You are on page 1of 18

13.

ZEL SEVK SSTEMLER


Klasik pervaneler, kanatlarnda oluan kaldrma kuvveti ile itme salarlar. Ancak pervaneye iletilen enerjinin tamam itmeye dntrlemez. Bu enerjinin bir ksm rotasyonel ve eksenel kayplar eklinde pervane gerisi akma kinetik enerji olarak braklr. Pervane eer viskoz bir akkanda alyor ise olas dier bir kayp da diren kaybdr. Pervane hareketleriyle ilgili enerji kayplar, akma eksenel ve rotasyonel ynde braklan ek kinetik enerji ile pervanenin alt ortam viskoz ise kanat yzeylerindeki srtnmeden kaynaklanan diren kayplardr. Pervane verimi ( O), enerji kayplarnn fonksiyonu olarak aadaki ekilde ifade edilebilir:

O = 1 AXL ROTL FRL


Burada,

O: Ak su pervane verimi
AXL: Eksenel enerji kayplar ROTL: Rotasyonel enerji kayplar FRL: Kanat srtnme kayplar ekil 1de geni bir ykleme katsays aralndaki rnek gemiler iin enerji kayplarnn deiimi verilmektedir. Bu kayplar azaltarak sevk verimini artrmann en ak bir yolu dk makine devrinde alacak byk apl bir pervane kullanarak pervane ykn azaltmaktr.
Eksenel 70 60 50 40 30 20 10 0 0 1 2 3 4 5 tme Yklemesi Katsays (C T) 6 (%) Rotasyonel Diren Toplam

ekil 1 Pervane hareketiyle meydana gelen enerji kayplar. 1

Enerji Kayplar (%)

Ancak ou zaman gemi k formu ve geminin alt suyun derinlii bu na izin vermez. ap snrlamasnn olduu byle durumlarda enerji kayplarn en aza indirmek iin yeni pervane sistemleri gelitirilmitir. Bunun yannda teknenin manevra performansn artrmaya ynelik veya baka amalar iin de sistemler mevcuttur. Bunlardan bazlarn aadaki gibi sralayabiliriz: a) Hatve Kontroll Pervaneler (CPP) b) Nozullu Pervaneler c) Sper Kavitasyonlu Pervaneler d) Tandem (Ardl) Pervaneler e) Zt Dnl Pervaneler (CRP) f) Grim Tekerlekli Pervaneler g) st ste Bindirilmi Pervaneler h) Pervane-Stator Sevk Sistemi i) Yzey Yarc Pervaneler j) TVF Pervaneler k) Z-Srl Sevk Sistemi l) z Dzenleyici Nozul m)Asimetrik K n) Pervane Gbek Finleri o) Grothues Datclar p) Su Jeti Sevk Sistemi q) Dey Pervaneler

13.1 Hatve Kontroll Pervaneler (CPP) Bu sistemin ilk uygulamalar 1934l yllara kadar dayanmaktadr. Hatve kontroll pervanelerde kanatlar, pervane gbei zerinde kendi etrafnda dndrlerek alar istee gre deitirilebilmektedir (ekil 2). Sistemin esas pervane gbeinde bulunan hidrolik pistonlara dayanmaktadr ve bylece pervane kanadnn hatvesi istenildiinde deitirilebilmektedir. Bylece ana makinenin silindirlerindeki basnc drmeksizin yani makinenin almas bozulmakszn g pervaneye aktarlr. Sabit kanatl bir pervane, ana makinenin salad gc belirli bir ykte en iyi verimle kullanabilmesine karn, hatve kontroll bir pervanede bu hususun deien yklerde

de salanmasna imkn verir. Bu tip pervanelerde tornistan (geri hareket) yapma imkn da mevcuttur.

ekil 2 Hatve kontroll pervane (CPP). Bu pervane tipi, yksek hz ve iyi manevra gerektiren rmorkrler, buzkranlar, balk gemileri, tarak gemileri, sava gemileri, tankerler, konteynr gemileri vs. ile ters dndrlmez ana kuvvete sahip gaz trbinli gemilerde kullanlr. Hatve kontroll pervaneli gemilerde makinenin yk durumu devaml olarak kontrol altnda bulundurulur. Bylece makinenin ar yklemeye maruz kalmas nlenir ve bu da makinenin mrn uzatr. Bu kontrol ya basnl hava ile ya da elektronik olarak yaplr. Kontrol edilebilir hatveli pervanelerin avantajlar ve dezavantajlar ksaca aadaki gibi sralanabilir: ok iyi hzlanma, ivmelenme, duru ve manevra kabiliyeti Sabit iti kabiliyetinin her ykleme art altnda elde edilebilmesi Pervane hatvesinin deiimi ile gemi hz, dnme hz deitirilmeksizin ayarlanabilir Tornistan aft dn yn deimeden salanabilir Dizel makine ya da gaz trbini deiiklii yapld zaman yeni sistem bozulmadan sadece pervane ayarlanr

Sistemleri normal pervaneye gre daha fazla karmaktr malat masraflar yksek olmaktadr Yakt tketimi daha yksektir Daha fazla bakm ve onarm istemektedir

13.2 Nozullu Pervaneler Sabit kanatl veya hatve kontroll pervanelerin etrafna bir nozul (lle) konulmas ile oluan sisteme nozullu pervane denmektedir. lk defa Ludwing Kort tarafndan gelitirilmi olmasndan dolay Kort-nozul ismi de kullanlmaktadr. Genel olarak bir pervanenin nozul iinde kullanlmas; verimi arttrma, kavitasyonu azaltma ve pervaneyi d etkenlerden koruma amaldr. Kesit profili nedeniyle pervaneye gelen akm hzlandran ve pozitif bir itme salayarak genel sevk veriminde arta neden olan nozul tipi Hzlandrc Nozul olarak adlandrlr (ekil 3(a)). Bu tip nozullarn kullanlmas ile ar ykleme durumlarnda gerekli makine gc azalr. Kanat ularnda daha az serbest girdaplar oluur. Dnen tipli nozullu pervaneler dmene olan ihtiyac ortadan kaldrarak, mkemmel bir manevra kabiliyeti salarlar. Nozul ayn zamanda buzlu denizlerde alan gemilerde pervaneyi darbelere kar da korur. Btn bu saylan avantajlarna karlk, gemiye taklan her taknt gibi hzlandrc nozul da diren artna sebep olur ve pervane zerindeki basnc drd iin kanatlarda kavitasyon riskini artrr. Bu tip nozullar ar ykl veya ap snrlamas olan gemilerde zellikle; rmorkrlerde, balk gemilerinde, buzlu denizlerde alan gemilerde vs. yaygn olarak kullanlmaktadr.

(a)

(b)

ekil 3 Hzlandrc nozul (a) ve yavalatc nozul (b) tipleri. 4

Hzlandrc nozullar zerine yaplan almalarda genel olarak aadaki sonulara ulalmtr (van Manen ve Oosterveld, 1966): 1. Optimum nozullu pervane ap, nozulsuz pervane apndan daha kk olmaldr. 2. Nozul boyu kk seildiinde ok dk yklerde bile verimde bir art salanabilir. 3. Nozul i yzeyi ile pervane kanad arasndaki akln artmas verim kaybna neden olur. 4. Nozul yapsna bal olarak pervaneye gelen eksenel hzlarn dalm yz kavitasyonuna neden olabilir. Kavitasyon ynnden Wageningen-B tipi pervane serilerine gre daha hassas olan ve daha geni kanat ucuna sahip Kaplan tipi pervane serilerinin kullanlmas daha uygundur. 5. Verimlilik asndan, nozul boyu/ap orannn 0.5, pervane itmesi/toplam itme orannn ise 0.7 olmas uygundur. Tablo 1de deiik gemi tipleri iin deneysel almalardan, pervane dizayn katsays Bp ve itme katsays CT deerlerine gre hzlandrc nozul kullanmann uygun olup olmad gsterilmitir: Tablo 1 Deiik tipteki gemilere gre nozul kullanm (van Manen ve Oosterveld, 1966). Gemi Tipi ift pervaneli kargo ve yolcu gemileri Tek pervaneli kargo ve yolcu gemileri Kosterler Rmorkrler Bp 10-13 20-33 40-60 100 CT 0.7-1.0 1.5-2.0 3 6 Nozul Kullanm Uygun deil Uygun Uygun olabilir Uygun

Genellikle byk yk gemilerinde, tankerlerde, hzl sava gemilerinde, torpidolarda ve kavitasyon riski tayan sistemlerde pervane kavitasyon olayn nlemek amacyla kullanlan nozul tipi ise Yavalatc Nozul olarak adlandrlr. Yavalatc nozulun alma prensibi u ekilde aklanabilir: ekil 3(b)deki gibi nozul sehim hatt d bkey olduu iin pervaneye gelen akm yavalatr ve dolaysyla pervane zerindeki basncn artmasn salar. Bu durum, kanatlarda kavitasyon olaynn oluumunu gletirir. Yavalatc nozulun kavitasyon olayn nlemesine karlk, kendi bana negatif bir itme salad iin bunu karlayacak ekilde pervane yknn artrlmas

gerekir. Yavalatc nozul ile ilgili yaplan deneysel almalarda aadaki sonulara ulalmtr (van Manen ve Oosterveld, 1966): 1. Yavalatc nozul, sevk veriminde azalmaya yol aar. Ancak bu azalma miktar kktr. 2. Dk yklemelerde nozul direncinden dolay oluan verim kayplarndan saknmak iin, nozul boyunun daha ksa seilmesi yararl olacaktr.

13.3 Sper Kavitasyonlu Pervaneler lerleme ve dnme hznn yksek olduu ve ayn zamanda s su derinliinde almak zorunda olunduu durumlarda sper kavitasyonlu pervaneler tercih edilebilir. Sper kavitasyon durumunda pervane kanatlarnn srt dk kavitasyon basncna maruz kalr. Bu durumda pervane srt yzeyi, su ile temas halinde deildir. Bundan dolay erozyon olmaz. Bu pervaneler keskin giri ucuna sahiptir (ekil 4). Normal bir pervane sper kavitasyon artlarnda altrldnda ve bu artlara gre dizayn edilmi bir sper kavitasyonlu pervane ile mukayese edildiinde, normal pervanenin verimi % 20-25 miktarnda bir azalma gsterecektir. Ayn pervaneleri kavitasyon d blgede altrdmzda ise sper kavitasyonlu pervanenin veriminde % 15 miktarnda bir azalma grlecektir.

ekil 4 Sper kavitasyonlu pervane.

13.4 Tandem (Ardl) Pervaneler Herhangi bir sebeple pervanenin apnn snrlanmas sz konusu olursa (su ekimi vs.), bu durumda ykleme faktrnde art gze arpar. Bu durumda yk iki veya daha ok pervane arasnda paylatrlmak suretiyle hafifletilir. Eer pervaneler ayn ynde dnecek ekilde ayn aft zerinde dizaynlar yaplmsa bu sisteme tandem (ardl) pervaneler ad verilir (ekil 5):

ekil 5 Tandem (ardl) pervaneler. Bu sistem ilk defa Charles Parsons tarafndan Trbina adl buhar trbinli bir gemide kullanlmtr (ekil 6). Tandem pervane sistemi baz zel amal gemilerde de kullanlabilir. rnein buzkran gemileri, LNG tayan gemiler, ekiciler ve ufak tekneler. Zor artlar altnda alabilmeleri tandem pervanelere bir stnlk kazandrmtr. Genelde tandem pervaneler zt dnl pervanelerle kyaslanrlarsa , tandem pervanelerin performanslar ayn kanat yzeyi alanna sahip olan zt dnl pervaneye gre daha iyi durumdadr. Zt dnl pervanelerde ise verimlilik g katsaysnn ve apnn art ile doru orantl olarak artmaktadr.

ekil 6 Tandem pervanelerin trbina isimli buharl gemide uygulan.

13.5 Zt Dnl Pervaneler (CRP) Zt dnl pervane sisteminde farkl ynlerde dnen iki adet pervane, ayn aft ekseni zerinde bulunmaktadr (ekil 7). Makine gcnn bir ksm pervanelerden bir tanesine, gcn kalan ksm ise dier pervaneye verilmektedir. Zt dnl pervanelerde ama, suya braklan rotasyonel enerjinin yok edilmesidir. lk pervanenin izinde alacak dier pervanenin ap, izin iinde bulunmas gerektiinden dolay daha kk olmaktadr. Zt dnl pervaneler torpido gibi ynsel dengenin nemli olduu yerlerde ayrca tercih edilmektedir.

ekil 7 Zt dnl pervaneler. 8

13.6 Grim Tekerlekli Pervaneler lk defa Grim tarafndan ortaya karlmas sebebiyle Grim Vane Wheel pervanesi ad verilir. Pervane arkasnda serbest olarak dnebilen ve pervane apndan byk olan bir kanat seti ya da tekerlei olarak tarif edilebilir (ekil 8). Bu sevk sisteminin u avantajlar vardr: Pervane arkasnda su ak ile braklan enerjiyi itme kuvvetine evirir. Yani rotasyonel enerji kaybn azaltr. Tekerlek arkasnda bulunan dmen daha az diren gsterir. Gemiye daha iyi durma kabiliyeti salar. Pervane gerisine taklan bu tekerlek genel olarak pervane apndan % 20 daha byktr. Bu sistemin en nemli kullanm alanlarn kargo gemileri oluturmaktadr.

ekil 8 Grim tekerlekli pervane.

13.7 st ste Bindirilmi Pervaneler ki aft ve bunlara bal bulunan ve st ste gelen iki pervaneden oluan sevk sistemidir (ekil 9). Bu sistem ok yaygn olarak kullanlmaz. lk defa 1880li yllarda torpido botlar bu pervanelerle donatlmtr. Teorisi yerine daha ok deneyler yaplarak incelenmitir. Aadaki belirgin zellikleri ierir:

Toplam jet alan daha kktr. Bu ideal verimde d demektir. Pervaneler younlam iz iinde alrlar ve bu tekne veriminin artmasna sebep verir. Aralarndaki mesafe kk olan aftlar pervaneye yeterli destei salayamaz. Pervanelerin ayn ynde dnmesi sayesinde rotasyonel enerji kayplar nlenir. Pervaneler birbirlerini etkileyebilmektedirler.

Genel sevk verimi normal pervaneden daha yksektir buna karn titreim ve kavitasyona sebep vermektedir. Bu olumsuz etkiler kanat says deitirilerek giderilebilir. Sancak ve iskele tarafnda bulunan pervanelerin kanat saylar farkl yaplarak bu etkilerin azaltlmas tavsiye edilmektedir. aftlar arasndaki optimum mesafe, pervane apnn % 60-80'i kadardr. Pervaneler arasndaki boyuna mesafenin verim zerine ok az etkisi olup, buna ramen titreim zerine nemli etki yapar. st ste bindirilmi pervaneler dolgun gemi knda daha ok verim salar. nk iz enerjisini kazanmada daha ok etkisi bulunmaktadr.

ekil 9 st ste bindirilmi pervaneler.

10

13.8 Pervane-Stator Sevk Sistemi Potansiyel enerji kaybn azaltmak ve pervane torkunu dengelemek iin , genellikle stator veya benzeri sevk aralar kullanlr. Statorun kullanlmas, ayn vazifeyi gren zt dnl pervanelere gre daha ucuz ve mekanik olarak da daha kolay olduu iin tercih edilebilir. Eer bir stator pervanenin nne yerletiriyor ise buna n stator, arkasna yerletiriliyor ise buna da arka stator denilir (ekil 10-11). Her iki tip stator da pervane arkasndaki pervaneden dolay meydana gelen ortalama indklenmi teetsel hzlar yok edecek ekilde dizayn edilirler. Pervane arkasna yerletirilen bir stator, pozitif bir itme salayarak toplam sevk verimini artrr. n stator ise aksine negatif bir itme meydana getirir. Fakat n stator pervaneye gelen su akmnda yapm olduu deiiklik sebebiyle pervane veriminin artmasna neden olur.

ekil 10 Pervane-n stator sevk sistemi.

ekil 11 Pervane-arka stator sevk sistemi.

11

13.9 Yzey Yarc Pervaneler Bu pervanelerin dier ad da ksmi batm pervanelerdir (surface piercing). zellikle srat amal teknelerde kullanlabildii gibi daha yava gemiler ile klasik formlu teknelerde de kullanlabilir. Kavitasyon nedeni ile erozyonu ve verim kayplarn azaltmak iin kanat kesit profilleri genellikle sper kavitasyonlu pervanelerinki gibi seilir (ekil 12). Bu tip pervaneler tam batm pervanelere gre daha fazla gerilme (stres) deiimine urarlar.

ekil 12 Yzey yarc pervane.

13.10 TVF (Tip Vortex Free) Pervaneler Pervane kanad sonuna levha eklenerek pervane kanad zerindeki sirklasyon dalm istenilen ekilde ayarlanabilir (ekil 13). Kanat ular ar yk ekebilmek iin bu levhalarn yerletirilmesi ile verim art % 5e kadar kartlabilmektedir.

ekil 13 TVF pervane.

12

13.11 Z-Srl Sevk Sistemi Ana makine teknenin ortasna doru olup, pervane sistemi de k tarafta olduu iin, aft yolunun oluturduu izgi Z harfine benzediinden dolay Z-srl sevk sistemi adn alr (ekil 14). Z-srl pervaneler mekanik olarak dik al konik dililere ve 20 kWtan 5500 kWa kadar sralanan miktarlarda g performansna sahiptir. Bu tip pervaneler 360 derece dnebilecek biimde dizayn edilirler. Z-srl pervaneler birok rmorkr ve dier hizmet gemilerinde tercih edilebilmektedir. lk yatrm maliyetlerinin klasik pervanelere gre daha yksek olmas, bakm-tutum ve iletme masraflarnn yksek olmas ve teknik olarak da daha karmak olmas, bu tip pervanelerin kullanm alanlarn daraltarak, sadece zel gereksinimlere ihtiya duyulduunda tercih edilmelerine neden olmutur.

ekil 14 Z-Srl sevk sistemi.

13.12 z Dzenleyici Nozul z dzenleyici nozul; gemi arkasndaki akm ayrmasn ve teetsel hz bileenlerini azaltp, pervanenin st ksmna gelen akm dzenleyerek ve hzlandrarak, verim artn salamak amacyla Schneekluth tarafndan nerilmitir (ekil 15). lk defa 1982de gemiye taklan cihaz, gnmze kadar birok gemiye uygulanmtr.

13

ekil 15 z dzenleyici nozul.

13.13 Asimetrik K Asimetrik k, pervane hareketlerinden kaynaklanan akm etkilerini azaltmak amacyla dnlmtr (ekil 16). 1965-1968 yllar arasnda yaplan model deneylerinde % 5 ile % 7 arasnda bir g azaltlmas llmtr. Asimetrik k uygulamas blok katsays byk olan gemilerde daha iyi sonular vermektedir. 1982-1987 yllar arasnda 30 adet gemiye uygulanmtr. Blok katsays 0.55-0.84 arasnda olan gemilerde yaplan bu uygulamalar sonucunda, verimde % 5 - % 9 arasnda bir iyileme gzlenmitir.

ekil 16 Asimetrik k.

14

13.14 Pervane Gbek Finleri Gbek finleri pervane gbeinin zerine ve kanat gerisine ufak dz levhalar eklinde yerletirilirler. Bu finlerin says pervane kanat saysna eit olup, belli bir hatve asna sahiptirler. Bunlar yerletirmekteki ama, gbek etrafndaki girdab ve kinetik enerji kayplarn azaltarak, pervane verimini artrmaktr (ekil 17).

ekil 17 Pervane gbek fin etkisinin deneysel olarak karlatrlmas.

13.15 Grothues Datclar Bunlar, genellikle tek gvdeli gemilerin arka ksmna yerletirilen hidrodinamik fin sistemleridir (ekil 18). Bu datclarn amac, pervaneye gelen akm hatlarn dzenlemek ve dolaysyla pervanenin verimini artrmaktr. Bu finler erisel olup, giri ular gelen akm hatlarna paralel olacak ekilde yerletirilirler.

ekil 18 Grothues datclar.

15

13.16 Su Jeti Sevk Sistemi Su jeti ile tekne iinde bulunan bir pompa yardmyla gemi dibinden emilen su, gemi knda ya su hatt altnda bulunan bir nozuldan (lleden) su iine veya su hatt stndeki bir nozuldan havaya tazyikle pskrtlerek teknenin hareketi salanr (ekil 19). Bu sistemde nemli olan, belli bir su hacminin hzn artrp, yer deitirmesini salamaktr. Su jetinin seilmesindeki en byk neden, yksek srat gereksinimini verimli bir ekilde karlayabilmektir. Su jeti her tr gemide kullanlabilir. Ancak orta ve byk deplasmanl gemiler iin pek uygun deildir. Tornistan iin aftn ters dnmesine gerek yoktur. Nozulun nne doru kapatlan bir tornistan eleman sayesinde suyun ak yn deitirilerek tornistan manevras yaplabilir. Nozulun suyu darya at as, sancakiskele dorultusunda 30 dereceye kadar dndrlebilmesiyle manevra yaplmakta ve bu nedenle de dmene ihtiya bulunmamaktadr. Bu avantajlarna karn dk hzlarda yakt tketimi artmakta ve denizli havalarda pompa-jet sistemine su alnrken, suya havann karmas sevk verimini drmektedir.

ekil 19 Su jeti sevk sistemi.

13.17 Dey Pervaneler Yatay bir diskin zerine yerletirilen dey hareketli kanatlarla, kanatlar ze rinde retilen kaldrma kuvveti yardmyla sevk salayan sistemlerdir (ekil 20). 1929 ylnda Avusturyal Mhendis Ernest Schneider tarafndan ilk defa dizayn edilmitir. Voith Schneider pervanesi itmenin ynn ve bykln ayn anda hzl ve aamasz ayarlayabilen tek sevk sistemidir. Kanatlar hidrofoil kesitli olup, bal 16

olduklar diskin her bir devri srasnda kendi etrafnda bir devir yaparlar. Bundan biraz farkl olan Kirsten-Boeing sevk sisteminde ise diskin her bir devri srasnda kanatlar kendi ekseninde yarm dn yaparlar. Bu pervanelerin verimleri, klasik pervanelerin veriminden daha dktr. Ancak ok yksek manevra kabiliyeti kazandrmalar, dmene ihtiya gstermemeleri, ana makine dn ynn deitirmeden tm manevralar yapabilmeleri nedeniyle zellikle rmorkr, mayn gemileri gibi uygulamalar ile kalabalk trafii olan sularda alan gemilerde yaygn olarak kullanlmaktadr.

ekil 20 Voith-Schneider pervanesi. Tablo 2de baz zel sevk sistemlerinin kullanld gemiler, salad g tasarrufu (% olarak), avantajlar ve dezavantajlar gsterilmitir:

17

Tablo2 Baz zel sevk sistemlerinin karlatrlmas. zel Sevk Sistemi z Dzenleyici Nozul Kullanld Gemiler CB > 0.6 olan gemiler Yksek hz ve manevra gerektiren rmorkrler, balk gemileri, sava gemileri vs. Torpido, ticaret gemileri, yksek sratli gemiler Yksek sratli gemiler ve kavitasyondan kanlamad durumlarda zellikle rmorkr ve a eken balk gemileri Buzkranlar, LNG tayan gemiler, ekiciler ve ufak tekneler Tm klasik gemiler Blok katsays byk olan tm klasik gemiler Dk L/B ve yksek B/Dli gemiler Gbek kavitasyonu gsteren pervaneler G Tasarrufu (% olarak) 6-8 Avantajlar Pervane veriminde art, gemi knda akm ayrmasnda azalma, titreimlerde azalma Yksek manevra, sabit itme ve her seyirde ana makine gcn kullanabilme Ynsel stabilite salar tme kayplar tekrar kazanlr, kavitasyon riski ve titreim azalr 8 - 15 Ar yk iin gerekli makine gc azalr ve dnen tip, dmen istemez ve manevra kabiliyeti artar Seyir emniyeti, iyi manevra ve yakt tasarrufu Verim art, alan gemilere de uygulanabilir olmas Pervaneye gelen su akmn dzenlediinden titreimler azalr, g tasarrufu salar Akm hatlarn dzenler ve verim art salar Gbek girdabn kaldrarak verim art salar Dezavantajlar Dk blok katsayl gemilerde kullanlmamaktadr Mekanik olarak karmak, pahal oluu ve daha fazla bakm ve onarm ister Deiik aft dizayn gerekli ve ek maliyet oluturmakta Kaliteli malzeme ve zel dizayn gerektiinden maliyeti fazladr lave dirence sebep olur, pahaldr ve byk tonajl gemilerde verim der Tekil pervane dezavantajlar saylabilir Kirlenme ve hasar nedeniyle servis performansnda nemli bozulmalar olmaktadr Sadece blok katsays yksek olan gemilerde yeterli verim art salamaktadr Ek diren Ek diren ve ek maliyet

Hatve Kontroll Pervane (CPP) Zt Dnl Pervaneler (CRP) Sper Kavitasyonlu Pervane Nozullu Pervane Tandem (Ardl) Pervaneler Grim Tekerlekli Pervane Asimetrik K

7 - 15

5 - 14

10 - 15

1-9

Grothues Datclar Pervane Gbek Finleri

2-9 1-5

18