NETCAD/NETPRO6.

0
Profesyonel Yol Projelendirme

 Copyright Ulusal CAD ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. 1999-2009 Bütün Hakları Saklıdır. Telif hakkı kanunları çerçevesinde izin verilen haller dışında, önceden yazılı izin alınmaksızın çoğaltılması, uyarlanması ve tercüme edilmesi yasaktır. Bu belgedeki tüm bilgiler önceden uyarı yapılmadan değiştirilebilir ve Ulusal CAD ve GIS Çözümleri Mühendislik Bilgisayar A.Ş. adına verilmiş herhangi bir taahhüt niteliği taşımaz. Bu belgede açıklanan yazılım bir lisans ya da sınırlı kullanım sözleşmesine tabidir. Bu yazılım lisans ya da sınırlı kullanım sözleşmesinde açıklanan amaçlar dışında herhangi bir ortama kopyalanması yasalara aykırıdır. Birinci baskı Basıldığı Yer : Başak Matbaacılık ve Tan. Hiz. Ltd. Şti., Ankara Tel.: 0.312 397 16 17 Basım Tarihi : 20 Kasım 2009 Yayın : NETPRO 6.0 Yazan: MKG&IE&YY

Dokümanda Bulunan Đlgili Modüllerin Versiyonları :
Netcad Anamodül CAD & GIS: 5.1 NETCAD/Netpro: 6.0 NETCAD/Surf: 5.0 NETCAD/3D Netcad,ürünleri,projeleri ve eğitimleri hakkında bilgi edinmek , görüş ve önerilerinizi paylaşmak için www.netcad.com.tr Teknik destek almak için, www.netcadportal.com adreslerini ziyaret edebilirsiniz.

MERKEZ ĐSTANBUL BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ Adres : Cyberpark B-Blok No:409 Adres : Çınar Mah. Yeşiltepe Sok. Cyberpark, PK:06800 No:43 PK:34841 Bilkent / ANKARA Maltepe / ĐSTANBUL Telefon : 0312 265 05 10 Telefon : 0216 417 62 10 Fax : 0312 285 05 20 Fax : 0216 417 62 11

NETPRO 6.0 2

ĐÇĐNDEKĐLER
NETCAD / NETPRO 6.0 NEDĐR? .....................................................................7 NETCAD / NETPRO 6.0 KURULUMU ..........................................................10 NETCAD / NETPRO 6.0 YARDIM .................................................................10 NETPRO 6.0 ÖNCESĐ KULLANICILAR ĐÇĐN NOTLAR ..........................11 A. B. NETPRO ĐLE ĐLK YOL ...........................................................................14 PROJE MENÜSÜ ....................................................................................29

B.1. PROJE YÖNETĐCĐSĐ......................................................................................29 B.2. SIYIRMA DEĞERLERĐ ..................................................................................53 B.3. TOPRAK SINIFLARI .....................................................................................54 B.4. ÖZEL ARALIKLAR EDĐTÖRÜ .......................................................................56 B.5. DEPO ARĐYET NOKTALARI .........................................................................58 C. GÜZERGAH MENÜSÜ...........................................................................60

C.1. GÜZERGAH TANIMLA.................................................................................60 C.2. ŞEVLĐ KOTLU PLAN ...................................................................................62 C.3. GÜZERGAH RAPORLARI .............................................................................70 C.4. RAKORTMAN TANIMLARI ..........................................................................72 C.5. DÜŞEY SAPMA TANIMLARI ........................................................................75 C.6. SERBEST DEVER TANIMLARI .....................................................................76 C.7. STD. DRENAJ + HENDEK KAPLAMA ...........................................................78 C.8. GÜZERGAH NOTLARI .................................................................................80 D. ENKESĐT MENÜSÜ................................................................................82

D.1. MODELDEN ENKESĐT AL............................................................................82 D.2. ENKESĐTLERDEN PLANKOTE ......................................................................91 D.3. ENKESĐT ÇĐZĐMĐ .........................................................................................91 D.4. ENKESĐT TABLOLARI ...............................................................................106 D.5. NOKTALARDAN PROFĐL ...........................................................................107 E. PROFĐL ..................................................................................................109

E.1. PROFĐL ÇĐZĐMĐ ..........................................................................................109 E.2. PROFĐLE SATIR EKLE................................................................................121 E.3. PLAN PROFĐL TASARIMI ...........................................................................121 E.4. PLAN PROFĐL DĐNAMĐK PAFTALA.............................................................123 E.5. PLAN PROFĐL KALICI PAFTALA ................................................................125 F. ARAÇLAR...............................................................................................127

F.1. DEVER ÖLÇ ..............................................................................................127 F.2. KURP DEĞERĐ YAZ 1 ................................................................................127 F.3. KURP DEĞERĐ YAZ 2 ................................................................................128 F.4. YOL MODELĐNĐ ÜÇGENLE ........................................................................129 F.5. YOL MODELĐNĐ ÇIKART ...........................................................................129 F.6. 3 BOYUTLU ÇĐZGĐ OLUŞTUR.....................................................................130
NETPRO 6.0 3

F.7. PLATFORM ŞABLONU ...............................................................................130 F.8. KĐLOMETRE < > KOORDĐNAT....................................................................131 F.9. BRÜKNER DENGELEMESĐ..........................................................................132 F.10. YÜZEY ALANI HESAPLA .........................................................................140 F.11. NOKTA Z -> DOĞRU Z............................................................................140 G. ÇĐZĐM .....................................................................................................140

G.1. YATAY KROKĐSĐ ......................................................................................140 G.2. DÜŞEY KROKĐSĐ .......................................................................................141 G.3. DEVER KROKĐSĐ .......................................................................................141 H. SPĐRAL ...................................................................................................143

H.1. OBJE -> SPĐRAL ........................................................................................144 H.2. SPĐRAL -> DOĞRU ....................................................................................144 H.3. SPĐRAL -> DAĐRE......................................................................................145 H.4. OBJE -> SPĐRAL <- OBJE ..........................................................................145 H.5. SPĐRAL BĐLGĐ ...........................................................................................146 H.6. YAYI DAĐRE YAP .....................................................................................146 H.7. DAĐREYĐ SABĐTL ......................................................................................146 H.8. ORTA DAĐREYĐ HESAPLA .........................................................................148 H.9. DOĞRUYA GÖRE SABĐTLE .......................................................................148 Đ. METRAJLAR .........................................................................................150 Đ.1. TRAFĐK ĐŞARETLERĐ METRAJI ....................................................................150 Đ.2. SINIR TAŞLARI METRAJI ...........................................................................151 Đ.3. PALYE HENDEĞĐ METRAJI .........................................................................151 Đ.4. DUVAR METRAJI .......................................................................................153 Đ.5. HENDEK KAPLAMA VE STANDART DRENAJ METRAJI ...............................154 Đ.6. SANAT YAPILARI MENFEZ METRAJI .........................................................154 Đ.7. SANAT YAPILARI KUYULU MENFEZ METRAJI ..........................................155 J. KAVŞAK ĐŞLEMLERĐ...........................................................................156 J.1. KAVŞAK EDĐTÖRÜ .....................................................................................156 J.2. KAVŞAK NOKTALARINI ÜRET ...................................................................163 J.3. KAVŞAK APLĐKASYON PLANI ...................................................................164 J.4. KAVŞAK PROFĐL ÇĐZĐMĐ ............................................................................165 J.5. KOT TAŞI ..................................................................................................166 K. GÜZERGAH EDĐTÖRÜ........................................................................169

K.1. DOSYA MENÜSÜ ......................................................................................174 K.2. ĐŞLEMLER MENÜSÜ ..................................................................................174 L. DÜŞEY TANIM EDĐTÖRÜ...................................................................188 L.1. DOSYA MENÜSÜ ......................................................................................189 L.2. ĐŞLEM MENÜSÜ ........................................................................................189 M. KĐLOMETRE LĐSTE EDĐTÖRÜ ..........................................................195

M.1. DOSYA MENÜSÜ .....................................................................................196
NETPRO 6.0 4

M.2. ĐŞLEMLER MENÜSÜ .................................................................................196 N. TĐP KESĐT EDĐTÖRÜ ...........................................................................197

N.1. DOSYA MENÜSÜ ......................................................................................197 N.2. ĐŞLEMLER MENÜSÜ ..................................................................................197 N.3. PLATFORM ...............................................................................................199 N.4. NETPRO 6.0 ĐLE YÜZEY TANIMLAMA ......................................................218 N.5. PLATFORM TANIM ÖRNEKLERĐ ................................................................224 N.6. ŞEVLER ....................................................................................................235 N.7. ARAŞTIRMA RAPORU ŞEV TANIMLARI ....................................................240 N.8. DUVARLAR ..............................................................................................240 N.9. PARAMETRELER .......................................................................................242 O. PLATFORM EDĐTÖRÜ ........................................................................243

O.1. DOSYA .....................................................................................................244 O.2. MAKRO ĐLE PLATFORM OLUŞTUR ...........................................................246 O.3. REFERANSLAR MENÜSÜ ..........................................................................248 O.4. YÜZEY TANIMLA MENÜSÜ ......................................................................255 O.5. ŞEV TANIMLARI MENÜSÜ ........................................................................262 O.6. MAKRO MENÜSÜ .....................................................................................265 O.7. GÖRSEL ENKESĐT ĐZLEYĐCĐ ......................................................................266 P. KESĐT EDĐTÖRÜ...................................................................................267 P.1. DOSYA MENÜSÜ.......................................................................................269 P.2. DÜZENLEME / SORGU MENÜSÜ ................................................................269 P.3. KESĐT ĐŞLEMLERĐ MENÜSÜ .......................................................................274 P.4. ĐLERĐ KESĐT ĐŞLEMLERĐ MENÜSÜ .............................................................282 Q. SANAT YAPILARI EDĐTÖRÜ..............................................................293

Q.1. DOSYA .....................................................................................................296 Q.2. KESĐT ĐŞLEMLERĐ .....................................................................................296 Q.3. SANAT YAPISI ĐŞLEMLERĐ ........................................................................297 Q.4. METRAJ ...................................................................................................298 R. KÜBAJ EDĐTÖRÜ .................................................................................299

R.1. DOSYA MENÜSÜ ......................................................................................300 R.2. HESAP MENÜSÜ .......................................................................................300 R.3. DĐĞER MENÜSÜ .......................................................................................309 S. GÖRSEL KESĐT ĐZLEYĐCĐ ..................................................................310 S.1. DOSYALAR ...............................................................................................317 S.2. SÜZGEÇ ....................................................................................................318 S.3. KESĐTLER..................................................................................................319 S.4. MESAJLAR ................................................................................................319 T. MAKROLAR...........................................................................................320 T.1. MAKRO EDĐTÖRÜ .....................................................................................320 T.2. KESĐT EDĐTÖRÜ MAKROLARI ...................................................................322
NETPRO 6.0 5

T.3. KÜBAJ EDĐTÖRÜ MAKROLARI ..................................................................331 T.4. PLATFORM EDĐTÖRÜ MAKROLARI ...........................................................335 T.5. ENKESĐT TABLO MAKROLARI ..................................................................339 T.6. TĐP KESĐT EDĐTÖRÜ MAKROLARI .............................................................344 U. MANUEL KESĐT GĐRĐŞĐ......................................................................347

U.1. EDĐTÖR KULLANIMI .................................................................................348 U.2. KAYIT GĐRĐŞĐ ...........................................................................................348 V. W. KULLANILAN DOSYALAR..................................................................350 ĐNDEKS TABLOSU ...............................................................................352

NETPRO 6.0 6

NETCAD Nedir?

/

NETPRO

6.0

NETCAD/NETPRO 6.0: Arazi çalışmaları, karayolları, otoyollar, orman yolları, kent geçişleri, demiryolları, havaalanları, limanlar, barajlar, kaplama ve yol yenilenmesi, tüneller ve alt geçitler, açık madencilik, yerleşim alanları planlaması ve hafriyat vb. tüm hacim projelerinin hazırlanmasını kolaylaştıran modüldür. TCK yönetmeliklerine uygun, AASHTO standartları ile uyumludur. Netpro 6.0 ile var olan özellikler geliştirilmiş ve pek çok özellik eklenmiştir. Özellikleri;

• • • • • • • • •

• • • • •

• • • •

Türkçe, Đngilizce ve diğer dil seçenekleri. AASHTO standartları ve TCK/DSĐ Yönetmeliklerine uygunluk. Farklı birim sistemlerine destek (ISO, Imperial vb). Programlanabilir ve geliştirilebilir yapı. Kullanıcı tanımlı raporlama sistemi. Harita üzerinden okunmuş bilgiler (Doğru, Yay, Nokta, Spiral) eksen bilgisi haline getirilebilir. Arazi modeli ve güzergahın değişmesi durumunda kendiliğinden yenilenen enkesitler ve platform tanımları. Gelişmiş proje yönetimi ile yapılan işin yedeklenmesi, karşılaştırma ve süre ölçümü. Tamamen yenilenmiş platform ve şev tanımlama mekanizması. Farklı kilometre aralıklarında tip kesit tanımlayarak aynı anda onlarca yol katmanını otomatik olarak üretebilme imkanı. Üstyapı tanımlarının yol platformuna göre otomatik olarak hazırlanması. Sınırsız kullanıcı tanımlı katman, sınırsız sayıda enkesit. Akıllı yol nesneleri sayesinde değişikliklere göre kendi kendini yenileme özelliği. Arazi modelinden otomatik Enkesit ve Boykesit oluşumu. Projelerin performans değerlendirilmesi için metrik desteği. Projeden toplanan metriklere göre en uygun, en ucuz, en hızlı, en ekonomik vb. kriterlere göre proje değerlendirmesi ve seçimi. Etkileşimli yatay ve düşey güzergah tasarım araçları. Yatay, Düşey, Dever vb. Krokiler otomatik hazırlanır. Đstenilen yere veya otomatik olarak profil üzerine yerleştirilebilir. Yatay ve Düşey güzergah için Aplikasyon tablosu ve diğer pek çok rapor alınabilir. TCK Yönetmeliklerine uygun şevli kotlu plan çizimi alınabilir.

NETPRO 6.0 7

• • •

• •

• • •

• • • • • • • • •

• • •

Kod kataloğu ile çizimde renk, tabaka vb. Özellikler otomatik olarak oluşturulur. Tüm çizimlerin kendi standartlarınıza uygunluğu otomatik olarak sağlanabilir. Güzergah, Düşey, Enkesit, Platform gibi editörler açık iken başka işler yapabilme ve kilometreye bağlı olarak plan ve profil ilişkisini izleyebilme. Etkileşimli yatay ve düşey güzergah tasarım araçları. Tasarım sırasında kilometreye bağlı Yatay/Düşey ilişkileri izlenebilir. AASHTO ya göre minimum kurp yarıçapı, kurp uzunluğu, hız, dever, Spiral uygulama gerekleri, dere/tepe düşey kurp gerekleri otomatik olarak bulunur ve uygulanır. AASHTO’ya göre uyumsuz durumlar raporlanır ve Uygun düzeltme yöntemleri önerilir. Standart dışı durumlar için otomatik çözümlemeler sunulur. Kısa aliymanlar, kombine kurplar, kısa kurplar gibi durumlar yönetmeliklere uygun şekilde otomatik olarak çözümlenir. Otomatik ve Manuel olarak dever tanımlamak mükündür. Otomatik dever AASHTO’ya veya kullanıcı tarafından verilen parametrelere göre sunulur. Kavşak kollar vb. Gibi kot taşıma durumları için de manuel dever değişimleri tanımlanabilir. Parabolik ve Dairesel Düşey kurplar desteklenir. Yatay ve Düşey Kurp çakışmaları raporlanır. Tam otomatik Kırmızı Kot geçirilebilir. Geliştirdiğimiz özgün algoritma ile Min/Max eğim veya en uygun eğim gibi kriterlere dayalı, kazı ve dolguyu minimize edecek kırmızı kot geçirilebilir. Yeni tip kesit editörü ile onlarca yol katmanının aynı anda ve ilişkileri ile birlikte tanımlayabilme mümkündür. Yatay ve Düşey Rakortman çizgileri tanımlayabilme imkanı ile değişken yol geometrilerini kolayca tanımlayabilme. Rakortman ve Dever Tanımları Grafikten tanımlanabilir. Tünel, Boru, Kanal, vb. Tipkesitleri tanımlayabilme imkanı. Her türlü baraj gövdesini tüm katmanları ile birlikte tanımlayabilme imkanı. Palyeli Şev, hendek ve duvar tanımları akıllı editörler yardımıyla kolayca tanımlanabilir. Tünel, boru gibi tanımlar etkileşimli olarak oluşturulur. Bitmiş bir yola veya yüzeye bağımlı tanım yapılabilir. Yenilenmiş Kot taşıma işlemi ile kavşak ve park alanları projelerinde, kot taşıma ve otomatik rakortman tanım işlemleri ile 3 boyutlu tasarım yapılır. TCK şartnamelerine göre dolgu şev yüksekliklerine otomatik şev uygulama yeteneği. AASHTO’ya göre otomatik genişleme hesabı ve uygulaması. Otomatik Kafa ve Topuk Hendeği, standard drenaj, hendek kaplama, iksa ve istinat duvarı duvarları uygulanması ve metrajlarının oluşturulması.

NETPRO 6.0 8

• •

• • • • • • • •

• •

• • •

Oluşmuş yol yüzeyinden koordinat, kilometre, Dever okuyabilme özelliği. Zengin Enkesit işlemleri. Sıyırma ve diş kazısı, temel, alt temel, şev yatırma, kar küreme katmanlarının otomatik veya yarı otomatik oluşturulması için araçlar. Bitmiş yol tasarımının TIN Modeli oluşturulabilir. Bu Model istenirse mevcut araziye eklenerek yolun bitmiş durumunun TIN modeli elde edilebilir. Bu model 3 Boyutlu Görüntüleme ve Kavşak tasarımları için kullanılabilir. Sanat Yapıları için enkesit çizim ve tabloları oluşturulabilir. Çok kademeli zeminlerde alan ve hacim hesaplamaları yapılır. Hendek, Kafa/Topuk hendeği vb. Metrajlar hesaplanabilir. Kullanıcı Tanımlı Kübaj cetveli tasarlanabilir. Kübaj cetvelleri Excel’e aktarılabilir. Đstenilen kot ve katmanda hakedişe esas kübajlar hesaplanır. Kontrol mühendislerine uygulamanın her aşamasında kazı ve dolgu kübajlarını kontrol imkanı vardır. Otomatik Brükner dengelemesi ve çizimi yapılabilir. Hafriyat ve paralı taşıma metraj cetveli, Brükner özeti çıktı alınabilir. Hendekler, duvarlar, reglaj, sanat yapıları, tahkimatlar, kenar ve kamulaştırma taşları vb. yapıların ve trafik işaretlerinin metraj ve listelerinin alınabilmesi. Sanat yapıları liste ve metrajları enkesit çizimlerinden alınarak otomatik olarak hesaplanır. Tamamen yenilenmiş Plan Profil paftalama işlemi. Plan ve profil paftaları artık dinamik ve orijinal çizimlerde yapılan tüm değişimler otomatik olarak yansıtılıyor. Raster altlık ile plan-profil açabilme özelliği. Enkesit çizimleri otomatik hazırlanır ve enkesit’e ait detay bilgileri (yarma, dolgu alanları…vb) çizime eklenebilir. TCK Yönetmeliklerine uygun profil çizimi. Profil üzerinde Kot değerleri, kilometre değerleri, brükner değerleri, şerit genişlikleri, şev eğimleri, RS noktaları, Palye çizimleri, Đstinat duvarı, Hendek kaplama, Sanat Yapıları çizimleri vb. Pek çok bilgi yer alabilir. Bu bilgiler otomatik veya manuel olarak eklenebilir.

NETPRO 6.0 9

NETCAD / Kurulumu

NETPRO

6.0

Sadece NETCAD/NETPRO 6.0’ ın kurulum dosyası ile kurulması için izlenmesi gereken yöntem; 1. Eğer kurulum CD’si mevcut ise, CD sürücüsüne yerleştiriniz. 2. Bilgisayarım kısmında CD sürücüsü seçilerek CD içindeki Modül dizini altındaki NETPRO 6.0 klasörü içerisinde yer alan Setup dosyasını çift tıklayarak çalıştırınız. Modül kurulum penceresi açılarak NETCAD/NETPRO 6.0 'ın kurulacağı dizin adı NETCAD varsayılan olarak gelecektir (Eğer Ana Modülü kurarken NETCAD' in kurulacağı dizin adı değiştirilmişse NETCAD/NETPRO 6.0 da bu dizin altına kurulmalıdır). Bu pencereyi Tamam ile geçiniz. Modül kurulumu bitince "Netcad Kur Tamamlandı" şeklinde mesaj gelir. Bu mesajı Son ile kapatarak işlemi bitiriniz.

NETCAD Yardım

/

NETPRO

6.0

Programla ilgili tüm işlemler için kullanıcıya bilgiler sunan yardımcı metinlere 3 farklı yöntemle ulaşılabilir; 1. Menülerden seçilen işlem üzerinde F1 tuşuna basarak, 2. Yardım Menüsünden Đçindekiler ya da Konu Başlıklarına Göre bölümlerinden, 3. Đşleme girdikten sonra yardım ikonuna basarak

GENEL\ AYARLAMALAR bölümünde HTML HELP ikonu aktif hele getirilirse HTML formatındaki yardımcılara ulaşılabilir. Bunun için işlem üzerinde F1 tuşuna basmak yeterlidir. Yardımcı metinler, program ve işlemler hakkında bilgi sunarken, ayrıca işlem ile ilgili yöntemleri de açıklayarak kullanıcıya rehber olurlar.

NETPRO 6.0 10

Netpro 6.0 Öncesi Kullanıcılar Đçin Notlar
Bu bölüm, Netpro eski kullanıcılarının Netpro 6.0 ile çalışmaya başlamadan önce bilmesi gereken konuları kapsamaktadır. Netpro 6.0 ile yeni gelen ve değişen özelliklere nasıl uyum sağlayacakları aşağıda anlatılmıştır.

1.

Netpro 6.0 öncesi Netpro projelerindeki dosyaların yeni yapıya uyumunun sağlanması için: Proje Yöneticisi’nden Proje Seç ile proje dosyası yüklendiğinde program aşağıdaki ekran görüntüsünde olduğu gibi kullanıcıya bilgi verecektir. Çıkan diyaloga “Evet” diyerek, projenizdeki dosyaları Netpro 6.0 ile uyumlu hale getirebilirsiniz.

Netpro 6.0 Öncesi Oluşturulan Projelerin Yenilenmesi

2.

Netpro 6.0 ile ilk defa yapılan Modelden Enkesit Al işlemi sonucunda kullanıcıya program enkesit alınan .ncz uzantılı model dosyasına “ Arazi Modeli ” rolünün atanıp, atanmayacağını sorar.

Enkesit Alınan NCZ Dosyasına Arazi Modeli Rolü Atanması

3.

Eğer arazi modeli rolü atanırsa, kullanıcı daha sonra modelden enkesit al işlemine girip, *.KTB uzantılı güzergah dosyasını gösterdiği anda otomatik olarak bu NCZ dosyası yüklenecektir. Hayır ile geçildiğinde herhangi bir işlem yapılmayacaktır. Atanmış arazi modeli rolü iptal edilmek isteniyorsa; Proje Yöneticisi \ Proje \ Düzenle sekmesine girilir. NCZ dosyası üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır ve açılan menüden Roller sekmesine geçilir ve “Rol Yok” işlemi tıklanır. Ayrıca bu kısımda istenilen dosyaya istenilen rol ataması yapılabilir.

NETPRO 6.0 11

Modelden enkesit al işlemi sonucunda programın kullanıcıya yönelttiği bir diğer soru ise, oluşan kesit dosyasına arazi modeli rolünün atanıp, atanmayacağıdır. Eğer bu rol atanır ise, diş kazısı,metrajı işlemleri gibi arazi kesitine ihtiyaç duyulan işlemlerde bu kesit otomatik olarak istenilen yere gelecektir. NCZ dosyası için anlatılan rol işlemleri KSE uzantılı kesit dosyası içinde geçerlidir.

Kesit Dosyasına Arazi Modeli Rolü Atanması

4.

Güzergah Editörü’nde oluşturduğu güzergah bilgilerini sağ tuş yapıp, “ Plan Çizimini Yenile “ ile ekrana güzergah planını çizdirebilirsiniz. Ayrıca Güzergah Editörü’nü kapatmadan Düşey Tanım Editörü’ne girebilir, her iki editörü de aynı pencere içerisinde yönetebilirsiniz. Sadece Güzergah ve Düşey Editör değil, Kesit,Platform ve Tip Kesit Editörlerini de aynı pencere içerisinde kullanabilirsiniz.

Editörlerde Yatay ve Düşey Güzergahın Đzlenmesi

NETPRO 6.0 12

5.

Netcad ekranında güzergah planı veya profil çizimi olduğunda Güzergah Editörü’nde veya Düşey Tanım Editörü’ne girerek some bazlı ekrandaki izleme yapabilirsiniz. Editörlerde ayrı ayrı izlenebildiği gibi her iki editörü de kullanarak yatay/düşey ilişkisini izleyebilirsiniz.

6. Platform Editörü’nü kullanarak oluşturduğunuz PLA uzantılı dosyalarınızı Tip Kesit Editörü’ne yükleyebilir ve yeni tip kesit tanım yapısına entegre edebilirsiniz. PLA’yı Tip Kesit Editörü’ne import etmek için, Tip Kesit Editörü’ndeki Dosya menüsü altında bulunan “ PLA Tanım Dosyası Oku “ işlemini kullanabilirsiniz.

Kesit Dosyasına Arazi Modeli Rolü Atanması

7.

Netpro 6.0 öncesi oluşturulmuş KSE ve KSP dosyaları görsel enkesit izleyicisinde açıldığında “ Bu dosyaların güzergahı tanımlı değil…” şeklinde bir ibare ile karşılaşılır. Đşleme Tamam ile devam edildiğinde kesit dosyasına atanacak güzergah dosyası sorulur. Kullanıcı tarafından gösterilen güzergah dosyası bilgisi otomatik olarak kesit dosyasına atanır. Eğer güzergah dosyası yok ise yeni geçilen her kilometre de program bu soruyu yenileyecektir. Tip Kesit Editörü’nde yeni bir PLX dosyası oluştururken de eğer eski bir arazi kesit dosyası gösterildiğinde yukarıda anlatılan senaryo ile karşılaşılacaktır.

Kesit Dosyasına Güzergah Bilgisinin Atanması

NETPRO 6.0 13

A. NETPRO ĐLE ĐLK YOL
NETPRO’yu daha iyi anlamak için kısa bir yol yapalım. Böylece NETPRO’nun yol tasarımında ne kadar etkin olabildiğini görelim. Aşağıdaki adresten uygulama verisini indirebilirsiniz. http://download.netcadportal.com/NetPro6/ilk_yol.rar Proje Tanımlandıktan sonra Yatay ve Düşey Güzergah Elemanları tanımlanacaki ardından yol platformu tanımlanarak deverler, şev kazıkları, ve kazı/dolgu ve brükner değerleri hesaplanacak. Ara işlemlerde Profil, Enkesit, şevli Kotlu Plan gibi çizimler alınacak. Bu işler öncesinde arazi modelinizin, halihazır haritanızın hazır olduğunu varsayacağız.

A.1.Proje Dosyasının Oluşturulması
Herhangi bir projeye başlamadan önce Netpro proje bilgilerinin yer aldığı *.PRJ uzantılı bir dosya oluşturulması önerilir. Bu işlem için ;

Proje \ Proje Yöneticisi \ Proje \ Yeni Proje” ile yeni bir Netpro proje dosyası oluşturunuz. [Proje.PRJ] Projelerinizi istediğiniz yerde oluşturabilirsiniz. Ancak belli bir dizin altında tutmanın daha sonra oluşacak dosyaları yönetmek, yedeklemek, paylaşmak için yararlı olacaktır.

Proje Yöneticisi

NETPRO 6.0 14

A.2. Yol Geometrisinin Tanımlanması
Yol geometrisi oluşturulur. CAD araçları veya Güzergah Editörü yardımıyla

Örnek uygulama klasörü içerisinde yer alan GUZERGAH.NCZ dosyasını açınız. Bu dosyada halihazır harita ve arazi modeliniz yer almaktadır. Ayrıca burada sizin için bir güzergah çalışması yapılmıştır. Đlk olarak bu güzergahı kullanalım, daha sonraki alıştırmalarınızda bu güzergahı dilediğiniz şekilde değiştirebilirsniz.

Doğru Ve Yay Objelerinden Oluşturulmuş Yol Güzergahı

A.3.Yatay Güzergah Tanımlaması
Doğru ve yay objelerini Netpro güzergahı haline getirmek gerekir. Bu işlem için ;

• •

Güzergah \ Güzergah Tanımla işlemine giriniz. Someler yöntemini seçiniz ve Ekle butonuna tıklayarak yeni bir güzergah dosyasının konumunu ve adını giriniz.[ Guzergah.KTB]

NETPRO 6.0 15

Güzergah dosyasını oluşturduktan sonra,ekrandaki doğru ve yay objelerine, S1 noktasındaki alinmandan başlayarak fare yardımıyla sırayla tıklayınız ve seçimi bitirmek için farenin sağ tuşuna tıklayınız.

A.3.1.Dever Hesabı Güzergah Editörü’nde yol geometrisi oluşturulduktan sonra otomatik olarak AASHTO standartlarında dever hesabı yapılabilir. Bu işlem için ;

• • •

Güzergah Editörü işlemine giriniz. Daha önceden oluşturduğumuz Guzergah.KTB dosyasını seçiniz. Đşlemler menüsü altında yer alan AASHTO otomatik dever uygula işlemine giriniz ve Tamam ile varsayılan parametreleri projeye uygulayınız.

Güzergah Dosyasını, Güzergah Editöründe Açılması

Yatay güzergahta yapılan hesaplamalardan sonra kontrol fonksiyonları ile kurp boyu, dever, alinman uzunluğu gibi kritlerler kontrol edilebilir ve gerekli yerlerde düzeltmelerin yapılması sağlanır ve raporlar hazırlanabilir.

Güzergah Kontrolleri

NETPRO 6.0 16

Some Bilgileri

A.4.Arazi Enkesitlerinin Alımı
Profil çizimi yapmak için öncelikle araziden enkesit alımının yapılması gerekir. Böylelikle siyah kotlardan oluşan bir profil çizimi yapılabilir. NETPRO sizi 2 kez iş yapmaktan kurtararak burada aldığınız enkesitleri hem profil, hem de daha sonraki pek çok hesapta kullanacaktır.

Üçgen Model Üzerinden Enkesit Alınması

NETPRO 6.0 17

Bu işlem için öncelikle ,UCGEN_MODEL.NCZ dosyasını açınız. Enkesit \ Modelden Enkesit Al işlemine giriniz. • Enkesit alınacak güzergah dosyası olarak Guzergah.KTB dosyasını seçiniz. • Ekle butonuna tıklayınız ve yeni oluşturacağımız enkesit dosyasının adını (Örn: ARAZI.KSE) ve konumunu giriniz. • Varsayılan parametreleri tamam ile kabul ederek üçgen model üzerinden kesitleri geçiriniz. Güzergah üzerinde alınan herhangi bir kesitin görsel enkesit izleyicisindeki görünümü;

Araziden alınan kesit

A.5.Profil Çizimi
Profil çizimi yapılarak çizim üzerinde dinamik olarak kırmızı kot çalışması yapılacaktır. Profil Çizimi için ;

• •

Profil \ Profil Çiz işlemine giriniz. Arazi.KSE dosyasını çizim bölümünde sağ tuş yapıp, “ Enkesit Dosyası Ekle” ile ekleyiniz ve tamam ile profili fare yardımıyla ekrana yerleştiriniz.

NETPRO 6.0 18

Profil Çizimi Penceresine Kesit Dosyasının Eklenmesi

Profil Çiziminin Netcad Ekranına Yerleştirilmesi

NETPRO 6.0 19

A.6.Düşey Güzergah Tanımlaması
Kırmızı kot geçirme ve düşey kurp boylarının hesaplanması şeklinde iki ana başlık halinde irdelenebilir. A.6.1. Kırmızı Kot Hesabı Kilometre, kot ve kurp boyu ile profil üzerinden işaretleyerek düşey güzergahımızı tanımlayacağız. Bu yönteme ek olarak kırmız kot otomatik olarak da hesaplanabilir. Bir sonraki alıştırmanızda kullanabilirsiniz. Düşey Tanım Editörüne giriniz. Guzergah.KTB dosyasını seçiniz.

• •

+ Butonu ile yeni bir some noktası ekleyiniz ve bu noktaya ait km / kot bilgilerini giriniz. Aşağıdaki some noktalarını düşey güzergah editörüne giriniz.

Km 0 486.154 845.708 1428.828 A.6.2.Kurp Boyu Hesabı

Kot 84.912 59.461 78.176 104.924

Düşey some noktaları tespit edildikten sonra, düşey kurp boyları hesaplanmalıdır. Bu işlem için;

Đşlemler \ Araçlar \ Katsayılarına Göre Kurp Boyları Hesabı, işlemine giriniz. Hız olarak 90, Yöntem olarak “Duruş Görüş Mesafesine Göre” yöntemini seçiniz ve Tamam ile işlemi başlatınız. Hesaplanan Düşey Kurp parametreleri profil çizimi üzerine eklenebilir ve raporları hazırlanabilir.

NETPRO 6.0 20

Düşey Kurpların Hesaplanması

Düşey Kurp Bilgileri

A.7.Tipkesit ile Yol Platformu ve Şev Oluşturma
Yatay ve düşey güzergah tanımlarını güzergaha bağlı tip kesit tanımı yapılabilir. Bu işlem için; oluşturduktan sonra, bu

NETPRO 6.0 21

• • •

Tip Kesit Editörüne giriniz. Ekle ile yeni oluşturacağımız tip kesit dosyasının adını ve konumunu giriniz. [Platform.PLX] Arazi dosyası olarak Arazi.KSE dosyasını seçiniz. Kilometre başlangıç 0, bitiş için ise 1450 giriniz. Kilometre bölümünün sağ tarafında yer alan “…” butonuna tıklayarak Platform Tanımları Editörünü açınız. YOL kategorisi altında bulunan “ TEK YOL “ bölümünden “ Basit Tek Yol” tanımını seçiniz ve Tamam ile uygulayınız.

Tip Kesit Tanımı Seçilmesi

Seçilen tip kesite uygulanacak şev eğimlerini seçmek için ;

Şevler sekmesine geçiniz, Araştırma Raporunu Kullan ve TCK Yönetmeliklerine Göre seçeneğini kapatınız. Böylece bütün km aralıklarında sadece kullanıcı tarafından verilen şev eğimleri kullanılacaktır. Şev tanımları yapabilmek için tanımlanmamış aralıklar için kullanılacak değerler bölümünde; o Yükseklik değerlerine 0 giriniz ve h>0 bölümündeki Sağ / Sol Dolgu tanımında bulunan butonuna basarak şev eğimleri kütüphanesini açınız ve kütüphaneden 4:1 tanımını seçiniz böylelikle aşağıdaki tanımlar yapılmış olur. Sağ Tanım -1,4,KDA Sol Tanım -1,4,KDO o Sağ / Sol Yarma tanımında bulunan butonuna basarak şev eğimleri kütüphanesini açınız ve kütüphaneden 4:1 / 2:1 tanımını seçiniz. Böylelikle aşağıdaki tanımlar yapılmış olur. Sağ Tanım -1,4,HDA 1,2,KYA Sol Tanım -1,4,HDO 1,2,KYO NETPRO 6.0 22

Tip Kesite Uygulanacak Şev Tanımlarının Belirlenmesi

Đşlemler menüsü altındaki “ Enkesitleri Üret “ işlemine giriniz.

Enkesitleri Üret Đşlemi Sonrasında Görsel Enkesit Đzleyicisinde Kesitlerin Đncelenmesi Yukarıda kullanıcı tarafından verilen değerler doğrultusunda enkesitler üretilmiş olur. Yolumuz için hesaplamamız gereken tüm geometrik elemanları artık hesaplamış olduk. Bundan sonra kübaj, brükner, çizim vb. Đşler gelebilir. Bu aşamada istenirse, Araştırma Raporu kullanılarak dolgu yüksekliklerine göre şev eğim değerleri program tarafından yapılan yükseklik analizi sonucu oluşturulabilir. NETPRO 6.0 23

Ayrıca güzergah boyunca kullanılacak olan Đstinat / Đksa / Banketaltı gibi duvarlar, aynı editörde Duvarlar sekmesi altında kullanıcı tarafından verilen başlangıç / bitiş km ve duvar parametrelerine göre oluşturulabilir.

A.8.Kübaj Hesaplanması
Netpro ile kesitler arasında alan ve hacim hesabı yapılabilir. Bu işlem için ;

Hesap \ Alan Hesapla işlemine giriniz. Önceki alım olarak “Arazi.KSE “ dosyasını, sonraki alım olarak ise “ Platform.KSP ” dosyasını seçiniz ve Tamam ile işlemi başlatınız. Hesaplar kilometre bazında yapılıp editöre gelecektir.

Önceki ve Sonraki Alım Kesitlerinin Belirlenmesi

Hesap \ Hacim Hesabı işlemine giriniz. Kübaj yöntemi olarak “(A1+A2)*L/2” seçeneğini seçiniz ve Tamam ile başlatınız.

NETPRO 6.0 24

Kübaj Hesap Yönteminin Belirlenmesi

Dosya \ Yaz işlemine giriniz. Hacimler Tablosu (TCK-Özet) raporunu alınız.

Kübaj Tablosu

• •

Dosya Sakla işlemine giriniz ve yaptığımız kübaj hesaplarını dosyanın adını ve konumunu belirleyerek saklayınız. (KUBAJ.KUB) Bu aşamada pek çok farklı enkesit/katman arasında hesap yapabilirsiniz. Temel, Alt Temel gibi. Brükner dengelemesi bu aşamadan sonra yapılabilir.

A.9.Çizimler
A.9.1.Enkesit Çizimi Oluşturulan enkesitlerin grafik ekrana çizimi için Netpro \ Enkesit \ Enkesit Çizimi işlemine giriniz. NETPRO 6.0 25

Dosya bölümüne, fare sağ tuşu ile Dosya ekleyiniz. (Arazi ve yol Platformu kesitleri)

Enkesit Çizim Ayarları

Eklediğiniz dosyalar ile ilgili çizim parametrelerini etkileşimli olarak düzenleyebilir ve çizim öncesi durumu görsel ekranda görebilirsiniz. Yapılan düzenlemelerden sonra Tamam butonu ile Enkesitler grafik ekrana belirtilen yere çizdirilir.

Enkesit Çizimi

NETPRO 6.0 26

A.9.2.Şevli Kotlu Plan Çizimi Güzergahın şevli kotlu plan çizimi için Netpro \ Güzergah \Şevli Kotlu Plan işlemine giriniz. Plan Çizimine ait ölçek, yazı boyu ..vs gibi ayarlamaları yapınız. Dosyalar bölümünde, Güzergah ve Yol Enkesitleri dosyalarınızı seçiniz ve Tamam butonuna basınız. Böylelikle grafik ekranda seçilen güzergahın şevli kotlu plan çizimi yapılmış olur.

Şevli Kotlu Plan Çizim Ayarları

NETPRO 6.0 27

Şevli Kotlu Plan Çizimi

Netpro 6.0 ile yol projelendirme konusunda daha geniş bilgiye sahip olabilmek için, “Netpro 6.0 Uygulama Kılavuzu (Yol

Uygulaması)” kitabını inceleyebilirsiniz.

NETPRO 6.0 28

B. Proje Menüsü
B.1.Proje Yöneticisi
Proje Yöneticisi, yeni proje, kod kataloğu, versiyonlama ve metrikler gibi birçok işlemi bünyesinde barındıran fonksiyonel bir menüdür. Bu menü Proje, Değişiklikleri Uygula, Versiyonlama ve Metrikler olarak 4 ana bölüme ayrılmıştır.

Proje Yöneticisi Penceresi

B.1.1.Proje Yeni Proje, Proje Seç, Düzenle, Parametreler, Kod Kataloğu işlemlerinin yer aldığı menüdür. B.1.1.1.Yeni Proje Yeni bir Netpro *.PRJ dosyası oluşturma işlemidir. Proje başlangıcında mutlaka yeni bir proje oluşturulmalıdır. Oluşturulan *.PRJ dosyası projede kullanılan birçok bilgiye ve üretilen birçok dosyanın nerede olduğu bilgisine sahiptir. B.1.1.2.Proje Seç Daha önceden oluşturulmuş Netpro dosyasını açma işlemidir. B.1.1.3.Düzenle Projede kullanılan dosyaların indeks halinde görülebildiği ve düzenlenebildiği bölümdür. bir bütün olarak

NETPRO 6.0 29

Proje Đçeriği Penceresi

Bu bölümde *.PRJ dosyanın kayıtlı olduğu klasör altında yer alan proje veya *.NCZ dosyaları yeşil klasör altında görüntülenmektedir. Herhangi bir sebepten dolayı bu klasör altından taşınan veya silinen dosyalar üzerinde “ X “ işareti otomatik olarak oluşmaktadır. Bu dosyalara ulaşılamadığı anlamına gelmektedir. Pencerede bulunan ekle butonu ile başka bir klasör altında yer alan proje veya *.NCZ dosyası gösterilebilir. Proje Đçeriği penceresinde sağ tuş ile açılan menüde ;

Proje Đçeriği Penceresindeki Sağ Tuş Đle Gelen Menü Đçeriği

Ekle; işlemi ile proje dosyası tarafından tanınan dosya türleri projeye eklenebilir. NETPRO 6.0 30

Sil ; üzerine tıklanarak aktif hale getirilen dosyanın proje düzenle penceresinden ve *.PRJ dosyası içerisindeki bilgilerden silinmesi işlemidir. Bu silme işleminde dosya’nın kendisi silinmez. Hepsini Kapat: Proje düzenle penceresindeki dosyaların tamamını ana kategori görünümüne getirir. Hepsini Aç: Proje düzenle penceresindeki dosyaların tamamını ana ve alt kategoriler görünümüne getirir. Yeni Versiyon Oluştur, Versiyona Geri Dön: Yardımcı işlemler versiyonlama bölümünde anlatılacaktır. (Bkz. Versiyonlama) Yazdır (Alt+P) : Düzenle penceresindeki ağaç yapısı şeklinde dosyaların, aynı ağaç yapısı şeklinde raporlanması işlemidir. Đşlem sonucunda *.CKS uzantılı rapor dosyası oluşur. Araştır : Đşlemin yapıldığı dosyanın bulunduğu klasörü açar. Eğer penceredeki herhangi bir dosya üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanırsa roller sekmesine ulaşılabilir. B.1.1.3.1.Roller Proje yapımı sırasında oluşturulan veya projeye başka bir yerden dahil edilen dosyalara fonksiyonel roller (görevler) atama işlemidir. Bu işlem Netpro 6.0' a özel yetenekler kazandırmıştır. Bazı işlemlerde kullanılan dosyalara rol ataması yapıldıktan sonra tekrar işlemde o role ait dosyaların kullanılması gibi pek çok yeni işlem yapılabilmektedir. Örneğin Plan-Profil Dinamik Paftala işleminde Plan-Profil Şablonu, plan.ncz veya profil.ncz dosyaları gösterilip, gösterilen dosyaların rolleri de o şekilde atandığında ve tekrar bu işleme girildiğinde baştan bu dosyaların tekrar gösterilmesi istenmemektedir. Bu gibi birçok işlem de roller etkin şekilde kullanılmaktadır. Kullanıcı tanımlı rol tanımlaması yapabilmek için Rol Listesi işlemine girilir. Örneğin ; “Modelden Enkesit al” işleminde KTB ve KSE dosyası gösterildikten sonra kullanıcıya ;

Arazi Modeli Atama Onay Penceresi

NETPRO 6.0 31

Ekran görüntüsünde olduğu gibi bilgi verilmektedir. Kullanıcı dilerse bu ncz dosyasına üçgen model rolünü atayabilir. Bu proje için bu uygulamada modelden enkesit al işlemine girdiğinde öncelikle arazi modeli rolü olan dosya otomatik olarak yüklenecektir.

Roller Menüsü Penceresi

Rol kodu, hücresine başına $ tagı getirilerek yeni bir rol ismi yazılabilir. Rol kodundan sonra Rol Adı verilir ve istenirse rol atanmış dosyalar için ikon belirlenebilir. Đkon dosya formatının *.png olması gerekmektedir. Netcad’in kurulu olduğu dizin altında TOOLS\UTILS\NETPRO6\icons klasörü altına konulmalıdır. Icon Dosya Adı bölümüne belirtilen *.png uzantılı dosya adı yazılmalıdır. Ana Rol Kodu bölümü ise, hangi rol’e sahip dosyadan üreyeceği belirtilir. Örneğin sıyırma kazısı araziden üretildiği için Ana Rol Kodu olarak $ARAZI seçilmiştir. Son olarak eğer birden fazla dosyaya bu rol ataması yapılacak ise “Birden Fazla Dosya” onay kutusu işaretlenmelidir.

ENK Rol Listesi Editörü

B.1.1.4.Parametreler Genel Parametreler menüsünden; proje adı, hazırlayan, kontrol eden vs. bilgiler girilebilir. Bu bölümde yer alan bilgiler metraj cetvelleri, NETPRO 6.0 32

plan-profil paftaları vb. raporlamalarda kullanılabilmektedir. Plan Çiziminde Spline kullanılsın özelliği , şevli kotlu plan çizimlerinde çizimin kartografik açıdan güzel gözükmesini sağlar. Düşey Güzergah Yataydaki Değişikliklere Göre Güncellensin, opsiyonu ile yatay güzergah üzerindeki yapılan değişiklere göre,etkilenen düşey kısımdaki some noktalarının silinmesi sağlanır. Bu işlemin etkileri “Güzergah Editörü” bölümünde detaylı bir şekilde anlatılmıştır.

Proje Parametreleri Penceresi

Brükner Parametreleri ve Tablolar bölümünde ise; dozer taşıma mesafesi, skreyper taşıma mesafesi girilir ve kübaj yöntemi seçimi yapılır. Seçilen hesaplama yöntemi brükner ve kübaj hesaplamalarına yansıyacaktır. Ayrıca ASSHTO Tablo Dizini ile farklı AASHTO tabloları kullanılabilmektedir. Böylelikle farklı ülkelerde ve standartlarda oluşturulacak projeler için değişken tablolar kullanılabilir. Aynı Eksene Mesafedekilerin Sapması parametresi ise, kesit üzerinde eksene uzaklığı aynı olan iki noktanın üst üste gelmemesi için verilen bir parametre değeridir. Böylece kesit üzerinde çift nokta oluşumu önlenir. Kübaj Yöntemleri

TCK Yöntemi
Đki kesit arasındaki mesafedir.

Tatbik NETPRO 6.0 33

Mesafesi Alan Hacim

Kesit bazında kazı ve dolgu alanlarıdır. Her iki kesitde kazıda yada her iki kesitde dolguda ise, (A1+A2)*L/2 formülü uygulanır. Kazıdan dolguya yada dolgudan kazıya geçiş olması durumunda ise geçiş formülü uygulanır.

[A1+A2+Karekök(A1*A2)]*L/3
Đki kesit arasındaki mesafedir. Kesit bazında kazı ve dolgu alanlarıdır. Tüm durumlarda belirtilen formül uygulanır.

Tatbik Mesafesi Alan Hacim

(A1+A2)*L/2
Đki kesit arasındaki mesafedir. Kesit bazında kazı ve dolgu alanlarıdır. Tüm durumlarda belirtilen formül uygulanır.

Tatbik Mesafesi Alan Hacim

DSĐ Yöntemi
Hesapla bulunan mesafedir. Hesaplama ise; (2.Kesitin Kilometresi-1.Kesitin Kilometresi)/2 (3.Kesitin Kilometresi-1.Kesitin Kilometresi)/2 (4.Kesitin Kilometresi-2.Kesitin Kilometresi)/2 (5.Kesitin Kilometresi-3.Kesitin Kilometresi)/2 şeklinde devam eder. En son kilometrelerde ise; (n-1). kesitin kilometresi-(n-3). kesitin kilometresi/2 (n).kesitin kilometresi-(n-2). kesitin kilometresi/2 (n).kesitin kilometresi-(n-1). kesitin kilometresi/2 şeklinde biter.

Tatbik Mesafesi

Alan Hacim

Kesit bazında kazı ve dolgu alanlarıdır. Tüm durumlarda (A1+A2)*L/2 formülü uygulanır.

B.1.1.5.Kod Kataloğu Tip kesit üzerindeki her bir detay için verilen kodun karakteristik özellik ve görevlerinin tanımladığı bölümdür. Detay: Platform kesiti üzerindeki her bir çizgi bir detayı temsil etmektedir ve her bir detay da bir kod tarafından temsil edilmektedir.

NETPRO 6.0 34

Tip Kesit Üzerindeki Detay&Kod Đlişkisi

Kod kataloğu penceresinin sol tarafında yazılım ile birlikte gelen standart kod tanımları ve ayarları, sağ tarafında ise bu ayarları betimleyen açıklamalar ve resimler yer almaktadır. Ayrıca özelliklerine göre kod tanımları kategorileri de yine bu bölümde yer almaktadır. Yeni bir kod eklemek veya mevcut kodları düzenlemek için, pencerenin sol alt köşesinde yer alan Değişikliklere Đzin Ver onay kutusu işaretlenmelidir. Ardından pencerenin sol tarafında farenin sağ tuşu tıklanır karşımıza gelen pop-up menüden aşağıdaki işlemlere ulaşılır.

Kod Kataloğu Penceresi

Yeni Kod ; işlemi ile kod adı girilerek yeni bir kod oluşturulur.

NETPRO 6.0 35

Kot Kataloğu Penceresindeki Sağ Tuş Đle Gelen Menü Đçeriği

Sil ; işlemi ile aktif kod silinir. Yalnızca Seçili Kod’u Aç ; işlemi ile aktif kod tanımının detay tanımlamaları görüntülenir. Hepsini Aç : Katalogdaki kodların hepsinin detay tanımlamaları görüntülenir. Hepsini Kapat : Katalogdaki kod tanımlarından detay tanımları açık olanların tamamı kapatılır. Değişikliklere Đzin Ver ; onay kutusu işaretlendikten sonra, Dosya menüsü sol üst köşede ortaya çıkar. Bu menüde ; Yeni : Yeni bir kod kataloğu bilgilerinin tutulduğu *.CL dosyası oluşturulur. Aç : Daha önceden oluşturulan *.CL dosyası açar. Ekle : Editörde yüklü olan dosyanın yanı sıra, daha önceden oluşturulmuş dosyayı da ekler. Đki dosya içerisinde yer alan tanımlar aynı olsa dahi aynı tanımlar numaralandırılarak editörde hep birlikte görüntülenir. Birleştir : Editörde yüklü olan dosya içerisine, başka bir dosyayı ekleme işlemini gerçekleştirir. Dosyaları birleştirirken, adı, kodu, tanım içeriği aynı olan tanımları dikkate almaz. Adı, kodu, tanım içeriği farklı olan tanımları tek dosya altında birleştirir. Kaydet : Oluşturulan tanımları, *.CL dosya formatında kaydeder. Farklı Kaydet : Oluşturulan tanımları veya daha önceden oluşturulmuş tanımları, farklı dosya adı ve konumda kaydeder.

NETPRO 6.0 36

Varsayılan Olarak Kaydet : Yapılan düzenlemelerin başka projelerde de kullanılması için, Örneğin; C:\NETCAD\TOOLS\UTILS\Netpro6\Netpro.CL dosyasına kaydeder. Bu dosya başka bilgisayarlarda da aynı dizin altına kopyalanarak kullanılabilir. Kod Kataloğundaki Bazı Standart Kodların Açıklamaları

• • • • • • • •

YKO, Yol Kenarı Sol YKA, Yol Kenarı Sağ KDO, Kenar Dolgu Sol KDA, Kenar Dolgu Sağ HDO, Hendek Dibi Sol HDA, Hendek Dibi Sağ KYO, Kenar Yarma Sol KYA, Kenar Yarma Sağ

Kodların Görünümü (Dolgu Kesiti)

Kodların Görünümü (Yarma Kesiti)

NETPRO 6.0 37

B.1.1.5.1.Kod Kataloğundaki Kurallar ve Ayarlamalar B.1.1.6.Yönü Bu parametre, girilen kodun yönünü belirler. Yani tip kesit tanımında kullanılacak kodun solda mı yoksa sağda mı olduğu belirlenir. Örneğin YKO tanımı, terminolojide “ Yol Kenarı Sol “ için kullanıldığında Yönü sekmesindeki Solda onay kutusu işaretlenmelidir.

YKO Kodu için Yönü, Solda

YKO Kodu için Yönü / SOL Gösterimi

B.1.1.7.Tabaka Enkesit ve plan çiziminde her bir detayın tabaka bazlı olarak çizgi tipi, rengi ve kalınlığı gibi karakteristik özelliklerinin belirlenip kaydedilmesidir. Bu bilgiler proje bazlı olarak tutulmaktadır.

Tabaka Seçeneği

B.1.1.8.Kesit Tabaka Ayarları

NETPRO 6.0 38

Enkesit çiziminde, tip kesiti oluşturan her bir detay için yazılan kot, ara mesafe, eğim gibi bilgilerinin tabaka bazlı olarak ayarlanmasını sağlar.

Kod Kataloğu / Kesit Tabaka Ayarları Penceresi

B.1.1.9.Plan Tabaka Ayarları Plan çiziminde, planı oluşturan her bir detayın tabaka bazlı olarak çizgi tipinin, renginin, kalınlığının belirlenmesidir.

Kod Kataloğu / Plan Tabaka Ayarları Penceresi

B.1.1.10.Kurallar

NETPRO 6.0 39

Kendinden öncekini şev tara : Tip kesit üzerinde belirtilen kod öncesindeki diğer bir koda kadar olan bölümün şev taraması işlemini gerçekleştirir.

Kendinden Önceki Şev Tara Görüntüsü

Kendinden öncekini arazi kesmez: Arazi ile kesişen yol plaformu, hendek şevi vb. tip kesit elemanlarının arazi tarafında kesilmesini önler. Örnek gösterimde YKO,YKA,HDO ve HDA kodlarına bu kural verildiği için arazi tarafından kesilmeyeceklerdir.

Kendinden Öncekini Şev Arazi Kesmez Ekran Görüntüsü (YKO,YKA,HDO,HDA kodlarına bu özellik atanmıştır.)

Kendine şev taranmaz : Tip kesit üzerinde kendisine şev taranılması istenmeyen detay çizgiler için bu özellik kullanılır.

NETPRO 6.0 40

Kendine Şev Taranmaz Ekran Görüntüsü (DPA6, DPA3 kodlarına bu özellik atanmıştır)

Yarma/Dolgu kararı verilecek nokta : Tip kesit üzerinde belirtilen noktanın arazinin altında veya üstünde olması durumunda uygulanacak şev tipini belirler. Genellikle bu nokta HDO ve HDA noktasıdır. Program tip kesitleri üretilirken platform sonuna uygulanacak şevin yarma veya dolgu şevi olup olmadığı kararını verirken öncelikle bu kuralın olduğu noktaları dikkate alır.

Yarma/Dolgu Kararı Verilecek Nokta’nın Ekran Görüntüsü

Enkesit üzerinde kendinden öncekine eğim yaz : Tip kesit üzerinde belirtilen kod öncesindeki diğer bir koda kadar olan bölümün eğim değerini yazar.

NETPRO 6.0 41

Enkesit Üzerinde Kendinden Öncekine Eğim Yaz Ekran Görüntüsü (HDO,HDA,KYO,KYA kodlarına bu özellik atanmıştır)

Enkesit üzerinde kendinden öncekine dever yaz : Tip kesit üzerinde belirtilen kod öncesindeki diğer bir koda kadar olan bölümün dever değerini yazar.

Enkesit Üzerinde Kendinden Öncekine Dever Yaz Ekran Görüntüsü ( YKO ve YKA koduna bu özellik atanmıştır)

Enkesit üzerinde kot bilgisini yaz : Tip kesit üzerinde belirtilen kod üzerine kot bilgisinin yazılmasını sağlar.

NETPRO 6.0 42

Enkesit Üzerinde Kot Bilgisini Yaz Ekran Görüntüsü

Enkesit üzerinde aramesafe bilgisini yaz : Tip kesit üzerinde belirtilen kod üzerine eksene olan mesafe bilgisinin yazılmasını sağlar.

Enkesit Üzerinde Aramesafe Bilgisini Yaz Ekran Görüntüsü

Enkesit üzerinde sembol çiz : Tip kesit üzerinde belirtilen kod üzerine sembol konulmasını sağlar.

Enkesit Üzerinde Sembol Çiz Ekran Görüntüsü

NETPRO 6.0 43

B.1.1.11.Özellikler • Yol Kenarı : Tip kesit üzerinde belirlenen kodun platformun solundaki veya sağındaki son noktası olduğunu belirtir. Şevli kotlu plan çiziminin düzgün şekilde yapılabilmesi için mutlaka her projede sol ve sağ için yol kenarı özelliği olan bir kod belirlenmelidir.

Yol Kenarı Tanımı

Hendek Dibi : Tip kesit üzerinde belirlenen kodun solunda veya sağında hendek dibi noktası olduğunu belirtir. Hendek dibi özelliği olan kodlar aşağıdaki işlemlerde kullanılır. o o Std. drenaj ve hendek kaplama aralıklarının tespit edilmesi ve üretilmesinde kullanılır. Đksa duvar yapımı sırasında hendek dibi özelliği olan kodlar Başlangıç Kodu bölümünde listelenir.

Hendek Dibi Tanımı

Kenar Dolgu : Tip kesit editöründe belirlenen kodun solunda veya sağında dolgu şevi dibi noktası olduğunu belirtir. Kenar dolgu özelliği olan kodlar aşağıdaki işlemlerde kullanılır.

NETPRO 6.0 44

o

Topuk hendeği aralıklarının üretilmesinde kullanılır.

tespit

edilmesinde

ve

Kenar Dolgu Tanımı

Yol Ekseni : Tip kesit üzerinde belirlenen kodun platformun eksen noktası olduğunu tespit etmek için kullanılır. Her proje için mutlaka bir eksen noktası olmalıdır.

Yol Ekseni Tanımı

Palye Hendek Dibi : Tip kesit üzerinde belirlenen kodun solda veya sağda palye hendek dibi noktası olduğunu belirtir. Palye hendek dibi özelliği olan kodlar aşağıdaki işlemlerde kullanılır. o Palye hendeği aralıklarının üretilmesinde kullanılır. tespit edilmesinde ve

NETPRO 6.0 45

Palye Hendek Dibi

Palye : Tip kesit üzerinde belirlenen kodun solda veya sağda palye noktası olduğunu belirtir. o Profil’de palye aralıklarının çizdirilmesi işleminde özelliği bu olan kodlar listelenir.

Palye Noktaları

B.1.2.Değişiklikleri Uygula Arazi modelinin ve güzergahın değişmesi durumunda arazi enkesitini ve platform kesitlerini yenileyen işlemdir. Đşleme girildiğinde projenin versiyonlanmasının istenip, istenmediği sorulur ve tamam ile işlem başlatılır. Đşlem sonucunda arazi ve platform kesitlerinin tamamı yenilenir. B.1.3.Versiyonlama Proje kullanılan dosyaların yedeklenmesi, yedek alınan dosyanın açılması, projede kullanılan fakat herhangi bir sebepten dolayı ulaşılmayan dosyaların silinmesi veya belirlenmesi gibi işlemlerin yapıldığı menüdür. NETPRO 6.0 46

B.1.3.1.Versiyonla Projede kullanılan ve *.PRJ dosyası tarafından bilinen dosya türlerinin açıklama ve çeşitli bilgiler ile tek dosya altında sıkıştırılıp saklanması işlemidir. Bu işlem ile projede yapılan değişiklikler versiyonlar halinde tutulabilir ve daha sonra bu versiyonlar karşılaştırılabilir. Karşılaştırma işlemi için metrikler bölümü kullanılır.

Proje Yöneticisi \ Versiyonla Sekmesi

*.PRJ Dosyası Tarafından Bilinen Dosya Türleri • • • • • • • • • • ENK, Enkesit Dosyaları, Enkesit Dosyaları|*.KSE ; *.KSP PLA, Platform Tanımları, Platform Tanımları|*.PLA KTB, Güzergah Tanımları, Güzergah Tanımları|*.KTB KUB, Kübaj Dosyaları, Kübaj Dosyaları|*.KUB LIS, Kilometre Listeleri, Kilometre Listesi|*.LIS EKT, Enkesit Tabloları, Enkesit Tabloları|*.EKT PLX, Tip Kesit Tanımları, Tip Kesit Tanımları|*.PLX NCZ, Netcad Dosyaları, Netcad Dosyaları|*.NCZ N3D, Netcad 3D Dosyaları, Netcad 3D Dosyaları|*.N3D BRU, Brükner Dosyaları, Brükner Dosyaları|*.BRU

NETPRO 6.0 47

Versiyonlama Đşlemi Sonucunda Ekrana Gelen Đleti

B.1.3.2.Geri Dön Daha önceden oluşturulan versiyon dosyalarına geri dönme işlemidir. Đşleme girildiğinde aktif projeyi versiyonlamak istenip, istenmediği kullanıcı onayına sunulur.

Versiyona Geri Dön Penceresi

B.1.3.3.Yardımcı Đşlemler • Mevcut olmayan dosyaları projeden kaldır : Projede üretilmiş veya kullanılmış fakat herhangi bir sebepten ötürü silinmiş veya taşınmış dosyaların bilgilerinin proje dosyası (*.PRJ) içerisinden silinmesi işlemidir.

NETPRO 6.0 48

Mevcut Olmayan Dosyaları Projeden Kaldır Penceresi

Relatif olmayan dosyaları relatif yap : Proje dosyasının (*.PRJ) bulunduğu klasör altında olmayan ve projede kullanılan veya üretilen dosyaları proje klasörü altına taşıma işlemini gerçekleştirir.

Relatif Olmayan Dosyaları Relatif Yap Penceresi

B.1.4.Metrikler Aynı güzergahın farklı uygulamalar ve düzenlemeler sonucu elde edilen projelerinin belirli performans kriterlerine göre, karşılaştırılması ve fizibilite edilebilmesi işlemlerinin gerçekleştirildiği bölümdür. Bu bölümde performans kriterleri metrikler olarak tanımlanmıştır. Ortalama hız, ortalama yarıçap, uzunluk gibi değerler metrik kategorisinde değerlendirilmektedir. Metrik tanımları kullanıcı tanımlı NETPRO 6.0 49

olabileceği gibi program içerisinde standart olarak yer alan tanımlar şeklinde de bulunmaktadır. B.1.4.1.Metrikleri Yönet Metrikleri Yönet bölümde standart olarak gelen metrikler düzenlenebilir ve kullanıcı tanımlı yeni metrikler oluşturulabilir. Pencerenin sol tarafında metrik, sağ tarafında ise bu metriğin özellikleri yer almaktadır. Herhangi bir metriği düzenlemek için sol tarafta yer alan metrik tıklanır. Öncelikle sağ tarafta metrik adı ve açıklama bilgisi girilir. Daha sonra Rapor alırken bu metriğin kullanılması ve kullanılmaması belirlenir. Veri ; opsiyonu ile kullanıcıya normalizedir ve normalize değildir olarak iki seçenek sunulmaktadır. Normalize : Değerin herhangi bir aralıktaki değeri değil, kendi değerinin karşılaştırma değeri olarak kullanılmasıdır.

Metrikler Penceresi

Normalize Değildir : Değerin belirlenen bir aralık içindeki yerinin karşılaştırma değeri olarak kullanılmasıdır. Büyük Değerler ; opsiyonu ile kullanıcıya Daha iyidir ve Daha kötüdür olarak iki seçenek sunulmaktadır. Daha Đyidir : Normalize ve normalize olmayan değerin karşılaştırma sırasında en büyük değeri alması için kullanılan opsiyondur.

NETPRO 6.0 50

Daha Kötüdür : Normalize ve normalize olmayan değerin karşılaştırma sırasında en küçük değeri alması için kullanılan opsiyondur. Bu opsiyonların sonuçlarını Karşılaştır işlemindeki Normalize Edilmiş Değerler seçeneği ile gözlemleyebiliriz. Örneğin; metrik olarak bir yol projesindeki minimum hızı ele alalım. Bu metrik için “ Büyük Değerler Dahidir. “ opsiyonunu aktif hale getirelim. Bu projeden gelen değer “ 60 ” olduğunu varsayalım. Eğer bu değeri normalize olarak kabul edip, karşılaştırma ekranında Normalize Edilmiş Değerler seçeneği ile görüntülendiğimizde değer “ 60 ” olarak, yani olduğu gibi görüntülenir. Bu değer basit karşılaştırmalar için kullanılabilir, ama istenilen bir değer aralığındaki, değerin yerini bize göstermez. Bu değeri normalize değildir olarak belirleyip, en büyük ve en küçük değer hücresine bu proje için minimum hızın en küçük değer “ 60 ” , en büyük değer ise “ 120 ” olarak belirleyip, karşılaştırma ekranında bir önceki metrik gibi karşılaştırdığımızda, bu projenin minimum hız metriğinde aldığı değer (puan) “ 0 “ olacaktır. En büyük ve en küçük değerler otomatik hesaplansın ; opsiyonu seçildiğinde, karşılaştırma ekranına yüklenen versiyonların metrik değerlerinden en küçük ve en büyük sayısal değerler hesaplanır. Bu opsiyon pasif hale getirilip, kullanıcı tarafından da belirlenebilir. Bu değerleri belirlemekte ki amaç versiyonlardan elde edilen değerlerin, kullanıcı tarafından veya otomatik belirlenen en küçük ve en büyük sayısal bir değer aralığındaki yerinin yüzdesel olarak tespit edilmesidir. Böylelikle sadece değer olarak elde edilen veriler karşılaştırılabilir hale getirilirler. Ağırlık : Metriğin kullanıcı açısından önem katsayısıdır. Örneğin bir projedeki uzunluk değeri, kurp sayısına göre 2 kat daha önemli ve tercih sebebi olabilecekse, kurp sayısının ağırlığının “1” uzunluk değerinin ise “2” olarak girilmesi gerekir. Değer : Versiyondaki o metriğin aldığı gerçek değerdir. B.1.4.2.Metrikleri Raporla Aktif projenin metriklerinin raporlaması işlemidir. B.1.4.3.Karşılaştır Aktif projenin ve versiyonlarının belirlenen metriklerle karşılaştırıldığı bölümüdür. Đşleme girildiğinde sadece aktif projenin değerleri yer almaktadır.

NETPRO 6.0 51

Pencerenin sol tarafında yer alan Dosya Ekle butonu ile projenin yeni bir versiyonu eklenebilir. Sil ile eklenen versiyon dosyası pencereden kaldırılabilir. Pencereye eklenen versiyon dosyaları içerisinde yer alan bilgiler, farklı kolonlar olarak gösterilmektedir. Metriğin bulunduğu satırda ise versiyonlar arasındaki en büyük değere sahip olan hücre mavi renkte belirtilmiştir.

Metrik Karşılaştırma Penceresi (Değer Görünümü)

Aktif proje butonu ile metrikleri yönet işlemine girilebilir. Görünüm kısmında, değer, normalize edilmiş değer, ağırlıklı normalize edilmiş değer ve ağırlık değerlerine göre karşılaştırma ekranında veriler değerlendirilebilir. Değer : Halihazırda projedeki metriklerin değerleridir. Herhangi bir katsayı veya aralık değeri değildir. Normalize Edilmiş Değer : Projedeki metriğin kullanıcı tarafından veya otomatik olarak belirlenen değersel aralıktaki yeridir. Yani bir tür puanlama sistemi içinde, metriğin aldığı puandır. Bu puanlama aralığı kullanıcı tanımlı olabileceği gibi eklenen projelerdeki en büyük ve en küçük değerden otomatik olarak hesaplanabilmektedir. Ağırlıklı Normalize Edilmiş Değer : Projedeki metriğin normalize değerinin (aldığı puan) kullanıcı tarafından verilen önem katsayısının yüzdesel değeri ile çarpılmasıyla elde edilen değerdir.

NETPRO 6.0 52

Ağırlık : Metriklerin ağırlıkları yani bir metriğin diğer bir metriğe veya metriklere göre önem katsayısı ile hesaplanan yüzdesel değerler görüntülenir.

B.2.Sıyırma Değerleri
Bitkisel toprak kalınlıklarının belirlendiği editördür. Kesit editöründeki Đşlemlere Zemin (Sıyırma) ve ileri Đşlemlere Zemin Sıyırma işlemlerinde kullanılacak nebati toprak tabakasının kalınlığıdır. Girilen kilometre başlangıcı dahil olmak üzere bir sonraki kilometreye kadar olan sıyırma kalınlığı değeri girilir.

Sıyırma Değerleri Penceresi

Kilometre : Toprak değerinin başladığı kilometredir. Kalınlık : Bitkisel toprak kalınlığı bilgisidir. Birim olarak metre girilir. Editörde farenin sağ tuşuna aşağıdaki işlemlere ulaşılır. tıklayınca açılan pop-up menüden

Sıyırma Değerleri Penceresindeki Sağ Tuş Đle Gelen Menü Đçeriği

NETPRO 6.0 53

Edit (F4) : Editör penceresinde eklenmiş olan KM ve Kalınlık değerlerinde düzenleme yapılmasını sağlar. Ekle (F3) : Editör penceresinde KM başlangıç KM bitiş, açıklama ve kübaj hesabı bilgilerini yeni bir kayıt olarak liste sonuna ekler. Sil : Listedeki seçili olan satır silinir. Sırala : Seçilen KM ya da Kalınlık değerlerine göre sıralama yapılır. Hepsini Sil : Editöre girilmiş olan bütün değerler silinir. Yazdır (Alt+P) : Girilen Toprak değerleri bilgileri *.CKS uzantılı rapor bilgisi kaydedilir ve çıktısı alınır.

B.3.Toprak Sınıfları
Toprak sınıfları ve Sıkışma/Kabarma değerlerinin girildiği editör açılır. Proje hattının geçtiği zemine ait, arazi ve laboratuar çalışmaları yapılarak hazırlanan jeolojik-jeoteknik araştırma raporu bilgilerinin girildiği editördür. Bu bilgiler *.PRJ dosyası içerisinde saklanmaktadır.

Toprak Sınıfları Penceresi

Editörde farenin sağ tuşuna aşağıdaki işlemlere ulaşılır.

tıklayınca

açılan

pop-up

menüden

Toprak Sınıfları Penceresindeki Sağ Tuş Đle Gelen Menü

NETPRO 6.0 54

Edit (F4) : Editör penceresinde eklenmiş olan KM aralıklarında, S/K değerlerinde ve Sınıf değerlerinde düzenleme yapılmasını sağlar. Ekle (F3) : Bu işlem ile başlangıç km, bitiş km, S/K Katsayısı bilgi girişleri yapılır. Başlangıç Kilometre : Toprak sınıfları penceresindeki girilen bilgilerin proje hattındaki başlangıç km değeridir. Bitiş Kilometre : Toprak sınıfları penceresindeki girilen bilgilerin proje hattındaki bitiş km değeridir. S/K katsayısı : Kübaj işlemleri sırasında hacim değerlerine uygulanacak katsayının belirlenmesi işlemidir. Zemine ait bilgilerde elde edilen bu değerler Netpro’ya has bir kural ile girilmelidir. Kabarma değerleri pozitif, sıkışma değeri ise negatif bir değer olarak 1 sabit sayısına eklenir. Örneğin ; % 10 Kabarma olduğunda 1.1 girilmelidir. Burada ; % 10 : 0.1 Sabit Sayı : 1 % 10 Kabarma : 0.1 + 1 : 1.1’ dir. % 15 Sıkışma olduğunda 0.85 girilmelidir. Burada ; % 15 : -0.15 Sabit Sayı : 1 % 15 Sıkışıma : 1- 0.15 : 0.85’ dir. Sınıf : Editörün sağ tarafında ki butona basıldığında tüm değerleri 0(sıfır) olan Toprak Sınıfları veri penceresi açılır. Bu pencerede girilen bilgiler, yeni yaratılan satıra işlenirler.

Toprak Sınıfları Penceresi

NETPRO 6.0 55

Bu pencere, seçili satırdaki bilgileri içerir. Bu pencerede yapılan değişiklikler eğer “Tamam” tuşu ile çıkılırsa kaydedilmiş olur. “Đptal” tuşu ile yapılan değişiklikler güncellenmeden pencere kapatılır. Zemine ait bilgilerin yüzdesel değerleri girilir. Girilen toprak sınıfı klaslarının %100‘ e tamamlanması gerekmektedir. Eğer toprak sınıfı bilgileri herhangi başka bir editör ile düzenlenir veya girilen klas değerleri toplamı %100’den fazla olur ise, bu değerlerin kullanıldığı durumlarda otomatik olarak uyarı verir. (Örn. Kübaj tablosunda S/K değerlerini uygulama işleminde). • • • • • Toprak: Toprak Yüzdesi Küskü: Küskü Yüzdesi Y.Kaya: Yumuşak Kaya Yüzdesi S.Kaya: Sert Kaya Yüzdesi Ç.S.Kaya: Çok Sert Kaya Yüzdesi

Sil: Sıkışma / Kabarma ve Toprak Sınıfları editörüne girilen satırı siler. Sırala: Başlangıç ve bitiş km değerlerine göre sıralama yapılır. Hepsini Sil: Editöre girilmiş olan bütün değerler silinir. Yazdır (Alt+P): Sıkışma/Kabarma ve Toprak Sınıfları editörüne km aralıklarında girilen toprak klaslarının yazdırılması işlemidir. Đşleme girildiğinde yazdırılacak değerler *.CKS dosyasına istenilirse kaydedilir ve yazdırılır.

B.4.Özel Aralıklar Editörü
Köprü, viyadük, tünel gibi kübaj işlemi yapılmayacak aralıkların proje bilgilerine aktarıldığı editördür. Bu bilgiler *.PRJ dosyası içerisinde saklanmaktadır.

Özel Aralıklar Penceresi

NETPRO 6.0 56

Başlangıç Kilometre : Özel aralığın başlangıç kilometresi. Aralık sınırlarına dahil kabul edilir. Örneğin yukarıdaki şekil için 46+701.811 de bir kesit var ise, bu kesit kübaj işlemlerine katılmayacaktır (Kübaj Hesabı Yapma kutusu seçili ise). Bitiş Kilometre : Özel aralığın bitiş kilometresi. Aralık sınırlarına dahil değildir. Tip : Seçilebilir menü şeklindedir. Köprü, viyadük ve tünel seçeneklerinde herhangi biri seçilebilir. Adı yazılmadığı takdirde, kilometre başlangıç, bitiş çizgileri ve aralık üzerine yazılır. Adı : Girilen değer kilometre başlangıç, bitiş çizgileri ve aralık üzerine yazılır. Kübaj Hesabı Yapma : Onay kutusu işaretlenirse, ait olduğu özel aralık sınırları içerisindeki kesitler kübaj hesaplamalarına katılmazlar. Kübajda alanları hesaplanır fakat hacim kolonlarına 0 (sıfır) olarak geçerler. Editörde farenin sağ tuşuna aşağıdaki işlemlere ulaşılır. tıklayınca açılan pop-up menüden

Edit (F4) : Editör penceresinde eklenmiş olan km aralıklarında ve açıklama bilgisinde düzenleme yapılmasını sağlar. Ekle (F3) : Editör penceresinin sol tarafında bulunan KM başlangıç, KM bitiş, açıklama ve kübaj hesabı bilgilerini yeni bir kayıt olarak sağ taraftaki listenin sonuna ekler.

Özel Aralıklar Editöründe Sağ Tuş Đle Gelen Menü Đçeriği

Sil : Listedeki seçili olan satır silinir. Sırala : Başlangıç ve bitiş km değerlerine göre sıralama yapılır. Hepsini Sil : Editöre girilmiş olan bütün değerler silinir.

NETPRO 6.0 57

Yazdır (Alt+P) : Özel Aralıklar Editörüne girilen kübaj hesabı yapılmayacak bilgilerin km değerleri ve açıklaması *.CKS dosyasına istenilirse kaydedilir ve yazdırılır.

B.5.Depo Ariyet Noktaları
Brükner dengelemesi için Depo ve Ariyet noktalarının kilometre ve yola uzaklıklarının proje bilgilerine aktarıldığı editördür. Bu bilgiler *.PRJ dosyası içerisinde saklanmaktadır.

Depo ve Ariyet Ocakları Editör Penceresi

Editörde farenin sağ tuşuna aşağıdaki işlemlere ulaşılır.

tıklayınca

açılan

pop-up

menüden

Depo ve Ariyet Ocakları Editöründe Sağ Tuş Đle Gelen Menü Đçeriği

Ekle (F3) : Đşlemiyle yeni bir depo ve ariyet noktası oluşturulur. Edit (F4) : Editörde seçili olan depo ve ariyet noktası bilgilerini güncellenmek için açılır. Bu işlem istenilen kayıt üzerinden çift tıklama ile de yapılabilir. Sil : Editörde seçili olan depo veya ariyet noktası silinir. Sırala : Başlangıç ve bitiş km değerlerine göre sıralama yapılır. NETPRO 6.0 58

Hepsini Sil : Editöre girilmiş olan bütün değerler silinir. Yazdır (Alt+P) : Girilen Özel Aralık Tip, Adı, Km, Yönü, Yola Mesafe, S/K Değeri, Sınıf Açıklama, Rezerv, km değerleri ve açıklaması *.CKS dosyasına istenilirse kaydedilir ve yazdırılır. Depo ve Ariyette Adı, Kilometre ve Yola mesafe değerleri brükner dengelemesi işleminde kullanılırlar. Sol/Sağ ve Açıklama brükner çizim ve raporlarında kullanılırlar. Ariyet tipi seçildiğinde ocak klası bilgileri de belirlenmelidir.

Toprak Sınıfları Penceresi

Ariyet Ocaklarında, Brükner dengelemesi yapılabilmesi için Toprak Sınıfları girilmelidir. • • • • • Toprak: Toprak yüzdesi. Küskü: Küskü yüzdesi. Y. Kaya: Yumuşak kaya yüzdesi. S. Kaya: Sert kaya yüzdesi. CS. Kaya: Çok sert kaya yüzdesi.

işleminin

sağlıklı

Toprak sınıfı yüzdeleri için toplamlarının 100 olması zorunluluğu vardır.

NETPRO 6.0 59

C. Güzergah Menüsü
Yatay eksen tanımlama, şevli kotlu plan çizimi, serbest dever tanımı ve güzergah raporları gibi yatay güzergaha ait işlemlerinin yapıldığı menüdür.

C.1. Güzergah Tanımla
Yeni güzergah tanımlanması işlemidir. Yeni güzergah oluşturmaya başlamadan önce ve başlangıç kilometresi ve güzergah yöntemi belirtilmelidir. Güzergah tanımlama yöntemi sahip olduğu yetenekler bakımından iki yönteme ayrılır.

Güzergah Tanımlama Penceresi

NETPRO 6.0 60

• • Someler Yöntemi • •

• • •

Güzergah doğru ve bu doğrulara teğet yaylardan oluşur. Başlangıç mutlaka bir doğru objesinden olmalıdır. Yay bir başlangıç objesi olamaz. Güzergah haline getirilecek objeler baştan başlayarak sona kadar sırayla tek tek seçilir. Đşlem sonucu oluşan *.KTB dosyası Güzergah Editörü ile editlenebilir. Yeni güzergah elemanları eklenebilir veya olanlar silinebilir. Güzergah editörü ile spiral objesi güzergahta istenilen someye yerleştirilebilir. Lase kurplar oluşturulabilir. Güzergah Editörü ile AASHTO veya TCK(Eski) yönetmeliklerinde otomatik olarak dever uygulanabilir. Devlet yolları, otoyolları, demir yolları, gölet, baraj, tünel, kanal eksenleri tanımlarında kullanılabilir.

• Elemanlar Yöntemi •

• • •

Güzergah doğru,çoklu doğru, yay ve spiral objesinden oluşabilir. Güzergah haline getirilecek objeler herhangi bir seçim yöntemi ile çoklu olarak seçilebilir. Seçim işlemi yapıldıktan sonra güzergahın başlangıç objesi gösterilir. Güzergah başlangıcı herhangi bir obje olabilir. Bu yöntem ile oluşturulmuş güzergaha Serbest Dever Tanımlaması yapılır. Genellikle kavşak kolu ve özel güzergah çözümlerinde bu yöntem kullanılır.

Güzergah oluşturulurken ara some noktalarındaki kurplara pratik olarak yarıçap değeri atamak için kullanıcıya iki yöntem sunulur.Varsayılan yarıçap değeri, hücresine girilen yarıçap değeri tüm ara somelere kurp yarıçapı olarak atanır. AASHTO Min. R için Proje Hızı, hücresine girilen Hız değeri ile kurp yarıçapı hesaplanarak tüm kurplara yarıçap atanır.

Rmin: V² / 127 (emax / 100+f) formülü kullanılarak min. yarıçap değeri hesaplanır. Formüldeki emax : %8 ve f : 0.13 sabit değer olarak alınmıştır. Güzergah oluşturma yöntemi seçildikten sonra işleme devam edilir ve Dosya Ekle penceresi kullanıcı karşısına gelir. Ekle butonu ile oluşturulacak yeni güzergah dosyasının (*.KTB) bilgisayardaki konumu NETPRO 6.0 61

ve adı belirlenir. Güzergah dosyası oluşturulduktan sonra güzergah haline getirilecek objeler ekrandan seçilir. Netpro 6.0 ile elemanlar yöntemine göre oluşturulmuş güzergahlar, someler yöntemine çevrilebilir. Bu işlem için elemanlar yöntemine göre oluşturulmuş güzergah dosyası güzergah editörüne yüklenir. Kullanıcı onayı ile işlem devam eder.

Güzergah Yöntemi Dönüşümü Onay Penceresi

Akabinde someler yöntemine dönüşen *.KTB dosyasının kaydedilmesi istenir. Kaydetme işlemi sonucunda teğetlik kontrolü yapılır ve güzergah editörüne dosya yüklenir. Elemanlar yönteminde someler yöntemine çevrilmiş güzergah üzerinde editördeki tüm işlemler yapılabilir.

Ove spiral (Kurp-Spiral-Kurp ) elemanlar yönteminden someler yöntemine çevrim sırasında desteklenmemektedir.

C.2. Şevli Kotlu Plan
Mevcut bir güzergahın ölçüleri ile birlikte yeniden çizilmesi için veya oluşturulmuş bir güzergahın şevli kotlu planının çizilmesi için kullanılabilir. Sadece güzergah dosyası Dosyalar bölümüne eklenirse, güzergah ölçüleri ve özel kilometre sembolojileri ile birlikte çizdirilebilir.

NETPRO 6.0 62

Şevli Kotlu Plan Penceresi

Şevli Kotlu plan çizimi için önceden platform kesitlerinin oluşturulmuş olması gerekmektedir. Ayrıca bir diğer önemli husus ise, Kod Kataloğunda hangi detayların şev taranacağının, çizgi tipleri ve kalınlıkları, renkleri veya hangilerinin yol kenarı sağ ve sol olacağı tespit edilmelidir. Aksi takdirde plan çizimi olması gerektiği şekilde olmayacaktır. Şevli kotlu plan penceresi üç sekmeden oluşur. Çizim Ayarları, Diğer Kesitler ve Gelişmiş Ayarlar. C.2.1. Çizim Ayarları Plan, kilometre filtresi, çizim ayarları gibi bir takım parametrelerin girildiği ve şevli kotlu plan dosyalarının gösterildiği kısımdır. C.2.1.1.Plan Ölçek : Sembol, yazı boyu ve şev tarama aralığı çarpanını belirler. Yazı Boyu : Şevli kotlu plan üzerindeki tüm yazıların boyu parametresidir. Đşaretleme Aralığı : Plan üzerindeki kilometre artış yazılarının kaç metrede bir arttırılacağı parametresidir. Some Sembol : Some sembol no bilgisidir. Hücrenin sağ tarafındaki “…” butonu ile sembol yerleştir penceresindeki istenilen sembol seçimi yapılabilir. NETPRO 6.0 63

Sembol Boyu : Somelere yerleştirilen sembol boyu parametresidir. C.2.1.2.Kilometre Filtresi Kilometresi filtresi kullanılarak istenilen aralıkta şevli kotlu plan çizimi yapılabilir. C.2.1.3.Çizim Ayarları Kilometre Yazıları : Her işaretleme aralığında bir yazılan kilometre bilgisinin şeklini belirler. Güzergaha Dik : Şevli kotlu plan çizimindeki kilometre artış yazılarının eksene dik bir biçimde olduğu yazım yöntemidir.

Kilometre Yazım Şekli (Güzergah Dik)

TCK Standardı : Şevli kotlu plan çizimindeki kilometre yazılarının eksene paralel şekilde oluşturulduğu yazım yöntemidir.

Kilometre Yazım Şekli (TCK Standardı)

TCK2 Standardı : Şevli kotlu plan çizimindeki kilometre yazılarının eksene dik bir şekilde oluşturulduğu yazım yöntemidir. Bu yöntemde NETPRO 6.0 64

sağdan sol doğru bakıldığında dik şekilde kilometre yazıları daha kolay okunabilmektedir.

Kilometre Yazım Şekli (TCK2 Standardı)

TO/TF Yazıları : Yay baş ve sonlarında yazılan TO/TF Bilgisi ve kilometre bilgisinin yazılacağı tarafı belirler. Özel Aralıkları Çiz : Đlgili opsiyon işaretlendiğinde şevli kotlu plan çiziminde özel aralıkların çizilmesi sağlanır.

Özel Aralıklar Çizili Ekran Görüntüsü

Sanat Yapılarını Çiz : Đlgili opsiyon işaretlendiğinde şevli kotlu plan çiziminde sanat yapılarının çizilmesi sağlanır.

NETPRO 6.0 65

Sanat Yapıları Çiz

Spiral Geçişlerinde Some Numaralarını Yaz : Đlgili opsiyon işaretlendiğinde şevli kotlu plan çiziminde spiral geçişlerinde some numaralarının yazılması sağlanır.

Spiral Geçişlerinde Some Numarası Yazılı Ekran Görüntüsü

Önceki Planı Sil : Đlgili opsiyon işaretlendiğinde daha önceden çizilmiş olan bir şevli kotlu plan varsa siler ve yenisi çizilir.

NETPRO 6.0 66

C.2.1.4.Dosyalar Güzergah : Plan çizimi için gereken güzergah dosyasıdır. Yol Enkesitleri : Plan çizimi için kullanılacak platform dosyasıdır. C.2.2. Diğer Kesitler Kafa ve topuk hendeği gibi yol platformu dışındaki kesitlerin plan üzerine çizdirildiği bölümdür. kesiti

Şevli Kotlu Plan \ Diğer Sekmesi Penceresi

Kafa ve Topuk Hendeği Ekran Görüntüleri

NETPRO 6.0 67

C.2.2.1.Kesit Dosyaları Diğer eklenmesi istenilen kesitlerin örneğin; kafa ve topuk hendek kesitleri buraya sağ tuş ekle yardımı ile eklenerek şevli kotlu planda çizilmesi sağlanır. Eğer bu dosyalara rol ataması yapılmış ise otomatik olarak bu bölüme gelecektir. C.2.2.2.Dosya Bilgileri Rol : Kesit dosyaları bölümüne eklenen dosya seçili olduğunda Rol sekmesi bölümünde ilgili kesit dosyanın rolü hakkında bilgi verilir. Açıklama : Kesit dosyaları bölümüne eklenen dosya için açıklama bilgisi yazılır. Bu açıklama bilgisi planda çizilen kesit üzerine yazılır. C.2.2.3.Mevcut Kodlar Diğer kesitler bölümünde ilgili kesit üzerine tıklandığında sağ alt tarafta yer alan Mevcut Kodlar bölümünde kesit içerisindeki kodlar görüntülenir. Kullanıcı burada çizilmesini istediği kodları seçer. Örneğin; sonu 1 ve 4 olan tüm kodlar seçilebilir. Böylelikle hendek genişliğinde sabit bir plan çizimi yapılabilir. Şevli kotlu plan parametrelerini belirledikten sonra tamam ile işlemi başlatılır. Şevli kotlu plan üzerindeki kod katalogundan verilen kodlara ait çizgilerin renklerine ve bu özelliğinde kod katalogundan geldiğine dikkat ediniz. Plan çizgilerini incelediğimizde;

Şevli Kotlu Plan Çizgileri

Plandan tahmin edilebileceği gibi KDO Sol Taraf Dolguda Şev kazık noktaları, YKX yol kenarı, HDO Sol taraf hendek dibi, KYA Sağ Yarmada Şev Kazık noktalarıdır. Plan çizgilerinin kodlanması ayrıntılı şekilde Tip Kesit ve Platform Editörü’nde anlatılacaktır. NETPRO 6.0 68

Ekran görüntüsündeki X Noktası enterpolasyon ile bulunur. Bu noktanın sağlıklı bulunabilmesi için yol kenarı kodu verilmelidir. X Noktasının bulunması ile birlikte HDA çizgisi uygun şekilde uzatılır. Benzer şekilde palye çizgileri de uzatılır. Şevli kotlu plan çizimi öncesinde mutlaka yol kenarı sol ve sağ özelliği olan kodların kod kataloğunda tanımlanmış olması gerekmektedir. Plan çizimi sonucunda enkesit üzerindeki tüm noktalar kodları ve X,Y,Z değerleri ile birlikte üretilir. Bu noktalar enkesit kazık no/enkesit üzerindeki sırası şeklinde adlandırılır. Plan üzerindeki çizgiler 3 boyutludur. Bu çizgiler üzerinden tekrar enkesit alınarak istenilen platform noktasında kesit oluşturulabilir. Bu işlem modelden enkesit al işleminde detaylı bir şekilde anlatılacaktır. C.2.3.Gelişmiş Ayarlar Bu sekmede şevli kotlu planda yarma ve dolgu aralıklarına şev değerlerinin yazdırılması işlemi sağlanır. Bu işlem için öncelikle “Gösterim Alanları” bölümünde bulunan “Şev Eğim Değerlerini Çiz” seçeneği aktif hale getirilir. Yol Kodları bölümünden yarma veya dolgu şevinin en son kodu verilir. Bunlar varsayılan olana KDA/O ve KYA/O şeklinde verilmiştir. Tamam ile işlem başlatılır. Đşlem sonucunda şev aralıklarına şev eğim değerleri otomatik olarak yazılır.

Şevli Kotlu Planda Şev Eğimlerinin Çizilmesi

C.2.4.Plan Çizimi Tabakaları

NETPRO 6.0 69

Şevli kotlu plan çizimi yapıldığında tabakalar NETCAD/NETPRO’nin varsaydığı tabakalara yapılır. Bu tabakalar @PL yönetici tabakası altındadırlar. Yaratılan tabakalar şu şekilde sıralanabilir; • • • • • • • • • PL_ALĐNMAN: Kurplar arasında kalan aliymanların bulunduğu tabaka. PL_KURP: Kurpların bulunduğu tabaka. PL_KM: 100 metre kilometre çizgilerinin bulunduğu tabaka. PL_TEĞET: Kurp teğetlerinin bulunduğu tabaka. PL_SOME: Some adının bulunduğu tabaka. PL_SEMBOL: Some sembollerinin bulunduğu tabaka. PL_KMYAZI: 100 metre kilometre yazılarının bulunduğu tabaka. PL_TCKKMYAZI: Tam (Binlik) kilometre yazılarının bulunduğu tabaka. PL_TOTFKM: TO ve TF noktalarının kilometre yazılarının bulunduğu tabaka.

Güzergahta klotoid kullanılmasına bağlı olarak; • PL_KLO: Klotoid elemanlarının bulunduğu tabaka.

Şevlerin çizdirilmesine bağlı olarak; • @SEV o SEV_DOLGU: Dolgu şevi taramalarının bulunduğu tabaka. o SEV YARMA: Yarma şevi taramalarının bulunduğu tabaka. @K o K_XXX: Şevi çizdirilen enkesit üzerindeki aynı koda sahip ardışıl noktaların birleştirilmesi ile elde edilen çizgilerin bulunduğu tabakalar. PL_NOKTA: Çizdirilen enkesit dosyasındaki noktaların bulunduğu tabaka. Bu noktaların kot bilgisi (Z) mevcuttur. PL_ENKESĐT: Enkesit kilometrelerinde aynı enkesit’e ait noktaların birleştirilmesi ile oluşan çizgilerin bulunduğu tabaka.

C.3.Güzergah Raporları
Netpro güzergah dosyası (*.KTB) içerisinde yer alan bir takım aplikasyon ve uygulama bilgilerinin raporlaması işlemidir. Đşleme girildiğinde pencere açılır ve Yatay güzergah dosyası sorulur. Yapılacak raporlamalar seçilen güzergah dosyasındaki değerlere göre yapılacaktır.

NETPRO 6.0 70

Güzergah Raporu Penceresi

Aplikasyon Tablosu : Editörde bulunan somelerin başlangıç ve bitiş km’leri, TO, TF, TS ve kurp uzunluğu vb. bilgilerinin bir tablo halinde alınması işlemidir. Some bazlı olduğu için Elemanlar yöntemine göre hazırlanmış güzergahlarda alınamaz. Eleman Tablosu : Güzergah tipinden bağımsız olarak kullanılan tüm elemanları listeler. Özel Km Tablosu : Eleman değişim kilometrelerinin listelendiği özet tablodur. TCK dever->Serbest Dever : Someler yönteminde dever uygulaması AASHTO ve TCK Şartnamelerine göre otomatik olarak yapılabilir. Bazı özel durumlarda bazı kilometrelerde Serbest Dever uygulaması yapılması gerekebilir. Bu rapor ile Otomatik dever bilgilerinin km ve dever bilgisi olarak Serbest Dever şeklinde alınabilir. Bu bilgiler Serbest Dever Editörü yoluyla ya da KTB dosyası içeriği açılarak dosya içerisine kopyalanabilir. Eksen Koordinatları : Yatay ekseni oluşturan noktaların koordinat ve kırmızı kot bilgisi raporlanır. Aralık değeri sorulur ve verilen aralıklarda koordinatlar hesaplanır ve raporlanır. Program otomatik olarak TO ve TF noktalarında da koordinatları hesaplayacaktır. Rapor Sonucu Ekran Seçeneği : Đşaretli ise sonuç ekrana gelir ve ekranda istenilen yere bırakılabilir. Çizimle beraber yada tek olarak çıktısı alınabilir. Rapor Sonucu Dosya Seçeneği : Đşaretli ise sonuç Text editörüne gelir. Burada eklenti ve değişiklikler yapılabilir. Değişiklikler ASCII formatta dosyaya kaydedilebilir. Bağlı yazıcıdan çıktı alınabilir.

NETPRO 6.0 71

Kilometre Süzgeci Seçeneği : Đstenilen km aralıklarında güzergah raporu alması sağlanabilir. Tüm güzergah hattında rapor alınması için netcad ayarlarında default olarak kilometre süzgecinde (*) gelir.

C.4.Rakortman Tanımları
Rakortman editörü, tırmanma şeridi, servis cepleri ve genişlemeler gibi platform genişlik değişimlerini tanımlamak için kullanılır. Her rakortman tanım bölümünün bir numarası vardır. 1‘den başlayarak 100’e kadar numaralandırılarak rakortman tanım bölümü oluşturulabilir ve bu bölümlere km aralıklarında tanımlamalar yapılabilir. Her bir rakortman bölümü tip kesit tanımında R1, R2 şeklinde bölüm numarası başına “R” tagı getirilerek kullanılır. C.4.1.Dosya Menüsü Burada yapılan rakortman tanımları Sakla işlemi ile saklanabilir. Daha önceden yapılan bir rakortman tanımı Yükle işlemi ile yüklenebilir. Bölüm Sil, ile aktif olan tanım bölümü silinebilir. Bölüm Özellikleri işlemiyle tanımlanan rakortman tanımlarına Bölüm Adı, Bölümün Rolü, Bölümün Yönü gibi tanımlayıcı bilgiler girilebilir.

Rakortman Editörü Penceresi

Yeni Rakortman işlemi ile yeni bir rakortman tanımı sayfası açılır. Editör penceresinde bulunan Başlangıç, Bitiş Kilometre, Başlangıç, Bitiş Değeri hücrelerine değerler girilir ve; Rakortman Ekle, listeye yeni bir satır eklenir. Yenile, listedeki seçili olan satır güncellenir. Sil, listedeki seçili satır silinir.

NETPRO 6.0 72

Örnek Rakortman Tanımı

C.4.2.Đşlemler Menüsü Grafikten Al işlemi ile rakortman bilgileri plan üzerinden de okunabilir. Ayrıca gösterilen rakortman objesi yay ve spiral objeleri de olabilmektedir. Đşleme girildiğinde yay ve spiraller için örnekleme aralığı ve sapma mesafesi sorulur. Bu bilgiler girildikten sonra, referans eksen ve rakortman alınacak yüzey seçilir. Đşlem sonucunda rakortman km leri otomatik olarak editör içine yazdırılır.

Grafikten Al Đşlemi

Genişlemeler işlemi ile; özellikle uzun taşıtların bir yatay kurbu dönerken arka tekerlekleri, ön tekerlekleri ile aynı yörüngeyi takip etmemekte ve daha büyük şerit genişliğine ihtiyaç duymaktadır. Rakortman tanımları editöründeki işlemler menüsü altında yer alan NETPRO 6.0 73

Genişlemeler ile AASHTO standartlarında kurplara genişletme uygulanabilir. Đşleme girildiğinde Tasarım Aracı, Kaplama Genişliği ve Şerit Sayısı bilgileri girilir ve tamam ile işlem onaylanır. Đşlem sonucunda otomatik olarak solda ve sağda genişleme aralıklarını temsil eden rakortman bölümleri oluşturulacaktır. Genişlemelerin projeye uygulanması isteniyorsa, bu bölümler tip kesit tanımında kullanılmalıdır. Tasarım Aracı isimleri; • • • • • • SU: Kamyon WB-12: Treyler 12 m WB-15: Treyler 12 m WB-19: Treyler 19 m WB-20: Treyler 20 m WB-20D : Treyler 20 m

ASSHTO Parametreleri \ Genişlemeler Penceresi

Rakortman-Rakortman işlemi ile; Grafikten al seçeneği ile okutulan genişlik değerleri her çizgi için eksenden hesaplanmaktadır. Yandaki şekildeki örnek için R01=3.5 ve R02=6.0 olarak değerler hesaplanır. Platform tanımı yapıldığında 3.5 mt. yol 6 mt. banket olarak toplam 9.5 mt. yol oluşturulur. Bu nedenle Rakortman- Rakortman işleminin kullanılması gerekir.

NETPRO 6.0 74

Rakortman-Rakortman işlemi iki rakortman çıkartma işlemlerinin yapılmasını sağlar.

çizgisi

için

toplama

Rakortman-Rakortman Penceresi

1.Rakortman Çizgisi: Đşlemde kullanılacak 1. çizginin numarası girilir. 2.Rakortman Çizgisi: Đşlemde kullanılacak 2. çizginin numarası girilir. Yeni Rakortman Çizgisi: Đşlem sonucunda oluşacak rakortman çizgisinin numarası girilir. Yöntem: “R1-R2” seçeneği ile iki rakortman çizgisinin farkı, “R1+R2” seçeneği ile iki rakortman çizgisinin toplamı yeni bir rakortman çizgisi olarak tanımlanır.

C.5.Düşey Sapma Tanımları
Düşey Sapma editörü, farklı aralıklarda platform kot (z) değişimlerini tanımlamak için kullanılır. Her düşey sapma tanım bölümünün bir numarası vardır. 1‘ den başlayarak 100’e kadar numaralandırılarak düşey sapma tanım bölümü oluşturulabilir ve bu bölümlere km aralıklarında tanımlamalar yapılabilir. Her bir rakortman bölümü tip kesit tanımında V1, V2 şeklinde bölüm numarası başına “V” tagı getirilerek kullanılır.

NETPRO 6.0 75

Düşey Sapma Penceresi

C.5.1.Dosya Menüsü Dosya menüsünde, yapılan düşey sapma tanımları Sakla işlemi ile saklanabilir. Daha önceden yapılan bir düsey sapma tanımları Yükle işlemi ile yüklenebilir. Bölüm Sil, ile aktif olan tanım bölümü silinebilir. Burada yapılan rakortman tanımları Sakla işlemi ile saklanabilir. Bölüm Özellikleri işlemiyle tanımlanan düşey sapma tanımlarına Bölüm Adı, Bölümün Rolu, Bölümün Yönü gibi tanımlayıcı bilgiler girilebilir. Yeni Düşey Sapma işlemi ile yeni bir düşey sapma sayfası açılır. Editör penceresinde bulunan Başlangıç, Bitiş Kilometre, Başlangıç, Bitiş Değeri hücrelerine değerler girilir ve; Some Ekle, listeye yeni bir satır eklenir. Düzenle, listedeki aktif olan satır güncellenir. Sil, listedeki aktif satır silinir.

C.6.Serbest Dever Tanımları
Yatay güzergah tanımı ile verilen dever tanımları T.C.K. standartlarına uygun dever değişimlerini sağlamak içindir. Bunun dışında kavşak vb. yerlerde dever uygulaması bu kurallara uymayabilir. Bu nedenle aşağıda açıklanan dever tanımı getirilmiştir. Dever tanımları rakortmanlara çok benzer şekilde kilometre aralıklarında başlangıç ve bitiş değerleri olarak verilirler. Bu şekilde tanımlanmış deverler Yüzey Tanımlarında %D1, %D2... şeklinde kullanılırlar.

NETPRO 6.0 76

Serbest Dever Editör Penceresi

C.6.1.Dosya Menüsü Dosya menüsünde, yapılan dever tanımları Sakla işlemi ile saklanabilir. Daha önceden yapılan bir dever tanımları Yükle işlemi ile yüklenebilir. Bölüm Sil, ile aktif olan tanım bölümü silinebilir. Her dever çizgisinin bir numarası vardır. En fazla 100 dever çizgisi olabilir Yeni Dever Çizgisi işlemi ile yeni bir dever tanımı sayfası açılır. Editör penceresinde bulunan Başlangıç, Bitiş Kilometre, Başlangıç, Bitiş Değeri hücrelerine değerler girilir ve; Some Ekle, listeye yeni bir satır eklenir. Düzenle, listedeki aktif olan satır güncellenir. Sil, listedeki aktif satır silinir. Standart T.C.K. yönetmeliklerine uygun yapılan dever tanımları, editleme amacı ile yukarıdaki yönteme çevrilebilirler. Bu işlem için Güzergah menüsü, Güzergah Raporları işlemi ile ulaşılabilir.

C.6.2.Đşlemler Menüsü Otomatik Dever Tanımlarını Oku, işlemiyle otomatik olarak hesaplanan dever tanımları serbest dever bölümleri olarak editöre aktarılabilir. Đşlem sonucunda dever bölümlerine ait *.CKS uzantılı raporda çıktısı görüntülenir.

NETPRO 6.0 77

Otomatik Dever Tanımları raporu

C.7.Std. Drenaj + Hendek Kaplama
Std. drenaj ve hendek kaplama aralıklarını otomatik veya manuel olarak belirleme ve poz numaralarına göre excel formatında metrajını alma işlemidir. Đşleme girildiğinde proje güzergah dosyasının (*.KTB) gösterilmesi istenir. Güzergah dosyası gösterildikten sonra Standart Drenaj + Hendek Kaplama Aralıkları penceresi kullanıcı karşısına gelir.

Standart Drenaj ve Hendek Kaplama Aralıkları Penceresi

Bu pencerede sol ve sağ olmak üzere iki ayrı sekmede Std. drenaj ve hendek kaplama aralıkları belirlenir. Editöre Başlangıç km, Bitiş km, Gerçek Uzunluk, Açıklama ve Şev Eğimi aralık bilgilerini girmek için Ekle (F3) işlemi ile yeni bir satır açılır.

NETPRO 6.0 78

Hendek başlangıç ve bitiş km değeri girilir. Kullanıcı isterse km seçmek için başlangıç ve bitiş km aralıkları satırında tıklayarak ekrandan seçebilir. Gerçek Uzunluk değeri girilir. Açıklama kısmına hendek kaplama ise ‘'HENDEK KAPLAMA“ Standart Drenaj ve Hendek Kaplama “STANDART DRENAJ+HENDEK KAPLAMA“ yazılır. Şev Eğimi kısmına hendek şev eğimi yazılır. Örneğin 3/2 gibi. C.7.1.Đşlemler Menüsü Otomatik Hazırla işlemi ile, std. drenaj ve hendek kaplama aralıkları otomatik olarak bulunabilir. Đşleme girildiğinde Toprak Yüzdesi (toprak+küskü) olarak kabul edilecek yüzde oranı ve düşeydeki en küçük ve en büyük boyuna eğim bilgisinin girilmesi istenir. Örneğin: Toprak ve küskü oranı %70 olan ve en küçük % 0.5, en büyük % 4 olan boyuna eğim aralıkları için; • • Toprak Yüzdesi : 70 Minimum Eğim : 0.5 butonuna

Maximum Eğim: 4 girilir ve tamam ile işlem başlatılır. Yol platform enkesit dosyası (*.KSP) seçildikten sonra işlem tamamlanır.

Std. Drenaj ve Hendek Kaplama / Đşlemler Menüsü Penceresi

Đşlem sonucunda Solda ve Sağda Aralıklar otomatik olarak program tarafında doldurulur. Kullanıcı istediği km aralığı üzerinde çift tıklayarak ya da Edit (F4) ile düzenleme yapabilir. Sil ile editörde seçili olan ilgili satır silinir. Hepsini Sil : Editöre girilmiş olan bütün değerler silinir.

NETPRO 6.0 79

Sırala : Başlangıç ve bitiş km değerlerine göre sıralama yapılır. Yazdır (Alt+P) : Girilen başlangıç, bitiş km değerleri, gerçek uzunluk, açıklaması ve şev eğimi*.CKS dosyasına istenilirse kaydedilir ve yazdırılır.

Otomatik hazırla işleminde kullanılacak platform dosyası içerisinde mutlaka hendek dibi olan noktalara Hendek dibi kodu özelliği kod kataloğundan atanmalıdır. Netpro’da bulunan standart kataloğundaki HDO ve HDA kodlarına bu özellik atanmıştır. Metraj Raporu işlemi ile TCK standartlarına uygun metraj alınır. Bu metraj raporu Excel formatında olup poz numaralarına göre program tarafında otomatik olarak hazırlanmaktadır. Raporda yer alan proje bilgileri, hazırlayan, kontrol gibi bilgiler Proje menüsü altındaki proje parametrelerinden alınmaktadır.

Std. Drenaj ve Hendek Kaplama / Metraj Raporu Penrecesi

C.8.Güzergah Notları
Proje yapımı sırasında uygulamadan kaynaklı olarak ortaya çıkan hata, uyarı ve ikaz türü mesajlar proje bazlı olarak tutulmaktadır. Güzergah dosyası içerisinde yer alan bu mesajlara ulaşmak için bu işlem kullanılabilir. Đşleme girildiğinde güzergah dosyasını seçilmesi istenir. Đçinde mesaj bulunan dosya üzerinde kırmızı bir belirteç bulunur. Dosya gösterildikten sonra pencere içerisinde mesajın detaylarına ulaşılır.

NETPRO 6.0 80

Atanmış Notlar Bulunan Güzergah Dosyası

Güzergah Notları Penceresi

Mesaj Đçeriği Penceresi

NETPRO 6.0 81

D. Enkesit Menüsü
Arazi modeli üzerinden enkesit, enkesit dosyalarından plankote, enkesitlerin çizdirilmesi, enkesit tablolarının hazırlanması, 3B çizgilerden enkesit, noktalardan enkesit ve profil oluşturulması gibi işlemlerin bulunduğu menüdür.

D.1.Modelden Enkesit Al
Sayısal arazi modeli veya 3 boyutlu çizgi ve noktalardan enkesit dosyası oluşturma işlemidir. Đşleme girildikten sonra enkesitlerin alınacağı güzergah sorulur. Enkesitlerin alınacağı güzergah seçildikten sonra enkesit dosyası oluşturulur. Ardından enkesit oluşturma sırasında birtakım parametrelerin belirleneceği Enkesit Parametreleri penceresi karşımıza gelir. Bu işlem sonucunda oluşan enkesit dosyası uzantısı *.KSE ‘dir.

Eğer projede daha önceden enkesit oluşturulmuş ve enkesit oluşturulan üçgen modele arazi modeli rolü atanmış ise, modelden enkesit al işlemine girilip enkesit dosyası oluşturulduğunda ekranda ilgili *.NCZ dosyası yok ise, program tarafından otomatik olarak *.NCZ dosyası yüklenir. D.1.1.Enkesit Parametreleri Enkesit Parametreleri Penceresi, enkesit dosyasını oluşturmak için kullanılacak birtakım parametrelerin belirlendiği bölümdür. Ayrıca bu bölümde Kilometre Referans Listesi (*.LIS) dosyası oluşturulabilir. Enkesit Parametreleri Penceresi, Kilometre Referansı, Enkesit Parametreleri ve Diğer Parametreler bölümü olmak üzere 3 ana sekmeden oluşmaktadır. D.1.1.1.Kilometre Referansı Bu bölüm kendi içerisinde Parametrik ve Listeden olmak üzere iki sekmeye ayrılır. • Parametrik

Aralık ; bölümünde enkesitlerin birbirleri arasındaki sabit mesafe bilgisi girilir.

NETPRO 6.0 82

Enkesit Parametreleri/ Kilometre Referansı Penceresi

Enkesit Aralığı (25.00 m)

NETPRO 6.0 83

Kilometre Süzgeci ; kısmına enkesit oluşturulması istenilen kilometreler veya kilometre aralıkları Netpro’nun standart süzgeç yapısı kullanılarak girilebilir.

Kilometre Süzgeci (0..100+250..350)

Kurp ve Spiraller Boyunca Sıklaştırma Yap ; opsiyonu güzergah üzerindeki kurp ve spirallerde girilen aralıkta enkesit alımı yapar. Kurp ve spiraller için aralık bölümünden girilen enkesit aralığı yerine bu opsiyonda girilen mesafe bilgisi geçerli olur.

Kurp – Spiral Sıklaştırması

NETPRO 6.0 84

Ekstra Noktalar ; bölümünde güzergah üzerinde bulunan bazı özellikli noktalardan enkesit alımına yönelik opsiyonlar yer almaktadır. Yatay Güzergah Eleman Geçişlerinde ; yatay güzergahı oluşturan doğru, yay ve spiral objelerinin başlangıç ve bitiş noktalarında kesit alımı yapar.

Ekstra Noktalar

Rakortman Değişim Kilometrelerinde ; eğer yatay güzergah içerisine rakortman tanımı yapılmış ise, platform genişliğinin değiştiği kilometrelerde enkesit alımı yapar. Üçgen Modelin Kesildiği Güzergah Kilometrelerinde ; enkesit güzergahının üçgen modeli kestiği her noktadan enkesit alımı yapar.

Ekstra Noktalar (Üçgen Modelin Kesildiği Noktalar)

Güzergaha Yakın Noktaların Đz düşüm Kilometreleri ; opsiyonu güzergahın çevresinde bulunan noktalar referans kabul edilerek, güzergah üzerindeki enkesit alım noktası tayin edilir. Yani noktanın bulunduğu yerin güzergah üzerine izdüşümü alınarak, bu noktadan enkesit alımı yapılır. Bu işlem için referans kabul edilecek noktaların bulunduğu tabaka seçimi yapılır ve yakınlık kriteri girilir.

NETPRO 6.0 85

Güzergaha Yakın Noktaların Đz Düşüm Kilometrelerinde.

Detayları Kestiği Noktaların Kilometrelerinde ; opsiyonu enkesit güzergahı üzerinde bulunan ve kesişen şev, dere, yol gibi yapıların kesişim noktalarından enkesit alımını gerçekleştirir. Detay tabaka süzgeci verilebilir. Belirlenen parametreler kullanılarak Kilometre Referans Listesi oluşturmak için, “Kilometre Referans Listesi Oluştur” butonuna tıklanır. Ekle ile liste dosyasının kaydedileceği konum ve adı girilir. Đstenirse bu dosyanın içindeki uzunluk ve genişlik değerleri Editör bölümü, Kilometre Liste Editörü işlemi ile değiştirilebilir, gerekli eklentiler yapılabilir. Listeden: Daha önceden oluşturulan Kilometre Referans Listesi kullanılarak enkesit alımı yapılabilir. Bu kısımda bulunan “ ” 3 nokta butonu yardımı ile liste dosya seçimi yapılır. D.1.1.2.Enkesit Parametreleri Enkesit parametreleri bölümünde enkesit genişliği, alım yöntemi gibi dosya içeriği ile ilgili parametreler belirlenir. Genişlik ; bölümünde sola ve sağa enkesit genişlik değerleri girilir.

NETPRO 6.0 86

Enkesit Genişliği ve Sabit Aralıklarla Örnekleme

Üçgen Modeli Sabit Aralıklarla Örnekle ; opsiyonu enkesit noktaları, üçgen modelin enkesit kolları tarafından kesildiği yerden değil, verilen sabit aralıkta enterpolasyon yöntemi ile okunur. Yakın Noktaların Đz Düşümleri ; opsiyonu ile belli bir tampon bölge dahilinde enkesit kolları çevresinde bulunan noktalar, enkesit noktaları olarak kabul edilir. Đstenirse Yakınlık kriteri (metre) girilerek işlem uygulanır. Noktalardan profil işlemi de bu opsiyon ile birlikte yapılabilmektedir. Bu işlemi yapabilmek için aşağıdaki işlem adımları izlenebilir. 1. Öncelikli olarak noktalardan oluşan proje Netcad ekranına yüklenmelidir. 2. Ardından Modelden enkesit al işlemine girilir. 3. Kesit alınacak Sabit aralık olarak büyük bir değer vermek gerekiyor. Sadece istenilen noktalardan enkesit almasını istiyoruz. Örneğin 1000000 gibi bir değer verebilir. 4. Sonrasında referans noktalardan kesit oluşturması için "Güzergaha Yakın Noktaların Đz Düşüm Kilometreleri" opsiyonunu aktif hale getirilir ve noktaların bulunduğu tabaka adı seçilir. Yakınlık kriteri olarak istenilen değeri verebilir. (Örneğin :1 m) 5. Đkinci sekme olan Enkesit Parametreleri sekmesinde " Yakın Noktaların Đz Düşümleri" opsiyonu aktif hale getirilmelidir. Yine burada noktaların tabakasını seçmesiniz gerekiyor. Yakınlık kriteri olarak istenilen değer verilebilir. (Örneğin :1 m) 6. Noktalara verilecek kod bölümüne EKS yazınız. NETPRO 6.0 87

7. Parametreleri belirledikten sonra tamam ile enkesitleri oluşturunuz. Đşlem sonucunda oluşan *.KSE uzantılı dosyayı incelediğinizde sadece noktalardan kesit üretildiğini gözlemlerseniz. 8. Profil çiziminde dosya üzerinde sağ tuş yapınız ve kod ekle ile EKS kodunu çizdiriniz.

Enkesit Kollarına Yakın Noktaları Kullanarak Kesit Oluşturma

Detayların Kesildiği Noktalar ; opsiyonu ile şev, dere, yol gibi yapıların enkesit kolu tarafından kesilen noktasının da, enkesit noktası olarak oluşturulmasını sağlar. Bu opsiyon ile “ Netpro \ Enkesit \ 3B Çizgilerden Enkesit ” işlemi ile yapılabildiği için bahsi geçen işlem menü içerisinden kaldırılmıştır. 3B Çizgilerden Enkesit işlemi için öncelikle opsiyon aktif hale getirilir ve detayların bulunduğu tabakalar seçilir. Tamam ile enkesit dosyası oluşturulur.

NETPRO 6.0 88

Enkesit Parametreleri / Enkesit Parametreleri Penceresi

Detayların Kesildiği Noktalar ile Şevli Kotlu Plandan Enkesit Üretimi

NETPRO 6.0 89

D.1.1.3.Diğer Parametreler Enkesitleri Sınırla ; opsiyonu ile enkesit alınacak bölge bir alan ile sınırlandırılabilir. Enkesitleri sınırla işlemi kullanıldığında Sola/Sağa Enkesit Genişliği sınır kenar uzunluğundan fazla olması gerekir. Enkesit Planı Çiz ; opsiyonu ile oluşturulan enkesitlerin planının grafikte görüntülenebilir. Bu kutu aktif hale getirildiğinde enkesitlerin kilometrelerine göre güzergaha olan açıları ve hangi bölgelerden enkesit alındığı çizim üzerinde rahatça görülebilir. Modelin Dar Olduğu Yerden Uzat ; opsiyonu ile üçgen modelin enkesit genişliğinde az olduğu kısımlarda Son Noktadan Yatay Uzat veya Son Noktadan Aynı Doğrultuda Uzat işlemi ile enkesit genişliği arttırılabilir. Çok Yakın Enkesitleri Ayıkla ; opsiyonu ile yatay güzergah elemanları ve rakortman değişim kilometrelerinde, birbirine çok yakın

Enkesit Parametreleri / Diğer Parametreler Penceresi

oluşan enkesitleri yakınlık kriteri girilerek ayıklama işlemi gerçekleştirilebilir. Bu işlem için Ortada Birleştir veya Birini Đptal Et opsiyonu kullanılabilir. Yakınlık kriteri (metre) girilerek işlem uygulanır. Kurplarda Birbirini Kesenleri Kırp ; opsiyonu ile dar çaplardaki kurplarda enkesit kolları kırpılabilir. NETPRO 6.0 90

D.2.Enkesitlerden Plankote
Netpro’da oluşturulmuş enkesit dosyalarında bulunan kesit noktalarının ekrana çizdirilmesi işlemidir. Đşleme girildiğinde kullanıcıdan enkesit (*.KSE/*.KSP) ve güzergah (*.KTB) dosyaları sorulur. Enkesit dosyasından okunan noktalar kesit bazında adlandırılarak ENK_NOK tabakasında grafik ekrana gelecektir. Bu noktaların tabaka ismi değiştirilebilir. Enkesit noktalarının koordine özet çizelgeleri alınabilir, üçgen model oluşturulabilir.

Enkesitlerden Oluşturulmuş Plankote Noktaları

10 m sabit aralıklarla örneklenmiş enkesit noktaları görünümü

D.3.Enkesit Çizimi
Enkesit çizimlerinin alındığı bölümdür. Enkesit çizicisi, *.KSE ve *.KSP dosyalarının Netcad ekranına çizdirilmesini sağlar.

NETPRO 6.0 91

Enkesit Çizicisi Penceresi

Enkesit çizicisi penceresini incelediğimizde; sol tarafta eklenen dosyaların görüntülendiğini, sağ tarafta ise eklenen dosyalarının ön izlemelerinin yer aldığı gözlemlenir. Sağ taraftaki ön izleme penceresinde kesitlerin hangi kilometre, hangi kotta olduğu bilgileri de yer almaktadır. Enkesit Çizici penceresinde yer alan Sakla butonu ile bu pencerede yapılan tüm ayarlamalar ve eklenen dosyaların hangileri olduğu bilgisi saklanabilir, Yükle ile o projedeki daha önceden saklanan ayarların yüklenmesi sağlanabilir. Bu işlem için; Dosyalar eklendikten ve parametreler ayarlandıktan sonra, sakla butonuna tıklanır. Ekrana gelen “Parametreleri Kaydet” penceresine kayıt için bir isim veriler ve tamam ile işlem bitirilir.

Parametreleri Yükle Penceresi

Enkesit Çizicisi penceresinin sağ üst tarafında yer alan;

NETPRO 6.0 92

Görüntü Özellikleri Penceresi

Görüntü Kilidi : Ön izleme penceresindeki o andaki görüntünün kotunun kilitlenmesini sağlar. Böylece diğer kilometrelerdeki kesitlerde hep aynı kotta görüntülenmiş olur. Üzerine tıklandığında kilitlenir, tekrar tıklandığında ise görüntü kilidi açılır. Görüntü Kilidi Z, opsiyonu ile görüntü kesite düşey olarak kilitli kalır. Noktaya Yaklaş (+) : Đşleme girdikten sonra ön izleme penceresinde herhangi bir yere fare ile tıklayarak yaklaşılmasını sağlar. Klavyeden artı (+) tuşuna tıklayarak da işlemi kullanılabilir. Noktadan Uzaklaş (-) : Đşleme girdikten sonra ön izleme penceresinde herhangi bir yere fare ile tıklayarak uzaklaşılmasını sağlar. Klavyeden eksi (-) tuşuna tıklayarak da işlemi kullanılabilir. Pencere Büyüt (Alt+Z) : Ön izleme penceresindeki görüntünü herhangi bir bölgesini ekran fare yardımıyla görüntülenen bölgesi kadar büyütülmesini sağlar. Bu görüntü bölgesi dörtgen olarak tanımlanır. Klavyeden Alt+Z tuş kombinasyonu kullanılarak da işlem kullanılabilir. Ekran Kaydır (Alt+X) : Ön izleme penceresindeki görüntünün fare yardımıyla kaydırılması işlemidir. Klavyeden Alt+X tuş kombinasyonu kullanılarak da işlemi kullanılabilir. Tümünü Gör (ESC) : Ön izleme penceresindeki görüntünün pencerenin tamamına sığacak şekilde büyütülmesi işlemidir. Klavyeden ESC tuşuna tıklayarak da işlemi kullanılabilir. Ayarlar Ön izleme penceresindeki genel ayarların ve kesit üzerindeki bir takım bilgilerin görüntülenmesinin kontrolünü sağlar. Bu menü altında yer alan;

NETPRO 6.0 93

Görüntü Ayarları Penceresi

Animasyon Hızı : Ön izleme penceresinde hızlı ileri ve hızlı geri tuşlarıyla gerçekleşen animasyon hızıdır. Görüntü kilidi bilgisini göster : Ön izleme penceresinin sağ üst köşesinde görüntüleme kilidi türü gösterilir. Mesajları Göster : Projedeki mesajların bulunduğu sekmeyi açar. Arka plan Rengi : Ön izleme penceresinin arka plan rengi belirlenir. Birden fazla eleman listesi açılma süresi (sn) : Ön izleme penceresinde fare imleci ile herhangi bir bölgede birden fazla eleman çizgisinin üzerine geldiğinde açılır. Açılan listeden istenilen eleman çizgisinin seçilmesi gerekir. Birden fazla eleman varsa listele : Eleman listesinin ekranda kaç sn. kalacağı bilgisidir. Çizim Yöntemi : Ön izleme penceresindeki detay çizgilerinin düz ve yumuşak geçişli olması sağlanır. • Yumuşak Geçiş : Detay çizgilerinin daha yumuşak (eğrisel) görüntülenmesidir. Düz Geçiş : Detay çizgilerinin daha keskin görüntülenmesidir.

Ölçek Çubuğunun En Büyük Genişliği (piksel) : Ölçek çubuğunun genişliği belirlenir. Ölçek Çubuğunu Göster : Ön izleme penceresinin sol alt köşesinde yer alan, ölçek çubuğunun ekran görüntülenmesinin kontrolünü sağlar.

NETPRO 6.0 94

Ölçekleme Oranı (Düşey) : Ön izleme penceresindeki enkesit çiziminin görsel olarak düşey ölçek oranıdır. Ölçekleme Oranı (Yatay) : Ön izleme penceresindeki enkesit çiziminin görsel olarak yatay ölçek oranıdır. Tümünü Gör Đşlemi, Yaklaşma Yüzdesi (%) : Ön izleme penceresindeki görüntülenen kesit çizimine yaklaşma yüzdesidir. Enkesit Çizicisi penceresi, Dosyalar, Çizim Ayarları, Kesitler ve Mesajlar olmak üzere 4 ana sekmeye ayrılmıştır. D.3.1.Dosyalar Dosyalar sekmesine enkesit dosyası eklemek için, farenin sağ tuşuna tıklanır ve açılan menüden, dosya ekle penceresine girilir. Enkesit dosyaları (*.KSE+*.KSP) penceresine kesit dosyaları eklenir. Ctrl veya shift tuşlarıyla çoklu seçim yapılarak enkesit çizimine dosyalar eklenebilir. Yine farenin sağ tuşuyla açılan menü altında yer alan Dosya Aç ile ise, tek bir kesit dosyası enkesit çizicisine eklenir. Enkesit çizicisine eklenen herhangi bir dosya üzerinde farenin sağ tuşuna tıklandığında açılan pencereden aşağıdaki işlemlere ulaşılır.

Enkesit Çizimi Editöründe Eklenen Dosya Üzerinde Sağ Tuş ile Gelen Menü Penceresi

Referans Yap : Fare ile seçilen kesitin geometrik limitleri kadar ekrana sığdırılmasını sağlar. Kalınlığı Arttır (Alt+W) : Seçilen kesitin piksel bazlı çizgisel kalınlık değerini arttırır. Kalınlığı Azalt (Alt+Q) : Seçilen kesitin piksel bazlı çizgisel kalınlık değerini azaltır.

NETPRO 6.0 95

Kopyala (Çizim Ayarları) (Ctrl+C) : Seçilen kesit dosyasını parametrik özelliklerinin (tabaka özellikleri hariç) kopyalanması işlemidir. Yapıştır (Çizim Ayarları) (Ctrl+V) : Kopyalanan parametrik kesit dosyası ayarlarının herhangi bir veya birden çok kesite aktarılması işlemidir. Renk : Kesit renginin ayarlandığı işlemdir. Özellikler : Kesit özelliklerine ulaşılan işlemidir. Kot, Ara mesafe satırı kutu başlıkları veya dever, eğim yazılmayacak kodları bu özellikler penceresi yardımıyla ayarlanabilir. Kod Listelerini Kod Kataloğuna Göre Güncelle : Enkesit çizicisi ön izleme penceresinden kod kataloğuna girerek yapılan değişikliklerin güncellenmesi işlemidir. Listeden Sil : Seçilen kesit veya kesitleri silme işlemidir. Ctrl ile kesitler seçilebileceği gibi Shift veya fare yardımıyla toplu olarak seçilerek silme işlemidir. Klavyeden Delete tuşuyla da silme işlemi gerçekleştirilebilir. Parametreler • Varsayılan Parametre Değerlerini Yükle : Genel özelliklerin varsayılan parametre değerlerine göre yüklenmesi işlemidir. Parametre Değerlerini Varsayılan Olarak Kaydet : Enkesit çizicisinin, genel özelliklerinin varsayılan olarak saklanması işlemidir.

Aktif Km’yi Netcad Ekranına Çiz : Ön izleme penceresinde görüntülenen sadece kesit kilometresinin ekrana çizdirilmesi işlemidir. Bu Enkesit Çizimini Sınırla : Çizilecek olan enkesitlerin genişlikleri için bir sınırlama getirilebilmektedir. Taşma : Enkesit dosyalarının ilk kesitten itibaren verilen Taşma değeri ile çizilecek olan dış kutunun sınırı belirlenir. D.3.1.1.Tabaka Ekrana çizilecek kesit çizgilerinin hangi tabaka adı ve tabaka özelliklerinde çizileceğinin belirlendiği bölümdür. Renk kutusuna tıklandığında tabaka özellikleri penceresine girilir. Netcad tabakası yapısı özellikleri aynen bu opsiyonda da kullanılabilir.

NETPRO 6.0 96

Tabaka Ayarlarını Kod Kataloğundan Al ; onay kutusu aktif hale getirildiğinde, kesit üzerindeki her bir kod için Kod Kataloğundaki tabaka bazlı ayarlar kesite uygulanır.

D.3.1.2.Değerler • Yazılmasın : Kesit üzerine dever, eğim gibi bilgiler yazılmaz.

Değerler Yazılmasın

Kesit Üzerine Yazılsın : Kesit üzerine dever eğim gibi bilgiler yazılır. Opsiyon kullanıldığında en son seçilen dosyanın değerleri kıyas hattı üzerine, diğer kesitlerin değerleri ise kesitlerin üzerine olacak şekilde aşağıdaki şekildeki gibi çizim oluşturulur ve değerler yazılır.

Kesit Üzerine Yazılsın

Kıyas Hattı Üzerine Yazılsın : Kıyas hattı üzerine aramesafe, kot gibi bilgiler yazılır.

NETPRO 6.0 97

Kıyas Hattı Üzerine Yazılsın

Kutuya Yazılsın : Kutu içerisine kot ve aramesafe gibi bilgiler yazılır. Bu seçenek kullanıldığında, aşağıdaki şekildeki gibi çizim oluşturulur ve tüm kesit değerleri kesit altında oluşturulacak kutulara yazılırlar.

Kutuya Yazılsın

D.3.1.3.Kot • Yazılsın : Bu opsiyon ile kesit üzerine kot bilgisinin yazılması kontrol edilir. Đstenmeyenler : Kotu yazılması istenilmeyen kodlar “…” (3 nokta) butonuna tıklanarak kod listesi menüsünden istenmeyen kodlar seçilebilir. Kutu Başlığı : Enkesit çizimi altındaki kutu başlığıdır.

NETPRO 6.0 98

D.3.1.4.Aramesafe • Yazılsın : Bu opsiyon ile kesit üzerine aramesafe bilgisinin yazılması kontrol edilir. Đstenmeyenler : Aramesafe bilgisinin yazılması istenilmeyen kodlar “…” (3 nokta) butonuna tıklanarak kod listesi menüsünden istenmeyen kodlar seçilebilir. Kutu Başlığı : Enkesit çizimi altındaki kutu başlığıdır.

D.3.1.5.Diğer • Semboller Ters/Düz : Kesit üzerine konulacak sembolün aşağı veya yukarı doğru çevrilmesini sağlar. Sembol Konulmayacaklar : Sembol konulmayacak nokta kodları belirlenir. Dever Yazılacak Aralıklar : Dever yazılacak nokta kodları belirlenir. Eğim Yazılacak Aralıklar : Eğim yazılacak nokta kodları belirlenir.

D.3.2.Çizim Ayarları Süzgeçler, ölçek, önizleme ve sanat yapıları gibi bölümlerin yer aldığı sekmedir. Kilometre Süzgeci ; kullanılarak kesit çizimi için kilometre süzgeci verilebilir. Netpro 6.0’ın standart süzgeç yapısı burada da kullanılır. Örneğin 0+100.00 ile 0+200.00 aralığındaki kesitler çizdirilmek istenildiğinde, “100..200“ şeklinde süzgeç girilebilir. Netpro 6.0’ın yeni özelliklerinden biri de istenilen sayı katlarına denk gelen kesitlerin çizdirilebilmesi olanağıdır. Bu işlem için, Kilometre süzgeci sağ tarafında yer alan “…” (3 nokta) butonu tıklanır. Açılan menüden ‘’Aralık’’ işlemine girilir. Đstenilen aralık için sayı girilir ve otomatik olarak bu kat sayıya göre, süzgeç oluşur. Ekrana çizim yapıldığında program tarafından bu süzgeç yapısı dikkate alınır. Kesit çizimindeki bir diğer önemli özellik ise, kilometre süzgeci olarak kilometre liste dosyasının kullanılabilmesidir. Kilometre süzgecinin sağ tarafında yer alan buton ile ulaşılan menüden “Kilometre Listesi” işlemine girilir. Đşleme girildiğinde kilometre liste dosyası gösterilmesi istenir. Gösterilen liste dosyasına göre, kilometre süzgeci otomatik olarak oluşturulur. • Kod Süzgeci : Herhangi bir kodu içeren kesitlerin çizdirilmesi için bu opsiyon kullanılır.

NETPRO 6.0 99

Kesit Kod Süzgeci : Kesit dosyasına verilen koda göre filtreleme işlemi yapılabilir.

D.3.2.1.Kağıt Yerleşimi Kağıt eni ve kutular arası yatay ve düşey mesafe değerine göre ön izleme penceresindeki çizim öncesi kesitlerin görüntülenmesinin ayarlandığı bölümdür. • Yukarıdan Aşağıya Çiz : Enkesitlerin ekrana çizdirilmesinde kilometre artış yönünün yukarıdan aşağı ya da aşağıdan yukarıya olacağı belirlenir.

Kağıt Yerleşimi / Yukarıdan Aşağıya Çiz Aktif Ekran Önizlemesi

Yatay Aralık : Enkesit kolonları arasındaki boşluk değeridir. Kağıt kullanımını en aza indirmek için kullanılır. Dosyaların seçilmesinden sonra otomatik olarak program tarafından hesaplanır. Enkesitlerin farklı kilometre aralıklarında farklı genişlik değeri alması nedeniyle, olması gereken genişlik değeri kilometre süzgeci ile beraber kullanılarak maksimum kağıt tasarrufu sağlanabilir. Düşey Aralık : Aynı kolonlar arasındaki kesitler arasında olması gereken düşey mesafe değeri girilmelidir. Küçük değer verilmesi durumunda kesitler üst üste çıkacaktır. Büyük değer verilmesi durumunda ise kesitler arasındaki mesafe fazla olacağı için kağıt kullanımı artacaktır.

Önizleme, butonuna tıklandığında girilen parametrelere göre kesitlerin yerleşimi ön izleme penceresinde oluşur. NETPRO 6.0 100

D.3.2.2.Ölçek Enkesitler için yatay ve düşey ölçek değerlerinin girildiği bölümdür. • Yatay : Yatay ölçek değeri girilir.

Yatay Ölçek =100, Düşey Ölçek=25 Olan Kesit Çizimi

Düşey : Düşey ölçek yazı boylarını etkilemez. Yalnızca düşey çizgilerin boylarını etkiler.

D.3.2.3.Yazı/Sembol Yazı ve sembol boyunu, yazı fontu ve sembol no’nun ayarlandığı bölümdür. • Sembol : Enkesit noktalarına seçenekli olarak konulabilecek sembolün numarasıdır. Bu amaçla 241 numaralı sembol hazırlanmıştır, ancak 241 dışında istenilen bir sembolde kullanılabilir. Kullanılacak sembolün numarası klavyeden girilebileceği gibi yan tarafındaki [...] bölümünden de seçilebilir. En sağdaki değer ise kullanılacak sembolün boyunu belirler. 241 numaralı sembol için 0.30 ile 1.00 arasındaki bir değer uygun düşecektir. Yazı Boyu (mm) : Enkesit üzerindeki yazı boyları mm cinsinden ayarlanabilir.

Font : Yazı fontu olarak ARIAL ya da F1 seçilebilir. NETPRO 6.0 101

Enkesit Çizimi / Yazı /Sembol Seçenekleri Penceresi

D.3.2.4.Sınır Enkesit eksen çizgisinden sağa ve sola olan mesafe değerine göre enkesit çiziminin sınırlandığı bölümdür. Enkesitleri Sınırla seçeneği işaretlendikten sonra Sola ve Sağa değerleri yazılır.

Enkesitleri Sınırla, Sola=0, Sağa=30 Değerine Göre Enkesit Sınırlandırılması.

D.3.2.5.Değer Hane Sayıları Dever, kot ve aramesafe değerlerinin ondalık hane sayısının ayarlandığı bölümdür. D.3.2.6.Sanat Yapıları

NETPRO 6.0 102

Menfez, hendek kaplama, Standard drenaj ve palye çizimlerinin enkesit üzerine yapılmasının sağlandığı bölümdür. • Menfez Çiz : Sanat yapısı bulunan arazi ve platform kesitlerinin çizdirilmesi sırasında, üzerindeki menfez çizimleri de opsiyon ile otomatik olarak çizdirilir. Opsiyon işaretlendiğinde ön izleme penceresinde herhangi bir değişiklik olmaz, ancak kesitler ekrana çizdirildiğinde menfez çizimleri kesitler üzerine çizilir. Hendek Kaplama Çiz : Hendek kaplama çizimi bulunan kesitlerin üzerine otomatik olarak blokların çizdirilmesi işlemidir. Standard Drenaj Çiz : Standart drenaj bulunan kesitlerin üzerine otomatik olarak blokların çizdirilmesi işlemidir. Palye Çiz : Palye hendeği bulunan kesitlerin üzerine otomatik olarak blokların çizdirilmesi işlemidir.

D.3.2.7.Diğer Çizim ile ilgili diğer parametrelerin ayarlandığı menüdür. • Kıyas Hattı Farkı : Çizilecek kesitin kıyas hattı ile olan farkı girilir.

Kıyas Kot Farkı :10 olan enkesit çizimi görünümü

Kesit Numaralarını Yaz : Kesit numaralarının çizimde çıkıp çıkmayacağı belirlenir. Đşaretli olması durumunda kilometre yazıları ile birlikte (Örn. (22)1+820.000 şeklinde) kesit numaraları da yazılacaktır

NETPRO 6.0 103

Kesit Numaralarını yaz açık

Çerçeveyi Göster : Enkesit çizimi etrafında oluşan çerçevenin görüntülenmesini kontrolü yapılır. Ayrıca opsiyon pasif durumda iken, ekrana enkesitler çizdirildiğinde kutular görünmeyecektir. Kutu Bilgilerine Konum Çizgisi Çiz : Kutuya yazılan kesit ara mesafe ve kot değerlerinin bulunduğu satırın üstüne çizgi şeklinde belirteç konulması işlemidir. Kutu Yazıları Üst Üste Binmesin : Enkesit üzerindeki noktaların birbirine çok yakın olması durumunda, kutuya yazılsın seçeneği seçildiğinde bu yazılar birbirinin üstüne binmektedir. Bu opsiyon ile birbiri üzerine binen yazılar mümkün olduğunda sağ kaydırılarak yazıların üst üste binmesi önlenir. Eksen Çiz : Eksen çizgisinin hem çizimde hem de ön izleme penceresinde görüntülenmesi kontrolünü yapar. o Siyah Kot Ekseni : Enkesit çizicisine eklenen dosyalardan hangisinin siyah kot olarak referans alınacağı seçimi yapılır.

Eksen Çiz Açık

D.3.3.Kesitler

NETPRO 6.0 104

Referans kesitin kilometre bazlı olarak ön izleme penceresinde görüntülenmesini sağlar. Netpro 6.0 ile eklenen yeni özelliklerinde biri de kesit kilometreleri üzerinde farenin sap tuşuna tıkladığında açılan Plan'a Git ve Profil'e Git işlemleridir.

Plan'a Git : Aktif kesit kilometresi değerinde plana yaklaşma ve izleme işlemidir.

Enkesit Çizimi / Plan’a Git Penceresi

Profil'e Git : Aktif kesit kilometresi değerinde profile yaklaşma ve izleme işlemidir.

NETPRO 6.0 105

Enkesit Çizimi / Profil’e Git Penceresi

D.3.4.Mesajlar Projede bulunan mesajların görüntülendiği ve izlendiği bölümdür. Herhangi bir mesaj oluşturulabildiği gibi var olan mesajlarda düzenlenebilir.

D.4.Enkesit Tabloları
Ekrana çizilen enkesitlerin çevresindeki herhangi bir yere otomatik olarak kazı ve dolgu alanı, sol/sağ şev kazı kotu gibi değerleri makrolar yardımıyla yazdırma işlemidir. Öncelikle ekranda enkesit çizimleri oluşturulmuş olmalıdır. Đşleme girildiğine ekrana gelen pencereden yazı boyu, satır aralığı ve aktif fontun kullanılıp kullanılmayacağı ve yazıların enkesite göre konumu belirlenir. Tablo Makrosu Hazırla: Enkesit tabloları ile ilgili makrolarının hazırlandığı bölümdür. Enkesit Tablolarının Hazırlanması ile ilgili bilgiler ayrıca Makrolar bölümünde anlatılacaktır Tablo Hazırla: Đşleme girildiğinde daha önceden hazırlanmış olan kullanılacak makro dosyası seçilir. Program kullanıcıya verilerin okunacağı dosyaları (yol dosyası, kübaj dosyası, değerlerin yazılacağı enkesit dosyası vs.) sırasıyla sorar. Bu işlem sonucundan oluşturulacak yeni enkesit (*.EKT) tablosu dosyasının adı ve bilgisayardaki konumu girilir.

NETPRO 6.0 106

Enkesit Tabloları Penceresi

Mevcut Tabloyu Uygula: Daha önceden hazırlanmış enkesit tablosu dosyalarının kullanımı için yapılan işlemdir. Đşleme girildiğinde kullanıcıya hazırlanmış olan enkesit tablosu dosyası sorulur, program gerekli verileri dosyadan okur ve ekranda belirlenen parametrelerle bilgileri çizili kesitler üzerine otomatik olarak yazar.

Örnek Enkesit Tablosu Çıktısı

D.5.Noktalardan Profil
Profil çizimi hazırlanması amacıyla araziden alınmış belirli aralıklardaki noktalardan enkesit dosyası oluşturulması işlemidir. Đşlemin yapılabilmesi için ayrıca güzergah bilgilerinin de Güzergah Editöründe girilmiş olması gereklidir. Đşleme girilmesi ile birlikte ekrandaki profil noktaları, obje seçme yöntemlerinden uygun olanı kullanılarak seçilir. Noktaların seçilmesinden sonra ilgili güzergah oluşturulacak enkesit dosyası için isim girilir. dosyası seçilir,

NETPRO 6.0 107

Noktalardan Profil Parametreleri

Noktalar için Đzin Verilen Maksimum Sapma (güzergahtan olan uzaklık) ve Enkesit Genişliği (iki enkesit arasındaki mesafe) için uygun değerler girilir. Đşlem sonrasında verilen isimde enkesit dosyası otomatik olarak oluşturulacaktır.

NETPRO 6.0 108

E. Profil
Profil çiziminin hazırlanması, kırmızı kot bilgilerinin girilmesi, hazırlanmış bir profil çiziminin altına satır ilave edilmesi, plan profil paftalarının yapısının tasarlanması ve hazırlanması işlemlerinin yapıldığı bölümdür.

E.1.Profil Çizimi
Profili çizimlerinin hazırlandığı bölümdür. Çizim ve Opsiyonlar olmak üzere iki pencereden oluşur. Gerekli ayarlamalar yapıldıktan sonra Tamam butonu ile çizim alınır, etkileşimli olarak ekranda istenilen bir yere bırakılabilir.

Profil Çizimi Penceresi

Ağaç yapısını göster. değişkenleri açar.

Tüm

seçilen

dosyaları

ve

Ağaç yapısını kapat. değişkenleri kapatır.

Tüm

seçilen

dosyaları

ve

Sakla: Profil yapısının (yapılan ayarlamaların ve değişikliklerin) kaydedilmesi amacıyla kullanılır. Ayrıca Plan Profil Paftalarının hazırlanması sırasında profil çizimi için de bu bölümden yapılan tanımlamaların saklanması gereklidir. NETPRO 6.0 109

Yükle: Kaydedilmiş profil yapıları bu bölümden yüklenebilmektedir. E.1.1.Çizim Profil üzerinde çıkması istenen bilgiler ve bu bilgilerin okunacağı dosyalar çizim penceresinden eklenmektedir. Çizim penceresi 4 bölümden oluşmaktadır; Profil Dosyaları: Dosyaların seçildiği bölümdür. Dosya seçme işlemi için işaretleyici bu bölümün üzerinde iken sağ tuşa basılır ve açılacak pencereden seçilecek dosya tipi belirlenir. Seçilen dosya listeye eklendiğinde aynı zamanda profil çiziminde çıkacak değişkenler de ilgili dosyanın altına eklenir. Burada 3 tip değişken vardır; Çizim bölümüne eklenebilen değişkenler. • • • Profil alt ve üst satırı bölümüne eklenebilen değişkenler. Hem çizim hem de profil alt ve üst satırına eklenebilen değişkenler.

Değişkenler ilgili bölümlere sürükle ve bırak yöntemi ile eklenir. Değişkenlerin hangi bölüme eklenebilecekleri işaretleyicinin değişiminden anlaşılabilir. Seçilen değişkenlerin sıraları yine sürükle ve bırak özelliği ile ayarlanabilir. Değişkenler ile ilgili yazı boyu, yükseklik, tabaka vb. birtakım bilgileri değiştirmek için ilgili değişken mouse ile iki kez seçilir ve açılan pencereden istenen bilgi/ bilgiler değiştirilir.

• • •

Seçilen değişken ilgili bölüme eklenebilir, Seçilen değişken ilgili bölüme eklenemez, Seçilen üzerinde. değişken Profil Dosyaları bölümü

Profil Üst Satırları: Yazı özelliği taşıyan değişkenler eklenebilir. Bu bölüme eklenen değişkenler profilin üst kısmında çıkacaktır. Profil Çizim: Çizim özelliği taşıyan değişkenler eklenebilir. Bu bölüme eklenen değişkenler profilin çizim bölümünde çıkacaktır. Profil Alt Satırları: Yazı özelliği taşıyan değişkenler eklenebilir. Bu bölüme eklenen değişkenler profilin alt kısmında çıkacaktır. NETPRO 6.0 110

E.1.2.Opsiyonlar Profil çizimi ile ilgili parametrelerin verildiği bölümdür.

Profil Çizimi / Opsiyonlar Penceresi

E.1.2.1.Ölçek • Yatay Ölçek: Profil yatay ölçek değeri girilir, yazı boyları ölçeğe göre otomatik belirlenir. Profil çizimi bu ölçekte yapılmalıdır. Düşey Ölçek: Düşey ölçek yazı boylarını etkilemez. Yalnızca düşey çizgilerin boylarını etkiler.

E.1.2.2.Çizim Boyutları • Yükseklik: Profil için milimetre cinsinden yükseklik değeri girilir, Profil Kır seçeneği ile beraber kullanıldığında aktif olur. Üst Boşluk: Profil üstünde bırakılacak boşluk değeri girilir. Profil çizim alanı verilecek değere göre belirlenir. Alt Boşluk: Profil altında bırakılacak boşluk değeri girilir. Profil çizim alanı verilecek değere göre belirlenir. Satırbaşı Uzunluğu: Profil alt satırlarına yazılacak açıklamalar için ayrılan bölümün genişliğidir. Cetvel Kısa Çizgi: Cetvel üzerinde işaretleme kullanılan çizgiler için verilecek uzunluk değeridir. amacıyla

NETPRO 6.0 111

Profil Kırma Ayarları • Profili Kır: Profilin çizim ayarlarından girilen yüksek değerini geçtiği yerlerde kesilerek yeni bir kıyas kotuna göre çizimin devam ettirilmesi sağlanabilir.

Profil Çizimi/ Profili Kır Penceresi

Yetersiz Kırım Yüksekliklerini Dikkate Alma: Profil çiziminin belirli bir yüksekliği geçtiği yerlerde kesmeyerek kıyas kotuna göre çizimin devam eder. Profil Kırma Kilometre Listesi: Profil kırma işlemini belirli bir yüksekliğe göre değil, istenilen kilometrelerde kırmak için bu opsiyon kullanılır. Km liste dosyası seçilerek profilin kırılacağı km’ler belirlenebilir.

Profil Çizimi/ Profili Kır Kapalı

Profil Çizimi/ Profili Kır Açık

NETPRO 6.0 112

Kilometre Aralığı • Başlangıç/Bitiş Km: Çizimi alınacak profil için başlangıç ve bitiş kilometresi girilebilir. Proje başlangıç kilometresinin 0'dan (sıfırdan) farklı olduğu durumlarda ve profil çiziminin belirli bir bölümünün çizdirilmesi gerektiğinde kullanılır.

Kıyas ve Cetvel • Düşey Cetvel Yazı Boyu: Düşey cetvel üzerindeki (kıyas kot yazıları) yazı boylarının ayarlandığı bölümdür. Düşey Cetvel Çizgilerini Çiz: Düşey cetvel çizgilerinin kaç metrede bir çizileceği belirlenir. Yatay Kıyas Çizgilerini Çiz: Kıyas kot çizgilerinin çizimde çıkıp çıkmayacağı belirlenir. Satır Başlıklarını Yaz: Profil alt ve üst satırların başına yazılacak açıklamaların çıkıp çıkmayacağı belirlenir.

E.1.3.Profil Çiziminde Sanat Yapıları ve Diğer Notasyonların Kullanımı Profil çizimine, RS, yer altı drenajı ve hendek kaplama, palye gibi yapılar eklenebilir. Aşağıda bu konular ayrı ayrı başlıklar halinde irdelenmiştir. E.1.3.1.RS Noktalarının Çizimi Yol güzergahı üzerinde bulunan RS noktalarının profilde çizdirilebilmesi için öncelikle plan üzerine bu noktaların işlenmesi gerekmektedir. Bu noktaların profil çiziminde süzülebilmesi için adlarının seçilebilir nitelikte verilmesi gerekir. Örneğin “RS.1, RS…” şeklinde noktalar adlandırılabilir. Noktalar ekran oluşturulduktan sonra Profil Çiz işlemine girilir ve ekle ile *.KTB dosyası Profil Dosyaları bölümüne eklenir.

NETPRO 6.0 113

Örnek RS Noktalarının Plan Üzerinde Gösterimi

KTB bölümü içerisinde bulunan Yatay sekmesi altında RS_NOKTALARI yer alır. Bu yapıyı sürükle bırak ile Profil Çizim bölümüne taşıyınız.

Profil Çiz Penceresine RS_Noktalarının Eklenmesi

Profil Çizim bölümünde bulunan YATAY-RS_NOKTALARI üzerine fareyle çift tıklandığında RS noktaları için opsiyonlar pencere görüntülenir. RS Nokta Bilgileri penceresinde hangi KTB dosyasının referans olarak kullanılacağının bilgisi verilir.

RS Nokta Bilgileri Penceresi

NETPRO 6.0 114

Rs Nokta Süzgeci: Planda bulunan profil üzerine çizdirilmek istenilen noktaların adları bu süzgece girilir. Varsayılan olarak süzgeç “*” olarak gelmektedir. Kullanıcı Netcad süzgeç yapısını kullanarak istediği filtreleme yöntemini kullabilir. RS Yazı Bilgileri • • Yazı Boyu: Profil üzerine yazılan nokta adının yazı boyudur. Font: Profil üzerine yazılan nokta adının yazı fontudur.

Koordinat Yazı Bilgileri • Yazı Boyu: Profil üzerine yazılan koordinat bilgilerinin yazı boyudur. Font: Profil üzerine yazılan koordinat bilgilerinin yazı fontudur.

Eksene Maksimum Uzaklık (0:Dikkate Alma): Referans güzergah dosyasına RS noktalarının max. Uzaklık bilgisi girilir. Parametreler belirlendikten sonra tamam ile profil çizimi yapılır. Đşlem sonucunda profilin üst satırında RS noktaları otomatik olarak yerleştirilmiş olur.

Profil Üzerinde RS Noktalarının Gösterimi

E.1.3.2.Yer Altı Drenajı ve Hendek Kaplamaların Çizimi Profil çizimine yer altı drenajı ve hendek kaplama aralıklarını çizdirilmesi için öncelikle bu aralıkların Std.Drenaj + Hendek Kaplama editöründe girilmiş ve *.KTB dosyası içerisinde kayıtlı olması gerekmektedir.

NETPRO 6.0 115

Profil Çiz işlemine girilir ve ekle ile *.KTB dosyası Profil Dosyaları bölümüne eklenir. KTB bölümü içerisinde alt sıralarda HENDEK_KAPLAMA yer alır. Bu yapıyı sürükle bırak ile Profil Çizim bölümüne taşıyınız.

Profil Çiz Penceresine Hendek Kaplama Eklenmesi

Profil Çizim bölümünde bulunan HENDEK_KAPLAMA üzerine fareyle çift tıklandığında Hendek Kaplama için çizim opsiyonları penceresi görüntülenir. Hendek Kaplama Bilgileri penceresinden çizilecek hendeklerin yönü ve aralıkların üzerine yazılan bilgileri yazı boyu girilir.

Hendek Kaplama Bilgileri Penceresi

Parametreler belirlendikten sonra tamam ile profil çizimi yapılır. Đşlem sonucunda hendek kaplama aralıkları otomatik olarak profil çizimi üzerine yapılır.

NETPRO 6.0 116

Profil Üzerinde Std.Drenaj ve Hendek Kaplama Aralıkları Çizimi Gösterimi

E.1.3.3.Palyelerin Çizimi Profil Çiz işlemine girilir ve Palye Ekle ile platform *.KSP dosyası Profil Dosyaları bölümüne eklenir. Palye bölümünde bu dosya sürükle bırak ile Profil Çizim bölümüne taşıyınız. Profil Çizim bölümünde bulunan Palye üzerine fareyle çift tıklandığında Palye Hendeği için çizim opsiyonları penceresi görüntülenir.

Palye Çizim Bilgileri Penceresi

Palye Çizim Bilgileri penceresinde palye aralıkları olarak çizdirilecek kodların seçimi yapılır. Kod kataloğundan özelliği palye olarak NETPRO 6.0 117

belirlenmiş kodlar solda ve sağda palye bölümlerinde listelenir. Eğer çizdirilmek istenilen kodlar bu bölümlerde yok ise “ Tüm Kodları Listele” işlemiyle, palye çizminde kullanılacak kesit dosyası içerisinde bulunan tüm kodlar listelenir.

Profil Üzerinde Palye Aralıkları Çizimlerinin Gösterimi

Kodlar ve yazı boyu belirlendikten sonra tamam ile profil çizimi yapılır. Đşlem sonucunda palye aralıkları otomatik olarak profil çizimi üzerine yapılır. E.1.3.4.Duvarların Çizimi Profil çizimine duvar aralıklarını çizdirilmesi için öncelikle bu aralıkların tip kesit editöründeki duvarlar kısmından girilmiş ve *.PLX dosyası içerisinde kayıtlı olması gerekmektedir.Profil Çiz işlemine girilir ve ekle ile *.KTB dosyası Profil Dosyaları bölümüne eklenir.KTB bölümü içerisinde alt sıralarda DUVARLAR yer alır. Bu yapıyı sürükle bırak ile Profil Çizim bölümüne taşıyınız.

Profil Çiz Penceresine Duvar Eklenmesi

NETPRO 6.0 118

Profil Çizim bölümünde bulunan DUVAR üzerine fareyle tıklandığında Duvar için çizim opsiyonları penceresi görüntülenir.

çift

Duvar Bilgileri penceresinden çizilecek duvarların yönü ve aralıkların üzerine yazılan bilgileri yazı boyu girilir. Ayrıca duvar tanımlarının hangi tip kesit dosyasında olduğunun da seçilmesi gerekir.

Duvar Bilgileri Penceresi

Parametreler belirlendikten sonra tamam ile profil çizimi yapılır. Đşlem sonucunda duvar aralıkları otomatik olarak profil çizimi üzerine yapılır.

Profil Üzerinde Duvar Aralıkları Çizimlerinin Gösterimi

NETPRO 6.0 119

E.1.3.5.Sanat Yapılarının Çizimi Profil çizimine sanat yapılarının çizdirilmesi için öncelikle Sanat Yapıları Editörüne bilgilerinin girilmesi ve *.KTB dosyası içerisinde kayıtlı olması gerekmektedir. Profil Çiz işlemine girilir ve ekle ile *.KTB dosyası Profil Dosyaları bölümüne eklenir.KTB bölümü içerisinde alt sıralarda SANAT_YAPILARI yer alır. Bu yapıyı sürükle bırak ile Profil Çizim bölümüne taşıyınız.

Profil Çiz Penceresine Sanat Yapısı Eklenmesi

Profil çizimi bölümüne SANAT_YAPISI taşındıktan sonra tamam ile profil çizimi yapılır. Đşlem sonucunda sanat yapılarına ait blok ve notasyonlar otomatik olarak profil çizimi üzerine yapılır.

Profil Üzerinde Sanat Yapıları Çizimlerinin Gösterimi

NETPRO 6.0 120

E.2.Profile Satır Ekle
Profil çizimi ile ilgili istenen ekstra bir takım bilgilerin profilin altına eklenebilmesi amacıyla kullanılan bir işlemdir. Đşleme girildiğinde ilgili dosyanın enkesit (*.KSE+*.KSP) dosyası istenir. Değerler bölümünden yazdırılacak seçenek işaretlenir, Tamam butonu ile satır ekrana gelir, profilin altına uygun şekilde bırakılır. Đptal ile işlemden çıkılır.

Profile Satır Ekle Penceresi

Kilometre Başlangıç/Bitiş: Değerlerin yazdırılacağı kilometre aralığı girilir. Yazı Boyu: Yazdırılacak değerler için yazı boyu değeri girilir. Nokta Kodu: Kodu Bilinen Nokta Seçeneği kullanıldığında, ilgili noktanın kod değeri bu bölüme yazılmalıdır.

E.3.Plan Profil Tasarımı
Plan Profil paftalarının tasarımının yapılması için kullanılan işlemdir. Tasarımın yapılabilmesi için yol planının veya profilinin ekrana çizilmiş olması gerekmektedir. Profil ve plan aynı dosyada olabileceği gibi farklı dosyalarda da çalışılmış olabilir. NETPRO 6.0 121

Plan çizimi hazırlandıktan sonra işleme girilir ve açılan pencerede gerekli parametreler belirlenir.

Plan Profil Otomatik Pafta Đndeksi Üret Penceresi

Bindirme: Ardışıl iki pafta arasındaki iç içe geçme miktarı girilir. Plan/Profil Şablonu: [...] bölümünden kullanılacak blok dosyası seçilir. Plan üzerinde oluşturulacak indekslerin boyutu tanımlanan bloğa göre belirlenecektir. Blok dosyası ile ilgili bilgi Plan Profil Bloğunun Hazırlanması bölümünde verilmiştir. Yatay Güzergah: [...] bölümünden kullanılacak yatay güzergah dosyası seçilir. Oluşturulacak indekslerin plan üzerinde yerleşimi yatay güzergah referans alınarak yapılacaktır. Profili 100 metrenin Katlarında Kır: Profildeki Paftalama tasarımının 100 m’nin katlarında yapılmasını sağlar.Tamam ile seçilen tasarım bloğu ve yatay güzergaha bağlı olarak indeksler oluşturulur. Paftalandırma da indekslerin içi dikkate alınacağı için indeks dışında kalan ve çıkması istenen bölümler kaydır, döndür işlemleri ile indeksin yeri yeniden belirlenerek indeks içerisine alınabilir.

Örnek Plan-Profil Tasarımı Görüntüsü

NETPRO 6.0 122

E.3.1.Plan Profil Bloğunun Hazırlanması Plan Profil paftalarının oluşturulması sırasında kullanılacak antetlerin hazırlanması sırasında aşağıdaki noktalara dikkat edilmelidir. • Örnek olarak netcad\modul\netpro\secme dizini içerisindeki PPRO_0, PPRO_1, PPRO2, PPRO3 çizim dosyaları yüklenerek incelenebilir. Ölçüler milimetre cinsinden verilmelidir. Antet ile ilgili tasarım (çizgilerin renk, kalınlık ve yazılar için yazı boyu aktif font vb.) tamamen kullanıcının tercihidir. Plan ve Profilin yerleşeceği bölüm için, CIZPEN tabakası açılır, Çizgi çiz işlemi ile sol aşağıdan sağ yukarı çapraz olarak birleştirilir ve oluşan doğrulara Obje sor işlemi ile Vtkodu olarak PLAN ve PROFĐL yazılır.

• •

CIZPEN tabakası kapatılır ve oluşturulan çizim isim verilerek uygun bir dizine kaydedilir.

E.4.Plan Profil Dinamik Paftala
Pafta indeksleri ile birlikte kaydedilmiş plan ve profil dosyalarının paftalanması işlemini gerçekleştiren menüdür. Plan ve profil dosyaları ayrı ayrı olabileceği gibi tek dosya altında da paftalanmış olabilir.

NETPRO 6.0 123

Plan Profil Dinamik Paftalama Penceresi

Đşleme girildiğinde kullanıcı karşısına Plan Profil penceresi gelir. Öncelikle plan olarak kaydedilmiş *.NCZ dosyasını, ardından profil olarak kaydedilmiş *.NCZ dosyasının gösterilmesi istenir. Eğer tek dosya altında plan ve profil oluşturulmuş ise "Plan profil dosyası aynı" onay kutusu işaretlenmelidir. Ayrıca plan veya profil *.NCZ dosyası gösterildikten sonra bu dosyalara plan ve profil rolleri atanabilir. Böylelikle işleme tekrar girildiğinde program bu dosyaları tekrar kullanıcıya sormayacaktır. Son dosya olarak plan-profil şablonu gösterilir. Eğer plan profil tasarımı işleminde şablon dosyaya plan_profil şablonu rolü atanmış ise otomatik olarak buraya da gelecektir. Eğer atanmadıysa buradan kullanıcı dosyayı gösterebilir ve tekrar rol atayabilir. Dosyalar doğru şekilde gösterildiği takdirde toplam pafta bilgisi pencerede görüntülenir. Kullanıcı isteğine bağlı olarak satır ve sütun sayısı ve satır ve sütunlar arasındaki yatay ve dikey boşluklar (m) girilebilir. Netpro 6.0 ile gelen yeni özelliklerden biride Raster verilerin Referans Yöneticine eklenerek, plan-profil paftası olarak paftalanabilmesidir. Bu işlem sonucunda raster verilere pafta şekline göre otomatik olarak görünürlük alanları ve dönüklük açıları verilir. Tamam butonu ile işlem başlatılır. Đşlem sonucunda Plan dosyası adıyla başlayan Ornek_PlanProfil.NCZ, Ornek_Sablon.NCZ dosyaları oluşur. Ornek_PlanProfil.NCZ dosyası içerisinde plan profil paftaları yer almaktadır.

NETPRO 6.0 124

Plan Profil Dinamik Paftalama Penceresi

E.5.Plan Profil Kalıcı Paftala
Đndeks oluşturulmuş plan çizimini ve tanımları yapılıp saklanmış profil dosyalarından Plan/Profil paftalarının hazırlanması amacıyla kullanılır. Đşleme girildiğinde plan pafta indekslerinin başlangıç kilometreleri okunarak aşağıdaki pencerede paftalar bölümüne gelir.

Plan Profil Dinamik Paftalama Penceresi

NETPRO 6.0 125

Üst bölümde kullanılacak blok dosyasının ismi açıklayıcı bilgi olarak görünür. Paftalar: Oluşturulacak paftalar için plan başlangıç kilometreleridir. Đndeksler oluşturulduktan sonra proje üzerinden otomatik olarak okunur. Paftası oluşturulacak kilometreler mouse ile tek tek (Shift ve Ctrl ile windows seçme yöntemi) seçilebilir ya da Tümünü Seç işlemi ile tüm kilometreler seçilebilir. Tanım Dosyası Değerleri: Đşleme girildiğinde blok dosyasında tanımlanmış ise kullanılan değişkenlerin listesi gelir, karşılıkları bu bölümden girilebilir. Girilen değerler blok üzerinde çıkacaktır. Profil Çizim Tanımı: Plan ile birlikte profil çiziminin çıkıp çıkmayacağı belirlenir. Đşaretli olması durumunda, Profil Çizimi bölümünden yapılan ayarlamaların saklandığı tanım dosyaları bu bölümden seçilerek yüklenir. Sonuç Dizin: Plan/Profil dosyalarının saklanacağı sürücü ve dizin belirlenir. Oluşturulacak dosyalar PLANXXX.NCZ şeklinde isimlendirilerek ilgili dizine kaydedilir. Düzeltilecek Yazı/Sembol Tabakaları: Paftaların oluşturulması sırasında, düzeltilecek yazı ve sembollerin tabakası belirlenir. Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir.

NETPRO 6.0 126

F. Araçlar
Proje çalışması sırasında kullanılabilecek ekstra işlemlerin bulunduğu kolaylıklar menüsüdür.

F.1.Dever Ölç
3 boyutlu olarak oluşturulmuş planlardan istenilen doğrultuda dever okunur. Özellikle kavşak kollarında dever hesaplamak için faydalı bir işlemdir.

Dever Ölç Penceresi

Đşleme girildiğinde dever okunacak doğrultunun sırası ile birinci ve ikinci noktası gösterilir. Hesap sonucu otomatik olarak ekrana gelir. Đşleme ardışıl devam edilebilir. Dever hesabı için gösterilen her iki noktada da kot bilgisi bulunan bir obje (doğru, nokta, çoklu doğru vb.) bulunmalıdır.

F.2.Kurp Değeri Yaz 1

Kurp Değeri Yaz 1 Penceresi

Özellikle kavşak planlarının ölçülendirilmesi sırasında yay yarıçap değerlerinin çizim üzerine yazdırılması için kullanılan işlemlerden birincisidir. Đşleme girildiğinde öncelikle Yazı Boyu değeri ve Aktif Font'un kullanılıp kullanılmayacağı belirlenir. Yarıçap değeri yazdırılacak olan NETPRO 6.0 127

yay seçilir ve daha sonra yayın içi ya da dışı gösterilerek değer otomatik olarak yazdırılır.

Kurp Değeri Yaz 1

F.3.Kurp Değeri Yaz 2
Özellikle kavşak planlarının ölçülendirilmesi sırasında yay yarıçap değerlerinin çizim üzerine yazdırılması için kullanılan işlemlerden ikincisidir.

Kurp Değeri Yaz 2 Penceresi

Đşleme girildiğinde öncelikle Yazı Boyu değeri ve Aktif Font'un kullanılıp kullanılmayacağı belirlenir. Yarıçap değeri yazdırılacak olan yay seçilir ve daha sonra yayın içi ya da dışı gösterilerek değer otomatik olarak yazdırılır.

Kurp Değeri Yaz 2

NETPRO 6.0 128

F.4.Yol Modelini Üçgenle
Oluşturulan yol enkesitlerinin üçgenlenmesi amacıyla kullanılan bir işlemdir. Yol Modelini Çıkart işlemi sonrasında silinen üçgenlerin yerine yol modeli üçgenlenerek, yolun bitmiş durumunun arazi ile birlikte 3 boyutlu modeli elde edilebilir. Model üzerinden enkesit alınabilir. Đşleme girilir ve Yöntem bölümünden sadece Yol seçimi yapılır. Sonra yol modelinin oluşturulacağı kesit dosyası gösterilir ve yol modeli otomatik olarak oluşturulur.

Yol Modelini Üçgenle Đşlemi

Netpro 6.0 ile gelen yeni bir opsiyon ile Yol ve arazi modeli birlikte üçgenlenebilmektedir. Yol ve hendekler, arazi ile birlikte opsiyonu ile bahsi geçen işlem yapılabilmektedir.

F.5.Yol Modelini Çıkart
Bu işlem ile var olan bir arazi modelinden hazırlanmış bir yol çıkartılır. Đşlem öncesinde arazi modeli yüklenmiş olmalıdır. Đşleme girildiğinde Yol Enkesitleri ve Güzergah Dosyası sorulur. Yolun içerisine düşen üçgenler tamamen silinir, yolu kesenler ise uygun şekilde kesilirler.

NETPRO 6.0 129

Yol Modelini Çıkart Đşlemi

Đşlem, yol içerisinden eşyükselti eğrisi geçirilmemesi ve Yol Modelini Üçgenle işlemi sonrasında 3 boyutlu yol görüntüsü hazırlamada kullanılabilir.

F.6.3 Boyutlu Çizgi Oluştur
Bu işlem ile "Yatay" ve "Düşey" tanımları var olan bir güzergah dosyası seçilerek 2m. örnekleme aralığı ile, 3 boyutlu "kot bilgileri olan" bir çizgi oluşturulabilir. Đşleme girildiğinde ilgili güzergah dosyası (*.KTB) istenir.

F.7.Platform Şablonu
Tünel vb. tip kesitleri Platform Editöründe tanımlamanın güç olması nedeniyle bu gibi özel durumlarda Platform Şablonu işlemi kullanılmaktadır.

Platform Şablonu Parametreleri Penceresi

NETPRO 6.0 130

Güzergah: Gösterilen referans nokta için kırmızı kot bilgilerinin okunacağı güzergah dosyası seçilir. Kilometre Referansı: Enkesitleri oluşturulacağı kilometrelerin okunacağı kilometre liste dosyasıdır.Đşlem öncesinde tanımlanacak kesit 1:1 ölçekte çizilir. Bu çizim yalnızca doğru ve çoklu doğruları içermelidir. Yay tanımlamak için yaylar istenilen aralıkta ayrıştırılmalıdır. Kod verilmek istenen noktalarda, nokta objesi yaratıp kod olarak noktanın adı verilmelidir.

Platform Tasarım Örneği

Diyalog kutusundaki gerekli dosyalar seçildikten sonra oluşturulan tip kesit obje seçme yöntemlerinden uygun olanı kullanılarak seçilir ve referans nokta olarak kesitin (0,0) noktası seçilir. Kesitlerin oluşturulacağı kilometreler "Kilometre Referansı" olarak seçilen dosyadan, kırmızı kot bilgileri ise "Güzergah" olarak seçilen dosyadan okunacaktır. Diğer noktaların kot değerleri bu noktaya göre belirlenecektir.

F.8.Kilometre < > Koordinat
Kilometre verisinden koordinat, koordinattan kilometre bulmak için kullanılır.

Kilometre <> Koordinat Penceresi

NETPRO 6.0 131

[...] Güzergah Seç: Yeni bir güzergah (KTB) dosyası seçmek için dosya seçim penceresini açar. Kilometre-Koordinat: Kilometre ve eksene mesafe (offset) bilgisinden, noktanın koordinatları öğrenilir. Nokta Oku işlemi ile koordinatın nereye düştüğü görülebilir. Eğer hesaplanan koordinat o andaki ekran bölgesi içerisinde değilse, nokta ekranın ortasına gelecek şekilde gerekli kaydırma yapılır. Koordinat-Kilometre: Verilen koordinatın eksene mesafesini, kilometresini ve kırmızı kotunu hesaplar. Nokta Oku işlemi ile koordinat çizim üzerinden seçilebilir. Nokta Oku: Netcad ekranın gösterilen nokta koordinat ve eksene olan ofset bilgisini pencereye getirir. Ayrıca pencereye girilen km ve ofset bilgileri kullanılarak ekranda o noktanın fare tarafından tutulması sağlanır. F.8.1.Raporla Bu işlem ile ekranda gösterilen veya seçilen nokta objelerinin koordinat, kırmızı kot, dever vb. bilgileri rapor olarak alınabilir. Koordinat Oku ; ile raporlama istenilen noktalar fare yardımıyla güzergah çevresinden seçilir. Nokta Seç : Güzergah çevresinde oluşturulmuş nokta objeleri seçilir. Raporla : Seçilen veya gösterilen noktalar raporlanır. Yeni Rapor : Önceki rapor bilgileri hafızadan silinir, yeni rapor oluşur.

Kilometre <> Koordinat Raporu

F.9.Brükner Dengelemesi
Brükner dengelemesinin yapılabilmesi için öncelikle kübaj dosyasının hazırlanmış olması Depo/Ariyet, Toprak sınıfı, Özel aralıklar bilgilerinin editörlerden girilmiş olması gereklidir. Gerekli bilgiler girildikten ve Kübaj Hesabı yapıldıktan sonra kübaj dosyası, Dosya menüsü, Proje NETPRO 6.0 132

Yükle işlemi yüklenir. Daha sonra Brükner ilk değerinin belirlenmesi beklenir. Varsayılan değer 1000000' dur. Brükner değerlerinin negatif (-) olması Netpro çalışma düzenini etkilemez. Ancak kübaj çıktıları ile brükner değerlerinin birbiri ile uyumlu olması açısından kübaj çıktısı alınırken kullanılan brükner ilk değerinin brükner editörü işlemlerinde de kullanılması gerekir.Herhangi bir kübaj dosyası yüklenmemiş ise, Đşlem ve Göster menüleri aktif durumda değildir.

Brükner Dengelemesi Ana Ekranı

Brükner çiziminin tümünü görmek için kullanılır. Ayrıca brükner ekranında görüntüye yaklaşma ve uzaklaşma işlemleri için "+" ve "-" tuşları kullanılabilir.

Tümünü Gör
Brükner çiziminin tümünü görmek için kullanılır. Ayrıca brükner ekranında görüntüye yaklaşma ve uzaklaşma işlemleri için + ve – tuşları kullanılabilir.

Ana Hat Ekle
Ana hat eklemek için kullanılır.

Yardımcı Hat Ekle
Yardımcı hat eklemek için kullanılır. Ana hatlar belirlenip yerleştirildikten sonra Đşlem menüsünden Tüm Yardımcı Hatları Bul ile manuel yardımcı hat yerleştirmesine gerek kalmaz.

Dozer Hattı Ekle
Dozer hattı (Bedava taşıma) eklemek için kullanılır. Ana hatlar belirlenip yerleştirildikten sonra Đşlem menüsünden Tüm Dozer Hatlarını Bul ile manuel dozer hattı yerleştirilmesine gerek kalmaz.

NETPRO 6.0 133

Hat Sil
Denge çizgisi silmek için kullanılır. Farenin sol tuşuna bastığınızda, imlecin yakın olduğu denge çizgisi silinecektir. Birbirine yakın olan denge çizgilerinden doğru olanını silmek için görüntüye yaklaşarak çalışılması gerekir. Đmlece yakın denge çizgisi yoksa herhangi bir etkisi olmaz. Hatların görünür durumda olması gerekli değildir.

Hat Sorgula
Ana denge, yardımcı denge ve dozer hatlarını sorgular. Đşlem için hatların görünür durumda olma zorunluluğu yoktur. Denge çizgisinin tipi (Ana, yardımca, dozer), başlangıç ve bitiş KM si, brükner değeri ve uzunluk bilgilerini verir.

Nokta Sorgula
Brükner eğrisi üzerindeki noktaları sorgular. Brükner noktası veya brükner denge çizgilerinin uç noktalarına ait KM ve brükner değeri bilgilerini verir. Đşlem için noktaların görünür durumda olma zorunluluğu yoktur.

Ekran Kaydır
Pencere kaydırma moduna geçer. Netcad pencere kaydırma işlemine benzer. Görüntü kaydırma işlemi için brükner penceresinin sağında ve altında bulunana kaydırma çubuklarından da yararlanılabilir.

Bunlara ek olarak editör penceresinde grid açıp kapatma, çizimin yatay ve düşey ölçeğini değiştirme işlemlerini yapabileceğiniz kontroller bulunmaktadır. Yatay ve Düşey ölçek, sadece çizimin editördeki görüntüsüne ait yatay/düşey oranını saptamak amaçlıdır. Netcad'e gönderilecek brükner çizimi üzerinde etkisi yoktur. Ayrıca Brükner Editörü penceresinin sağ üst köşesinde brükner diyagramı hakkında bilgiler bulunur. Bunlar, toplam denge çizgisi sayısı (ana + yardımcı + dozer), toplam alan sayısı, toplam nokta sayısı ve fare imlecinin bulunduğu konuma ait KM ve Brükner değeri bilgileridir.

Brükner Penceresi

NETPRO 6.0 134

Brüknerde dikkat edilmesi gereken noktalar

• • • • • • • •

Köprüler vs. Alan sayısı=Hat sayısı Toprak sınıfı değişim noktaları=Brükner nokta KM leri Depo ve Ariyet noktası olmalı Toplam Nokta Sayısı 10000 Brükner ilk değeri Çok büyük mesafelerin tek denge ile geçilmesi Brükner çiziminde kağıt boyutu ve ölçeklendirme

F.9.1.Dosya Proje Yükle ; ile yeni bir *.KUB dosyası yüklenir. Proje Sakla ; ile üzerinde çalışılan *.KUB dosyasıyla aynı isimli *.BRU uzantılı Brükner dosyası oluştur. Daha sonra proje yükle ile kaydedilen bir dosya açılmak istediğinde, eğer ayarlamaların tekrar gelmesi isteniyorsa mutlaka kaydedilen *.BRU dosyası, *.KUB dosyasının yanında bulunmalıdır. Sonuçlar Brükner Çizimi, işlemiyle üzerinde çalışılan diyagram Netcad ekranına çizdirilir. Yatay, düşey ölçek bilgisi girilir. Pafta Toplam ve Yazılar için boşluk Yüksekliği birim metre girilir. Ortalama taşıma mesafesi hesap yöntemi seçimi yapılır. Orta Nokta: Denge noktaları arasındaki mesafenin ortalaması alınır ve başlangıç denge kilometresine eklenir. Depo veya ariyetin kilometresinden bulunan kilometre çıkarılır. Çıkan değerin üzerine depo veya ariyete olan uzaklık eklenir. Son olarak bulunan değerin karekökü alınır. Ağırlık Merkezi: Bu yöntemde ∑ Moment / ∑ Brükner farkı sonucuna depoya olan uzaklık eklenerek ortalama taşıma değeri bulunur.

Moment : Brükner farkı * KM ile bulunur.

KM 0+000.00 0+015.00 0+030.00

Brükner Değeri 0.000 119.469 246.014

Brükner Farkı 0 119.469 126.545 246.014

Moment 0 1792.035 3796.358 5588.393

NETPRO 6.0 135

Çizim Penceresi

Hafriyat ve Paralı Taşıma Metraj Cetveli ile cetvel Netcad ekranına çizdirilir. Yazı boyu, sayfa satır sayısı gibi bilgiler girilir ve tamam işlem sonlandırılır.

Hafriyat ve Paralı Taşıma Metraj Cetveli Penceresi

NETPRO 6.0 136

Paralı Taşıma Bilgileri, işlemi sonucunda Netcad rapor formatından poz numaralarına göre taşıma metrajları alınır.

dosyası

Paralı Taşıma Bilgileri Raporu

Brükner Özeti, işlemi sonucunda Netcad rapor dosyası formatından özet rapor alınır. Bu raporda kilometre, hafir, imla gibi bilgiler yer alır.

Brükner Özeti

Çık : Editörden çıkış işlemidir.

NETPRO 6.0 137

F.9.2.Đşlemler Oluşturulan hatların/alanların kontrolü, otomatik olarak hatların oluşturulması, gerekli bir takım bilgilerin girilmesi gibi işlemlerin toplandığı menüdür. Projeyi Kontrol Et : hatlar arası minimum mesafe değeri girilir. Proje geneli ile ilgili genel hatalar ve açıklamalar rapor edilir.

Proje Kontrol Sonucu

Km Geçen Ana Hattı Bul : Ana hattın geçmesi istenen kilometre değeri bu bölümden girilerek istenilen kilometreden ana hat geçirilmesi sağlanabilir.

Km den geçen ana hat

Brükner Değerinde Geçen Ana Hattı Bul : Ana hattın geçmesi istenen brükner değeri bu bölümden girilerek istenilen brükner değerinden ana hat geçirilmesi sağlanabilir.

Brükner değerinden geçen ana hat

Tüm Yardımcı Hatları Bul : Tüm yardımcı hatlar program tarafından otomatik olarak bulunur.

NETPRO 6.0 138

Tüm Dozer Hatlarını Bul : Tüm dozer hatları program tarafından otomatik olarak bulunur. Tüm Alanları Bul : Tüm alanlar program tarafından otomatik olarak hesaplanır. Depo/Ariyet Noktalarını Bul : Depo Ariyet Aralıkları girilmiş olmalıdır. Yakınlık kriterine göre otomatik olarak hangi depo/ariyet'in kullanılacağı program tarafından otomatik olarak bulunur. Kullanıcı isterse farklı bir Depo/Ariyet noktası seçebilir.

Depo ve Ariyet Aralıkları

Depo/Ariyet Noktaları Editörü : Đşlem Proje Menüsü, Depo/Ariyet Noktaları bölümünde ayrıntılı olarak anlatılmıştır. [>>] Değiştir ; ile üzerinde bulunulan satır üzerindeki Depo/Ariyet adı, Depo/Ariyet Noktası bölümünden seçilen kayıt ile değiştirilebilir.

Depo ve Ariyet Ocakları Editörü

Tüm Alanları Sil : Oluşturulmuş tüm alanlar otomatik olarak silinir. Tüm Hatları Sil : Oluşturulmuş tüm hatlar otomatik olarak silinir.

NETPRO 6.0 139

F.9.3.Göster Brükner diyagramı üzerindeki objelerin görünür veya gizli duruma getirilmelerini sağlar. Menüde, yanında onay işaret bulunan objeler görünür durumdadır.

F.10.Yüzey Alanı Hesapla
Eğik kenarlardan ve yatay kenarlardan hesaplanan alan değerleri farklıdır. Bu işlem ile üçgen model üzerinde istenilen bir bölgenin eğik kenarlardan yüzey alanı hesaplanabilmektedir. Eğik kenarlar, üçgenlerin köşelerindeki kot değerlerine bağlı olarak program tarafından hesaplanacaktır. Đşlem için üçgen modelin ekranda yüklü olması gerekmektedir. Đstenirse yüzey alanı hesaplanacak bölge daha önceden çoklu doğru objesi olarak oluşturulabilir. Đşleme girildiğinde yüzey alanı hesaplanacak üçgenler sorulur. Genel süzgeç yöntemleri (alan içerisindekiler, pencere içerisine girenler vb.) geçerlidir.

F.11.Nokta Z -> Doğru Z
Doğruların ucundaki nokta kotlarının, doğruların uçlarına okutulması için kullanılan bir işlemdir. Đşleme girildiğinde noktaların, doğru uçlarına olan yakınlık kriteri sorulur, verilen değerden daha yakın olan noktalar doğru ucunda kabul edilerek kot okuma işlemi yapılır.

G. Çizim
Yatay, düşey ve dever krokisi çizimleri bu bölümden hazırlanabilir.

G.1.Yatay Krokisi
Bu işlem profil çizimlerinde kullanılmak üzere yatay kurp değişim krokisi hazırlar.

Yatay Krokisi Penceresi

NETPRO 6.0 140

Đşlem için öncelikle güzergah dosyası seçilir, kroki için yükseklik ve yazı boyları için değer girilir ve "Tamam" butonu ile kroki Profilin altına ya da ekranda boş bir yere etkileşimli olarak yerleştirilir.

Yatay Krokisi Görünümü

G.2.Düşey Krokisi
Bu işlem profil çizimlerinde kullanılmak üzere düşey kurp değişim krokisi hazırlar.

Düşey Krokisi Penceresi

Đşlem için öncelikle güzergah dosyası seçilir, kroki için yükseklik ve yazı boyları için değer girilir ve "Tamam" butonu ile kroki Profilin altına ya da ekranda boş bir yere etkileşimli olarak yerleştirilir.

Düşey Krokisi Görünümü

G.3.Dever Krokisi
Bu işlem profil çizimlerinde kullanılmak üzere dever krokisi hazırlar.

NETPRO 6.0 141

Düşey Krokisi Penceresi

G.3.1.1.Yöntem Programda TCK (otomatik) Dever ve Serbest Dever olmak üzere iki tür seçenek kullanılabilmektedir. Bu nedenle Dever krokisini hazırlayabilmek için gerekli yöntem bu bölümden seçilir. Sol/Sağ Dever Çizgisi, serbest dever seçeneğinin seçilmesi durumunda Sol Dever ve Sağ dever için Serbest Dever Editöründen verilen çizgi numaraları bu bölümden girilmelidir. Yükseklik/Yazı Boyu, TCK (otomatik) Dever ve Serbest Dever seçenekleri için gerekli "Kroki Yükseklik" ve "Yazı Boyu" değerleri bu bölümden girilebilir. "Tamam" butonu ile kroki Profilin altına yada ekranda boş bir yere etkileşimli olarak yerleşilir.

Dever Krokisi Görünümü

NETPRO 6.0 142

H. Spiral
Spiral, genellikle standardı yüksek yollarda kullanılan eğrisel güzergah elemanıdır. Her noktasındaki yarıçap değeri ve başlangıca göre mesafesi değişkenlik gösterir. Spiral için bu değişim ters orantılıdır ve sabit bir değere (A) eşittir. A değerine spiralin parametresi adı verilir.

A2 = L × R
Yukarıdaki denklem ile A parametresi ifade edilir.

Spiral (Klotoid)

Spiraller güzergah üzerinde yarıçap değişikliği olan yerlerde geçişin sürekliğinin sağlanması, yarıçap değişinin sabit oranda farklılaşması için bu geçiş bölümlerinde objelere teğet olarak konumlandırılabilirler. Bu sayede taşıtları kurbun dışına doğru savurma ve devirme etkisi gösteren kuvvetler belirli bir mesafe boyunca dağıtılmış, aliymandan kurba giriş noktasındaki ani etki ortadan kaldırılmış olur. Spiraller düz bir hattan sabit yarıçaplı bir yay objesine geçişte kullanılabilecekleri gibi aynı zamanda iki sabit yarıçaplı obje (iki yay) arasında da yerleştirilebilirler (OVE spiral). Bu durumda uygulanan formül tamamen aynı olmakla birlikte sadece eğrinin ihtiyaç duyulan bir kısmı kullanılmış olacaktır. Netpro’da kullanılan spiral oluşturma yöntemleri aşağıda anlatılmıştır.

NETPRO 6.0 143

H.1.Obje -> Spiral
Çoklu doğru, doğru ve yay objelerinin sonuna spiral eklemek amacıyla kullanılır. Spiral seçilen objenin, seçim sırasında gösterilen en yakın ucuna eklenir. Çoklu doğru ve doğrularda spiral için RL değeri, R değeri ve spiral yönü girilir.

Spiral Parametresi Penceresi

Girilen değerlere uygun olarak spiral hesaplanarak çoklu doğru ya da doğrunun sonuna eklenir. Yaylarda spiral objesinin eklenmesi için “L” boyunu girilmesi yeterli olacaktır. Girilen “L” değerine uygun olarak hesaplanan spiral yayın yakın ucuna eklenecektir.

L Değeri / Spiral Parametresi Penceresi

H.2.Spiral -> Doğru
Spiralin sonuna doğru eklemek amacıyla kullanılan bir işlemdir. Eklenecek doğrunun uzunluğu açılan pencereden girilir. Ekleme işlemi spirali seçerken gösterilecek en yakın ucuna yapılır.

NETPRO 6.0 144

Doğru Parametreleri Penceresi

H.3.Spiral -> Daire
Spiralin sonuna daire eklemek amacıyla kullanılan bir işlemdir. Eklenecek daire için teğet L boyu değeri açılan pencereden girilir. Ekleme işlemi spirali seçerken gösterilecek en yakın ucuna yapılır.

Teğet L değeri / Doğru Parametreleri Penceresi

H.4.Obje -> Spiral <- Obje
Gösterilen iki obje arasına spiral yerleştirmek için kullanılır. Objelerin seçildiği noktalar aynı zamanda spiral’in yerleştirme yönünü belirler. Kullanılacak objeler Yay ya da Daire objesi olmalıdır. Minimum RL ve Maksimum RL değerleri girilir program Reverse RL değerini hesaplar. Đşlem sonunda spiral otomatik olarak yerleştirilir.

Obje-> Spiral <- Obje Penceresi

NETPRO 6.0 145

H.5.Spiral Bilgi
Spirallerle ilgili bilgilerin sorgulanabilmesi amacıyla kullanılan bir işlemdir. Seçilen spiralle ilgili bilgiler aşağıdaki şekildeki gibi listelenir.

Spiral Parametreleri Penceresi

H.6.Yayı Daire Yap
Ekranda gösterilen yay, yarıçap ve merkez koordinatı değiştirilmeden otomatik olarak daireye dönüştürülür.

H.7.Daireyi Sabitle
Genellikle bu işlem Ove spiral yapımı için kullanılır. Parametresi belirlenen bir spiralin iki daire veya yay objesi arasına yerleştirmek mümkündür. Bu işlem için öncelikle 1.daire, sonrasında 2.daire seçimi yapılır. Seçim sonrasında RL değeri kullanıcı tarafından girilir. RL değerinde dikkate alınması gereken önemli bir husus istenilen spiralin uzunluğudur. L değeri ne kadar büyürse RL değeri de o kadar büyütülmelidir.

Daireyi Sabitle Penceresi

NETPRO 6.0 146

+RL değeri girildikten sonra, çözüm penceresi kullanıcı karşısına gelir. Bu pencerede hesaplanan aralık değerleri kullanıcıya bildirilir. Ayrıca eleman sabitleme yöntemi de yine bu pencereden seçimi yapılır.

Çözüm Penceresi

Eğer kaydırma için kullanılacak referans eksen objesi doğru ise doğru, dairesi ise daire seçilmelidir. Eğer 2.dairenin merkezine göre kaydırılmak isteniyorsa, “merkezler doğrultusunda kaydır” opsiyonu kullanılmalıdır. Tamam ile işlem sonlandırılır. Đşlem sonucunda sabitlenecek yay veya daire ötelenmiştir. Ötelenen daireye ve yaya spiral eklemek için obje spiralobje işlemi kullanılabilir.

1.daire r:20 2.daire r:50 RL:1000 olan daire objesinin sabitlenmesi

NETPRO 6.0 147

Arka arkaya iki yay/daire gösterilir, oluşturulacak spiral için RL değeri girilir. Mesafenin korunacağı Daire ya da Doğru için Eleman Sabitleme Yöntemi seçilir, seçime uygun olarak ekranda sabit doğru ya da daire gösterilir. Referans obje ve RL değeri dikkate alınarak ikinci gösterilen daire uygun mesafeye kaydırılır. Đşlemin devamında kaydırılması istenen diğer objeler de gösterilerek kaydırılabilir. Daha sonra Obje Spiral Obje işlemi ile araya spiral objesi yerleştirilebilir.

H.8.Orta Daireyi Hesapla
Đki dairenin arasına Yarıçap ve RL değeri verilerek yeni bir daire oluşturmak için kullanılır. Obje Spiral Obje işlemi ile daireler arasına spiral objesi yerleştirilebilir.

Orta Daireyi Hesapla Penceresi

H.9.Doğruya Göre Sabitle
Spiral objesinin referans bir doğru veya bir daire/yay arasında belirli bir parametre kullanılarak, istenen boy ve bilinen yarıçap değerine ulaşarak çizilebilmesi için, daire/yay objesinin referans doğruya belirli bir ötelenmede (mesafede) bulunması gerekir. Herhangi bir spiral çizilebilmesi için öncelikle daire/yay objesinin yerinin obje tespit edilmesi gerekmektedir.Bu işlemi için öncelikle sabitlenecek yay veya daire, ardından sabit doğru gösterilir. Spiral için uygun RL değeri kullanıcı tarafında girilir. Buradaki RL, sabitlenecek yay veya doğru objesinin yarıçap değeriyle istenilen spiral uzunluğunun çarpımıdır.

Doğruya Göre Sabitle Penceresi

NETPRO 6.0 148

RL değeri girildikten sonra kaydırma ekseni olarak kullanılacak obje doğru ise “ Doğru üzerinde kaydır” yay veya daire ise “ Daire Üzerinde Kaydır” opsiyonu seçilmelidir.

R:50 L:50 RL:2500 olan daire objesinin sabitlenmesi Eleman sabitleme yöntemi seçiminden sonra tamam ile kaydırma objesi seçilir ve işlem sonucunda sabitlenecek yay veya daire ötelenmiştir. Ötelenen daireye ve yaya spiral eklemek için obje spiralobje işlemi kullanılabilir.

NETPRO 6.0 149

Đ. Metrajlar
Projede yapılan bazı iş kalemlerinin örneğin; trafik işaret levhaları, kenar ve kamulaştırma sınır taşı metrajları gibi unsurların poz numaralarına göre Excel formatında çıktısının alınabileceği menüdür.

Đ.1.Trafik Đşaretleri Metrajı
Netcad ekranına kullanıcı tanımlı olarak yerleştirilen trafik işareti sembollerinin km bazlı veya kümülatif olarak alınması işlemidir.

Trafik işaretlerinin bulunduğu KGM_Sembol dosyası Netcad kurulumu ile standart olarak gelmektedir. Kurulum dizini altında yer alan Sembol klasörü içerisinde yer almaktadır.

Trafik Đşaretleri Metrajı Penceresi

Đki tür metraj alma işlemi bulunmaktadır. • Kilometre Bazlı : Güzergahta hangi kilometre, hangi trafik işaretinin olduğu gibi bilgiler yer alır. Kümülatif : Güzergahta bulunan tüm trafik işaretlerinin koduna göre toplamlarının bilgileri yer alır.

Kilometre süzgeci olarak soldaki ve sağdakiler verilebileceği gibi, Netpro kilometre süzgeci kullanılarak da metraj işleminde filtreleme yapılabilir. Đşlem sonucunda Excel formatında metraj raporu oluşur.

NETPRO 6.0 150

Kilometre Bazlı / Trafik Đşaretleri Metraj Raporu

Đ.2.Sınır Taşları Metrajı
Kenar ve kamulaştırma sınır taşı metrajı işleminde kullanılır. Đşlem sonucunda kullanıcı tarafından belirlenen güzergah üzerindeki tüm sınır ve kamulaştırma taşları metrajı alınır. Bu işlem için daha öncesinde mutlaka yatay güzergah dosyası oluşturulmuş olmalıdır.

Kenar ve Kamulaştırma Sınır Taşları Metraj Raporu

Đ.3.Palye Hendeği Metrajı
Yüksek yarma veya dolgu kesimlerinde oluşan palyelerdeki hendeklerin Excel formatında metrajlarını alma işlemidir. Palye hendeği metrajı için NETPRO 6.0 151

daha öncesinde arazi ve platform kesit dosyalarının oluşturulması gerekir.

Palye Hendeği Metrajı Penceresi

Varsayılan Değerler ; • • Kaplama kalınlığı : Blok dosyasının kalınlık değeridir. Hendek yüksekliği : Hendek dibi belirlenen hendek yükseklik değeridir. noktasından itibaren

Varsayılan değerler değiştirildikten sonra, tekrar hesap yapmak için "Hendek Aralıklarını Bul" işlemine girilir. Yarma ve dolgu sekmesi olarak ikiye ayrılmış olan, kilometre aralıkları yine kendi içerisinde sol ve sağ olmak üzere 2 bölümü ayrılmıştır. Kullanıcı dilerse bu aralıklarda düzenleme, silme işlemlerini yapabilir. Düzenleme işlemleri için aşağıdaki komutlar kullanılabilir. F4 : Edit : Aktif durumda bulunan satırındaki hücreyi düzenlenir hale getirmek için kullanılır. F3 : Ekle : Yeni bir satır eklemek için kullanılır. Sil : Satır silme işlemidir. Sırala : Kilometre değerine göre kilometre aralıklarına sıralama işlemidir.

NETPRO 6.0 152

Palye hendeği metrajı için kod kataloğunda mutlaka palye hendek dibi olarak seçilen kodlara, kod özelliğinde palye hendek dibi seçeneği seçilmelidir.

Đ.4.Duvar Metrajı
Dayanma yapısı olarak tanımlanan istinat, iksa, banket altı duvar gibi sanat yapılarının metrajlarının alınması işlemidir.

Duvar Metrajı Penceresi

Arazi enkesiti, sol-sağ duvar kesitleri ve duvar tipi belirlenir.Eğer arazi modeli rolü atanmış enkesit dosyası var ise, otomatik olarak arazi enkesiti kısmı doldurulacaktır.Đşlem sonucunda poz numaralarını göre sol ve sağda olmak üzere ayrı Excel çalışma bölümlerinde metrajlar üretilecektir.

Đstinat Duvarı (sağ) / Duvar Metrajı Raporu

NETPRO 6.0 153

Đ.5.Hendek Kaplama ve Standart Drenaj Metrajı
Hendek kaplama ve standart drenaj metrajı işlemidir. TCK standartlarındaki poz numaralarına göre metrajlar Excel formatında üretilir. Bu işlem için daha öncesinde mutlaka yatay güzergah dosyası oluşturulmuş olmalıdır.

Hendek Kaplama ve Std. Drenaj Metrajı Raporu

Đ.6.Sanat Yapıları Menfez Metrajı
Sanat yapıları editöründe oluşturulmuş menfezlerin metrajlarını alma işlemidir. Bu işlem için daha öncesinde mutlaka yatay güzergah dosyası oluşturulmuş olmalıdır.

Sanat Yapıları Menfez Metraj Raporu

NETPRO 6.0 154

Đ.7.Sanat Yapıları Kuyulu Menfez Metrajı
Sanat yapıları editöründe oluşturulan menfezlerden kuyu değeri girilmiş olanların metrajını alma işlemidir. Bu işlem için daha öncesinde mutlaka yatay güzergah dosyası oluşturulmuş olmalıdır.

Sanat Yapıları Kuyulu Menfez Metraj Raporu

NETPRO 6.0 155

J. Kavşak Đşlemleri
J.1.Kavşak Editörü
Kavşak çözümü, kot taşıma ve aplikasyon planı gibi işlemlerin yapılabildiği editördür. Editör'e ilk girildiğinde *.KVS uzantılı yeni bir kavşak dosyasının oluşturulmasını veya daha önceden oluşturulmuş *.KVS uzantılı kavşak dosyasını seçilmesi istenir. Yeni bir dosya oluşturulduktan sonra Kavşak Editörü kullanıcı karşısına gelir.

Kavşak Editörü Penceresi

J.1.1.Dosya • • • Yükle : Daha önceden oluşturulmuş *.KVS uzantılı kavşak dosyasını yükleme işlemidir. Sakla : Aktif kavşak dosyasının saklanması işlemidir. Yeni Đsimle Sakla : Aktif kavşak dosyasının yeni bir isimle saklanması işlemidir.

Kavşak Editörü / Dosya / Ayarlar Penceresi

NETPRO 6.0 156

J.1.2.Ayarlar • Geometrik Düzeltme Đçin Kullanılacak Tabakalar : Kot taşıma işleminin yapılması sırasında rakortman hesabından dikkate alınacak, kavşak çizimindeki çizgilerin tabaka adlarıdır. Tabaka adı yazılan çizgilerden bağlantı yolu (kot taşınan kavşak kolu) arasında çizgiler oluşur ve rakortman olarak hesap edilir.

Eski Yardımcı Çizgileri Sil : Kot taşıma işlemi sırasında ana ve tali yoldan bağlantı yoluna (kot taşınan kavşak kolu) doğru oluşan referans çizgilerin tekrar işlemin yapılması durumunda silinmesi işlemidir. Yardımcı Çizgileri Çiz : Kot taşıma işlemi sırasında ana ve tali yoldan bağlantı yoluna (kot taşınan kavşak kolu) doğru oluşan referans çizgilerdir. Bu çizgilerden yeşil renkli ve tabaka adı Rakortman_Kol olan çizgi kot taşıma işlemi sırasında otomatik olarak oluşturulan bağlantı yolu ile ana veya tali yol arasındaki rakortman uzunluğunu gösteren çizgilerdir. Tabaka adı mavi renkli ve tabaka adı Rakortman_Referans olan çizgi ise, kot taşıma yapılan ana veya tali yol platformunun son iki noktası arasında kalan doğru parçasıdır. Çık : Kavşak editöründen çıkma işlemidir.

Editörün sağ tarafından çalışma yapılan kavşak bölgesine ait bilgiler girilir.

NETPRO 6.0 157

Kavşak Bilgileri Penceresi

Kavşak adı, açıklama bilgisi ve kavşak tipi seçimi yapılır. Kavşak dosyaları bölümünde, kavşak bölgesinde bulunan ait ana yol platformu, tali yol platformu ve bağlantı yolu güzergah dosyaları eklenebilir. Bu işlem için farenin sağ tuşuna tıklanır ve açılan menüden istenilen dosya türü seçilir. Dosya eklendikten sonra ilişkili profil çizimi yapılabilmesi için profil ayarı seçimi yapılır. Program tarafından varsayılan olarak "Last Profil" seçeneği gelecektir. Eklenen dosyayı kaldırmak için "Seçili dosyayı listeden kaldır" işlemi kullanılır.

Kavşak Dosyaları Ekleme Penceresi

Editörün sol tarafından Yeni Kavşak üzerinde farenin sağ tuşuna tıklandığından açılan pencereden;

NETPRO 6.0 158

Sol Tuş ile Açılan Menü Đçeriği

Yeni Kavşak Kolu Oluştur : Kavşak kolu için adı, yol platformu giriş/çıkış ve kot taşıma bilgileri içeren bilgilerin oluşturulduğu işlemdir. Đşlem yapıldığında kavşak editörünün sağ tarafından kavşak kolu çözümü için yeni bilgi girişi bölümleri gelir.

Yeni Kavşak Kolu Oluştur Penceresi

J.1.3.Kavşak Kolu Bilgileri Bu bölümde kavşak koluna ait, açıklama ve adı bilgileri girilir.

NETPRO 6.0 159

Kavşak Kolu Bilgileri Penceresi

J.1.3.1.Kavşak Kolu Tanımları Giriş ve çıkış platform dosyaları seçilir. Aynı zamanda bağlantı yoluna ait güzergah dosyasının da seçilmesi istenir. J.1.3.2.Kot Taşıma Aralıkları Oluştur Bu işlem ile kot taşıma için referans alınan yol platformundan giriş ve çıkışı için kot taşıma parametrelerinin belirlendiği bölümlere ulaşılır.

Kot Taşıma Aralıkları Penceresi

Kot Değeri Referans Alınan Yol Platformu : Bu bölümde hangi platform dosyası giriş veya çıkış için belirlendiyse varsayılan olarak gelecektir. Kullanıcı dilerse bu dosyayı değiştirebilir. Bağlantı Yolu : Bağlantı yoluna ait *.KTB dosyasını seçildiği yerdir. Kot Taşıma Aralıkları : Kot taşıma işleminin yapılacağı kilometre başlangıç ve bitiş bölümleridir. NETPRO 6.0 160

Kot Taşınan Yol Başlangıç Kilometre : Kot taşıma başlangıç kilometre değeridir. Bu değer klavyeden girilebileceği gibi, kullanıcı tarafından hücrenin sağ tarafında yer alan buton yardımıyla ekranda güzergah üzerinde okutulabilir. Kot Taşınan Yol Bitiş Kilometre : Kot taşıma bitiş kilometre değeridir. Bu değer klavyeden girilebileceği gibi, kullanıcı tarafından hücrenin sağ tarafında yer alan buton yardımıyla ekranda güzergah üzerinde okutulabilir. Örnekleme Aralığı : Kot taşıma için tanımlanan başlangıç ve bitiş kilometre değerleri arasında, hangi aralıklarla kot taşıma işleminin gerçekleşeceğinin belirlendiği opsiyondur. Örnekleme Kilometre Listesi : Kot taşıma için tanımlanan başlangıç ve bitiş kilometre değerleri arasında, verilen kilometre listesinde bulunan kilometrelerde kot taşıma işlemini gerçekleşeceği opsiyondur. J.1.3.3.Dever Kot taşınan bağlantı yoluna ait dever bilgisinin atanması için alternatif yöntem seçimi yapılır. Sürekli : Ana veya tali yolun deverinin aynı eğimle bağlantı yoluna taşınması için bu opsiyon seçilir. Sabit : Ana veya tali yolun deverinde değil, kullanıcının belirlediği kot taşımaya esas alınacak platform üzerindeki kot taşıma noktasından itibaren dever değerinin uygulanması işlemidir. Taşıma sırasında kullanılacak dever yönteminin seçimine göre taşımaya esas teşkil edecek yüzey seçim yöntemi de değişmektedir. Sürekli yöntemi seçildiğinde, bu yöntem ile birlikte “Taşımaya Esas Alınacak Kod Aralığı”’nın başlangıç ve bitiş kod değerleri de girilmelidir. Örneğin iki şeritli bir yol için tanım “2.5%D,BKO 3.5%D,YKO” ise ve eğer farklı bir dever uygulaması düşünülmüyorsa normal şartlar altında ilk kod olarak “BKO” ikinci kod olarak ise “ YKO” seçilmelidir. Sabit yöntemi seçildiğinde ise, kot taşımaya esas alınacak platform üzerindeki nokta kodu girilmelidir. Bu kod belirlendikten sonra kırım deveri değeri girilir. Bağlantı Yolu Dever Tanımları : Kot taşıma işlemi sonucunda hesaplanan dever değerlerinin hangi serbest dever bölümüne yazılacağının seçildiği yerdir. Sol ve Sağ için serbest dever bölümü seçimi yapılır.

NETPRO 6.0 161

Bağlantı Yolu Rakortman Tanımları : Kot taşıma işlemi sonucunda hesaplanan rakortman değerlerinin hangi rakortman bölümüne yazılacağının seçildiği yerdir. Sol ve Sağ için rakortman bölümü seçimi yapılır. Kot Taşı : Đşlem sonucunda giriş ve çıkış bağlantı yolu için ayrı ayrı dever, rakortman ve düşey değeri hesaplanır ve bu değerler otomatik olarak seçilen bağlantı yolunun güzergah dosyası (*.ktb) içerisine yazılır. Eğer bu işlem sırasında herhangi bir hata sebebiyle değerler hesaplanamamış ise, bu bilgiler aynı pencerenin ikinci sekmesindeki Kot taşıma giriş/çıkış hatalar bölümünde yer alır. J.1.3.4.. Kavşak Kolu Sil Oluşturulan kavşak kolunu silme işlemidir. J.1.3.5.Kavşak Alanı Göster Proje güzergahı üzerinde yapılan kavşak bölgesi alanı kullanıcı tanımlı olarak çizilebilir. Bu bölge çizildikten sonra Kavşak Editörünün sağ tarafında yer alan Kavşak Bölgesi ekran görüntüsü ön izleme penceresinde görüntülenir. Bu bölge tekrar tekrar işleme girilerek kullanıcı tarafından istenildiğinde değiştirilebilir. J.1.3.6.Kavşak Alanına Yaklaş Kullanıcı tarafından gösterilen kavşak bölgesine belirli bir ölçekte yaklaşma işlemidir. J.1.3.7.Aplikasyon Planı Kullanıcı tarafından belirlenen kot taşıma kilometre aralıklarında kalan ana yol, tali yol ve kavşak kollarına ait elemanların aplikasyon planlarını oluşturma işlemidir. J.1.3.8.Profil Çizimi Kullanıcı tarafından belirlenen kot taşıma kilometre aralıklarında kalan ana yol, tali yol ve kavşak kolları güzergah dosyalarıyla ilişkili profil çizimlerini yapma işlemidir.

J.1.3.9.Noktaları Üret

NETPRO 6.0 162

Kavşak alanı olarak gösterilen bölgedeki istenilen obje üzerinde başlangıç ve bitiş noktalarına, istenilen tabakada nokta üretme işlemidir. Đşleme girildiğinde ‘Netcad Obje-Noktalar Penceresi’ kullanıcı karşısına gelir.

J.2.Kavşak Noktalarını Üret
Kavşak alanı olarak gösterilen bölgedeki istenilen obje üzerinde başlangıç ve bitiş noktalarına, istenilen tabakada nokta üretme işlemidir. Đşleme girildiğinde ‘Netcad Obje-Noktalar Penceresi’ kullanıcı karşısına gelir. J.2.1.Ayarlar Çift Noktaları Temizle işlemi: Daha önceden oluşturulmuş noktalar varsa, üst üste gelen noktaları temizleme işlemidir.

Kavşak Editörü \ Kavşak Noktalarını Üret

Çoklu Doğruların Bütün Noktalarını Göster: Kavşak çizimi tek parça çoklu doğru olarak çizilmiş ise, çoklu doğru kırık noktalarına da nokta atılması için opsiyon işaretlenmelidir.

NETPRO 6.0 163

Yeni Noktaların Yazılacağı Tabaka : Oluşturulacak yeni noktaların tabakasını seçimi yapılır. Seçilen tabakanın otomatik olarak blastro ayarı aktif hale gelir. Nokta Üretilecek Alan Yaklaş : Nokta üretimi yapılacak kavşak bölgesine yaklaşma işlemidir. Nokta Üretmek Đçin Kullanılacak Tabakalar : Aktif projede bulunan tabakaların tamamı bu bölümde listelenir. Kullanıcı hangi tabakalardaki objelere nokta oluşturmak istiyorsa, o tabakaların seçimini yapar. Nokta Üretmek Đçin Kullanılacak Objeler : Kavşak bölgesinde hangi obje türlerine nokta atılacak ise, o objelerin seçiminin yapılması işlemidir.

Nokta Üretilmiş Kavşak Elemanları

J.3.Kavşak Aplikasyon Planı
Kullanıcı tarafından belirlenen kot taşıma kilometre aralıklarında kalan ana yol, tali yol ve kavşak kollarına ait elemanların aplikasyon planlarını oluşturma işlemidir.

NETPRO 6.0 164

Kavşak Aplikasyon Planı

J.4.Kavşak Profil Çizimi
Kullanıcı tarafından belirlenen kot taşıma kilometre aralıklarında kalan ana yol, tali yol ve kavşak kolları güzergah dosyalarıyla ilişkili profil çizimlerini yapma işlemidir.

Kavşak Profil Çizimi

NETPRO 6.0 165

J.5.Kot Taşı
Tek kavşak kolu çözümü için kullanılan editördür. Đşleme girildiğinde Kot Taşıma Editörü kullanıcı karşısına gelir.

Kot Taşıma Editörü Penceresi

J.5.1.Bağlantı Yolu Bilgileri Bağlantı Yolu Güzergahı : Kot taşıma işlemi sonucunda hesaplanan değerlerin yazılacağı bağlantı yolu güzergahı seçimi yapılır. Bağlantı Yolu Dever Tanımları : Kot taşıma işlemi sonucunda hesaplanan dever değerlerinin hangi serbest dever bölümüne yazılacağının seçildiği yerdir. Sol ve Sağ için serbest dever bölümü seçimi yapılır. Bağlantı Yolu Rakortman Tanımları : Kot taşıma işlemi sonucunda hesaplanan rakortman değerlerinin hangi rakortman bölümüne yazılacağının seçildiği yerdir. Sol ve Sağ için rakortman bölümü seçimi yapılır.

Kot Taşıma Aralıkları Penceresi

NETPRO 6.0 166

J.5.2.Ana Yol / Tali Yol Taşıma Parametreleri Ana Yol / Tali Yol Platformu : Ana yol / Tali yol için oluşturulan platform dosyasının (*.plx) seçiminin yapıldığı bölümdür. Kot Taşıma Aralığı : Kot taşıma işleminin yapılacağı kilometre başlangıç ve bitiş bölümleridir. Km Başlangıç : Kot taşıma başlangıç kilometre değeridir. Bu değer klavyeden girilebileceği gibi, kullanıcı tarafında hücrenin sağ tarafında yer alan buton yardımıyla ekranda güzergah üzerinde de okutulabilir. Km Bitiş : Kot taşıma bitiş kilometre değeridir. Bu değer klavyeden girilebileceği gibi, kullanıcı tarafında hücrenin sağ tarafında yer alan buton yardımıyla ekranda güzergah üzerinde de okutulabilir. Örnekleme Aralığı : Kot taşıma için tanımlanan başlangıç ve bitiş kilometre değerleri arasında, hangi aralıklarla kot taşıma işleminin gerçekleşeceğinin belirlendiği opsiyondur. Örnekleme Kilometre Listesi : Kot taşıma için tanımlanan başlangıç ve bitiş kilometre değerleri arasında, verilen kilometre listesinde bulunan kilometrelerde kot taşıma işlemini gerçekleşeceği opsiyondur.

Ana Yol Kot Taşıma Parametreleri Penceresi

J.5.3.Dever Kot taşınan bağlantı yoluna ait dever bilgisinin atanması için alternatif yöntem seçimi yapılır. Sürekli : Ana veya tali yolun deverinin aynı eğimle bağlantı yoluna taşınması için bu opsiyon seçilir. Sabit : Ana veya tali yolun deverinde değil, kullanıcının belirlediği kot taşımaya esas alınacak platform üzerindeki kot taşıma noktasından itibaren dever değerinin uygulanması işlemidir. NETPRO 6.0 167

Taşıma sırasında kullanılacak dever yönteminin seçimine göre taşımaya esas teşkil edecek yüzey seçim yöntemi de değişmektedir. Sürekli yöntemi seçildiğinde, bu yöntem ile birlikte “Taşımaya Esas Alınacak Kod Aralığı”’nın başlangıç ve bitiş kod değerleri de girilmelidir. Örneğin iki şeritli bir yol için tanım “2.5%D,BKO 3.5%D,YKO” ise ve eğer farklı bir dever uygulaması düşünülmüyorsa normal şartlar altında ilk kod olarak “BKO” ikinci kod olarak ise “ YKO” seçilmelidir. Sabit yöntemi seçildiğinde ise, kot taşımaya esas alınacak platform üzerindeki nokta kodu girilmelidir. Bu kod belirlendikten sonra kırım deveri değeri girilir. Kot Taşı : Đşlem sonucunda giriş ve çıkış bağlantı yolu için ayrı ayrı dever, rakortman ve düşey değeri hesaplanır ve bu değerler otomatik olarak seçilen bağlantı yolunun güzergah dosyası (*.ktb) içerisine yazılır. Eğer bu işlem sırasında herhangi bir hata sebebiyle değerler hesaplanamamış ise, bu bilgiler aynı pencerenin ikinci sekmesindeki Kot taşıma giriş/çıkış hatalar bölümünde yer alır. J.5.4.Çizim Ayarları

Çizim Ayarları Penceresi

Geometrik Düzeltme Đçin Kullanılacak Tabakalar: Kot taşıma işleminin yapılması sırasında rakortman hesabından dikkate alınacak, kavşak çizimindeki çizgilerin tabaka adlarıdır. Tabaka adı yazılan çizgilerden bağlantı yolu (kot taşınan kavşak kolu) arasında çizgiler oluşur ve rakortman olarak hesap edilir. Eski Yardımcı Çizgileri Sil: Kot taşıma işlemi sırasında ana ve tali yoldan bağlantı yoluna (kot taşınan kavşak kolu) doğru oluşan referans çizgilerin tekrar işlemin yapılması durumunda silinmesi işlemidir. Yardımcı Çizgileri Çiz: Kot taşıma işlemi sırasında ana ve tali yoldan bağlantı yoluna (kot taşınan kavşak kolu) doğru oluşan referans çizgilerdir. Bu çizgilerden yeşil renkli ve tabaka adı Rakortman_Kol olan çizgi kot taşıma işlemi sırasında otomatik olarak oluşturulan bağlantı yolu ile ana veya tali yol arasındaki rakortman uzunluğunu gösteren çizgilerdir. Tabaka adı mavi renkli ve tabaka adı Rakortman_Referans olan çizgi ise, kot taşıma yapılan ana veya tali yol platformunun son iki noktası arasında kalan doğru parçasıdır.

NETPRO 6.0 168

K. Güzergah Editörü
Güzergah ile ilgili bilgi girişi, düzenleme ve değişiklik işlemlerinin yapıldığı editördür. Editörün üst bölümünde yapılacak işlemlerin bulunduğu menüler ve butonlar yer almaktadır.

Güzergah Editörü Penceresi

Ekle : Some bigileri penceresi açılır. Kullanıcı Some no, Yarıçap, Proje hızı, X ve Y koordinat bilgisi girerek yeni bir some noktası oluşturur. Araya Some Ekle : Đki some noktası arasına yeni bir some noktası ekleme işlemini gerçekleştirir. Aktif somenin bir sonrasına yeni bir some eklemek için Some bilgi penceresi açılır. Đşlem ekle işlemi ile aynı davranışları içerir. Sil : Editördeki aktif someyi silme işlemidir. Ardışıl Some Ekle : Ekranda fare yardımı ile göstererek yeni some noktaları oluşturma işlemidir. Some Koordinatını Değiştir : Editördeki aktif somenin koordinatını fare yardımı ile göstererek değiştirilmesi işlemidir. Bu işlem aktif some üzerine çift tıklama ile açılan Some bilgileri penceresinde klavyeden bilgi girişi ile de yapılabilmektedir. Editörde farenin sağ tuşu ile açılan menüden aşağıdaki fonksiyonlara ulaşılır.

NETPRO 6.0 169

Güzergah Editöründe Sağ Tuş ile Açılan Menü Đçeriği

Yarıçap Oku : Aktif some için Netcad ekranında bulunan yay, daire ve spiral objelerinden yarıçap bilgisi alır ve some yarıçapı değerine yazar. Kurba Yaklaş : Aktif someye ekranda belirli bir ölçekte yaklaşma işlemidir. Plan Çizimini Yenile : Güzergah elemanlarının ve bu elemanlara ait km, numara ve kodlamalarının çizilmesi işlemidir. Đşlem yapıldığında her defasında eski güzergah çizimi silinecek, yeni güzergah ekranda otomatik olarak oluşturulacaktır. Projeyi Yenile : Güzergah geometrisinde ve arazi yapısında yapılan değişikliklerin projeye uygulanması işlemidir. Đşlem, arazi ve platform kesitlerini otomatik olarak yeni durum için yeniden oluşturmaktadır. Some Bilgileri : Aktif someye ait yarıçap, delta açısı, X ve Y koordinat bilgilerinin ekrana etkileşimli olarak yerleştirilmesi işlemidir. Đşleme girildiğinde raporda yer alması istenilen bilgiler seçilebilir. Özellikler : Aktif some için Some Bilgileri penceresini açar. Bu pencereye aktif some üzerinde çift tıklama ile de ulaşılabilir.

NETPRO 6.0 170

Netpro 6.0 ile gelen yeni özelliklerden bir diğeri, editörlerde yer alan some noktalarının ve görsel enkesit izleyicisindeki kesit kilometrelerinin plan ve profil üzerinde izlenebilmesidir. Plan çizimini yenile işlemi sonrasında ekrana çizilen plandaki yaylar güzergah editöründeki somelerde gezildiğinde dinamik olarak izlendiği gözlemlenir. Bu izleme işleminde yaylar yeşil renkli olarak izlenir. Đzleme rengi veya çizgi kalınlığı istenildiği takdirde kullanıcı tanımlı olarak değiştirilebilir. Đzleme işleminde özellikler tabakalardan ayarlanabilmektedir. Kurulum dizini altında yer alan SECME klasörü içerisinde izleme için kullanılan tabakaların ayarlarının yer aldığı *.NLR uzantılı dosyalar yer almaktadır. Yatay elemanların izleme özelliklerinin yer aldığı dosya “YATAY_ELEMAN.NLR” dosyasıdır. Bu dosyanın özelliklerini değiştirmek için: 1. 2. 3. Netcad\ tabaka işlemine girilir. Tabaka adına “ YATAY_ELEMAN “ yazılır ve enter’a basılır. Ardında YATAY_ELEMAN tabakasının renginin yeşil olduğu ve izleme ayarlarının geldiği gözlemlenir. Tabaka özelliklerinde istenilen düzenleme yapılır ve tabaka özellikleri penceresinde varsayılan yap işlemine girilir. Ardında tekrar güzergah editörüne girip, someler arasında geçiş yapıldığında yeni izleme özelliklerine göre izleme işleminin gerçekleştiği gözlemlenir.

4.

5.

Diğer Đzleme Elemanları Tabaka Açıklamaları: DUS_PROFILKUTU.NLR: Düşey editöründe Profil çizimi üzerinde izleme işleminde some noktasında oluşan kutudur. DUS_PROFILSOME.NLR: Düşey editöründe Profil çizimi üzerinde izleme işleminde some noktasında oluşan dikey çizgidir. DUS_YATAYDAIRE.NLR: Düşey editöründe Plan çizimi üzerinde izleme işleminde some noktasında oluşan dairedir. ENK_CIZGI.NLR: Görsel Enkesit Đzleyicisinde veya Kesit Editöründe plan çizimi üzerinde izleme işleminde oluşan çizgidir. YATAY_PROFIL.NLR: Güzergah Editöründe Profil çizimi üzerinde izleme işleminde some noktasında oluşan kutudur. YATAY_SOME.NLR: Güzergah Editöründe Plan çizimi üzerinde izleme işleminde some noktasında oluşan dairedir.

NETPRO 6.0 171

Netpro 6.0’da yatay güzergah değiştirildiğinde, eski yatay üzerinde kalan düşey somelerin kotları korunur, km bilgileri yeni yataya göre güncellenir. Yeni yatay güzergah üzerinde olmayan eski düşey someler silinir. Böylelikle yapılan değişikliğin düşeydeki etkileri otomatik olarak güzergaha yansıtılır. Eğer bu özellik pasif duruma getirilmek isteniyorsa,Proje Yöneticisi altındaki Parametreler penceresindeki “Düşey Güzergah Yataydaki Değişikliklere Göre Güncellensin” seçeneği pasif duruma getirilmelidir. Örnek ekran görüntülerinde de görüldüğü gibi S1 ve S2 nolu somelerin yerleri değiştirildiğinde, bu değişimden etkilenen düşey some noktaları da silinmektedir. Ancak S3 some noktasının yeri değişmediğinden düşeyde herhangi bir değişim olmamıştır.

NETPRO 6.0 172

Plan ve Profilde Đzleme Örnekleri

Eski TCK dever ve AASHTO dever uygulamasına göre pencere içeriği değişiklik gösterebilir.

AASHTO dever uygulaması yapılan some bilgileri penceresinde yer alan bilgiler.

ASSHTO Dever / Some Bilgileri Penceresi

NETPRO 6.0 173

Bu pencerede Yarıçap, Lr, Spiral Giriş ve Çıkış bilgileri değiştirilerek Yeniden Hesapla butonu ile tekrar dever hesaplatılabilir.

Eski TCK Dever uygulaması yapılan some bilgileri penceresinde yer alan bilgiler.

TCK Dever / Some Bilgileri Penceresi

K.1.Dosya Menüsü
Dosya menüsünde, yapılan yatay güzergah tanımları Sakla işlemi ile saklanabilir. Daha önceden yapılan bir yatay güzergah tanımlarının bulunduğu *.KTB uzantılı dosya Yükle işlemi ile yüklenir. Üzerinde değişiklik yapılan güzergah dosyası Yeni Đsimle Sakla işlemi ile saklanabilir. Çık işlemi ile editör penceresinden çıkılır.

K.2.Đşlemler Menüsü
Başlangıç Kilometresi : Đşlemiyle güzergahın başlangıcı değiştirilebilir veya “-“ (eksi) değerden güzergah başlatılabilir. Sıradan Numara değiştirilebilir. Kroki ve Tablolar Some Tablosu : Editörde bulunan somelerin yarıçap, kurp uzunluğu vb. bilgilerinin bir tablo halinde alınması işlemidir. Ver : Đşlemiyle some noktaları numaraları

NETPRO 6.0 174

Some Tablosu

Aplikasyon Tablosu : Editörde bulunan somelerin başlangıç ve bitiş km‘leri, TO, TF, TS ve kurp uzunluğu vb. bilgilerinin bir tablo halinde alınması işlemidir.

Aplikasyon Tablosu

Some Bilgileri (Kullanıcı Tanımlı) : Aktif somenin proje hızı, delta açısı, AASHTO dever rakortman boyu bilgileri (Lr, Lt, La) ve spiral bilgilerinin *.NCZ uzantılı şablonlar aracılığıyla etkileşimli olarak raporlanması işlemidir. Bu raporlar NETCAD\TOOLS\UTILS\NETPRO6\H_TEMPLATES klasörü altında yer almaktadır. Kullanıcı istediği takdirde bu rapor şablonlarını düzenleyebilmektedir. Rapor şablonlarında yer alabilecek değişkenler ve açıklamaları aşağıda yer almaktadır.

NETPRO 6.0 175

Some Bilgileri Şablonları

K.2.1.1.Some Bilgileri

Some Bilgileri

K.2.1.2.Some Bilgileri (Spiral)

Some Bilgileri (Spiral)

NETPRO 6.0 176

K.2.1.3.Spiral Bilgileri 1G

Spiral Bilgileri 1G

K.2.1.4.Spiral Bilgileri 2G

Spiral Bilgileri 2G

K.2.1.5.Some ve Spiral Bilgileri Rapor Değişkenleri

Değişken Kodu

Açıklama

_SB_SM_NO : Some No _SB_YON : Kurp Yönü _SB_V : Proje Hızı _SB_A : Kurp Açısı (Delta Açısı) _SB_R : Yarıçapı _SB_T : Teğet Boyu _SB_L : Kurp Uzunluğu _SB_S : Dever Miktarı _SB_Gn : Yatay kurplarda genişletme değeri _SB_X : Some noktası koordinat bilgisi X _SB_Y : Some noktası koordinat bilgisi Y _SB_S_A : Spiral olmadan önceki kurp açısı NETPRO 6.0 177

_SB_S_X : Spiral olmadan önceki some koordinatı X _SB_S_Y : Spiral olmadan önceki some koordinatı Y

Some Bilgileri Değişkenleri

Aşağıdaki değişkenler G/C son ekini alırlar, giriş için “G” çıkış için “C” kodlaması kullanılacaktır. Örneğin Lr değerinin giriş ve çıkış değeri için kodlama şu şekilde yapılacaktır. Örneğin; SB_Lr_G : Lr Giriş Değeri SB_Lr_C : Lr Çıkış Değeri Değişken Kodu : Açıklama SB_Lr : Lr değeri SB_Lt : Lt değeri SB_La : La değeri SP_A : Spiral parametresi giriş SP_Ls : Spiral uzunluğu giriş SP_X : Spiral başlangıç koordinat bilgisi X SP_Y : Spiral başlangıç koordinat bilgisi Y SP_NO : Kurpdaki başlangıç spiral no SP_Q : Spiral ile kurp birleşme noktasındaki teğetin açısı giriş SP_Tu : Uzun Teğet Boyu

NETPRO 6.0 178

SP_Tk : Kısa Teğet Boyu SP_Ar : Kurp başlangıç teğet doğrusuna dik ötelemesi SP_Xm : Kurp merkezinin spiral başlangıcındaki teğet ve normalden oluşan sistemdeki X koordinatıdır.

Spiral (Klotoid) Bilgileri Değişkenleri

Yatay Krokisi: Bu işlem profil çizimlerinde kullanılmak üzere yatay kurp değişim krokisi hazırlar. Đşlem için öncelikle güzergah dosyası seçilir, kroki için yükseklik ve yazı boyları için değer girilir ve "Tamam" butonu ile kroki Profilin altına ya da ekranda boş bir yere etkileşimli olarak yerleştirilir.

Yatay Krokisi Görünümü

Dever Krokisi : Bu işlem profil çizimlerinde kullanılmak üzere dever değişim krokisi hazırlar. Đşlem için öncelikle güzergah dosyası seçilir, kroki için yükseklik ve yazı boyları için değer girilir ve "Tamam" butonu ile kroki Profilin altına ya da ekranda boş bir yere etkileşimli olarak yerleştirilir. NETPRO 6.0 179

Yöntem : Programda Otomatik Dever ve Serbest Dever olmak üzere iki tür seçenek kullanılabilmektedir. AASHTO veya TCK yöntemliklerine göre dever uygulanmış ise Otomatik dever, Serbest Dever Editöründen dever tanımlamış ise Serbest Dever seçilmelidir. Sol/Sağ Dever Çizgisi : Serbest Dever seçeneğinin seçilmesi durumunda Sol Dever ve Sağ Dever için Serbest Dever Editöründen verilen çizgi numaraları bu bölümden girilmelidir. Yükseklik/Yazı Boyu : Otomatik Dever ve Serbest Dever seçenekleri için gerekli "Kroki Yükseklik" ve "Yazı Boyu" değerleri bu bölümden girilebilir.

"Tamam" butonu ile kroki Profilin altına ya da ekranda boş bir yere etkileşimli olarak yerleştirilir.

Dever Krokisi Görünümü

Some Bilgileri : Aktif someye ait yarıçap, delta açısı, X ve Y koordinat bilgilerinin ekrana etkileşimli olarak yerleştirilmesi işlemidir. Đşleme girildiğinde raporda yer alması istenilen bilgiler seçilebilir. AASHTO Otomatik Dever Uygula: Projeye AASHTO standartlarında dever uygulaması işlemidir. AASHTO standartlarındaki aliyman ve kurp uzunluklarında dever uygulaması yapılabildiği gibi, standart dışı oluşan durumlarda, örneğin iki kurp arası aliyman boyunun kısa olması durumlarında otomatik çözümlemeler yapabilmektedir. Đşleme girildiğinde genel sekmesinde dever hesabı ile ilgili parametre girişleri yapılır. • Proje Hızı (km/h) : Proje geneli için uygun görülen taşıt hızıdır. • Maksimum Dever (%) : Proje geneli için uygun görülen kurplara uygulanacak max. dever değeridir. Bu değer proje yapılan coğrafik bölgeye ve iklim koşullarına göre farklılık göstermektedir. NETPRO 6.0 180

Aliymandaki Çatı Eğimi (%): Proje geneli için uygun görülen aliymanda uygulanacak, dever miktarıdır. Şerit Genişliği: Yol platformu üzerindeki şerit genişliğidir. Rotasyon Yapılan Şerit Sayısı: Yol platformu üzerinde dever uygulaması sırasında max. eğim uygulanan şerit sayısıdır.

• •

ASSHTO Parametreleri Penceresi

Spiral Uygulansın: Opsiyonu aktif hale getirildiğinde, AASHTO standartlarına uygun olan kurplarda, spiral boyları yine AASHTO standartlarında olacak şekilde spiral uygulaması yapılır. “Kısa dever geçiş mesafelerinde maksimum dever noktasını kurp içine kaydır” opsiyonu ile dever geçişinin çok kısa olduğu durumlarda hesaplanan Lr değer kadar kurp içine girmesi işlemidir. Bu girişim max. bisektris (orta noktası) noktasına kadar yapılmaktadır. Parametreler belirlenip, tamam ile işlem başlatılır. Đşlem sonucunda otomatik olarak Lr, Lt ve La değerleri hesaplatılmış olur.

NETPRO 6.0 181

Some Bilgileri Değişkenleri

Lr : 0 deverden max. devere ulaşmak için gereken mesafe. Lt : Aliyman çatı eğiminden % 0 devere ulaşmak için gereken mesafe. La : Aliymandaki dever uygulama uzunluğudur. Kurp içi : Kurp içi uygulanan dever uzunluğu Kurp dışı : Kurp dışı uygulanan dever uzunluğu

AASHTO dever hesabı sonuçlarını incelemek için dever krokisi çizimi yapılmalıdır.

AASHTO Dever Uygulanan Kurp Dever Krokisi (Spiralli)

NETPRO 6.0 182

AASHTO Dever Uygulanan Kurp Dever Krokisi (Spiralsiz)

Duyarlılık Sekmede Lr, Lt ve dever değerinin ondalık hassasiyeti ayarlanır. Bu ayarlama raporları ve editördeki görünüm etkilemektedir. Duyarlıklık “ -1 ile 10 “ arasında girilebilir. “ – 1 “ olarak belirlendiğinde ondalık hane sayısı 4 olarak gelmektedir.

ASSHTO / Duyarlılık Penrecesi

Genişlemeler Genişlemeler bölümünde bu konu detaylı bir şekilde anlatılmıştır. (Bkz. Rakortman Tanımları\ Genişlemeler). Ayrıca bu bölümdeki parametreler uygulanarak kurplarda ne kadar genişletme yapılacağı Some Bilgileri (Kullanıcı Tanımlı) raporundan görüntülenebilir.

NETPRO 6.0 183

Min Kurp Yarıçapları Ata: Projedeki some noktalarına Proje hızı, sürtünme katsayısı, tasarım deveri gibi parametreler kullanılarak min.kurp yarıçaplarının atanması işlemidir.

ASSHTO / Genişlemeler Penceresi

TCK (Eski) Otomatik Dever Uygula: Bu bölümden girilen parametreler yardımıyla proje hızı, dever ve L boyu hesabı otomatik olarak yaptırılabilir. Proje hızı girilir, kurp yarıçaplarına bağlı olarak gerekli dever ve L boyu otomatik olarak hesaplanır ve editörde gerekli yerlere yazılır. Đşlem sonrasında Yatay Kurp Kontrolü ve Dever Kontrolü yapılmalıdır.

TCK Dever Parametreleri Penceresi

NETPRO 6.0 184

Giriş L/Çıkış L: TO ve TF noktalarında dever değişiminin olduğu aralığın uzunluğudur. Dever değişimi TO noktasından 2/3L kadar önce başlar ve 1/3L sonrasında biter. Benzer şekilde TF noktasından 1/3L kadar önce başlar ve 2/3L sonrasında biter. Yukarıdaki şekilde deverin kurp içerisinde değişimi gösterilmiştir. Kurbun sağa olduğu varsayımı ile düz çizgi sol deverin, kesikli çizgi sağ deverin değişimini gösterir. Program bu ayrımların hepsini otomatik olarak yapar.

Some Bilgileri Penceresi

L boyları Giriş ve Çıkış ayrı ayrı verilir. Bu aliyman boylarının çok kısa olması durumunda dever uygulanmasının daha kontrollü olarak yapılabilmesini sağlar. Aliyman boyunun sıfır olduğu kombine kurplarda birinci kurbun L2 değeri, ikinci kurbun L1 değeri sıfır verilerek kurp için maksimum deverin birleşme noktasında da devam etmesi sağlanabilir. Kurp Đçi/Kurp Dışı: Bazı özel durumlarda sadece L boylarının girilmesi uygun geçişi sağlamayabilir. Bu durumda deverin kurp içerisinde uygulanacağı aralığın boyu kullanıcı tarafından belirlenir, kurp dışında uygulanacağı aralığın boyu ise farkı alınarak program tarafından otomatik olarak yazılır. Spiralde L Boyları: Kurp giriş ve çıkışında kullanılacak geçiş eğrilerinin L boyları bu bölümden girilir. Program girilen L boyuna bağlı olarak gerekli hesaplamaları yaparak geçiş eğrisini oluşturur. Geçiş eğrisi uygulanmış kurplarda, dever krokisi dever değişimi klotoid üzerinde olacak şekilde otomatik olarak ayarlanır. Geçiş eğrilerinin kaldırılması durumunda dever değişimi eski durumuna döner. Kontroller Yatay Elemanları Çakışma ve Teğetlik Kontrolü: Yatayda bulunan kurp, spiral gibi elemanların geometrik olarak çakışma kontrolünün yapıldığı işlemdir. Đşlem sonucunda hangi kilometrelerde çakışma olduğu program tarafında kullanıcıya bildirilir. NETPRO 6.0 185

Yatay Elemanları Çakışma ve Teğetlik Kontrolü Penceresi

Dever Kontrolü: Ardışıl iki some arasındaki aliymanın kısa olması nedeniyle dever çizgileri iç içe geçebilir. Bu nedenle some bilgileri girildikten sonra mutlaka dever kontrolü yaptırılmalıdır. Yapılan kontrol sonucunda varsa çakışan aralıklar ve dever uygulama aralıkları rapor olarak alınabilir.

Dever Kontrolü Penceresi

Yatay Kurp Çakışma Kontrolü: Some noktalarındaki kurp boylarının uzun ardışıl iki some arasındaki aliymanın kısa olması nedeniyle yatay kurplar iç içe girebilir. Đşlem ile yatay kurpların iç içe girip girmediği rapor olarak alınabilir.

NETPRO 6.0 186

Yatay Kurp Çakışma Kontrolü Penceresi

K.2.1.6.AASHTO Minimum Kurp Uzunluk Kontrolü: AASHTO 2001 standartlarına göre proje hızına denk gelen, min. kurp uzunluklarına göre kontrol işlemidir. Proje hızına bağlı olarak uygulanması gereken min. kurp uzunluğu ve min. kurp uzunluğu altında kalan değerler işlem sonucu kullanıcıya bildirilmekte ve rapor alınabilmektedir. Minimum Aliyman Uzunluk Kontrolü: AASHTO 2001 standartlarına göre işletme hızına(*) denk gelen, min. aliyman uzunluklarına göre kontrol işlemidir. Proje hızına bağlı olarak uygulanması gereken min. aliyman uzunluğu ve min. aliyman uzunluğu altında kalan değerler işlem sonucu kullanıcıya bildirilmekte ve rapor alınabilmektedir. Yatay ve Düşey Elemanlar Çakışma Kontrolü: Yatay ve düşey kurp başlangıç ve bitiş kilometrelerini bularak, sonrasında kesişim kilometrelerinin raporlanması işlemidir. Bu işlem sonucunda kullanıcı *.cks formatında yatay ve düşey kurp kilometre aralıkları ve uzunlukları, ayrıca kesişim kilometre aralıkları ve uzunlukları da kullanıcıya bildirilir.

Đşletme hızı: Proje hızının 0.85 katsayısıyla çarpılarak bulunan değerdir.

NETPRO 6.0 187

L. Düşey Tanım Editörü
Profil üzerinde kırmızı kot ve düşey kurp tanımlamasının yapıldığı bölümdür. Bu bölümünde ayrıca bir takım rapor ve kontroller alınabilir.

Düşey Editör Penceresi

Editör ara yüzünde yer alan, Some Ekle : Yeni bir some noktası ekleme işlemidir. somenin bir sonrasına yeni bir some noktası oluşturulabilir. Aktif

Düzenle : Oluşturulmuş some noktası bilgilerinin düzenlemesi işlemini gerçekleştirir Sil : Aktif some noktasını silme işlemidir. Profil Üzerinden Ardışıl Some Oku : Profil üzerinden fare yardımı ile birden çok some noktası oluşturma işlemidir. Öncelikle ilgili doğal zemin profilinin çizdirilmiş olmalıdır. Çizgi çiz işlemi ile profil üzerine önceden kırmızı kot çalışması yapılabilir. Đşlem ile ilgili profil üzerindeki düşey some noktaları işlemden çıkmadan sıra ile gösterildiğinde kilometre ve kot değerleri otomatik olarak okunacaktır. Đşlem ile mevcut bir kaydın devamına yeni kayıtlar da ekletilebilir. Some Noktasını Değiştir : Aktif some noktasının profil üzerindeki kot, km bilgilerinin fare yardımıyla değiştirilmesi işlemidir.

NETPRO 6.0 188

L.1.Dosya Menüsü
Dosya menüsünde, yapılan düşey tanımlar Sakla işlemi ile saklanabilir. Daha önceden yapılan bir düşey tanımların bulunduğu *.KTB uzantılı dosya Yükle işlemi ile yüklenir. Üzerinde değişiklik yapılan güzergah dosyası Yeni Đsimle Sakla işlemi ile saklanabilir. Çık işlemi ile editör penceresinden çıkılır.

L.2.Đşlem Menüsü
Đşlemler menüsü altında yer alan; Someye Yaklaş : Aktif someye ekranda belirli bir ölçekte yaklaşma işlemidir. Some Özellikleri : Aktif someye ait örneğin kot, km vs. bilgilerin yer aldığı pencereyi ekranda görüntüler.

Some Özellikleri

Güzergah raporu : Güzergaha ait bir takım bilgilerin alındığı rapor türüdür. Bu raporda eğim, L, K gibi parametre bilgileri yer alır.

NETPRO 6.0 189

Güzergah Raporu

Profil Üzerinden Ardışıl Some Oku Đşlemi : Đlgili profil üzerindeki düşey some noktaları işlemden çıkmadan sıra ile gösterildiğinde kilometre ve kot değerleri otomatik olarak okunacaktır. Đşlem ile mevcut bir kaydın devamına yeni kayıtlar da eklenebilir. Some Noktasını Değiştir : Aktif some noktasının km ve kot bilgisinin ekranda fare yardımıyla değiştirilmesi işlemidir. Bu işlem sırasında editörün sol alt köşesinde ve Netcad koordinat panelinde dinamik olarak, km, kot, dZ değerleri gösterilmektedir. Güzergah Çizimi : Girilen veya hesaplanan kilometre, kot ve kurp değerlerinin uygun olarak profil üzerinde çizdirilmesi amacıyla kullanılan işlemdir. Genel olarak girilen bilgilerin kontrolü amacıyla kullanılır. Đşleme girildiğinde yukarıdaki pencere gelir. Bu pencereden gerekli bilgiler girilir ve Tamam butonu ile çizim oluşturulur. Đşlem her uygulandığında eski güzergah çizgileri silinir ve yerine yeni güzergah bilgilerine ait çizim oluşturulur.

Güzergah Çizim Parametreleri

NETPRO 6.0 190

Güzergah Çizimi

Araçlar • Otomatik Düşey Güzergah Tanımla, fonksiyonları ile profil üzerinden çeşitli kriterler dikkate alınarak otomatik düşey güzergah tanımlama işlemi yapılabilir. Tam Otomatik Kazı\Dolguyu Minimize Ederek, bu fonksiyon ile profil üzerinde, Max. Düşey Kurp Sayısı, Max. Eğim vb. parametreler kullanılarak Kazı ve Dolgu alan değerinin toplamını minimum edebilen düşey güzergah tanımı yapılabilir.

Đşleme girildiğinde tabii zemin kesit dosyasının gösterilmesi istenir. Ardından Max. Düşey Kurp Sayısı, Max. Eğim, Ortalama Sıyırma Kalınlığı vs. parametre değerleri girilir. Güzergaha ait ekranda profil çizimi var ise, Başlangıç ve Bitiş Kilometresi otomatik olarak hesaplanır. Kullanıcı tanımlı olarak Başlangıç ve Bitiş Kotu verilebilir. Eğer “0” verilirse, enkesit üzerinden halihazırdaki kot otomatik olarak enkesitten hesaplanacaktır.

NETPRO 6.0 191

Otomatik Düşey Güzergah Tanımlama Penceresi

Đki Kilometre Arası En Uygun Eğimi Hesapla: Bu fonksiyon ile profil üzerinde, Ortalama Sıyırma Kalınlığı, Başlangıç ve Bitiş Kilometresi verilerek iki nokta arası en uygun eğime göre güzergah çizimi yapılabilir. Đşleme girildiğinde tabii zemin kesit dosyasının gösterilmesi istenir. Ardından Ortalama Sıyırma Kalınlığı, Başlangıç ve Bitiş Kilometresi girilir ve işlem başlatılır. Đşlem sonucu hesaplanan eğim değerlerine göre otomatik olarak noktalar editörde oluşur.

Otomatik Düşey Güzergah Tanımlama Penceresi

Katsayılarına Göre Kurp Boylarını Hesapla: AASHTO standartlarında ve kullanıcı tanımlı olarak dere ve tepe kurp uzunlukları hesaplanır. Đşleme girildiğinde Hız, yöntem vs. parametreler belirlenir ve tamam ile proje bu değerler uygulanır. Aynı zamanda bu pencerede kurp boyları kontrolü de verilen parametrelere göre\ Kurp Boylarını Kontrol et işlemi ile yapılabilir.

NETPRO 6.0 192

Otomatik Kurp Boyu Penceresi

Kurp Boyu Hesapları : Bisektris, kurp katsayısı ve Rv değerine göre düşey kurp uzunlukları hesaplanabilir. • E(Bisektris)’e Göre Kurp Boyu : Aktif somenin E değeri verilerek kurp uzunluğunun hesaplanması işlemidir. Kurp Katsayısına (K) Göre Kurp Boyu : Aktif somenin K değeri verilerek kurp uzunluğunun hesaplanması işlemidir. Rv Değerine Göre Kurp Boyu : Aktif somenin Rv değeri verilerek kurp uzunluğunun hesaplanması işlemidir. Kurp Çakışmasını Kontrol Et : Düşey kurplar arasındaki geometrik çakışmaları raporlama işlemidir. Eğim Raporu : Genellikle hendek kaplama ve drenaj uygulaması için kullanılan raporlamadır. Düşey hattın belirli bir eğim kriterine giren km’lerinin raporlanması işlemidir.

Eğim Raporu Penceresi

Min ve max. Eğim değeri verilir. Buradaki eğim değeri ondalık olarak verilmelidir. Yani % 4 eğim için “0.04” değeri girilmelidir. Đşlem sonucunda kullanıcı girilen eğim değeri aralığında kilometreler raporlanır.

NETPRO 6.0 193

Eğim Raporu

Đşlemler menüsü altında yer alan tüm fonksiyonlara editörde sağ tuş ile açılan menüden de ulaşılabilir.

NETPRO 6.0 194

M. Kilometre Liste Editörü
Standart olarak enkesitler oluşturulduktan sonra, ihtiyaç duyulan ekstra kilometrelerde ve farklı yatay açılarda enkesit oluşturmak için kullanılır. Kilometre bilgisinin yanı sıra sola/sağa genişlik, açı ve özellik kodu bilgileri de editöre girilir. Kilometre listesinin sorulduğu çeşitli işlemlerde de (platform şablonu, modelden enkesit al vs.) kullanılabilir.

Kilometre Referans Liste Editörü Penceresi

Özellikle modelden enkesit alma işleminde, sanat yapılarının olduğu kilometrelerde de enkesit aldırabilmek için Kilometre Liste Editörü mutlaka kullanılmalıdır. Bu sayede istenilen kilometrede istenilen açı değeri ile kesit alınabilecektir. Kilometre : ,Đşlem yapılacak kilometre değeridir. Sola Genişli : Enkesit alımı yapılırken solda doğal zemin kotlarının okunacağı mesafe. Sağa Genişlik : Enkesit alımı yapılırken sağda doğal zemin kotlarının okunacağı mesafe. Açı : Kesitin verevlik açısıdır. Kod : Kesitin kodudur. Sadece bilgi amaçlı bulunmaktadır. (Modelden enkesit alımı için ön değer olarak MODEL)

NETPRO 6.0 195

M.1.Dosya Menüsü
Dosya saklama yükleme işlemlerinin yapıldığı menüdür. Yükle ile *.lis uzantılı bir dosya yüklenebilir. Sakla, oluşturulan dosya *.lis uzantılı olarak kaydedilir. Yeni isimle sakla, üzerinde düzenleme yapılan dosya tekrar farklı bir isimle kaydedilir. Çık, editörden çıkma işlemidir.

M.2.Đşlemler Menüsü
Enkesitten Oku : Herhangi bir enkesit dosyasından kilometre ve genişlik okuma işlemidir. Đşlemde, kilometre süzgeci kullanılabildiği gibi kesit ve nokta kodu gibi bilgilerde kullanılır.

Enkesitten Oku Penceresi

Güzergahtan Oku : Güzergah dosyasında yer alan bazı kilometre değerlerini editöre getirme işlemidir. Bu işlemde standart Netpro süzgeç yapısı kullanılabilir.

Güzergahtan Oku Penceresi

Kilometre Listesi Ekle : Editöre başka bir *.lis dosyası ekleme işlemidir. Var olan kilometrelere eklenen liste dosyasındaki kilometreler eklenir. NETPRO 6.0 196

N. Tip Kesit Editörü
Birden çok tip kesit aralığı ve tip kesit tipi tanımlaması ve TCK standartlarında şev uygulaması işlemlerinin gerçekleştirildiği editördür. Đşleme girildiğinde yeni bir *.PLX dosyası oluşturulması veya daha önceden oluşturulan dosyanın seçilmesi istenir. Yeni bir *.PLX dosyası oluşturulduğunda, arazi enkesit dosyasının gösterilmesi istenir.

Tip Kesit Editörü Penceresi

N.1.Dosya Menüsü
Dosya saklama yükleme işlemlerinin yapıldığı menüdür. Yükle ile *.plx uzantılı bir dosya yüklenebilir. Sakla, oluşturulan dosya *.plx uzantılı olarak kaydedilir. Yeni isimle sakla, üzerinde düzenleme yapılan dosya tekrar farklı bir isimle kaydedilir. Çık, editörden çıkma işlemidir. Dosya menüsü altında yer alan PLA tanım dosyası oku, işlemiyle Platform Editörü kullanılarak oluşturulmuş PLA dosyaları, Tip Kesit Editörü içerisine tanım olarak alınabilir. Bu işlem için sadece PLA dosyasının seçilmesi yeterlidir.

N.2.Đşlemler Menüsü
Enkesit üretimi, özel aralık tablolarının doldurulması ve ekrandaki çizgisel nesnelerden tip kesit tanımı oluşturulması işlemlerinin yer aldığı menüdür.

NETPRO 6.0 197

Enkesitleri Üret: Đşlemiyle parametreleri belirlenen tip kesit kilometreleri aralıklarının üretimi yapılır. “Km Süzgeci Aktif “ opsiyonu ile, işlem öncesinde kullanıcı süzgeç olarak kilometre aralıkları verebilir. Standart Netpro süzgeç yapısı kullanılabilir. Kilometre süzgeci aktif iken, “ Km süzgecindeki Aralığı Mevcut Verilerle Birleştir” opsiyonu da kullanılır duruma gelir. Opsiyon pasif duruma getirilirse, enkesit üretimi sadece kilometre süzgecindeki tanıma göre yapılır.

Enkesitleri Üret Penceresi

“Enkesitleri Üretirken Rapor Al” opsiyonu ile kilometre aralıklarının ve max. Dolgu yükseklikleri bilgilerinin yer aldığı raporlama yapılabilir. Özel Aralık Tablolarını Doldur: Şevler sekmesindeki özel şev aralık tablolarının otomatik olarak kilometre aralığı ve analiz sonucu hesaplanan şev değerine göre doldurma işlemidir. Bu işlem öncesinde aynı sekmede yer alan “ TCK yönetmeliklerine göre” opsiyonu aktif hale getirilmelidir. Otomatik doldurma işlemi sırasında program kullanıcının verdiği şev eğimlerini ve kuralları dikkate alarak analiz yapar ve aralık tablolarını yarma/dolgu ve sol/sağ olmak üzere ayrı ayrı doldurur. Analiz yöntemleri şevler kısmında detaylı şekilde anlatılacaktır. Özel Aralık Tablolarını Temizle: Özel şev aralıklarının tümünün tek seferde silinmesi işlemidir. Eğer tablolarda herhangi bir kayıt yok ise işlem pasif durumdadır. Ekrandan Nesne Al: Netcad ekranında bulunan geometrik objelerin tanım olarak tip kesit editörü içerisine alınması işlemidir. Araçlar altında yer alan Platform şablonu işleminin daha çok gelişmiş halidir. Ekrandaki nesne ne kadar karmaşık olursa olsun, tek sefer tümü tanım olarak alınabilir. Her obje bir tanım olarak tip kesit editörü içerisine alınmaktadır. Tip kesit editöründe tanımlar istenildiği şekilde tekrar düzenlenebilir.

NETPRO 6.0 198

Ekrandan Nesne Al Đşlem Sonucu / Tip Kesit Editörü Penceresi

Yapılan işlemlerden sonra Tip Kesit Editörü penceresine girilir. Bu pencere kendi içerisinde 5 sekmeye ayrılır.

N.3.Platform
Platform sekmesi tip kesit geometrisinin ve uygulanacak km aralığının belirlendiği bölümdür. Platform sekmesinde; • Projede hangi km aralığında uygulanacağı belirlenir. hangi tipkesit türünün

• • • •

Yeni bir tipkesit tanımı oluşturulabilir. Tip kesit tanımları kendine özgü dosya yapısı ile kaydedilebilir. Daha önceden yapılan tipkesit tanımı düzenlenebilir. Pencerenin sağ tarafında yer alan önizleme penceresinde seçilen km aralığı satırındaki tip kesit türü görüntülenir. Önizleme penceresinde açıklama bilgisi yer alır. seçilen satırdaki tipkesit türünün

Önizleme penceresinin sol alt tarafına dayalı olarak yer alan ölçek çubuğu yardımı ile grafik tanım üzerinde ölçü sorgulaması yapılabilir. Platform tanımlarında kesit editörü makroları kullanılabilir.

NETPRO 6.0 199

Pencerenin sol alt tarafında yer alan; F4:Edit: Đkona tıklandığında seçilen km satırı aralığını aktif hale getirilir. Tekrar tıklandığında ise pasif hale gelir. F3:Ekle: Đkona tıklandığından yeni bir km aralığı satırı oluşur. Sil: Oluşturulan km aralık satırını silme işlevini gerçekleştirir. Sırala: Editöre girilen km aralık satırları başlangıç km’sinden bitiş km’sine veya bitiş km’sinden başlangıç km’sine sıralanır. F3:Ekle ile yeni bir km aralığı satırı oluşturulur. Tip kesitin başlangıç ve bitiş kilometresi girilir. Oluşturulan satırını sağ tarafında yer alan “ … ” (3 nokta) butonu yardımı ile Platform Tanımları Editörüne girilir. Editörde kullanıcı tarafından eğer kilometre aralığı girişinde hata yapıldığında program tarafından kullanıcı uyarılır ve otomatik düzeltme için seçenek sunulur. N.3.1.Platform Tanımları Editörü Platform tanımları editörü, geometrik tipkesit tanımının oluşturulduğu bölümdür. Bu pencerenin sol tarafında tanımlar yer almakta, sağ tarafta ise tanımların detay bilgileri ve geometrileri görüntülenmektedir. Program içerisinde gelen tip kesit kütüphanesi kullanılabildiği gibi, kullanıcı tarafından bu tanımlar düzenlenerek de kullanılabilir. Platform tanımları editörü ile; • Yeni bir tip kesit tanım oluşturulabilir. • Daha önceden oluşturulan tip kesit tanımı düzenlenebilir. • Oluşturulan tip kesit dosyası kendine özgü dosya yapısı ile saklanabilir.

Platform Tanımları Editörü Penceresi

NETPRO 6.0 200

Yeni bir ana kategori oluşturmak için; editörün sol tarafında yer alan dosyalar bölümünün boş olan kısmında farenin sağ tuşuna tıklanır ve “ Yeni Ana Kategori “ işlemine girilir.

Yeni bir tip kesit tanımı oluşturmak için; Ana kategori klasörü veya alt kategori klasörü üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır.

Kategori üzerinde Sağ Tuş ile Açılan Menü Penceresi

Yeni Tanım: Đşlemi ile yeni bir tanım açılır. Kullanıcı herhangi bir detay oluşturma işlemi ile detay oluşturmaya başlayabilir. Yeni Alt Kategori: Yeni bir tanım kategorisi gösterilen klasör altına açılır. Dosyadan Oku: Seçilen *.PDX dosyasının içeriğini o kategori altında açar. Dosyaya Yaz: Seçili olan tanım kategorisini *.PDX dosya yapısı ile kaydeder. Yeniden Adlandır: değiştirir. Seçili olan tanımın veya kategorinin adını

Đsimleri Sırala: Kategori altında yer alan tanımları alfabetik olarak A’ dan Z’ ye doğru sıralar. Sil: Seçili olan kategoriyi veya tanımı siler. Herhangi bir tanım üzerinde farenin sağ tuşuna tıklandığında aşağıdaki menüye ulaşılır.

NETPRO 6.0 201

Tanım Üzerinde Sağ Tuş ile Açılan Menü Penceresi

Platform: Aktif tanımın sağ ve solu için tanımlamada kullanılacak araçlar yer almaktadır. Bu araçlar platform menüsü bölümünde detaylı şekilde açıklanacaktır. Yeni Alt Tanım: Aktif tanımının altına ikinci bir tanım oluşturulabilir. Yeni oluşan alt tanım üstündeki tanım ana tanım konumuna geçmiştir.

Kural olarak, alt tanımlar her zaman bir üstlerindeki tanıma uzama işlemini gerçekleştirirler.

Yeni Makro: Kesit editöründe kullanılan makrolar herhangi bir tanım içinde kullanılabilir. Bu konu Makrolar bölümünde detaylı şekilde anlatılmıştır. Dosyadan Oku: Tek tanım olarak kaydedilen dosyaları açma işlemidir. *.tPDX uzantılı dosyalar bu işlem ile açılır. Dosyaya Yaz: Aktif tanımı tek dosya olarak kaydetme işlemidir. Aktif tanımı *.tPDX dosya uzantısı ile kaydedilir. Detay içeriği Bul ve Değiştir: Aktif tanım ve altındaki tanımlardaki istenilen kod ve tanımların değiştirilmesi işlemidir. Bul bölümüne değiştirilmek istenilen kod, değiştir bölümüne de yeni değer girilir. Eğer alt tanımlarında değiştirilmesi isteniyorsa onay kutusu işaretlenmelidir. NETPRO 6.0 202

Bul ve Değiştir Penceresi

Kopyala: Aktif tanımı kopyalama işlemidir. Yeniden Adlandır: Aktif tanım adını değiştirme işlemidir. Yalnızca Seçili Tanımı görüntülenmesi işlemidir. Hepsini Aç: görüntüler. Tanımlar Aç: Aktif tanımının ve alt tanımlarını

bölümündeki

tüm

ana

ve

alt

tanımları

Hepsini Kapat: Tanımlar bölümündeki tüm ana ve alt tanımları kapatır. Tanımlar, kategori şeklinde saklanabileceği gibi, tek tanım şeklinde de saklanabilir. Bu işlem için tanım üzerinde sağ tuş yapılır ve açılan menüden Dosyaya Yaz işlemine girilir. Đşlem sonucunda dosya kaydedildiğinde *.tPDX uzantılı yeni bir dosya oluşur. N.3.1.1.Dosya Menüsü Yeni Dosya: Yeni bir Ana Dosya Kategorisi ve Yeni Tanım ekleme işlevini gerçekleştirir. Dosya Aç: Platform Tanımları Editörü dosyası olan *.PDX uzantılı dosyaları editöre yükler. Yeni dosya açıldığında yüklü olan *.PDX dosyası editöründen kaldırılır. Dosya Ekle: Editörde yüklü olan dosyanın yanı sıra, daha önceden oluşturulmuş dosyayı da ekler. Đki dosya içerisinde yer alan tanımlar aynı olsa dahi editörde hep birlikte görüntülenir. Dosya Birleştir: Editörde yüklü olan dosya içerisine, başka bir dosyayı ekleme işlevini gerçekleştirir. Dosyaları birleştirirken, adı, kodu, tanım sayısı aynı olan tanımları dikkate almaz. Adı, kodu, tanım sayısı farklı olan tanımları tek dosya altına birleştirir. Kaydet: Oluşturulan tanımları, *.PDX dosya formatında kaydeder. NETPRO 6.0 203

Farklı Kaydet: Oluşturulan tanımları veya daha önceden oluşturulmuş tanımları, farklı dosya adı ve konumda kaydeder. Çıkış: Editörden çıkış işlevini gerçekleştirir. N.3.1.2.Görünüm Menüsü Nesne Görünüm: Editörün sağ tarafında yer alan tanımları kod görünümden, ikon görünümüne çevirir.

Nesne Görünümü

Metin Görünüm: Editörün sağ tarafında yer alan tanımları ikon görünümden, kod görünümüne çevirir.

Metin Görünümü

Noktaya Yaklaş: Önizleme penceresindeki herhangi bir detay üzerine tıklanarak o bölgedeki görüntünün büyütülmesi işlemidir. Noktadan Uzaklaş: Ön izleme penceresindeki herhangi bir detay üzerine tıklanarak o bölgedeki görüntünün küçültülmesi işlemidir. Pencere Büyüt: Ön izleme penceresindeki herhangi bir bölgenin pencere içine alınarak görüntüsünün büyütülmesi işlemidir. Ekran Kaydır: Ön izleme penceresindeki detay görüntünün boşlukta sağ/sol veya yukarı/aşağıya kaydırılması işlemidir. Tümünü Gör: Ön izleme görüntülenmesi işlemidir. penceresindeki tüm detayların

Rehber Çizgiler: Ön izleme penceresini dört eş parçaya ayıran izafi çizgilerdir. Nokta Adları: Detaylara verilen kod adlarını ön izleme penceresinde görüntüler. NETPRO 6.0 204

Rehber Çizgiler ve Nokta Adları

Yalnızca Aktif Tanımı Seç: Sol taraftaki ağaç yapısında seçili olan (aktif) tanımının üst üste tanımların seçilmesi durumunda öncelikli olarak seçilmesini sağlar. Ayarlar:

Görüntü Ayarları Penceresi

Arka Plan Rengi: Editörün sağ tarafında yer alan önizleme penceresinin arka plan rengini ayarlama işlevini gerçekleştirir.

NETPRO 6.0 205

Birden fazla eleman listesi açılma süresi (sn): Ön izleme penceresinde fare imleci ile herhangi bir bölgede birden fazla eleman çizgisinin üzerine geldiğinde açılır. Açılan listeden istenilen eleman çizgisinin seçilmesi gerekir. Birden fazla eleman varsa listele: Eleman listesinin ekranda kaç sn. kalacağı bilgisidir. Çizim Yöntemi: • Yumuşak Geçiş: Detay çizgilerini daha yumuşak (eğrisel) görüntülenmesidir. Düz Geçiş: Detay çizgilerinin daha keskin görüntülenmesidir.

Ölçek çubuğu en büyük genişliği (piksel): Ölçek çubuğunun standart piksel cinsinden genişliğidir. Ölçek çubuğunu göster: Ekranın sol alt köşesinde yer alan ve uzunluk ölçeme çubuğunun görüntülenmesi kontrol eder. Ölçekleme oranı (Düşey): Ön izleme çiziminin görsel olarak düşey ölçek oranıdır. penceresindeki enkesit

Ölçekleme oranı (Yatay): Ön izleme penceresindeki enkesit çiziminin görsel olarak yatay ölçek oranıdır. N.3.1.3.Platform Menüsü Başlangıç Kuralı: Tanım içerisinde yer alan bir detayın hangi nokta kodunu referans alacağını ve bu nokta kodundan yatay ve düşeyde ne kadar uzaklıkta olacağı bilgisi girilir.

Ana tanım, yani platform tanım hiyerarşisinde en üst sırada yer alan tanım oluşturulduğunda başlangıç kuralı için herhangi bir kod referans gösterilemez. Ancak eksenden yatay ve düşey mesafe değeri değiştirilebilir.

Detay içeriği satırında, girilen detayın kod görünümü yer almaktadır. Yatay Kod satırına oluşturulan yeni detay için bir eksen kodu girilir. Yatay (∆x) satırına eksenden gidilecek sağa veya sola yatay mesafe bilgisi girilir. Pozitif girilen değerler eksenden sola, negatif girilen değerler ise eksenden sağa doğru olan yönü belirtir.

NETPRO 6.0 206

Başlangıç Kuralı Penceresi

Düşey (∆y) satırına eksenden gidilecek aşağı veya yukarı mesafe bilgisi girilir. Pozitif girilen değerler eksenden yukarı, negatif girilen değerler ise eksenden aşağıya doğru olan yönü belirtir. Yeni bir alt tanım aktif hale getirilip, başlangıç kuralı işlemine girildiğinde, Referans kod satırına bir üst platformda yer alan ve referans edilecek nokta kodu girilir veya açılır menüden seçilir.

Başlangıç Kuralı Penceresi

N.3.1.4.Sol / Sağ Tanım N.3.1.4.1.Yeni Detay Yatay(∆x) \ Düşey(∆z): Tip kesit tanımında yatay ve düşey doğrultuda yeni bir detay oluşturmak için kullanılır. Bulunan noktadan yatayda girilen pozitif değerler sola, negatif değerler ise NETPRO 6.0 207

sağa doğru olan yönü belirtir. Yatay ve düşey için sayısal değerler girilebileceği gibi, girilen sayısal değerler aritmetik işlemlere tabi tutulabilir ve çeşitli fonksiyonlar ile hesaplanabilir.

Yatay / Düşey Penceresi

Düşey(∆z), hücresinin kullanım şekilleri aşağıda örneklenmiştir. • • Pozitif veya negatif sayısal değerler girilebilir. Örneğin 1,2, … Düşey Sapma Tanımları editöründe girilen sapma tanımları da kullanılabilir. Bu işlem için düşey satırındaki açılır menüde yer alan V01, V02… vs değerler seçilebilir. Aritmetik işlemler kullanılabilir. Örneğin -1/2, 6/3, BKO veya 6/6, 2*2, BKA gibi. Formüller kullanılabilir. Örneğin -V01*D,10 : 10 metre ara mesafede V01 mesafesindeki dever değeri kadar kot farkı

• •

OFFSET, KOD.O, KOD.Z ve değişken değerleri kullanılabilir. Yatay(∆x), hücresinin kullanım şekilleri aşağıda örneklenmiştir. • • Pozitif veya negatif sayısal değerler girilebilir. Örneğin 1, 2, … Rakortman Tanımları bölümünden yapılan rakortman genişlik değerleri kullanılabilir. Bu işlem için yatay satırındaki açılır menüde yer alan R01, R02… vs değerler seçilebilir. Aritmetik işlemler kullanılabilir. Örneğin -1, 6/3, BKO veya 6/6, 2*2, BKA gibi. Formüller kullanılabilir. Örneğin; o 10,R01+R02:10 metre kot farkında, R01 ve R02 nin toplamı kadar ara mesafe o 5, (R01+R02)/2: 5 metre kot farkında, R01 ve R02 nin toplamının yarısı kadar ara mesafe OFFSET,KOD.O,KOD.Z ve değişken değerleri kullanılabilir.

• •

Yüzde (Eğim): Tip kesit tanımında yatay mesafe ve eğim değeri girilerek yeni bir detay oluşturma işlemidir. Bulunan noktadan yatayda NETPRO 6.0 208

girilen pozitif değerler sola, negatif değerler ise sağa doğru olan yönü belirtir. Eğimde ise pozitif değerler yukarıya, negatif değerler ise aşağıya doğru olan yönü belirtir.

Yüzde Eğim Penceresi

Yüzde (Eğim), hücresinin kullanım şekilleri aşağıda örneklenmiştir. • • Pozitif veya negatif sayısal değerler girilebilir. Örneğin 1, 2, … Serbest Dever Tanımları editöründe girilen dever tanımları kullanılabilir. Bu işlem için eğim satırındaki açılır menüde yer alan D01, D02… vs değerler seçilebilir. Sağın ve solun deveri DA ve DO yapısı ile kullanılabilir. Aritmetik işlemler kullanılabilir. Örneğin; 5%10*D01,YKO veya 7%(D01+D02)/2,YKA gibi. OFFSET,KOD.O,KOD.Z ve değişken değerleri kullanılabilir.

• •

Açı: Tip kesit tanımında yatay mesafe ve açı değeri girilerek yeni bir detay oluşturma işlemidir. Bulunan noktadan yatayda girilen pozitif değerler sola, negatif değerler ise sağa doğru olan yönü belirtir. Açıda ise pozitif değerler saat yönünün tersini, negatif değerler ise saat yönünde olan doğrultuyu belirtir. Açı birimi grad veya derece olarak seçilebilir.

NETPRO 6.0 209

Açı Penceresi

Değişken: Tip kesit tanımı içinde yer alan uzunluk, açı, eğim vb. değerler değişken parametreler şeklinde tanımlanabilir. Böyle Ana parametre değiştiğinde onun kullanıldığı diğer parametreler ve değerler değişecektir. Değişkenin adı ve değeri girilir. Bu değerler açılır menüden seçilebileceği gibi, kullanıcı tarafından da girilebilir.

Değişken Penceresi

Daire: Dairesel tip kesit tanımı yapımı için kullanılan işlemdir. Đstenilen açı ve yarıçap değerinde tip kesit tanımı yapılabilir. • Kod: Kesit üzerinde örnekleme aralığına göre oluşan her bir nokta için tanımlanan kod bilgisidir. Ardışıl olarak otomatik sayı değeri verilir. Merkez Y – X: Dairesel kesitin merkezinin başlangıç-bitiş X ve Y bilgisidir. Başlangıç ve Bitiş Açısı: Kesitin başlangıç ve bitiş açısı bilgisidir. o Yarıçap: Kesitin yarıçap değeridir. NETPRO 6.0 210

o

Örnekleme: Kesitin kaç noktadan oluşacağı bilgisidir. Nokta sayısı arttıkça kesit yüzeyi eğriselliği artacaktır.

Daire Penceresi

Bitiş Kuralı: Oluşturulan tip kesit tanımının araziye veya bir üst tanıma uzaması işlemi için yapılır. Ana platforma uygulanan bitiş kuralı ve ana platformun altında olan alt tanımları uygulan bitiş kuralı farklıdır.

Şev Penceresi

Ana platform için bitiş kuralı uygulandığında; Şev Uygula penceresi kullanıcı karşısına gelir. Bu pencerede yarma/dolgu kararı verilecek kesit rolü ve uzatılacak kesit rolü seçimi yapılır.

NETPRO 6.0 211

Eğer alt tanımlardan herhangi biri aktif iken bitiş kuralına girildiğinde UZAT penceresi gelir.

Bitiş Kuralı / Uzat Penceresi

Kesite Uzat: Tanımın bağlı olduğu bir üst tanım geometrisine aynı doğrultu da uzamasıdır. Örnek ekran görüntüsünde alt temel tabaka,sı platforma uzayacaktır. Enkesitler üretildiğinde alt temel tabakasının platforma uzatıldığı gözlemlendir.

NETPRO 6.0 212

Platform Tanımları Editörü / Kesite Uzat

Kesite Uzat Đşlemin Sonucunda Uzatılmış Kesit.

Uzatılmaz ise bağlanacak kod: Tanımın bağlı olduğu bir üst tanım geometrisinin uzatılacak tanımdan daha üstte kaldığı durumlarda uygulanır. Enkesitler oluşturulurken üstyapı kalınlıklarının en alt kotu yarma hendeği alt kotundan aşağıda ise bu opsiyon kullanılabilir. Bağlanılacak noktanın kodu açılır menüden seçilebilir veya kullanıcı tarafında girilebilir. Örnek ekran görüntüsünde alt temel platformun şev NETPRO 6.0 213

bitiş noktasında daha aşağıda olduğu içinde uzayamamıştır. HDO ve HDA kodların dik çıkarak kendisini bağlamıştır.

Platform Tanımları Editörü / Uzatılamaz ise Bağlanacak Kod

Uzatılamaz Đse Bağlanacak Kod Opsiyonu Sonucunda Oluşan Kesit

Noktaya dik çık: Tanımın bağlı olduğu bir üst tanım geometrisi üzerindeki belirlenen koda dik olarak uzatılması işlemidir. Bağlanılacak noktanın kodu açılır menüden seçilebilir veya kullanıcı tarafından girilebilir. Örnek ekran görüntüsünde Alt temel tabakasına SO1 ve SA1 NETPRO 6.0 214

noktalarına dik çık işlemi uygulanmıştır. Kesitler üretildiğinde SO1 ve SA1 noktalarına uzama işlemlerinin gerçekleştiği gözlemlenir.

Platform Tanımları Editörü / Noktaya Dik Çık

Noktaya Dik Çık Đşlemi Sonucunda Belirlenen Noktalara Dik Çıkılarak Kesit Üretilmiştir

Rolü bilinen kesite uzat: Oluşturulmuş ve rol tanımlaması yapılmış kesitlere tanımların uzaması sağlanabilir. Opsiyon aktif hale getirildiğinde uzatılacak rol penceresinden rol seçimi yapılır.

NETPRO 6.0 215

Platform Tanımları Editörü / Rolü Bilinen Kesite Uzat

Rolü Bilinen Kesite Uzat Đşlemi Sonucunda Oluşan Kesit

Takip et: Tanımın bağlı olduğu bir üst geometriye uzayıp, geometrinin son noktasına kadar takip etmesidir. Örnek ekran görüntüsünde Alt temel tabakasına uzat-takip opsiyonu uygulanmıştır. Đşlem sonucunda alt temel tabakası platforma uzamış ve platform şev bitimine kadar takip etmiştir. Özellikle formasyon (Terasman) yol oluşturma işlemi için kullanılabilir. NETPRO 6.0 216

Platform Tanımları Editörü / Kesite Uzat-Takip Et

Kesite Uzat-Takip Et Đşlemi Sonucunda Uzatılmış Tanım Platform Şev Bitimine Kadar Takip Etmiştir

Bitiş Kuralı Yok: Standart olarak bu seçenek aktif haldedir. Bu durumda detay geometri herhangi bir yere uzatılmadan olduğu şekliyle kesite çevrilir. Mevcut Tanımı Ekle: Şev Tanımları Editöründe oluşturulan tanımları, platform tanımına eklemek için kullanılır.

NETPRO 6.0 217

Bütün Detayları Sil: Aktif tanım içerisinde yer alan tüm tanımlar silinir. Platform Rengi: Tip kesit tanımı renginin ayarlandığı işlemdir. Sağ Sol Aynı: Bu işlem ile solda yapılan tanımlar, sağ taraftaki tanımları silerek, aynısı kopyalanır. Kopyalama yaparken otomatik olarak sağ ve sol kodlar tanımlanır.

N.4.Netpro 6.0 Đle Yüzey Tanımlama
Netpro ihtiyaç duyacağınız her türlü karayolu, demiryolu, baraj, kanal, havaalanı vb. yüzeylerin tanımlanmasını sağlayacak araçlar sunar. Aşağıdaki anlatımda Netpro 6.0 yüzey tanımlama dilinin inceliklerini ve kullanım alanlarını ele alacağız. Eski Netpro kullanıcılarının Netpro 6.0’da ki değişikliklere uyumu için bazı dip notlarımız olacak. N.4.1.Tanım Dili Netpro’da yüzey tanımlama Tip Kesit Editöründe veya Platform Editöründe1 yapılır. Tip Kesit Editörü tanımların görsel olarak yapılabilmesi ve aynı anda pek çok katmanın aynı anda tanımlanabilmesi imkanını getirmiştir. Tanım dilinin çok basit bir sentaxı vardır. Örnek 1: • • 10%-2 Tanımı yatayda 10 metre, düşeyde %-2 eğim ile git demektir. Düşeydeki kot farkı = 10* -0.02 = -0.2 metredir.

Platform editörü fonksiyonları için artık Tip kesit Editörü kullanılmalıdır. Ancak bazı çok özel işlevler ve eski projeler için kullanıma açıktır.
NETPRO 6.0 218

1

Örnek 2: • • 1,0 Tanımı yatayda 0 metre, düşeyde 1 metre git demektir.

Örnek 3: • • 10%-2 1,0 Örnek 1 ve 2 nin toplamıdır.

Tanımlar, 1 ve 2 de örneklenen basit temel elemanların 3 de örneklendiği şekilde bir araya getirilmesi ile yapılır. Bu şekilde oluşan her bir enkesit noktasına bir isim vermek de mümkündür. Bu isimlendirmeye “kod” adı verilir. Enkesit noktalarını kodlamanın daha sonra anlatılacak sayısız yararı vardır. Kodlar örneklerde verilen basit tanımların arkasına eklenir. Örnek 4: • 10%-2,YK 1,0,BK

NETPRO 6.0 219

Burada YK ve BK noktalarının kodlarını verilmiştir. EKS Kodu, yani tanımın başladığı noktanın kodunu vermenin yolu biraz farklı olacaktır. Bu konu ileride anlatılacaktır. Tanımlar sağ ve sol olarak ayrı yapılırlar. Sağ ve solda kodlama farklı olacaktır. Netpro içinde bir zorunluluk olmamakla birlikte önerdiğimiz kodlama yöntemi soldaki kodların O veya L, sağdaki kodların A veya R ile bitmesidir. YKA Yol kenarı sağ, YKO Yol kenarı sol gibi. N.4.2.Tanım Dili Kuralları Đki tanesini Örnek 1 ve Örnek 2 de gördüğümüz 5 temel tanım temel tanım elemanı vardır. Kod Türü Mesafe – Eğim Kod Açıklaması Mesafe%Eğim,Kod Kod örneği 3.5%-2,YKO

Mesafe – Açı

Mesafe@AçıG,Kod Mesafe@AçıD,Kod

3.5@50G,SO1

Düşey – Yatay

DeltaZ, DeltaYatay, Kod

0,3.5,YKA

Daire Yayı

$MerkezYatay,MerkezDüşey, BaşlangıçAçısı,Bitişaçısı,Yarı çap,KOD

$0,0,0,200,30, 30,TNO1

Değişken

Değişken=Değer

A=10 A%0,BKO

Şeklinde verilir. Açılar grad veya derece olarak verilebilir. Varsayılan graddır. Açılar saat yönündedir. N.4.3.Değişkenler ve Değişken Tanımla Tanım elemanlarında formül kullanabilme imkanı vardır. Bu formüller sayesinde farklı durumlara uyum sağlayan dinamik tanımlar oluşturulabilir. Netpro kendi içinde pek çok değişkeni hazır olarak sunar.

NETPRO 6.0 220

Dever Değişkenleri

D

DA, DO

D01-D30

Dever değişkenleri düşey değişimi belirlemek için kullanılır. Otomatik dever değeri. Bu değer Yatay Güzergah tanımları ile oluşturulan dever tanımlarına bağlıdır. Sağ ve Sol için otomatik olarak uygun değeri sunar. Dever değerleri ondalıklıdır. -0.02 gibi. Bkz. Güzergah Editörü. Bazı durumlarda sağ/sol dan bağımsız olarak dever tanımlamak gerekebilir. DA Sağ Taraf, DO Sol taraf dever değeridir. Kavşak kolları gibi durumlarda dever değişiminin manuel/yarı otomatik tanımlanabilmesi gerekebilir. 30 adet farklı değişim tanımlanabilir. Bkz. Serbest Dever Editörü Rakortman Değişkenleri yatay değişimi belirlemek için kullanılır. Yol genişliğinin kilometreye bağlı olarak değişken olması durumunda her bir aralık için ayrı tanım yapmak yerine rakortman tanımı yapılabilir. Rakortmanlar kilometre aralıklarında başlangıç ve bitiş değerlerini içerirler. Bkz. Rakortman Editörü Düşey Sapma Değişkenleri düşey değişimi belirlemek için kullanılır. Herhangi bir düşey değişimin, alt temel kalınlığı, Banket Yüksekliği vb, farklı kilometrelerde farklı olması durumunda kullanılır. Bkz. Düşey Sapma editörü Daha az kullanılan, özel tanımları yapabilmek için gerekebilecek değişkenlerdir. Kilometre değeri. Kilometreye bağlı tanım yapmak isteniyor ise kullanılabilir. Kırmızı Kot. Formüller içinde kırmızı Kot değerinin kullanılabilmesini sağlar. Güzergah uzunluğu. Formüller içinde güzergah uzunluğunun kullanılabilmesini sağlar.

Rakortman Değişkenleri

R01-R30

Düşey Sapma Değişkenleri V01-V30

Diğer Değişkenler KM KK GU

Bu değişkenlerin haricinde bir tanım içinde kendi değişkeninizi de tanımlayabilirsiniz. Böylece parametrik tanımlar yapabilmek mümkün olur. Değişken değeri değişince tanım kendiliğinde değişir. N.4.4.Özel Etkili Değişkenler ve Komutlar Bu değişkenler bir takım fonksiyonları tetiklemek için kullanılır.

NETPRO 6.0 221

OFFSET: Var olan platformun genişliğini sınırlamak için kullanılır. Eksik ise tamamlanır, fazla ise kesilir. Duvarlar için, kavşaklar için platformun sınırlanmasında çok yararlı olabilir. Offset değeri sayısal değerler olabileceği gibi değişken veya rakormant, düşey sapma vb. tanımları da kullanılabilmektedir. Örneğin: 3.5%D,YKO -2,3,KDO tanımını eksenden kestirmek istendiğinde offset değişkeni kullanılmalıdır. 4 m uzakta

3.5%D,YKO -2,3,KDO OFFSET=4 olarak tanım değiştirildiğinde platformdan sonra gelen şev eksenden uzaklığı 4 m olacak şekilde kesilmiştir.

Bu şekilde kırpılan tanımın son noktasının kodu bazen bilinemeyebilir. Eğer bu kodu değiştirmek isterseniz “0,0,YeniKod” şeklinde bir tanım ile son noktanın kodu değiştirilebilir. 3.5%D,YKO -2,3,KDO OFFSET=4 0,0,HDO olarak değiştirildiğinde kesildiği yerdeki KDO kodu HDO olarak otomatik olarak değiştirilecektir.

NETPRO 6.0 222

KOD.Z: Aynı kesit içinde KOD değerinin Z'sidir. 3.5%D,YKO -2,3,HDO YKO.Z-HDO.Z,2,KYO tanımından YKO ve HDO kodunun, kot değerlerinin farkının tanımda pozitif düşey değer olarak kullanılması aşağıdaki şekilde örneklenmiştir. (559.93-557.93=2)

KOD.O: Aynı kesit içinde KOD değerinin eksende sapmasıdır. 3.5%D,YKO -2,3,HDO HDO.O-1.5,1,KYO tanımında HDO kodunun eksene mesafesinden 1.5 çıkarılıp, pozitif düşey değer olarak kullanılması aşağıdaki şekilde örneklenmiştir.

Değişken: Yukarıda anlatılan değişkenlerin haricinde bir tanım içinde kendi değişkeninizi de tanımlayabilirsiniz. Böylece parametrik tanımlar NETPRO 6.0 223

yapabilmek mümkün kendiliğinden değişir.

olur.

Değişken

değeri

değişince

tanım

da

Değişken=Değer
Đle kendi değişkeninizi tanımlayabilirsiniz. Değişkenler sol ve sağ için aynı da olsa ayrı ayrı tanımlanmalıdır. Tanımlanan değişkenler kendilerinden sonra gelen tanımlar içinde kullanılabilirler. Örneğin: A=SQR(YKO.Z-KDO.Z) 3.5%D,YKO -2,3,KDO OFFSET=A tanımında A olarak bir değişken tanımlanmıştır. YKO ve KDO kodlarının z değerlerinin farkının karesi alınmıştır. ((559.93-557.93) = 4) Sonrasında A değişkeni offset olarak kullanılmış ve platform offset değerinde kırpılmıştır.
2

SQR = Bir sayının karesinin alınması için tanımın başına getirilir. SQRT = Bir sayının kare kökünün alınması için tanımın başına getirilir.

N.5.Platform Tanım Örnekleri
N.5.1.Basit Tek Yol Tanım • 3.5%D,YKO • 3.5%D,YKA Tanımların Açıklaması: Sağ ve sol şerit genişliği 3.5 m olan basit tek yol tanımıdır.

NETPRO 6.0 224

Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması : • • • • 3.5%D= Eksen noktasından itibaren “ 3.5 m. ve % D eğim ile git ” anlamına gelmektedir. EKS=Platformun eksen noktası kodudur. Tanım oluşturulduğunda bu kod otomatik olarak oluşmaktadır. YKO=Yol Kenarı Sol nokta kodudur. YKA= Yol Kenarı Sağ nokta kodudur.

N.5.2.Banketli Yol Tanım • 1%D,BKO 3.5%D,YKO • 1%D,BKA 3.5%D,YKA Tanımların Açıklaması: Sağ ve sol iç banket genişliği 1 m. , sağ ve sol şerit genişliği 3.5 m olan banketli yol tanımıdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması : • • • • • 1%D = Eksen noktasından itibaren “ 1 m. ve % D eğim ile git ” anlamına gelmektedir. 3.5%D = BKO noktasından itibaren “ 3.5 m. ve % D eğim ile git ” anlamına gelmektedir. BKO=Banket Kenarı Sol nokta kodudur. BKA= Banket Kenarı Sağ nokta kodudur. % D = Yatay güzergah tanımları ile otomatik oluşturulan dever tanımlarının kullanılması için gereken sentaxdır.

N.5.3.Bölünmüş Yol Tanım • • 0.25,1,HO 3.5%D,YKO 0.25,1,HA 3.5%D,YKA

NETPRO 6.0 225

Tanımları Açıklaması: Sağ ve sol hendek genişliği 1 m. , sağ ve sol şerit genişliği 3.5 m olan orta refüjü hendek olan bölünmüş yol tanımıdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması • • 0.25,1,HA= EKS noktasından “ 0.25 m. yukarıya ve 1 m sola git, o noktanın kodu HA olacaktır ” anlamına gelmektedir. 3.5%D,YKA = HA noktasından itibaren “ 3.5 m. ve % D eğim ile sağa git, o noktanın kodu YKA olacaktır ” anlamına gelmektedir. HO= Hendek Kenarı Sol nokta kodudur. HA= Hendek Kenarı Sağ nokta kodudur.

• •

N.5.4.Şehir Geçişi Tanım • • 0,2,BO1 0.05,0,BO2 0,0.15,BO3 -0.15,0.03,BO4 1%D,YAO 3.5%D,SO1 3.5%D,SO2 3%D,YKO 0,2,BA1 0.05,0,BA2 0,0.15,BA3 -0.15,0.03,BA4 1%D,YAA 3.5%D,SA1 3.5%D,SA2 3%D,YKA

Tanımların Açıklaması: Bitkisel toprak tanımlaması yapılmış, orta refüj genişliği 4 m olan, solda ve sağda 2 adet 3.5 m. ve 1 adet 3 m şerit genişliği olan platform tanımıdır. Tanım Geometrisi:

NETPRO 6.0 226

Sentax ve Kodların Açıklaması : • • • • 0,2,BO1 = EKS noktasından “ 0 m. aşağıya ve 2 m sola git, o noktanın kodu BO1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 0.5,0,BO2= BO1 noktasından “ 0.5 m. yukarıya ve 0 m sola git, o noktanın kodu BO2/BA2 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 0,0.15,BO3/BA3= BO2 noktasından “ 0 m. yukarıya ve 0.15 m sola git, o noktanın kodu BO3 olacaktır ” anlamına gelmektedir -0.15,0.03,BO4/BA4= BO3 noktasından “ -0.15 m. aşağıya ve 0.03 m sola git, o noktanın kodu BO4 olacaktır ” anlamına gelmektedir 1%D,YAO= BO4 noktasından “ 1 m. - % D eğim ile sola git, o noktanın kodu YAO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 3.5%D,SO1= YAO noktasından “ 3.5 m. - % D eğim ile sola git, o noktanın kodu SO1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 3.5%D,SO2= SO1 noktasından “ 3.5 m. - % D eğim ile sola git, o noktanın kodu SO2 olacaktır. ” anlamına gelmektedir. 3%D,YKO= SO2/SA2 noktasından “ 3 m. - % D eğim ile sola/sağa git, o noktanın kodu YKO/YKA olacaktır ” anlamına gelmektedir. EKS=Platformun ekseni yani merkez noktası kodudur. Tanım oluşturulduğunda bu kod otomatik olarak oluşmaktadır. BO-BA1/2/3/4= Bitkisel toprak sol/sağ nokta kodudur. YAO/A=Yanal açıklık sol/sağ nokta kodudur. SO-SA1/2=Şerit kenarı sol/sağ nokta kodudur. % D = Yatay güzergah tanımları ile otomatik oluşturulan dever tanımlarının kullanılması için gereken sentaxdır. YKO/A= Yol Kenarı sol/sağ nokta kodudur.

• • • •

• • • • • •

N.5.5.Tırmanma Şeridi Tanım • 3.5%D,SO1 3%D,YKO • 3.5%D,YKA Tanımların Açıklaması: Eksenin sol tarafında 3.5 m lik şerit ve 3 m.lik tırmanma şeridi olan, sağda ise 3.5 m lik şerit olan, otomatik dever tanımlaması yapılmış platform tanımıdır. Tanım Geometrisi :

NETPRO 6.0 227

Sentax ve Kodların Açıklaması : • 3.5%D,SO1= Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 3.5 m. - % D eğim ile sola git, o noktanın kodu SO1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 3%D,YKO= Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 3 m. - % D eğim ile sola git, o noktanın kodu YKO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 3%D,YKA= Sağ tarafta bulunduğu noktadan “ 3 m. - % D eğim ile sola git, o noktanın kodu YKA olacaktır ” anlamına gelmektedir. % D = Yatay güzergah tanımları ile otomatik oluşturulan dever tanımlarının kullanılması için gereken sentaxdır. EKS=Platformun ekseni yani merkez noktası kodudur. Tanım oluşturulduğunda bu kod otomatik olarak oluşmaktadır. YKO= Yol Kenarı Sol nokta kodudur. YKA= Yol Kenarı Sağ nokta kodudur. SO1=Şerit kenarı sol nokta kodudur.

• • • • •

N.5.6.Kavşak Kolu Tanım • R01%D01,BKO • R02%D02,YKA Tanımların Açıklaması: Serbest rakortman ve dever tanımlaması yapılmış, kavşak kolu tanımıdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması : • • R01%D01,BKO= Eksenden itibaren “ R01 m. - % D01 eğim ile sola git, o noktanın kodu BKO olacaktır ” anlamına gelmektedir. R02%D02,YKA = Eksenden itibaren “ R02 m. - % D02 eğim ile sağa git, o noktanın kodu YKA olacaktır ” anlamına gelmektedir. EKS=Platformun ekseni yani merkez noktası kodudur. Tanım oluşturulduğunda bu kod otomatik olarak oluşmaktadır. R01/02= Serbest rakortman tanımı bölüm sayısıdır. D01/02= Serbest dever tanımı bölüm sayısıdır.

• • •

NETPRO 6.0 228

N.5.7.Yarma Şevi Tanım • -1,4,HDO 2,3,KYO • -1,4,HDA 2,3,KYA Tanımların Açıklaması: Sağda ve solda hendek eğimi 4/1 ve yarma şevi eğimi 3/2 olan tanımdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması • -1,4,HDO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 1 m. aşağıya ve 4 m sola git, o noktanın kodu HDO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 2,3,KYO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 2 m. yukarıya ve 3 m sola git, o noktanın kodu KYO olacaktır ” anlamına gelmektedir. KYO= Kenar Yarma Sol nokta kodudur. KYA= Kenar Yarma Sağ nokta kodudur. HDO= Hendek Dibi Sol nokta kodudur. HDA= Hendek Dibi Sağ nokta kodudur.

• • • •

N.5.8.Dolgu Şevi Tanım • -1,2,KDO • -1,2,KDA Tanımların Açıklaması: Sağda ve solda dolgu şev eğimi 2/1 olan tanımdır. Tanım Geometrisi:

NETPRO 6.0 229

Sentax ve Kodların Açıklaması : • -1,2,KDO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 1 m. aşağıya ve 2 m sola git, o noktanın kodu KDO olacaktır ” anlamına gelmektedir. KDO= Kenar Dolgu Sol nokta kodudur. KDA= Kenar Dolgu Sağ nokta kodudur.

• •

N.5.9.Yarma Palye Tanım : • -1,4,HDO 7.5,5,YPO1 4.5%-5,YPO2 -0.5,0.5,YP03 7.5,5, KYO • -1,4,HDA 7.5,5,YPA1 4.5%-5,YPA2 -0.5,0.5,YPA3 7.5,5,KYA

Tanımların Açıklaması: Sağda ve solda hendek eğimi 4/1 ve palye yüksekliği 7.5 m, genişliği ise 5 m olan, palye duvarı üstü %5 eğim ile 4.5 m genişliğinde , palye hendeği yüksekliği 0.5 m ve genişliği 0.5 m olan yarma palyesi tanımıdır. Tanım Geometrisi:

NETPRO 6.0 230

Sentax ve Kodların Açıklaması • -1,4,HDO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 1 m. aşağıya ve 4 m sola git, o noktanın kodu HDO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 7.5,5,YPO1 = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 7.5 m. yukarıya ve 5 m sola git, o noktanın kodu YPO1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 4.5%-5,YPO2 = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 4.5 m. - % 5 eğim ile sola git, o noktanın kodu YPO2 olacaktır ” anlamına gelmektedir. -0.5,0.5,YPO3 = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ -0.5 m. aşağıya ve 0.5 m sola git, o noktanın kodu YPO3 olacaktır ” anlamına gelmektedir. HDO= Hendek Dibi Sol nokta kodudur. HDA= Hendek Dibi Sağ nokta kodudur. YPO1/2/3= Yarma Palye Sol1/2/3 nokta kodudur. KYO= Kenar Yarma Sol nokta kodudur. KYA= Kenar Yarma Sağ nokta kodudur.

• • • • •

N.5.10.Dolgu Palye Tanım • -7.5,5,DPO1 0.5,0.5,DP02 5%5,DPO3 -7.5,5,KDO • -7.5,5,DPA1 0.5,0.5,DPA2 5%5,DPA3 -7.5,5, KDA Tanımların Açıklaması: Palye yüksekliği 7.5 m, genişliği ise 5 m , palye hendeği yüksekliği 0.5 m ve genişliği 0.5 m , palye duvarı üstü %5 eğim ile 4.5 m genişliğinde olan dolgu palyesi tanımıdır. Tanım Geometrisi:

NETPRO 6.0 231

Sentax ve Kodların Açıklaması • 7.5,5,DPO1 = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 7.5 m. aşağıya ve 5 m sola git, o noktanın kodu DPO1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 4.5%-5,DPO2 = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 4.5 m. - % 5 eğim ile sola git, o noktanın kodu YPO2 olacaktır ” anlamına gelmektedir. -0.5,0.5,DPO3 = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 7.5 m. aşağıya ve 5 m sola git, o noktanın kodu DPO1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 7.5,5,KDO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 7.5 m. aşağıya ve 5 m sola git, o noktanın kodu KDO olacaktır ” anlamına gelmektedir. DPO1/2/3= Dolgu Palye Sol1/2/3 nokta kodudur. KDO= Kenar Dolgu Sol nokta kodudur. KDA= Kenar Dolgu Sağ nokta kodudur.

• • •

N.5.11.Kanal (Tahliye Tip) Tanım • 0,1,KO 1,1.5,KKO • 0,1,KA 1,1.5,KKA Tanımların Açıklaması: Sağda ve solda platform genişliği 1 m. ve sağda ve solda düşeyde 1 m. yatayda ise 1.5 m. lik tanımlama ile oluşturulan kanal tip kesit tanımıdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması • • 0,1,KO = Eksenden itibaren “ 0 m. aşağıya ve 1 m sola git, o noktanın kodu KO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 1,1.5,KKO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 1 m. yukarıya ve 1.5 sola git, o noktanın kodu KKO olacaktır ” anlamına gelmektedir. KO= Kanal Sol nokta kodudur. KA= Kanal Sağ nokta kodudur. KKO=Kanal kenarı sol nokta kodudur. KKA= Kanal kenarı sağ nokta kodudur.

• • • •

NETPRO 6.0 232

N.5.12.Kanal + Yol Tanım • 0,1,KO 1,1.5,KKO • 0,1,KA 1,1.5,KKA

Tanımların Açıklaması: Sağda ve solda platform genişliği 1 m. ve sağda ve solda düşeyde 1 m., yatayda ise 1.5 m. lik tanımlama ile oluşturulan kanal tip kesit tanımıdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması • • 0,1,KO = Eksenden itibaren “ 0 m. aşağıya ve 1 m sola git, o noktanın kodu KO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 1,1.5,KKO = Sol tarafta bulunduğu noktadan “ 1 m. yukarıya ve 1.5 sola git, o noktanın kodu KKO olacaktır ” anlamına gelmektedir. 0,0.5,KDA1 = Sağ tarafta bulunduğu noktadan “ 0 m. aşağıya ve 0.5 m sağa git, o noktanın kodu KDA1 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 0.5,0.75,KDA2 = Sağ tarafta bulunduğu noktadan “ 0.5 m. aşağıya ve 0.75 m sağa git, o noktanın kodu KDA2 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 0.25,0.75,KDA3 = Sağ tarafta bulunduğu noktadan “ 0.25 m. aşağıya ve 0.75 m sağa git, o noktanın kodu KDA3 olacaktır ” anlamına gelmektedir. 0,2.5,KDA4 = Sağ tarafta bulunduğu noktadan “ 0 m. aşağıya ve 2.5 m sağa git, o noktanın kodu KDA4 olacaktır ” anlamına gelmektedir. -0.25,0.75,KDA5 = Sağ tarafta bulunduğu noktadan “ -0.25 m. aşağıya ve 0.75 m sağa git, o noktanın kodu KDA5 olacaktır ” anlamına gelmektedir. KO= Kanal Sol nokta kodudur. KA= Kanal Sağ nokta kodudur. KKO=Kanal kenarı sol nokta kodudur. KKA= Kanal kenarı sağ nokta kodudur. KDA1/2/3/4/5=Kenar dolgu sağ nokta kodudur.

• • • • •

NETPRO 6.0 233

N.5.13.Tünel Tanım • $0,-10,0,100,10,10,TNO1 • $0,-10,0,100,10,10,TNA1 Tanımların Açıklaması: Sol veya sağ için Merkez X “0” merkez Y “10”, başlangıç açısı “0” bitiş açısı “100”, yarıçapı 10 m, tanım örnekleme aralığı 10 olan dairesel kesit tanımıdır. Tanım Geometrisi:

Sentax ve Kodların Açıklaması : • • • • • • $0,-10 = Merkezden X ekseninde 0 m, Y ekseninde ise -10 m. aşağıya anlamına gelmektedir. 0,100 = Başlangıç açısı 0G, bitiş açısı ise 100G dır. 10 = Yarıçap değeridir. 10 = Kesiti oluşturan noktaların örnekleme aralığıdır. TNO1..11= Tünel sol nokta kodudur. TNA1..12= Tünel sağ nokta kodudur.

N.5.14.Formül Örneği Devere göre değişken genişlik örneği. Deverin 18 cm kot farkı yarattığı noktaya kadar git. D/0.18%0 veya D/0.18%D Đlk örnekte dever değişimi hesaba katılır ancak düşey bir değişim olmaz, yatay gidilir. Diğer örnekte düşey değişim olur.

NETPRO 6.0 234

N.6.Şevler
Tip kesit editöründeki platform sekmesinde tip kesit seçimi yapılıp, km aralıkları belirlendikten sonra, bitiş kuralı şev olarak belirlenen tip kesit tanımlarına Şevler sekmesinden şev tanımı yapılır. Şevler sekmesi platformun solunu ve sağını temsil etmek için iki kısma ayrılmıştır. Solda ve sağda birbirinden bağımsız olarak tanımlamalar yapılabilir. Kullanıcı dolgu veya yarma şevi tanımını ilgili hücrelere girer. Netpro 6.0 ile platforma şev uygulama işlemleri oldukça geliştirilmiş ve TCK standartlarıyla özellikle de 2007/73 nolu genelgesiyle tam uyumlu hale getirilmiştir.

TCK-2007/73 nolu genelgesinde, dolgu şev eğiminin tespitinde dolgu boyunca en yüksek dolgu yüksekliği esas alınacak ve bu yüksekliğe göre verilen şev eğimi tüm dolgu boyunca (sağ ve sol dolgu yükseklikleri ayrı ayrı değerlendirilerek) kullanılacaktır.

Şev tanımları Netpro’ nun standart kodlama yapısıyla girilebileceği gibi, her satırın yanı başında yer alan buton (…) ile ulaşılan Şev Tanımları Editöründeki standart tanımlardan da seçilebilir. Editörü TCK standartlarında varsayılan değerler ile doldurmak için, editörün herhangi bir yerinde farenin sağ tuşuna tıklanır ve açılan menüden “ Varsayılan Değerleri Doldur ” işlemine girilir. Eğer kullanıcı kendine göre şev değerleri tanımlayıp kaydetmek istiyorsa, tanımlama sonrasında “ Varsayılan Yap” seçeneğinin işaretlemelidir.

Şevler Sekmesindeki Varsayılan Değerleri Doldur Đşlemi

Đşlem sonucunda otomatik olarak Yarma ve Dolgu hücreleri doldurulur. NETPRO 6.0 235

Araştırma raporunu kullan opsiyonu aktif olduğu durumda Yarma Tanımı hücresi pasif durumdadır. Eğer Araştırma raporu pasif hale getirilirse program tüm yarmalarda bu hücreye girilen şev değerini yarma tanımı olarak kullanacaktır. Yarma tanımı hücresine girilen tanım içerisinde yarma/dolgu kararı verilecek nokta kuralı atanmış detay varsa, program yarma/dolgu analizini yaparken bu detay tanımı Hendek kritik yüksekliği ve mesafesi olarak kullanılır.Örneğin: 1,1,HDO -1,2,KYO yarma tanımı olarak girilmiştir. Kod kataloğunda ise yarma/dolgu kararı verilecek kod olarak “HDO” seçilmiştir. Bu durumda hendek kritik mesafesi “1 m”, hendek kritik yüksekliği ise “1 m.”’dir. Program platformun son noktasında itibaren 1m sola veya sağa, 1 m aşağıya giderek tüm kesit kilometreleri için yarma/dolgu analizini yapar. Şevin son noktasının arazi üzerinde kalması durumunda dolgu, altında kalması durumunda ise yarma şevi uygulanacaktır.

Yarma / Dolgu Analizi

Özel Dolgu/Yarma Şev Aralık Tanımları listeleri sayesinde istenilen km’lerde istenilen şev eğimi ister yarma, ister dolgu olsun tanımlanabilir. Bu listelerin kullanımı bir sonraki aşamada anlatılacaktır. Pencerenin sol alt köşesinde yer alan birinci opsiyon olan Araştırma Raporu'nu kullan opsiyonu, yarma tanımlarının ve dolgu yükseklik değerinin şevler sekmesinde girilen en büyük değerden daha büyük olması durumundaki dolgu tanımlarının Araştırma Raporu Şev Tanımları tablosundan alınmasını sağlar. Pencerenin sol alt köşesinde yer alan ikinci opsiyon olan TCK Yönetmeliğine Göre opsiyonu, 2007/73 nolu TCK genelgesinde ön görülen şev uygulaması yapılabilir. Bu opsiyon aktif hale getirildiğinde her bir dolgu aralığındaki en yüksek dolgu yüksekliği bulunacak ve o yüksekliğe denk gelen şev eğimi tüm dolgu boyunca uygulanacaktır. (sağ ve sol için ayrı) Şev yüksekliği hesaplamasında ; kullanıcının belirlediği en büyük dolgu yüksekliğine denk gelen şev eğimi başta olmak üzere diğer şev eğimleri de sırasıyla araziye uygulanır. Analiz sonucunda en büyük dolgu NETPRO 6.0 236

yüksekliğinden daha fazla bir yükseklik bulunduğu takdirde Araştırma Raporu’ndaki dolgu şev eğimleri uygulanır. Eğer bulunan yükseklik, belirlenen yükseklikler arasında kalıyor ise, bir önceki yüksekliğe denk gelen şev eğimi kullanılarak analiz yapılır ve analiz sonucunda bulunan değere denk gelen şev eğimi kullanılır. Araştırma Raporu'nu Kullan ve TCK Yönetmeliğine Göre opsiyonu aktif halde ise; • Program tarafından otomatik olarak tespit edilen dolgu aralıklarında şevler sekmesindeki şev eğimlerine göre araziden dolgu yüksekliği analizi yapılır. Bulunan dolgu aralıklarındaki en yüksek dolgu yüksekliği bulunur ve bu yüksekliğe denk gelen şev eğimi şevler sekmesinden alınır. Tespit edilen dolgu yüksekliği Şevler sekmesinde girilen tüm dolgu yüksekliklerinden daha yüksek ise, örnek proje için bu değer 5m.’dir., dolgu şev eğimi Araştırma Raporu Şev Tanımları tablosundan alınır. Yarma şevi tanımları ise yine Araştırma Raporu Şev Tanımları tablosundan alınır.

TCK yönetmeliğine göre ve Araştırma Raporunu kullan opsiyonlarının kullanımı için, mutlaka Araştırma Raporu Şev Tanımlarının girilmesi gerekmektedir.

Araştırma Raporu'nu Kullan seçeneği aktif, TCK Yönetmeliğine Göre opsiyonu pasif halde ise; • Dolgu ve yarma şev eğimleri herhangi bir yükseklik analizi yapılmadan, Araştırma Raporu Şev Tanımları tablosundan alınır. Araştırma Raporu'nu Kullan pasif halde, TCK Yönetmeliğine Göre opsiyonu seçeneği aktif ise; • Program tarafından otomatik olarak tespit edilen dolgu aralıklarında şevler sekmesindeki şev eğimlerine göre araziden dolgu yüksekliği analizi yapılır. Bulunan dolgu aralıklarındaki en yüksek dolgu yüksekliği bulunur ve bu yüksekliğe denk gelen şev eğimi şevler sekmesinden alınır. Yarma şevi tanımları ise Şevler sekmesindeki yarma tanımı hücrelerinden alınır.

Araştırma Raporu'nu Kullan ve TCK Yönetmeliğine Göre opsiyonu seçeneği pasif halde ise, • Projeye uygulanacak dolgu tanımı, son dolgu şev tanımı olan h>0’ın karşısındaki hücreden alınır.

NETPRO 6.0 237

Yarma şevi tanımları ise Şevler sekmesindeki yarma tanımı hücrelerinden alınır.

N.6.1.Şev Tanımları Editörü Platform sonuna uygulanan şev tanımlarının oluşturulduğu, düzenlendiği ve saklandığı editördür. Netpro6 klasörü altında yer alan Netpro. PD dosyası içerisine kaydedilir. Platform tanımları editörüyle kullanımı hemen hemen aynıdır. Aradaki fark bu tanımların başlangıç kuralı olmaması ve sol ve sağ olarak ayrı ayrı kategoriler halinde tutulmasıdır.

Şev Tanımları Editörü Penceresi

Şev tanımları editöründe, şev tanım uzunluğunda herhangi bir kısıtlama yoktur. Kullanıcı istediği şev veya palye tanımı detay oluşturma araçları yardımıyla hızlı ve pratik şekilde yapabilir. (Yatay/Düşey, Mesafe/Eğim) Bu editörde şevler türlerine göre filtrelenebilir. Burada amaç dolgu veya yarma olarak seçilmek istenilen tanımların ayrılmasıdır. Görünüm menüsündeki Ana Kategori filtresinden istenilen kategori seçilebilir. Ayrıca Ana kategori altında oluşturulmuş şev tanımları sağ ve sol olarak ayrılmıştır. Ana kategori altındaki klasör üzerine tıklandığında sağda o klasörün hangi yöne ait olduğu bilgisi yer alır. Kullanıcı tarafından buradaki onay kutusu şeklindeki seçenekler değiştirilebilir.

NETPRO 6.0 238

Görünüm Menüsü Penceresi

Böylece herhangi bir editörü de sol ve sağ için şev tanımı seçilmek istendiğinde sadece o yöne ve gruba ait şev tanımları gelecektir. Sol ve sağ için oluşturulmuş klasörlerin her ikisini de editörde görüntülemek için Görünüm menüsü altındaki “Sol‘a\Sağ’a tanımlı klasörleri göster” seçeneklerinin her ikisi de tıklanır. Daha sonra istenilen üzeri tıklanarak tekrar görünmez hale getirilebilir. Şev tanımları editörü altında ayrıca Platform Editöründe kullanılan yüzey tanımları’da oluşturulabilir ve hali hazırdakiler düzenlenebilir. Kullanım şekli şevlerdeki şekliyle aynı yöntemleri içerir. N.6.2.Özel Dolgu/Yarma Şev Aralık Tanımları Editörü Kullanıcı tarafından belirlenen kilometre aralıklarında, farklı şev tipleri uygulamak için kullanılan editördür. Bu editör sol/sağ ve yarma/dolgu olarak 4‘e ayrılmıştır. Şevler sekmesinde buton şeklinde olan editörlerinde herhangi biri tıklandığında kullanıcı karşısına gelir. Bu pencerede sekmeler arası geçiş yapılabilir. Bu pencerelerde; F4:Edit: Đkona tıklandığında seçilen km satırı aralığını aktif hale getirilir. Tekrar tıklandığında ise pasif hale gelir. F3:Ekle: Đkona tıklandığından yeni bir km aralığı satırı oluşur. Sil: Oluşturulan km aralık satırını silme işlevini gerçekleştirir. Sırala: Editöre girilen km aralık satırları başlangıç km’sinden bitiş km’sine veya bitiş km’sinden başlangıç km’sine göre sıralanır. F3:Ekle: Yeni bir km aralığı satırı oluşturulur. Başlangıç ve bitiş kilometresi girilir. Oluşturulan satırın sağ tarafında yer alan “ … ” (3 nokta) butonu yardımı ile Şev Tanımları Editörüne girilir ve şev kütüphanesinden şev eğimi seçimi yapılır veya kullanıcı tarafından klavyeden veri girişi yapılabilir.

NETPRO 6.0 239

Özel aralık tanımlarının otomatik olarak doldurulması isteniyorsa Tip kesit editöründeki işlemler menüsü altında bulunan “Özel Şev Aralık Tablolarını Doldur” işlemi kullanılabilir.

Program tarafından platforma uygulanacak şev tanımları belirlenirken öncelikle bu editör listelerinde olan tanımlar dikkate alınır. Eğer bu listeler boş ise diğer hesaplama ve analiz yöntemleri kullanılır.

N.7.Araştırma Raporu Şev Tanımları
Bu bölümde, araştırma raporuna göre km aralığı ve şev tanımları yarma/dolgu olarak girilebilir. Şevler sekmesinde Araştırma raporunu kullan seçeneği işaretlenmiş ise yarma / dolgu analizi için kullanılacak şev eğimi yarma hücrelerine girilen tanımlardan alınır. Bu konu şevler sekmesinde ayrıntılı bir şekilde anlatılmıştır. Pencerenin sol alt tarafında yer alan: F4:Edit: Đkona tıklandığında seçilen km satırı aralığını aktif hale getirilir. Tekrar tıklandığında ise pasif hale gelir. F3:Ekle: Đkona tıklandığından yeni bir km aralığı satırı oluşur. Sil: Oluşturulan km aralık satırını silme işlevini gerçekleştirir. Sırala: Editöre girilen km aralık satırları başlangıç km’sinden bitiş km’sine veya bitiş km’sinden başlangıç km’sine sıralanır. F3: Ekle: Yeni bir km aralığı satırı oluşturulur. Oluşturulan satırda öncelikle başlangıç ve bitiş km’si değerleri girilir. Ardından Sağda ve Solda olan Yarma/Dolgu şev tanımları her sütünün sağ tarafında yer alan “…” (3 Nokta) butonu yardımı ile seçilir.

N.8.Duvarlar
Tip kesit editöründe dayanma yapıları Duvarlar sekmesinden tanımlanmakta ve oluşturulmaktadır. Bu sekme platformun solu sağı için iki kısma ayrılmıştır. Solda ve sağda birbirinden bağımsız olarak tanımlamalar yapılabilir.

NETPRO 6.0 240

Duvarlar / Tip Kesit Editörü Penceresi

Pencerenin sol alt tarafında yer alan; F4:Edit: Đkona tıklandığında seçilen km satırı aralığını aktif hale getirilir. Tekrar tıklandığında ise pasif hale gelir. F3:Ekle: Đkona tıklandığından yeni bir km aralığı satırı oluşur. Sil: Oluşturulan km aralık satırını silme işlevini gerçekleştirir. Sırala: Editöre girilen km aralık satırları başlangıç km’sinden bitiş km’sine veya bitiş km’sinden başlangıç km’sine sıralanır. F3: Ekle ile yeni bir km aralığı satırı oluşturulur. Oluşturulan satırda öncelikle başlangıç ve bitiş km’si değerleri girilir. Ardından duvar türü açılır menüsüden tanımlı olan duvar türleri seçimi yapılır. Duvar kütüphanesi program içerisinde standart olarak yer almaktadır. Bunun yanı sıra kullanıcı tanımlı duvarlarda oluşturulup, bu kütüphane içerisine kaydedilebilir. Öncelikle duvar için başlangıç ve bitiş kilometresi girilir. Ardından duvar türü seçimi yapılır. Pencerenin sağ tarafından seçilen duvar türüne göre ihtiyaç duyulan parametreler yer almaktadır. Örneğin istinat duvarı için eksene başlangıç ve bitiş mesafesi, temel derinliği, duvar kalınlığı hesaplama türü seçimi yapılır. Đksa Duvar, yapılmak istendiğinde duvar yüksekliği (hT) ve duvarın başlangıç kodu girilmelidir. Duvar başlangıç kodu olarak özelliği hendek dibi olan kodlar listelenir. Kullanıcı buraya istediği kodu klavyeden girebilir. Eğer duvarın başlangıç kodu girilmez ise platformdan sonra gelen ilk noktaya iksa duvar gövdesi konulur. Duvarlar sekmesinin sol alt köşesinde yer alan “ Duvarlar aktif ” onay kutusu, duvarın yapılıp yapılmayacağı kontrolünü sağlar. Onay kutusu aktif ise, editöre tanımlanan duvarlar platforma uygulanır ve kesitleri NETPRO 6.0 241

oluşur, aksi takdirde editörde tanımlar olsa bile duvarlar oluşturulmaz normal şev tanımları uygulanır.

N.9.Parametreler
Eğer kod kataloğunda yarma dolgu kararı verilecek nokta kuralı herhangi bir koda atanmamış ise, program platforma uygulanacak şevin yarma veya dolgu şevi olduğu kararını verirken bu bölümdeki değerleri dikkate alır. Sol ve sağ için metre cinsinden hendek kritik yüksekliği ve mesafesi değeri girilir. Platformun son noktasından kritik yükseklik ve mesafe değeri kadar gidilir. Bu nokta arazinin üstünde ise dolgu, altında ise yarma kararı verilir. Böylece drenaj açısından da uygun bir çalışma yapılmış olur.

Parametreler / Tip Kesit Editörü Penceresi

NETPRO 6.0 242

O. PLATFORM EDĐTÖRÜ
Platform editörü, sadece Netpro metin dilini kullanarak tip kesit tanımlamalarının ve tip kesit üzerinde bir takım düzenlemelerin yapıldığı bölümdür. Kurulan yapı ile yol, kanal, baraj, pist vs. istenilen her türlü yüzey tanımlanabilir. Đşleme girildiğinde yeni bir *.PLA dosyası oluşturulması istenir. Dosya oluşturulduktan sonra editöre giriş yapılır.

Netpro 6.0’da Platform Editöründe çok daha gelişmiş bir yapıya sahip olan Tip Kesit Editörü geliştirilmiştir. Bu editörün yetenekleri platform editöründe kat ve kat üstündür. Netpro 6.0 geliştirme ekibi de kullanıcılara bu editörü kullanmalarını tavsiye etmektedir. Platform editöründe var olan birçok işlem yeni Tip Kesit Editörü ile daha hızlı ve daha kolay bir şekilde yapılmaktadır.

Platform Editörü Penceresi

Platform editörü arayüzünde almaktadır. Bu kolonlar;

kesit

verileri

kolonlar

halinde

yer

Kilometre: Tanımlanan kesitin kilometre bilgisidir. Eksen Kotu: Eksen üzerindeki kot değeridir. Eksenden Sapma: Tip kesit tanımlamaları eksenden sola ve sağa yapılmaktadır. Tanımlamanın eksenden değil de eksene belirli bir NETPRO 6.0 243

mesafedeki noktadan (Refüj Kenarı, sol şev kazık noktasının 1m ilerisi gibi) yapılması gereken durumlarda eksenden sapma işlemi kullanılmaktadır. Sola/Sağa Tanım: Tip kesit tanımlarının yazıldığı bölümlerdir. Sola ve Sağa tanım değerleri genelde otomatik olarak oluşturulmaktadır fakat manuel editleme imkanı vardır Platform editöründe gerekli tanımlamalar yapıldıktan sonra kayıtlar üzerinde tek tek değişiklik yapmak istenirse ilgili satır mouse ile iki kez seçilerek açılan pencereden gerekli değişiklikler yapılabilmektedir. Platform editörü Dosya, Referanslar, Yüzey Tanımla, Şev Tanımla, Makro ve Görsel Enkesit izleyicisi olmak üzere 6 bölümden oluşmaktadır.

O.1.Dosya
Dosya menüsü altında bulunan: Yükle: Editöre yeni bir *.PLA dosyasını yükleme işlemidir. Sakla: Editörde yer alan bilgileri *.PLA dosyası içerisine kaydeder. Yeni Đsimle Sakla: Üzerinde değişiklik yapılan *.PLA dosyası içeriğini yeni isimle kaydeder. Çık: Editörde çıkış işlemini gerçekleştirir. Dosya menüsü altında yer alan diğer işlemler ayrı başlıklar altında incelenmiştir. O.1.1.Yeni (Platform Sihirbazı) Bu seçenek ile Yeni bir platform tanımlanabilir. Seçenek işaretlenip Tamam butonuna basıldığında tanımlanacak platformla ilgili dosyaların seçildiği ve tanımlamaların verilebildiği pencere açılır.

NETPRO 6.0 244

Yeni Platform Penceresi

Yeni Platformun Adı: Oluşturulacak platform için bu bölümden isim girilir ya da daha önce oluşturulmuş platform dosyaları yeniden oluşturulması için yüklenebilir. Eski bir dosya açılacağı zaman [...] butonuna basılarak açılan menüden platform dosyası seçilir ve Kabul edilir. Yeni bir dosya açılacağı zaman [...] butonu ile açılan menüden, [+] Ekle butonuna basılarak platform dosyası ismi girilir ve Kabul edilir. Bağlı Olduğu Güzergah: [...] Butonuna basılarak açılan menüden, kullanılan güzergah dosyası seçilmelidir. Tanımlanacak her yüzey bir Yatay ve Düşey Güzergah ile bağlantılı olmak zorundadır. Bu nedenle yeni bir yüzey tanım dosyası açıldığında, bağlı olduğu güzergah sorulur. Bu güzergah mutlaka verilmek zorundadır. Bağlı olduğu güzergah bir kez verildikten ve dosya saklandıktan sonra bir daha sorulmaz ayrıca Platform Editörü içerisinde güzergaha bağlı tüm işlemlerde otomatik olarak kullanılır. Yüzey tanımları oluşturulduktan ve saklandıktan sonra bağlı güzergahın silinmesi,adının ve/veya yerinin değiştirilmesi durumunda, düşey tanım bulunamadı mesajı gelecektir. Bu durumda güzergah dosyası tekrar eski durumuna getirilmeli ya da platform ile ilgili dosya seçme vb. işlemler tekrarlanmalıdır. Referans Enkesitler: [...] Butonuna basılarak açılan pencereden kullanılacak Referans Enkesit dosyası seçilmelidir. Referans Enkesitler oluşturulacak tip kesitlerin kilometrelerinin belirlenebilmesi ve yarma/dolguların tespitinde kullanılacaktır.

NETPRO 6.0 245

Sağa/Sola Tanım: Tip kesit tanımlamalarının yapıldığı bölümdür. Tanımlamalar eksenden sola ve sağa yapılmaktadır. Sağ/Sol aynı seçeneğinin işaretli olması durumunda Sola Tanım yazılırken aynı zamanda Sağa Yol Tanımı da oluşturulacaktır. Tanımlamalar ile ilgili ayrıntılı bilgi Platform Editörü/Yüzey Tanımla bölümünde Yüzey Tanımla işleminde anlatılacaktır.

O.2.Makro Đle Platform Oluştur
Platform editöründe dosya seçimi, tanımlamaların yapılması gibi bir takım işlemlerin bir sıra dahilinde yapılması gerekmektedir. Yapılması gereken tüm işlemler için Platform Editörü/Makro/Makro Edit bölümünden makro yazılarak, yazılan makrolar bu bölümden çalıştırılabilir. O.2.1.Enkesit’e Çevir Platform editöründe yapılan tanımların, enkesit dosyası formatına (kilometre, eksene mesafe, kot ve özellik kodu) çevrilmesi için kullanılan işlemdir. Genel olarak platform dosyaları "KSP", zemin dosyaları ise "KSE" uzantılı isimlendirilirler. Oluşan dosyaların isimlendirilmesi içeriğini belirlemeye yöneliktir. Yapısal olarak dosyalar arasında bir farklılık yoktur. Kilometre Süzgeci: Đşlem yapılacak kilometreler için bu bölümden süzgeç verilebilir. Enkesit’e çevirme işlemi tanımlanan kilometre aralığında yapılacaktır. Yeni Oluşacak Enkesit Dosyası: Đşlem ilk kez yapılıyor ise bu bölüme platform dosyası ile aynı isimde (KSP uzantılı) olacak şekilde program tarafından otomatik olarak isim verilir. Đsteniyor ise dosya [...] butonu ile açılacak listeden seçilebilir ya da aynı pencereden "[+] Ekle" butonu ile yeni dosya ismi verilir. Süzgece Uyan Kesitleri Yenile: Enkesit’e çevir işlemi sonrasında dosyadaki kayıtlar silinir ve yeni kayıtlar yazılır. Süzgece Uyan Kesitleri Yenile işlemi ile kilometre süzgeci verilerek istenilen kilometrelerdeki tanımlar yenilenebilir. Bu durumda sadece süzgeç verilen kilometrelerdeki tanımlar değişecek diğer mevcut tanımlar korunacaktır. Sonuç Eksen Kodu: Bu bölüme yazılan değer, oluşan enkesit dosyasındaki eksen noktasına kod olarak verilecektir. Uzatma Yapılacak: Oluşturulacak dosyanın başka bir dosyaya uzatılıp uzatılmayacağı seçilir. Đşaretli olması durumunda tanımlanan dosya Uzatılacak Enkesit Dosyası bölümünden seçilen dosyaya uzatılacaktır.

NETPRO 6.0 246

Şekilde düz çizgi ile gösterilen yol dosyasının, kesik çizgi ile gösterilen doğal zemin dosyasına uzatılması sonucunda gerekli kesme ve uzatma işlemleri otomatik olarak yapılacaktır. Doğal zemin ile tanımlanan kesit pek çok farklı yerde (yol üzerinde bankette, yol kenarı ile hendek dibi arasında vb.) kesişebilir. Bu kesişimlerden hangisinin şev kazık noktası olacağını belirleyebilmek için bazı kritik noktaların kodları gereklidir.

Şekilde görülen 6 kesişimden yalnızca 2 ve 6 numaralı noktalar şev kazığıdır. Bu noktaların bilinmesi için YKO, YKA ve HDA kodları verilmelidir. Gerekli bilgiler Sol/Sağ Yol Kenar Kodu ve Sol/Sağ Hendek Dibi Kodu bölümlerinden girilir. Her iki taraf dolgu ise sol ve sağ yol kenarı, her iki tarafın yarma olması durumunda hendek dipleri arasındaki doğal zemin kesişimleri dikkate alınmaz. Şev kazık noktalarının doğru olarak hesaplanabilmesi için mutlaka uygun kod değerleri yazılmalıdır.

NETPRO 6.0 247

Enkesite Çevir Penceresi

Soldan/Sağdan Uzat: Sadece sola ya da sadece sağa uzatmanın yapılacağı durumlarda ilgili seçenek işaretlenir. Son Kodlar Korunsun: Đşaretli olması durumunda, tanımda kullanılan son noktanın kodu, şev kazık noktasının kodu olacak şekilde kesit oluşturulur. Seçenek işaretli değil ise tanımda kullanılan kodlama sırasına göre kesişimden sonraki ilk noktanın kodu kesişim noktasının kodu olacak şekilde kesit oluşturulur.

O.3.Referanslar Menüsü
Kot ve kilometre hesaplatılmasına yönelik işlemlerin bulunduğu menüdür. Bu menü ile kot ve kilometreye bağlı çok özel tanımlamalar kolay bir şekilde yapılabilmektedir. O.3.1.Enkesitten Kilometre Oku Platform tanımlamalarının yapılacağı kilometreler enkesit dosyalarından okutulabilmektedir. Enkesitten kilometre oku işlemi ile kilometreler

NETPRO 6.0 248

seçilecek bir Enkesit dosyasından okutulabilir. Enkesit dosyasının daha önceden oluşturulmuş olması gereklidir. Đşleme girildikten sonra okunacak kilometrelerin olduğu dosya listeden seçilir. O.3.2.Listeden Kilometre Oku Platform tanımlamalarının yapılacağı kilometreler, kilometre liste dosyalarından okutulabilmektedir. Listeden kilometre oku işlemi ile kilometreler seçilecek bir kilometre liste dosyasından okutulabilir. Kilometre liste dosyasının önceden oluşturulmuş olması gereklidir. Đşleme girildikten sonra okunacak kilometrelerin olduğu dosya listeden seçilir. O.3.3.Kırmızı Kot Hesapla Kırmızı kot bilgilerinin güzergah dosyasından okutulması işlemidir. Düşey Tanımla bölümünden sadece şahküllü kurp değerleri girilmektedir. Girilen şahküllü kurp değerlerine göre ara kilometrelerdeki kırmızı kot değerleri bu bölümden hesaplatılabilir. Program otomatik olarak eğim ve kurp boyu değerlerine göre gerekli hesaplamayı yaparak kot değerlerini yazar. O.3.4.Kot ve Sapma Oku Referans bir kesit dosyasından, verilen kilometre süzgecine göre nokta ya da noktaların kot ve eksene mesafelerinin kot ve sapma bölümlerine okunması işlemidir.

Kot ve Sapma Oku Penceresi

NETPRO 6.0 249

Referans Enkesit: Kot ve mesafelerin okunacağı enkesit dosyasının seçildiği bölümdür. Kilometre Süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Kot ve Sapma okuma işleminin yapılacağı kilometreler girilir. Kot Oku/Sapma Oku: Sadece Kot, sadece sapma ya da her ikisi birden okutulabilir. Sabit Sapma Eki: Okunacak mesafe değerine eklenecek ilave mesafe değeridir. Okunamayanları Sil: Kot ve Sapma değerlerinin okunacağı kesit dosyasında nokta/noktalar mevcut değilse kot ve sapma değerleri okunamayacaktır. Đstenirse bu seçenek ile noktaların okunamadığı kilometreler platform editöründen silinebilir. Seçenek işaretlenmezse noktanın olmaması durumunda kot ve sapma değeri değişmeyecektir. Kot ve Sapma değerleri okunması ile ilgili olarak 3 seçenek vardır; O.3.4.1. Tek Nokta Kot ve Sapma okuma işlemi tek noktadan yapılmaktadır. Referans Enkesit bölümünden seçilen kesit dosyasında bulunan Kodlar Referans Kod1 bölümünde listelenir. Kot ve Sapma değeri okunacak nokta bu bölümden seçilir.

Tek Nokta / Kot ve Sapma Oku Penceresi

O.3.4.2. 2 Nokta Kot ve Sapma okuma işlemi için 2 nokta verilebilmektedir. Verilen 2 noktanın da Referans Enkesit bölümünden seçilen kesit dosyasında olması durumunda Kot ve Sapma okuma işlemi yapılacaktır. Ayrıca okunacak noktalardan hangisinin kullanılacağı MinimumZ ve NETPRO 6.0 250

MaksimumZ seçeneklerinden işaretlenmelidir. Đşaretlenen seçeneğe göre Minimum kotlu ya da Maksimum kotlu noktanın Eksene mesafe ve Kot değeri okunacaktır.

2Nokta / Kot ve Sapma Oku Penceresi

O.3.4.3.Sabit Kot Seçilen iki noktanın oluşturduğu çizginin belirli bir kot değerinden geçen çizgi ile kesiştirilerek ara mesafesinin hesaplanması işlemidir. Đşlem sonunda otomatik olarak ara mesafe değeri hesaplanır ve sabit kot değeri ile birlikte editörde gerekli yerlere yazılır. Not: Ayrıca sadece Sapma değeri verilecek ise, Platform Editörü ekranındaki bölümü seçilerek açılan pencereden Kilometre süzgeci ve uygulanacak sapma değeri girilebilir.

Sabit Nokta / Kot ve Sapma Oku Penceresi

O.3.5.Kırmızı Kot Fonksiyonu Kırmızı kot hesaplamalarıyla ilgili işlemlerin yapıldığı menü açılır. Bu menüden uygun işlem seçilip gerekli veriler girildikten sonra istenen aralıktaki kırmızı kot değerleri hesaplatılabilmektedir.

NETPRO 6.0 251

Kırmızı Kot Fonksiyonları Penceresi

Kilometre Başlangıç / Bitiş: Kırmızı kot hesaplamasının yapılacağı aralık tanımlanır. Girilen değerler dışındaki kilometreler işlem dışında tutulacaktır. Başlangıç Kot: Başlangıç kot değeri girilir. Diğer kilometrelerdeki kot değerleri kullanılan işleme göre program tarafından otomatik olarak hesaplanacaktır. Kırmızı kot hesaplama yöntemleri 3 ana başlık altında toplanmıştır; O.3.5.1.Lineer Eğim ve Bitiş kot değerine göre iki türlü hesaplama yapılır; Eğim%: Negatif değer azalan kot değeri, pozitif değer artan kot değeridir. Girilen eğim değerine göre kilometrelerdeki kot değeri başlangıca olan mesafelere göre otomatik bir şekilde lineer olarak hesaplanacaktır. Bitiş Kotu: Başlangıç kotu değeri ile bu bölümden girilen bitiş kot değerine bağlı olarak başlangıca olan mesafelere göre otomatik bir şekilde lineer olarak hesaplanacaktır. O.3.5.2.Parabolik Kırmızı kot değeri belirli bir aralıkta kilometre değerine bağlı olarak parabol denklemi kullanılarak hesaplanabilmektedir.

NETPRO 6.0 252

Parabolik / Kırmızı Kot Fonksiyonları Penceresi

Bilindiği gibi parabol denklemi ax2+bx+c=0 şeklindedir, burada dikkat edilmesi gereken nokta "x" değerinin programda "Kilometre" değerine karşılık geliyor olmasıdır. Yani program tarafından uygulanan denklem ak2+bk+c=0 (k=kilometre) şeklindedir. Kullanıcı tarafından A, B ve C değerleri girilmelidir. Girilen değerlere göre kilometre değerine karşılık düşen kırmızı kot değerleri otomatik olarak hesaplanacaktır. O.3.5.3.Serbest Kilometre değişkenine bağlı olarak istenilen formüller oluşturulabilir. Oluşturulan formüllere bağlı olarak belirlenen kilometre aralığında kırmızı kot değerleri otomatik olarak hesaplanacaktır.

Serbest / Kırmızı Kot Fonksiyonları Penceresi

Şekilde parabol denkleminin Serbest seçeneği kullanılarak uygulanması formül olarak görülmektedir. Formülde görüldüğü gibi "X" NETPRO 6.0 253

değişkeni yerine "Kilometre" değişkeni girilmiştir. Benzer şekilde "Kilometre" değişkeni kullanılarak çeşitli eğri ve doğru formülleri elde edebilmek mümkündür. O.3.6.Enkesitten Kırmızı Kot Hesapla Kırmızı kot değerlerini oluşturulmuş bir kesit dosyasından okuyabilme imkanı sağlar.

Enkesitten Kırmızı Kot Hesapla Penceresi

Okunacak kot değerleri için mesafe değeri verilebilmektedir. Verilecek mesafe değeri kot değeri alınacak yerin eksenden olan mesafesidir.

Mesafe değerinin kesitin hesaplanmayacaktır. O.3.7.Kilometre Sil

dışında

olması

durumunda

kot

değeri

Platform editöründen istenen kilometrelerin silinmesi için kullanılacak işlemdir. Tip kesit uygulanmayacak kilometreler bu yöntemle silinebilir.

NETPRO 6.0 254

Kilometre Sil Penceresi

Kilometre silmek için 2 tip süzgeç verilebilmektedir; Kilometre Süzgeci Aktif: Kilometre Süzgeci bölümünden girilen süzgeç dikkate alınarak, süzgece uyan kilometreler editörden silinecektir. Sapma Süzgeci Aktif: Minimum sapma ve Maksimum sapma süzgeci verilir. Verilen süzgeç arasında kalan sapmaların bulunduğu kilometreler editörden silinecektir. Kilometre süzgeci ve Sapma süzgeci aynı anda kullanılamaz. Her iki süzgecinde kullanılması durumunda sadece Kilometre Süzgeci dikkate alınacaktır.

O.4.Yüzey Tanımla Menüsü
Yüzey tanımlama ile ilgili işlemlerin bulunduğu menüdür. Bu menüdeki işlemler yardımıyla tip kesitler çok kolay bir şekilde uygulanabilir. O.4.1.Yüzey Tanımla Var olan kilometrelerde sağa ve sola tanımların topluca işlenebilmesi sağlanır.

NETPRO 6.0 255

Yüzey Tanımla Penceresi

Kilometre Süzgeci: Yol platformunun farklı kilometre aralıklarında farklı genişlik değerleri alması durumunda, Kilometre süzgeci kullanılarak arka arkaya farklı tanımlar yapılabilir. Kilometre süzgecine "*" verilmesi durumunda tüm kilometrelerde işlem yapılacaktır. Belirli bir aralık veya tek bir kilometre verilmek istendiğinde ise "Kilometre..Kilometre" şeklinde (31200..31400 veya 33800..33800 vb.) girilmelidir. Sola/Sağa Tanım: Sağa ve Sola tip kesit tanımları bu bölümden girilir. Bu bölümden girilen tanımlar verilen kilometre aralığındaki tüm kesitlere uygulanır. Đşlem ile son derece kolay bir şekilde her türlü yol/ kanal/ baraj vb. yüzeyler tanımlanabilir. Sola Tanım: 5%-2.5 0.25,0 0,1.8 -1,2 Sağa Tanım: 5%-2 0.25,0 0,1.8 -0.5,1 1,1 Yukarıda sayısal düşmektedir. olarak verilen tanım aşağıdaki şekle karşılık

Görüldüğü gibi eksene mesafe ve kotların hesaplanması gibi sürekli yapılması zor ve hataya açık işlemler yerine oluşturulacak kesit üzerindeki noktalar eksen kotuna göreceli olarak tanımlanabilir. Tanımlar yapılırken normal olarak belirli bir eksen etrafında yapılır. Eksen, platform editörüne girişte seçilen yatay güzergahtır. Platform editöründeki Sapma bölümünden değer verilerek eksenden istenen mesafede yeni bir eksen oluşturulabilir. Sağa ve Sola tanımların aynı olması ya da her ikisinin birden verilmesi gibi bir zorunluluk yoktur. NETPRO 6.0 256

Đstenirse eksenden sadece sol tarafa ya da sağ tarafa yüzey tanımı yapılabilir. Sağ ve Sola tanım pencerelerinin yanında bulunan onay kutusu işaretli değil ise tanım değerleri uygulanmaz. [...] butonu Platform kütüphanesine ulaşılır. Buradaki kütüphaneden hazır tanımlar seçilebilir veya yenilere eklenebilir ve kullanıcı tarafından bu tanımlar düzenlenerek kullanabilir. Platform Tanımları kütüphanesinin çalışma prensipler, Şev Tanımları kütüphanesiyle aynı özelliktedir. (Bkz. Şev Tanımları Editörü) Sağ ve Sol aynı seçeneğinin işaretli olması durumunda, Sola tanım değeri girilirken otomatik olarak Sağa tanım değeri oluşturulur. Yüzey tanımlama yöntemleri için detaylı açıklamalara “ Netpro 6.0 ile Yüzey Tanımla ” bölümünden ulaşabilirsiniz. O.4.2.Yüzey Oluştur Referans enkesit dosyasına bağlı olmadan istenen aralıklarda, başlangıç ve bitiş kilometresi verilerek tanım yapılacak kilometrelerin eklenmesi amacıyla kullanılır. Đşlem öncesinde editörde girilmiş olan kilometreler var ise aynı kilometreler değiştirilmez, yeni kilometreler eklenir.

Yüzey Oluştur Penceresi

O.4.3.Yüzey Kaydır Eksen kotundan, sabit bir değerin ya da çeşitli hesaplamalar sonucunda elde edilecek bir değerin düşülmesi ya da ekletilmesi işlemidir. Yüzey kaydırma işleminde kullanılacak 4 seçenek vardır.

NETPRO 6.0 257

Yüzey Kaydır Penceresi

O.4.3.1.Sabit Kot Eksen kotlarından verilen bir sabit değer kadar kaydırılır. Eklenecek değerin negatif olması durumunda mevcut kotlara eklenir, pozitif olması durumunda mevcut kotlardan çıkartılır.

Sabit Kot / Yüzey Kaydır Penceresi

O.4.3.2.Tanım Bu bölümden kaydırma miktarı kullanılan deyimler kullanılabilir. olarak yüzey tanımlamalarında

NETPRO 6.0 258

Tanım / Yüzey Kaydır Penceresi

Kaydırma miktarı yapılan tanımın başlangıç ve bitişi arasındaki kot farkıdır. Dikkat edilmesi gereken nokta bu tanımda sağ/sol ayrımı yapılamayacağıdır. Bu nedenle %D ve/veya %-D tanımı kullanılamaz. Bunun yerine %DA,%DO,%-DA ve %-DO kullanılması gereklidir.

Şekilde, kesik çizgi ile gösterilen formasyon çizgisini tanımlamak için hesaplanan kırmızı kotlardan sabit bir değer kadar kaydırmak yeterlidir. Eksende kot farkları tüm kilometrelerde aynı olacaktır.

Yukarıda görülen durumda sağ tarafın formasyon tabakasını oluşturmak için yüzeyin sabit bir değer kadar kaydırılması yeterli değildir. Kurplardaki dever değişimlerinden ötürü sol ve sağ yolların eksenleri arasındaki kot farkı sabit değildir. Bu kot farkı; M1%D1 M2%D2 tanımının düştüğü kot farkı ile aynıdır. Kaydırma miktarı; M1%D1 M2%D2 verilerek bu sonuca ulaşılabilir. Daha sonra formasyon kalınlığı kadar sabit bir değer verilerek yüzey aşağı kaydırılır.

NETPRO 6.0 259

O.4.3.3.Formül Đki enkesit dosyası arasında eksenden belirli bir mesafedeki kot farkı bulunarak "A" değişkeni elde edilir. Bulunan bu değer Formül bölümünde, oluşturulan bir formülde kullanılarak elde edilen değer işaretine göre eksen kotlarından düşülür ya da eklenir.

Formül / Yüzey Kaydır Penceresi

1. Enkesit/2. Enkesit: Kot farkı hesaplamasında kullanılacak iki kesit dosyası seçilir. Dosyaların seçilme sırası bulunacak "A" değişkeninin işaretinde etkili olacaktır. Kot Farkı Hesaplanacak Sapma: Kot farkı hesaplanacak yerin eksenden olan mesafesi girilir. Sol taraf için negatif sağ taraf için pozitif değer verilmelidir. Formül: Bulunan "A" değişkeni bu bölümden yazılacak formül içerisinde kullanılır. Elde edilen değer işaretine göre eksen kotlarından düşülür ya da eklenir. Đşlem özellikle baraj projelendirmelerindeki kret kotu hesabında kullanılabilir. Bilindiği gibi kret kotu hesabında, eksendeki baraj kotu ve doğal zemin kotu arasındaki fark hesaplanarak bulunan değer bir katsayıyla çarpılıp ilave edilecek kot miktarı hesaplanmaktadır. O.4.3.4.Tablo Kaydırma işleminde kullanılacak değerler oluşturulacak bir tablodan okutularak işlemler yapılabilir.

NETPRO 6.0 260

Tablo / Yüzey Kaydır Penceresi

Öncelikle değerlerin tabloya girilmesi gereklidir, Tablo Edit bölümü seçilerek açılan pencere üzerinde iken mouse sağ tuşuna basılır ve "Ekle" işlemi seçilerek gerekli bilgiler girilir ve tamam butonu ile tabloya eklenir.

Tablo Edit / Yüzey Kaydır Penceresi

Kilometre başlangıç ve bitiş değerleri ile başlangıç ve bitişteki kaydırma miktarları girilir. Başlangıç ve bitiş değerlerinin farklı olması durumunda, ara kilometrelerde ki kaydırma miktarı program tarafından otomatik olarak hesaplanır. Gerekli bilgiler girilip tamam butonu ile işlemden çıkıldığında gerekli yüzey kaydırma işlemi tamamlanmış olacaktır. Girilen kalınlık ve kilometre değerleri ileride tekrar kullanılmak üzere program tarafından güzergah dosyası içerisine kaydedilir. O.4.4.Yüzey Edit Bul ve Değiştir işlemidir. Bul bölümünden girilen değer yerine, Değiştir bölümünden girilen değer yazılır. Değiştirme işleminin yapılacağı kilometreler için kilometre süzgeci verilebilmektedir.

NETPRO 6.0 261

Yüzey Edit / Yüzey Kaydır Penceresi

Bu işlem ile 3.5%D,YKO şeklinde tanım yapılmışsa ve yol genişliğinin 3.5 metre değil de 5 metre olması durumunda, Bul bölümüne 3.5, Değiştir bölümüne 5 yazılarak, tüm kilometrelerde gerekli değişiklik otomatik olarak yaptırılabilir.

O.5.Şev Tanımları Menüsü
Genel olarak programda yol kenarına kadar olan bölüm ayrı bir tanım, şev tanımları ise ayrı bir tanım olarak verilmektedir. Bu bölümde şev tanımları ile ilgili ayrıntılı bilgi verilecektir. O.5.1.Şev Uygula Yol projeleri için tip kesitlerin oluşturulmasında en büyük sorun nerede kazı, nerede dolgu olacağının belirlenmesidir. Şev Uygula işlemi, uygun şevlerin belirlenmesi işlemini tamamen otomatik hale getirir. Öncelikle yolun sadece yol kenarına kadar olan tanımları yapılmalıdır. Tanımlanan yüzeyde şev tanımları olmamalıdır. Kilometre süzgeci: Farklı kilometre aralıklarında farklı tanımlar uygulamak amacıyla kilometre süzgeci verilebilir. Doğal Zemin Enkesitleri: Programın yarma/dolgu tercihlemesini yaparken kullanacağı enkesit dosyasıdır. Normal yol işlerinde bu dosya genel olarak arazi enkesitleridir. Yarma ve Dolgu Tanımları: Yol yüzeyinin kazıda/dolguda olması durumuna göre uygulanacak tüm tanımlar bu bölümden girilir. Oluşabilecek şevler için 4 tane seçenek vardır, solda kazı ya da dolgu ve sağda yarma yada dolgu olabilir. Program yol yüzeyinin kazıda ya da dolguda olması durumuna göre verilen tanımları tespit ederek uygular. Hendek Kritik Yüksekliği ve Mesafesi: Doğal zemin ile yol dolgu şevinin, yol yüzeyine çok yakın bir noktada kesişmesi durumunda, dolgu yüksekliği çok az olacağı ve bu durum drenaj açısından sorun çıkaracağı için kritik yüksekli ve kritik mesafe değerleri verilir. Girilen bu değerler Yarma/Dolgu kararının verilmesinde etkili olacaktır. NETPRO 6.0 262

Sağ ve Sol Aynı: Bu seçeneğin işaretli olması durumunda, Sola şev değerleri girilirken otomatik olarak Sağa şev değerleri oluşturulur. Şev tanımları öncesinde yol yüzeyi yol kenarlarına kadar tanımlı olmalıdır. Yol kenarı kavramı şev tanımından önceki son nokta olarak algılanmalıdır. Şev tanımları hariç tip kesit görüntüsü aşağıdakine benzer şekilde (yüzey tanımına bağlı olarak) oluşacaktır.

Solda Yarma Tanımı: -1.2,3,HDO 1,1,KYO Sağda Dolgu Tanımı: -1,3,KDO Sağda Yarma Tanımı: -1.2,3,HDA 1,1,KYA Sağda Dolgu Tanımı: -1,3,KDA

Đşlem sonunda şekilde belirtilen YKO ve YKA noktalarının zemine göre konumlarına göre kazı veya dolgu tanımları var olan tanımların yanına yazılır. Şekilde gösterilen kesitte sol taraf dolgu, sağ taraf kazı olarak bulunmuştur. Doğal zemin siyah renkte gösterilmiştir. Şevlerin uygulanması sırasında karar YKO ve YKA noktalarına göre verilir. Yolun sağ tarafında, YKA noktası doğal zeminin üzerinde kalıyor ise Dolgu, altında kalıyor ise Yarma şevi uygulanır. Ancak doğal zeminin YKA-HDA noktalarının oluşturduğu çizgiden geçmesi durumunda daha öncede belirtildiği gibi dolgu yüksekliği çok az olacak ve drenajda sorun yaşanacaktır. Yarma Hendeği Kritik Yüksekliği ve Mesafesi değerleri bu gibi durumlara son derece etkin bir çözüm sunar. Bu değerler Yarma/Dolgu kararının verileceği noktanın konumunu değiştirir. Yarma hendeği kritik yüksekliği YKA noktasının Yarma/Dolgu kararı öncesinde, kritik yükseklik kadar aşağıda ve kritik mesafe kadar sağda varsayılmasına yol açar. Bu işlemin amacı HDA noktasının doğal zeminin altında kalmasını sağlamaktır. Bu nedenle kritik yüksekliğin hendek yüksekliğine, kritik mesafenin YKA-HDA yatay mesafesine eşit verilmesi gerekir. Parametreler sol ve sağ için ayrı ayrı verilmelidir.

NETPRO 6.0 263

Şev tanımlarında son elemanlar yalnızca doğrultu belirlerler. Bu elemanların gerçekte ne kadar uzun olacağı şev kazık noktalarına göre değişecektir. Şev kazık noktaları Enkesit’e Çevir Đşlemi ile otomatik olarak hesaplanacaktır. O.5.2.Palye Tanımları Palye tanımları da şev tanımları gibi yapılmaktadır. Tanım uzunluğunda herhangi bir sınırlama yoktur. Dolgu Sol;
-10,5,D1O 5%5,D2O -10,5,D3O 5%5,D4O -10,5,D5O 5%5,D6O -10,5,D7O

Yarma Sol
-1,2,HDO 15,5,P1O 5%5,P2O 15,5,P3O 5%5,P4O 15,5,P5O 5%5,P6O 15,5,P7O

Her iki tanımda da 3 palye bulunmaktadır. Doğal zemini nerede keseceği otomatik olarak belirlenerek gereksiz tanımlar kesit bazında ayıklanırlar. Şekilde kesik çizgi ile olası doğal zemin ve bunlar için hesaplanacak şev kazık noktaları gösterilmiştir. Doğal zeminin tanımın ötesine geçmesi durumunda son eleman uzatılacaktır. O.5.3.Şev Tanımlarını Sil Şev tanımları ve yüzey tanımları temel olarak birbirinden ayrı olarak tutulur. Her yüzey tanımında varsa bir önceki tanım silinir. Şev tanımında bu durum aynı değildir. Şev tanımlarının arka arkaya tekrar uygulanması durumunda, yeni uygulanan tanım bir öncekinin devamına eklenecektir. Bu çok özel durumlar dışında kullanılmaması gereken bir yöntemdir. Şev tanımı yapmadan önce, daha önce uygulanmış şev tanımı varsa bu işlem ile silinmelidir.

NETPRO 6.0 264

Şev Tanımlarını Sil

Tanımların silineceği kilometreler için süzgeç verilebilir ayrıca tanımların sağda ve solda ya da sadece sağda, sadece solda silineceği belirlenebilir.

O.6.Makro Menüsü
Otomatik Đstinat duvarı tanımlarının ve Platform Makrolarının yazma, değiştirme ve çalıştırma işlemlerinin yapıldığı bölümdür. O.6.1.Makro Çalıştır Makro Edit bölümünde hazırlanan platform makroları bu bölümden çalıştırılır. O.6.2.Makro Edit Makrolar Platform Editörü içerisindeki tüm işlemleri tam otomatik hale getirmek için kurulmuş yapılardır. Genel olarak NETCAD/NETPRO içerisinde bir projeyi yaparken kullanılan işlemler makrolarda kullanılabilir. Makroları temel ilkesi, bir hesap sırasında gerekli dosyaları kullanıcıya bir kez ve anlamlı adlar ile sormak ve geri kalan işlemleri tümü ile otomatik olarak yapmaktır. Makroların her biri "SECME" alt dizininde, "NCM" uzantılı ASCII tipli ayrı dosyalarda saklanırlar. Seçim işlemi öncesinde bu dosyalar taranır ve platform makro adlarının ve dosyalarının göründüğü listeden seçim yapılır. Makroların hazırlanması Makrolar başlığı altında anlatılacaktır. O.6.3.Otomatik Đstinat Duvarı Đstinat duvarı oluşturulması ile ilgili işlemler bu bölümden otomatik olarak yapılabilmektedir. Đstinat duvarı oluşturmadan önce gerekli şev tanımlamaları yapılmış olmalıdır. Đşleme girişte istinat duvarının oluşturulmasında kullanılacak olan doğal zemin dosyası seçilir. Seçme işlemi sonrasında gerekli bilgilerin girileceği pencere gelir.

NETPRO 6.0 265

Đstinat Duvarı Tanımları Penceresi

Solda/Sağda Đstinat Duvar Aralıkları: Đstinat duvarlarının oluşturulacağı kilometrelerin başlangıç ve bitiş değerleri ile başlangıç ve bitiş noktalarındaki eksene olan mesafeleri girilir. Uygula: Girilen bilgilere uygun olarak solda ve sağda istinat duvarları oluşturulur. Oluşturulan bilgiler platform dosyası içerisinde tutulur. Temel Derinliği: Temel derinliği bilgisi girilir. Duvar Kalınlık Tablosundan: Hamule yüksekliği ve Duvar Yüksekliği bilgisine göre hesaplanacak olan duvar kalınlığının, ara değer olması durumunda: Hesaplanan Ara Değerin mi? yoksa cetvelden Bir Üst Değerin mi? alınacağı belirlenir. Ayrıca "T" butonuna basılarak duvar kalınlığı öğrenilebilir.

O.7.Görsel Enkesit Đzleyici
Oluşturulan tanımların ve kesitlerin geometrilerinin izlenebildiği bölümdür. Bu bölüm ile ilgili ayrıntılı açıklamalara “Görsel Enkesit Đzleyicisi” bölümünden ulaşabilirsiniz.

NETPRO 6.0 266

P. Kesit Editörü
Oluşturulan kesitlerle ilgili düzenleme ve değişiklik işlemlerinin yapıldığı editördür.

Kesit Editörü Penceresi

Editörde eklenen kesit dosyaları ile ilgili bilgiler kolonlar halinde kullanıcı gösterilir. Bu kolonlar ; Sıra: Kesit numarasıdır. Kilometre: Kesitin kilometresidir. Eksene Mesafe: Kesit üzerindeki noktanın eksene mesafedir. Kot: Kesit üzerindeki noktanın z değeridir. Kod: Kesit üzerindeki noktanın kodudur. Tek seferde birden fazla dosya eklemek için, dosya yükle penceresinden shift ile veya ctrl tuşları kullanılarak çoklu dosya seçimi yapılabilir. Ya da yüklemek istenilen dosyaların hepsi fare yardımıyla pencere içine alınarak seçimi yapılabilir. Kesit editörüne birden fazla dosya yüklenebilmektedir. Yüklenen dosyalardan sadece Aktif olan (seçilen) dosyanın verileri ekranda görünür. Yapılacak olan tüm düzeltme ve değişiklikler aktif olan (seçilen) dosya üzerinde etkili olur. Bu nedenle işleme girmeden önce düzenleme yada değişiklik yapılacak dosya seçilmelidir. Dosya seçme işlemi, dosyanın adının yazılı olduğu bölüm mouse ile seçilerek yapılır.

NETPRO 6.0 267

Kilometre Bul: Seçilerek açılan pencereden istenen kilometre girildiğinde, o kilometredeki kesit değerleri ekrana gelir.

Editör Üzerinde Sağ Tuş ile Açılan Menü Penceresi

Editörün üst bölümünde yapılacak işlemlerin bulunduğu menüler yer almaktadır. Bu menülerdeki bazı işlemlere ve bazı ekstra editleme işlemlerine verilerin bulunduğu ekranda mouse sağ tuşuna basarak açılan menüden de ulaşılabilir. Bu menüden yükleme, saklama işlemlerinin yanı sıra bir takım ekstra işlemler yapılabilir. Satır Ekle: Bulunulan satırın üzerine yeni veri girmek için bir satır eklenir. Edit: Manuel kesit giriş editörü açılır. Bu bölümden kesit dosyalarının pratik bir şekilde editlenmesi ve ekleme işlemleri yapılabilir. Ayrıntılı bilgi için “Manuel Kesit Giriş Editörü”’ne bakılmalıdır. Satır Sil: Seçili olan satır silinir. Özellikler: Enkesitlerin çizdirilmesi sırasında kullanılacak bir takım parametreler ve ayarlamalar bu bölümden yapılabilir. Yapılan düzeltme ve değişiklikler sonucunda genel olarak kullanılan dosya değişmez, değişiklikler açılan yeni bir dosyaya kaydedilir. Kaydedilen dosyanın ismi program tarafından otomatik olarak verilir. Oluşan dosyalar bellekte tutulur, istenirse bir isim verilerek diske kaydedilir. Kaydedilmemesi durumunda oluşan dosya editörden çıkıldığında kaybolur. Kayıtları değiştirmek için, mouse ile ilgili satır iki kez seçilir. Görsel Enkesit Đzleyici: Editörde yüklü bulunan dosyaların Görsel Enkesit Đzleyicide görüntülenebilmesi için kullanılır. Bu NETPRO 6.0 268

bölüm “Görsel Enkesit Đzleyici” bölümünde detaylı bir şekilde anlatılmıştır. Kesit editöründe yapılabilecek işlemler menüler altında toplanmıştır.

P.1.Dosya Menüsü
Yükleme, saklama, çıktıların alınması, rapor düzenleme gibi işlemlerin yapıldığı menüdür.

P.2.Düzenleme / Sorgu Menüsü
Kesitlerin düzenlenmesi ve kesit sorguları ile ilgili işlemlerin bulunduğu menüdür. P.2.1.Sırala Karışık girilmiş kesitleri düzenlemek için kullanılır. Đşlem sonunda kesitler kilometre sırasına, kesit içerisindeki noktalar eksene mesafeye göre soldan sağa olacak şekilde sıralanırlar. Sıralı olmayan dosyalar, yapılacak olan kübaj hesaplamalarında ve çizimlerde hatalı sonuçlara neden olacaktır. Sıralama işlemi sonucu değişiklikler mevcut dosyada yapılır. Đsteniyor ise yeni bir isim vererek ya da aynı isimdeki dosyaya kaydedilebilir. P.2.2.Kod Sil NETCAD/NETPRO’da kesit noktalarına özellik kodu verilebilmektedir. Gerektiğinde verilen özellik kodları bu bölümden silinebilir. Kod silme işlemi sonucu değişiklikler mevcut dosyada yapılır. Đsteniyor ise yeni bir isim vererek ya da aynı isimdeki dosyaya kaydedilebilir.

Kod Sil Penceresi

Kilometre süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Kod silme işleminin yapılacağı kilometreler girilir. Kod süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Silinecek Kodlar için bu bölümden süzgeç verilir. NETPRO 6.0 269

P.2.3.Yeniden Adlandır Bul değiştir işlemidir, diğer bul değiştir işleminden kullanım olarak biraz farklıdır. Aynı zamanda bu işlem ile mevcut kodların başına istenilen karakter eklenebilir. Kodlar maksimum 6 karakter olabilir.

Kod Yeniden Adlandır Penceresi

Kod Yeniden Adlandırma işlemi sonucu değişiklikler mevcut dosyada yapılır. Đsteniyor ise yeni bir isim vererek yada aynı isimdeki dosyaya kaydedilebilir. Kilometre süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Kod Yeniden Adlandırma işleminin yapılacağı kilometreler girilir. Kod süzgeci: Değiştirme işleminin yapılacağı Kodlar için süzgeç verilir. Kod değiştirme yapılacaksa süzgeç verilen kodun sonuna "*" işareti konulur. Aksi halde süzgece uyan kodların başına, kural bölümünden girilen değer eklenir. Kural: Bu bölümden girilen değer verilen süzgece bağlı olarak kod değeri ile değiştirilir yada başına eklenir. P.2.4.Nokta Sil Đstenilen noktalar kod süzgeci verilerek silinebilir. Nokta silme işlemi sonucu değişiklikler mevcut dosyada yapılır. Đsteniyor ise yeni bir isim vererek ya da aynı isimdeki dosyaya kaydedilebilir.

Kod Sil Penceresi

Kilometre süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Nokta silme işleminin yapılacağı kilometreler girilir. NETPRO 6.0 270

Kod süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Silinecek Noktalar için bu bölümden süzgeç verilir. P.2.5.Kesit Sil Đşlem için öncelikle silinecek olan kesit kilometresi mouse ile seçilmelidir. Đşleme girildiğinde silinecek kilometreyi belirten bir uyarı mesajı görüntülenir. Tamam ile ilgili kesit silinir.

Kesit Sil Penceresi

P.2.6.Sorgu Şev eğim listesi raporlarının alındığı, kod sorgulamalarının yapıldığı bölümdür. P.2.6.1.Kod Sorguları Kod sorgulamaları yapılarak bir takım sonuçlar alınabilir. Sandık kazı ya da sandık dolgu olan kesitler, sağ taraf dolgu olan kesitler, sol taraf yarma olan kesitler vs. aralık olarak rapor edilebilir. Bu işlem aslında verilen kodların olduğu kilometrelerin listesidir. Kod listesine "KDO KDA" yazıldığında, bu kodlar dolgu şevlerini ifade ettiği için kesitlerin dolguda olduğu kilometreler rapor edilecektir.

Kod Sorguları / Sorgu Penceresi

Kod Listesi: Aranacak olan kodların listesidir. Birden fazla kod girildiğinde kodlar arasında boşluk bırakılmalıdır. Arama Yöntemi: Tüm kodlar olmalı seçeneği işaretli olması durumunda, birden fazla kod girilmişse, tüm kodların olduğu kilometreler rapor edilir. Herhangi Biri Yeterli seçeneği işaretli ise NETPRO 6.0 271

Kod listesinde verilen kodlardan herhangi birisinin olduğu kilometreler listelenir. Tek Kilometreleri Đhmal Et: Bu seçeneğin işaretli olması durumunda sadece tek bir kesitte koşul sağlanmışsa ihmal edilir ve aralık şeklinde koşulun sağlandığı kilometreler rapor edilir. Đşaretlememesi durumunda ise koşulun sağlandığı tüm kilometreler rapor edilir.

Kod Sorguları / Rapor Sonucu

P.2.6.2.Şev Eğim Listeleri Sol dolgu ve sağ dolgu, sol yarma ve sağ yarma tanımında uygulanan şev eğim değerlerinin listesi bu bölümden rapor olarak alınabilir.

NETPRO 6.0 272

Kod Sorguları / Sorgu Penceresi

Liste: Rapor alınacak şev bu bölümden seçilir. Bir seferde tek bir şevin eğim değerleri listelenebilir. Tek Kilometreleri Đhmal Et: Bu seçeneğin işaretli olması durumunda sadece tek bir kesitte koşul sağlanmışsa ihmal edilir ve aralık şeklinde koşulun sağlandığı kilometreler rapor edilir. Đşaretlememesi durumunda koşulun sağlandığı tüm kilometreler rapor edilir.

Şev Eğim Listeleri / Rapor Sonucu

NETPRO 6.0 273

P.3.Kesit Đşlemleri Menüsü
Kesit dosyaları ile ilgili işlemlerin bulunduğu menüdür. Temel kesit işlemleri bu menü altında toplanmıştır.

P.3.1.Formasyon -> Yolla Birleştir Bu işlem yol uygulamalarında ortaya çıkan bir durumu çözmek için kullanılır. Formasyon çizgisi çizim amaçlı kullanıldığında yol çizgisini kestiği noktalarda kalmalıdır. Formasyon kullanılarak yapılan hacim hesaplarında ise çizgi yolu şev kazıklarına kadar izlemelidir. Ancak bu durumda yol ile formasyon aynı anda çizildiğinde pek çok çift nokta ortaya çıkacaktır. Bu nedenle formasyon yalnızca yolu kestiği noktalara kadar üretilir ve gerektiğinde bu işlem kullanılarak yol çizgisi ile birleştirilir.

Şekil 1'de formasyon çizgisi yol çizgisini kestiği noktaya kadar uzamaktadır. Formasyon->Yolla Birleştir işleminden sonra, formasyon çizgisi sk noktalarına kadar uzatılır ve @Formasyon Yol isminde bir dosya oluşturulur. Editörden çıkmadan bu dosya yeni bir isim verilerek saklanmalıdır. Böylece formasyon çizgisinin iki farklı durumu elinizde olur. Bu işlem diğer pek çok amaç içinde kullanılabilir. Örneğin yapılmış yol ile arazi katmanları birleştirilerek bitmiş arazinin enkesitleri oluşturulabilir.

NETPRO 6.0 274

Đşlem sonucunda editörde @FORMASYON YOL isminde bir dosya oluşturulur. Bu dosya incelenip değişiklikler kontrol edildikten sonra isim verilerek saklanabilir. Kaydedilmeyen dosyalar editörden çıkışta kaybolacaktır. P.3.2.Yol -> Zemine Uzat Đşlemi ile yolun zemin ile kesişerek şev kazık noktalarının kesin olarak hesaplanması sağlanır. Đşlem sonrasında yol çizgisine şekilde kesik çizgi ile gösterilmiş olan bağlantılar yapılır.

Doğal zemin ile tanımlanan kesit pek çok farklı yerde (Yol üzerinde bankette, yol kenarı ile hendek dibi arasında vb.) kesişebilirler. Bu kesişimlerden hangi ikisinin şev kazık noktası olacağını belirleyebilmek için bazı kritik noktaların kodları gereklidir.

Şekilde görülen 6 kesişimden yalnızca 2 ve 6 numaralı noktalar şev kazığıdır. Bunların verilebilmesi için HDO,YKO ve YKA noktaları verilmelidir. Zemine uzatma işlemi için daha genel olarak: Yol Kenarı Sol, Yol Kenarı Sağ, Hendek Dibi Sol, Hendek Dibi Sağ kodları sorulur. Her iki taraf dolgu ise sol ve sağ yol kenarı, her iki taraf yarma olması durumunda hendek dipleri arasındaki doğal zemin kesişimleri dikkate alınmaz. NETPRO 6.0 275

Uygun kodların verilmemesi durumunda eksen ile eksenin sağı ve solundaki ilk noktalar arasındaki kesişimler dikkate alınmaz.

Yol->Zemine Uzat işlemi, enkesitin uzun olması durumunda kırpma işleminde de kullanılabilir. Kısaca Yol->Zemine uzat işlemi Enkesitin kısa kalması durumunda uzatma, Enkesitin uzun olması durumunda kırpma işleminde kullanılabilir. Yukarıdaki şekilde Yol->Zemine uzat işlemi sonucunda sol tarafta araziyi geçtiği için kırpma, sağ tarafta ise kısa kaldığı için uzatma işlemi yapılacaktır. Đşlem sonucunda editörde @YOLA UZATILDI isminde bir dosya oluşturulur. Bu dosya incelenip değişiklikler kontrol edildikten sonra isim verilerek saklanabilir. Kaydedilmeyen dosyalar editörden çıkışta kaybolacaktır. P.3.3.Zemin -> Sıyırma Zemin dosyası kullanılarak, sıyırma değerleri bölümünden verilen değerlere göre, bitkisel toprak sıyırması sonucu sıyırma yüzeyi kesitinin oluşturulması işlemidir.

Sıyırma Kazısı Penceresi

NETPRO 6.0 276

Referans Kesit: Tabii zemin kesit dosyasının seçildiği kısımdır. Eğer arazi rolü atanmış bir dosya var ise, bu bölüme otomatik olarak gelecektir. Đstenilen dosya eğer listede yoksa, satırını sağ tarafında yer alan butonu ile yeni bir kesit dosyası yüklenebilir. Sınırlayan Kesit: Yol platformu kesit dosyasını seçildiği kısımdır. Eğer yol platformu rolü atanmış bir kesit dosyası var ise, bu bölüme otomatik olarak gelecektir. Đstenilen dosya eğer listede yoksa, satırını sağ tarafında yer alan butonu ile yeni bir kesit dosyası yüklenebilir. Sınır: Sıyırma işleminin uygulanacağı bölgenin belirlenmesi işlemidir. • Tüm Kesit: Kazı ya da Dolgu olma durumu göz önünde bulundurulmadan, her durumda yapılan sıyırma şeklidir.

Yol ile Sınırla: Yol platformu şevlerinin araziyle kesiştiği noktalar arazinde kalan bölgenin sıyrılması için bu opsiyon kullanılır. Yani sadece şev kazık noktaları arasında sıyırma işlemi yapılır.

NETPRO 6.0 277

Đlk şekilde Yol ile sınırla işlemi işaretlendiği için şev kazık noktalarına kadar sıyırma işlemi uygulanmıştır. Đkinci şekilde Yol ile sınırla işlemi işaretlenmediği için doğal zemine, kesit boyunca sıyırma yapılmıştır. • Dolguda: Sıyırma işleminin yalnızca dolguda uygulanan şeklidir. Editörde seçili zemin dosyası, sıyırma değerleri bölümünden verilen değerlere uygun olarak sadece dolgu olan bölümlerde kaydırılarak, bitkisel toprak sıyırması sonucu zemin değerleri oluşturulur.

Sınırlayan kesit dosyası olarak formasyon dosyası seçilerek dolgu olan bölgelerin formasyon dosyasına göre belirlenmesi sağlanabilir. Aşağıdaki şekilde oluşturulan formasyon dosyası kullanılarak, formasyon dosyasına göre Kazı/Dolgu belirlenmiştir.

Yarmada: Sıyırma işleminin yalnızca yarmada uygulanan şeklidir. Editörde seçili zemin dosyası, sıyırma değerleri bölümünden verilen değerlere uygun olarak sadece yarma olan bölümlerde kaydırılarak, bitkisel toprak sıyırması sonucu zemin değerleri oluşturulur.

NETPRO 6.0 278

Sınırlayan kesit dosyası olarak formasyon dosyası seçilerek yarma olan bölgelerin formasyon dosyasına göre belirlenmesi sağlanabilir. Aşağıdaki şekilde oluşturulan formasyon dosyası kullanılarak, formasyon dosyasına göre Kazı/Dolgu belirlenmiştir. Yöntem: • Gerçek Paralel: Referans kesit geometrisinin paraleli alınarak sıyırma yüzeyi oluşturulur. Paralel alma işlemi sonucunda geometrik olarak bozulma oluşabilir. Ara Mesafeler Değişmeden: Referans kesit üzerindeki noktalardan yararlanılarak ara mesafe değiştirilmeden sıyırma yüzeyi oluşturulur.

Kilometre süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Sıyırma işleminin yapılacağı kilometreler girilir. Ayrıca sağ tarafında yer alan buton yardımıyla kilometre liste dosyası veya aralık verilebilir. Eğer aralık olarak 40 verilirse, 40 m’nin katlarında sıyırma yüzeyi kesiti üretilecektir. Eski Yol Kenarı Kodu Sol/Sağ: Mevcut yolun genişletilmesi gibi durumlarda, sağlam zemin olmasından dolayı sıyırma kazısı mevcut yolun kaplamasına kadar olması gerekir. Bu durumu sağlamak için bir sınırlama koymak gerekecektir. Doğal zemin enkesitlerinde eski yol sol ve sağ kenarı için iki farklı kod kullanılarak sıyırma işleminin yapılmayacağı bir aralık oluşturulabilir. Eski Yol Kodu (Sol) ve (Sağ) bölümünde referans kesit üzerinde bulunan kodlar listelenir. Kullanıcı bu kodları seçebilir veya elle kod giriş yapabilir.

NETPRO 6.0 279

Şekilde: Eski Yol Kenar Kodu1 için "A", Eski Yol Kenar Kodu2 için "B" değeri girilerek eski yol yüzeyinin, olduğu yerlerde sıyırma yapılmaması sağlanır. Sıyırma Yarma Şevini Takip Etsin : Yarma şevine dik yapılan sıyırmadan dolayı oluşabilecek çentikleri önlemek için “Sıyırma, Yarma Şevini Takip Etsin” işlemi aktif hale getirilmelidir.

Çentik Hatası

Sıyırma değerleri bölümünden girilen veriler pencere altında görüntülenmektedir. Kullanıcı dilerse bu değerleri değiştirebilir veya yenilerini ekleyebilir. Ön izleme butonu kullanılarak sıyırma kazısı kesit dosyası oluşturulmadan, sonuç sıyırma kazısı görsel enkesit izleyicisinde izlenebilir. Tamam ile sıyırma kazısının uygulandığı kesit dosyası oluşturulur. Oluşan @SIYIRMA geçici dosyası sakla işlemi ile kesit dosyası olarak saklanabilir. Eğer bu dosya saklanmazsa editörden çıkışta silinecektir. P.3.4.Yakın Noktaları Kaydır Kesit dosyasının düzenlemek amacıyla kullanılan bir işlemdir. Özellikle modelden alınan enkesitlerde birbirine çok yakın noktalar ortaya çıkabilir. Bu noktaların hesaplamalar açısından hiçbir sakıncası yoktur ancak çizim yapıldığında okunaklığı azaltabilir. Đşleme girildiğinde sorulan yakınlık kriteri içerisinde olan noktaların ortalamaları alınır ve ortalama eksene mesafe ve kot olarak yeni bir nokta yaratılır.

NETPRO 6.0 280

P.3.5.Eksen Kaydır Bu işlem ile seçilen tüm kesitlerin ara mesafeleri verilen miktar kadar kaydırılır. Đşlem sonucunda eski eksen "0.00" noktası verilen değeri alır. Eksene paralel yol geometrilerini tanımlamak amacıyla kullanılır. Eksen 3 mt. paralel olarak sağa doğru kaydırıldığında ara mesafelerde olan değişiklik yukarıdaki şekilden izlenebilir. Eksen sağa doğru kaydırıldığı için eksene göre solda kalan noktaların ara mesafeleri verilen değer kadar artmış, sağda kalan noktaların ara mesafeleri ise verilen değer kadar azalmıştır. Eksen kaydır işlemi sonucu değişiklikler mevcut dosyada yapılır. Đsteniyor ise yeni bir isim vererek yada aynı isimdeki dosyaya kaydedilebilir. P.3.6.Kesişim Noktalarını Ekle Manuel yöntemler ile kros çevirmek için 2 tabakanın kesişim noktalarının bilinmesi büyük kolaylık sağlar. Enkesit çizimlerinin üzerinde kontrol makamlarının kesişim noktalarını istemesi durumunda bu işlem kullanılabilir.

Kesişim Noktalarını Ekle Penceresi

Öncelikle editörden yol dosyası seçilir, işleme girilir ve işlem dosyası olarak Formasyon veya Doğal zemin dosyası seçilir. Đşlem sonucunda oluşacak noktalar için KOD değeri girilebilir. Kodlar Otomatik NETPRO 6.0 281

Arttırılacak seçeneği işaretlendiğinde girilen kod değeri nümerik ise ilk verilen değer artırılarak devam eder. Verilen değer alfa nümerik ise, sonuna "1" eklenir ve arttırılarak devam eder. Đşlem sonucunda editörde @KESĐŞĐM NOKTALARI isminde bir dosya oluşturulur. Bu dosya incelenip değişiklikler kontrol edildikten sonra isim verilerek saklanabilir. Kaydedilmeyen dosyalar editörden çıkışta kaybolacaktır. P.3.7.Uzat Đşlem özellikle doğal zeminin yeterince geniş alınmadığı durumlarda, kesit uç noktalarını aynı eğimle veya yatay olarak uzatmak amacıyla kullanılır.

Uzat /Kesit Đşlemleri Penceresi

Đşleme girilmesi ile Kilometre Süzgeci ile birlikte Sol ve Sağ genişleme değerleri sorulur. Girilen değer pozitif ise enkesit genişliği girilen genişlik değerine uzatılır. Örneğin Enkesit genişliği 30 mt. ise Sola ve Sağa genişlik değeri için 50 mt. girildiğinde enkesitler 50 mt.'ye uzatılacaktır yani Enkesit genişliği 50 mt. olacaktır. Girilen değer negatif ise enkesit genişliğine verilen mesafe eklenecektir. Örneğin Enkesit genişliği 30 mt. ise Sola ve Sağa genişlik değeri için -10 mt. girildiğinde enkesitlere 10 mt. eklenecektir. Yani Enkesit genişliği 40 mt. olacaktır.

P.4.Đleri Kesit Đşlemleri Menüsü
Kesit dosyaları ile ilgili işlemlerin bulunduğu menülerden ikincisidir. Temel kesit işlemleri bu menü altında toplanmıştır.

NETPRO 6.0 282

P.4.1.Diş Kazısı Üzerine dolgu yapılacak yamaç şevinin 5/1 (% 20) eğimden daha dik olduğu yerlerde diş kazısı yapılabilir.

Diş Kazısı Penceresi

Referans Kesit: Tabii zemin kesit dosyasının seçildiği kısımdır. Eğer arazi rolü atanmış bir dosya var ise, bu bölüme otomatik olarak gelecektir. Đstenilen dosya eğer listede yoksa, satırını sağ tarafında yer alan buton ile yeni bir kesit dosyası yüklenebilir. Sınırlayan Kesit: Yol platformu kesit dosyasını seçildiği kısımdır. Eğer yol platformu rolü atanmış bir kesit dosyası var ise, bu bölüme otomatik olarak gelecektir. Đstenilen dosya eğer listede yoksa, satırını sağ tarafında yer alan buton ile yeni bir kesit dosyası yüklenebilir. Kilometre Süzgeci: Genel Netcad süzgeç operatörleri geçerlidir. Sıyırma işleminin yapılacağı kilometreler girilir. Ayrıca sağ tarafında yer alan buton yardımıyla kilometre liste dosyası veya aralık verilebilir. Eğer aralık olarak 40 verilirse, 40 m’nin katlarında sıyırma yüzeyi kesiti üretilecektir. En Büyük Diş Genişliği: Açılacak diş kazısı için en büyük taban genişliğidir.

NETPRO 6.0 283

En Küçük Diş Genişliği: Açılacak diş kazısı için en küçük taban genişliğidir. Diş Uygulanacak En Büyük Eğim (%) : Diş kazısını uygulanacağı arazi yüzeyinin max. eğim değeridir. Yola Yatay Uzaklık (En az) : Yamaç şevi ile dolgu şevi dibi arasındaki mesafe değeridir. Eski Yol Kenarı Kodu Sol/Sağ: Mevcut yolun kodları girilerek bu bölgelerde diş kazısı yapılmaması sağlanabilir. Eski Yol Kodu (Sol) ve (Sağ) bölümünde referans kesit üzerinde bulunan kodlar listelenir. Kullanıcı bu kodları seçebilir veya elle kod giriş yapabilir. Diş Kazısı Zemin Eğimi: Açılan diş kazısı tabanının eğimidir. Ön izleme butonu kullanılarak diş kazısı kesit dosyası oluşturulmadan, sonuç diş kazısı görsel enkesit izleyicisinde izlenebilir. Tamam ile yeni diş kazısının uygulandığı kesit dosyası oluşturulur. Oluşan @DĐŞ geçici dosyası sakla işlemi ile kesit dosyası olarak saklanabilir. Eğer bu dosya saklanmazsa editörden çıkışta silinecektir.

Diş Kazısı

P.4.2.Birleştir Aynı kilometredeki kesit noktalarının birleştirilmesine yönelik bir işlemdir. Bu yöntem ile yolun sağ ve sol tarafının okumaları ayrı yapılmışsa yada araziden eksik olan okumalar tamamlanmış ve eklenmesi isteniyor ise kullanılabilir. Đşlem sonucunda editörde @BĐRLEŞTĐR isminde bir dosya oluşturulur. Bu dosya incelenip değişiklikler kontrol edildikten sonra isim verilerek saklanabilir. Kaydedilmeyen dosyalar editörden çıkışta kaybolacaktır.

NETPRO 6.0 284

Örnek ekran görüntülerinde solu ve sağı ayrı ayrı oluşturulmuş iki kesit dosyasının birleşimi gözlemlenmektedir.

Sol tarafa ait enkesit görünümü

Sağ tarafa ait enkesit görünümü

Birleştirilmiş enkesit görünümü

P.4.3.Kırp Đşlemin yapılacağı kilometreler için süzgeç verilebilir. Verilen süzgece uyan kilometrelerde verilen iki kod değeri dışında kalan noktalar otomatik olarak silinecektir. KYO HDO YKO EKS

(YKO,YKA)

YKO EKS

NETPRO 6.0 285

YKA YKA HDA KYA Örnekte; KYO, HDO, YKO, EKS, YKA, HDA ve KYA şeklinde dizilmiş olan noktalardan nokta kodu süzgeci olarak YKO ve YKA girilmiş ve YKO, EKS ve YKA haricindeki noktalar silinmiştir.

Nokta Kodundan Kırp

Nokta Kodundan Kırp ekran görümü

P.4.4.Nokta Ekle Editörde seçili olan kesit dosyasına, başka bir kesit dosyasından nokta eklemek amacıyla kullanılan bir işlemdir. Eklenecek noktalar için kilometre ve kod süzgeci verilebilir. Kurala uyan noktalar kilometre ve ara mesafe sırasına uygun şekilde eklenir. P.4.5.Z Kotunun Altındakileri Değiştir Sahil bölgelerinde yapılan projelerde ortaya çıkan arazi kesitlerinin denizin altına uzaması nedeniyle bu bölgelerde sıyırma yapılmaması için kullanılacak bir işlemdir.

NETPRO 6.0 286

Şekilde dolgu şevinin denizin altına kadar uzaması nedeniyle, sıyırma yüzeyi de denizin altına kadar hesaplanmıştır. Bu bölümde denizin altında sıyırma yapılamayacağı için sıyırmanın deniz yüzeyinin başladığı noktada bitirilmesi gerekmektedir.

Z Kotunun altındakileri değiştir işlemi neticesinde sıyırma dosyası aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Z Kotu Altındakileri Değiştir Penceresi

Đşleme girmeden önce sıyırma dosyasının seçilmiş olması gereklidir. Diğer dosya olarak ise doğal zemin dosyası seçilir. Verilen kot değeri ve seçilen bağlama yöntemine göre yeni sıyırma dosyası oluşturulacaktır. NETPRO 6.0 287

Baz Kot: Değişiklik işleminin yapılacağı kot değeri girilir. Girilen kot değerinin altındaki noktalar diğer dosyadan değiştirilecektir. Bağlama Yöntemi: Değiştirme işlemi sırasında bağlantının nasıl yapılacağı belirlenir.

P.4.6.2 Kod Arasındakileri Değiştir Genel amaçlı bir işlemdir. Seçilen dosyadaki noktalardan aramesafe olarak uygun olanlar, verilen ikinci dosyadaki Kod'lar arasında kalan noktalar ile değiştirilir. Đstenirse değişiklik yapılacak kilometreler için kilometre süzgeci verilebilir. P.4.7. Ripaj Güzergahtaki değişiklikler nedeniyle oluşan kilometre ve aramesafe değişikliklerine uygun olarak kesit dosyasının değiştirilmesidir. Đşlem için eski güzergah ve yeni güzergah dosyaları hazır olmalıdır.

NETPRO 6.0 288

RĐPAJ RAPORU ----------------------------------------------| Eski Km | Yeni Km | Mesafe | ----------------------------------------------| 0+000.000 | 0+000.000 | 0.000 | | 0+020.000 | 0+020.075 | 2.813 | | 0+040.000 | 0+040.368 | 5.403 | | 0+044.667 | 0+045.041 | 5.620 | | 0+060.000 | 0+061.264 | 5.924 | | 0+080.000 | 0+082.471 | 6.097 | | 0+087.735 | 0+090.678 | 6.096 | | 0+100.000 | 0+102.976 | 5.309 | | 0+119.999 | 0+129.335 | 3.205 | | 0+140.000 | 0+149.040 | 1.782 | | 0+153.870 | 0+162.886 | 0.783 | | 0+160.000 | 0+169.028 | 0.402 |

Editörden değiştirilecek dosya seçilir ve Ripaj işlemine girilir, sıra ile eski ve yeni yatay güzergah dosyaları seçilir. Yapılan ripaj işlemi ile ilgili rapor ekrana gelecektir. Gerekiyor ise rapor kontrol edilebilir veya bağlı yazıcıdan çıktı alınabilir.Đşlem sonucunda editörde @RĐPAJ isminde yeni bir kesit dosyası oluşturulur. Bu dosya incelenip değişiklikler kontrol edildikten sonra isim verilerek saklanabilir. Kaydedilmeyen dosyalar editörden çıkışta kaybolacaktır. P.4.8.Kafa Hendeği Yüzey drenajını sağlamak için açılan su yoludur. Kafa hendeği yarmalarda uygulanır. Yarma şevi bitiş noktasında belirli bir mesafe yola paralel olarak gidilir ve bu noktanın kotu ile şev bitiş noktası kotu karşılaştırılır. Eğer yarma şevi bitiş kotu küçük ise bu kesite kafa hendeği uygulanır.

Kafa Hendeği Penceresi

NETPRO 6.0 289

Arazi Dosyası: Tabii zemin kesit dosyasıdır. Yol Dosyası: Yol platformu kesit dosyasıdır. L Mesafesi / Rakortman: Araziden yol yüzeyine su gelişinin olup, olmadığını tespit etmek amacıyla yarma şevi ile arazinin kesiştiği noktadan itibaren eksene paralel gidilen mesafe değeridir. Bu mesafe değeri rakamsal değerler olabileceği gibi rakortman bölümleri de kullanılabilir. Varsayılan Değerler : • • • Taban Genişliği: Hendek taban genişliğidir. Minimum Yükseklik: Hendek tabanından kenarlarına kadar olan dik yüksekliktir. Kaplama Kalınlığı: Hendek kaplama beton kalınlığıdır. Bu değer metraj işleminde kullanılır.

Su Gelişi Olan Aralıkları Doldur: Varsayılan değerlerin değişmesi durumda tekrar kafa hendeği uygulanacak kilometre aralıklarının tespit edilmesi için kullanılır. Editöre girildiğinde eğer arazi ve yol dosyalarının rolleri atanmış ise, kafa hendeği aralıkları otomatik olarak editöre gelecektir. Kullanıcı bu aralıkları istediği şekilde düzenleyebilir veya yenilerini ekleyebilir.Ön izleme ile kafa hendeği kesit dosyaları oluşturulmadan önce, görsel enkesit izleyicisinde uygulama sonuçları izlenebilir. Tamam ile kesit dosyaları ve Excel formatında metraj dosyası oluşturulur. Kesit dosyaları proje dosyası ile aynı isimde sonunda “_KH” eki ile otomatik olarak adlandırılır. Metraj dosyası ise proje dizinindeki metraj klasörü içerisine atılır.

Kafa Hendeği Üretilmiş Kesit Örneği

NETPRO 6.0 290

P.4.9.Topuk Hendeği Yüzey drenajını sağlamak için açılan su yoludur. Topuk hendeği yarmalarda uygulanır. Dolgu şevi bitiş noktasında belirli bir mesafe yola paralel olarak gidilir ve bu noktanın kotu ile şev bitiş noktası kotu karşılaştırılır. Eğer dolgu şevi bitiş kotu küçük ise bu kesite topuk hendeği uygulanır.

Topuk Hendeği Penceresi

Arazi Dosyası: Tabii zemin kesit dosyasıdır. Yol Dosyası: Yol platformu kesit dosyasıdır. L Mesafesi / Rakortman: Araziden yol yüzeyine su gelişinin olup, olmadığını tespit etmek amacıyla dolgu şevi ile arazinin kesiştiği noktadan itibaren eksene paralel gidilen mesafe değeridir. Bu mesafe değeri rakamsal değerler olabileceği gibi rakortman bölümleri de kullanılabilir. Varsayılan Değerler: • Taban Genişliği: Hendek taban genişliğidir. • Minimum Yükseklik: Hendek tabanından kenarlarına kadar olan dik yüksekliktir. • Kaplama Kalınlığı: Hendek kaplama beton kalınlığıdır. Bu değer metraj işleminde kullanılır. Su Gelişi Olan Aralıkları Doldur: Varsayılan değerlerin değişmesi durumda tekrar kafa hendeği uygulanacak kilometre aralıklarının tespit edilmesi için kullanılır. Editöre girildiğinde eğer arazi ve yol dosyalarının rolleri atanmış ise, topuk hendeği aralıkları otomatik olarak editöre gelecektir. Kullanıcı bu aralıkları istediği şekilde düzenleyebilir veya yenilerini ekleyebilir.

NETPRO 6.0 291

Ön izleme ile topuk hendeği kesit dosyaları oluşturulmadan önce, görsel enkesit izleyicisinde uygulama sonuçları izlenebilir. Tamam ile kesit dosyaları ve Excel formatında metraj dosyası oluşturulur. Kesit dosyaları proje dosyası ile aynı isimde sonunda “_TH” eki ile otomatik olarak adlandırılır. Metraj dosyası ise proje dizinindeki metraj klasörü içerisine atılır.

Topuk Hendeği Üretilmiş Kesit Örneği

P.4.10.Makro Edit Makrolar Kesit Editörü içerisindeki tüm işlemleri tam otomatik hale getirmek için kurulmuş yapılardır. Genel olarak NETCAD/NETPRO içerisinde bir projeyi yaparken kullanılan işlemler makrolarda kullanılabilir. Makroları temel ilkesi, bir hesap sırasında gerekli dosyaları kullanıcıya bir kez ve anlamlı adlar ile sormak ve geri kalan işlemleri tümü ile otomatik olarak yapmaktır. Makroların her biri "SECME" alt dizininde, "NCM" uzantılı ASCII tipli ayrı dosyalarda saklanırlar. Seçim işlemi öncesinde bu dosyalar taranır ve enkesit makro adlarının ve dosyalarının göründüğü listeden seçim yapılır. Makroların hazırlanması Makrolar başlığı altında anlatılacaktır. P.4.11.Makro Çalıştır Makro Edit bölümünde hazırlanan enkesit makroları bu bölümden çalıştırılır. P.4.12.Excel’e Aktar Enkesit verilerinin Excel programına aktarılması için kullanılan bir işlemdir.

NETPRO 6.0 292

Q. Sanat Yapıları Editörü
Hidrolik sanat yapılarının plan üzerindeki kilometresinin, genişliğinin, açısının ve daha birçok projelendirme parametresinin girildiği, metrajlarının alındığı editördür.

Hidrolik Sanat Yapısı: Sürekli olarak akan veya yağış sonucu oluşan yüzey sularının yol gövdesinin bir tarafından diğer tarafına geçirmekte kullanılan sanat yapılarıdır.

Ana menüden işleme girildiğinde kullanıcıdan projeye ait *.KTB dosyasını seçmesi istenir. Daha sonra Sanat Yapıları Editörü açılır. Editöre bilgi girişi yapılmadan önce Dosya menüsü hariç diğer menülerdeki işlemlerin tamamı pasif gelmektedir.

Sanat Yapıları Editörü Penceresi Editördeki bazı kolonlarda yer alan bilgiler kullanıcı tarafından girilir, bazıları ise ekrandaki enkesit çizimine sanat yapısını yerleştirdikten sonra otomatik olarak hesaplanır. Yeni bir sanat yapısı kilometresi eklemek için editörün sol alt köşesinde yer alan F3:Ekle butonuna tıklanır. F4:Edit ile, yeni oluşturulan km satırı içerisindeki hücreler düzenlenebilir veya manuel klavye yardımıyla bilgi girişi yapılabilir. Bilgi girişi yapılacak olan hücre fare ile tıklandığında kullanıcı, örneğin km bilgisini klavyeden girebilir ya da hücrenin sağ tarafında yer alan “…” (3 nokta) butonu ile güzergah üzerine fare ile tıklayarak km bilgisini elde edebilir. Açı, sol ve sağ genişlik hücreleri içinde bu kurallar geçerlidir.

NETPRO 6.0 293

Sil: Oluşturulan kayıt silinir. Sırala: Km değeri baz alınarak büyükten küçüğe veya küçükten büyüğe sıralanabilir. Kullanıcı tarafından girilmesi gereken kolonlar; Km: Sanat yapısının güzergah üzerindeki km değeridir. Açı: Güzergaha dik kabul edilen plandaki enkesit çizgileri ile sanat yapısının yerleştirilmesi için oluşturulan enkesit çizgisi arasındaki açıdır. Bu açı değeri grad cinsindendir.

50 gradlık örnek açı yerleşimi

Sol Genişlik: Güzergah eksenine göre plandaki enkesit çizgisinin eksenden sola olan uzaklığıdır. Sağ Genişlik: Güzergah eksenine göre plandaki enkesit çizgisinin eksenden sağa olan uzaklığıdır. Cins: Sanat yapısı cinsidir. Üzerine tıklandığında açılan menüden sanat yapısı cinsi seçimi yapılır. Boyut: Seçilen sanat yapısı için oluşturulan ebat bilgisidir. Üzerine tıklandığında açılan menüden ebat bilgisi seçimi yapılır. Kuyu Boyu: Kuyulu menfez metrajı için kullanıcı tarafından manuel girilen değerdir.

NETPRO 6.0 294

Açıklama: Kullanıcı tarafından girilir. Kesit çizimi üzerinden otomatik olarak hesaplanan kolonlar; Sol L: Ekrandaki enkesit çizimi üzerine sanat yapısı yerleştirildiğinde enkesit ekseninin sol tarafında yer alan uzunluk değeridir.

Sanat Yapıları Editörü Değerleri

Sağ L: Ekrandaki enkesit çizimi üzerine sanat yapısı yerleştirildiğinde enkesit ekseninin sağ tarafında yer alan uzunluk değeridir. FL: Ekrandaki enkesit çizimi üzerine yerleştirilen kutu menfezin en alt çizgi kotundan hesaplanan kot değeridir.

Kesit Üzerine Yerleştirilmiş Sanat Yapısı Görüntüsü

Eğim: Enkesit çizimi üzerine yerleştirilen sanat yapısının yatay düzlemdeki eğimidir.Otomatik olarak enkesit çiziminden hesaplanan bilgiler istenilirse tekrardan F4: Edit ile düzenlenebilir.

NETPRO 6.0 295

Sanat Yapıları Editöründe Farenin Sağ Tuşu ile Açılan Menü

Editörde farenin sağ tuşuna tıklandığında açılan menüden yukarıdaki işlemlere ulaşılır. Burada bulunan işlemlere menülerin anlatımı sırasında değinilecektir. Son iki işlem olarak; Hepsini Sil: Editördeki tüm bilgiler silinir. Yazdır: Editörde yer alan bilgilerin tamamı raporlanır. formatındaki bu rapor dosyası saklanabilir veya çıktısı alınabilir. *.CKS

Q.1.Dosya
Yükle: Editöre yeni bir *.KTB dosyasını yükleme işlemidir. Sakla: Editörde yer alan bilgileri *.KTB dosyası içerisine kaydeder. Yeni Đsimle Sakla: Üzerinde değişiklik yapılan *.KTB dosyası içeriğini yeni isimle kaydeder. Çık: Editörde çıkış işlemini gerçekleştirir.

Q.2.Kesit Đşlemleri
Kilometre listesinden oku: Kilometre, açı, sağ ve sol genişlik gibi değerlerin kilometre listesi dosyasından okunması işlemidir. Kesit konumunu iki noktanda hesapla: Ekrandaki güzergah üzerinde fare ile tıklanılan iki noktadan km, sol/sağ genişlik ve açı değerinin otomatik olarak editöre getirilmesi işlemidir.

NETPRO 6.0 296

Enkesitleri plana çiz: Oluşturulan kesitlerin ekrana çizilmesi sağlanır. Km, kesit genişliği ve açısına göre ekranda seçilen sanat yapısının plan çizimi yapılır. Kilometre listesi oluştur: Editöre girilen km, sol/sağ genişlik ve açı değerine göre arazi modeli veya yol platformu üzerinden kesit alınabilmesi için kilometre listesi dosyası oluşturur. Bu dosya Modelden Enkesit Al işleminde kullanılır.

Q.3.Sanat Yapısı Đşlemleri
Kesite Yaklaş: Aktif hale getirilen km değerindeki en kesit çizimine otomatik olarak yaklaşır. Eğer o an için ekranda kesit yok ise kullanıcıyı uyarır. Kesit Çizimine Sanat Yapısını Yerleştir: Seçilen km satırında sanat yapısı bilgileri girişi yapılmış ise, enkesit çizimine sanat yapısı yerleştirilir. Cins, boyut gibi sanat yapısı ile ilgili bilgiler girilmemiş ise bu işlem pasif halde gelir.

Kesit Üzerine Sanat Yapısının Yerleştirilmesi

Kesit Çizimine Sanat Yapısını Değerleri Kullanarak Otomatik Olarak Yerleştir: Editörde yer alan bilgilere göre otomatik olarak ekrandaki enkesit çizimine sanat yapısını yerleştirir. Sanat Yapılarını Plana Çiz: Editörde bulunan tüm sanat yapılarının blokları ile birlikte ekrana çizme işlemini gerçekleştirir.

NETPRO 6.0 297

Q.4.Metraj
Menfez Metrajı ve Kuyulu Menfez Metrajı: Yönetmeliklerde yer alan yol sanat yapıları metraj cetvelleriyle tam uyumlu şekilde metraj alma işlemdir.

Kutu Menfez Metrajı’nın Excel Formatında Metraj Çıktısı

NETPRO 6.0 298

R. Kübaj Editörü
Kesitler arasında her türlü alan ve kübaj hesaplamalarının yapıldığı editördür. Hesapta kullanılacak kesitler KSE veya KSP formatında olmalıdır. Hesaplamalar sonrasında bulunacak değerler saklanarak brükner dengelemesi, enkesitlerin yanına kübaj değerlerinin yazdırılması gibi çeşitli işlemlerde kullanılabilir. Saklanan dosyalar KUB uzantılı olarak kaydedilir. Kübaj editörü Alanlar (Kazı/Dolgu) ve Hacimler (Kazı/Dolgu) olarak iki farklı bölümden oluşmaktadır. Her iki bölümde de A, B, C’den başlayıp Z’ya kadar giden 26 tane kolon mevcuttur. Alan hesaplamaları sonucu değerler alan hesapları için ayrılan bölüme Hacim hesaplamaları sonucu ise hacim hesaplamaları için ayrılan bölüme yazılır.

Kübaj Cetveli Penceresi

Kübaj editöründe sadece kazı ve dolgu alanlarına müdahale edilebilir. Kazı ve dolgu alanlarını değiştirmek için ilgili satır iki kez seçilir yeni değer girilir ve tamam butonu ile kabul edilir. Bazı durumlarda güzergah üzerinde köprü, viyadük, tünel vb. yerlerde kübaj hesabı yapılması istenmez. Bu gibi yapıların olduğu kilometreler Özel Aralıklar Editöründen girildiği takdirde, bu kilometrelerde hesap yapılmayacaktır. Kübaj editöründe yapılacak işlemler menüler altında toplanmıştır.

NETPRO 6.0 299

R.1.Dosya Menüsü
Yükleme, saklama, çıktıların alınması, rapor düzenleme gibi işlemlerin yapıldığı menüdür.

R.2.Hesap Menüsü
Alan ve Hacim hesabı, Kross hesap Çıktılarının alınması, kolon işlemleri ve makro işlemlerinin bulunduğu menüdür. R.2.1.Alan Hesapla Kesitler arası alan hesabı yapar. Đşlem seçildiğinde gerekli dosyaların seçilebileceği pencere açılır. Bu penceredeki seçenekler yardımıyla eksenin solunda ve/veya sağında kalan alanlar hesaplatılabilir.

Alan Hesapla Penceresi

Sonraki ve önceki alım kesitleri veriliş sırası önemlidir. Yol ile doğal zemin dosyası arasında yapılacak bir alan hesabında öncelikle yol dosyasının seçilmesi ile doğru sonuç elde edilebilir. Sıranın yanlış verilmesi durumunda sadece kazı ve dolgu değerleri ters çıkacaktır. Bu durumda Kazı<->Dolgu işlemi ile, ilgili kolonun kazı ve dolgusu yer değiştirilerek doğru sonuç elde edilmiş olur.

NETPRO 6.0 300

Alanlar A, B, C, D, E ve F kolonları olarak bölümlenmiştir. Hesaplanan alanlar işleme girmeden önce seçilen kolona yazılırlar. Kolonlar arası yer değiştirme ve hesaplama gibi işlemler Hesap Menüsü altında toplanmıştır. Alan hesabı sırasında dikkat edilmesi gereken bir nokta kesitlerin bir diğeri üzerine uzatılmış olmasıdır aksi durumda program uzatma yapılmamış kesitleri düşey olarak diğeri ile birleştiğini kabul ederek alan hesabı yapacaktır.

Şekil 1'de gerekli uzatma işlemleri sonrası yol yüzeyi, doğal zemin üzerinde bittiği için kübaj hesaplamaları sonrasında alan hesabı doğru olarak hesaplanacaktır. Şekil 2'de ise yol dosyası doğal zemin ile birleşmediği için kesik çizgilerin olduğu varsayılarak hesaplama yapılacaktır. Şekil 2'de koyu renkli tarama ile gösterilen alan hesaplama dışında kalacaktır. Ana kural kesitlerin birleşmemesi durumunda 1. verilen dosyanın 2. dosyaya düşey olarak birleştirileceğidir yani birleştirme işlemi her zaman 1. Dosyadan yapılır. R.2.2.Hacim Hesabı Alanlar için ayrılan bölümden, hacim hesabının yapılacağı değerlerin bulunduğu alan ve ayrıca hacimler için ayrılan bölümden, yapılan hesap sonucu bulunan değerlerin yazılacağı kolon seçilmelidir. Editöre ilk girişte her ikisi içinde "A" kolonu seçili olacaktır. Hacim hesabı işlemine girildiğinde ekrana kullanılacak Kübaj Yönteminin seçileceği pencere gelir ve bu pencereden ilgili seçenek seçilerek tamam butonu ile hesap yaptırılır.

Hacim Hesabı Penceresi

NETPRO 6.0 301

Hesap sonucu değerler seçilen kolonda ilgili yerlere yazılacaktır. R.2.3.Kross Hesap Çıktısı Kross hesabında kullanılan noktaların listesi alınabilir. Alınan listede kilometreler, kazı ve dolgu alanları da listelenecektir. Kross Hesap Çıktısı Örneği
KĐLOMETRE: 0.000

KAZI ALAN = 2.90 CROSS kot= 894.82 893.37 CROSS mes= -10.44 -9.00 DOLGU ALAN = 3.74 CROSS kot= 894.46 894.52 CROSS mes= -3.04 0.00 KAZI ALAN = 0.33 CROSS kot= 893.89 893.37 CROSS mes= 8.22 9.00 KĐLOMETRE: 20.00

894.37 -7.50

894.46 -3.05

894.55 -5.00

894.80 -10.00

894.37 7.50

893.89 8.22

893.85 5.00

894.32 0.00

893.90 9.52

KAZI ALAN = 3.12 CROSS kot= 896.60 894.90 CROSS mes= -10.70 -9.00 DOLGU ALAN = 4.83 CROSS kot= 895.95 896.05 CROSS mes= -4.87 0.00

895.90 -7.50

895.95 -4.87

895.96 -5.00

896.52 -10.00

895.98 7.50

895.62 8.02

895.59 5.00

895.47 0.00

KAZI ALAN = 0.541 CROSS kot= 895.6283 894.9800 CROSS mes= 8.0276 9.0000

895.6471 9.6671

Raporlanan değerler, bağlı yazıcıdan çıktı alınarak kontrol yapacak kuruma teslim edilebilir yada daha sonra yazdırılmak üzere dosyaya kaydedilebilir. Her aşamada Kross hesap çıktısının tekrar alınabilmesi mümkündür. R.2.4.Alan Hesap Sihirbazı Alanların hesaplanmasında kesitlerin yanı sıra görselliği de ele alan bir işlemdir. Hesaplanacak alanlar pencereden gösterilerek kolonlara yazdırılır. Đşlem özellikle baraj projelerinde belirli bir kota göre yapılan dolguların hesaplanmasında pratik çözümler sunar. Bu yöntem ile yapılan dolgu

NETPRO 6.0 302

miktarları ve daha ne kadar dolgu yapılacağı gibi sorulara çok kısa bir sürede çözüm üretilebilir.

Alan Hesap Sihirbazı Penceresi

Dosya: Kübaj hesabında kullanılacak dosyaların Ekleme, Silme ya da Referans olma özelliğinin belirlendiği bölümdür. Dosya bölümü üzerinde mouse sağ tuşuna basılarak açılan pencereden yapılacak işlem seçilebilir.

Seçilen dosyaların yanındaki kutulardan renk seçimi yapılabilir. Renk için: Renk kutusu iki kez seçilerek açılan paletten istenen renk seçilir. Dosya ekle: Yeni bir dosya eklenir. Dosya Sil: Seçili dosya listeden çıkarılır. Referans Yap: Seçili dosya referans olarak belirlenir. Dosyanın referans olma özelliği kilometreler açısından önemlidir. Listede referans olan dosyanın kilometrelerine göre kesitler çizilir. Referans dosyada olmayan kilometreler görüntülenmez. Limit bul işleminde de limitler referans kesite göre hesaplanır. NETPRO 6.0 303

Kesit: Referans dosya kilometrelerinin görüntülendiği bölümdür. Seçili kilometredeki enkesit pencerede çizilir. Kilometreler arasında klavyeden aşağı ok, yukarı ok ve mouse ile dolaşılabilir. Sınır: Sınır ile ilgili işlemlerin bulunduğu menü açılır ve bu menüden yapılacak işlem seçilir. Yapılan sınırlamalar bir kesit gibi algılanır ve arada kalan alan hesaplanabilir.

Sınır Menüsünde Farenin Sağ Tuşuyla Açılan Menü Đçeriği

Yatay Sınır: Belirli bir kota göre sınır geçirilir.

Yatay Sınır

Düşey Sınır: Eksene mesafe girilerek sınır çizgisi geçirilir.

NETPRO 6.0 304

Düşey Sınır

Sınır Sil: Listede seçili olan sınır çizgisi silinir. Tümünü Sil: Tüm işaretler silinir. Üst Menü Đşlemleri: Üst menüde yer alan işlemler ve ikonlarla ilgili bilgiler aşağıdaki tabloda verilmiştir. Kolonlar (A,B,C..Z) 26 adet kazı ve 26 adet dolgu kolonu bulunmaktadır. Kazı alanı hesaplatılacak ise alanın içi gösterilir, dolgu alanı hesaplatılacak ise “Shift” tuşu ile beraber alanın içi gösterilir. Kazı ve dolgu alanları farklı renkte taranır ayrıca her kolonun taraması da farklıdır. Gösterilen alanlar diğer kilometrelerde de var ise otomatik olarak bulunur. Oluşturulan alan aynı kolon seçili iken tekrar gösterilir ise silinir. Farklı kolon seçilerek gösterilirse yada kazı ise dolgu, dolgu ise kazı olarak gösterilirse değiştirilerek yeni alan hesaplanır. Limit bul Çizim limitleri hesaplanarak görüntülenir. Pencere Büyüt Ayrıntı seçilemiyor ise bu işlem ile pencere içerisine alınarak büyütülebilir. Đşlemi kullanmak için tekrar seçmek gerekir. Önceki Pencere

NETPRO 6.0 305

Bir önceki görüntüye dönmek için kullanılır. Ekran Kaydır Görüntü çizim penceresi dışında kaydırarak görüntü ortalanabilir. Görüntü Kilitle kalıyor ise ekranı

Diğer kesitlerde de aynı detayın, aynı ekran büyüklüğünde gelmesi için kullanılan işlemdir. Kaydet ve Çık Oluşturulan alanlardan seçilenler, kübaj editöründeki kolonlara aktarılarak Alan Hesap Sihirbazından çıkılır. Kontrol Et Kesitlerde kapatılmamış alanların olduğu kilometreler rapor edilir. Film Oynatıcı Kesitlerin klavye ve mouse kullanımına gerek kalmadan sıra ile ekrana gelmesi sağlanabilir. Bekleme Süresi (sn): Her kesitte bekleme süresi saniye cinsinden belirlenir Başlangıç Kilometresi: Görüntülenecek kesitler için başlangıç kilometresi belirlenebilir. Bitiş Kilometresi: Görüntülenecek kesitler için bitiş kilometresi belirlenebilir Seçili Kilometreden Başla: Seçenek işaretlenirse başlangıç kilometresi olarak kesitler bölümünde seçilen kilometre referans alınır. Mouse Sol Tuşu: Çizim penceresi üzerinde mouse sol tuşu ile açılacak menüden, çizim detayları belirlenebilir, oluşturulan kuralların raporları alınabilir, kurallar silinebilir.

Çizim Penceresinde Mouse Sol Tuş ile Açılan Menü Đçeriği

NETPRO 6.0 306

Noktalar: Kesitlerin noktalarının görünüp görünmemesi belirlenebilir. Eksen Çizgisi: Eksen çizgisinin görünüp görünmemesi belirlenebilir. Alanlar: Alanların görünüp görünmemesi belirlenebilir. Arka Fon Rengi: Çizim penceresi arka fon rengini belirlemek için kullanılır. Kuralları Göster: Oluşturulan tüm alanların, hangi kesitler tarafından sınırlandığı bir rapor olarak alınabilir. Kuralları Temizle: Oluşturulan tüm kurallar silinir. Kural Yükle: Oluşturulan kurallar yüklenir. Kural Sakla: Oluşturulan kurallar saklanır. R.2.5.Makro Çalıştır Makro Edit bölümünde hazırlanan enkesit makroları bu bölümden çalıştırılır. R.2.6.Makro Edit Makrolar kübaj cetveli içerisindeki tüm işlemleri tam otomatik hale getirmek için kurulmuş yapılardır. Genel olarak NETCAD/NETPRO içerisinde bir projeyi hazırlarken yapılan işlemler makrolarda kullanılabilir. Makroları temel ilkesi, bir hesap sırasında gerekli dosyaları kullanıcıya bir kez ve anlamlı adlar ile sormak ve geri kalan işlemleri tümü ile otomatik olarak yapmaktır. Makroların her biri "SECME" alt dizininde, "NCM" uzantılı ASCII tipli ayrı dosyalarda saklanırlar. Seçim işlemi öncesinde bu dosyalar taranır ve kübaj makro adlarının ve dosyalarının göründüğü listeden seçim yapılır. Makroların hazırlanması Makrolar başlığı altında anlatılacaktır. R.2.7.Kolon Yer Değiştir Kolonlar arası yer değiştirme işlemi yapılabilir. Yer değişikliği yapılacak kolonlar açılacak pencereden yapılır. Bu sayede özel bir rapor tanımlanmışsa, hesaplar raporda tanımlanan yapıya uygun şekle getirilebilir. R.2.8.Kolon=F(Kolon,..Kolon) Kolonlar arası istenilen her türlü hesap yapılabilir. Đşleme girilmesi ile birlikte kazı ve dolgu için 2 formül sorulur.

NETPRO 6.0 307

Kolon=F (Kolon,..Kolon) Penceresi

Verilmesi gereken formüller aşağıdaki kurala uygun olmalıdır. Kolon=F(@AK,@AD+@BK+@BD...@FK,@FD) Burada Kolon sonucun yazılacağı (A,B,...,F) kolondur. Formül ise her türlü aritmetik ifadeyi içerebilir. Sabit değerlerin yanında kübaj cetvelindeki alan değerleri de değişken olarak kullanılabilirler. Bu alan değerleri @+KolonAdı+K/D şeklinde verilir. @AK, A kolonunun kazısı, @ED, E kolonunun dolgusuna karşılık düşer. Đlk formül kazı değeri, diğeri dolgu içindir. Çeşitli formül örnekleri; A=@AK-@BK A=@AD-@BD A=@AK-(@BK-0.33*@ED) A=@AD-@BD/2 R.2.9.Kazı <-> Dolgu Kazı ve dolgu alanlarındaki değerlerin yer değiştirilmesi için kullanılan işlemdir. Alan hesabı sonrasında dosyaların sırası yanlış verilmişse, kazı ve dolgular ters çıkacağı için tekrar hesap yapmaya gerek kalmadan, bu işlem ile hata giderilir.

Kazı <-> Dolgu Penceresi

NETPRO 6.0 308

Đşlemi yapmak için kazı ve dolgu değerlerinin değiştirileceği kolon seçilir ve tamam butonuna basılır. Đşlem sonunda hacimlerde değişme olmaz hacimlerinde değişmesi için yer değiştirme işlemi sonrasında tekrar hacim hesaplatılmalıdır. R.2.10.Kazı= |Kazı|+|Dolgu| Kazı ve dolgu alanları işaret farkı dikkate alınmadan (mutlak değerleri) toplanır ve elde edilen sonuç seçilen kolona yazılır. Đşlem sonunda dolgu alanı sütunundaki değerler sıfırlanır.

Kazı = |Kazı|+|Dolgu| Penceresi

R.2.11.Excel’e Aktar Kübaj verilerinin Excel programına aktarılması için kullanılan bir işlemdir.

R.3.Diğer Menüsü
Bu bölümde Sıkışma/ Kabarma değerlerinin girilmesi, uygulanması gibi işlemler ele alınmıştır. R.3.1.S/K Tablosu Hazırla Toprak sınıfları ve Sıkışma/Kabarma değerlerinin girildiği editör açılır. Ayrıntılı bilgi için Bölüm 1 “Toprak Sınıfları Editörü” kısmına bakınız. R.3.2.S/K Değerlerini Uygula Sıkışma/Kabarma ve Toprak Sınıf Değerleri Editöründen girilen Sıkışma/Kabarma değerleri kübaj editöründeki S/K sütununa otomatik olarak yazılır. Hacim hesabı sırasında S/K sütununda bulunan değer hesaplanan hacim değerine çarpan olarak gelecektir.

NETPRO 6.0 309

S. Görsel Kesit Đzleyici
Seçilen bir ya da daha fazla enkesiti, enkesit çiz işlemi yapmadan KM sırasına göre izlenmesini sağlar.

Görsel Enkesit Đzleyicisi Penceresi

Đzleyicinin sol tarafında dosyaların eklendiği bölüm, sağ tarafında ise eklenen dosyaların geometrilerinin ve bilgilerinin görüntülendiği ön izleme penceresi yer almaktadır. Sağ tarafta yer alan ön izleme penceresinin alt kısmında kesitin kilometre bilgisi yer alır. Ayrıca yürütme ve durdurma butonları yardımıyla kilometre kilometre kesitler tek tek veya sürekli bir şekilde izlenebilir. = Kesitlerin otomatik ve sürekli biçimde en baştaki kilometreye kadar izlenmesi işlemidir. Đşlemi durdurmak için dur butonuna tıklanır. = Bir önceki kesit kilometresindeki görüntüye kilometre kilometre manuel azalış biçiminde izlenmesi işlemidir. = Otomatik ve sürekli biçimde ileriye veya geriye doğru ilerletme işlemini durdurur. = Bir sonraki kesit kilometresindeki görüntüye kilometre manuel artış biçiminde izlenmesi işlemidir. kilometre

NETPRO 6.0 310

= Kesitlerin otomatik ve sürekli biçimde en sondaki kilometreye kadar izlenmesi işlemidir. Đşlemi durdurmak için dur butonuna tıklanır. Ön izleme penceresi aktif durumda iken klavyeden kısayol tuş kombinasyonu kullanarak kesit kilometreleri gezilebilir. Klavyedeki yön ve diğer tuşların davranışları ; • • • • • • • • • • Sol , Sağ.........................km ileri, geri gider Yukarı, Aşağı................. km ileri, geri gider SHIFT + Sol, Sağ.......... km ileri, geri 5 adım atlayarak gider SHIFT + Yukarı, Aşağı.. km ileri, geri 5 adım atlayarak gider PageUp .................km 15 adım ileri gider PageDown.............km 15 adım geri gider SHIFT + PageUp .................km 45 adım ileri gider SHIFT + PageDown.............km 45 adım geri gider Home......................km en başa gider End..........................km en sona gider

Netpro 6.0 ile gelen yeni özelliklerden biri de, Görsel Enkesit Đzleyicisi ile izlenen kesitlerin eğer plan çizimi varsa kesit bazında izlenebilmesidir. Bu işlemin yapılabilmesi için kesitlerin Netpro 6.0 ile oluşturulmuş olması gerekmektedir. Plan çiziminde izleme rengi açık mavi renk şeklinde görünmektedir.

Görsel Enkesit Đzleyicisindeki Kesitin Plan Üzerinde Đzlenmesi

NETPRO 6.0 311

Ön izleme penceresinin sol tarafına dayalı olarak dinamik kıyas kot çizgileri yer almaktadır. Kesitin kotuna göre kıyas kot değerleri değişmektedir. Ayrıca ön izleme penceresinin sol alt köşesinde kot ve eksene mesafe değerlerinin yazılı olduğu kısımlar bulunmaktadır. Ön izleme penceresinde fare imlecinin bulunduğu konuma göre bu değerler değişmektedir. Görsel enkesit izleyicisi’nin üst kısmında kesit üzerindeki birtakım bilgilerin görüntülenmesini sağlayan ve görüntü ayarlamalarının yapıldığı butonlar yer alır. Bu butonlar; Görüntü Kilidi: Ön izleme penceresindeki o andaki görüntüsünün davranışını kontrol eder. 3 farklı kullanım şekli vardır. Butonu üzerine her tıklandığında buton davranışı değişir.

:Görüntüyü düşey olarak sabit bir kota göre kilitler. Kesitini kotu değişse bile hep aynı yerde duruyormuş gibi görüntülenmesi sağlanır.

:Kullanıcı tarafından belirlenen referans kesitin geometrisi baz alınır ve bu geometri limitlerinde kesitler görüntülenir.

:Kullanıcı tarafında yaklaşılarak veya uzaklaşılarak elde edilen kota göre ön izleme yapılır.

Noktaya Yaklaş (+): Đşleme girdikten sonra ön izleme penceresinde herhangi bir yere fare ile tıklayarak yaklaşılmasını sağlar. Klavyeden artı (+) tuşuna tıklayarak da işlem kullanılabilir.

Noktadan Uzaklaş (-): Đşleme girdikten sonra ön izleme penceresinde herhangi bir yere fare ile tıklayarak uzaklaşılmasını sağlar. Klavyeden eksi (-) tuşuna tıklayarak da işlem kullanılabilir. Pencere Büyüt (Alt+Z): Ön izleme penceresindeki görüntünü herhangi bir bölgesini ekran fare yardımıyla görüntülenen bölgesi kadar büyütülmesini sağlar. Bu görüntü bölgesi dörtgen olarak tanımlanır. Klavyeden Alt+Z tuş kombinasyonu kullanılarak da işlem kullanılabilir.

NETPRO 6.0 312

Ekran Kaydır (Alt+X): Ön izleme penceresindeki görüntünün fare yardımıyla kaydırılması işlemidir. Klavyeden Alt+X tuş kombinasyonu kullanılarak da işlem kullanılabilir. Tümünü Gör (ESC): Ön izleme penceresindeki görüntünün pencerenin tamamına sığacak şekilde büyütülmesi işlemidir. Klavyeden ESC tuşuna tıklayarak da işlem kullanılabilir.

Rehber Çizgileri Göster: Eksen çizgisinin açılıp/kapatılması işlemidir.

Rehber Çizgiler

Nokta Adlarını Göster: açılıp/kapatılması işlemidir.

Kesit

üzerindeki

kodların

Nokta Adlarını Göster

NETPRO 6.0 313

Tüm Kesitlere Uygula: Aktif iken izleyicide yapılan değişiklikler tüm kesitleri etkiler. Örneğin kod açıldığında tüm kesitlerin kodları açılır.

Kotları Göster: Kesit işlemidir.

üzerindeki

kotlarının

açılıp/kapatılması

Kotları Göster

Noktaları Göster: Kesit üzerindeki noktaların açılıp/kapatılması işlemidir.

Noktaları Göster

Mesafeleri Göster: Kesit üzerindeki noktaların eksene mesafe bilgilerinin açılıp/kapatılması işlemidir.

NETPRO 6.0 314

Mesafeleri Göster

Kod Açıklamasını Göster: Kesit üzerindeki nokta kodlarının açıklamasının açılıp/kapatılması işlemidir.

Kod Açıklamalarını Göster

Eğim Bilgisini Göster: Kesit üzerindeki detayların eğim bilgisinin açılıp/kapatılması işlemidir.

Eğim Bilgisini Göster

NETPRO 6.0 315

Dever Bilgisini Göster: Kesit bilgisinin açılıp/kapatılması işlemidir.

üzerindeki

detayların

dever

Dever Bilgisini Göster

Ayarlar Ön izleme penceresindeki genel ayarların ve kesit üzerindeki bir takım bilgilerin görüntülenmesinin kontrolünü sağlar. Bu menü altında yer alan;

Görüntü Ayarları Penceresi

NETPRO 6.0 316

Animasyon Hızı : Ön izleme penceresinde hızlı ileri ve hızlı geri tuşlarıyla gerçekleşen animasyon hızıdır. Görüntü Kilidi Bilgisini Göster : Ön izleme penceresinin sağ üst köşesinde görüntüleme kilidi türü gösterilir. Mesajları Göster : Projedeki mesajların bulunduğu sekmeyi açar. Arka Plan Rengi : Ön izleme penceresinin arka plan rengi belirlenir. Birden Fazla Eleman Listesi Açılma Süresi (sn) : Ön izleme penceresinde fare imleci ile herhangi bir bölgede birden fazla eleman çizgisinin üzerine geldiğinde açılır. Açılan listeden istenilen eleman çizgisinin seçilmesi gerekir. Birden Fazla Eleman Varsa Listele: Eleman listesinin ekranda kaç sn. kalacağı bilgisidir. Çizim Yöntemi: Ön izleme penceresindeki detay çizgilerinin düz ve yumuşak geçişli olması sağlanır. • • Yumuşak Geçiş: Detay çizgilerini daha yumuşak (eğrisel) görüntülenmesidir. Düz Geçiş: Detay çizgilerinin daha keskin görüntülenmesidir.

Ölçek Çubuğunun En Büyük Genişliği (piksel) : Ölçek çubuğunun genişliği belirlenir. Ölçek Çubuğunu Göster: Ön izleme penceresinin sol alt köşesinde yer alan, ölçek çubuğunun ekran görüntülenmesinin kontrolünü sağlar. Ölçekleme Oranı (Düşey): Ön izleme çiziminin görsel olarak düşey ölçek oranıdır. penceresindeki enkesit

Ölçekleme Oranı (Yatay): Ön izleme penceresindeki enkesit çiziminin görsel olarak yatay ölçek oranıdır. Tümünü Gör Đşlemi, Yaklaşma Yüzdesi (%): Ön izleme penceresindeki görüntülenen kesit çizimine yaklaşma yüzdesidir. Görsel Enkesit Đzleyicisi Dosyalar, Süzgeç ve Kesitler olmak üzere 3 ana sekmeye ayrılmıştır.

S.1.Dosyalar
Dosyalar sekmesine enkesit dosyası eklemek için, farenin sağ tuşuna tıklanır ve açılan menüden, dosya ekle penceresine girilir. Enkesit dosyaları (*.KSE+*.KSP) penceresine kesit dosyaları eklenir. Ctrl veya shift tuşlarıyla çoklu seçim yapılarak enkesit çizimine dosyalar NETPRO 6.0 317

eklenebilir. Yine farenin sağ tuşuyla açılan menü altında yer alan Dosya Aç ile ise, tek bir kesit dosyası enkesit çizicisine eklenir. Eklenen bir dosya üzerinde farenin sağ tuşuna tıklandığında açılan menüden aşağıdaki işlemlere ulaşılır. Referans Yap : Fare ile seçilen kesitin geometrik limitleri kadar ekrana sığdırılmasını sağlar. Kalınlığı Arttır (Alt+W) : Seçilen kesitin piksel bazlı çizgisel kalınlık değerini arttırır. Kalınlığı Azalt (Alt+Q) : Seçilen kesitin piksel bazlı çizgisel kalınlık değerini azaltır. Kopyala(Çizim Ayarları) (Ctrl+C) : Seçilen kesit dosyasını parametrik özelliklerinin (tabaka özellikleri hariç) kopyalanması işlemidir. Yapıştır(Çizim Ayarları) (Ctrl+V) : Kopyalanan parametrik kesit dosyası ayarlarının herhangi bir veya birden çok kesite aktarılması işlemidir. Renk : Kesit renginin ayarlandığı işlemdir. Özellikler : Kesit özelliklerine ulaşılan işlemidir. Kot, Ara mesafe satırı kutu başlıkları veya dever, eğim yazılmayacak kodları bu özellikler penceresi yardımıyla ayarlanabilir. Listeden Sil : Seçilen kesit veya kesitleri silme işlemidir. Ctrl ile kesitler seçilebileceği gibi Shift veya fare yardımıyla toplu olarak seçilerek silme işlemidir. Klavyeden Delete tuşuyla da silme işlemi gerçekleştirilebilir. Aktif Km’yi Netcad Ekranına Çiz : Ön izleme penceresinde görüntülenen sadece kesit kilometresinin ekrana çizdirilmesi işlemidir.

S.2.Süzgeç
Kilometre Süzgeci ; kullanılarak kesit izlenmesi için kilometre süzgeci verilebilir. Netpro 6.0’ın standart süzgeç yapısı burada da kullanılır. Örneğin 0+100.00 ile 0+200.00 aralığındaki kesitler çizdirilmek istenildiğinde, “100..200“ şeklinde süzgeç girilebilir. Netpro 6.0’ın yeni özelliklerinden biri de istenilen sayı katlarına denk gelen kesitlerin çizdirilebilmesi olanağıdır. Bu işlem için, Kilometre süzgeci sağ tarafında yer alan “…” (3 nokta) butonu tıklanır. Açılan menüden ‘’Aralık’’ işlemine girilir. Đstenilen aralık için sayı girilir ve otomatik olarak bu kat sayıya göre, süzgeç oluşur. Ekrana çizim NETPRO 6.0 318

yapıldığında program tarafından bu süzgeç yapısı dikkate alınır. Kesit çizimindeki bir diğer önemli özellik ise, kilometre süzgeci olarak kilometre liste dosyasının kullanılabilmesidir. Kilometre süzgecinin sağ tarafında yer alan buton ile ulaşılan menüden “Kilometre Listesi” işlemine girilir. Đşleme girildiğinde kilometre liste dosyası gösterilmesi istenir. Gösterilen liste dosyasına göre, kilometre süzgeci otomatik olarak oluşturulur. Kod Süzgeci : Herhangi bir kodu içeren kesitlerin çizdirilmesi için bu opsiyon kullanılır. Kesit Kod Süzgeci : Kesit dosyasına verilen koda göre filtreleme işlemi yapılabilir.

S.3.Kesitler
Referans kesitin kilometre bazlı olarak ön izleme penceresinde görüntülenmesi sağlar. Netpro 6.0 ile eklenen yeni özelliklerinde biri de kesit kilometreleri üzerinde farenin sağ tuşuna tıkladığında açılan Plan'a Git ve Profil'e Git işlemleridir. • Plan'a Git; aktif kesit kilometresi değerinde plana yaklaşma ve izleme işlemidir. • Profil'e Git; aktif kesit kilometresi değerinde profile yaklaşma ve izleme işlemidir.

S.4.Mesajlar
Projede bulunan mesajların görüntülendiği ve izlendiği bölümdür. Herhangi bir mesaj oluşturulabildiği gibi var olan mesajlarda düzenlenebilir.

NETPRO 6.0 319

T. Makrolar
Makrolar, kullanıcıya kolaylık sağlamak amacıyla tasarlanmış küçük bir programlama dili olarak tanımlanabilir. Makrolar kullanılarak, yapılması zaman alan bir çok işlem pratik bir şekilde çözümlenebilir. Bu küçük programlama dili şu an NETCAD/NETPRO içerisinde, • • • • • Tip Kesit Editörü Enkesit Editörü Kübaj Editörü Platform Editörü Enkesit Tabloları içerisinde kullanılmaktadır.

Bu bölümde kullanıcıya, makro editörüne giriş, makroların hazırlanması ve çalıştırılması ile ilgili bilgiler verilecektir.

T.1.Makro Editörü
Makro Editörüne girmek için Kesit Editörü, Kübaj Editörü ve Platform Editöründe Makro Edit Đşlemi, Enkesit Tabloları işleminde ise Tablo Makrosu Hazırla işlemi kullanılır. Tip kesit editöründe herhangi bir tanımın üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır ve açılan menüden Yeni Makro işlemine girilir.

Platform Makroları Penceresi

Kesit, Platform ve Kübaj editörlerinde işlemin seçilmesi ile birlikte daha önceden oluşturulan makroların bulunduğu liste ekrana gelir. Bu ekrandan daha önce oluşturulan makrolar seçilerek [Sil] işlemi ile silinebilir. Seçilen makroların içerikleri Ön izleme Penceresinde görülebilir.

NETPRO 6.0 320

Daha önceden hazırlanmış bir makroyu Editlemek için makro seçilir ve Tamam butonuna basılır, Makro Editörüne geçtikten sonra gerekli editlemeler yapılır. Yeni Makro oluşturmak içinde ilk önce mevcut makrolardan birisi seçilerek Tamam butonu ile Makro Editörüne geçilir. Daha sonra Dosya menüsünden Yeni işlemi seçilerek boş bir makro dosyası açılır. Makro Editöründeki işlemler Dosya menüsü içerisinden ve ORNEK MAKRO ekranında sağ mouse tuşuna basılarak açılan pencereden seçilebilir. Makrolara istenirse açıklama bilgisi girilebilir.

Makro Editörü Penceresi

Dosya Menüsünde yer alan işlemler aşağıda anlatılmıştır; Yeni : Boş bir makro dosyası açmak için kullanılır. Editördeki makro silinerek boş bir dosya oluşturulur ve yeni makro yazılır. Yükle : Daha önceden oluşturulan makrolar seçilerek editöre yüklenir. Sakla : Oluşturulan makro dosyası saklanır. Farklı Sakla : Oluşturulan makro dosyası yeni bir isim verilerek saklanır. ASCII Yükle : Eski versiyonlarda oluşturulmuş ASCII yapıdaki makro dosyalarının yüklenmesi için kullanılır.

NETPRO 6.0 321

ASCII Sakla: Oluşturulan makro dosyalarının ASCII yapıda saklanması için kullanılır.

T.2.Kesit Editörü Makroları
Enkesit Editörü makroları, editörde seçili olan kesit dosyasında bulunan noktaların kodlarına bağlı olarak oluşturulan makrolardır. Bu nedenle Makro yazmaya başlamadan önce Kesit Editöründe ilgili kesit dosyası seçilmiş olmalıdır. Kesit Editörü makrolarında temel kural kesitleri oluşturan noktaların hesaplatılması işlemidir. Hesaplatılan noktalar daha sonra “Ekle” makrosu ile enkesitin oluşturulmasında kullanılır. Yazmış olduğunuz makroları daha sonra oluşturacağınız kesit dosyalarında kullanmak daha da önemlisi NETCAD/NETPRO’yu iyi bir şekilde kullanabilmek için kodlamalarda standartlaşmaya gitmeniz önerilir. Makro yazabilmek için ilk önce Yeni Makro satırı seçilir ve makro penceresinde (sağ pencere) sağ mouse tuşuna basarak açılan pencereden istenen işlem seçilir. Makro yazarken araya ekleme yapılabilir bunun için eklenecek satırın altındaki satır seçildikten sonra mouse sağ tuşuna basılır ve işlem seçilir. Adını Değiştir: Oluşturulan makro dosyasının adını girmek yada değiştirmek için kullanılır. Yeni oluşturulan makro dosyaları için mutlaka Adını Değiştir işlemi ile isim girilmelidir. Makro Edit: Oluşturulan satırlar daha sonra tekrar seçilerek editlenebilir. Editleme işlemi için ayrıca ilgili satır mouse ile iki kez seçilerek editleme yapılabilir. Makro Sil: Seçili olan satırın silinmesi için kullanılır. Soldan Topla: Kod bilgisi girilir. Girilen Kod’a kadar olan tüm noktalar makro sonucu oluşacak dosyaya eklenir.

Soldan Topla Penceresi

Topla: 2 Kod girilir. Girilen Kodlar arasında kalan tüm noktalar makro sonucu oluşacak dosyaya eklenir. NETPRO 6.0 322

Topla Penceresi

Sona Kadar Topla: Başlangıç noktası girilir. Girilen noktadan sonraki tüm noktalar makro sonucu oluşacak dosyaya eklenir.

Sona Kadar Topla Penceresi

Nokta: Yeni nokta hesaplamak için kullanılacak işlemlerin bulunduğu menüdür. Bu menüden uygun işlem seçilerek yeni nokta hesaplatılabilir. Nokta Kodundan Tanım ile Hesapla: Tanım ile yeni nokta hesaplanması işlemidir. Hesaplanacak nokta için isim girilir, kullanılacak referans nokta seçilir ve tanım girilir.

Nokta Kodundan Tanım ile Hesapla Penceresi

NETPRO 6.0 323

Đki Doğrunun Kesişimi: Đki doğrunun kesişimleri hesaplanarak yeni bir nokta oluşturma işlemidir. Daha önce işlemde kullanılacak doğrular makro ile tanımlanmış olmalıdır. Oluşacak nokta için isim girilir, 1. Doğru ve 2. Doğru seçilir. Hesaplanacak yeni nokta için Kod girilir.

Đki Doğru Kesişimi

Doğrunun Uç Noktaları: Doğruların başlangıç ve bitişlerinin nokta olarak tanımlanması için kullanılan işlemdir. Daha önce işlemde kullanılacak doğrular makro ile tanımlanmış olmalıdır. Oluşacak nokta için isim girilir, Đşlemde kullanılacak doğru seçilir. Doğrunun Başlangıç/Bitiş seçeneklerinden uygun olan işaretlenir. Hesaplanacak yeni nokta için Kod girilir.

Doğrunun Uç Noktaları Penceresi

Önceki Noktadan Tanım ile Hesapla: Nokta makrosu ile oluşturulan noktalar kullanılır. Hesaplama verilen tanıma göre yapılır. Oluşacak nokta için isim girilir, Đşlemde kullanılacak nokta seçilir ve tanım girilir.

NETPRO 6.0 324

Önceki Noktadan Tanım ile Hesapla Penceresi

Doğru Yap: Đki nokta arasını doğru olarak tanımlamak için kullanılır. Başlangıç noktası tipi ve Bitiş noktası tipi için değişik seçenekler kullanılabilir.

Doğru Yap Penceresi

KOD: Başlangıç ve Bitiş noktası için kullanılacak kod noktaları seçilir. <KOD: Kodu girilen noktadan bir önceki nokta kullanılır. >KOD: Kodu girilen noktadan bir sonraki nokta kullanılır. =i (Kesitin i. Noktası): Numaralar soldan başlayarak hesaplanır. Đlgili noktanın sıra numarası girilerek doğru tanımlanır. $Px Nokta Makrosu: Makroda tanımlanan noktalar kullanılarak doğru tanımlanır. Ekle: Enkesit noktaları ve tanımlanan noktalar seçilerek yeni kesit tanımlanır. NETPRO 6.0 325

Nokta ve Kodlar: Bölümünde kesit dosyasındaki tüm noktalar ve makroda tanımlanan noktalar yer alır. Seçilen Noktalar ve Kodlar bölümünde ise oluşacak enkesit dosyasında yer alacak noktalar eklenir, çıkarılır ya da sırası değiştirilebilir. Noktalar soldan sağa doğru sıralı olmalıdır.

Ekle/ Nokta ve Kodlar Penceresi

Ekleme, çıkarma ve sıra değiştirme işlemleri oklar yardımı ile yapılır. Paralel: Oluşturulan doğruların paralel olarak ötelenmesi amacıyla kullanılır. Değerler doğrunun oluşturulma yönüne göre sol negatif (-), sağ pozitif (+) olarak girilir.

Doğrunun Paralellerini Al Penceresi

NETPRO 6.0 326

Doğru: Đşlemde kullanılacak doğru seçilir. Doğrunun daha önce tanımlanmış olması gerekmektedir. Mesafe: Sabit ya da değişken bir değer girilir. Bunun için öncelikle Sabit ya da Değişken seçeneğinin işaretlenmiş olması gerekmektedir. Değişkenler için daha önceden, Değişkenler makrosu ile liste oluşturulmuş olmalıdır. Sabit seçeneğinin işaretlenmesi durumunda sayısal değer girilir. Değişken seçeneğinin işaretlenmesi durumunda ise istenen değişken listeden seçilir. Değişken seçeneğinin kullanılmasının avantajı makronun çalıştırılması sırasında yeni değer girilebiliyor olmasıdır. Değişkenler: Kullanılacak değişkenlerin tanımlandığı bölümdür. Değişken ekleme ve silme işlemi mouse sağ tuşuna basılarak yapılır, Değişken ekle işlemi ile açılan pencereden değişkenin adı ve değeri girilir. Sil işlemi ise listede seçili olan değişkeni silmek için kullanılır.

Değişkenler Penceresi

Uzat: Oluşturulan doğruların sola/ sağa uzatılması için kullanılır. Uzatma işlemi başka bir doğruya uzatma olarak algılanmamalıdır. Verilen mesafe/değişken kadar uzatma yapılır.

NETPRO 6.0 327

Uzat Đşlemi Penceresi

Yön: Uzatmanın eksene göre sola ya da sağa mı olacağı belirlenir. Doğru: Uzatma işleminin yapılacağı doğru seçilir. Mesafe: Sabit ya da değişken bir değer girilir. Bunun için öncelikle Sabit ya da Değişken seçeneğinin işaretlenmiş olması gerekmektedir. Değişkenler için daha önceden, Değişkenler makrosu ile liste oluşturulmuş olmalıdır. Sabit seçeneğinin işaretlenmesi durumunda sayısal değer girilir. Değişken seçeneğinin işaretlenmesi durumunda istenen değişken listeden seçilir. Değişken seçeneğinin kullanılmasının avantajı makronun çalıştırılması sırasında yeni değer girilebiliyor olmasıdır. IF/ENDIF: Makroların çalışması nokta koşuluna bağlıdır. Makroda kullanılan nokta o kesitte varsa makro çalışır yoksa makro hata verir. Bu nedenle bazı kesitler için nokta koşulunun kullanıcı tarafından belirlenmesi gerekebilir. Örneğin dolgu kesitlerindeki ve yarma kesitlerindeki kodlandırma farklı olduğu için dolgu ve yarma durumu için koşul vermek gerekebilir. Koşul için IF makrosu seçilir ve koşulun bağlı olduğu nokta belirlenir. Koşulun bitiminde ENDIF makrosu kullanılır.

NETPRO 6.0 328

IF/ENF IF Penceresi

T.2.1.Örnek Kesit Editörü Makrosu Kesit Editörü makrolarının daha iyi anlaşılması amacı ile aşağıdaki örneği incelemeniz faydalı olacaktır. T.2.1.1.Makro Kodu
$MAKRO ÖRNEK MAKRO (FORMASYON) $L1 <YKO,YKO // $L2 YKO,EKS // $L3 EKS,YKA // $L4 YKA,>YKA // $MP $L2 0.5 // $MP $L3 0.5 // $P1 X YKO,$L1,$L2 // $P2 N EKS,-0.5,0,EKS // $P3 X YKA,$L3,$L4 // $E $P1+$P2+$P3 //

T.2.1.2.Makro ile Formasyon Yüzeyi Oluşturulması Doğru (L1) Başlangıç Noktası: “<YKO” Bitiş Noktası: “YKO” NETPRO 6.0 329

Doğru (L2) Başlangıç Noktası: “YKO” Bitiş Noktası: “EKS” Doğru (L3) Başlangıç Noktası: “EKS” Bitiş Noktası: “YKA” Doğru (L4) Başlangıç Noktası: “YKA” Bitiş Noktası: “>YKA”

Paralel Doğru: “L2” Mesafe: “0.50” Paralel Doğru: “L3” Mesafe: “0.50”

Nokta (2 Doğrunun Kesişimi) Nokta No: “1” Doğru 1: “L1” Doğru 2: “L2” Nokta (2 Doğrunun Kesişimi) Nokta No: “1” Doğru 1: “L1” Doğru 2: “L2” Yeni Nokta Kodu: “YKO”

NETPRO 6.0 330

Nokta (Nokta Kodundan Tanım ile Hesapla) Nokta No: “2” Referans Nokta Kodu: “EKS” Tanım: “-0.50,0,EKS” Nokta (2 Doğrunun Kesişimi) Nokta No: “3” Doğru 1: “L3” Doğru 2: “L4” Yeni Nokta Kodu: “YKO” Ekle P1,P2,P3

T.3.Kübaj Editörü Makroları
Enkesitler oluşturulduktan sonra yapılabilecek her türlü kübaj hesabı için makro komutları kullanılabilmektedir. Makro sonucu hesaplanan değerler gene makro içerisinden seçilen rapor dosyası ile çıktı olarak alınabilir. Adını Değiştir: Oluşturulan makro dosyasının adını girmek ya da değiştirmek için kullanılır. Yeni oluşturulan makro dosyaları için mutlaka Adını Değiştir işlemi ile isim girilmelidir.

Kübaj Editörü \ Dosya Seç Penceresi

NETPRO 6.0 331

Makro Edit: Oluşturulan satırlar daha sonra tekrar seçilerek editlenebilir. Editleme işlemi için ayrıca ilgili satır mouse ile iki kez seçilerek editleme yapılabilir. Makro Sil: Seçili olan satırın silinmesi için kullanılır. Dosya Seç: Bu bölümden makroda kullanılacak tüm dosyaların kullanıcıya sorulması sağlanır. Mouse sağ tuşu “Ekle” işlemi ile listeye ekleme ve yine Mouse sağ tuşu “Çıkart” işlemi ile listeden silme yapılabilir. Listeye ekleme işlemi tek tek her dosya için yapılır, eklenecek dosya için Dosya Açıklaması ve Dosya Tipi girilir.

Kübaj Editörü \ Alan Hesabı Penceresi

Alan Hesabı: Alan Hesabı için kullanılır. Alan Hesabı işlemi aynı makro içerisinde birden çok kullanılarak farklı dosyalar arasında farklı kolonlara alanlar hesaplatılabilir. Kolon: Değerlerin yazılacağı kolon seçilir. Dosya 1,Dosya 2: Hesapta kullanılacak kesit dosyaları seçilir. Kolonlar Arası Hesap: Kolonlar arası aritmetik hesaplamalar yapılabileceği gibi bir kolonun bir sabitle çarpılması bölünmesi gibi hesaplamalarda da kullanılabilir.

Kübaj Editörü \ Kolon Hesabı Penceresi

Mutlak Değer: Seçilen kolonun Kazı ve Dolgu değerlerinin mutlak değerlerinin toplamı kazı kolonuna aktarılır.

NETPRO 6.0 332

Kübaj Editörü \ Mutlak Değer Penceresi

Đki Kolon Yer Değiştir: Seçilen iki kolondaki değerler yer değiştirilir.

Kübaj Editörü \ Kolon Yer Değiştir Penceresi

Kübaj Hesabı: Seçilen kolonların kübaj hesaplarının yaptırılması amacıyla kullanılır.

Kübaj Editörü \ Kübaj Hesabı Penceresi

Kolon Kazı ve Dolgusu Yer Değiştir: Seçilen kolonun Kazı ve Dolgu değerleri yer değiştirilir.

NETPRO 6.0 333

Kübaj Editörü \ Kolon Kazı ve Dolgusu Yer Değiştir Penceresi

Rapor: Kullanılacak rapor dosyası seçilir. Makro sonucu hesaplanan değerler seçilen rapor formatında ekrana gelir. T.3.1.Örnek Kübaj Editörü Makrosu Kübaj Editörü makrolarının daha iyi anlaşılması amacı ile aşağıdaki örneği incelemeniz faydalı olacaktır. T.3.1.1.Makro Kodu
$MAKRO SIYIRMA $DS // YOL,KSP ARAZI,KSE SIYIRMA,KSE $SON $AH A // @0 @2 $SON $AH B // @0 @1 $SON $HE // C=@AK-@BK C=@AD-@BD $SON $MD C // $HE // D=@AK+@BK+@CK D=0 $SON

T.3.1.2.Makro ile Kazı, Dolgu ve Sıyırma Kazısı Alanları Hesabı Dosya Seç Yol,KSP Arazi,KSE Sıyırma,KSE

NETPRO 6.0 334

Alan Hesapla Kolon: “A” Kolonu. Dosya1: Yol,KSP Dosya2: Sıyırma,KSE Alan Hesapla Kolon: “B” Kolonu. Dosya1: Yol,KSP Dosya2: Arazi,KSE Kolonlar Arası Hesap Kolon C C Mutlak Değer Kolon: “C” Kolonu. Kolonlar Arası Hesap Kolon D D • Rapor Sıyırma 1 Makrosu Sonucu Alanlar T.3.1.2.2.Formül @AK+@BK+@CK 0 (Sıfır) T.3.1.2.1.Formül @AK-@BK @AD-@BD

T.4.Platform Editörü Makroları
Benzer nitelikteki tip kesitler için hazırlanacak makrolar ile tekrar tekrar yüzey tanımlamak yerine tek seferde kesitler hızlı ve pratik bir şekilde oluşturulabilir. Bunun için kullanılması gereken makro komutları ile ilgili açıklamalar aşağıda verilmiştir. Adını Değiştir: Oluşturulan makro dosyasının adını girmek yada değiştirmek için kullanılır. Yeni oluşturulan makro dosyaları için mutlaka Adını Değiştir işlemi ile isim girilmelidir. Makro Edit: Oluşturulan satırlar daha sonra tekrar seçilerek editlenebilir. Editleme işlemi için ayrıca ilgili satır mouse ile iki kez seçilerek editleme yapılabilir. Makro Sil: Seçili olan satırın silinmesi için kullanılır.

NETPRO 6.0 335

Platform Makroları \ Dosya Seç Penceresi

Dosya Seç: Bu bölümden makroda kullanılacak tüm dosyaların kullanıcıya sorulması sağlanır. Mouse sağ tuşu “Ekle” işlemi ile listeye ekleme ve yine Mouse sağ tuşu “Çıkart” işlemi ile listeden silme yapılabilir. Listeye ekleme işlemi tek tek her dosya için yapılır, eklenecek dosya için Dosya Açıklaması ve Dosya Tipi girilir. Doğal Zemin: Dosya seç makrosunda tanımlanan dosyalardan, doğal zemin dosyası olarak kullanılacak dosya seçilir. Genel olarak seçilen dosya, tip kesitlerin kilometrelerinin belirlenmesinde ve uzatma işleminde kullanılır.

Platform Makroları \ Doğal Zemin Dosyası Tanımlama Penceresi

Yol Dosyası: Dosya seç makrosunda tanımlanan dosyalardan, yol dosyası olarak kullanılacak dosya seçilir. Enkesite Çevir ve Uzat makrosu sonucunda oluşacak dosyadır.

NETPRO 6.0 336

Platform Makroları \ Yol Dosyası Tanımlama Penceresi

Yol+Şev: Yol tanımı, şev tanımı, kritik yükseklik ve mesafe tanımlarının beraber verildiği makro tanımıdır. Yol + Şev tanımı kullanıcı için kolaylık sağlayan bir tanımdır, tüm değerler tek işlemde girilir, Đstenirse Yol Tanım, Dolgu Tanım, Yarma Tanım, Kritik Yükseklik ve Mesafe makroları ile değerler ayrı ayrı da verilebilir. Yol Tanım: Sadece yol tanımının verildiği makro tanımıdır. Yolun solu ve sağı için ayrı ayrı tanım yapılır. Dolgu Tanımı: Sadece dolgu şevinin tanımlandığı makrodur. Yolun solu ve sağı için ayrı ayrı tanım yapılır. Yarma Tanımı: Sadece yarma şevinin tanımlandığı makrodur. Yolun solu ve sağı için ayrı ayrı tanım yapılır. Kritik Yükseklik ve Mesafe: Sadece kritik yükseklik ve mesafe değerlerinin girildiği bölümdür. Yolun solu ve sağı için ayrı ayrı tanım yapılır. Şev Uygula: Yol, Dolgu, Yarma, Kritik Yükseklik ve Mesafe makroları ayrı ayrı kullanılmışsa (Yol+Şev makrosu kullanılmamışsa) şevlerin oluşturulması için Şev Uygula makrosu kullanılmalıdır. Enkesite Çevir: Đşlem sonunda enkesit dosyası oluşturulur fakat uzatma işlemleri yapılmaz şevler olduğu gibi bırakılır. Enkesite Çevir ve Uzat: Đşlem sonunda seçilen arazi dosyasına göre gerekli uzatma, kırpma işlemleri yapılarak enkesit dosyası oluşturulur. Sapma: Bilindiği gibi tanımlar, girilen kırmızı kot değerindeki bir eksenden sola ve sağa doğru yapılmaktadır. Sapma makrosu ile tanımların istenilen bir kot/ mesafeye göre verilmesi mümkündür. Bunun için 3 tane seçenek kullanılabilir. Sapmalarla ilgili ayrıntılı bilgi için kitabın Platform Editörü bölümünü incelemeniz faydalı olacaktır. Diğer: Yüzey tanımlamada kullanılan diğer bazı standart işlemlerin bulunduğu menüdür. Bu menü içerisinden Kilometre Oku, Kilometre Sil, Kot Kaydır ve Kırmızı Kot Hesapla işlemleri seçilerek kullanılabilir. NETPRO 6.0 337

T.4.1.Örnek Platform Editörü Makrosu Platform Editörü makrolarının daha iyi anlaşılması amacı ile aşağıdaki örneği incelemeniz faydalı olacaktır. T.4.1.1.Makro Kodu
$MAKRO MAKRO1 $DS // Yol,KSP Arazi,KSE $SON $DZ @1 // $YOL @0 // $KMOKU @1 // $KIRMIZIKOTHESAPLA // $YS * // SolY=3.5%D,YKO SolSY=1.2,3,HDO 1,1,KYO SolSD=-2,3,KDO SolKY=1.2 SolKM=3 SagY=3.5%D,YKA SagSY=1.2,3,HDA 1,1,KYA SagSD=-2,3,KDA SagKY=1.2 SagKM=3 $SON $UCEVIR * // YolKenari(YKO,YKA) HendekDibi(HDO,HDA)

$SON
T.4.1.2.Örnek Platform Editörü Makrosu Dosya Seç Yol,KSP Arazi,KSE Arazi Dosyası Arazi,KSE Yol Dosyası Yol,KSP Diğer-Kilometre Oku Arazi,KSE NETPRO 6.0 338

Diğer-Kırmızı Kot Hesapla Yol+Şev Kilometre Süzgeci Solda Yol Sağda Yol Solda Dolgu Tanımı Sağda Dolgu Tanımı Solda Yarma Tanımı Sağda Yarma Tanımı Hendek Kritik Yüksekliği Hendek Kritik Mesafesi Enkesite Çevir ve Uzat * 3.5%D,YKO 3.5%D,YKA -2,3,KDO -2,3,KDA -1.2,3,HDO 1,1,KYO -1.2,3,HDA 1,1,KYA 1.2 3

T.5.Enkesit Tablo Makroları
Enkesit Tabloları bölümünden hazırlanan makrolar, enkesit Çizimleri sonrasında enkesit değerlerinin (alan değerleri, kot ve mesafe değerleri vs.), enkesitlerin yanına yazdırılması amacıyla kullanılır. Makro yardımıyla istenen değerler öncelikle bir dosyaya yazılır, daha sonra bu değerler program tarafından okunarak enkesitlerin yanına yazdırılır. Adını Değiştir: Oluşturulan makro dosyasının adını girmek yada değiştirmek için kullanılır. Yeni oluşturulan makro dosyaları için mutlaka Adını Değiştir işlemi ile isim girilmelidir. Makro Edit: Oluşturulan satırlar daha sonra tekrar seçilerek editlenebilir. Editleme işlemi için ayrıca ilgili satır mouse ile iki kez seçilerek editleme yapılabilir.

Enkesit Tabloları \ Dosya Seç Penceresi

Makro Sil: Seçili olan satırın silinmesi için kullanılır. NETPRO 6.0 339

Dosya Seç: Makroda kullanılacak dosyaların seçildiği bölümdür. Genel olarak Enkesit Tablosu Makroları ile direk olarak ilgili olan dosyalar; Enkesit (KSP,KSE) Dosyaları, Kübaj (KUB) Dosyaları ve makro sonucu oluşturulan bilgilerin kaydedildiği Enkesit Tablosu (EKT) Dosyalarıdır. Gelişen yapı içerisinde gerektiğinde bu listeye yeni dosya tipleri de eklenebilecektir. Dosya Seç işlemi seçildiğinde ekrana yan taraftaki pencere gelir. Bu pencereden makroda kullanılacak dosya adı girilir ve dosyanın tipi belirlenir. Đstenirse makroya açıklama bilgisi girilebilir. Girilen bilgiler Kabul butonu ile eklenir. Tablo Hazırla: Makroda kullanılan değişkenlerin seçildiği bölümdür. Açıklama: Đstenirse makro ile ilgili açıklama bilgisi girilebilir. Enkesit Tablosu: Makro sonucu bilgilerin kaydedileceği dosyadır. Bilgiler bu bölümden seçilen dosyaya yazılır. Tek EKT dosya seçilmişse bu dosya varsayılan dosyadır.

Enkesit Tabloları \ Tablo Hazırla Penceresi

Kilometre Referansı: Referans olarak kilometre bilgilerinin alınacağı dosya seçilir. Sadece bir tane kesit dosyası seçilmişse bu dosya varsayılan dosyadır. Komut Penceresi: Makro kullanılan değişkenleri seçileceği penceredir. Enkesit Tablosu Makrolarında 3 tip değişken vardır; Enkesit Değerleri, Diğer Kübaj Değerleri ve Kazı Dolgu Alanları. Enkesit Değerleri: Mesafe ve Kot değerlerinin yazdırılması için kullanılan değişkenlerin bulunduğu bölümdür. NETPRO 6.0 340

Açıklama

Açıklama yazısı, ekranda ilgili değerin karşısında çıkar. (Örneğin “Sol Şev Kazığı L : ” ) Dosya Seçilen değişkenin okunacağı enkesit dosyası bu bölümden seçilir. Birim Đlgili değişken için birim değeri bu bölümden seçilir yada girilebilir. (Örneğin “m2, m3, m, ... ”) Değer Değişkenlerin seçildiği bölümdür. Değişkenler programda tanımlıdır, bu bölüme ekleme yapılamaz. EKM Enkesitin kilometre değeri yazdırılabilir. SOLSEVAMES Sol şev kazığının eksene olan mesafesi yazdırılabilir. SOLSEVKOT Sol şev kazığının kot değeri yazdırılabilir. SAGSEVAMES Sağ şev kazığının eksene olan mesafesi yazdırılabilir. SAGSEVKOT Sağ şev kazığının kot değeri yazdırılabilir. SOLSEVEGIM Sol şev eğimi yazdırılabilir. SAGSEVEGIM Sağ şev eğimi yazdırılabilir.

Diğer Kübaj Değerleri: Toprak sınıfı ile ilgili değerlerin yazdırılması için kullanılan değişkenlerin bulunduğu bölümdür. Açıklama yazısı, ekranda ilgili değerin karşısında çıkar. (Örneğin “Sıkışma Değeri : ” ) Dosya Seçilen değişkenin okunacağı enkesit dosyası bu bölümden seçilir. Birim Đlgili değişken için birim değeri bu bölümden seçilir yada girilebilir. (Örneğin “m2, m3, m, ... ”) Değer Değişkenlerin seçildiği bölümdür. Değişkenler programda tanımlıdır, bu bölüme ekleme yapılamaz. SK Sıkışma / Kabarma SIKISMA Sıkışma değeri yazılır. KABARMA Kabarma değeri yazılır. TOPRAK Toprak % değeri yazılır. KUSKU Küskü % değeri yazılır. YKAYA Yumuşak Kaya % değeri yazılır. SKAYA Sert Kaya % değeri yazılır. CSKAYA Çok Sert Kaya % değeri yazılır. Kazı/Dolgu Alanları: Seçilen kübaj dosyasından, istenilen kolondaki kazı/dolgu değerinin yazdırılması için kullanılan bölümdür. Açıklama

NETPRO 6.0 341

Kazı/Dolgu

Açıklama

Dosya Birim

Kolon

Kazı ve Dolgu değerleri aynı kolonda farklı alanlarda tutulduğu için ayrıca Kazı veya Dolgu olduğu başlangıçta seçilmelidir. Açıklama yazısı, ekranda ilgili değerin karşısında çıkar. (Örneğin “Sıyırma Kazısı : ”) Seçilen değişkenin okunacağı enkesit dosyası bu bölümden seçilir. Đlgili değişken için birim değeri bu bölümden seçilir yada girilebilir. (Örneğin “m2, m3, m, ... ” ) Kazı/Dolgu alanlarının kübaj dosyasından okunması amacı ile kullanılır. Bu işlemde Değişkenler yerine Kolon kullanılır. Yani ilgili değerin hangi kolondan okunacağı belirlenir.

Kot ve Mesafe Farkları: Kot ve mesafe farklarının hesaplatılmasına yönelik işlemlerin yapıldığı bölümdür. Đşlem için hesaplanacak değer ve hesaplamada kullanılacak dosya/dosyaların seçilmesi gereklidir. Hesaplanacak Değer Ara mesafe

Dosya 1 ve Kod 1, Dosya 2 ve Kod 2 seçilir. Aynı dosyadaki iki kod arasındaki mesafe hesaplatılabileceği gibi farklı iki dosyadaki kodlar arasındaki mesafe de hesaplatılabilir. Kot Farkı Dosya 1 ve Kod 1, Dosya 2 ve Kod 2 seçilir. Aynı dosyadaki iki kod arasındaki kot farkı hesaplatılabileceği gibi farklı iki dosyadaki kodlar arasındaki kot farkı da hesaplatılabilir. “Kod 1” deki Kot Farkı Dosya 1, Kod 1 ve Dosya 2 seçilir. Dosya 1 ve Dosya 2 farklı dosyalar olmalıdır. Kod 1 noktasında iki dosya arasındaki kot farkı hesaplanır. Belirli mesafedeki kot Sol için negatif, sağ için pozitif değer farkı girilir. Seçilen iki dosya arasında verilen mesafedeki kot farkı hesaplanır.

Sil: Seçili olan satırın (yapılan tanımlamanın) silinmesi amacıyla kullanılır. Ok tuşları ile seçilen satır aşağı yada yukarı kaydırılarak sıralama değiştirilebilir.

NETPRO 6.0 342

T.5.1.Örnek Enkesit Tablosu Makrosu Enkesit Tabloları makrolarının daha iyi anlaşılması amacı ile aşağıdaki örneği incelemeniz faydalı olacaktır. T.5.1.1.Makro Kodu
$MAKRO ALANLAR $DS // Yol Dosyası,KSP Kübaj Dosyası,KUB Enkesit Tablo,EKT $SON $TABLO // @2 REF,=@0 KM Sıyırmalı Kazı Alanı,m2=@1 @AK:0 Sıyırmalı Dolgu Alanı,m2=@1 @AD:0 Kazı Alanı,m2=@1 @BK:0 Dolgu Alanı,m2=@1 @BD:0 Sıyırma Kazısı,m2=@1 @CK:0 $SON

T.5.1.2.Makro Tablosu

ile

Kazı,

Dolgu

ve

Sıyırma

Kazısı

Değerleri

Đşlem için öncelikle kübaj değerleri hesaplatılmış olmalıdır. Kübaj hesabında; Yol Sıyırma Alanları Yol Doğal Zemin Alanları Sıyırma Alanları olarak hesaplatılmış olsun. Dosya Seç Yol Dosyası,KSP Kübaj dosyası,KUB Enkesit Tablo,EKT Tablo Hazırla (Kazı Dolgu Alanları seçilecek) Kazı/Dolgu: Kazı Açıklama: Sıyırmalı Kazı Alanı Dosya: Kübaj Dosyası,KUB Birim: m2 Kolon: A Kazı/Dolgu: Dolgu Açıklama: Sıyırmalı Dolgu Alanı NETPRO 6.0 343 A Kolonu B Kolonu C Kolonu

Dosya: Kübaj Dosyası,KUB Birim: m2 Kolon: A Kazı/Dolgu: Kazı Açıklama: Kazı Alanı Dosya: Kübaj Dosyası,KUB Birim: m2 Kolon: B Kazı/Dolgu: Dolgu Açıklama:Dolgu Alanı Dosya:Kübaj Dosyası,KUB Birim: m2 Kolon: B Kazı/Dolgu: Kazı Açıklama:Sıyırma Kazısı Dosya:Kübaj Dosyası,KUB Birim: m2 Kolon: C

T.6.Tip Kesit Editörü Makroları
Tip kesit editöründeki kullanılan makro yapısı, enkesit editöründeki makro yapısı ile aynı türdendir. Ancak tip kesit editörünün yapısı itibari ile makro kullanmak için tanım ile ilişkilendirilmelidir. Her tanımın bir altındaki makro o tanıma etki eder. Tanıma yeni bir makro ataması yapmak için o tanım üzerinde farenin sağ tuşuna tıklanır ve “ Yeni Makro “ işlemine girilir. Yeni bir makro ataması yapılan tanımın üzerinde ön izleme penceresinde kesikli çizgi şeklinde gösterim oluşur.

Tip Kesit Editörü \ Platfrom Tanımları Makro Kullanımı

NETPRO 6.0 344

Atanan makro içeriğinin oluşturulması için editörün sağ tarafında yer alan detay içeriği kısmında farenin sağ tuşuna tıklanır ve “ Makro Düzenle “ işlemine girilir. Buradaki düzenleme ve oluşturma yapısı tamamıyla enkesit editöründeki makro kullanımı gibidir. Kesit editöründe kullanılan makrolar, detay içeriği kısmına kopyalanabilir.

Kesit editöründeki herhangi bir makroyu tip kesit editöründe kullanmak için kesit editöründeki makro düzenle penceresinden dosyayı ascii olarak saklayınız. Herhangi bir yazı editörü ile (ör. : notepad) bu dosyayı açınız ve içeriğini kopyalayıp, tip kesit editöründeki macro detay içeriği kısmına yapıştırınız.

T.6.1. Örnek Tip Kesit Editörü Makrosu Aşağıdaki makro kullanılarak Basit Tek katmanları dinamik olarak oluşturulabilir. • Basit Tek Yol Tanımı • Sol : 3.5%D,YKO • Sağ : 3.5%D,YKA Yol tanımının üst yapı

Makro ilgili tanıma atandıktan sonra uygulanması için öncelikle tanım ile birlikte kaydedilmelidir. Ardında Enkesitleri Üret ile enkesitlerin üretimi sırasında bu makrolar otomatik olarak devreye girecektir. Atanan makro için kesit üretimi sırasında kullanıcı tarafında girilmesi gereken bir parametre var ise, bu değerin girilmesi gerekir. Aşağıdaki örnek makro da bu parametre D1 olarak belirlenmiş ve varsayılan değer olarak 0.05 m verilmiştir. Kullanıcı dilerse işlem sırasında bu değeri değiştirebilir. Đşlem sonucunda makro adıyla yeni bir kesit dosyası oluşur. Makro Kodu
$MAKRO USTYAPI KATMANLARI (TEK YOL) $IF HDO // $SOT HDO // $ENDIF // $IF KDO // $SOT KDO // $ENDIF // $L1 <YKO,YKO // $L2 YKO,EKS // $P10 N EKS,-5,0,EKS // $L3 EKS,$P10 // $L4 EKS,YKA // $L5 YKA,>YKA // $DE // D1=0.05 $SON

NETPRO 6.0 345

$MP $L2 #D1# // $MP $L4 #D1# // $P1 X YKO,$L1,$L2 // $P2 X EKS,$L2,$L3 // $P3 X YKA,$L4,$L5 // $E $P1+$P2+$P3 // $IF HDA // $SKT HDA // $ENDIF // $IF KDA // $SKT KDA // $ENDIF //

Enkesit Üretiminde Makroda Đstenen Parametrenin Girilmesi

NETPRO 6.0 346

U. Manuel Kesit Girişi
Đşleme Kesit Editörü ekranında farenin sağ tuşuna basılarak açılan menüden Edit işlemi ile girilebilir. Ayrıca Đmar veya Harita modülü yüklü kullanıcılar hesap menüsü içerisindeki Netveri kısmından Enkesit Editörünü seçerek de ulaşabilirler. Kesit verilerinin metin ekranda görüntülendiği, klavyeden veri girişi ve değişikliklerin yapılabilmesi için düzenlenmiş bir bölümdür.

Manuel Kesit Giriş Editörü Đşlemine girilmesi ile birlikte dosya seçim penceresi gelir, buradan yeni bir dosya ismi verilerek açılabilir veya mevcut dosyalar ekleme ve değişiklikler için seçilebilir. Kesit No: Yalnızca kullanım sırasında kilometreye ek bir referans özelliği taşır. Bunun dışında herhangi bir özelliği yoktur. Kilometre: Kesitin, kesit alınan güzergah başlangıcına olan mesafesidir. Aynı kilometrede iki kesit olması durumunda yalnızca ilk kesit dikkate alınır. Eksene Mesafe: Kesit üzerindeki noktaların eksene olan mesafesidir. Kilometre artış yönünde sol taraf negatif, sağ taraf pozitiftir. Değerlerin karışık girilmesi durumunda “F5” tuşu Sıralama işlemi gerekli düzeltmeyi yapacaktır. Kot: Noktanın kotudur. Bir kesit dosyası içerisindeki tüm kotlar aynı referansa bağlıdır. Kod: Noktanın özelliği ile ilgili kullanıcı tanımlı koddur. Bu kodların tanımlanması zorunlu olmamakla birlikte, tanımlanması durumunda çizim ve raporlamada pek çok kolaylık sağlayacaktır. NETPRO 6.0 347

U.1.Editör Kullanımı
"F2" tuşuna basılarak kayıtlar üzerinde değişiklik yapılabilir. "F3" tuşuna basılarak yeni bir kayıt satırı açılır. Veri girişi bittiğinde ekleme modundan Esc tuşu ile çıkılır. "F4" tuşuna basılarak istenilen kesite; numara, kilometre ve kod verilerek ulaşılabilir. Kesit No: Kesit numarası verilerek arama yapılır. Kesit Kilometre: Kesit kilometresinden arama yapılır. Kesit kilometresi 3 desimal noktası ile birlikte verilmelidir. Arama her zaman son bulunulan kayıttan dosya sonuna doğru yapılır. Herhangi bir kayıt bulunamaması durumunda mesaj verilir ve bir sonraki arama tekrar dosya başından itibaren yapılır. Nokta Kodu: Nokta kodundan arama yapılır. Aynı kod pek çok kesitte bulunabilir. Đşlem arka arkaya girilerek tüm kesitler taranabilir. Uygun kaydın bulunması ile, kayıt ekrana gelir. Bulunamaması durumunda bulunamadı mesajı gelir ve pencere kapanır. "F5" tuşu yada Mouse sağ tuşu ile işlem menüsüne ulaşılabilir. Bu menüden; Yükle : Mevcut kesit dosyalarını yüklemek için kullanılır. Sakla : Üzerinde çalışılan dosya yeni bir isim verilerek saklanabilir. Sırala : Kesitler kilometre ve eksene mesafe sırasına sokulur "F6" tuşu ile bulunulan satırın üzerine yeni bir satır açar. "F7" tuşu bulunulan satır silinir. Aynı işlem Delete tuşu ile de yapılabilir. "F9" tuşu ile çıkmadan saklama yapılabilir. Veri girişi sırasında, veri kaybını engellemek için periyodik aralıklarla girilen veriler saklanmalıdır.

U.2.Kayıt Girişi
"F3" tuşuna basılması ile yeni bir kayıt satırı açılır. Kursor Kesit No üzerindedir. Bir değer girilmesi durumunda kayıt kesit başlığı olur, daha sonra kilometre değeri sorulur. Kesit numarasının boş geçilmesi durumunda kursor eksene mesafe alanı üzerine geçer ve sırasıyla kot ve nokta kodu değerleri sorulur.

NETPRO 6.0 348

Ekleme modunda iken veri girişine Enter tuşu ile devam edilmelidir. Ctrl+Sola/Sağa ok tuşları ile yatayda, Yukarı/Aşağı ok tuşları ile düşeyde kayıtlar arasında dolaşılabilir. Sola/Sağa ok tuşu ile ise aynı kayıt içerisinde hareket edilebilir. Ekleme modunda iken yatay veya düşeyde yer değiştirme yapılırsa değiştirme (F2) moduna geçilir. Aksi takdirde kayıt ekleme işlemi Esc tuşuna basana kadar devam eder. "F2" tuşu ile kayıtlar üzerinde değişiklik yapılabilir. Değişiklikler yapıldıktan sonra ekleme modundan Esc tuşu ile çıkılır. Ekleme veya değiştirme modunda değil iken kesinlikle kayıtlar üzerinde değişiklik yapılamaz.

NETPRO 6.0 349

V. Kullanılan Dosyalar
Aşağıda genel olarak Netcad ve NETCAD/NETPRO 6.0’da kullanılan dosya tipleri ile ilgili açıklayıcı bilgiler verilmiştir. Netcad çizim dosyası Netcad grafik ortamında hazırlanan ve dosya tipi *.NCZ değiştirilmeden saklanan tüm dosyalar *.NCZ uzantısını alırlar. Netcad çizim dosyası yedeği Netcad ortamında hazırlanan dosyalar kaydedildiğin de otomatik olarak, kaydedilen dosyanın eski hali *.$NC uzantısı *.$NC ile yedek olarak saklanır. Her saklama işlemi sonrası yeni yedek dosyası, eski yedeği siler, yani dosyanın sadece bir yedeği olur. Netcad nokta dosyası Netcad de noktalar çizim dosyaları içerisinde tutulabileceği gibi ayrı nokta dosyaları olarak da tutulabilir, bunun *.NCN gerekliliği, Netveri veri giriş programında üretilmiş dosyaları okuyabilmek ve bu programa nokta verilerini gönderebilmek içindir. NETCAD/NETPRO proje dosyası Đşlemlerde en son kullanılan dosyalar, bitkisel toprak kalınlık değerleri, enkesit çizim parametreleri, profil çizim *.PRJ parametreleri, brükner dengelemesi ve brükner çizim parametreleri gibi birçok verinin içinde tutulduğu dosyadır. Karışıklık olmaması için her proje için farklı dizin açılması, farklı proje isimleri verilerek çalışılması önerilir. Güzergah dosyası Đçerisinde Yatay some, Düşey some, Kilometre başlangıç, *.KTB Rakortman ve Serbest dever gibi genel olarak güzergah ile ilgili bilgilerin tutulu olduğu dosyadır. Enkesit dosyaları KSE ve KSP dosyaları içerik olarak aynı dosyalardır. Bu *.KSE dosyaları ayırmaktaki amaç tabi zemin dosyaları ile *.KSP kullanıcının kendi tanımladığı dosyaların birbirine karışmasını engellemektir. Kullanıcı isterse tüm kesit dosyalarının aynı uzantı ile kullanabilir. Platform dosyaları *.PLA Đçerisinde tek tanımlı olarak platform tanımı ve detayları yer alır. Kilometre listesi Modelden enkesit al işlemi ile alınacak enkesitler belirli aralıkta olabilir, sadece TO ve TF kilometrelerinde, Rakortman tanımının olduğu kilometrelerde program otomatik olarak *.LIS enkesit okuması yapar. Enkesit alınması istenilen özel kilometreler için, dosya oluştur seçeneği ile bir kilometre listesi oluşturulur ve bu listeye Kilometre liste editörü ile eklemeler yapılır. NETPRO 6.0 350

Kübaj dosyası Kübaj hesaplandıktan sonra istenirse tekrar kullanılmak üzere dosya isim verilerek saklanır, dosya uzantısı KUB olacaktır. Kross dosyası Kübaj hesabı yapıldıktan sonra dosya saklanırsa ya da Kübaj *.CRS editörü \Hesap \Kross Hesap Çıktısı işlemi ile Kross dosyaları elde edilebilir. Brükner dosyası Brükner bilgilerini içeren dosyadır. Ana hatları, yardımcı *.BRU hatları, dozer hatlarını, normal alanları, dozer alanlarını ve depo-ariyet bölgelerini içerir. Enkesit tablo dosyası Enkesit \Enkesit tabloları işlemi ile oluşturulan enkesit *.EKT tabloları yardımı ile Kesitlerdeki yarma, dolgu alanları, Sol Sağ şev ara mesafeleri gibi bazı değerler kesitlerin yanına yazılabilir. Çıktı dosyaları Netcad’de genel olarak çıktılar ilk olarak Text Editörüne gelir, *.CKS gerekli düzenlemeler varsa yapılır, istenirse saklanır yada bağlı yazıcıdan çıktı alınır. Netcad rapor dosyaları *.TEM Çıktı alınacak bir işlem sonrası oluşturulan CKS dosyalarının yapısını ve hesaplanması istenilen değişkenleri belirtir. Netcad makro dosyaları *.NCM Tanımlanan makroların kaydedildiği dosyalardır. Tip Kesit dosyaları *.PLX Birden fazla platform tanımı ve ilgili şev,duvar gibi detayların yer aldığı dosyadır. Kavşak dosyasıdır. *.KVS Kavşak tanımlarının ve detaylarının bulunduğu dosyadır. *.VPRJ NETCAD/NETPRO versiyon dosyası Versiyonlama işlemi sonucunda oluşan ve Netpro projesindeki tüm dosyaları içerisinde tutan yedekleme dosyasıdır. *.KUB

NETPRO 6.0 351

W. Đndeks Tablosu
3
3B, 83, 89

E
enkesit, 7, 9, 11, 12, 13, 17, 18, 26, 33, 70, 71, 80, 83, 85, 86, 87, 88, 89, 91, 92, 96, 97, 99, 100, 101, 102, 103, 104, 105, 107, 108, 109, 122, 130, 155, 193, 197, 198, 199, 200, 208, 221, 248, 250, 251, 258, 261, 263, 281, 283, 285, 291, 293, 294, 295, 296, 298, 305, 308, 311, 312, 313, 318, 327, 339, 340, 342, 343, 346, 352, 353

A
AASHTO, 7, 8, 9, 16, 34, 62, 72, 75, 175, 177, 182, 183, 184, 189, 194 alt temel, 9, 214, 215, 218, 223 Ariyet, 3, 59, 60, 133, 136, 140

B G
brükner, 9, 14, 25, 34, 60, 134, 135, 139, 300, 352 güzergah, 8, 11, 12, 13, 15, 18, 21, 22, 25, 34, 61, 62, 63, 68, 71, 72, 73, 77, 79, 81, 83, 85, 86, 91, 92, 108, 116, 123, 131, 132, 133, 142, 143, 145, 152, 153, 156, 157, 160, 162, 163, 164, 167, 168, 169, 172, 176, 181, 191, 192, 193, 194, 198, 224, 228, 229, 230, 247, 250, 262, 289, 290, 294, 295, 297, 300, 349, 352

D
depo, 3, 59, 60, 133, 136, 140 dever, 8, 16, 43, 61, 62, 72, 77, 78, 97, 98, 100, 128, 133, 142, 143, 144, 163, 168, 169, 175, 177, 181, 182, 183, 184, 185, 186, 187, 188, 210, 211, 223, 228, 229, 230, 231, 237, 260, 317, 319, 352 dever krokisi, 142, 143, 184, 187 diş kazısı, 9, 12, 284, 285 dolgu, 9, 14, 25, 35, 42, 45, 70, 107, 153, 154, 200, 213, 232, 233, 236, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 244, 249, 263, 264, 272, 273, 276, 279, 284, 285, 288, 292, 300, 301, 303, 306, 308, 309, 310, 330, 338, 343, 353 drenaj, 9, 45, 79, 80, 104, 156, 195, 244, 263 duvar, 8, 25, 45, 119, 120, 155, 232, 233, 243, 244, 266, 267, 353 düşey, 8, 13, 21, 22, 34, 76, 77, 94, 96, 101, 102, 112, 135, 136, 142, 163, 169, 189, 190, 191, 192, 193, 195, 208, 209, 210, 223, 224, 225, 237, 302, 313, 318

H
halihazır, 14, 15 hendek, 8, 9, 41, 45, 46, 69, 79, 80, 81, 104, 114, 116, 117, 154, 155, 195, 228, 231, 232, 233, 238, 244, 249, 264, 276 hendek kaplama, 9, 45, 79, 80, 104, 114, 116, 117, 195

Đ
iksa, 25, 45, 244 istinat, 9, 155, 243, 266, 267

NETPRO 6.0 352

K
kabarma, 310 kafa hendeği, 290, 291, 292 karşılaştırma, 7, 51, 52, 53 kavşak, 9, 62, 77, 128, 129, 158, 159, 160, 161, 163, 164, 165, 166, 167, 170, 230 kazı, 8, 9, 14, 35, 107, 263, 264, 272, 300, 301, 303, 306, 308, 309, 310, 334, 343 kırmızı kot, 8, 19, 72, 110, 132, 133, 190, 250, 253, 254, 260, 339 kontrol, 9, 16, 34, 81, 99, 100, 188, 189, 208, 276, 277, 282, 283, 285, 290, 303, 313 kot taşı, 8, 9, 158, 159, 161, 162, 163, 164, 166, 167, 168, 169, 170 köprü, 300 kurp, 8, 16, 21, 52, 62, 72, 85, 142, 176, 177, 179, 180, 181, 182, 183, 186, 187, 188, 189, 190, 192, 194, 195, 250 kübaj, 25, 26, 34, 54, 57, 58, 59, 107, 133, 134, 270, 300, 302, 307, 308, 309, 310, 332, 334, 343, 345

142, 143, 160, 164, 167, 181, 190, 192, 193, 194, 352 122, 123, 124, 125, 126, 127, 160, 164, 167, 190, 192, 320 profil çizimi, 19, 110, 114, 127, 164, 167 proje, 7, 8, 11, 14, 30, 31, 32, 33, 34, 39, 46, 49, 50, 52, 53, 56, 57, 59, 79, 81, 88, 127, 136, 165, 177, 182, 183, 186, 189, 194, 239, 291, 293, 352

S
sıkışma, 55, 56, 57, 310, 343 siyah kot, 17, 105 spiral, 62, 63, 67, 74, 86, 145, 146, 147, 148, 149, 150, 151, 172, 177, 180, 181, 183, 187

Ş
şev, 7, 9, 14, 23, 24, 25, 41, 42, 64, 70, 80, 81, 87, 89, 107, 199, 200, 215, 218, 224, 232, 237, 238, 239, 240, 241, 242, 244, 245, 249, 250, 263, 264, 265, 266, 273, 274, 275, 276, 278, 279, 290, 292, 338, 342, 353 şev kazığı, 249, 276, 342

M
makro, 107, 204, 247, 266, 293, 301, 308, 321, 322, 323, 324, 325, 330, 332, 333, 336, 337, 338, 340, 341, 346, 347, 353 metraj, 9, 34, 81, 152, 291, 292, 293, 299 metrik, 7, 50, 51, 52 model, 9, 11, 18, 33, 92, 141

T
temel, 9, 26, 214, 215, 216, 218, 221, 222, 223, 243, 265, 266, 293, 308, 323 tip kesit, 7, 8, 13, 22, 23, 39, 40, 41, 42, 43, 44, 45, 46, 47, 73, 75, 76, 119, 120, 131, 132, 199, 200, 201, 202, 203, 212, 213, 234, 235, 237, 245, 247, 257, 263, 264, 336, 337, 346 toprak sınıfı, 60, 133, 136, 343 topuk hendeği, 68, 292, 293 tünel, 57, 58, 62, 300

P
palye, 46, 47, 70, 104, 114, 118, 119, 155, 232, 233, 241, 265 platform, 7, 42, 47, 64, 68, 70, 73, 76, 80, 81, 86, 104, 118, 154, 162, 163, 168, 169, 172, 197, 204, 213, 218, 219, 226, 228, 230, 234, 235, 237, 246, 247, 248, 251, 258, 266, 267, 352, 353 profil, 8, 9, 13, 17, 21, 32, 34, 83, 88, 108, 110, 111, 114, 115, 116, 117, 119, 120, 121, 124, 125, 126, 127, NETPRO 6.0 353

V
versiyonlama, 30, 32, 47, 353 viyadük, 57, 58, 300

Y
yarma, 9, 42, 70, 153, 200, 213, 215, 231, 237, 238, 239, 240, 241, 242,

244, 247, 249, 263, 272, 273, 276, 279, 280, 290, 291, 330, 338, 353 yatay, 8, 13, 34, 61, 75, 86, 91, 96, 101, 102, 112, 123, 125, 135, 141, 142, 153, 156, 157, 176, 181, 188, 189, 197, 208, 209, 210, 211, 223, 237, 258, 264, 283, 290, 296, 318, 350

NETPRO 6.0 354

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful