P. 1
VIROZAT RESPIRATORE

VIROZAT RESPIRATORE

|Views: 7|Likes:
Published by indeenike

More info:

Published by: indeenike on Aug 22, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

09/06/2013

pdf

text

original

VIROZAT RESPIRATORE

Laprake, janar 2011 TE DHENA TE PERGJITHSHME

-

-

-

Shfaqen ne vjeshte dhe dimer (tetor-mars). Ato ne muajt e veres kane shenje kryesore diarrene Ka 200 lloje virusesh shkaktare; Gripi i vertete eshte nje prej tyre – jo te gjitha virozat jane grip Femijet preken 3-8 here ne vit nga virozat, ndersa te rriturit 2-4 here Viruset nuk lene imunitet, keshtu qe nje person mund te semuret disa here. Kjo do te thote po ashtu se vaksinimi nuk ka ndonje efekt, pervec disa kategorive te caktuara, qe do i themi me poshte Nuk eshte e vertete qe ajri i ftohte i shkakton keto viroza, por me shume ndryshimi i shpejte i temperatures se mjedisit (nga shume ngrohte, behet shume ftohte) Pjesa me e madhe per femijet eshte virusale (75-90%), pra nuk kerkojne antibiotike (qe vrasin vetem bakteret, jo viruset). Keshtu qe trajtimi eshte i thjeshte (paracetamol, lengje). Te rriturit preken nga viruset ne 30-35% te rasteve

Perhapja

1. Me teshtima 2. Duke prekur objektet qe ka prekur nje i semure tjeter (gota, pjata, rroba etj). Virusi ne keto objekte mund te qendroje i gjalle per disa ore. Femijet mund te infektojne femijet e tjere per sa kohe kane sekrecione nazale, pra femija ia ngjit semundjen nje tjetri ne momentin qe i fillojne t’i rrjedhin hundet e deri kur i pushojne (zakonisht 5 ditet e para) Kujdes duhet pasur qe femija te mos rrije ne ambjente te mbipopulluara (semuren me shume femijet qe shkojne ne kopsht, shkolle), te mos puthet nga cdo person pervec prinderve, te mos nxirret menjehere nga temperatura shume te ngrohta ne temperatura shume te ftohta, te mos vishet trashe qe te djersitet, te laje duart. Femije qe preken me shume jane ata me imunitet te dobesuar, me nje semundje kronike (defekte te lindura te zemres, te mushkerive), femijet me polipe (mish te huaj ne hunde), femijet me devijime ose trauma te kockave te hundes.

[1]

Kjo per faktin qe te mos perdoren antibiotiket me kot. Aktualisht e ka humbur fuqine qe ka pasur nje vit me pare dhe sillet njesoj si gripi i zakonshem. Nese simptomat zgjasin me shume se 14 dite. Zakonisht zhduken per nje jave.Fillimi i menjehershem . deri ne 4 jave. atehere femija mund te kete pneumoni. nga temperatura) • lotim nga syte • temperature e ulet <38 ⁰C Keto shenja fillojne gradualisht dhe zgjasin nga 4 – 14 dite. bronshit ose alergji.Shenjat dhe simptomat TE GJITHA virozat respiratore kane shenjat e meposhtme: • rrjedhje dhe bllokim hundesh • djegie dhe dhimbje fyti • teshtima • ngjirje ose trashje zeri • kolle • dhimbje koke • dhimbje muskujsh • lodhje Femijet kane edhe: • ulje oreksi • grindje • pergjumje • dehidrim (mungese lengjesh. kolle e thate) Gripi i derrit (AH1N1) eshte njesoj si gripi i zakonshem – zbulohet vetem nga analizat.Shenjat jane shume te theksuara (dhimbje e madhe kockash. Eshte virale apo bakteriale? Eshte e rendesishme te dallohet nese semundja eshte virale apo bakteriale.Temperatura shume e larte > 39 grade . dhimbje e forte koke. Duke qene se 75-90% [2] . Jo te gjitha virozat jane grip. e cila vjen si pasoje e rrjedhjes se sekrecioneve nga hunda ne fyt dhe si pasoje e riperteritjes se rrugeve ajrore (shtresa e siperme qe ka rene fillon e sherohet). Gripi ka te njejtat shenja si virozat e tjera. Shenjat jane te lehta deri ne mesatare. por ndryshon nga: . lodhje e madhe. E vetmja shenje qe mund te zgjase me shume. eshte kolla.

Kolla te bakteret eshte nje shenje e vone dhe nuk nis qe ne fillim Eshte semundje e lehte apo e rende? Cilat jane shenjat shqetesuese? 1. duhen derguar per vizite te mjeku. qe ka shume etje. Atehere si ta dallojme: 1. Te vjellat dhe heqja e barkut Nese femija vjell me shume se 5 here ne dite. atehere nuk ka nevoje per antibiotike. Temperatura Femija 0-1 muajsh me temperature duhet te ekzaminohet shume hollesisht. duhet vizituar Nese femija ka fishkellima kur merr fryme. ndersa bakteret fillojne menjehere 2. pasi antibiotiku nuk vepron mbi viruset. por vetem mbi bakteret. 3. Mosha Femijet 0-3 muajsh duhen vizituar gjithmone te mjeku. qe vazhdon luan. qe nuk ka lote te qaje. duhet vizituar Nese femija ka kolle lehese (kollitet sikur leh qeni). Temperaturat rreth 38 grade te nje femije me gjendje te keqe te pergjithshme gjithmone duhen vizituar Ne pergjithesi. duhet vizituar gjithmone. temepratura > 39 grade. duhet derguar te mjeku 5. Femija mezi merr fryme Kur femijes i duken kockat e karaharorit qe levizin. nuk duket i pergjumur. Nje femije qe grindet. femija duhet vizituar 4. duhet vizituar Nese femija gulcon kur merr fryme. refuzon ushqimin. qe ka gropen te koka (fontanelen) e ulur. Gjendja e pergjithshme Nje femije qe nuk grindet. duhet vizituar Trajtimi Trajtohen ne shtepi vetem ata femije qe plotesojne kushtet e lartepermendura. mund te trajtohet me paracetamol dhe lengje ne shtepi. duhet vizituar Nese femija del bark 6-8 here ne dite. duhet vizituar 6. eshte i pergjumur. Viruset e shfaqin semundjen gradualisht. por fillojne me temperature shume te larte (>39 grade) 3. eshte ne gjendje te mire. duhet vizituar Nese femijes i dalin jarge nga goja. Gjendja e hidratimit Femija qe e ka lekuren e thate. 2. te rrudhur. ne te kunderten. Bakteret nuk japin teshtima. Femija 0-3 muajsh me temperature <38 grade dhe qe ka gjendje te pergjithshme te mire.jane viruse. rrjedhje hundesh. Te [3] .

NUK duhet te jepet bashke me paracetamolin. Doza eshte 10-15 mg per kg peshe. pra 4 here ne dite. Paracetamoli nuk jepet me nese nderpritet temperatura. i masim temepraturen femijes: nese nuk ka temeprature. Doza eshte 10 – 12 mg/kg peshe. atehere doza maksimale qe do te marre eshe 15 mg x 15 kg = 225 mg paracetamol. para se t’i japim paracetamolin. Ose do japim paracetamol. Kete do ia japim 4 here ne dite. maksimumi 5 here. Keshtu nese femija eshte 10 kg. Nese ke shurup: psh paracetamol 125 mg/5 ml. Atehere. ne forme supostash (per femijet e vegjel) dhe ne forme shurupi. Kjo suposte i futet 4 here ne dite. Keto mund t’i marresh 4 here ne die • Ibuprofeni Ul temepraturen njesoj si paracetamoli. Kjo do te thote se 1 luge e vogel kafeje ka brenda 125 mg paracetamol. Keshtu do marresh 2 kokrra paracetamoli njeheresh. Nese femija eshte 15 kg. [4] . Nese je i rritur dhe peshon psh 70 kg. atehere femija merr 10 mg x 10 kg = 100 mg ose 15 mg x 10kg = 150 mg. femija eshte 10 kg dhe do te marre 10 mg X 10 kg = 100 mg ose 15 mg x 10 kg = 150 mg. pra cdo 6 ore . nuk i japim paracetamol. Atehere do te na duhet te marrim nje shurup 250 mg/ml dhe do t’i japim nje luge kafeje. Dhe jepet cdo 6 ore. Pra do t’i japim nje luge kafeje 5 ml. Jepet kur temperatura eshte > 38 grade. > 6 vjec). Ibuprofeni eshte ne forme shurupi 120 mg/5 ml. Ose do t’i japim nje suposte 250 mg. Pra. E njejta gje vlen edhe per te rriturit. Pra nese femija eshte 10 kg. ose ibuprofen. ose 150 mg.rriturit zakonisht shkojne te mjeku kur shenjat vazhdojne me shume se 14 dite ose kur gjendja e pergjithshme nuk eshte shume e mire • Paracetamoli Eshte ne forme tabletash (per femijet e rritur. ose 120 mg. Jepet 4 here ne dite. maksimumi 5 here. atehere do marresh 15 mg x 70 kg = 1000 mg ose 1 gr paracetamol. atehere femija do te marre 10 mg x 10 kg = 100 mg. Pra femijes i jepet 1 luge 5 ml. Pra ketij femije do t’i jepet suposte 100 mg.

dhe jo nga 199 te tjeret.Mjek Familje [5] . duhet ta bejne: Femjet 6 muajsh – 19 vjec Grate shtatzena Njerezit > 50 vjec Njerezit e cdo moshe me semundje kronike Njerezit qe jetojne ne azile Njerezit qe kane patur kontakt me persona me grip derri Dr. Vaksina. • Vaksina kunder gripit te zakonshem – a duhet bere? Thame qe gripi eshte vetem nje nga shume viruset. Po keshtu mund te merrni Vitamine E (frutat: molle etj). caj mali etj.Nese je i rritur dhe peshon 70 kg. atehere e mbrojme vetem nga virusi i gripit. Keto mund t’i marresh 4 here ne dite • Lengje Jepni sa me shume lengje: uje te pijshem. lengje frutash te shtrydhura (jo lengje te blera). Nese i bejme vaskinen. • Vitaminat Perdorimi i Vitamines C (leng portokalli ose tableta) ka efekt ne uljen e simptomave nese jepet brenda 48 oreve nga fillimi i simptomave. Keshtu qe nuk ia vlen te behet kjo vaksine. supe. atehere do marresh 10 mg x 70 kg = 700 mg. Specialist . Pra do marresh 2 kokrra ibuprofen 400 mg njeheresh. Kreshnik HAJDARI. te pini caj jeshil. behet ne keto raste: - - Femijet qe kane semundje kronike Femijet qe i ze gripi shpesh Te gjithe femijet qe jetojne ne kopshte e cerdhe Ndersa vaksinen kunder gripit te derrit.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->