bài 3: V trí c a án l

trong các HTPL thu c dòng h

Civil Law

Án l trong giai o n tr c ây không c coi tr ng trong h th ng pháp lu t các n c thu c dòng h Civil Law. Nh ng th i gian tr l i ây, án l ã và ang d n kh ng nh c v trí và vai trò c a mình không riêng ch h th ng pháp lu t các n c thu c dòng h Common Law. 1. Án l trong giai o n tr c ây không c coi tr ng trong h th ng pháp lu t thu c dòng h Civil Law Án l (Jurisprudence) c hi u là b n án ã tuyên ho c s gi i thích, áp d ng pháp lu t c coi nh ti n l làm c s các th m phán sau ó có th áp d ng trong các tr ng h p t ng t . Khác v i dòng h Common Law, dòng h Civil Law do ch u nh h ng sâu s c c a h c thuy t phân chia quy n l c nên không th a nh n vai trò l p pháp c a các c quan xét x . Các lu t gia l c a châu Âu h u nh có quan i m t ng i th ng nh t r ng l p pháp là ho t ng c a Ngh vi n, Toà án là c i quan áp d ng pháp lu t xét x ch không ph i b ng ho t ng xét x t o ra lu t. Án l là hình th c pháp lu t không c khuy n khích phát tri n và ch áp d ng m t cách h n ch nh là hình th c kh c ph c khi m khuy t c a pháp lu t thành v n. các n c l c a châu Âu, các lu t gia có quan i m khá gi ng nhau v quy ph m pháp lu t. Quy ph m pháp lu t c hi u là quy t c x s có tính ch t chung và có ý ngh a r ng l n h n vào vi c áp d ng m t v vi c c th nào ó. Các nhà làm lu t h c l c a châu Âu cho r ng tuy n t p th c ti n xét x c a Toà án và các hình th c c a n t có th là công c h u ích cho các nhà th c hành, chúng c ng c n thi t cho các nhà lu t h c trên ph ng ti n nh d li u ban u cho công vi c c a h nh ng không có s bao quát c a khoa h c pháp lí. Nhi m v c a các nhà lu t h c là rút ra t kh i h n lo n ó nh ng quy ph m, nguyên t c, a vi c gi i quy t v n tránh kh i nh ng y u t ng u nhiên và a ra cho các nhà th c hành s h ng d n chung i v i vi c gi i quy t v vi c c th . Quy ph m pháp lu t không ph i và không th do th m phán t o ra, nó là s n ph m c a t duy d a trên nghiên c u th c ti n và nh ng suy ngh v công lý, o c, chính tr và s hài hoà c a nh ng quan h xã h i. Khái ni m quy ph m pháp lu t trên ây các n c l c a châu Âu là c s c a vi c phát tri n pháp i n hoá pháp lu t vì lí do d hi u là n u quan ni m quy ph m pháp lu t là m i quy t nh c a Toà án a ra theo t ng v vi c c th c coi là án l thì khó có th xây d ng thành các b lu t.

các nguyên t c. Nh ng các n c thu c dòng h Civil Law. Án l ang chi m m t v trí ngày càng quan tr ng trong th i gian g n ây trong h th ng pháp lu t thu c dòng h Civil Law M c dù có nhi u c n tr nh ã nói.Theo quan i m lí lu n ph bi n c a các h th ng pháp lu t l c a châu Âu. có th b hu b và s a i b t kì lúc nào ph thu c vào v vi c m i. các n c nh Anh. Bi u hi n b ng vi c: Hai dòng h pháp lu t Civil Law và Common Law m c dù có nhi u i m khác nhau. Án l ch c áp d ng khi mà th m phán th y nó phù h p v i v án ang xét x . m c dù các phán quy t c a Toà án các n c này ã c th a nh n nh ng trong ý th c c a các th m phán. i u 1351 B lu t này c ng xác nh: "B n án ch có hi u l c pháp lu t i v i m t v vi c. các gi i pháp pháp lí rút ra t án l không có cùng giá tr nh lu t thành v n. Th c ti n xét x c a Toà án không b ràng bu c b i nh ng quy ph m do chính nó t o ra và c ng không có th d a vào các quy ph m ó bi n lu n cho quy t nh c a mình. d a trên cùng m t c n c và gi a cùng các bên tranh ch p". các Toà án th ng áp d ng gi i pháp công b ng (equite') và khi xét x hoàn toàn c l p và không ph i áp d ng t p quán pháp hay pháp lu t th ng nh t. Vì th . 2. Ch c xem là cùng m t v vi c khi yêu c u v cùng m t v n . án l luôn c xem là ngu n lu t c b n th m chí v m t th c t còn nhi u u th h n so v i lu t thành v n. án l trong m t th i gian dài c ng có vai trò quan tr ng không kém gì án l n c Anh b i khi xét x các v án. XIII. Dòng h Civil Law có xu h ng coi tr ng án l h n. lu t thành v n trong h th ng pháp lu t thu c dòng h Civil Law v n chi m u th . ó là gi i pháp không ch c ch n. Án l không c coi là ngu n c b n c a pháp lu t. Riêng Pháp vào th k XII. h th ng không ph i th a nh n vai trò t o ra pháp lu t c a h gi ng nh các th m phán thu c dòng h Common Law. càng ngày chúng càng có xu h ng h i t . tuy nhiên. B lu t dân s Napoleon ã thi t l p m t s quy nh gây c n tr cho vi c phát tri n án l . ý ngh a quan tr ng c a án l trong các h th ng thu c dòng h Civil Law ngày càng c th a nh n và c ch ng minh trong quá trình phát tri n c a pháp lu t. Úc. i u 5 BLDS Napoleon ã quy nh: "C m các th m phán t ra các quy nh chung và có tính l p quy tuyên án i v i nh ng v vi c c giao xét x ". M . .

án l Pháp ã c c quan nhà n c ng mi n phí trên m ng Internet.Civil Law là dòng h coi tr ng lý lu n pháp lu t. Tòa án c p d i có ngh a v ph i th c hi n án l c a các tòa án này. phán quy t c a t ch c b o hi n có tính ch t ràng bu c i v i các tòa án c p d i. c ch b o hi n ã ra i.M ang c s d ng các bang còn l i n c này. Các nghiên c u ã cho th y: Ngày nay. n u áp ng c m t s i u ki n nh t nh thì nguyên t c ó s tr thành pháp lu t. có trình h th ng hóa. dó ó ã t n t i các t ch c b o hi n ( c là Tòa án b o hi n). trong m t s tr ng h p. n u không b n án c a h có th b giám c th m. Trong l nh v c b i th ng thi t h i Pháp ng i ta ch y u d a vào án l vì trong BLDS r t ít quy nh v v n này. Các phán quy t c a Tòa án r t hay quy chi u n các phán quy t ã tuyên tr c ó. tòa c p d i luôn có xu h ng tham kh o nh ng b n án ã c tuyên.Trong quá trình xét x . m b o s th ng nh t trong vi c xét x . m t s n c Châu Phi và Châu Á nh : Nam Phi. Hi u qu t ng t có c Pháp trong l nh v c lu t hành chính nh s t p trung t pháp hành chính trong tay Tham chính vi n. Ngoài ra. T i c. Ý« Trong xu h ng h i t . Trang Web này công b phán quy t c a Toà án cùng t t c các b lu t. pháp i n hóa cao v i B lu t dân s ra i r t s m và s . i u này th hi n hai v n : T th k XIX. c. m b o tính úng n v chuyên môn nghi p v c ng nh th hi n s tôn tr ng phán quy t c a tòa c p trên. án l t i c ã c công nh n. Tòa án b o hi n liên bang và Tòa án c p liên bang khác có toàn quy n trong vi c xây d ng án l . Pháp lu t bang Kê-b ch (Canada) và bang Louisiane (M ) theo truy n th ng pháp lu t La Mã nh ng ã ch u nh h ng r t l n c a h th ng pháp lu t Anh. . ây c ng có th coi là nh ng bi u hi n c a vi c s d ng án l trong h th ng pháp lu c a các n c thu c dòng h Civil Law. c n c vào ó a ra quy t nh cho v án c th c a mình. các h th ng pháp lu t thu c dòng h Civil Law s ngày càng coi tr ng phán quy t c a tòa án. i di n cho dòng h này có th k n Pháp. K t n m 2000. Nh t B n« l i có xu h ng ch u nh h ng ng th i . lu t nh m giúp ng i dân ti p c n và hi u c pháp lu t. lu t thành v n quy nh không rõ ràng hay không có quy nh thì tòa án có th a ra nguyên t c gi i quy t. Chính vì th . Anh s t p trung quy n l c c a Toà án là i u ki n và nguyên nhân phát tri n án l .

Tây Ban Nha. ó c ng là bi u hi n c a s i n hoà quy n nh t th gi a 2 dòng h pháp lu t Civil Law và Common Law trong t ng lai.c hai mô hình lu t La Mã và lu t Anh. Th Nh Kì và án l càng ngày càng c kh ng nh là m t trong nh ng ngu n không th thi u c a pháp lu t. Các toà án a ph ng v n d a trên các h ng d n. các báo cáo t ng k t c a Toà án nhân dân t i cao gi i quy t các v vi c t ng t . là gi i pháp khá hi u qu khi ch a có lu t i u ch nh. M i dòng h s phát huy c nh ng th m nh c a mình ng th i kh c ph c c nh ng h n ch c a mình. ó là c s cho m t h th ng pháp lu t toàn th gi i phát tri n. ti p bi n và h c h i nhau. nhi u n c l c a châu Âu ã có các tuy n t p án l chính th c nh Pháp. Thu S . Khi x y ra tranh ch p các toà án m c nhiên tôn tr ng ti n l ó và phân x tranh ch p d a trên khuôn kh ã hi n h u. chúng ta có th nh n th y xu h ng h i t c a hai dòng h pháp lu t Civil law và Common Law. Nh v y. Italia. c.M i v i m t s quy ph m và m t s ch nh pháp lu t n c mình. . Hi n nay. S h i t này là m t xu h ng t t y u trong quá trình v n ng. Án l c ng giúp t o ra s an toàn pháp lý cho công dân và s n nh c a xã h i khi m i hành vi c a các thành viên trong xã h i u c th c hi n trong khuôn kh ng x ã c xác l p nh m t ti n l . nh ó các o lu t có c cu c s ng sinh ng g n li n v i th c ti n. M c dù không c chính th c hoá th a nh n nh ng th c t án l v n i theo con ng riêng c a nó. Vi t Nam lâu nay m c dù không th a nh n án l v i t cách là m t lo i ngu n chính th c nh ng th c t nh ng bi n d ng c a án l ang ng tr và chi m m t v trí khá quan tr ng c bi t trong ho t ng xét x c a toà án. Án l giúp th i m t lu ng sinh khí vào thân xác khô khan và b t ng c a nh ng v n b n pháp lý.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful