P. 1
Επιστροφή στη δραχμή

Επιστροφή στη δραχμή

|Views: 691|Likes:
Published by john

More info:

Categories:Types, Business/Law
Published by: john on Nov 21, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

11/25/2011

pdf

text

original

1

Επιστροφή στη δραχμή
Ανατομία ενός προβλήματος
Το ενδεχόμενο επιστροφής στη δραχμή είναι δυνατό μολονότι όχι πολύ πιθανό. Είναι
όμως και ακανθώδες τόσο στη θετική, όσο και στην αρνητική του ε!λιη. "ιότι υπό
ορισμ!νες προ#ποθ!σεις η επιστροφή στη δραχμή θα ήταν καταστροφική, υπό τις
ακρι$ώς αντίστροφες όμως %προς τις παραπ&νω' προ#ποθ!σεις θα ήταν σωτήρια.
(υτό σημαίνει ότι η επιστροφή θα προσδιοριστεί αποκλειστικ& από τα λ&θη που θα
)ίνουν κατ& τη διαδικασία και όχι από αυτή καθ* αυτή την διαδικασία.
+να σημαντικό λ&θος που )ίνεται στην αν&λυση της προ$ληματικής είναι ότι αν
επιστρ!,ουμε στη δραχμή το χρ!ος μας θα αυηθεί αυτόματα - θα φτ&σει ίσως και
στο διπλ&σιο. (υτό δεν !χει ούτε επιστημονική, ούτε αριθμητική ορθότητα. "ιότι το
%εωτερικό' δημόσιο χρ!ος μιας χώρας, δεν εαρτ&ται με καν!να τρόπο από τον ό)κο
του χρήματος %σε εθνικό νόμισμα, εδώ σε δραχμ!ς' που κυκλοφορεί μ!σα στη χώρα
αυτή. Είτε δηλαδή οι δραχμ!ς που θα !χουμε εδώ θα είναι ./0 δις %όσο και το χρ!ος',
είτε /00, είτε 1/0, είτε 1 τρις, το χρ!ος μας θα παραμ!νει στο ίδιο ύ,ος που είναι
σήμερα. "ηλαδή ./0 δις ευρώ. 2ε &λλα λό)ια αν δεχτούμε ότι με μια με)&λη
ισοτιμία %π.χ. 1 ευρώ 3 /00 δραχμ!ς' το χρ!ος θα αυηθεί 4αυτόματα5 %όπως
διατείνονται ακόμα και πρώην υπουρ)οί μας επί των οικονομικών' τότε πρ!πει
παρ&λληλα να δεχτούμε ότι με μια μικρή ισοτιμία %π.χ. 1 ευρώ 3 μισή δραχμή' το
χρ!ος θα μειωθεί στο μισό. (υτό ούτε επιστημονικ& ούτε αριθμητικ& είναι σωστό.
6μως αφού το χρ!ος μας είναι σε !νο νόμισμα %σε ευρώ σήμερα' )ια να το
εχρεώσουμε θα πρ!πει να δώσουμε στους !νους δανειστ!ς μας ευρώ και όχι
δραχμ!ς. Επομ!νως δεν !χει καν!να νόημα ο 7πουρ)ός μας των 8ικονομικών να
μα9!,ει μερικ& δις ή τρις από μας %με φόρους, εισφορ!ς κλπ' σε δραχμ!ς και με
αυτ!ς να π&ει στο εωτερικό, να τις δώσει στους !νους δανειστ!ς μας και αυτοί να
μας επιστρ!,ουν τα ομόλο)& μας.
(λλ& τα ευρώ δεν μα9εύονται εδώ με δραχμικούς φόρους. 2α9εύονται από τους
τουρίστες που θα !ρθουν, από τις εα)ω)!ς μας, από !να κεφ&λαια που θα
επενδυθούν εδώ, από ναυτιλιακό αν θ!λετε συν&λλα)μα των εφοπλιστών μας και από
&λλα τ!τοια συναλλα)ματικ& σημεία, οπότε προκύπτει εδώ το στοιχείο της
αντα)ωνιστικότητ&ς μας. "ηλαδή δεν !χει καν!να νόημα )ια !ναν !νο τουρίστα να
!ρθει στην Ελλ&δα αν με !να ευρώ %π.χ.' στην πατρίδα του πίνει μια μπύρα και με το
ίδιο ευρώ %μετρημ!νο τώρα σε δραχμ!ς' θα πίνει π&λι μια μπύρα. (ντίθετα αν πίνει 1
ή . ή / μπύρες θα !ρθει. :ροκύπτει !τσι τώρα το θ!μα της ισοτιμίας. ;ια 1 π.χ.
μπύρες η ισοτιμία θα πρ!πει να είναι 1 προς 1 %!να ευρώ προς 1 δραχμ!ς', )ια . !να
προς τρεις, )ια / !να προς / κ.ο.κ. <ήμερα η ισοτιμία είναι 1 προς 1 αφού %όπως
είπαμε στο απλοποιημ!νο αυτό παρ&δει)μα με τις μπύρες' με 1 ευρώ πίνει μια μπύρα
τόσο στην Ελλ&δα όσο και στην πατρίδα του. 2ε 1 όμως μπύρες η υποτίμηση θα
είναι %αυτόματα με την επιστροφή στη δραχμή' 100=, με . μπύρες 100=, με / ίση με
>00= και π&ει λ!)οντας. 2ε ποι& ισοτιμία λοιπόν θα επιστρ!,ουμε στη δραχμή, αν
αποφασίσουμε να επιστρ!,ουμε?
<το θ!μα της ισοτιμίας ακού)ονται τερατωδίες που όχι μόνο επιστημονικ& και
αριθμητικ& δεν στ!κουν, αλλ& ούτε και εμπειρικ&. (κού)εται λ.χ. μια ισοτιμία 1 προς
1.000. "ηλαδή το 1 ευρώ θα μετατραπεί σε 1.000 δρχ. "είτε τώρα τι θα συμ$εί αν
καθιερώσουμε μια τ!τοια ισοτιμία. 6ταν το 1001 καθιερώσαμε το ευρώ, οι τιμ!ς
1
διαμορφώθηκαν 4αυτόματα5 στη $&ση των δραχμικών τιμών που είχαμε ως τότε. Το
ίδιο, αλλ& σε αντίστροφη μορφή θα )ίνει λοιπόν και τώρα. Τότε !να προ@όν %ας πούμε
&νιθος' που κόστι9ε ως τότε .>1 δρχ αμ!σως το πρωί της "ευτ!ρας που πι&σαμε το
ευρώ στα χ!ρια μας, ο &νιθος κόστι9ε 1 ευρώ, !να &λλο που κόστι9ε περίπου 1.1/0
δρχ, τώρα κόστι9ε . ευρώ κ.ο.κ. %Aσοτιμία 1 ευρώ 3 .>1 δρχ'.
Τώρα λοιπόν με την επαναφορ& της δραχμής %και με ισοτιμία 1 προς 1.000' ο &νιθος
θα κοστί9ει 1.000 δρχ., !να κιλό πατ&τες των 1 ευρώ, θα κοστί9ει 1.000 δρχ. !να
ρολόι B.. Ελ$ετίας που μας πουλ&νε τα κινε9&κια στους δρόμους από C ευρώ, θα
π&ει στις C.000 δραχμ!ς, !να φθηνό πουκαμισ&κι της λα@κής από .0 ευρώ, θα !χει
.0.000 δραχμ!ς, !να 9ευ)&ρι παπούτσια των 110 ευρώ θα !χει 110.000 δρχ., μια
)καρσονι!ρα θα νοικι&9εται με 1/0.000 δρχ., !να 4συλλεκτικό5 χρυσοποίκιλτο ρολόι
θα π&ει από D00 ευρώ στις D00.000 δρχ και αν π&με παραπ&νω !να μοτοσακό θα
πουλι!ται 1.100.000 δρχ. και !να μεταχειρισμ!νο αυτοκίνητο > εκατομμύρια. (κόμα
πιο π&νω μια 4καλοστεκούμενη5 επ!νδυση από 1 εκατομμύριο ευρώ, θα απαιτεί
τώρα πλ!ον !να δισεκατομμύριο δραχμ!ς. E,ος τιμών δηλαδή κατοχικό. +τσι πολύ
)ρή)ορα όμως %το πολύ σε !να χρόνο' θα μας χρειαστεί η εμπειρία του 2αρκε9ίνη
του 1F/. που 4!κο,ε5 από τις %τότε' δραχμ!ς τα τρία μηδενικ& και οι /0.000 δραχμ!ς
!)ιναν απλώς /0 δραχμ!ς, οι 110.000 πια 110 κ.ο.κ. Gαι εμείς από 1.000 δρχ. θα
κατ!$ουμε στη 1 δρχ. ;ιατί λοιπόν να κ&νουμε αυτόν τον 4ετήσιο5 κύκλο και να μην
π&με κατευθείαν σήμερα, με την επιστροφή στη δραχμή στην ισοτιμία 1 ευρώ 3 1
δραχμή αφού !τσι και αλλοιώς σ* !να χρόνο θα π&με αναπόδραστα σ* αυτή? 2η
εχν&με &λλωστε πως η σημερινή 4πλασματική5 ισοτιμία είναι 1 προς 1 επειδή
ακρι$ώς !χουμε όλοι στην Ευρω9ώνη το αυτό νόμισμα και &ρα την αυτή
αντα)ωνιστικότητα, ε* ού και οι διαφορετικ!ς τιμ!ς. Επιπλ!ον η αρχική ισοτιμία
1H.>1 !χει αφομοιωθεί και &ρα κατ& !να τρόπο 4αχρηστευθεί5 από !να
υπερπληθωρικό οικονομικό )ί)νεσθαι μιας ολόκληρης δεκαετίας και &ρα είναι
α$&σιμη )ια να την λ&$ει κανείς υπό,η του. (πό την &λλη πλευρ& 10 χρόνια τώρα
συνηθίσαμε στα μονόλεπτα και στα δίλεπτα, στο 1,./, στο >,I0 και στα πενήντα
λεπτ&. 2* αυτόν τον τρόπο θα συνεχίσουμε χωρίς τρι)μούς τις δοσολη,ίες μας και
απλώς από ευρώ θα κρατ&με στα χ!ρια μας %με λί)ο παραποιημ!νο σχήμα !στω'
δραχμ!ς. (λλ& τότε που είναι η υποτίμηση που θα μας εασφαλίσει
αντα)ωνιστικότητα?
Εδώ προκύπτει η αναπόδραστη αν&)κη να εφαρμοστεί η λε)όμενη 4πολιτική των
πολλαπλών ισοτιμιών5, !να ερ)αλείο που στη νομισματική πολιτική είναι συχν&
χρήσιμο. (ν εκινήσουμε π.χ. από την ισοτιμία 1 προς 1, τότε αυτή θα είναι η
λε)όμενη 4εσωτερική ισοτιμία5. ;ια να !χουμε όμως αντα)ωνιστικότητα η
4εωτερική ισοτιμία5 θα μπορεί να είναι π.χ. 1H/ - δηλ. μια υποτίμηση /00=. +να
ποσοστό δηλ. διόλου ευκαταφρόνητο. Επειδή όμως το σύστημα των 4πολλαπλών
ισοτιμιών5 απαιτεί μια 4ελε)χόμενη5 %όπως λ!)εται στην επιστημονική )λώσσα'
συναλλα)ματική πολιτική, με την εωτερική ισοτιμία θα δραχμοποιείται το
συν&λλα)μα που !ρχεται από !ω σαν τουριστικό, ναυτιλιακό, εα)ω)ικό κλπ ενώ με
την εσωτερική θα δραχμοποιηθούν όλες οι ποσότητες σε ευρώ που $ρίσκονται στην
Ελλ&δα, δηλαδή όλα όσα !χουμε όλοι μας σαν καταθ!σεις, ,ιλ& στην τσ!πη μας,
ποσ& κρυμμ!να στο μαιλ&ρι μας, ρευστ& που !χουν οι επιχειρήσεις και τα παρόμοια.
(υτό θα )ίνει, διότι η 4ελε)χόμενη5 συναλλα)ματική πολιτική χρησιμοποιεί σαν
κεντρικό ερ)αλείο της το 4εθνικό5 νόμισμα, πρ&)μα που σημαίνει ότι όλες οι
συναλλα)!ς στον εθνικό χώρο %σ* όλη την Ελλ&δα δηλαδή' )ίνονται %θα )ίνονται με
.
την επιστροφή στη δραχμή' ακρι$ώς με αυτήνH 2ε τη δραχμή. Jα ανα)ίνεται με
&λλα λό)ια αυτό που )ινότανε μ!χρι λί)ο πριν μπούμε στην Ευρω9ώνη. 6λα )ινότανε
τότε με δραχμ!ς. +τσι και τώρα.
K !τσι ορισθείσα κατ& / φορ!ς %/00=' αυημ!νη αντα)ωνιστικότητα μας με τις
ισοτιμίες αυτ!ς %1H1 !ναντι 1H/' δεν απειλείται από την υποτίμηση. (πειλείται από
τον πληθωρισμό που ενδεχομ!νως η υποτίμηση θα προκαλ!σει. (υτό είναι )νωστός
κανόνας της νομισματικής πολιτικής και ισχύει )ια όλες τις οικονομίες που κ&νουν
υποτίμηση. Lρα είναι μύθος %ή &)νοια' να λ!με ότι μια υποτίμηση κατ& .0= %π.χ.',
θα επιφ!ρει μείωση .0= στο εισόδημ& μας. (υτό θα μειωθεί μόνο κατ& το ποσοστό
του πληθωρισμού που ενδεχομ!νως θα προκληθεί από την υποτίμηση αυτή και από
την εμπειρική παρατήρηση αυτό το πληθωριστικό ποσοστό είναι )ύρω στο !να -
π!μπτο του ποσοστού της υποτίμησης - δηλ. εδώ I= %από .0='. Gατ& I= θα
μειωθεί επίσης και η αντα)ωνιστικότητα μας. ;ια την σημερινή ελληνική
πρα)ματικότητα, δηλαδή η αντα)ωνιστικότητα μας θα μειωθεί στο >00= %από /00=
αρχικ&' και αυτό περίπου σε I μ!χρι 10 μήνες - όχι σήμερα, &μεσα. Lρα δεν θα
χρειαστούμε μια 4ν!α υποτίμηση5 όπως διατείνονται οι αρνητ!ς της δραχμής που
μιλ&νε )ια 4συνεχείς υποτιμήσεις5 αν )υρίσουμε στη δραχμή. Gαι δεν θα την
χρειαστούμε )ια τον επιπλ!ον λό)ο ότι η ελε)χόμενη συναλλα)ματική πολιτική θα
συμ$αδί9ει αναπόφευκτα και με μια 4ελε)χόμενη5 δασμολο)ική πολιτική - από μια
δασμολο)ική προστασία με &λλα λό)ια. Ε &λλου αυτήν την προστασία μπορεί να
μας την εασφαλίσει - ακόμα καλύτερα, ώστε να μην μας επιτίθενται οι εμπορικοί
μας εταίροι - και !νας κατ&λληλος συνδυασμός των δύο ισοτιμιών μας. 2ε την
εσωτερική ισοτιμία θα πληρώνουμε π.χ. τις εισα)ω)!ς α)αθών πρώτης αν&)κης
%πετρ!λαιο, πρώτες ύλες κλπ' και με την εωτερική τις εισα)ω)!ς ειδών πολυτελείας.
Επιπλ!ον μπορούμε να εφαρμό9ουμε εδώ και μια πολιτική πολλαπλών υπο -
ισοτιμιών )ια τις 1 ισοτιμίες κορμού.
K αποτελεσματικότητα - αρνητική ή θετική - του χρήματος δεν εκπορεύεται από την
μορφοποίηση του, αλλ& από την διαχείριση του. 2ε &λλα λό)ια είτε δραχμή κρατ&ει
κανείς στα χ!ρια του είτε ευρώ το πρό$λημα είναι να το συνδ!σει με 4καλή5 σχ!ση
με &λλα νομίσματα, να το προσαρμόσει στις παρα)ω)ικ!ς δυνατότητες της
οικονομίας του, να το εμφανί9ει στην εσωτερική και στην εωτερική α)ορ& όπως,
όσο και όταν πρ!πει κ.ο.κ. Την καπιταλιστική δραστηριότητα την συνθ!τουν δύο
$ασικοί νόμοι. 8 νόμος πρώτον που λ!ει ότι το &τομο στις συναλλα)!ς του - και &ρα
και τα κρ&τη μεταύ τους - επιδιώκει να 4δώσει5 τα λι)ότερα και να 4π&ρει5 τα
περισσότερα, και αυτόν τον νόμο τον λ!με 4(ρχή του (τομικισμού5 ή αλλοιώς
48ικονομική αρχή5. Gαι δεύτερον ο νόμος που λ!ει ότι η 8ικονομία παρ&)ει τόση
ευμ&ρεια, όση και η προσπ&θεια που κατ!$αλλε )ια να την παρ&ει, κι αυτόν το νόμο
τον λ!με 4Mόμο της ίσης ανταποδοτικότητας5.
<το νομισματικό πεδίο - και αυτό μας ενδιαφ!ρει εδώ, αν ανα)υρίσουμε στη δραχμή
- το παραπ&νω σύμπλε)μα μας λ!ει - ή μας επιτ&σσει N ότι ο !νος τουρίστας που θα*
ρθει εδώ να περ&σει τις διακοπ!ς του, και ανε&ρτητα από τι ποσό πληρώνει στην
πατρίδα του )ια να φ&ει μια φασολ&δα, εδώ δεν πρ!πει να την φ&ει με το ίδιο ποσό,
με το οποίο την τρώμε εμείς, αλλ& με μικρότερο. (λλοιώς δεν θα !χει κίνητρο να μας
επισκεφτεί. (υτό ορί9εται από το νομισματικό αίωμα που λ!ει ότι η διακρατική
κίνηση των κεφαλαίων δεν εαρτ&ται από τις %διακρατικ!ς' τιμ!ς, αλλ& από τον
δυναμισμό που εασφαλί9ει το κεφ&λαιο %τουριστικό στην περίπτωσή μας,
επενδυτικό κλπ' της μιας χώρας που κατευθύνεται προς την &λλη. "ηλαδή εν τ!λει ο
>
τουρίστας δεν θα* ρθει εδώ επειδή τρώει τη φασολ&δα του φτηνότερα από ό,τι στην
πατρίδα του, αλλ& φθηνότερα από εμ&ς. Το ίδιο ισχύει και αν την τρώει ακρι$ότερα
στην πατρίδα του με την προ#πόθεση ότι η διαφορ& των 1 ισοτιμιών δεν θα
εουδετερώνεται από την διαφορ& των δύο τιμών. 2ε &λλα λό)ια αν εμείς την τρώμε
με 1 ευρώ %σε δραχμ!ς με όποια ισοτιμία την ορίσουμε' αυτός θα πρ!πει να την τρώει
με μισό ευρώ και αυτό σημαίνει μια υποτιμημ!νη δραχμή κατ& 100=. (ν πληρώνει
και ο ίδιος όμως 1 ευρώ, τότε το νόμισμ& μας %επομ!νως και η ευμ&ρει& μας' είναι
υπερτιμημ!νη και θα πρ!πει να υποτιμηθεί. (υτήν ακρι$ώς την σκοπιμότητα
εασφαλί9ει η νομισματική πολιτική με το ερ)αλείο των πολλαπλών ισοτιμιών, που
αναλύσαμε πιο π&νω - σε περίπτωση επιστροφής στη δραχμή.
+τσι ή αλλοιώς π&ντως η χώρα μας αυτή τη στι)μή χρει&9εται χρήματα. Επί .0
χρόνια %από το 1FD1 μ!χρι σήμερα' καταπατούσε ασύστολα τον !ναν από τους δύο
νόμους που προαναφ!ραμε, αυτόν δηλ. της 4ίσης ανταποδοτικότητας5 και κατ& την
διαπρα)μ&τευση των ως τώρα μνημονίων κατ& π&σα πιθανότητα και τον δεύτερο.
(φού όμως είμαστε στην Ευρω9ώνη οι λύσεις είναι τρειςH Mα μας δίνει η Ευρώπη
αυτ& τα χρήματα, να μας $οηθήσει να τα $ρούμε μόνοι μας ή να μας ε)καταλεί,ει. K
πρώτη λύση δεν πρ!πει να περιλαμ$&νει τοκο)λυφικ& επιτόκια, αποπνικτικό χρονικό
δι&στημα, ούτε εα)ορ& μισοτιμής των περιουσιακών μας στοιχείων. Τουλ&χιστον
αυτ&. K δεύτερη λύση είναι να μας 4ε)κρίνει5 την επιστροφή στη δραχμή, δίνοντ&ς
μας όσα χρήματα χρει&9ονται ώσπου να αρχίσουμε να τα μα9εύουμε μόνοι μας με
την νομισματική, την συναλλα)ματική και την προστατευτική πολιτική που πια
απρόσκοπτα και όπως τις αναλύσαμε παραπ&νω θα τις εφαρμό9ουμε. K τρίτη λύση
σημαίνει αποκλεισμό μας από κ&ποιο δανεισμό ή $οήθεια από !ω.
(πό καθαρ& οικονομικής πλευρ&ς η δεύτερη λύση είναι η καλύτερη, ακολουθεί
κατόπιν η τρίτη και τελευταία η πρώτη. K τρίτη λύση σημαίνει στ&ση πληρωμών
%προς τους δανειστ!ς μας', χρεοκοπία, αυτόματη ισοσκ!λιση του προ#πολο)ισμού και
&ρα &μεση ε&λει,η του ελλείμματος %ίσα !οδα - !σοδα', ποσοτική αναδι&ρθρωση
%4κούρεμα5' και χρονική αναδι&ταη %4επιμήκυνση5' του χρ!ους μας και διεθνή
οικονομικό !λε)χο που σημαίνει είσπραη ποσών από τους δανειστ!ς μας με όποιο
τρόπο $ρίσκουν οι ίδιοι πρόσφορο, όπως π.χ. με κατασχ!σεις περιουσιακών
στοιχείων ή δαπανών ή εσόδων κλπ. Ταυτόχρονα όμως το χρ!ος μας θα μειωθεί %θα
4κουρευτεί5' κατ& I0= τουλ&χιστον, )ια να μην πούμε C0= %η (ρ)εντινή το !φτασε
στο C/=', αφού ήδη σήμερα τα ομόλο)& μας διακινούνται με το I0= και συχν& /0=
της αίας τους. Lρα το χρ!ος μας από ./0 δις που είναι σήμερα, θα κατ!$ει στα 1/0
δις τουλ&χιστον, δηλαδή στο I0= και &ρα στο επιτρεπτό από την Ευρώπη όριο.
Ταυτόχρονα η επιμήκυνση θα μας 4επιτρ!,ει5 με τα !σοδ& μας να πληρώνουμε
μισθούς, συντ&εις, αμυντικ!ς δαπ&νες, υ)εία, παιδεία - ίσως κ&πως πιο
4συμμα9εμ!να5 όλα αυτ& - και )ενικότερα την εσωτερική λειτουρ)ικότητα του
κρ&τους μας. Oυσικ& θα ανα)υρίσουμε στη δραχμή και θ* αρχίσουμε &μεσα την
εφαρμο)ή των ευερ)ετικών πολιτικών που προαναφ!ραμε. +τσι με την πρώτη ακόμα
χρονι& θ* αρχίσουμε να !χουμε πρωτο)εν!ς πλεόνασμα με το οποίο θα πληρώνουμε
τις περιορισμ!νες εισα)ω)!ς περιορισμ!νων πρώτων υλών και α)αθών πρώτης
αν&)κης. Τα τσερόκι παραμερί9ονται.
2ε την δεύτερη λύση %επιστροφή στη δραχμή' θα !χουμε όλα τα ευερ)ετικ& ερ)αλεία
της τρίτης, συν επιπλ!ον %χωρίς ίσως 4κούρεμα5 αλλ& μόνο με μια κ&ποια
επιμήκυνση' την $οήθεια της Ευρώπης. +τσι αν με την τρίτη λύση θα χρειαστούμε I
- C χρόνια )ια να 4σταθούμε στα πόδια μας5 με τη δεύτερη θα χρειαστούμε τα μισ&.
/
Τα μισ& %και τα μισ& χρήματα επίσης' θα χρειαστούμε και σε σύ)κριση με όσα θα
π&ρουμε από την Ευρώπη, αν δεν μας 4επιτρ!,ει5 να $)ούμε από το ευρώ. +τσι η
πρώτη λύση %παραμονή στο ευρώ' είναι η πιο 4κουραστική5. Jα χρειαστούμε δηλ. /
- I %και όχι . χρόνια που μας υπο$&λλανε αρχικ&' )ια την ε&λει,η του ελλείμματος
και διπλ&σια $οήθεια, αφού με το ευρώ δεν θα !χουμε ελεύθερη νομισματική και τις
λοιπ!ς πολιτικ!ς και &ρα μετ& τον τρίτο ή τ!ταρτο χρόνο θ* αρχίσει η 4ανόρθωσή5
μας. K !οδος μας από το ευρώ επομ!νως δεν αποτελεί οικονομικό 4φό$ο5 ούτε η
επιστροφή στη δραχμή διαλυτικό όπως διατείνονται πολλοί, μερικοί των οποίων δεν
)νωρί9ουν πιθανόν ότι στη οικονομική επιστήμη υπ&ρχει και μια νομισματική
πολιτική.
<το όλο νομισματικό πλ!)μα που είδαμε ως τώρα, συναριθμούνται ωστόσο και
μερικ& αιόλο)α δεδομ!να, η ενερ)οποίηση των οποίων απαιτεί απλή, αλλ&
4σιδερ!νια5 θ!ληση από το κρ&τος %πρωτίστως' και από τα οικονομούντα &τομα
κατόπιν. :ρώτο από αυτ& !ρχεται η παραοικονομία, ιδιωτική %φοροκλοπή,
φοροδιαφυ)ή, μαύρο χρήμα, οφσόρηδες, σκαφ&τοι, αδήλωτη ερ)ασία κλπ, κλπ' και
δημόσια που διακρίνεται σε Pειτουρ)ική %)ραφειοκρατία, ανευθυνο#πευθυνότητα,
ραθυμία κλπ' και χρηματική %φακελ&κι, )ρη)ορόσημα κ.α.'. K θ!ση της καθεμι&ς
είναι περίπου D0= η πρώτη %η ιδιωτική παραοικονομία' και 10= η δεύτερη, η
"ημόσια. (πό τα &τομα που ενερ)ούν οικονομικ& τα F0= 4παραοικονομούν5 και το
ίδιο ποσοστό ισχύει και )ια τις επιχειρήσεις, μικρ!ς με)&λες, μικρομεσαίες κ.ο.κ.
"ηλαδή, όπως επισημαίνουν δικαίως πολλοί στη χώρα μας δεν παραοικονομούν μόνο
όσοι δεν μπορούν.
(πό την &λλη πλευρ& το ποσοστό σε (Ε: της παραοικονομίας αν!ρχεται στις I0 με
C0 μον&δες. 2ε σημεριν& δεδομ!να δηλ. 1C0 δις 4παραοικονομούνται5 εκ των
οποίων τα 1>0 %περίπου π&ντα' προ!ρχονται από τον ιδιωτικό τομ!α, και τα υπόλοιπα
.0 από τον δημόσιο. (ν αυτ& τα 1C0 δις τα φορολο)ούσαμε με συντελεστή .0= κατ&
μ!σο όρο, το κρ&τος θα είχε !σοδα /0 - I0 δις. Gαταλα$αίνουμε δηλαδή )ια τι ποσ&
μιλ&με και )ια ποιο λό)ο ανα)κα9όμαστε σήμερα να προ$αίνουμε σε 4ορι9όντιες
κρατήσεις5, πα)ώματα μισθών, λ&φκα, !κτακτες εισφορ!ς και όλα τα σχετικ&?
+χουμε όμως και το &λλο. ;ια να μην 4προ$αίνουμε5 σε όλα αυτ& %)ιατί 4ο κόσμος
δεν αντ!χει &λλο5' πρ!πει να αποδημήσουμε το 4υπερτροφικό κρ&τος5. K
παρασιτικότητα αυτού του υπερτροφικού %στην πρα)ματικότητα μη σωστ&
διαρθρωμ!νου' κρ&τους είναι περίπου / δις το χρόνο, αφού οι B. 4"ημοσιοφ&)οι5
απαιτούν την 4&μεση απόλυση5 >00 χιλι&δων δημοσίων υπαλλήλων που τώρα
4παρασιτούν5 με 1.000 ευρώ το μήνα και &ρα σε ετήσια $&ση με / δις. (λλ& μόνο με
/ δις ετησίως 4παρασιτεί5 ο ιδιωτικός τομ!ας? +χουμε όμως επιπλ!ον και τούτο. (ν
η παραοικονομία δεν 4συλληφθεί5 τότε το ποσό που στερεί από τον δημόσιο
κορ$αν& %και εφόσον δεν υπ&ρουν &λλα !σοδα από την αν&πτυη κλπ' το ποσό αυτό
λοιπόν θα καλύπτεται κ&θε χρόνο από ν!ες απολύσεις. Jεωρητικ& τότε τα
προικοσύμφωνα θα τα κ&νει ο παπαδ&σκαλος του χωριού και τους φόρους θα τους
μα9εύει ο )ραμματικός. Oαίνεται ότι οι 4"ημοσιοφ&)οι5 το μόνο που συ)κρατήσανε
στα αμφιθ!ατρα όταν σπουδ&9ανε - όσοι σπουδ&σανε - ήταν οι απολύσεις.
+να &λλο σημαντικό δεδομ!νο είναι και τούτοH K !οδος μιας χώρας από την
Ευρω9ώνη, όσο και ευρύτερα από την Ε.Ε., δεν προ$λ!πεται ούτε καν !μμεσα από
κ&ποια ευρωπα@κή συνθήκη ή παρασυνθήκη. Επιπλ!ον μια τ!τοια !οδος π!ραν της
οικονομικής !χει και &λλες διαστ&σεις, ίσως σο$αρότερες, όπως διπλωματικ!ς,
διεθνούς προσανατολισμού, αμυντικ!ς, ιδεολο)ικ!ς, θρησκευτικ!ς, συμμαχιών κλπ.
I
6λα αυτ& συνθ!τουν !να σύμπλε)μα, τον όποιο κλονισμό του οποίου δεν θα
μπορούσε να αναλ&$ει η χώρα μας με μια 4πραικοπηματική5 από μ!ρους μας !οδο.
K ευθύνη θα ήτανε απα)ορευτική, πολύ περισσότερο μ&λιστα που πιστεύουμε στην
ενωμ!νη Ευρώπη. (ν θελήσουμε επομ!νως να ανα)υρίσουμε στη δραχμή θα πρ!πει
να !χουμε και την συναίνεση των εταίρων μας - και ίσως όχι μόνο αυτών. 2ια τ!τοια
συναίνεση θα διευκόλυνε ε &λλου και την διευθ!τηση των λεπτομερειών της εόδου,
αφού όπως είπαμε, δεν προ$λ!πεται τίποτα τ!τοιο στα επίσημα κείμενα. (υτ!ς οι
λεπτομ!ρειες είναι δύσκολες, λι)ότερο δύσκολες, ευκολότερες ή λι)ότερο εύκολες
αν&λο)α από την σκοπι& που τις $λ!πει κανείς και κυρίως από την σκοπι& του
ρυθμιστικού τους αποτελ!σματος. 2ερικ!ς προκαλούν τρόμο, αλλ& !χουν &λλη
εή)ηση και όχι νομισματική, που εετ&9ουμε εμείς εδώ.
<το πλ!)μα της νομισματικής πολιτικής, που αναλύουμε εδώ, εμπλ!κεται και !να
&λλο αιόλο)ο αλλ& περίπλοκο δεδομ!νο. Το δεδομ!νο ότι η Ελλ&δα !χει πολύ
4μαύρο χρήμα5 στο 4οικονομικό της )ί)νεσθαι5. (ναφ!ρεται συχν& ότι μόνο οι
4μαύρες5 καταθ!σεις στο εωτερικό είναι περίπου /00 δις. (υτό το ποσό η Ελλ&δα ή
μπορεί να το 4καλ!σει5 να εμφανισθεί οπότε με μια φορολο)ία .0= θα !χει !να ποσό
1/0 δις ή να το κατασχ!σει οπότε !χει όλο το ποσό. Gαι τα δύο είναι εύκολα να
πρα)ματοποιηθούν, δύσκολα όμως να αποφασισθούν, αφού ακόμα και η πιο
4εύκολη5 παραοικονομία που είναι διαπιστωμ!νη εδώ στο εσωτερικό δεν
εισπρ&ττεται. "εν θα αποτολμηθεί αυτό ούτε και μπροστ& στο φ&σμα της
χρεοκοπίας? 2ε τα παραπ&νω ποσ& π&ντως ακόμα και ολόκληρο το χρ!ος μπορεί να
εοφληθεί στο ακ!ραιο, )ια να μην αδικηθούν οι δανειστ!ς μας.
:ιο περίπλοκο ωστόσο στο χειρισμό του είναι το δεδομ!νο αυτό, αν )υρίσουμε στη
δραχμή. 6χι μόνο οι 4μαύρες5 καταθ!σεις, αλλ& ολόκληρη η συνολική ποσότητα
χρήματος θα απαιτήσει !ναν περίπλοκο και αεδι&λυτο ακόμα, χειρισμό. ;ια τη
νομισματική πολιτική - και )ια τη νομισματική πρ&η - η συνολική ποσότητα
χρήματος που διαθ!τει μια οικονομία είναι το σύνολο της 4κυκλοφορούσης5
%)νωστής σαν 2>' και της 4αρ)ούσης5 %2/' ποσότητος χρήματος που είναι οι
μακροπρόθεσμες καταθ!σεις, οι ρε9!ρ$ες κλπ. Τα δύο με)!θη συμποσούμενα
υπερ$αίνουν κατ& πολύ τα παραπ&νω ποσ&. Είναι ο λε)όμενος 4νομισματικός
πλούτος5 μιας χώρας. Επειδή καμι& συνθήκη της Ε.Ε. δεν προ$λ!πει αποχώρηση η
τελική κατ&ληη αυτών των χρημ&των, που είναι $!$αια σε ευρώ, είναι και αυτή
αρύθμιστη. Είναι πολύπλευρη η προ$ληματική εδώ και απαιτεί εχωριστή - και μια
ολόκληρη - πρα)ματεία. <ε κ&θε περίπτωση π&ντως οι δανειστ!ς μας και π&λι δεν θα
αδικηθούν.
6πως $λ!πουμε καμι& από τις . λύσεις που αναφ!ραμε και ιδίως οι 1 πρώτες δεν
εμπερι!χουν οικονομικό 4φό$ο5 )ια τους δανειστ!ς μας. (υτός ο 4φό$ος5 όμως κατ&
την τρίτη λύση ισχύει )ια μας, διότι σαν μια )ενική θεώρηση το $ιοτικό μας επίπεδο
θα 4$ουλι&ει5 πολύ, ίσως .0 - >0 χρόνια πίσω και π&ντως 4απότομα5, την πρώτη
μ!ρα της χρεοκοπίας. Qστόσο δεν θα διαρκ!σει πολύ. 7πό ορισμ!νες προ#ποθ!σεις
τον δεύτερο χρόνο θα επαν!λθουμε σε μια 4&)ρια5, όχι όμως 4πρωτό)ονη5 λιτότητα.
K σύ)κριση των δύο &λλων λύσεων είναι απλή, διότι κινείται στο ομαλό επίπεδο της
υποτίμησης. K υποτίμηση είναι διπλή. Είναι νομισματική υποτίμηση και
εισοδηματική. 2ε την πρώτη λύση %αν μείνουμε στο ευρώ' νομισματική υποτίμηση
δεν χωρεί και &ρα μας μ!νει η εισοδηματική - αυτό που λ!με 4εσωτερική υποτίμηση5
N δηλ. &)ριο ,αλίδισμα του εισοδήματός μας. 2ε τα σημεριν& δεδομ!να μια κ&πως
C
αποτελεσματική υποτίμηση είναι να κατ!$ουμε στον ό)δοο μισθό N δηλ. περίπου στο
I0= του ως τώρα ετήσιου εισοδήματός μας. Ε* ου και η &)ρια φορολο)ία που μας
)ίνεται. (λλ& η εισοδηματική υποτίμηση είναι - σχηματικ& - τρεις φορ!ς λι)ότερο
αποτελεσματική από την νομισματική, διότι της λείπει η )ενικότερη νομισματική, η
ελε)χόμενη συναλλα)ματική και η προστατευτική πολιτική, που όπως είδαμε, θα
!χουμε αν )υρίσουμε στη δραχμή. Το αποτ!λεσμα %των δύο λύσεων με την μορφή
που τις προσδιορίσαμε πιο π&νω' θα είναι $!$αια το ίδιο%επανόρθωση της
οικονομίας', αλλ& με τη δραχμή σε μισό χρονικό δι&στημα και με τη μισή $οήθεια
της Gοινότητος. (πό την &πο,η αυτή επομ!νως η πρώτη λύση %να μείνουμε στο
ευρώ' είναι αδιαμφισ$ήτητα πιο 4κουραστική5 από τη δεύτερη.
(φού λοιπόν δεν υπ&ρχει οικονομικός 4φό$ος5 )ιατί δεν μας αφήνουν να )υρίσουμε
στη δραχμή? <το ερώτημα αυτό μπορούν να μας απαντήσουν διεθνολό)οι, πολιτικοί
επιστήμονες, διπλωμ&τες )εωπολιτικοί και &λλοι. (πό οικονομικής πλευρ&ς π&ντως
το %σωστό? α$&σιμο? παρωχημ!νο?' επιχείρημα είναι ότι με την αποχώρησή μας από
το ευρώ, θα κλονιστεί !να οικοδόμημα που χτίστηκε $ήμα - $ήμα τώρα, εδώ και C0
χρόνια. Το οικοδόμημα αυτό τουλ&χιστον κατ& τη μορφή που το οραματίστηκαν οι
πρώτοι 4ευρωπατ!ρες5 %<ούμαν, 2ονε, <παακ, (ντεν&ουερ κλπ' ήδη !χει κλονιστεί,
πιθανόν σε ανεπανόρθωτο $αθμό. Qστόσο η ελπίδα υπ&ρχει. 6μως υπ&ρχει
παρ&λληλα και !να &λλο ανομολό)ητο 4επιχείρημα5. 6τι δηλ. ο 4$ορρ&ς5 %όπως και
αν ορί9εται αυτός )εω)ραφικ&' αν )υρίσουμε στη δραχμή θα χ&σει μια α)ελ&δα που
ως τώρα την &ρμε)ε ασύστολα, πρόστυχα και α)ρίως. Τα θηρία B. 2ας 9ητ&νε
ακόμα και την (κρόπολη. Τουλ&χιστον ας μας δίνανε μια καλή τιμή.
6πως φαίνεται από τα παραπ&νω οι δύο πρώτες λύσεις είναι οι πιθανότερες, χωρίς να
αποκλείεται και η τρίτη. (ν πρ&)ματι από 4α)ν!ς5 προθ!σεις %και όχι από
4αρμ!)ματα5 και τα συναφή' οι ευρωπαίοι δεν θ!λουνε να ανα)υρίσουμε στη
δραχμή - δεν θ!λουμε ούτε εμείς - τότε θα πρ!πει να μας παραχωρήσουν 4ρυθμίσεις
δραχμής5 που με το σημερινό κανονιστικό οικοδόμημα της Ευρώπης, σημαίνει &ρση
της τετραπλής απα)όρευσης που επι$&λλει ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων,
προσώπων, α)αθών και υπηρεσιών. Jα μας παραχωρήσουν δηλ. με &λλο προσωπείο
τη δυνατότητα εφαρμο)ής των τριών πολιτικών %συναλλα)ματική κλπ' που
προαναφ!ραμε. Gαι )ια να μην διαφανεί !στω κατ& ελ&χιστο, μια ρω)μή στην
Ευρω9ώνη, με αυτ!ς τις 4ρυθμίσεις δραχμής5, ας τροποποιήσουν ελαφρώς το
περι$όητο - και δολοφονικό - 4<ύμφωνο σταθερότητας5 και ας εισ&ουν σ* αυτό
δίπλα στο ευρώ %ας το πούμε 4(πλο - ευρώ5' και !να 4Εθνο - ευρώ'. <το σημερινό
δηλαδή 4(πλο - ευρώ5, στην πίσω πλευρ& κ&θε κρ&τους !χει μια δική του 4εθνική5
παρ&σταση. Εμείς π.χ. στο μονόευρω !χουμε την κουκου$&)ια. (ν αυτήν την πλευρ&
την μορφοποιήσουμε πιο !ντονα %ας πούμε με μια μπλε δια)ρ&μμιση' ώστε να
καταλα$αίνει ο οποιοσδήποτε ότι κρατ&ει στα χ!ρια του το 4Εθνοευρώ5 της
Ελλ&δος, !χουμε αμ!σως το καινούρ)ιο νόμισμα.
(πό την &πο,η αυτή κ&θε χώρα της Ευρω9ώνης θα !χει το δικό της Εθνο - ευρώ. Jα
είναι το ίδιο με το (πλο - ευρώ, και απλώς θα διαφ!ρει κατ& τη δια)ρ&μμισή του.
Lλλωστε όλα τα νομίσματα του ευρώ %1, 1, / ευρώ, δεκ&ρικο %χ&ρτινο', εικοσ&ρικο
κλπ' μορφοποιήθηκαν ακρι$ώς όπως τα αντίστοιχα κ!ρματα της ;ερμανίας )ια να
4ε)ελαστούν5 οι αντιδρώντες %τότε' ;ερμανοί και να αποδεχτούν το ευρώ. <* αυτό
λοιπόν το Εθνο - ευρώ κ&θε χώρα, που $ρίσκεται - όπως εμείς τώρα - σε δύσκολη
κατ&σταση θα προσχωρεί εθελουσίως - ίσως με κ&ποιο ρυθμιστικό ρόλο ενός
D
ευρωπα@κού 4ελε)κτικού συνεδρίου5 N με τις ισοτιμίες που αναφ!ραμε και θα
επαν!ρχεται όταν περ&σουν οι δυσκολίες ίσως με τις ίδιες ισοτιμίες ή όπως αλλοιώς.
<ε κ&θε περίπτωση π&ντως πρ!πει να $ρεθεί μια ισοτιμία που θα ε))υ&ται αρκούντως
την ισορροπία στο νομισματικό πεδίο, ώστε να μην ανασυμ$εί αυτό που !)ινε πριν
10 χρόνια, με την καθι!ρωση του ευρώ. Το ανταλλ&αμε τότε με μια ανεδαφικ&
υπερτιμημ!νη δραχμή %1H.>1' με αποτ!λεσμα μ!σα στον πρώτο χρόνο κιόλας το
νομισματικό επίπεδο να αυτορυθμιστεί μόνο του υποτιμώντας την δραχμή !ναντι του
ευρώ εκπεφρασμ!νη τώρα $!$αια όχι σε νόμισμα, αλλ& σε ποσότητα α)αθών, και
ανε$&9οντας τις τιμ!ς π&νω από το διπλ&σιο. (δίκως τότε απεδόθη αυτή η &νοδος
των τιμών σε 4στρο))υλοποιήσεις5 και 4κερδοσκοπικ!ς τιμολο)ήσεις5, ενώ
απλούστατα η υπερτιμημ!νη δραχμή των 1H.>1 υποτιμήθηκε 4φυσιολο)ικ&5 στο
1H110 περίπου.
(ν όμως οι Ευρωπατ!ρες ντρ!πονται να παραδεχθούν ότι δεν κλονίσανε οι
τεμπ!ληδες +λληνες την Ευρω9ώνη, αλλ& οι ανεδαφικ!ς πολιτικ!ς τους με τα ηχηρ&
ονόματα %4<ύμφωνα5, 4<υνθήκες5', ας προχωρήσουν στην αναμόρφωσή τους
εισ&)οντας Εθνο - ευρώ, Εθνο - ρυθμίσεις, δραχμορυθμίσεις ή όπως αλλοιώς τις
ονομ&σουν ώστε να αποφεύ)ονται τα χειρότερα. Τα χρήματα που μας δίνουν σήμερα
- και αύριο ενδεχομ!νως σ* &λλες χώρες των 4)ουρουνιών5 N αποτελούν μια
αναποτελεσματική χρηματική ροή διαστρε$λωμ!νου μονεταρισμού που κατεδαφί9ει
ολοκληρωτικ& !να $ασικό αίωμα της νομισματικής πολιτικής. :ου λ!ει ότι δεν
καθορί9ει ο χρηματικός ό)κος την πρα)ματική οικονομία αλλ& η πρα)ματική
οικονομία τον χρηματικό ό)κο. (υτό σημαίνει ότι δεν ανα9ητ& το χρήμα από μόνο
του τα σημεία της πρα)ματικής οικονομίας προς τα οποία θα κατευθυνθεί, αλλ& του
τα υποδεικνύει η ίδια. 6πως !κανε παλαιότερα η δική μας ΕΤR( παραδεί)ματος
χ&ριν.
Βάϊος Λάζος καθη)ητής νομισματικής
Χάρης Σιώτης καθη)ητής χρηματοοικονομικής
εώρ!ιος "ανατάς διδ&κτωρ οικονομικής κοινωνιολο)ίας
BBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBBB..
Τηλ!φωνο επικοινωνίας καθ. R. P&9ος 1.10 .1.FDF

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->