Ο Ρόλοσ του Πνευματικοφ Ανκρϊπου ςτθν Εποχι μασ Σςανακτςίδθσ Ελευκζριοσ, Φοιτθτισ Σμιματοσ Πολιτικϊν Μθχανικϊν Δ.Π.Θ.

Αναμφιςβιτθτα, θ ηωι του ανκρϊπου δεν προςδιορίηεται μόνο από τισ υλικζσ ανάγκεσ, τθ βιοτικι μζριμνα, τθ φυςικι ζνδεια. Αποκτά νόθμα και ςκοπό από τθν προςπάκεια για ικανοποίθςθ των ςυναιςκθματικϊν, θκικϊν και πνευματικϊν αναγκϊν που απορρζουν από τθν ςυμβίωςθ με τουσ άλλουσ ςτθν κοινωνία. Η προςπάκεια για τθν κακυπόταξθ των αντίξοων ςυνκθκϊν και τθν πλιρωςθ των πνευματικϊν αναγκϊν ςυνζβαλε ςτθν δθμιουργία πολιτιςμοφ. Και βζβαια, κακοριςτικό ρόλο ςτθν καλλιζργεια του πνεφματοσ, ςτθν πνευματικι ανζλιξθ, γενικότερα ςτθν δθμιουργία πνευματικοφ πολιτιςμοφ διαδραματίηουν οι άνκρωποι του πνεφματοσ, οι διανοοφμενοι. Ωςτόςο ςτθν εποχι των κοςμογονικϊν ανακατατάξεων θ ζννοια του πνευματικοφ ανκρϊπου δε κα μποροφςε να μείνει ανεπθρζαςτθ, ςτατικι και αμετακίνθτθ. Προςαρμόηεται ςτα νζα κοινωνικά δεδομζνα, αφοφ άλλωςτε ο «ςοφόσ» με τθν αρχαιοελλθνικι ςθμαςία του όρου δεν υπάρχει πια. Κάκε άνκρωποσ που αςχολείται με πνευματικζσ δραςτθριότθτεσ δε δικαιοφται πλζον να ςθκϊνει το βάροσ του τίτλου. Πνευματικόσ άνκρωποσ δε κα μποροφςε να χαρακτθριςτεί ο οποιοςδιποτε επιςτιμονασ, καλλιτζχνθσ ι πολιτικόσ. Ο διανοοφμενοσ, με τθν ευρεία ζννοια του όρου ζχει οριςμζνα χαρακτθριςτικά. Καταρχιν, ο πνευματικόσ άνκρωποσ ζχει γνωρίςει τθν επαγγελματικι καταξίωςθ ωσ απότοκο τθσ δθμιουργικισ του προςφοράσ ςτον επαγγελματικό του χϊρο. Πρόκειται για άτομο που με τισ επιςτθμονικζσ του εφευρζςεισ, τα καλλιτεχνικά του δθμιουργιματα ι τισ πολιτικζσ του πεποικιςεισ άλλαξε το ρου τθσ ανκρϊπινθσ ιςτορίασ, ςυντζλεςε ςτθν κατάκτθςθ ποιθτικότερθσ ηωισ. Διακρίνεται για τθν άρτια γνωςτικι κατάρτιςθ ςτο χϊρο εργαςίασ του, αποτελεί αυκεντία και ςυνεπϊσ τυγχάνει ευρείασ κοινωνικισ αποδοχισ. Η άπταιςτθ γνϊςθ του αντικειμζνου του, του επιτρζπει να ειςάγει καινοτομίεσ, να το τελειοποιεί, να το βελτιϊνει. Γενικά είναι άτομο που διαπρζπει ςτο χϊρο των επιςτθμϊν, των γραμμάτων και των τεχνϊν. Επιπρόςκετα, ο πνευματικόσ θγζτθσ διακρίνεται για τθν πολφπλευρθ μόρφωςθ, τθν πολυμάκεια, τθν ευρφτθτα του πνεφματοσ. Ζχει απαγκιςτρωκεί από τθν αυςτθρά εξειδικευμζνθ γνϊςθ που οδθγεί ςτθν κοινωνικι και δθμόςια καταξίωςθ αςχολείται και με «μεταεπαγγελματικζσ» δραςτθριότθτεσ. Αναηθτά τθ βακφτερθ ςυνάφεια μεταξφ επιςτιμθσ και πολιτικισ και ςυγχρόνωσ προςπακεί να διειςδφςει ςτισ ςυνκικεσ που κακορίηουν τισ κοινωνικζσ εξελίξεισ και διαμορφϊνουν τθ μοίρα του ανκρϊπου. Επιδιϊκει να διευρφνει τουσ πνευματικοφσ του ορίηοντεσ, επιδίδεται ςε μια ακάματθ προςπάκεια για τθν απόκτθςθ πνευματικισ ανεκτικότθτασ και ευλυγιςίασ. Με άλλα λόγια, πρόκειται για πολυπριςματικά μορφωμζνο άνκρωπο, απαλλαγμζνο από τθ ςτείρα εξειδίκευςθ, με άποψθ γα καταςτάςεισ, φαινόμενα και γεγονότα του κοινωνικοφ βίου που υπερβαίνουν το ςτενό επαγγελματικό του χϊρο.

αλλά και το πνεφμα χωρίσ τθν φλθ είναι κενό». θ ειλικρίνεια θ ανιδιοτζλεια αποτελοφν γνωρίςματα του χαρακτιρα του. τθν ελευκερία και τθ δθμοκρατία με οποιοδιποτε κόςτοσ. Σζλοσ.Επίςθσ. Σα ταπεινά ελατιρια τθσ ανκρϊπινθσ φφςθσ. ςτον τομζα απαςχόλθςισ του. Γιατί μζςα ςτθν κοινωνικι ςφαίρα τα πνευματικά αγακά είναι τόςο απαραίτθτα όςο και τα υλικά. υπάρχουν ςίγουρα πνευματικζσ φυςιογνωμίεσ. Πολλοί υποςτθρίηουν ότι θ πνευματικι θγεςία είναι φαινόμενο των «κλειςτϊν κοινωνιϊν» όπου θ εξζλιξθ κακορίηεται από ζνα μόνο ςφςτθμα ιδεϊν και αξιϊν. Ωςτόςο οι απόψεισ για τθν ζννοια και το ρόλο του πνευματικοφ θγζτθ διαφζρουν ςτθν εποχι μασ. Τπθρετεί τθν αλικεια. είναι πιςτόσ και άξιοσ κεματοφφλακασ κάκε υψθλοφ φρονιματοσ. Σο ιδανικό μιασ τζτοιασ κοινωνίασ περιγράφει ο Πλάτων ςτθν «Πολιτεία». βαςικό χαρακτθριςτικό του πνευματικοφ ανκρϊπου είναι θ θκικι του καλλιζργεια κα θ ψυχικι του δφναμθ. Ο ενςυνείδθτοσ πνευματικόσ θγζτθσ διακρίνεται για τθν ιδιαίτερθ ευαιςκθςία του ςε ότι αφορά τα κοινά. μεταξφ των χαρακτθριςτικϊν του πνευματικοφ ανκρϊπου ςυγκαταλζγεται και θ κοινωνικι ςυνείδθςθ που εκδθλϊνεται ωσ άμεςο ενδιαφζρον τόςο γα τα κοινωνικά δρϊμενα όςο και για τουσ ςυνανκρϊπουσ του. Πανανκρϊπινεσ αξίεσ και ιδανικά διζπουν το βίο του και προςανατολίηουν τισ πράξεισ και τισ ενζργειζσ του. «Η φλθ χωρίσ το πνεφμα είναι τυφλι. Επιβάλλεται να ζχει ςυναίςκθςθ τθσ ευκφνθσ που απορρζει από τθν εργαςία του και να αγωνίηεται για τθν όςο το δυνατόν πλθρζςτερθ ενθμζρωςθ πάνω ςε . Αςκεί ενςυνείδθτα και υπεφκυνα το δικαίωμα του εκλζγειν και εκλζγεςκαι και μεριμνά για τθν επίλυςθ των κοινωνικϊν προβλθμάτων. θ άμιλλα. Ο αλτρουιςμόσ. θ χειραγϊγθςθ των μαηϊν. οι ορμζσ και οι κακζσ ζξεισ δεν τον αγγίηουν. Καταρχιν. θ ευκφνθ του πνευματικοφ θγζτθ αναφζρεται ςτο ζργο του. Σο κφριο γνϊριςμά του είναι ότι οραματίηεται μια ιδανικι κοινωνία απαλλαγμζνθ από προβλιματα και εκφυλιςτικά φαινόμενα και αγωνίηεται με όλεσ του τισ δυνάμεισ για να τθν κάνει πραγματικότθτα. Γι αυτό και ο ρόλοσ των προικιςμζνων αυτϊν ανκρϊπων είναι ιδιαίτερα ςθμαντικόσ. ΢τόχοσ του δεν είναι θ ικανοποίθςθ μόνο προςωπικϊν ςυμφερόντων. μάλιςτα ςτθν ταραγμζνθ εποχι μασ που βρίκει προβλθμάτων και νοςθρϊν φαινομζνων. κρατά θρωικι ςτάςθ απζναντι ςτθ ηωι και δεν υποκφπτει ςε κφκλουσ άνομων ςυμφερόντων. αλλά αντίκετα προςπακεί με κάκε τρόπο να αφυπνίςει τουσ ςυμπολίτεσ του. Θεωρεί χρζοσ του να περιβάλλει με αγάπθ και ςτοργι το ςυνάνκρωπό του. καταξιωμζνοι δθμιουργοί που με το ζργο τουσ μποροφν να ανοίξουν νζουσ ορίηοντεσ ςτθν ανκρωπότθτα. Ακόμα όμωσ κι αν δεν υπάρχουν ςτισ μζρεσ πνευματικοί άνκρωποι με τθν ευρεία ςθμαςία του όρου. Θαρραλζοσ και αγωνιςτισ. τθ δικαιοςφνθ. να τουσ καταςτιςει ιςάξιοφσ του. ςζβεται τα δικαιϊματά του και προςπακεί να απελευκερϊςει τθ ςκζψθ του.

. ϊςτε να μεταλαμπαδεφουν αποτελεςματικότερα τισ γνϊςεισ τουσ ςτουσ δζκτεσ. γενικότερα ςτθ δθμιουργία πνευματικισ ηωισ. οφείλουν να προβλθματίηουν τισ μάηεσ και να τισ κζτουν προ των ευκυνϊν τουσ. Με αυτόν τον τρόπο μποροφν να ςυνδράμουν αποφαςιςτικά ςτθν αφφπνιςθ των μαηϊν και ςυγχρόνωσ να τισ παρωκιςουν ςτθ δθμιουργικι ςυμμετοχι ςτα κοινά. πνευματικοφ και υπεφκυνου όντοσ. να το βοθκιςουν να δει τθ ηωι μζςα από το πρίςμα τθσ ςυλλογικότθτασ. ϊςτε να είναι γνϊςτθσ των εξελίξεων ςτον εργαςιακό του χϊρο. ςτθν πνευματικι τουσ ολοκλιρωςθ.αυτι. Εάν μάλιςτα με τθν πεικϊ τουσ καταςτιςουν κατανοθτι τθν αξία τθσ δθμοκρατίασ ςτισ μάηεσ είναι πολφ πικανό να εξαςφαλίςουν τθν ευρωςτία και τθν ακεραιότθτά τθσ. Επίςθσ. Πρζπει ωσ πρότυπα ιδανικισ βίωςθσ τθσ ηωισ να εμφυςιςουν ςτουσ ανκρϊπουσ το πνεφμα τθσ άμιλλασ. διαλζξεισ ομιλίεσ και μελζτθ ςυγγραμμάτων πρζπει να περιλαμβάνονται ςτο κακθμερινό του πρόγραμμα. να είναι πρωτοπόροσ ςτθν προςπάκεια ανφψωςθσ του βίου του ανκρϊπου. Από αυτόν όμωσ εξαρτάται θ επιβίωςθ του ανκρϊπου ωσ ελεφκερου. είναι αναγκαίο να προωκεί τθν ζρευνα και να υιοκετεί το διάλογο ωσ μζςο επιτάχυνςθσ των προςπακειϊν. Ο πνευματικόσ θγζτθσ λοιπόν. κακικον των πνευματικϊν ανκρϊπων είναι να διαςφαλίηουν το δθμοκρατικό πολίτευμα. Παράλλθλα. οφείλει. να το ςτρζψουν ςτθ ςυνεργαςία. να κζτουν ερωτιματα που καταργοφν τον πνευματικό εφθςυχαςμό. οι εξάρςεισ του κυμικοφ που υποβιβάηουν θκικά τον άνκρωπο ςτο επίπεδο τθσ αγριότθτασ. οι άνκρωποι του πνεφματοσ ζχουν χρζοσ να οικοδομιςουν ζνα υγιζσ και ςτζρεο ςφςτθμα θκικϊν αξιϊν ςτθν κοινωνία. Είναι αναγκαίο να επιδιϊκουν τθν παρουςία τουσ ςτα μζςα μαηικισ ενθμζρωςθσ. ΢το ζργο τουσ πρζπει να προβάλλουν τθν αλικεια. Ο ίδιοσ οφείλει να είναι εργατικόσ και να μθν επαναπαφεται ςτθ δόξα και τα χριματα που του προςζφεραν τα μζχρι τϊρα επιτεφγματά του. Με κάκε ευκαιρία. ΢εμινάρια. κακϊσ με αυτόν τον τρόπο κα επιτευχκεί το καλφτερο δυνατό αποτζλεςμα. Με τα δθμιουργιματά τουσ πρζπει να παρωκοφν τισ μάηεσ. Επιπρόςκετα. Οφείλουν να ςτακοφν αρωγοί ςτθν προςπάκεια του ατόμου να υπερβεί τον ατομικιςμό του. Ο λαόσ κα ςυνειδθτοποιιςει τθν αξία τθσ. Με το ζργο τουσ και τθ ςτάςθ τουσ να παρωκοφν τουσ ανκρϊπουσ ςε ενδοςκόπθςθ και αυτοπαρατθρθςία ϊςτε να καταπολεμθκοφν τα ταπεινά ελατιρια τθσ ανκρϊπινθσ φφςθσ. κα τθν υπεραςπίηεται. του αλτρουιςμοφ τθσ δικαιοςφνθσ και τθσ ιςότθτασ. κυρίωσ με ανεπιτιδευτο διάλογο. Πρζπει να αποκαλφπτουν τθ φενάκθ που κρφβεται πίςω από τα φιλολαϊκά ςυνκιματα των δθμαγωγϊν και να αςκοφν αυςτθρι κριτικι ςτουσ πολιτικοφσ θγζτεσ. Η ςυνεργαςία και θ άμιλλα πρζπει να διζπουν τισ ςχζςεισ του με τουσ ςυναδζλφουσ του. κα τθν καταςτιςει τρόπο ηωισ και ςυνεπϊσ κα τθν παγιϊςει και ωσ πολίτευμα. τθν κριτικι κεϊρθςθ των πραγμάτων ϊςτε να διευρφνονται οι πνευματικοί ορίηοντεσ των ανκρϊπων. να το υπεραςπίηονται και να το προςτατεφουν. Η ανεξάντλθτθ πνευματικι του δφναμθ πρζπει να αξιοποιθκεί ςωςτά από τον ίδιο ϊςτε να αποτελζςει εφαλτιριο για τθν κοινωνικι αναβάκμιςθ και δεν υπάρχει αμφιβολία πωσ ζνασ τζτοιοσ αγϊνασ κα είναι δφςκολοσ και επίπονοσ. Σζλοσ κακικον των πνευματικϊν θγετϊν είναι να ςυμβάλουν ςτθ μόρφωςθ των ανκρϊπων.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful