ANG ALAMAT NG ROSAS

Noong araw ay may isang magandang dalagang nagngangalang “Rosa,” na balita sa kanyang angking kagandahan, kayumian, at kabaitan. Maraming nangangayupapa sa kanyang kagandahan. Ngunit ni isa sa mga ito ay hindi niya mapusuan. Dahil ang gusto ni Rosa ay ang maglingkod sa Panginoon at sa pagtulong sa mga nangangailangan ng kanyang tulong. Ngunit si Cristobal, isang mahigpit niyang mangingibig, ay di makapapayag na di mapasakanya ang dalaga, at ito’y nagtangkang agawin si Rosa at dinala ito sa hardin. Ngunit nananalangin si Rosa sa Panginoon at noon di’y siya’y naging bangkay. Sa takot ni Cristobal ay ibinaon niya ang dalaga sa bakuran nito at saka siya lumayo sa pook na iyon upang di na magbalik kailanman. Mula noon ay hindi na nakita ng mga taga roon si Rosa. Sa halip, sa bakuran nito ay may isang halamang tumubo na may bulaklak ngunit paghawak sa tangkay nito ay mapapasigaw ka dahil sa talas ng tinik ng halamang hinahawakan. Dahil niloob ito ng Panginoon na gawing bulaklak si Rosa na ang tangkay ay may mga tinik na tagapangalaga rito upang di-pagnasaang pupulin lamang ng sinuman.

ANG ALAMAT NG MAYA
Si Rita ay batang lubhang malikot. Ang kanyang ina ay laging naiinis sa mga ginagawa niyang hindi dapat gawin ng batang katulad niya. Isang araw, ang kanyang ina ay nagbayo ng palay. Si Rita ay nanood sa kanyang ina. Siya'y gutom na gutom sapagka't galing siya sa laruan. Nang mayroon ng isang salop ang nabayong bigas, si Rita ay nagsimula nang kumain ng bigas. Ang lalagyan ng bigas ay malaki at may takip na bilao. Ngayon natakpan siya ng bilao. Hindi nahalata ng ina. Nang matapos na ang ina sa kanyang pagbabayo, tinawag niya si Rita upang mautusan sa pagtatago ng binayo. Hindi sumagot si Rita. Hinanap ng ina sa lahat ng taguan, wala rin si Rita roon. Nang kanyan buhatin ang lalagyan ng bigas may lumabas na maliit na ibon galing sa loob. Kumakain ng bigas ang ibong iyon. Ang ibong iyon ay si Rita, ang tinatawag ngayong maya.

Ito`y kulay luntian . may mahahaba at malalapad na dahon. Tinawag niya si Juana at tinanong kung anong uri ng halaman ang tumubo sa kanilang bakuran. gulat na gulat ang ama ni Juana sa isang halaman na tumubong bigla sa kanilang bakuran. Sila ay si Juana at si Aging. "Ang punong iyan ay si Aging!" wika ni Juana. Kinabukasan. Tumakas si Aging at naiwang umiiyak si Juana. Isang araw. naalaala niya ang braso ni Aging na ibinaon niya doon mismo sa kinatatayuan ng puno. Naabutan ang braso ni Aging at ito`y naputol. Bigla itong nagsiklab sa galit at hinabol ng taga si Aging. Pagkakita sa halaman. Nasambit niya ang pangalan ni Aging. Magmula noon ang halamang iyon ay tinawag na "Aging" at sa katagalan ito`y naging saging.ANG ALAMAT NG SAGING Noong unang panahon sa isang nayon ay may magkasintahan. Pinulot niya ang putol na braso ni Aging at ito`y ibinaon sa kanilang bakuran. Patuloy pa rin siyang nakikipagkita kay Aging. naabutan sila ng ama ni Juana. Ngunit tutol ang mga Magulang ni Juana sa kanilang pag-iibigan. May bunga itong kulay dilaw na animo`y isang kamay na may mga daliri ng tao. . Gayun pa man di ito alintana ni Juana.Sila`y labis na nagmamahalan sa bawa`t isa.

Naniwala ang mga taong ito’y ibinigay ni Bathala bilang isang alaalang tagapagpagunita hinggil kay Durian noong nabubuhay pa siya. Ito ay natupad. Lumago ang halaman. Sa huli’y siya ang naging datu. Napag-alaman ng Dakilang Bathala ang kasakiman ni Sangkalan. Sinuman sa kaharian ay walang makapagbigay ng lunas. Nakatutulig na putok ang narinig . Pinawalan ang kidlat at kulog. Sa ikasiyam na araw ay napansin sa libing ni Durian na may halamang sumisibol. Nakita nilang ang balat ng bunga ay manipis at maliit ang buto. Ang kahulugan ng duli ay tinik pagka’t siya ay laging nagbibigay ng ligalig sa kanyang mga kaaway. Ang bata’y pinangalanang Durian. Isang taksil ang naggulo sa mga alipin upang pag-imbutan ang kanyang kapangyarihan at kayamanan. Nagsisunod ang mga kawal sa palasyo pati ng mga nasasakupan. Nagtumulin ang mga taon. yumabong ang sanga hanggang sa ito’y namulaklak at namunga. Kanyang dinigma at pinasuko pati ang mga Bilaan at Manobos. Sa di-kawasa ay dumating ang malungkot na sandali. Ang Datu ay nalungkot at nawalan ng lakas na harapin ang katotohanan. Isang araw. Ito’y si Sangkalan. Si Durian ay nagkasakit. na ang gusting sabihi’y munting tinik.ANG ALAMAT NG DURIAN Ang ninuno ng tribo ng mga Bagobo na ngayo’y naninirahan sa kagubatan ng Mindanao ay mga sakop ni Datu Duri. Kanya itong pinarusahan. Nag-ugat sa puso ni Durian na mahalin ang sakop ng kanyang ama. Ilan pang taon ang nakalilipas sa kanyang pagka-Datu nang siya ay nagkaroon sa kanyang kabiyak ng isang tagapagmana ng kaharian. Si Datu Duri ay matandang-matanda na. Nagpakita sa Datu ang Dakilang Bathala at ipinaalam sa ama na ang kanyang anak ay mabubuhay ng labingsiyam na taon lamang. tinikman ni Datu Duri ang isang hinog na bunga. Lumakad ang mga araw. Hiniling ni Durian sa kanyang ama na kapag siya’y namatay ang kanyang bangkay ay doon ilibing sa ilalim ng durungawan ng kanyang ina upang maipagdasal ang kanyang kaluluwa sa lahat ng sandali. Ang laman ay malasutla at matamis. Ang sinabi ng Dakilang Lumikha ay natupad.

pagkatapos ng ilang saglit may nakitang mahiwagang liwanag na nakabalot sa punong-kahoy na nakatayo sa libingan ni Durian. Siniyasat ni Sangkalan at ng mga tao ang puno. Ang mga tao ay nasiyahan sa nangyari. Iyan ang kauna-unahang puno ng Durian. . Noon di’y itinanghal na bangkay si Sangkalan. Nadurog ang kanyang bungo at nalamog ang buong katawan. Nagalit si Sangkalan at isinumpa ang Diyos. Nakatawag ng pansin ang masama nitong amoy. Noon di’y nangalaglag ang lahat ng mga bunga ng punong-kahoy at natabunan ang katawan ni Sangkalan. Nang buksan ng mga tao ang ilang bunga ng punong-kahoy. ngunit ang laman nama’y matamis. Ang mga bunga ay nagkaroon ng malaki at maraming tinik na katulad ng rimas. kanilang nakitang ang balat ay makapal at ang buto ay malaki. Pinagpalaluan ang Kanyang karunungan.

Salamat Inang Diwata. Naisip niyang tawagin ang Inang Diwata upang humingi ng saklolo. Gusto kong makita ang kagandahan ng kapaligiran." sambit ng Diwata at naglaho. . Inang Diwata. Hindi ka na maari pang bumalik sa loob. Gusto kong lumabas. nasa loob din raw ng bunga ang buto ng kasoy. Subalit ayon sa sabi-sabi mainipin daw ang buto nito. nakakainip. mahal na buto. "Hindi ko akalaing ganito pala kaganda ang mundo. "Ang lungkot naman dito. Kakayanin ko po. ana ng Diwata. Kumumpas ang Inang Diwata. Brrrr." kundisyon ng Diwata. katulad ng ibang prutas. basta't makita ko lamang ang nasa labas. kung iyong mamarapatin. "Sige po. Magdamag na nagmasid ang buto habang nakatungko sa ulunan ng kanyang bunga. subalit hindi ko na maari pang bawiin ang aking mahika. Gusto ko nang bumalik sa loob. Sana'y hindi na ako nagmatigas na masunod ang gusto ko. Mahihirapan kang makakita pag sapit ng gabi. nagbabadya ng mabigat na pag-ulan."Opo." paliwanag ng Inang Diwata. "Walang anuman. Nangutim ang mga ulap. "Inay kupo. "Nais mo ba talagang makita ang kariktan ng kapaligiran? Gusto mo bang lumabas sa iyong bunga?". "Maganda nga sa labas ngunit ito'y mapanganib. gusto ko po sana. pinasaya mo ako ng lubos. Nagpalitan ng galit? ang kulog at kidlat. Kaya mo bang harapin ang init at lamig sa labas? Mababasa ka pag bumuhos ang ulan. Tandaan mo lang ang iyong pangako. Narinig ito ng Diwata ng Kagubatan. Bakit nagging ganito? Nakaktakot pala ditto. "Opo.BAKIT NASA LABAS ANG BUTO NG KASOY? Noong unang panahon. nakaramdam ng pangamba ang munting buto. Maari kong pagbigyan ang iyong hiling." nanginginig na saklolo ng buto. Galak na galak ang buto sa kanyang nakita." wika ng buto ng kasoy. Hindi ko po hihilinging makabalik pa ulit sa loob ng bunga ko. Nanlalamig na ako." malungkot na wika ng nanlulumong buto." pahayag ng mainiping buto. Nang unti-unting dumilim ang paligid."Tama nga ang Inang Diwata. Subalit naalala niya ang pangako niya sa Diwata na hindi na siya maari pang humiling na makabalik sa loob." pangako ng buto." tuwang sambit ng buto. "O siya. Namulat ang buto ng kasoy sa kagandahan ng kapaligiran. Mas komportable at tahimik sa loob ng iyong bunga." panindigan ng makulit na buto.

Isang araw. samantalang nangangahoy. Pinakain din niya ito at binigyan ng damit. Isang araw naman. isang matandang pulubi ang kinaawaan ni Ben. Mabait at matulungin si Ben. Makaraan ang ilang panahon. Marami ang nakikinabang ngayon sa bungang ito. dumating ang isang diwata. . Sa kabila ng pagsisikap ng mag-asawa na pagalingin ang anak.ALAMAT NG MANGGA Kaisa-isang anak nina Aling Maria at Mang Juan si Ben. Ito ay naging punongkahoy na may bungang hugis-puso. nagkasakit si Ben. Ganoon na lamang ang iyak ng mag-asawa. Kinabukasan. isang matandang gutom na gutom ang nasalubong niya. habang nakaburol ang kanilang anak. ipinagluto at pinakain. Inuwi niya ang pulubi sa bahay. Nagmana siya sa kanyang mga magulang na mababait din naman. lumubha ito at namatay pagkatapos. Hiningi nito ang puso ni Ben. Ibinaon ng diwata ang puso sa isang bundok.

Kung ako'y masawi ito'y malalanta. Noong panahong iyon ay kaylimit ng mga Moro ang baybay-dagat ng Balayan pati ng Ilog Pansipit. ang Lumang Taal ay isang masaganang balangay sa talpukan ng alon ng Lawang Bunbon na sakop ni Raha Matapang." Naghiwalay sila. Pinagyaman niya ang nasabing halaman sapagka't ito lamang ang naiwang tanging sanla ng irog at taga-pagpaalala ng kanyang katapatan." Si Marahas nagpatuloy: "Iiwan ko sa iyong kandili at pag-aruga ang isang halamang ituring mo na ring ako. Ang utos ng ating Matanda aydi maaaring suwayin. Ikaw ang unang-unang pupula sa akin kung tatalikdan ko ang tungkuling inatas ating balangay." "Oo.: "Minamahal kong Marikit sa pag-alis ko ay dala ko ang kabuhayan at kamatayan. Ang Taal ang pinakamatibay na moog laban sa Kamorohan. . Minsan. Ang mga kawal na nagbalik mula sa digmaaan ay nagpatunay na si Marahas ay nasawi. Ang Batangan tulad ngayon ay di pa lalawigan natatatag kundi pulu-pulutong na mga balangay sa ilalim ng kapangyarihan ng iba't ibang raha at lakan. Patuloy rin ang pagmamalasakit ni Marikit sa halamanginiwan sa kanya ng kanyang giliw. Ang luha mo lamang ang tanging lunas. Dahil dito'y nagtakip ang mga munting balangay upang magdamayan at isailalim ang pangangasiwa ng ng lalong matapang at makapangyarihang lakan. si Raha Matapang. Napabilang sa mga kawal ang binatang si Marahas na uliran sa bait at sigla. Nalagas ang mga araw sa tangkay ng panahon. lilisan kang baon ang aking pagmamahal. bantog na mandaragat ay nagpadala ng mga kawal upang sagupain ang mga Moro sa larangan ng digma sa baybayin ng Mindoro.ang aking sarili. humigit kumulang. Bago lisanin ni Marahas ang kasintahang si Mutyang Marikit ay nagbilin ng ganito.ang halaman ay nalanta. Kaya siya'y diligan mo at paka-ingatan.ALAMAT NG ALAGAW Noong ika-labinlimang dantaon. Ito'y kanyang isinagawa upang ang kanyang kaharian ay malayo sa anumang kapinsalaan ng digma. nguni't nagsawing taglay ang karangalan pagka't sila'y nagtagumpay naman. Walang balitang galling kay marahas. Isang araw . Nagsadya siya sa palasyo ni Raha Matapang upang makibalita tungkol kay Marahas.

Ang tanging aliw lamang sa kanyang sarili ay ang pangyayaring ang kanyang mahal ay namatay sa ngalan ng kabayanihan. Si Marikit ay naging masasakitin. di lamang ang buong Batangan kundi ang Katagalugan ay natutong uminom ng alagaw. Subali't ang bawat karamdama'y may lunas. Kung siya'y dadalawin ng sakit ng ulo. nglagnat. Subali't bakit tinawag na alagaw ang halaman? Si Marikit ang nagbigay ng ngalan. Sa kanyang matamang pag-aalaga ay muling umusbong. Matapos magpunas sa pinakulong tubig siya'y gagaling agad. ... Nagsigaya ang mga kapitbahay ni Marikit hangga't ang buong balangay. Gabi't araw ay dinidilig niya ang mga halaman ng patak ng luha. may sipon at nag-uubo ang mga dahon g halaman at ng mga bulaklak nito ay kanyang inilalaga. lumago ang mga dahong masisinsin.Umuwi si Marikit na ang puso ay halos mawalat sa kapighatian. at namumulaklak. Natambad sa ka alaman ng madla ang idinudulot nito. Kung sumasakit ang kanyang tiyan.iinom ng tubig na pinangalagaan ng halaman.

Ngunit may napansin ang dalaga. Isang binata't dalaga ang nagpapalamig sa simoy ng hangin sa gabi. Ang huling salitang nabanggit ng binata ay "Paz sig!" Hindi na muling lumutang ang binata at tuluyan na itong nalunod.ALAMAT NG ILOG PASIG Payapa ang gabi noon. Napagkasyahan ng magkasintahan na mamangka sa ilog. Dahil sa pangyayaring ito ang ilog ay tinawag nang "Pasig" o Ilog Pasig. Magiliw na nanonood sa kumikinang na tala ang dalaga habang sumasagwan ang binata. Masayang nagkukwentuhan ang dalawa sa gitna ng gabi na pumalaot sa ilog. Dayuhang Kastila ang nasabing binata at mayuming dalagang Pilipina ang isa. Nagsisislbing ilaw ang liwanag sa buwan sa kapaligiran. Nagawian na nilang mamangka tuwing kabilugan ng buwan. Sa gitna ng dilim ay may magandang bulaklak ang nakita ang dalaga na nakalutang sa tubig. ang bangkang kanilang sinasakyan ay nawala sa balance at nahulog ang binata. tinatawag niya si Paz na tulungan siyang makaahon. "Paz sigueme! Paz. sigueme!" Ang salitang ito ay Kastila na ang ibig sabihin ay sagipin mo ako.nagningningan ang mga talasa langit. hindi natulungan ng dalaga ang binata. . Sa kasawiang palad. ang binata ay hindi marunong lumangoy. Sa di inaasahan. Agad niya itong inabot. Sa bawat paglutang ng binata mula sa pagkalubog . Subalit sa pag-bot niyang iyon.

Sa ganito sila ay hindi kinakatakutan at pinakukundanganan tisurin o patayin. Isang araw ang Panginoong Diyos ay nanaog at dala ang isang kamandag upang batiin ang mga ahas. Ngayon ang dahongpalay ay may kamandag sa balat at hindi sa loob ng katawan. Ang unang nakakuha ay ang ulupong kung kaya ang kanya ang pinakamabagsik. .Kaya’t ang kanilang puno’y dumalangin humingi ng kamandag kay Bathala. Ang kanilang kahilingan ay hindi naman pinagkaitan ng Panginoong Diyos. Ang lahat ay nakakuha ng kamandag maliban lamang sa dahongpalay na hindi kaagad nabatid ang pagbibigayan ng kamandag. Sa gayon nilang katayuan ay minarapat nilang gumawa ng paraan upang sila’y pangilagan ng tao at huwag patayin.ANG ALAMAT NG DAHONG PALAY Noong unang panahon ang mga ahas ay walang kamandag. Sa hangad niyang magkaroon ng kamandag ay nagpaikotikot siya sa loob ng banga na ang kamandag ay napunta sa kanyang balat. Nang madatnan niya ang pook na bigayan ng kamandag ay ang banga na lamang ang kanyang nakita.

ang bundok n nasabi ay ari ng isang napakaganda at mapaghimalang babae. Naroon daw ang mag-ayos siya na tulad sa isang matandang magbubukid. Sang-ayon sa matatanda sa Arayat. ang araw ng lingo sa pamilihang bayan na Arayat. ang landas sa pauwi ay madaling matututuhan. At ang lalong kahima-himala ay ang pagbuhos ng ulan kasabay ang paglakas ng ihip ng hangin.ALAMAT NG BUNDOK ARAYAT Ang Bundok sa Arayat na nakapatungo sa mga lalawigan ng Kapampangan at Nueva Ecija ay may iniingatang mga kahiwagaan na nagkasali-salin na sa mga maraming paniniwala. dahil sa pagkakatanim sa diwa ng napakarami nang salin ng lahi sa Arayat at kanonog-bayan. Ngunit sa sandaling ilapag ng taong iyon at iwan ang mga bungang dala niya. si Mariang Sinukuan. Ang kabundukan ay totoong masagana sa mga bungang-kahoy at ang sinumang aabutin ng kagutuman doon ay malayang makakpipitas at makakain ng bungang maibigan niya. subalit ang sinumang magtangkang mag-uwi ng mga bungang-kahoy mula roon ay hindi matututuhan ang landas pauw. Di-umano kapag mabili ang mga paninda. Sa maraming kapaniwalaang iyan ay lalong bansag ang mga talang nababanggit sa lathalang ito. Dahil sa paniwalang napakaganda ni Mariang Sinukuan at dahil rin sa magaagndang tugtugin maririnig sa kabundukan. bukod sa pagiging maitim. . ay pango pa ang ilong at sungal sunagl ang mga labi pinatutunayan din ng marami taga-Arayat na maraming kagila-gilalas na pangyayari ang mararanasan ng sinumang dadalaw sa bundok na iyon. Subali't ang engkantada ay hindi mo raw makikilala dahilan sa iba't ibang paraan ng pagbabalatkayo na kanyang ginagawa. Ang malaking tipak ng batong-buhay sa ituktok ng bundok ay batyang pinaglalabhan ng engkantada. wala sinumang namamlagi roon sa pangambang baka magayuma sila at hindi na muling makabalik sa kanilang tahanan. si Maria ay lumulusong sa bayan upang magtinda at mamili.

Nang mapagod na ay sumuko rin sa wakas ang lobo at malungkot na umalis palayo sa puno. "Swerte ko naman. Lumundag ang lobo upang sakmalin ang isang bungkos ng hinog na ubas subalit hindi niya maabot ang bunga. ." ang sabi ng lobo sa sarili. tiyak na maasim naman ang bunga ng ubas na iyon. Heto ang kabuuan ng nasabing pabula sa pagsasalin sa tagalog ng Katig. Hinog na at tila matatamis ang bunga ng ubas. Lumundag siyang muli. Nakakita siya ng isang puno ng ubas na hitik ng hinog na bunga." ang sabi niya sa sarili.ANG LOBO AT ANG UBAS Ang katagang "sour grape" o "maasim na ubas" ay hinango sa isa sa mga pabula ni Aesop ukol sa isang lobo at puno ng ubas.Com: Minsan ay inabot ng gutom sa kagubatan ang isang lobo (wolf). "Hindi na bale. at muli pa subalit hindi pa rin niya maabot ang ubas. at muli.

"Aba." naiinis na sagot ng kabayo. Alam mo namang kailangan kong magpalamig sa ilog kapag ganito katindi ang init ng araw dahil madaling mag-init ang katawan ko." pakiusap pa rin ng kalabaw.Ang Pabula ng Kabayo at ng Kalabaw Isang magsasaka ang nais manirahan sa ibang bayan kaya isang araw ay inipon niya ang kanyang mga gamit at inilulan sa kanyang alagang kabayo at kalabaw. Makaraan pa ang isang oras at lalung tumindi ang init ng araw. yan ang ipinataw sa iyong balikat ng ating amo kaya pagtiisan mo. "Parang awa mo na tulungan mo ako. Di ko na kakayanin ang bigat ng dala ko. Maaga pa ay sinimulan na nila ang mahabang paglalakbay. "Bahala ka sa buhay mo. Hindi nagtagal at ang kalabaw ay iginupo ng bigat ng kanyang dala at siyaay pumanaw. Nang makita ng magsasaka ang nagyari ay kinuha niya ang lahat ng gamit na pasan ng kalabaw at inilipat sa kabayo na bahagya namang makalakad dahil sa naging napakabigat ng kanyang mga dalahin. Nanghihina ako. di hamak na mas mabigat ang pasan kong gamitkeysa sa iyo. . "Kaibigang kabayo." anang kabayo na lalo pang binilisan ang paglalakad.hihina ang kalabaw dahil sa bigat ng kanyang pasang gamit. Makaraan ang ilang oras ay nakaramdam ng matinding pagod at pang." may pagsisising bulong ng kabayo sa kanyang sarili. Maaari bang tulungan mo ako at pasanin mo yung iba?" pakiusap ng kalabaw. "Kung tinulungan ko sana si kasamang kalabaw ay hindi naging ganito kabigat ang pasan ko ngayon.

Mabilis na bumaba ang daga at tinulungan ang leon na nakawala sa lambat." laking pasasalamat na sabi ng leon sa kaibigang daga. Nakatuwaan ko lang na maglaro sa iyong likuran. Lumipas ang maraming araw at minsan sa pamamasyal ng daga sa kagubatan ay kanyang napansin ang isang lambat na nakabitin sa puno. Agad namang naputol ang lubid at bumagsak ang lambat kasama ang leon sa loob. Dinakma ng leon ang daga at hinawakan sa buntot na wari bagang balak siyang isubo at kainin. " sagot ng daga. Lumapit siya upang magusisa at agad niyang nakilala ang leon na nahuli sa loob ng lambat na ginawang bitag ng mga nangagaso sa kagubatan. pakakawalan kita pero sa susunod ay huwag mong gambalain ang pagtulog ko. Kanyang inaakyat ang likuran ng leon at pagdating sa itaas ay nagpapadausdos siya paibaba. "Utang ko sa iyo ang aking buhay. Sa katuwaan ay di niya napansin na nagising ang leon. Hindi ko sinasadyang gambalain ka sa pagtulog mo. .ANG DAGA AT ANG LEON Isang daga ang nakatuwaang maglaro sa ibabaw ng isang natutulog na leon. Nabakas ng leon sa mukha ng daga ang tunay na pagmamakaawa. Wala akong masamang hangarin. "Sige. Natakot at nagmakaawa ang daga." sabi ng leon. Huwag mo akong kainin" sabi ng daga. Balang araw ay makagaganti rin ako sa kabutihan mo. Dali-daling inakyat ng daga ang puno at nginatngat ang lubid na nakatali sa lambat. "Salamat kaibigan. "Ipagpaumanhin mo kaibigan.

Sinikap niya ang tumalon upang maka-ahong palabas." pangako nito. "Ako muna ang lalabas. "Walang lobong manloloko kung walang kambing na magpapaloko. ." ang sabi ng lobo. Noon dumating ang isang uhaw na uhaw na kambing. Agad itong tumalon sa balon. Lumapit ito sa balon at narining ang tinig ng lobo. Mayroon akong naisip na paraan kung papaano nating gagawin iyon. at saka kita hahatakin palabas. "Kung gusto mong makaalis dito. "Ngayo'y pareho na tayong bilanggo ng balon na ito. "Mamamatay tayo sa uhaw at gutom dito. Nakalabas nga ng balon ang lobo sa tulong ng kambing." Malungkot na naiwanan ang kambing sa malalim na balon. "Sige. "Marami bang tubig sa loob ng balon?" tanong nito sa lobo. Ngunit noong pagkakataon na ng kambing para tulungan nito'y agad iyong tumawa ng malakas. At nalaman ngang siya'y niloko lamang ng lobo. At kapag nakalabas na ako.ANG LOBO AT ANG KAMBING Isang lobo ang nahulog sa balon na walang tubig. Hindi na nagdalawang-isip pa ang kambing. magtulungan tayo." "Papaano?" Noon ipinatong ng lobo ang mga paa sa katawan ng kambing. "Oo. Pagkuwa'y sinabing." ang sabi ng kambing." ang sabi naman ng kambing. napakarami!" ang pagsisinungaling na sagot naman ng lobo. ngunit lubhang malalim ang balon na kanyang kinahulugan.

Ngunit sadyang kilala ng mga pabo ang kanilang kauri. Pagkuwa'y pinagtutuka nila ito hanggang sa takot na lumisan. Dahil dito. inalis ng mga pabo ang iba't ibang kulay na balahibong nakadikit sa katawan ng uwak. hindi na rin siya tinanggap ng mga ito. Iyon lang at dali-dali siyang lumipad patungo sa grupo ng at nagpakilala bilang kauri ng mga mga pabo ito. Dahil dito. iyon ay kanyang pinulot isa-isa at saka idinikit sa kanyang katawan. At dahil sawa na siya sa pagiging isang itim na ibon.ANG UWAK NA NAGPANGGAP Isang uwak ang nakakita ng mga lagas na balahibo ng pabo salupa. At sinabing. Iyon lang at dali-dali siyang lumipad patungo sa grupo ng at nagpakilala bilang kauri ng mga mga pabo ito. inalis ng mga pabo ang iba't ibang kulay na balahibong nakadikit sa katawan ng uwak. "Hindi namin kailangan ang isang tulad mong walang pagmamahal sa sariling anyo!" Isang uwak ang nakakita ng mga lagas na balahibo ng pabo salupa. Ngunit sadyang kilala ng mga pabo ang kanilang kauri. iyon ay kanyang pinulot isa-isa at saka idinikit sa kanyang katawan. Nang magbalik ang uwak sa kanyang mga kauri. hindi na rin siya tinanggap ng mga ito. Pinagmasdan niya iyon at nasiyahan sa iba't ibang kulay nataglay niyon. "Hindi namin kailangan ang isang tulad mong walang pagmamahal sa sariling anyo!" . At dahil sawa na siya sa pagiging isang itim na ibon. kaya naman hindi rin nagtagal ay nabisto ng mga ito ang nagkukunwaringuwak. At sinabing. Nang magbalik ang uwak sa kanyang mga kauri. Pinagmasdan niya iyon at nasiyahan sa iba't ibang kulay nataglay niyon. kaya naman hindi rin nagtagal ay nabisto ng mga ito ang nagkukunwaringuwak. Pagkuwa'y pinagtutuka nila ito hanggang sa takot na lumisan.

Dahil dito. Sapagkat kinabukasan nga'y walang mga kapit-bahay na dumating upang tumulong sa pag-ani ng magsasaka. napilitan ang magsasakang tawagin ang kanyang anak at sinabing. Ngunit muli. "Kung hindi ko maasahan ang aking mga kapit-bahay. "Kung mga kapit-bahay lamang ang aasahan niya. dali-dali silang nagtungo sa kanilang ina at iminungkahi rito ang sinabi ng magsasaka." Tama nga ang sinabi ng inahing manok. at sinabing." ang wika ng inahing manok. "Kung sa mga kamag-anak lamang siya aasa hindimagsisipagsunod ang mga iyon! May mga trabaho ring dapatasikasuhin ang mga iyon at tiyak na hindi maasahan.ANG INAHING MANOK AT ANG KANYANG MGA SISIW Isang inahing manok na may anak na tatlong sisiw angnaninirahan sa gitna ng taniman ng mais. hindi nabahala ang inahing manok at sinabing. Isang araw. lumabas ngbahay ang magsasakang may-ari ng taniman at sinabing. hindi agadmagsisipag-kilos ang mga iyon! May panahon pa tayo upang manirahan dito. Wala tayong ibang maaasahan kundi ang ating mgasarili!" Nang marinig iyon ng mga sisiw. Noon nagdesisyon ang inahing manok na lumisan sila sa lugar na iyon. "Kung sinabi ng magsasaka na siya na ang gagawa ng pag-ani. "Bukas na bukas din. tayong dalawa na lamang ang aani sa ating pananim. "Panahon na upang anihin ko ang aking maisan! Kailangan tawagin ko ang aking mga kapitbahay upang tulungan ako sa aking pag-ani bukas!" Narinig ito ng mga sisiw at agad iminungkahi sa kanilang ina. Walang kamag-anak na dumating ang magsasaka upang tulungan siya sa pag-ani sa maisan. matatagpuan tayo rito ng mga magsisipag-ani bukas at huhulihin upang patayin!" "Huwag kayong mabahala mga anak. dapat tayong maniwala! Sapagkat totoong walang sinuman siyang maaasahan kundi ang kanyang sarili!" . sa aking mga kamaganak ako lalapit upang humingi ng tulong sa isasagawakong pag-ani bukas!" "Narinig ng mga sisiw ang sinabi ng magsasaka at dali-dalingiminungkahi sa kanilang ina. "Kailangang lumikas na tayo rito at humanap ng ibang matitirahan inang! Kung hindi. May panahon pa tayo para manirahan dito mga anak!" Kinabukasan nga'y tama uli ang sinabi ni inahing manok.

"ang sabi ng kabayo sa kanyang sarili. Muling nabutas ang mga sakoat ibang asin ay nabuhos sa ilog at ang iba naman ay nalusaw. ng Ganun na nga ang ginawa ng kabayo. Napunit ang mga sako at ang ilang bahagi ng asin ay nabuhos sa ilog at ang iba naman ay nalusaw dahil sa pagkababad sa tubig. Nang tumatawid sila sa isang ilog na dinaanan ay hindi sinasadyang nadulas at natumba ang kabayo."ang sabi kabayo sa kanyang sarili.dalawang balde sa magkabilang tabi ng kabayo. Nguni't sa pagkakataong eto ay nakahalata ang mangangalakal na sadyangnagpadulas ang kabayo sa ilog. Ganun pa man aymagpapadulas pa rin ako sa ilog para mas gumaan pa ang pasan ko. "Aba. Ang apat na balde na may alpombra ay napuno ng tubig at di hamak nanaging mas mabigat pa keysa sa dalawang sakong asin. ok to. Pagdating sa ilog ay kusa na namang nagpadulas ang kabayo ngunit laking gulat niya nang biglang bumigat ang kanyang pasan nang siya ay malublob sa tubig. Hindi naman nasaktan ang kabayo at napansin niya na lubhang gumaan ang pasan niyang dalawang sako ng asin at siya ay natuwa Nang sumunod na linggo ay magpupunta uli ang mangangalakal sapalengke at naglulan na nman ng dalawang sakong asin sa kanyangkabayo. nang mapalapit na sila sa ilog ay napagisip-isip ng kabayo: "Kung magpapadulas ako sa ilog ay tiyak na gagaan uli ang pasan ko. . Inilulan niya ang mga sako ng asin sa kanyang kabayo at nagtungo sila sa palengke. mas magaan ang pasan ko ngayon. Pagdaan pa ng isang linggo ay muling magtutungo ang mangangalakal sa palengke subalit sa pagkakataong eto ay apat na baldeng may lamang alpombra ang kanyang inilulan sa kabayo .ANG KABAYO AT MANGANGALAKAL Isang mangangalakal ang maghahatid ng dalawang sakong asin sa palengke.

.Samantalang pinagpapasasaan niya iyon. Tumakbo siya kung saan-saan upang humanap ng Makapag-aalis ng kanyang bikig.” wika ng aso na waring nanunumbat. Ipinasok naman ng pusa ang kanyang ulo hanggang liig upang alisin ang bikig. ang aso ay nakahuli ng isang ibon. Sa matinding paghihirap ay napahalinghing nang ubod-lakas. isang munting butoAng nahalang sa kanyang lalamunan.ANG ASO AT PUSA Isang araw.” Umuungol ang aso. ang pusa ay nagsalita. Pagkabunot ng bikig. “Akin na ang aking gantimpala. Tumihaya na ang aso at ibinuka ang kaniyang bunganga. at naipasok mo ang iyong ulo sa aking bunganga at nailabas mo pa rin nang hindi napahamak.Parang nagmamakaawang ipinangangako niya sa kaninumangMahilingan ng tulong na ibibgay niya ang anumang mayroon siya sa makaaalis ng kaniyang bikig at tinik sa kanyang lalamunan. “Magpasalamat ka. Inilabas ang matatalim na pangil. Hindi niya maalisAng bikig na napakasakit.

Subalit matalik kitang kaibigan. Naiwan si Buaya sa pampang. kung mapanganib talaga sa akin ang tumawid. gutom din tulad niya. Paano siya makakarating sa kabilang pulo? “Maigi pa. Mas mahirap. “Mayruon ba namang nag-iiwan ng atay niya!” Tuluy-tuloy na siya sa gubat at nagtago. “Sayang. isang katutak na mga buaya ang palangoy-langoy sa tubig. tanungin ko ang dagat. pinasok niya ang bahay ni Matsing. kahit ano ang mangyari! Nagsimula na siya nang nakita niya si Buaya. dagat. “Dagat.” “Atay ko!” bulalas ni Matsing. Maraming pagkain sa kabilang malaking pulo at tumpak! Dapat siyang lumipat duon! Ang hirap.ANG BUWAYA AT ANG TUSONG MATSING Balisang balisa ang Matsing. Maaari bang isakay mo ako sa likod mo at itawid sa kabila?” Pumayag si Buaya at itinawid si Matsing sa kabilang pulo. kaya ipinasiya ni Matsing na tumawid sa tubig. iniwan ko duon sa kabilang pampang dahil mabigat at baka malunod ako kung dinala ko. galit na galit. Walang laman ang bahay. sa wakas. at ipinasiya niyang maghiganti. “Ano ang gusto mo sa akin?” tanong ni Matsing. kaya kukunin ko para sa iyo. nasa labas siMatsing at naghahanap ng pagkain. naghihintay sa gitna ng tubig. Nagtago sa luob ng bahay siBuaya at nag-abang. Ang lamig! Natigilan si Matsing sa sagot ng dagat. Mabilis na bumaba ito at tumakbo sa gubat. Subalit mahirap din ang mamatay sa gutom.” sabi ni matsing. Nang ligtas na saka lamang siya lumingon. “Wala kang kaalam-alam. Isang araw. Buaya!” sigaw ni Matsing. dapat kang maging malamig!” Lumapit sa dalampasigan si Matsing at isinawsaw ang kanyang kamay. . Ubos at wala nang pagkain sa kanyang munting pulo ng Buyayaw. “Ang atay mo.” ungol ni Buaya. at gutom na gutom na siya. kailangang tumawid sa makitid na dagat nang palangoy. “Iyon ang favorito ko. na mapapatay siya kung lumangoy.

Kinabukasan. subalit dahil tuso. umongol ka!” At umngol nga si Buaya upang patunayan na hindi siya nagpapatay-patayan! Kumaripas patakas si Matsing. sumigaw siya. naglublob siya sa putik hanggang bumantot ang amoy niya. subalit kung walang naghihintay sa luob. Buaya!” sigaw ni Matsing mula sa malayo. kung buhay ka pa. . Buaya!” sigaw ni Matsing bago tumakas. humiyaw nga siya upang ipahiwatig na walang naghihintay sa luob ng bahay. dapat siyang humiyaw!” Pagkarinig ni Buaya. “May hihiyaw ba kung walang nasa luob ng bahay!?” Nabigo uli. “Talagang gunggong ka. Upang makatiyak. hindi sumuko si Buaya. Buaya.Pagbalik ni Matsing.” sabi niMatsing. “Tanga ka.“Sino ba namang patay na buaya ang umuungol?!” Marami pa silang naging paghahamok. dumating si Matsing at lumapit sa “patay” na Buaya. “Ikaw. “Kung mayruong nasa luob ng bahay. huwag kang umimik. laging nakaiwas si Matsing sa mga pakana ni Buaya. nagkunwaring patay na siya. dumapa siya sa lupa nang walang kilos. Hindi nagtagal. nakita niya ang mga bakas sa lupa at naghinalang tatambangan siya ni Buaya. Tapos. Hindi siya gumagalaw. kaya dinapuan siya ng maraming langaw tulad ng gawa nila sa bangkay. tumahimik siya. “subalit kung talagang patay ka na.

Sa dahong nalaglag langgam ay kumapit. sa may sanga ng kahoy ay may namumugad namang isang ibon. Sa tabi ng batis. Dito niya nakita ang ibonNa siya niyang pakay. Sa pagkagulat ng binata nahulog ang kanyang sibat. Iligtas mo ako sa kapahamaka’t. nasa sanga ng kahoy at gustoNiyang hulihin. kamatayan niya’y lalong lumalapit.Ang pasasalamat ay di mahulip. sa nilutang-lutang at inikit-ikit.naglaglag ng isang maliit na dahon. Sa nasabing puno ng kahoy ang langgam ay gumawa ng bahay. . Ang binata naman sa Sakit ng mga kagat dulot ng mga langgam sa pook na yaon ay umalis agad. Ililigtas kita sa kapanganiban.Ang nangyaring ito sa ibon at sa langgam saksing mahalagaSa pagtutulungan. nagkaroonNg pagkakataon ang ibon para makalipad. Ilang araw lamang ang nakalipasMay isang binata ang lumabas sa gubat. at kara-karaka’y kinuha ang kanyang panaAt papanain n asana ang ibong kawawa.Sa nilakad-lakad nahulog sa tubig. Nang napapagod na’y nakaramdam ng uhaw ang binataKaya’t nakarating siya sa batisan.Kaya’t nakaligtas siya sa panganib. Ngunit nagulantangNa lamang ang binata nang sugurin ng mga langgam ang kanyang paa.May saklay itong pana sa kanyang balikat at ang ibon ay siyang hinanap.Gumawa ng punso o puntod at pinagsikapang bantayan ang ibonHabang nabubuhay.“Makagaganti rin!” ang ipinagsulit. Tinawag niya ang kanyang mga kaibigan. sa kawawang langgam nagbigay ng tulong.ANG IBON AT ANG LANGGAM Merong isang langgam sa tabi ng batis.