20 25 30 35 40 45 50 55 60 70 75 80 29 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . l y m u ra kh i dung d ch c n và cho vào c c th y tinh 500ml cũng ñã ñư c h p kh trùng như trên.94) 75 (3.625) 25 (1. Ti p theo. s ñư c lau khô b ng gòn r i cho vào dung d ch c n 70o ñư c ch a trong c c th y tinh 500ml ñã ñư c h p kh trùng nhi t ư t 121oC.31) 25 (1.25) 100 (5. N ng ñ c a Javel và th i gian ngâm m u trong dung d ch nư c Javel s khác nhau. ñ Javel ñã b sung Tween 20 (3 – 4 gi t) vào c c th y tinh sao cho ng p các m u c n kh trùng. Sau ñó.31) 25 (1.94) 50 (2. ñư c ngâm trong dung d ch xà phòng trong 15 phút.

Thí nghi m ñư c b trí thành 3 ñ t sao cho v i m i ñ t b trí s nghi m th c v n ñư c ñ m b o. Trung bình v i m t ch i chu i ban ñ u s m u ñư c c t nh là 9 m u v i kích thư c 1 – 2 cm2. ch l y ph n ñ nh sinh trư ng có ch a m t ph n thân sau ñó ph n này s ñư c ti p t c c t nh ra. ð i v i m u c y d ng 2: Thí nghi m ñư c b trí theo ki u hoàn toàn ng u nhiên. Thí nghi m 2: Kh o sát nh hư ng c a n ng ñ BA lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng. cao 0.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT T l m u nhi m (vi khu n và n m). v i 2 nhân t .5 – 0. T ng s m u c y ti n hành trong thí nghi m này là 324 m u c y. t l m u hoàn toàn s ch và có kh năng s ng sót sau hai tu n ghi nh n. giai ño n c y m u vào môi trư ng có s khác bi t v kích thư c m u c y và s lư ng m u c y/ bình tam giác 250ml.2. M c ñích thí nghi m: Tìm môi trư ng nhân ch i thích h p ch i cao nh t. v i 6 nghi m th c k c ñ i ch ng. t l m u không nhi m nhưng b ch t do nh hư ng c a ch t kh trùng. các ph n b lá ñã b m t di p l c t do nh hư ng c a ch t kh trùng. 3. t l m u không nhi m nhưng b ch t do nh hư ng c a ch t kh trùng.5D.3.8cm ñ c y vào môi trư ng B50. Cách ti n hành: Thí nghi m ñư c b trí theo ki u hoàn toàn ng u nhiên. ∗ Các ch tiêu theo dõi: T l m u nhi m (vi khu n và n m). 3 l n l p l i. M u sau khi ñã vô trùng s ñư c c t b nh ng ph n mô bên ngoài. n ng ñ BA tương ng cho h s nhân Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 30 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . t l m u hoàn toàn s ch và có kh năng s ng sót sau hai tu n ghi nh n. thí nghi m ñư c l p l i 3 l n. Thí nghi m ñư c b trí thành 3 ñ t sao cho s lư ng các nghi m th c ñư c ñ m b o sau m i ñ t b trí. 12 nghi m th c. Nghi m th c kh trùng ñư c ti n hành tùy thu c vào n ng ñ Javel và th i gian ngâm m u trong dung d ch Javel ñư c b trí tương t như Nhưng m u c y d ng 1 (b ng 4).

2 tu n. và 4 tu n. các vitamin như sung BA. N ng ñ BA (mg/l) 0 5 10 15 20 ph n ph l c. ∗ Ch tiêu theo dõi: Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 31 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 3 tu n. Cách ti n hành: Thí nghi m ñư c b trí theo ki u hoàn toàn ng u nhiên.5D sau 45 ngày s ñư c c y truy n sang bình tam giác 250ml ch a 100ml môi trư ng nhân ch i A5 (5mg/l BA + 0.5mg/l IAA) và môi trư ng A6 (5mg/l BA + 0.5mg/l IAA + 15% nư c d a) lên s nhân ch i c a chu i Tiêu H ng.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT V t li u: Nh ng m u c y không b nhi m và có kh năng s ng t t và phát sinh ch i trên môi trư ng B50. IAA) các n ng ñ khác nhau như sau: các n ng ñ khác nhau. thí nghi m ñư c l p l i 3 l n.3. có b B ng 5: Môi trư ng nhân ch i s d ng BA Nghi m th c ðC A1 A1 A3 A4 ∗ Ch tiêu theo dõi: H s nhân ch i tương ng v i t ng n ng ñ BA khác nhau lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng ñư c ghi nh n sau 1 tu n.3. Thí nghi m 3: Kh o sát nh hư ng c a 2 môi trư ng A5 (5mg/l BA + 0. 3.5mg/l IAA) và môi trư ng A6 (5mg/l BA + 0. Thí nghi m ñư c b trí thành 3 ñ t sao cho s lư ng các nghi m th c ñư c ñ m b o sau m i ñ t b trí.5D sau 45 ngày s ñư c c y truy n sang bình tam giác 250ml ch a 100ml môi trư ng nhân ch i (MS 3% sucrose.5mg/l IAA + 15% nư c d a). M c ñích thí nghi m: So sánh hi u qu nhân ch i chu i Tiêu H ng gi a 2 môi trư ng nhân ch i A5 và A6. v i 2 nghi m th c. V t li u: Nh ng m u c y không b nhi m và có kh năng s ng t t và phát sinh ch i trên môi trư ng B50.

M c ñích thí nghi m: Ch n ñư c n ng thích h p c a ch t TDZ lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng. Phương pháp phân tích th ng kê. s các nghi m th c v n ñư c ñ m b o sau m i ñ t b trí.5 3 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c .Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT H s nhân ch i tương ng v i v i 2 môi trư ng lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng ñư c ghi nh n sau 1 tu n. 7 nghi m th c bao g m ñ i ch ng. Cách ti n hành: Thí nghi m ñư c b trí theo ki u hoàn toàn ng u nhiên v i 1 nhân t .3. 3.4.4. 32 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c ph n ph l c. 3.5 2 2. 2 tu n. 3 tu n. vitamin như ñ khác nhau như sau: B ng 6: Các nghi m th c nhân ch i s d ng ch t TDZ nhau Nghi m th c ðC B1 B2 B3 B4 B5 B6 ∗ Ch tiêu theo dõi: H s nhân ch i tương ng v i t ng n ng ñ TDZ khác lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng ñư c ghi nh n sau 1 tu n. có b sung TDZ) các n ng các n ng ñ khác N ng ñ TDZ (mg/ml) 0 0. V t li u: Nh ng m u c y không b nhi m và có kh năng s ng t t trên môi trư ng B50. 2 tu n.5 1 1.5D sau 45 ngày s ñư c c y chuy n sang bình tam giác 250ml ch a 100ml môi trư ng nhân ch i (MS 3% sucrose. thí nghi m l p l i 3 l n. 3 tu n và 4 tu n. và 4 tu n. Các s li u ñư c x lý th ng kê b ng phương pháp phân tích ANOVA và phép so sánh c p Turkey m c tin c y 95% c a ph n m m th ng kê Minitab 14. Thí nghi m 4: Kh o sát nh hư ng c a n ng ñ ch t TDZ lên s nhân ch i c a chu i Tiêu H ng. Thí nghi m ñư c b trí thành 3 ñ t.

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Các ch tiêu ghi nh n trong các thí nghi m x y ra tình c (rare events) như s ch i. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 33 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . s m u nhi m b n ch t tuân theo qui lu t phân ph i Poission ñư c chuy n sang d ng có phân b chu n b ng phương pháp chuy n d ng x v i x là giá tr ñ m ñư c t các d ng ch tiêu.5) . V i nh ng ch tiêu có giá tr 0 thì trong quá trình chuy n d ng ñư c ñưa v ( x + 0.

n ng ñ và th i gian kh trùng này t ra khá hi u qu trong vi c vô trùng m u. t l nhi m m u c y là 0%. N u n ng ñ ch t kh trùng quá cao và th i gian x lý m u quá dài. ði u này cho th y.89% m u c y th hai. T l ch t c a m u do nh c hai d ng. Ib. 25. s m u hoàn toàn không nhi m và có kh năng s ng sót là 66.25% thích h p là t 5 – 30 phút.67%. tuy nhiên xu t hi n các m u b ch t do nh hư ng c a ch t kh trùng v i t l là 33.1. so v giá tr trung bình th p hơn nghi m th c Ic ñ n 22.11% d ng m u c y th nh t nguyên ph n ch i ñ nh có ch a m t ph n thân và 0% m u c y th hai m u c t nh hư ng c a ch t kh trùng ñ u là 0% d ng vùng ñ nh sinh trư ng. như v y t l m u hoàn toàn không d ng m u c y th nh t và 100% d ng n ng ñ và th i gian khác nhi m và có kh năng s ng sót là 88. Ngư c l i. ði u Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 34 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .25% và th i gian kh trùng là 30 phút ñư c các tác gi này s d ng như là m t qui trình chu n cho giai ño n vô m u t o ngu n m u c y vô trùng trư c khi th c hi n các thí nghi m nhân ch i. Theo m t s tác gi như Dương Công Kiên (2006) và Nguy n B o Toàn (2004). D a trên k t qu nghiên c u c a IkramulHaq et al (2007) v i các thao tác kh trùng m u cùng n ng ñ Hypochloride 5. Ic s d ng Javel thương m i nguyên ch t ng v i ho t tính Hypochloride 5. K t qu thu nh n ñư c nghi m th c Icbs. Do ñó. nh n ñ nh này gi ng v i nh n ñ nh c a Nguy n ð c Lư ng (2002). T k t qu này ti n hành thêm m t nghi m th c b sung Icbs v i n ng ñ tương t ñư c s d ng nhưng th i gian ñư c tăng thêm 5 phút t c là 35 phút thay vì 30 phút như trư c ñ i v i m u d ng 1.25% trong th i gian kh trùng l n lư t là 20. n ng ñ quá th p và th i gian kh trùng quá ng n thì s không ñ ñ gi t ch t các vi sinh v t có trên b m t m u c y. s tương tác gi a th i gian kh trùng và n ng ñ ch t kh trùng s nh hư ng quy t ñ nh ñ n kh năng vô trùng c a m u c y.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT CHƯƠNG 4: K T QU VÀ TH O LU N 4.33%. 30 phút. thí nghi m ñư c ti n hành v i các nghi m th c thăm dò ñ u tiên Ia. m u c y có th s b t n thương th m chí là b ch t. Thí nghi m 1: Kh o sát nh hư ng c a Javel nhau lên kh năng vô trùng c a m u c y. Cũng theo hai tác gi này thì th i gian x lý m u c y b ng vi c s d ng Sodium hypochloride hay Javel công nghi p có ch a thành ph n ho t tính Hypochloride kho ng 5.22%. n ng ñ hóa ch t kh trùng và th i gian kh trùng là c c kì quan tr ng trong nuôi c y in vitro. K t qu sau 2 tu n cho th y nghi m th c Ic có th i gian kh trùng là 30 phút v i Javel nguyên ch t có t l nhi m khá th p 11.

33 44.44 33.67 100_______ Icbs 0 0 0 33.67 66.33 33.67 66.11 44.11 0 0 0 0 0 11. gian ñư c b trí chênh l ch nhau là 5 phút. nh t là di p l c t .22 11. B ng 7: T l các ch tiêu ghi nh n v d ng 1.33 55. nó làm phá v các thành ph n trong c u trúc t bào.94% ho t tính. Trong ñó. Riêng ph n phương pháp thí cùng m t m c n ng ñ và gi a các m c n ng ñ khác nhau th i nghi m th c th IV.44 33. s ch___ nh hư ng c a Javel th i gian và m uc y n ng ñ khác nhau lên kh năng vô trùng c a m u c y sau 2 tu n Ia Ib Ic IIa IIb IIc III a III b III c IV a IV b IV c 100 22.33 66. IV ñư c ti n hành v i các m c th i gian và n ng ñ như ñã nêu nghi m.89 55.56 44. 35 phút) IIcbs (Javen pha loãng ¾ 3.67 55. T ñó. III.11 44.67 55.67 33.56 66.33 33. 50 phút) Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 35 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .44 66.56 55.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT này d dàng nh n th y r ng Javel là m t ch t di t trùng t t. tuy v y cũng gây h i cho t bào th c v t.67 11. thí nghi m ñư c ti n hành b ng vi c kh o sát nh hư ng c a các m c th i gian và n ng ñ khác ñ ñ t ñư c m c tiêu tìm ra nghi m th c t i ưu nh t ñ ng th i ti t ki m ñư c nhi u nh t lư ng Javel s d ng. Các nghi m th c II. __________________________________________________________________________ Nghi m th c ____________________Ch tiêu (%)_____________ ______ T l nhi m_Nhi m n m__Nhi m khu n_ T l ch t ___ M u s ng.33 __IIcbs 0 0 0 0 Chú thích: Icbs (Javen nguyên ch t 5.33 33.78 88.56 66. do n ng ñ Javel ñư c s d ng là quá th p do ñó th i gian ñư c b trí kéo dài thêm 5 phút nâng kho ng chênh l ch gi a thí nghi m III và IV lên 10 phút.67 66. s c s ng c a m u càng khó ñư c ph c h i khi s t bào b nh hư ng càng nhi u trong ñi u ki n kh trùng càng lâu (Nguy n Th Pha.44 44.67 66. Theo tài li u nghiên c u c a Nguy n B o Toàn (2004) n ng ñ ch t kh trùng th p nhưng th i gian kh trùng dài cũng có hi u qu như n ng ñ cao và th i gian kh trùng ng n.44 44.11 0 0 22.22 11.67 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 77.33 66.23 0 0 88. 2008).89 22.56 66.25% ho t tính.44 33.

49 92. ño n thân.57 85.81 7. IIIb. thêm vào ñó là các vi sinh v t trong ñ t k c vi khu n và n m ña ph n là các loài có kh năng Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 36 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . lá non.78 100 77.79 85. nh hư ng c a Javel th i gian và m uc y n ng ñ khác nhau lên kh năng vô trùng c a m u c y sau 2 tu n __________________________________________________________________________ Nghi m th c ____________________Ch tiêu (%)_____________ ______ T l nhi m_Nhi m n m__Nhi m khu n_ T l ch t ___ M u s ng.… thì kh năng b nhi m các ngu n vi sinh v t trong ñ t là r t l n.16 77.11 3.81 0 29.44 22.81 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 0 48.4 44.31% thì không ñ m nh ñ tiêu di t các vi sinh v t trong ñ t bám ñ y trên b m t mô chu i nguyên li u.22 0 22.73 14.51 7.…là các m u c y n m trên m t ñ t thì kh năng b nhi m c a m u b i các vi sinh v t trong môi trư ng là th p hơn các m u c y trong ñ t như các c .62 18.4 33. IVc ñ u cho t l nhi m trên 50%.43 44.21 14.6 55. thân ng m.21 14.32 40.22 0 22.62 18.19 100 70. vi c s d ng Javel n ng ñ quá th p 25% (pha loãng ¼) Javen thương m i v i ho t tính Hypochloride 1. IVb.84 22. Theo nh n ñ nh c a Nguy n B o Toàn (2004) ñi u này có th ñư c gi i thích là tùy thu c vào v trí l y m u. T k t qu trung bình t l nhi m ghi nh n ñư c sau 2 tu n IIcbs v i th i gian 50 phút nghi m th c IIc ti n hành m t nghi m th c b sung cùng n ng ñ thì sau 2 tu n ghi nh n t l nhi m c a m u c y là 0% và t l ch t do nh hư ng c a ch t kh trùng là 0%.81 0 29.4 0 0 0 0 0 0 0 0 11.33%.57 55. IIIc.19______ K t qu thí nghi m sau 2 tu n ghi nh n cho th y các nghi m th c IIIa.51 7. t l s ng ñ t t i ña là 100%. Riêng nghi m th c IIc t l nhi m khá th p hơn so v i các nghi m th c khác chi m 33.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT B ng 8: T l các ch tiêu ghi nh n v d ng 2. Bên c nh vi c các vi sinh v t trong ñ t xâm chi m ph n trên b m t m u thì kh năng các mô bên trong m u c y cũng có th b nhi m qua các v t thương hay v t côn trùng c n cũng làm cho vi c kh trùng m u tr nên ph c t p. IVa. n u m u c y là h t. Trong trư ng h p này.7 0 44.43 14.38 81. s ch___ Ia Ib Ic IIa IIb IIc III a III b III c IV a IV b IV c 51.

K t qu t l nhi m là khá cao IV là ñi u không th tránh kh i. ñây ñư c xem là hai nghi m th c cho hi u qu vô trùng t i ưu ñ i v i d ng m u c y 1. n u so sánh k t qu trung bình t t l nhi m thì IIIc (2.44% các m u c y ñư c c t nh vùng ñ nh sinh trư ng. Tuy nhiên. qua x lý th ng kê cho th y không có s khác bi t có ý nghĩa nào gi a các nghi m th c này.67% t t c các nghi m th c b trí d ng m u c y 1 các m c th i gian khác nhau 70. ho t tính Hypochloride càng th p.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT sinh bào t vì th có th ch u ñư c áp l c không ñ l n c a ñi u ki n môi trư ng kh trùng v i n ng ñ Javel th p.25% ho t tính d ng d ng m u c y 2 Hypochloride – 20 phút) (Javel không pha loãng) có t l nhi m cao nh t 100% m u c y 1 nguyên ph n ch i ñ nh có ch a m t ph n thân và 44. 75. 21 ph l c) m t nhân t hư ng ñ ng th i c a Javel nh các nghi m th c III và th i gian và n ng ñ khác nhau trên t ng nghi m th c lên t l nhi m c a m u c y sau 2 tu n (nhân t th i gian và n ng ñ ñư c g p l i làm 1) và so sánh c p b ng phương pháp ki m ñ nh Turkey m c ñ tin c y 95% cho th y có s khác bi t có ý nghĩa th ng kê gi a nghi m th c Ia so v i t t c các nghi m th c khác v i xác su t (P <<0. Nghi m th c Ia (5.05) c hai d ng m u c y.63% ho t tính Hypochloride – 60 phút) (pha loãng ½) có trung bình t l nhi m th p hơn so v i IIIa. ð n nghi m th c IV thì h u h t ñ u cho t l nhi m là 66. các nghi m th c III và IV cho t l nhi m khá cao >50% d ng m u c y 1. thì kh năng vô trùng c a m u c y có s khác bi t có ý nghĩa th ng kê v kh năng vô trùng m u c y ñư c ño b ng t l nhi m c a m u c y sau 2 tu n m c dù th i gian kh trùng ñư c gia tăng vì th cũng có th k t lu n r ng n ng ñ ch t kh trùng nh hư ng quan tr ng hơn th i gian kh trùng trong quan h tương quan gi a th i gian kh trùng và n ng ñ ch t kh trùng khi n ng ñ ch t kh trùng ñư c s d ng là r t th p và ñ i tư ng kh trùng là m u v t ñư c thu môi trư ng có m t ñ vi sinh v t cao có kh năng nhi m vào m u c y. ði u n ng ñ ñó s th p và hoàn toàn không này có th ñư c gi i thích r ng. IIIb. trong khi Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 37 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . 80 phút. ði u này ch ng t n ng ñ Javel cao nhưng th i gian kh trùng quá ng n s không ñ ñ gi t ch t các vi khu n và bào t n m bám trên b m t m u c y gi ng v i nh n ñ nh c a Nguy n B o Toàn (2004). n ng ñ Javel càng loãng. T l nhi m c a m u c y D a trên k t qu phân tích ANOVA (b ng 20. d ng m u c y 1 hai nghi m th c Icbs và IIcbs cho t l nhi m trung Nhìn chung. bình là 0% khác bi t có ý nghĩa th ng kê so v i các nghi m th c khác.

25 phút) (5.31% ho t tính .41c b b c b b c 62.67cd cd 0e 0e 0. ð i v i d ng m u c y 1 thì nghi m th c Icbs và IIcbs cho t l nhi m 0% khác bi t có ý nghĩa so v i các nghi m th c còn l i lư t là 35.25% và 3.33c c 66.45c c 44.000 e e 0. d ng m u c y th 2 ñ u có t l nhi m th p hơn d ng 1.22b b 11.22b b 0.44 aa 14.31% ho t tính .94% ho t tính . Theo k t qu so sánh c p d ng m u c y thì nhìn chung b ng 9 cho th y.45 phút) (2.625% ho t tính . ði u này càng ch ng t cùng m c ñ th i gian và n ng ñ Javel b trí hi u qu vô trùng c a d ng m u th 2 là cao hơn so v i d ng 1.96a a 44. nghi m th c Ic và IIc ñư c xem là có hi u qu cao nh t v i t l nhi m c a m u sau 2 tu n ñ u là 0%. Các k t qu này sau khi qua x lý th ng kê nh n th y là khác bi t hoàn toàn có ý nghĩa so v i các nghi m th c còn l i.50 phút) TB t l nhi m m u d ng 1 100a a 22.00 c c 22. V i các nghi m th c khác tương ng cùng n ng ñ và th i gian x lý m u.45c c 33.625% ho t tính .55 phút) (2. 50 phút. n u so sánh hi u qu vô trùng hai c hai d ng m u c y nghi m th c Ic cho t l nhi m n ng ñ Javel nguyên ch t và th i gian l n th p nh t.80 phút) (5.94% ho t tính .63b 18.31% ho t tính .35 phút) (3.30 phút) (3.25% ho t tính .25% ho t tính .85a a 22. Theo Nguy n B o Toàn (2004) và Nguy n ð c Lư ng (2002) m u c y càng nh thì di n tích b m t c a m u c y càng bé vì th s h n ch Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 38 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .625% ho t tính .22b 14. B ng 9: So sánh c p trung bình t l nhi m gi a các nghi m th c ñ i v i m u c y d ng 1 và 2 dư i tác ñ ng ñ ng th i c a 2 nhân t n ng ñ và th i gian các m c ñ khác nhau sau 2 tu n ghi nh n b ng ki m ñ nh Turkey m c tin c y 95%.81b 0.94% d ng m u c y th 2 cho t l nhi m 0% sau hai tu n cùng n ng ñ nhưng th i gian x lý m u ng n hơn d ng m u c y th nh t là 5 phút tuy nhiên l i cho hi u qu như nhau.94% ho t tính . Ia Ib Ic IIa IIb IIc IIIa IIIb IIIc IVa IVb IVc Icbs IIcbs P value Nghi m th c (5.67d d 55.35 phút) (3.75 phút) (1.60 phút) (1.94% ho t tính .67cd cd 66.81b b ∗ Trên cùng m t c t.56cd cd 66.40 phút) (3.52b 7.11b b 44.00 c 29.25% ho t tính .20 phút) (5.000 TB t l nhi m m u d ng 2 51.67cd cd 66.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT d ng m u c y th 2. Trong khi c hai nghi m th c Ic và IIc pha loãng ¾ tương ng v i ho t tính Hypochloride là 5.70 phút) (1.50 phút) (2.25% ho t tính .67d d 66. các trung bình có cùng kí t là không khác bi t có ý nghĩa v m t th ng kê.

ñ i v i vi c làm này s c s ng c a m u c y s cao hơn so v i vi c tách lá b c t ñ u qui trình kh trùng. bên c nh ñó Tween 20 cũng có tác d ng kh trùng vì v y hi u qu kh trùng ñư c tăng cư ng do v y mà m u c y tr nên s ch (Nguy n Th Pha. Bư c này ñư c ti n hành sau khi ñã vô trùng m u và r a m u b ng nư c c t ñ h n ch hư ng c a ch t kh trùng (Javel) s làm t n thương ho c làm ch t các ch i ng . n ng ñ ch t kh trùng (Javel) càng cao thì t l nhi m m u c y th p vì th i gian ti p xúc v i ch t kh trùng càng lâu thì càng có nhi u vi sinh v t trên b m t m u c y b ch t. c t b các ph n mô b ch t do nh hư ng c a ch t kh trùng.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT ñư c nguy cơ bám dính c a vi sinh v t lên m u c y trong các quá trình thao tác. Do ñó. microplasma. m u ñư c r a l i b ng Hypochloride. 2008) nhưng n u th i gian x lý m u c y quá dài ch t kh trùng s là tác nhân tr c ti p làm tăng t l ch t c a m u c y. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 39 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . kích thư c m u c y càng nh thì càng tránh ñư c các v n ñ v nhi m b nh th c v t bao g m virus. th i gian ñư c n ñ nh nư c c t vô trùng. Ch ng t . bacteria. làm tăng kh năng ti p xúc c a Javel v i m u c y.33%. t l ch t c a m u c y do nh hư ng c a t t c các nghi m th c ngo i tr nghi m th c Icbs (5. T l ch t c a m u c y do nh hư ng c a ch t kh trùng T k t qu Javel ñ u là 0% b ng 7 và b ng 8 cho th y. k t qu này là hoàn toàn phù h p v i nh n ñ nh c a hai tác gi trên. T l s ng c a m u c y Sau khi kh trùng m u b ng dung d ch Javel thương m i 5. b o v m m ng không b khô. ñ ng th i dư i tác ñ ng c a Tween 20 s có tác d ng làm gi m s c căng b m t c a nư c. ði u này còn giúp h n ch s t p nhi m t môi trư ng xung quanh.25% ho t tính t ng nghi m th c. Vì th .25% ho t tính b ng 8 ng v i d ng m u c y th 1 có t l nhi m là 0% Hypochloride – 35 phút) nhưng t l ch t c a m u là 33. Vi c làm này giúp ch t dinh dư ng t môi trư ng nuôi c y s ñư c h p thu d dàng hơn vào mô c y làm gi m th i gian ph c h i c a m u c y. Vi c tách các b lá trong thao tác c y m u d ng 1 s làm rút ng n th i gian t o ch i c a nh các ch i nách ti m n trong vùng b lá do không còn ch u áp l c c a b lá. Theo Dương Công Kiên (2006) thao tác c y m u vào môi trư ng càng nhanh càng t t. ð ng th i.

19b b ∗ Trên cùng m t c t. K ñ n là nghi m th c Ic v i t l 88.625% ho t tính .25% ho t tính . Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 40 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .55 phút) (2.40 phút) (3. ði u này cho các nghi m th c b trí c hai d ng m u th y v i n ng ñ Javel s d ng và th i gian kh trùng m u ñ u n m trong gi i h n cho phép c a m u c y trong ñi u ki n áp l c cho phép c a quá trình kh trùng m u.20 phút) (5.60 phút) (1.59b b b b Ia Ib Ic IIa IIb IIc IIIa IIIb IIIc IVa IVb IVc Icbs IIcbs P value Nghi m th c (5.70 phút) (1.625% ho t tính .67 b b 100e 0.19b b 100 c c 77. và hoàn toàn không có m u b ch t do ch t kh trùng d ng m u c y này.8b b 100 c c 70.50 phút) (2.30 phút) (3.94% ho t tính . các trung bình có cùng kí t là không khác bi t có ý nghĩa v m t th ng kê.33 cd d 33.25% ho t tính .31% ho t tính .89% so v i k t qu thì t l s ng c a m u là t i ña sau khi ñã tr t l nhi m.8b 81. d ng m u 2 và nghi m th c IIcbs cho hi u qu cao ñ t t l s ng 4.94% ho t tính .00a a 77.80 phút) (5.86a a 77.625% ho t tính .35 phút) (3. Tương t d ng m u c y th 2 t l s ng c a m u c y ñ t t i ña là 100% các nghi m th c Ic và IIc khác bi t có ý nghĩa th ng kê so v i các nghi m th c khác. TB t l s ng m u d ng 1 0.Thí nghi m 2: Kh o sát nh hư ng c a n ng ñ BA lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng.45 phút) (2.2.33cd 33.75 phút) (1.25% ho t tính .94% ho t tính .33cd 66.000 TB t l s ng m u d ng 2 55.48b 92.38 aba b 85.6c c 55. K t qu phân tích m u cao nh t b ng 10 cho th y ñ i v i d ng m u c y 1 thì t l s ng c a b ng 8 nghi m th c IIcbs v i t l 100% là khác bi t có ý nghĩa so v i các nghi m th c khác. hoàn toàn không có m u nào b ch t do nh hư ng c a ch t kh trùng tr nghi m th c Icbs t l ch t 33.50 phút) 37.31% ho t tính .89b b 55.31% ho t tính .25 phút) (5.33cd 33.000 cd cd cd e 0. Nghi m th c cho hi u qu cao v t l s ng sót c y là Ic và IIc 100% d ng m u c y 1.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT B ng 10: So sánh c p trung bình t l s ng gi a các nghi m th c ñ i v i m u c y d ng 1 và 2 dư i tác ñ ng ñ ng th i c a 2 nhân t n ng ñ và th i gian các m c ñ khác nhau sau 2 tu n ghi nh n b ng ki m ñ nh Turkey m c tin c y 95%.25% ho t tính .94% ho t tính .6c c 66.33 cd d 44.00a a 55.8b b 88.56 abab 85.7 bc bc 33.44cd cd 33.33%.35 phút) (3.

Auxin ñư c sinh ra t ñ nh ng n có th di chuy n xu ng các v trí m m bên dư i sau khi c t b ng n. Các ch i chu i l n phát sinh t m u c y ban ñ u trên môi trư ng B50. các m m ng ch u s hư ng c a các h p ch t khác nhau. n u n ng ñ cytokinin cho vào quá cao thì s kích thích s hình thành c a nhi u ch i nh . cytokinin có vai trò quan tr ng trong nuôi c y ch i kích thích m nh m s gia tăng ch i bên. t l thích h p gi a auxin và cytokinin s t o nên kh năng kích thích ch i bên và c ch s hình thành c a các r b t ñ nh (Phillips và Chilton. Theo Võ Th B ch Mai (1996).2. Các ch i nh li ti s ñư c 41 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . v i bi n pháp này có th c m ng ñư c s tăng trư ng c a các ch i ng bên dư i. 10. Theo Nguy n B o Toàn (2004) và Nguy n ð c Lư ng (2002). A1.5D s ñư c tách ra và ti p t c h y ñ nh sinh trư ng và c y chuy n sang môi trư ng nhân ch i. 1991). 5. Do v y. 2002). Tuy nhiên. 20 tương ng v i các môi trư ng ðC. BAP n ng ñ 5mg/l là n ng ñ thích h p nh t trong nuôi c y và tăng sinh nh các nhi t ñ khác nhau. A3. nhưng nh ng ch i này không th kéo dài ho c làm lá b bi n d ng ho c là ch i ch a nhi u nư c (Nguy n ð c Lư ng. Trong thí nghi m này. nh hư ng c a n ng ñ BA lên s nhân ch i chu i Tiêu H ng. ñ kích thích ch i bên và làm gi m ưu th ng n trong nuôi c y ch i các loài cây lá r ng. m u c y sau 45 ngày s ñư c h y ñ nh sinh trư ng và b trí vào 5 nghi m th c bao g m ñ i ch ng v i các n ng ñ BA khác nhau l n lư t là 0. Hình 3: Các ch i có lá bi n d ng và không phát tri n v kích thư c nghi m th c A3 ch a 15mg/l BA. Theo Nguy n ð c Lư ng (2002). 15. Các m m ng phát tri n ch i t các m u c y còn non. A2. A4.1.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT 4. thành ch i s b tác ñ ng m nh m b i ưu th ng n. m t gi i pháp khá h u hi u là b sung vào môi trư ng nuôi c y m t ho c vài lo i cytokinin giai ño n 2.

778 b b 5.79 ñ i v i nghi m th c A3 là hoàn toàn có ý nghĩa v m t th ng kê. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 42 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . A3. A3.444 aa 5.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT c t thành t ng mi ng nh t 3 – 4 ch i nh r i c y vào môi trư ng nhân ch i.889 b b 3.556 b b 1.378 0. khi so sánh t ng c p nghi m th c v i nhau trong các nghi m th c A1. D a trên k t qu ghi nh n sau 4 tu n ta có th tính ñư c h s ch i d a trên công th c: Trung bình s ch i các nghi m th c b trí/trung bình s ch i nghi m th c ñ i ch ng. ð n giai ño n 2 tu n. Nghi m th c A3 v i trung bình s ch i là 14.000 ∗ S li u ñư c chuy n d ng căn b c 2 ñ ñưa v d ng có phân b chu n. A4 thì không có khác bi t ý nghĩa v m t th ng kê.644 0.067 0.889 bc bc 4. T ñó ta tính ñư c h s ch i sau 4 tu n là 32. A2.560 d d 10. Nghi m th c ðC A1 A2 A3 A4 Trung bình P value T l BA – IAA 0-0 5–0 10 – 0 15 – 0 20 – 0 Sau 1 tu n 0. K t qu v s ch i m i phát sinh sau m i tu n ghi nh n s ñư c x lý b ng ph n m m th ng kê Minitab 14.444 c c 14.5) khi chuy n d ng d li u. ñi u này có th gi i thích là do giai ño n 1 tu n sau khi c y chuy n là giai ño n ñ m u c y h i ph c l i các t n thương do thao tác c y chuy n và b t ñ u thích nghi v i môi trư ng. Tuy nhiên.444 b b 1. K t qu ghi nh n sau 4 tu n qua x lý th ng kê cho th y có s khác bi t có ý m c ñ tin c y 95% gi a các nghi m b trí v i các n ng ñ BA khác nhau.000 a Sau 3 tu n 0.889 b b 5.56 khác bi t hoàn toàn có ý nghĩa th ng kê so v i các nghi m th c còn l i. B ng 11: So sánh c p trung bình s ch i các n ng ñ BA khác nhau theo th i gian b ng phương pháp ki m ñ nh Turkey m c ñ tin c y 95%. Trên cùng m t c t.556 b b 1.000 a Sau 2 tu n 0.11 sau 2 tu n và trung bình 9.44 sau 3 tu n) so v i nghi m th c ñ i ch ng và so v i các nghi m th c còn l i nghĩa th ng kê m c tin c y 95%. sau m t tu n trung bình s ch i các nghi m th c A1.000 b b 3.444 d d 4.667 c c 9.444 a 2.889 b b 1. 3 tu n sau khi c y chuy n thì có s khác bi t r t có ý nghĩa th ng kê gi a nghi m th c A3 (ñ t trung bình 5. A2.000 a Sau 4 tu n 0.111 b b 3.111 c c 7. s 0 ñư c chuy n sang d ng ( x + 0.444 a 2. S d ng phương pháp ki m ñ nh Turkey v i kho ng tin c y 95% ñ so sánh s khác bi t có ý nghĩa v m t th ng gi a các c p nghi m th c.444 a 1.111 b b 9. T k t qu thí nghi m cho th y. A4 khác nhau hoàn toàn có ý nghĩa v m t th ng kê so v i nghi m th c ñ i ch ng.934 0. các trung bình có cùng kí t là không khác bi t có ý nghĩa v m t th ng kê.

661 ∗ Trên cùng m t c t. Các giá tr P value thu ñư c qua phân tích ANOVA l n lư t là 0. 0.5mg/l IAA) và môi trư ng A6 (5mg/l BA + 0. Ngư c l i.747 16. có vai trò ñ c bi t quan tr ng trong s phân chia t bào.560aa 13.5mg/l IAA + 15% nư c d a) lên s nhân ch i c a chu i Tiêu H ng. phương pháp này cũng cho k t qu tương t .5 mg/l IAA b sung 15% nư c d a).697 11. khi môi trư ng nhân ch i có ch a hàm lư ng cytokinin thích h p thư ng là 5mg/l gi ng như mô t c a Nguy n ð c Lư ng (2002). vitamin. các trung bình có cùng kí t là không khác bi t có ý nghĩa v m t th ng kê.215.000a a 0.111a a 0.5 mg IAA. Thí nghi m 3: So sánh hi u qu nhân ch i chu i Tiêu H ng gi a 2 môi trư ng A5 (5mg/l BA – 0. 5mg BA. trong nư c d a còn có các cytokinin t nhiên và ch t ñư c bi t ñ n ñó là Zeatin (Abeyaratne và Lathiff.000 aa 2. 2002) vì th vi c b sung nư c d a vào môi trư ng nuôi c y là vi c làm giàu thêm ngu n dinh dư ng cho môi trư ng nuôi c y. Tuy nhiên. 0. 0. Nghi m th c Thành ph n A5 (MS sucrose 30%.222a a 0. thì vi c b sung nư c d a vào môi trư ng cũng không làm tăng thêm s lư ng ch i phát sinh trên m u c y. theo Abeyaratne và Lathiff (2002) vi c b sung nư c d a vào môi trư ng nuôi c y và tăng sinh ch i có ch a n ng ñ cytokinin m c th p mà theo hai tác gi này g i là dư i m c t i h o thì n ng ñ khi ñó các ho t ch t trong nư c d a s bi u hi n ho t tính ñ c bi t có ích cho vi c t o ch i. 5mg BA. Theo Nguy n ð c Lư ng (2002). ñi u này có nghĩa là ta không ñ b ng ch ng ñ bác b Ho theo gi thuy t ban ñ u (trung bình hai m u là gi ng nhau).000 aa 16.055 Sau 3 tu n 15.055 Sau 2 tu n 11. ñ ng th i k t h p v i vi c so sánh c p b ng ki m ñ nh Turkey Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c m c tin c y 95% càng ch ng t Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c 43 .280 Sau 4 tu n 17. nư c d a có ch a các thành ph n h u cơ chưa ñư c bi t m t cách chính xác như: các acid amin.05.777a a 0.697. T k t qu x lý th ng kê b ng ph n m n Minitab qua vi c phân tích ANOVA và ti n hành so sánh c p b ng ki m ñ nh Turkey m c tin c y 95% thay vì dùng phương pháp so sánh trung bình 2 m u qua vi c ki m ñ nh T. 15% nư c d a) P value Trung bình Sau 1 tu n 2.5 mg/l IAA) và môi trư ng A6 (5mg/l BA – 0. 0.756 2.3.215 14. Ngoài ra. B ng 12: : Kh o sát nh hư ng c a 2 môi trư ng A5 (5mg/l BA + 0. 0.333 aa 10.756.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT 4.5 mg IAA) A6 (MS sucrose 30%.747 ñ u l n hơn 0. Myo – inositol ñư c bi t ñ n trong nư c d a là m t carbohydrat có tác d ng kích thích s tăng trư ng c a t bào.

ñ i v i các môi trư ng không có b sung nư c d a thì giá tr pH d dàng tăng lên hay h xu ng khi th c hi n quá trình chu n pH.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT r ng không có s khác bi t có ý nghĩa th ng kê gi a trung bình s ch i th c A5 (không b sung nư c d a) và A6 (có b sung 15% nư c d a) gian 1 tu n. hai nghi m các m c th i Tuy nhiên. Tuy nhiên. ñ i v i môi trư ng có s hi n di n c a nư c d a ñ pH c a môi trư ng ít b thay ñ i khi cho vào acid m nh hay bazơ m nh. r t có th nư c d a s là m t gi i pháp t t ñ kh c ph c v n ñ này. ñ i v i m t s ñ i tư ng th c v t ví d như phong lan thì vi c kéo dài th i gian c y chuy n l i gia tăng khá hi u qu h s ch i thu ñư c. ñ i v i môi trư ng có b sung nư c d a t l 15% thì ñ dao ñ ng pH khá n ñ nh. ði u này r t có ý nghĩa trong vi c kéo dài th i gian c y chuy n ñ tăng sinh kh i ch i. m t v n ñ phát sinh là th i gian c y chuy n càng dài thì trong quá trình sinh trư ng và phát tri n c a m u c y s ti t ra các ch t làm thay ñ i pH c a môi trư ng và k t qu làm tăng kh năng nhi m m i c a các m u c y v n ñã ñư c vô trùng. Ngư c l i. 2 tu n. Hình 4: Ch i chu i Tiêu H ng BA – IAA nghi m th c A5 trên môi trư ng có b sung t l n ng ñ 5 – 0. và 4 tu n sau khi c y chuy n. Vì v y. Theo Nguy n ð c Lư ng (2002). theo kinh nghi m th c t cho th y. 3 tu n. 44 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c .5(mg/l). Có nghĩa là.

Các ch i chu i l n phát sinh t m u c y ban ñ u s ñư c tách ra và ti p t c h y ñ nh sinh trư ng và c y chuy n sang môi trư ng nhân ch i. Còn gi a các nghi m th c chưa có s khác bi t có m i nghi m th c ý nghĩa v m t th ng kê. B3. thành ph n và n ng ñ các ch t ñi u hòa sinh trư ng cũng như giá tr pH c a môi trư ng có tác ñ ng ñ n s ñ n s tái sinh ch i và hình thái ch i ñư c tái sinh. S d ng phương pháp ki m ñ nh Turkey v i kho ng tin c y 95% ñ so sánh s khác bi t có ý nghĩa v m t th ng gi a các c p nghi m th c tương t như thí nghi m 2. ñ c bi t là sau khi thu ho ch. B1. ñ ñ ñáp ng nhu c u v ngu n cây gi ng thì c n r t nhi u th i gian vì m t v chu i tính t th i ñi m tr ng ñ n lúc thu ho ch ph i m t m t năm (Hoàng Th S n. Sau 3 tu n c y chuy n trung bình s ch i tăng lên và có s khác bi t có ý nghĩa v m t th ng kê gi a nghi m th c ñ i ch ng v i các nghi m th c còn l i. B4 v i k t qu thu ñư c nghi m th c B5. trung bình s ch i phát sinh cho m i nghi m th c khác bi t hoàn toàn có ý nghĩa v m t th ng kê so v i nghi m th c ñ i ch ng m c tin c y 95%. Tuy nhiên. B2. B4. S lư ng ch i ban ñ u c y vào ñư c ghi nh n l i và tr ra khi theo dõi các ch i m i phát sinh. Vì v y. có s khác bi t có ý nghĩa gi a các nghi m th c B3. vi c tìm ra môi trư ng kích thích hình thành ch i bên là c n thi t. K t qu v s ch i m i phát sinh sau m i tu n ghi nh n s ñư c x lý b ng ph n m m th ng kê Minitab 14. ð n khi ch i chu i con phát tri n thành m t cây thành cây trư ng thành thì lúc ñó các ch i bên m i th t s phát tri n m t cách m nh m . K t qu sau 4 tu n ghi nh n. Theo Nguy n B o Toàn (2004). qua x lý th ng 45 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . các m u c y vô trùng ñã chu n nhau bao g m ðC. Thông thư ng v i m i ch i chu i con s phát tri n thành m t ch i chính khi tr ng ngoài môi trư ng t nhiên. Thí nghi m 3: Kh o sát nh hư ng c a n ng ñ TDZ lên s nhân ch i c a chu i Tiêu H ng. 2002). Th i gian c y chuy n cũng là y u t quan tr ng trong vi c quy t ñ nh h s ch i ñư c t o thành trên môi trư ng thích h p (Nguy n ð c Lư ng.3.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT 4. B6 (như ñã nêu giai ño n vô m u sau 45 ngày ñư c c y chuy n sang 7 môi trư ng nhân ch i ng v i các n ng ñ TDZ khác ph n phương pháp b trí thí nghi m). 2002). Trong thí nghi m này. K t qu th ng kê cho th y sau m t tu n c y chuy n. Các ch i nh li ti s ñư c c t thành t ng mi ng nh t 3 – 4 ch i nh r i c y vào môi trư ng nhân ch i. B6. B5.

444bcd bcd 5.889c c 16. Trong ñó.111 a a 1.556b b 2.54 k t qu này tương ñương v i k t qu c a Vũ Ng c Phư ng và c ng s (2010). có s khác bi t hoàn toàn có ý nghĩa gi a trung bình s ch i các nghi m th c v m t th ng kê so v i nghi m th c ñ i ch ng.222ce c e ______ 6. ngư c l i làm tăng s phát sinh ch i m i tuy ñ u là các ch i chưa có s phân hóa rõ v c u trúc. Thidiazuron có tác d ng kích thích s phát sinh ch i bên nhưng ñ ng th i l i c ch s vươn dài c a ch i do ñó có tác ñ ng c n tr s phân hóa cơ quan c a ch i m i phát sinh.444b b 1.67%) khác bi t có ý nghĩa so v i các nghi m th c còn l i.000bcd bcd 5. B ng 13: K t qu so sánh c p kh năng sinh ch i tin c y 95%.444 a a 3.000________________ các nghi m th c ng v i t ng n ng ñ TDZ khác nhau theo phương pháp ki m ñ nh Turkey v i kho ng ∗ S li u ñã ñư c chuy n d ng v d ng phân b chu n khi phân tích th ng kê.000 Sau 3 tu n 0.111b b 1.000 Sau 4 tu n 0. các trung bình có cùng kí t là không khác bi t có ý nghĩa.222b b 3. v hình thái phát sinh ch i chu i Tiêu H ng b ng vi c s d ng ch t ñi u hòa sinh trư ng Thidiazuron (TDZ) không rõ ràng.222 a a 2.222b b 1.333cd cd 5.444b b 1. Tuy nhiên.667 ab ab 3.000b b 6.683 0.127 0.667d d 11. Nghi m th c ðC B1 B2 B3 B4 B5 B6 Trung bình P value Sau 1 tu n 0. tính ñư c h s ch i ng v i nghi m th c B3 d a trên trung bình s ch i gi a nghi m th c B3 và nghi m th c ñ i ch ng theo công th c ( Trung bình s ch i nghi m th c B3/ Trung bình s ch i nghi m th c ñ i ch ng) là 37. các ch i hình thành không có s phân hóa cơ quan như môi trư ng A5 và A6.587 0.889be b e 8.444 b b 1.333d d 8.667ab a b 3. nghi m th c B3 có trung bình s ch i cao nh t (16. T ñó. Trên cùng m t c t.000 Sau 2 tu n 0.667b b 10.889c c 8.524________________ 0.000b b 5. Theo Nguy n B o Toàn (2004).11 b b 6.444a a 4.444c c 10. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 46 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .000 a a 5.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT kê cho th y.

4. So sánh hi u qu kích thích ch i gi a các nghi m th c nhân ch i s d ng k t h p ch t ñi u hòa sinh trư ng BA – IAA nghi m th c nhân ch i s d ng Thidiazuron (TDZ). d n ñ n vi c làm gia tăng h s nhân ch i. ñ ñ t ñư c hi u qu kinh t . Tuy nhiên. A6 và B3 song qua x lý th ng kê có th ñi ñ n k t lu n r ng s khác bi t này Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 47 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . A5. T nh ng k t qu thu ñư c hai thí nghi m trên sau khi ñã qua x lý th ng kê n ng ñ t l thích h p v i các ch ng t r ng c TDZ và cytokinin. D a trên s li u thu ñư c b ng 12. 14 có th d dàng th y r ng trong t t c các nghi m th c b trí. A5.29.54 tương ng v i các môi trư ng A3. Cũng t k t qu trên nh n th y.4. T m t m u c y ban ñ u. 36. A6.53. k t qu thu ñư c có 4 môi trư ng cho hi u qu tái sinh ch i cao ñ t h s 32.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Hình 5: Ch i chu i Tiêu H ng nghi m th c B3 trên môi trư ng TDZ. ñi u quan tr ng là ph i nghiên c u tìm ra môi trư ng v a mang l i hi u qu kinh t cao nhưng ph i giúp nhà s n xu t ti t ki m ñư c t i ña chi phí s n xu t. m c d u có s khác bi t v giá tr trung bình các nghi m th c A3.79. 37. B3 khác bi t hoàn toàn có ý nghĩa v m t th ng kê so v i các môi trư ng còn l i. s k t h p gi a cytokinin và auxin thích h p s phát huy t t nh t kh năng kích thích ch i. sau kho ng 4 tu n nuôi c y trên môi trư ng nhân ch i thích h p s cho ra hàng lo t các ch i m i. 38.

nh ng ch i thu ñư c t môi trư ng A3 xu t hi n s bi n d ng c a lá và chi u cao ch i phát tri n không bình Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 48 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . nghi m th c A5 v i t l n ng ñ BA – IAA là 5 – 0.5mg/l cho hình thái ch i khá rõ so v i nghi m th c A3 có t l BA – IAA 15 – 0 và A4 v i t l BA – IAA là 20 . Trong khi hình thái ch i phát sinh trên môi trư ng A5 và A6 thì r t t t. th i gian c y chuy n có nh hư ng ñ n hi u qu nhân ch i c a m u c y. A4 có s kích thích ch i khá m nh tuy nhiên các ch i m i phát sinh không có s tăng trư ng v chi u cao mà trái l i có s hình thành c a r t nhi u ch i nh m t s khác thì có lá b bi n d ng do n ng ñ BA quá cao ñ c bi t bi u hi n rõ nghi m th c A4 ñi u này hoàn toàn phù h p v i mô t c a Nguy n ð c Lư ng (2002).56) và A5 (17.5 mg/l IAA trong khi môi trư ng A3 s d ng ñ n 15mg/l BA g p 3 l n n ng ñ BA s d ng cho A5 và A6 ñ ng nghĩa v i vi c có th s d ng ñư c hai l n pha môi trư ng n a.0) thì nghi m th c A5 có hi u qu kinh t cao do ti t ki m ñư c ñ n 2 l n vi c s d ng ch t ñi u hòa sinh trư ng BA c th là trư ng trong khi nghi m th c A3 s d ng 15mg cho 1 lít môi nghi m th c A5 là 5mg/l nhưng hi u su t nhân ch i là tương ñương th m chí còn có v vư t tr i hơn v giá tr trung bình.0. ñi u này ch ng t BA .Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT là không có ý nghĩa v m t th ng kê hay nói cách khác kh năng kích thích ch i c a các môi trư ng k trên là như nhau. ti t ki m g p 2 l n nhưng hi u qu là như nhau. dư i tác ñ ng c a các y u t nhi t ñ và ánh sáng k t h p các y u t n i sinh làm cho auxin b phân h y và d n m t ñi nh hư ng nhưng ngư c l i s làm tăng s s n sinh ra các auxin và cytokinin t nhiên có tác d ng kích thích m nh kh năng phát sinh ch i bên.IAA t l 15 – 0 và BA – IAA t l 5 – 0. N u ñ ng t góc ñ khoa h c thì th y r ng hi u qu thu ñư c là không khác bi t có ý nghĩa. Tuy nhiên. ñi u này có th gi i thích r ng. ðó là chưa k ñ n ch t lư ng ch i sinh ra. Trong s 4 môi trư ng trên thì môi trư ng A5 và A6 t ra ti t ki m hơn so v i hai môi trư ng còn l i ch s d ng 5mg/l BA và 0. Th i gian c y chuy n kéo dài. Vì th . Xét v m t hình thái. Vì v y. xét v l i ích kinh t hai nghi m th c cho s trung bình ch i phát sinh cao là A3 (14. không có s khác bi t có ý nghĩa th ng kê gi a hai nghi m th c A3 và A5. nhưng n u ñ ng t góc ñ kinh t thì c n ph i xem xét v hi u qu kinh t mang l i t 4 môi trư ng k trên. Theo Nguy n ð c Lư ng (2002). A5 t ra khá hi u qu trên t t c các m t kh o sát. Chi u cao ch i phát tri n khá rõ r t nghi m th c A5 trong khi nghi m th c A3.5 cho hi u qu nhân ch i tương ñương nhau sau 4 tu n.

Bên c nh ñó.111b c c 4.000 ∗ S li u ñư c chuy n d ng căn b c 2 ñ ñưa v d ng có phân b chu n.889bd b d 16. m t l i th khác chuy n có th kéo dài hơn như ñã trình bày môi trư ng A6 có ñư c là th i gian c y ph n th o lu n c a thí nghi m 2.222 a c t t các nghi m b c d c c 10.444b 14. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 49 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . làm tăng hi u su t cho ch i d n ñ n tăng hi u qu kinh t . trong khi ch t lư ng ch i t o ra cũng không t t b ng A5 và A6.667 a 10.560 17.000 16. M t khác. TDZ là m t ch t ñi u hòa sinh trư ng có giá thành khá cao. các trung bình có cùng kí t là không khác bi t có ý nghĩa v m t th ng kê.111a a 9. Trên cùng m t c t.889ab ab 10.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT thư ng. Do v y. có l i cho nhà s n xu t.889 b d 8. Nghi m th c A1 A2 A3 A4 A5 A6 B1 B2 B3 B4 B5 B6 Trung bình P value Trung bình 5. n u xét trên th c ti n s n xu t qui mô l n thì s t n kém trong chi phí pha ch môi trư ng cho vi c s d ng TDZ làm ch t kích thích tăng trư ng ch i s cao hơn 3 môi trư ng còn l i là không th tránh kh i. t các phân tích trên thì hai môi trư ng ñư c ñ ngh ñó là A5 và A6 là mang l i hi u qu kinh t hơn c . B ng 14: K t qu so sánh c p trung bình s ch i thu ñư c th c b trí sau th i gian 4 tu n.973 0.222bd b d 6.667c bd c 11.

ðư ng bi u di n d ng 2 có ñ d c tăng m nh. hai d ng m u c y s lư ng ch i sinh ra không có khác bi t rõ r t. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 50 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . các nghi m th c nhân ch i sau 3 l n D a trên k t qu th c t c a thí nghi m c y chuy n t G1 ñ n G3 c hai d ng m u c y. nhưng chuy n G3 thì s khác bi t này th hi n khá rõ nét. trong ñó >200. ð ng thái tăng s lư ng ch i chu i Tiêu H ng môi trư ng A6 theo th i gian. 1800 1600 1400 S lư ng ch i 1200 1000 800 600 400 200 0 Go G1 G2 hai d ng m u c y trên D ng 1 D ng 2 G3 Giai ño n c y chuy n Th i gian Hình 6: Bi u ñ th hi n ñ ng thái tăng s lư ng ch i chu i Tiêu H ng theo th i gian hai d ng m u c y. ði u này cho th y d ng 2 ñư ng bi u di n l ch khá rõ so v i ñư ng bi u di n c a d ng 1 m t kho ng cách tương ng v i trung bình s ch i là nh ng l n c y chuy n ti p theo d ng m u c y th 2 t ra vư t tr i hơn so v i d ng m u c y 1 v s lư ng trung bình ch i chu i Tiêu H ng phát sinh sau m i 4 tu n c y chuy n. s lư ng ch i chu i Tiêu H ng bi n các l n c y chuy n ban ñ u G1 và G2 l nc y c d ng 1 và ñ ng theo chi u hư ng tăng d n như hình trên (cách tính s lư ng ch i phát sinh sau m i l n c y chuy n t i ph l c 5).5. Tuy nhiên.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT 4.

5.89% ñ nh có ch a m t ph n thân.94% ho t tính Hypochloride th i gian tương ng 30 và 45 phút. K t lu n 5.94% ho t tính Hypochloride. 5. d ng m u c y th hai – các m u c y c t nh nhi m th p hơn d ng m u 1 xét m u c y là 100%. 5.560 ch i/ 1 m u c y khác bi t hoàn toàn có ý nghĩa th ng kê so v i các nghi m th c còn l i.1.1.5 mg/l IAA) cho hi u qu nhân ch i ñ t 17 ch i/ 1 m u c y không khác bi t có ý nghĩa th ng kê so v i môi trư ng A6 có thành ph n và n ng ñ ch t ñi u hòa sinh trư ng như môi trư ng A5 nhưng có b sung 15% nư c d a v i trung bình s ch i là 16. 2 nghi m th c cho t l nhi m th p nh t là Ic và IIc v i t l nhi m 0%.4 Thí nghi m 4 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 51 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .3.25% và 3. Thí nghi m 1 M u ñư c kh trùng b ng Javel thương m i (5.1.25% và 3.1. Có 4 qui trình kh trùng m u cho hi u qu vô trùng cao t ng d ng m u c y vùng ñ nh sinh trư ng có t l nghi m th c Ic.25%) k t h p v i Tween 20 sót c a m u c y khá cao 88.1.2 Thí nghi m 2 Môi trư ng nhân ch i A3 s d ng 15mg/l BA cho hi u qu nhân ch i cao ñ t 14.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT CHƯƠNG 5: K T LU N VÀ KI N NGH 5.22 ch i/ 1 m u c y.1. Trong ñó. Thí nghi m 3 Môi trư ng nhân ch i A5 s d ng ch t ñi u hòa sinh trư ng BA và IAA (5mg/l BA + 0.11%. t l s ng c a m u là 100% m u c y d ng 1 – nguyên ph n ch i cùng m c th i gian và n ng ñ b trí. th i gian x lý m u 30 phút cho t l nhi m khá th p là 11. D ng m u th 2: Có 2 qui trình cho hi u qu vô trùng m u c y cao v i các bư c vô trùng ñư c ti n hành như hình 2 (ph n phương pháp thí nghi m) nhưng các m c n ng ñ là 5. t l ch t 0% và t l s ng nghi m th c IIcbs t l nhi m là th p nh t ñ t 0%. t l s ng c a D ng m u th 1: Có 2 qui trình (tương t hình 2 ph n phương pháp thí nghi m) cho hi u qu vô trùng cao tương ng v i 2 nghi m th c Ic và IIcbs v i th i gian x lý m u là 30 và 50 phút n ng ñ l n lư t là 5.

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT Môi trư ng nhân ch i s d ng ch t TDZ cho hi u qu nhân ch i cao nh t là môi trư ng B3 (1. Bên c nh ñó.2. • Kh o sát nh hư ng c a các y u t nhi t ñ và cư ng ñ chi u sáng ñ n kh năng phát sinh ch i và h s ch i chu i Tiêu H ng.5 mg/l TDZ) v i trung bình s ch i thu ñư c sau 4 tu n c y chuy n là 16. • Kh o sát nh hư ng c a Agar chu i Tiêu H ng. m t s ñ i tư ng nh ng n ng ñ khác nhau ñ n h s ch i Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 52 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .67 ch i/ 1 m u c y ng v i h s ch i là 37. c n nghiên c u thêm thành ph n c a nư c d a ñ có th s d ng nư c d a m t cách h p lí và hi u qu như m t ngu n cung c p dinh dư ng ch y u trong môi trư ng nuôi c y v i th i gian c y chuy n ñư c kéo dài nuôi c y do kh n ñ nh pH trong môi trư ng có b sung nư c d a. ð ngh T nh ng k t qu ñ t ñư c c a ñ tài c n ñ y m nh nghiên c u ñ phát huy hơn n a hi u qu nhân ch i chu i Tiêu H ng trên c hai phương di n khoa h c và kinh t b ng cách: • Kh o sát nh hư ng c a các ch t khoáng cũng như ngu n carbohydrate nh ng n ng ñ khác nhau ñ n h s ch i chu i Tiêu H ng.5 so v i nghi m th c ñ i ch ng. 5.

Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT TÀI LI U THAM KH O Ti ng Vi t Dương Công Kiên. p: 16 – 18. Trư ng ð i H c C n Thơ. Huỳnh Th Ng c Nhân. Khoa Sư Ph m. A. W. Nhà xu t b n ð i H c Qu c Gia thành ph H Chí Minh. 43 – 51. Lathiff. Nguy n B o Toàn. ð ng Minh Quân. 1993./Hð. p: 120 – 135. Lu n văn t t nghi p ngành CNSH – Nhân gi ng lan H ði p (Phalaenopsis sp) t m m ng phát hoa. Trư ng ð i H c C n Thơ. 2006. 2000. p: 77 – 129. Ti ng Anh Abeyaratne. M. Tr n S Dũng.QLKH 2007. Nguy n Văn Uy n. M. 2008. Giáo trình phân lo i h c th c v t. Nhà xu t b n nông nghi p Hà N i. 2002. Nguy n ð c Thành. Trư ng ð i H c C n Thơ. Nuôi c y mô t bào th c v t – nghiên c u và ng d ng. 2004. Phân lo i h c th c v t. 1996. ð tài nghiên c u khoa h c c p trư ng s Hð:02T. Nguy n Thi n T ch. Khoa Khoa H c. Nhà xu t b n Nông Nghi p. ðoàn Th Hoa. Khoa Nông Nghi p và SHƯD. Công ngh t bào. Nguy n ð c Lư ng. p: 80 – 97. Xây d ng qui trình nhân nhanh các gi ng lan thương m i t nguyên li u phát hoa b ng kĩ thu t in vitro. Trư ng ð i H c C n Thơ. Kĩ thu t nuôi tr ng lan. p: 143 . 2007. Nhà xu t b n ð i h c qu c thành ph H Chí Minh. Nhân gi ng vô tính m t s gi ng lan H ði p (Phalaenopsis sp). 25 – 33. 2003. 2002. Lu n án phó ti n sĩ khoa h c sinh h c thành ph H Chí Minh. Khoa Nông Nghi p và SHƯD. 2004. Nuôi c y mô. 2002. Nhà xu t b n giáo d c. p: 26 – 38. Nguy n Th Pha. t p 2. p: 41 – 43. Lê Văn Hòa và Nguy n B o Toàn.157 Hoàng Th S n. Nguy n Th Kim Huê. p: 6 – 87. 2005. Nuôi c y mô th c v t ph c v công tác gi ng cây tr ng. p: 18 – 225. p: 68 – 72. Giáo trình nuôi c y mô và t bào th c v t. p: 5 – 17. Giáo trình sinh lý th c v t B. Võ Th B ch Mai.. In Vitro Propagation of Rathambala (Musa 53 Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c . Nhà xu t b n nông nghi p thành ph H Chí Minh. p: 135 – 153.

D... Ikram-ul-Haq. (Cavendish Dwarf). 2007. In Vitro of Some New Banana Types (Musa spp. Tree and Forestry Science and Biotechnology 4: 52 – 58. In vitro micropropagation of Musa sapientum L. Vol 2:51-62 Vu Ngoc Phuong.com/caythuoc/?ctid=C&ccthuoc=1782&Chu%E1%BB%91iC=4 41348. 2010. F. Micropropagation Efficiency in Banana (Musa sp. 4: 191 – 197.com/2010/01/chuoi-va-nuoc-dua.khuyennongvn. M.blogspot. Karim. AL – Amin and M. M.. Saravanakumar and R. Annals of the Sri Lanka Department of Agriculture. Maziah. and Trinh Manh Dung.. A. Turk J Agric For 28: 355 – 361. Sariah.) under Different Immersion Systems. In vitro Propagation of Banana.gov. Micropropagation of some banana and plantain (Musa sp. In Vitro Micropropagation of Banana (Cavendish sp. Darvari. Agril. M. M. Phillips.) cultivars using male flowers. Amin. Kalimuthu. M. 2010. 10 (5): 726 – 733.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT AAA) and the Occurrnce of Phenotypic Variations in the Pseudostem. R...htm (Ngày 03/03/2010) http://thuvienphathoc. U. S. M. Hoang Thi Phong. Senthikumar.Chilton. M. Rahman. 34 (2): 269 – 278.. P. H.R.. W. Pekmezci. Bangladesh J. Thai Xuan Du.Biology. 2004.J. African Journal of Biotechnology. M. African Journal of Biotechnology. M.).1991.html (Ngày 06/01/2010) (Ngày Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 54 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .349773645&filethuoc=Chu%C3%A1%C2%BB%E2%80%98i 07/10/2009) http://vneconomy. Malek. Paud. 2007.) in Industrial Scale. Oxford University Press. and M. 6 (9): 1106 – 1109.vn/20100303091120929p0c10/chuoi-se-la-mat-hang-xuat-khau-chuluc. Gubbuk. 2009. 9 (16): 2360 – 2366. Res.T.vn/c-hdknkn/c-chuyengiaotbkt/hung-yen-mo-hinhtham-canh-chuoi-tieu-hong-cong-nghe-cao-cho-lai-hon-100-trieu-111ongha/view (Ngày18/04/2008) http://chothuoc24h. Pakistan Journal of Biological Sciences. Các trang web: http://www. K. Dahot.

opera.baovecaytrong. Chuyên ngành Công Ngh Sinh H c 55 Vi n NC&PT Công Ngh Sinh H c .vn/print.dml/3294697 (Ngày 29/05/2009).violet.php?Id=132&caytrongkythuat= c%C3%A2y%20chu%E1%BB%91i http://baigiang.vn/present/show/entry_id/4285864 (Ngày 05/11/2010) http://my.hcmbiotech.com/kythuatcaytrongchitiet.vn/e-khcn/uu-111iem-cua-phuong-phap-invitro-trongnhan-giong-cac-loai-rau-hoa-cu/newsitem_view?b_start:int=120&-C= (Ngày 25/05/2010) http://www.Lu n văn t t nghi p ð i h c Khóa 33 – 2011 Trư ng ðHCT http://www.com/lewhenshan/blog/show.php?id=49&p=technology&f1=title_vn&f2=deta il_vn (Ngày16/03/06) http://www.gov.com.khuyennongvn.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful