You are on page 1of 208

‫د ياپاز‬

‫ن‬
‫د يا پازن‬
‫کندششونده‬
‫‪F‬‬
‫|‬ ‫|‬ ‫|‬
‫'‪A‬‬ ‫‪O‬‬ ‫‪A‬‬

‫تندششونده‬
‫‪F‬‬
‫|‬ ‫|‬ ‫|‬
‫'‪A‬‬ ‫‪O‬‬ ‫‪A‬‬
‫کندششونده‬
‫‪F‬‬
‫|‬ ‫|‬ ‫|‬
‫'‪A‬‬ ‫‪O‬‬ ‫‪A‬‬

‫تندششونده‬
‫‪F‬‬
‫|‬ ‫|‬ ‫|‬
‫'‪A‬‬ ‫‪O‬‬ ‫‪A‬‬
‫حركت نوسانيساده‬
‫(حركت هماهنگساده)‬
‫در اينحركت ‪،‬متحرك كه آن را نوسانگرهماهنگ‬
‫سادهميناميمو به اختصارمي توان به آننوسانگر گفت ‪،‬‬
‫روي يك پارهخط در دوطرف يكنقطه دروسط اين پارهخط‬
‫بهنامنقطه‌ي تعادل (مركزنو سان )بهطورمنظم رفتو‬
‫مي كند (درمركزنوسان برآيندنيروهايوارد بر‬ ‫برگشت‬
‫نوسانگرصفراست ‪( F = 0‬‬
‫م رکز ن وسان‬
‫ک جاست؟‬
‫جايیکه نوسانگر به حال تعادل‬
‫باشد يعنی برآيند نيروهای وارد بر‬
‫آن صفر باشد‬
‫‪ .1‬طولطبيعی فنر برای وزنه ‪ -‬فنر افقی درسطح‬
‫بدون اصطکاک‬
‫‪ .2‬حالت تعادل وزنه ‪ -‬فنر قائم ( جايیکه نيروی‬
‫کشسانی با وزن وزنه برابر است‬
‫‪ .3‬حالتشاقولی برایآونگ (کشش نخ با وزنگلوله‬
‫برابرشود‬
‫دوره و بسامد و دامنه‬
‫زمان يك رفتو برگشت كامل را دوره ) ‪( T‬‬
‫تعداد نوسانات كامل در ثانيه را بسامد ) ‪ ( ν‬مي نامند‬

‫بيشينه‌يفاصله‌يمتحرك ازمركز نوسان (نقطة تعادل )‪ ،‬دامنهي‬


‫نوساناستو آن را با ‪ A‬نمايشمي دهندو برابر نصفطول پاره‬
‫خطمسيراست ‪.‬‬
iteractive
t
x V a F
‫خط اه ای‬
‫مح اس بة دو ره‬
‫ون‬
‫آونگ‬
‫ط ول ن خ و کشسان ی آن‬ ‫‪‬‬
‫ا صطک اک ن خ ب ا آوي زگا ه و‬ ‫‪‬‬
‫لوله ب ا ه وا‬ ‫گ‬
‫چگ الی گل وله‬ ‫‪‬‬
‫‪..............................‬‬ ‫‪‬‬
‫و زنه‬
‫و زنه فنر‬
‫کا هش نير وی ا صطکاک‬ ‫‪‬‬
‫ا نتخ اب ف نر سب ک تر‬ ‫‪‬‬
‫‪..............................‬‬ ‫‪‬‬
‫‪...........................‬‬ ‫‪‬‬
‫نيرو در حرکت نوساني‬
‫( نيروي بازگرداننده )‬
‫نيروی‬
‫با زگردا نن ده‬
‫ث ابت است يا‬
‫متغير؟‬
‫عاملحركتنوساني نيرويبازگردانندهاست ‪.‬‬
‫جهتنيروهموارهبهسويمركزنوساناست ‪.‬‬
‫است؟‬
‫همواره گرانشی؟‬
‫همواره‬
‫الکترواستاتيکی؟‬
‫ني رو ی عامل‬
‫حر کت نو سانی‬
‫بر آيند ني رو های‬
‫وا رد بر‬
‫نوسا نگ راست‬
F
| | |
A' O A

F
| | |
A' O A
‫اگرمركز نوسان را مبدامكانفرض كنيمهنگامي كه نوسانگر‬
‫درناحيه‌يمثبتقرار داردجهتنيرومنفيوهنگامي كه‬
‫نوسانگر درناحيه‌يمنفياستجهتنيرو مثبتاست‬
‫اندازة‬
‫نيروی‬
‫با زگردا نن‬
‫بنابراين در حركتنوسانيسادهنيرويباز گرداننده دررابطه‌ي ‪F = - k x‬‬
‫تعريفميشود يعني ‪ F‬متناسباستبا ‪ x‬ودرسويمخالف آن ‪.‬اينرابطه‬
‫ونهوكناميدهمي‌شود ‪.‬‬
‫قان‬
‫هر دستگاهيكهنيرويباز گرداننده‌ي آن ازقانون‬
‫هوك پيروي كندحركتهماهنگسادهخواهد داشت‬
iteractive
t x V a F
‫نمودار نيروی بازگرداننده برحسسب مکان‬
F k x
‫نكته ‪:‬‬
‫درحركتنوسانيسادهجهتنيرووشتابهموارهبهسوي‬
‫مركزنوساناست‬
‫آ يا سرعت نوسا نگر‬
‫ثابت ا ست؟‬
‫ت ند شو نده ا ست ؟‬
‫ک نند شو نده اس ت؟‬
F
| | |
A' O A

F
| | |
A' O A
‫نكته ‪:‬‬
‫بنابراينهرگاهنوسانگر بهمركز نوسان نزديكشودشتابوسرعت‬
‫هم‌جهتهستند ) ‪ ( a v > 0‬وحركت تندشوندهاست‬

‫‪V‬‬

‫‪F‬‬
‫|‬ ‫|‬ ‫|‬
‫'‪A‬‬ ‫‪O‬‬ ‫‪A‬‬
‫هنگامي كه نوسانگر ازمركز نوسان دورمي‌شودشتاب‬
‫وسرعت دارايعلمتمخالفند ( ‪ ( a v < 0‬وحركت‬
‫كندشوندهاست ‪.‬‬
‫‪V‬‬

‫‪F‬‬
‫|‬ ‫|‬ ‫|‬
‫'‪A‬‬ ‫‪O‬‬ ‫‪A‬‬
‫محاسبه‬
‫نيرو درحرکتهماهنگساده‬

F m a
F   m  A sin   t   0 
2

F m  x 2
, F m  y 2
‫رابطه‌ي بسامد زاويه‌اي (‪) ω‬باجرمو ثابت كشساني‬

‫‪ F k x‬‬


‫‪‬‬ ‫‪‬‬ ‫‪k  m‬‬ ‫‪‬‬

‫‪ F   m x ‬‬
‫‪‬‬

‫‪‬‬
‫‪‬‬ ‫‪‬‬
‫‪m‬‬
‫پل تاکومانروز‬
‫پل تاکومانروز‬
‫پل تاکومانروز‬
‫پل تاکومانروز‬
‫پل تاکومانروز‬
x = A sin ϕ

2π ϕ
t x = A sin t x
T
0
0 x = A sin 0 0

T π π
x = A sin A
4 2 2
T
2 x = A sin π 0 π

3T 3π 3π
x = A sin -A
4 2 2

T x = A sin 2π 0 2π
x = A sin ϕ

π 3π/2 2π ϕ
0
π/2

-A
x

A
T T 3T
T
ϕ=0
x=0
4 2 4 ϕ,t
0 π 3π
t=0 π 2π
2 2
-A
blst[1]
loudspkr
wave
torb[1]
harmonic[1]
wavecirc[1]
‫ديا پا‬
‫زن‬
‫ديا پا‬
‫زن‬
car
loudspkr
wavecirc[1]
wavelong[1]
w
‫خديجه ترکاشوند‬
‫دبير فيزيک‬
‫مرکز پيشدانشگاهی حضرت فاطمه‬
‫ناحيه دوکرج‬
‫شهرستانهای استان تهرن‬