You are on page 1of 42

A-PDF Merger DEMO : Purchase from www.A-PDF.

com to remove the watermark

ÌÁÊÅÄÏÍÉÊÏ ÅÍÇÌÅÑÙÔÉÊÏ ÄÅËÔÉÏ


Åäþ êáé ôþñá åðáíáðáôñéóìüò ôùí ðïëéôéêþí ðñïóöýãùí

ÐÝôñïò Âüôóçò, “ç ÄéáöïñåôéêüôçôÜ ìáò”


ÔÜóïò Ôßëéïò, “Âéïãñáößá”

ÍÔÉÌÏ ×ÁÍÔÆÉÍÔÉÌÏÂ
Ìßñêá Ãêßíïâá

Ï Óåññáßïò ÅðáíáóôÜôçò

ÔÅÕ×ÏÓ 11, ÉÏÕÍÉÏÓ 2006


Ôï Ìáêåíôüíôóåôï τïõ Âüôóç óôá ÔóÝ÷éêá êáé óôá Ìáêåäüíéêá

Ïé ÂáñêÜñçäåò ôçò Óáëïíßêçò


LOZA -1

ÐÅÑÉÅ×ÏÌÅÍÁ Qvo Vadis Grecia!


•ÔÜóïò Ôßëéïò ........................................................ 2
•Ðáììáêåäïíéêüò Äéáãùíéóìüò............................. 3 ÆÇÔÏÕÍÔÁÉ ÅËËÇÍÅÓ
•ÁðáíôÞóåéò óôï Êïõßæ êáé óôï Óôáõñüëåîï «Ï ëáüò ðïõ õðïäïõëþíåé Ýíáí
Üëëï ëáü óöõñçëáôåß ôéò äéêÝò
ôïõ 10ïõ ôåý÷ïõò................................................. 3 ôïõ áëõóßäåò»
•Ôá Óýíïñá ôçò Áíïçóßáò ..................................... 4 Ê. ÌÁÑÎ
•Óôçí ÅëëçíéêÞ Ôçëåüñáóç ................................... 4 ÆçôÜò äéÜëïãï êé áõôïß óïõ óôÝëíïõí ôï êåöÜëé ôïõ
•Áîéüò:ÐçãÞ ÆùÞò êáé ¼÷é Ï÷åôüò ÐñïâëçìÜôùí.5 Áóäñïýâá… (óõëëáëçôÞñéá êé åìðÜñãêï óôç
"Äáñäáíßá" Þ ðÃÄÌìéá).
•Çëßáò Ðåôñüðïõëïò (1928-2003) ....................... 7 ÓÞìåñá ôá ðñÜãìáôá Ý÷ïõí áëëÜîåé. Ïé îõðüëõôïé,
ïé áé÷ìÜëùôïé ôçò Óöáêôçñßáò, íßêçóáí ôïõò
•Ç äéáöïñåôéêüôçôÜ ìáò ....................................... 8 Áèçíáßïõò. Oé ðÜíôåò ôï âëÝðïõí áõôü êáé ïé
•Ôá Áíýðáñêôá ÊñõöÜ Ó÷ïëéÜ ............................ 10 áîéùìáôïý÷ïé ìáò êïëëÜíå óôï "ðïëéôéêü êüóôïò". Óôá
óôáõñïõäÜêéá ôçò ôåôñáåôßáò.
•Ç ÁëÞèåéá ãéá ôï Ìáêåäïíéêü ........................... 11 ¼ìùò ïé óõíåéäçôïðïéçìÝíïé ¸ëëçíåò, ïé
óþöñïíåò ðïõ âëÝðïõí ìðñïóôÜ, äåí Ý÷ïõí ðñüâëçìá
•ÇìÝñåò ×áñÜò (ÆÞôù ç Ìáêåäïíßá ìáò) .......... 13 ìå ôçí ðïëéôéêÞ. Ïýôå ìå ôçí éóôïñßá. Ôï ðñüâëçìá ôï
•ÊÞñõãìá ÕðÝñ ÌåéïíïôÞôùí áðü ôïí '÷ïõí ïé åãùðáèåßò, ïé ìùñïöéëüäïîïé åèíéêéóôÝò. Óôç
óôåßñá ðñïóêüëëçóÞ ôïõò óôï üíïìá, óôçí áõôïåðé-
Ìçôñïðïëßôç ÊïæÜíçò ....................................... 14 âåâáßùóÞ ôïõò áðü ôï ðáñåëèüí, áíôéðáñáâÜëëåôáé
Ýíáò áíßêçôïò êüóìïò: ï áãþíáò ôçò ýðáñîçò, ôï
•Ç ÇìéôåëÞò ËÞîç ôïõ Åìöõëßïõ ........................ 15 Äßêáéï, ôï ðíåõìáôéêü âÜèïò ðïõ âéþíåé ç Üëëç ðëåõñÜ.
Ç äéáöïñÜ åóùôåñéêÞò åëåõèåñßáò ðïõ ìïéÜæåé ìå ôçí
•Íôßìï ×áíôæéíôßìïâ ............................................18 õðåñï÷Þ ôçò ìçôñéêÞò áãÜðçò áðü ôçí ðáôñéêÞ, ç
•ÈáíÜóçò Ôñéáñßäçò ............................................ 22 áëÞèåéá ðïõ äéáëýåé ôçí åéäùëïëáôñßá.
Ìáêåäüíåò áðü ôçí ðüëç ôçò äáêôõëïäåéêôïýìåíçò
•Éóôïñßåò ãéá ×áëâÜäåò êáé Åèíéêéóìïýò ........... 25 Èåóóáëïíßêçò, ðñïôåßíïõìå ùò õðïêåßìåíá êé
áíôéêåßìåíá ôçò âáëêáíéêÞò åêêñåìüôçôáò ôçí
•Ôï Ìáýñï Ôåß÷ïò ôïõ ØùìéÜäç ........................ 27 áðëïýóôåñç ëýóç, åìðíåõóìÝíç áðü ôçí ìåóüôçôá ôçò
•Íáïýì ÐÝéïâ .......................................................28 ÁñéóôïôåëéêÞò ëïãéêÞò (Áêáä. Áèçíþí, óõë. ôüìïò
ÌÁÊÅÄÏÍÉÁ. Åðßóçò "Ï ÌÉÓÉÑÊÏÂ" ôçò
• ÄéåèíÝò Äßêôõï ÁíôáëëáãÞò Ðëçñïöïñéþí ðáíåðéóôçìéáêïý ¢ííáò Áããåëïðïýëïõ, University
Studio Press). Óôü÷ïò ìáò ôï ãåíéêü êáëü, ç áñìïíßá
ãéá ÈÝìáôá Åëåõèåñßáò ôçò ¸êöñáóçò (IFEX)..29 ôçò ðåñéï÷Þò ìáò êáé ü÷é ïé óêïðéìüôçôåò:
•Åìåßò èá ôç ËÝìå Ìáêåäïíßá............................. 30 Íá áðåãêëùâéóôåß ç ðáôñßäá ìáò áðü Ýíá öÜíôáóìá
ðïõ ôçí êõíçãÜåé 100 ÷ñüíéá.
•Áíáêïßíùóç Å.Å.Ó.-ÏÕÑÁÍÉÏ ÔÏÎÏÕ.................. 31 Íá ëÞîïõí ïé Üóêïðåò åíÝñãåéåò, íá åõäïêéìÞóåé ï
áíèñùðéóìüò ðñïò ôéò ìåéïíüôçôåò.
•Âáóßë ¹ëéïâ ..................................................... 32 Íá åðáíáðáôñéóôïýí åðéôÝëïõò ïé Ìáêåäüíåò ôïõ
åìöõëßïõ.
•Äñïìüìåôñï........................................................ 33 ÁìÝóùò ëïéðüí, ôáõôü÷ñïíá, íá äçëþóïõí ÁèÞíá,
•ÔéìÜìå ôçí Ìßñêá Ãêßíïâá ................................ 34 Óêüðéá, ÖáíÜñé êáé ÂñõîÝëëåò áíôßóôïé÷á ôá åîÞò:
• Áíáãíùñßæïõìå ôç Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò.__
•Óëáâïìáêåäüíéêá Ôñáãïýäéá ............................ 36 • Äåí åßìáóôå ôá ðáéäéÜ ôïõ Öéëßððïõ êé
ÁëåîÜíäñïõ.__
• Êáëùóüñéóåò åí ×ñéóôþ áäåëöÞ ÌáêåäïíéêÞ
Åêêëçóßá.
• ÊáëçìÝñá óôá ÄõôéêÜ ÂáëêÜíéá. ´Åíôáîç ôï
ÕÐÅÕÈÕÍÏÓ ÔÏÕ ÌÁÊÅÄÏÍÉÊÏÕ óõíôïìüôåñï óôïõò äéåèíåßò ïñãáíéóìïýò.
ÅÍÇÌÅÑÙÔÉÊÏÕ ÄÅËÔÉÏÕ Æçôïýíôáé Üíäñåò.
“LOZA” ¸ëëçíåò êáé Ìáêåäüíåò, óôï ðíåýìá ôçò Åõñþðçò.
Åìðñüò ãéá ìéá Üëëç Ðáéäåßá, áíôÜîéá ôïõ
ÍÉÊÏÓ ÓÁÊÅËËÁÑÉÏÓ ÐëÜôùíá.
Ãéá ôçí åéñÞíç, ôçí åõãåíÞ Üìéëëá ôùí ðïëéôéóìþí.
Äéåõèýíåôáé áðü ÓõíôáêôéêÞ ÅðéôñïðÞ (Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ)
«Ôï íá åìðéóôåõüìáóôå ôçí áöåëÞ ìáò åéëéêñßíåéá,
ôçë.: 6944-65.66.72 åßíáé ëéãüôåñï åðéêßíäõíï áðü ôï íá ðéóôåýïõìå üôé
e-mail:lozadeltio@yahoo.gr êáôÝ÷ïõìå ôçí áðüëõôç áëÞèåéá».
Ôá åíõðüãñáöá Üñèñá Éãêüñ Óôñáâßíóêé
Êáé ãéá ôçí áíôéãñáöÞ ôá ðáéäéÜ ôïõ Ìéóßñêïâ êáé
åêöñÜæïõí ìüíï ôïõò óõíôÜêôåò ôïõò. ôïõ ×áôæçíôßìïâ.
Η σύνταξη
2 - LOZA ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΕΣ

Áöéåñþíåôáé óôç Ã' Ëõêåßïõ «Ìðëáíêß, ÃêåâÜñá êáé Âßêôïñ ×Üñá, óåßò üëïé
åêåß ìáêñéÜ, ôïõ ìÝëëïíôïò áããÝëïé,
ãéá ôçí ìíÞìç ôïõ ìå ôïí âïúâüäá Ãêüôóå ÍôÝëôóåö íá êáèÞóôå
êáèçãçôÞ ôçò ãçò ôïõ ôá ðïõëéÜ êáé ôá ðïôÜìéá ôñáãïõäÞóôå,
ÔÜóïõ Ôßëéïõ ãéáôß êé áõôüò óêïôþèçêå ðáßæïíôáò ìéá ðáñôßäá
ãéá íá '÷åé ç åîÝãåñóç áêüìç ìéá ðáôñßäá»
Áðü ôá ÐÏÉÇÌÁÔÁ ôïõ ÔÜóïõ Ôßëéïõ

Τασος Τιλιος Ο Φωτογραφος του Στρυμονα


Ο Ποιητης της Αμφισβητησης

ÃåííÞèçêå ôï 1949 óôçí ÇñÜêëåéá Óåññþí ïìïãåíïðïßçóçò, ôçò öèçíÞò ðñïðáãÜíäáò êáé ôïõ
(ÔæïõìáãéÜ) áðü áðëïýò ãïíåßò, ôïí åìðïñïñÜöôç áðïðñïóáíáôïëéóìïý ãÝííçóå Ýíá ðáíåëëáäéêü Êßíçìá
Áðüóôïëï Ôßëéï êáé ôçí êõñá ÂÝôá-ÅëéóÜâåô ÂïõêÜíôóç ðïõ åêöñÜóôçêå êõñßùò óôç Â. ÅëëÜäá. ¹ôáí ç óõíåßäçóç
áðü ôï Ðåôñßôóé. ôïõ åëåýèåñïõ ðïëßôç ðïõ óÝâåôáé ôï äéáöïñåôéêü, ðïõ
Ï «ÔóáôóÜêçò» Ýæçóå ôá ðáéäéêÜ ôïõ ÷ñüíéá óôç ìðïñåß íá óõíèÝóåé ôçí åíüôçôá ìÝóá áðü ôçí
ÔæïõìáãéÜ êáé öáßíåôáé ðùò Ýìåéíáí ãåñÜ óôç ìíÞìç ôïõ äéáöïñåôéêüôçôá.
áõôÜ ôá ÷ñüíéá êáé ç «ðïëõðïëéôéóìéêüôçôá» ôçò åðï÷Þò. Äåí åßíáé ôõ÷áßï ðïõ êáèçãçôÝò óôï “ÐÜíôéï” êáé óôï
Óðïýäáóå áñãüôåñá óôç öéëïóïöéêÞ Éùáííßíùí êé “ÁñéóôïôÝëåéï” ìßëçóáí ìå èáõìáóìü ãéá ôïõò
åñãÜóôçêå ùò öéëüëïãïò êáèçãçôÞò óå äéÜöïñá ìáêåäüíåò áêôéâéóôÝò, ôéò ðñùôïðüñåò áìõãäáëéÝò ôçò
ÃõìíÜóéá ôçò ÷þñáò. Ôá ôåëåõôáßá 25 ÷ñüíéá ñßæùóå «áíïéêôÞò êïéíùíßáò». ¸ôóé ç áìöéóâÞôçóç Ýãéíå ñåýìá,
óôçí ÁèÞíá, üðïõ ðáíôñåýôçêå ôçí Ìáñßá Áíôùíßïõ, Ýíáò óôáèìüò óôçí åã÷þñéá éóôïñéïãñáößá ðïõ Ýâáëå
ëÝêôïñá óôï ðáíåðéóôÞìéï, êé áðÝêôçóáí äýï ðáéäéÜ. åêáíôïôÜäåò ôüìïõò óôïí óêïõðéäïôåíåêÝ ôçò «åèíéêÞò
×üìðé ôïõ ÁíáóôÜóç ç öùôïãñÜöçóç ôùí ôïðßùí (ï äéáöþôéóçò»: Ôï Ýñãï áõôü Ý÷åé êáé ôçí õðïãñáöÞ ôïõ
ìáèçìáôéêüò Áñãýñçò ÑÜìíáëçò êõêëïöüñçóå ìåñéêÝò óõìðáôñéþôç ìáò ÔÜóïõ Ôßëéïõ.
öùôïãñáößåò ôïõ), åß÷å ðÜíôïôå åõáéóèçóßåò ðñïò ôçí Áõôü Þôáí ôï ìåñÜêé ôïõ ößëïõ ìáò ðïõ ðÜó÷éæå áðü
öýóç. Áðü ôïõò áíèñþðïõò äéøïýóå í'áêïýåé éóôïñßåò ôç äåêáåôßá ôïõ '70 íá «âãåé ç áëÞèåéá óôï êëáñß», íá
êáé ðñïðáíôüò ðáñáäïóéáêÞ ìïõóéêÞ. ôåñìáôéóôïýí ïé ìéóÝò áëÞèåéåò ôùí «åéäéêþí» êáé ôùí
Ìå ôï ôóéãÜñï óôï ÷Ýñé êé ôï óáêßäéï óôç ðëÜôç ðïëëþí ðïëéôéêÜíôçäùí.
ðåñéüäåõå êùìïðüëåéò êáé ÷ùñéÜ ãéá íá êáôáãñÜøåé Óôçí “ÆÏÑÁ” (êáëïêáßñé 1995) Ýãñáøå: «Ó' áõôÞ ôç
èñýëïõò êáé ðáñáäüóåéò, ãëùóóïëáëéÝò êé áíÝêäïôá. ÷þñá ðïõ ï Þëéïò äåí áöÞíåé íá ìåßíåé ôßðïôá êñõöü, äåí
¸øá÷íå ôï áõèåíôéêü, ôï õëéêü ôçò íåñïìÜíáò êáé ç ðÝíá åßíáé äõíáôüí íá âáóéëåýåé ôï øÝìá ôçò éóôïñéïãñáößáò,
ôïõ áíáâÜèìéóå ôçí êáôáöñïíåìÝíç ëáïãñáößá. Ôïí ôçò ðïëéôéêÞò êáé ôùí ÌÌÅ åð' Üðåéñïí». ÄéÝèåôå ðïëëÝò
ìÜãåõå ôï ìõóôéêü, ôï «áðáãïñåõìÝíï» êáé ðïôÝ äåí ãíþóåéò êáé ìéá áêëüíçôç ðßóôç ðñïò ôïí óêïðü ôïõ:
÷áñßóôçêå óôéò óêïðéìüôçôåò. ÁñèñïãñÜöçóå óå «ÅðåéäÞ ðéóôåýïõìå üôé ïé áñ÷Ýò ôïõ Ïõìáíéóìïý êáé ôçò
åöçìåñßäåò êáé ðåñéïäéêÜ êé áíÝäåéîå ìå ãëáöõñüôçôá Äçìïêñáôßáò, üðùò êáé ç ðïëéôéêÞ ìå ôçí ðñáãìáôéêÞ
ôçí ôïðéêÞ éóôïñßá. óçìáóßá ôçò, äåí Ý÷ïõí ðåèÜíåé ïñéóôéêÜ, ãé' áõôü äåí èá
Óôï åðßêåíôñï ï íôüðéïò ðïëéôéóìüò ôçò Ìáêåäïíßáò, ç óôáìáôÞóïõìå í' áãùíéæüìáóôå ãéá üëá áõôÜ». ¸íáò
êïõëôïýñá ôùí «áíýðáñêôùí»... áãþíáò üìïñöïò, ìå éäåïëïãßá êáé äõóêïëßåò, ìÝóá áðü
Ï ÔÜóïò Ôßëéïò Þôáí áðü ôïõò ðñþôïõò åñåõíçôÝò ôéò óõìðëçãÜäåò ôïõ öáíáôéóìïý êáé ôçò çìéìÜèåéáò.
ôùí ìíçìåßùí ôùí ÂÏÃÏÌÉËÙÍ (×áëêçäüíá, ÐÝëëá, Âåýç, ¼ìùò ï ôáðåéíüò äÜóêáëïò äåí èá ãåõôåß ôïõò
ê.á), ç «ó÷ïëÞ» ôïõ óôïí êÜìðï ôçò Èåóóáëïíßêçò êáñðïýò ôùí ðñïóðáèåéþí ôïõ, ç êëïíéóìÝíç õãåßá ôïõ
áíÝäåéîå ôï ðñüâëçìá ôçò êáôáóôñïöÞò ôùí ôÜöùí ôçò èá åðéäåéíùèåß ôï êáëïêáßñé ôïõ 2001 êáé ôï ÓåðôÝìâñç
ðáëéÜò ÐÝëëáò áðü ôéò ìðïõëíôüæåò ôçò Åêêëçóßáò. èá êÜíåé ôï ìåãÜëï ôáîßäé. ¹ôáí 52 ÷ñüíùí. Ç
Óôá ðÝôñéíá ÷ñüíéá ôùí óõëëáëçôçñßùí äåí ãïíÜôéóå, ùò áóõìâßâáóôç áõôÞ øõ÷Þ Üöçóå ðëïýóéá ðáñáêáôáèÞêç.
äÜóêáëïò ðïõ Ýíéùèå ôïí ÐëÜôùíá, áíôéôÜ÷èçêå óôï Ôõ÷åñïß üóïé ãíùñßóáìå ôïí «ÔÜóêï», ôïí êïóìïðïëßôç
÷õäáßï åèíéêéóìü, óôÜèçêå üñèéïò óôïí åêöáóéóìü ôçò ïñáìáôéóôÞ, ôçí êéíçìáôïãñáöéêÞ öÜôóá ðïõ Ýðáéæå ìå
êïéíùíßáò. Ãíþñéóå ôüôå ôá åëåýèåñá ìõáëÜ ôçò ÅëëÜäáò ìéêñïýò êáé ìåãÜëïõò. Ôïí Üíäñá ðïõ ðÜëåøå ãéá ôï äßêéï
êáé ó÷åôßóôçêå ìå ôïõò óõããñáöåßò: ÌÜñêï ÌÝóêï, êáé ôßìçóå ôéò áíèñùðïáîßåò, ðáñÜ ôá åëáôôþìáôá êáé ôéò
Ãéþñãï Ðåôóßâá, ÐÝôñï Âüôóç, ËÜìðñï Ìðáëôóéþôç, áôÝëåéÝò ôïõ.
ÃéÜííç ÈùìÜ, ÄçìÞôñç Ðáðáäçìçôñßïõ, ÔÜóï Åêåß øçëÜ, óôá ðåýêá ôïõ ÆùãñÜöïõ, áò åßíáé åëáöñý
Êùóôüðïõëï, Ëåùíßäá Åìðåéñßêï ê.á. ôï ÷þìá ...
Ï áãþíáò êáôÜ ôïõ äüãìáôïò êáé ôçò
ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΕΣ LOZA - 3

Äåí Üíôåîåò ÊõñÜ ÂÝôá


Ôïí áêïëïýèçóåò ðïëý óýíôïìá
Í' áãêáëéÜóåéò Þèåëåò ôïí îáíèïýëç óïõ
Ôçí ìåãÜëç êáñäéÜ ôçò ÔæïõìáãéÜò

ÂÉÂËÉÁ ÔÏÕ ÔÁÓÏÕ ÔÉËÉÏÕ


Á) «ÐïéÞìáôá» Åêäüóåéò Ðåôóßâá.
Â) «ÍïôéïóëÜâïé ÐïéçôÝò ìðñïóôÜ óå âõæáíôéíÝò ôïé÷ïãñáößåò»
Åêäüóåéò ¸ëëá.
Ã) «Éóôïñßá ôïõ Ì. ÁëåîÜíäñïõ êáôÜ ôïõò Áíáôïëßôåò óõããñáöåßò»
(Ä. ÃïâäåëÜ).
Ìáñßá- ÔÜóïò Ôßëéïò. Åêäüóåéò ¸ëëá.

Óôï ôõðïãñáöåßï Ýìåéíå ôï öçìéóìÝíï Ýñãï:


«ÁÕÔÏÂÉÏÃÑÁÖÉÁ» ôïõ Ãñçãïñßïõ Óôáõñßäç - Ðáñëßôóåö.
ÌåãÜëï åíäéáöÝñïí ðáñïõóéÜæïõí ïé áäçìïóßåõôåò ÝñåõíÝò ôïõ.
«Ôïðùíýìéá ôçò Çðåßñïõ, Èåóóáëßáò êáé Ìáêåäïíßáò».
«Ïé Âïãüìéëïé óôçí ÅëëÜäá». ê.á.

´
åëëá

«Íá öïâÜóáé ôçí ïñãÞ ôùí íåêñþí êáé ôùí


âñÜ÷ùí ô' áãÜëìáôá».

«¢îéïí åóôß», Åëýôçò

Δημοτικός δρόμος στη Θεσσαλονίκη αφιερωμένος ÁÐÁÍÔÇÓÅÉÓ


στη Μακεδονική (Βουλγαρία) πόλη της Τζουμαγιάς
(Ελληνικός Μεγαλοϊδεατισμός) óôï ÊÏÕÉÆ êáé ÓÔÁÕÑÏËÅÎÏ (ôåõ÷. 10)
•Ôï ðñáãìáôéêü üíïìá (Þ ôï ðñþôï üíïìá) ôçò
ÐÁÌÌÁÊÅÄÏÍÉÊÏÓ ìçôÝñáò ôïõ Ì. ÁëåîÜíäñïõ åßíáé ÌÕÑÔÁËÇ.

ÄÉÁÃÙÍÉÓÌÏÓ
“ Åßìáé ç ÈÜóïò, ç áäåëöÞ ôçò Åõñþðçò êáé æù óå
•ÁëÝîáíäñïò, êáôÜ ôïí Ìðáìðéíéþôç, óçìáßíåé
“áõôüò ðïõ áðùèåß ôïõò Üíäñåò”.

Ýíá üìïñöï óôñïããõëü íçóß ôïõ Â. Áéãáßïõ. •Ï ìáêåäüíáò áãùíéóôÞò -äéáöùôéóôÞò êáé
ÑùôÜù ôïõò èåïýò ðïý íá âÜëù ôï ëéìÜíé ìïõ, åðáíáóôÜôçò- ðïõ óêüôùóáí ïé âïýëãáñïé óôç ÂéÝííç,
þóôå ôï ðëïßï ðïõ ôáîéäåýåé ÊáâÜëá- ËéìÝíáò- åßíáé ï ÍÔÏÍÔÏÑ ÐÁÍÉÔÓÁ.
ÊåñáìùôÞ íá Ý÷åé ôï ðéï öôçíü êïóôïëüãéï”
Åýñåóç ôïõ óçìåßïõ Ì ðÜíù óôçí ãíùóôÞ ðåñéöÝñåéá (Ê,R)
ãéá ôï ïðïßï ôï Üèñïéóìá ÁÌ + ÂÌ = åëÜ÷éóôï, üôáí Á,  óôáèåñÜ óçìåßá

ÁðÜíôçóç: ËéìÜíé óôï óçìåßï Ì, üðïõ ç ãùíßá ÁÌÊ éóïýôáé ìå ôç ãùíßá ÂÌÊ.
Ðþò åíôïðßæåôáé ôï óçìåßï Ì; ÃåùìåôñéêÞ êáôáóêåõÞ.

ÐñïóöÝñïíôáé 30 âéâëßá (Ëïãïôå÷íßá, Éóôïñßá, Ëáïãñáößá, ÌáèçìáôéêÜ êáé Öéëïóïößá)


óôçí ìíÞìç ôïõ êáèçãçôÞ ÔÜóïõ Ôßëéïõ
Ç óýíôáîç
Ôçë: 6944-65.66.72, ôçë/fax: 23250 - 23044
4 - LOZA ΠΟΛΙΤΙΚΗ

Ôá óõíïñá ôçò áíïçóßáò

ÍÝá ôñáíôá÷ôÜ óôïé÷åßá áíáêÜëõøå ï ÃéÜííçò


ÔñéÜíôçò óôçí åêðïìðÞ "ÖÜêåëïé" ôùí Ðáðá÷åëÜ-
ÔÝëïãëïõ êáé ôá ÷ñçóéìïðïéåß ãéá íá öñïíçìáôßóåé "ôïõò
ðñïïäåõôéêïýò ðïõ ìå ðåñéóóÞ åëáöñüôçôá èåùñïýí
üôé ïé ãåßôïíåò Ý÷ïõí äéêáßùìá áõôïðñïóäéïñéóìïý".
Ðïéá åßíáé ôá óôïé÷åßá; ÁðáíôÞóåéò ìáèçôþí ôçò
Äçìïêñáôßáò ôçò Ìáêåäïíßáò óå ñåðüñôåñ ôùí
"ÖáêÝëùí", áðü ôéò ïðïßåò ðñïêýðôåé üôé ôïõò
êáëëéåñãïýí ôçí ðåðïßèçóç ðùò ôá óýíïñá ôçò ðáôñßäáò
ôïõò öôÜíïõí ùò... ôç ËÜñéóá. ¹ üôé ï ÌåãáëÝîáíôñïò
ìéëïýóå ôá åëëçíéêÜ óáí îÝíç ãëþóóá.
¹èåëá íá 'îåñá ðïý êáé ðüôå õðçñÝôçóå ôç
óôñáôéùôéêÞ ôïõ èçôåßá ï êáëüò óõíÜäåëöïò. Äéüôé áí
Ýêáíå öáíôÜñïò üôáí êáé üðïõ êé åìåßò, èá åß÷å áêïýóåé,
äåí ìðïñåß, ôá "åèíéêÜ Üóìáôá" ðïõ ôñáãïýäçóáí
ìõñéÜäåò åëëÞíùí óôñáôéùôþí åðß äåêáåôßåò: "Óüöéá,
Óüöéá, åßíáé ôï üíåéñü ìáò...", Þ "¸÷ù ìéá áäåñöÞ,
êïõêëßôóá áëçèéíÞ, ôç ëÝíå Âüñåéï ¹ðåéñï, ôçí áãáðþ
ðïëý...", Þ "ÓêÝðáóå ìÜíá óêÝðáóå ãáëáíïìÜôá êüñç...", Þ
"¸íá, äýï, ôñßá, èá óðÜóïõìå ôá óýíïñá íá ìðïýìå óôçí
Ôïõñêßá". Ðéðßëáãáí ì' áõôÜ ôï ìõáëü ôùí óôñáôéùôþí
ìÝ÷ñé êáé ôï 1980! Ìå óôü÷ï íá ôïõ äçìéïõñãÞóïõí ôçí
ðåðïßèçóç üôé ôá "óýíïñá ôçò ðáôñßäáò ìáò" öôÜíïõí
ðïëý ìáêñýôåñá áðü åêåß ðïõ Ý÷ïõí ÷áñá÷ôåß ìå
äéåèíåßò óõìöùíßåò.
¼ëá áõôÜ ìðïñÝóáìå åìåßò "ïé ðñïïäåõôéêïß" -ãéá íá
ëÝìå ôá ðñÜãìáôá ìå ô' üíïìÜ ôïõò, ïé áñéóôåñïß- íá ôá
áíáôñÝøïõìå ìå áãþíåò. Êáèþò ðñï÷ùñïýóå ç
äçìïêñáôßá óôç ÷þñá ìáò, ìå ôïõò äéêïýò ìáò êüðïõò,
êáèþò Ýöåõãå áðü ðÜíù ôçò ç óêéÜ ôïõ ðïëÝìïõ -êáé ôïõ
åìöýëéïõ- ìå ôéò äéêÝò ìáò èõóßåò, üëåò áõôÝò ïé
áíïçóßåò áðïêÜëõðôáí ôïí ãåëïßï ÷áñáêôÞñá ôïõò.
¼ðùò åìåßò, ìå ôçí ðÜñïäï ôùí äçìïêñáôéêþí
èåóìþí, ìå ôçí êïéíùíéêÞ áíÜðôõîç, ìå ôçí åõçìåñßá

Óôçí åëëçíéêÞ
êáé ôçí åîïìÜëõíóç ôùí ó÷Ýóåùí ìáò ìå ôïõò
ãåßôïíåò, ðÜøáìå ðéá íá áêïýìå áðü ôï åðßóçìï
êñÜôïò ôéò åèíéêéóôéêÝò ðáñëáðßðåò êáé íá ôéò
÷Üâïõìå áìÜóçôåò, ôï ßäéï èá óõìâåß êáôÜ ðÜóá
âåâáéüôçôá êáé óôç ãåéôïíéêÞ ìáò ÷þñá. Ôþñá
ðåñíÜåé ôç äéêÞ ôçò åéêïóáåôßá '50-'60. Åêåßíï ðïõ
ôçëåüñáóç
÷ñåéÜæåôáé ãéá íá ôç âïçèÞóïõìå íá ðÜñåé áõôü ôï Ôçí ÐáñáóêåõÞ 4 Öåâñïõáñßïõ 2005 ôï ðñüãñáììá
äñüìï, åßíáé óõíåñãáóßá êáé óõíåííüçóç. ¼÷é ôçò ôçëåüñáóçò ôïõ ÁÍÔÅÍÍÁ ìáò ðëçñïöïñïýóå üôé
êéíäõíïëüãåò êñáõãÝò êáé óõíäáýëéóìá ìßóïõò. Óôïí óôéò 00.30 ôï âñÜäõ èá åß÷å Ýíá íôïêéìáíôÝñ ìå èÝìá:
åèíéêéóìü äåí áðáíôÜìå ìå åèíéêéóìü, ãéáôß ôüôå ôï «Óêüðéá, 55 ÷ñüíéá ðñéí: Ôá ðáéäéÜ ðñüóöõãåò ôïõ
ìåßãìá ãßíåôáé åêñçêôéêü êáé áéìáôçñü. ÁðëÜ Åìöõëßïõ». Ôï íôïêéìáíôÝñ Üñ÷éóå ëßãï ðñéí ôç 1.00 ìåôÜ
ðñÜãìáôá. Ïýôå ðñïïäåõôéêÜ, ïýôå ìç ðñïïäåõôéêÜ. ôá ìåóÜíõ÷ôá. ÊáëÜ ôüóï öïâïýíôáé; Ôüóï íôñÝðïíôáé;
ÁñéóôåñÜ. Ôüóåò ôýøåéò Ý÷ïõí ðïõ ìåôÜ áðü 55 ÷ñüíéá áõôïß ïé
¢ñèñï ôïõ ×. Ãåùñãïýëá áðü ôçí åöçìåñßäá “åðï÷Þ”, ãÝñïé íá ìçí ìðïñïýí íá ðÜíù Ýóôù óôá âïìâáñäéóìÝíá
www.epohi.gr, 21/11/2004 óðßôéá ôïõò;
ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ LOZA - 5

Áîéüò:
ðçãÞ æùÞò
êáé ü÷é ï÷åôüò áðïâëÞôùí
ÄéáóõíïñéáêÞ óõíåñãáóßá ãéá ôçí ðñïóôáóßá
êáé äéá÷åßñéóç ôùí íåñþí ôïõ ðïôáìïý Áîéïý
ÅíçìÝñùóç ãéá ôï ðñüãñáììá D.A.C./Õ.ÐÅ.×Ù.Ä.Å.,
ðïõ õëïðïéåß ç ÏéêïëïãéêÞ Êßíçóç Èåóóáëïíßêçò

Ï Áîéüò/Vardar åßíáé ï äåýôåñïò óå ìÝãåèïò, ìåôÜ


ôïí ¸âñï, ðïôáìüò ôçò ÂáëêáíéêÞò, ìå óõíïëéêü
ìÞêïò 380 ÷éëéüìåôñá, áðü ôá ïðïßá ôá 74
âñßóêïíôáé óôï åëëçíéêü Ýäáöïò. Ç ëåêÜíç áðïññïÞò
ðïõ öÝñíïõí ñýðáíóç ìå äéÜöïñåò åðéêßíäõíåò ïõóßåò,
ïîÝá, åíþóåéò ÷ñùìßïõ ê.á. áðü âõñóïäåøåßá áëëÜ êáé áðü
óöáãåßá, ÷ïéñïóôÜóéá ê.ë.ð. Óôçí ðåñéï÷Þ ôïõ ÂÝëåò, ðïõ
åßíáé êáé ç ðéï ðñïâëçìáôéêÞ, ôá íåñÜ ôïõ Áîéïý ìðáßíïõí
áíÝñ÷åôáé óå 23.747 km2, áðü ôá ïðïßá ðåñßðïõ ôï 92% óôçí ôÝôáñôç (ÉV) êáôçãïñßá (ðïõ óçìáßíåé üôé åðéôñÝðåôáé ç
âñßóêïíôáé óôçí ðåñéï÷Þ ôçò F.Y.R.O.M. êáé Ýíá ìéêñü ìÝñïò ÷ñÞóç ôïõò ìüíï óôç âéïìç÷áíßá) êáé óôçí Ýîïäï áðü ôçí
óôï Íïìü Öëþñéíáò. ðåñéï÷Þ ôï íåñü îåöåýãåé áðü êÜèå êáôçãïñßá ìÝôñçóçò.
Óôï ÂÝëåò ãßíïíôáé åðáíåéëçììÝíåò äéáññïÝò èåééêïý êáé
¸íá ìïíáäéêü ïéêïóýóôçìá õäñïöèïñéêïý ïîÝïò, ðïõ áöïý åîïíôþóïõí ôá øÜñéá ôçò
Óôçí Ýîïäü ôïõ óôï Èåñìáúêü êüëðï ï Áîéüò ó÷çìáôßæåé ðåñéï÷Þò, öèÜíïõí ìÝ÷ñé ôï Èåñìáúêü êüëðï.
Ýíá åêôåôáìÝíï ÄÝëôá, ðïõ ìáæß ìå áõôü ôïõ ðïôáìïý ÃåíéêÜ, ç ñýðáíóç áðü áóôéêÜ ëýìáôá åßíáé óçìáíôéêÞ, ìå
ÁëéÜêìïíá êáé ôéò åêâïëÝò ôïõ Ëïõäßá êáé Ãáëëéêïý Ýíôïíç ôçí ðáñïõóßá êáöåÀíçò êáèþò êáé ïéóôñïãüíùí,
ó÷çìáôßæïõí Ýíáí åêôåôáìÝíï êáé ðëïýóéï óå ïñíéèïðáíßäá ôå÷íçôþí êáé öõóéêþí, üðùò áðïäåéêíýåôáé áðü ðñüóöáôåò
êáé Üëëá åßäç õãñüôïðï, äéåèíïýò óçìáóßáò (Ramsar). ÊáôÜ åëëçíéêÝò Ýñåõíåò. ÊÜèå ÷ñüíï õðïëïãßæåôáé üôé ðñÝðåé íá
ìÞêïò ôçò êïßôçò ôïõ Áîéïý õðÜñ÷ïõí õðïëåßììáôá ðÝöôïõí óôïí Áîéü 2 Ýùò 3 ôüíïé öùóöüñïõ, êÜôé ðïõ
ðáñáðïôÜìéùí äáóþí åíþ óôéò íçóßäåò áíáðôýóóåôáé óõíäõÜæåôáé êáé ìå ôá áóôéêÜ ëýìáôá (áðïññõðáíôéêÜ) áëëÜ
äåíäñþäçò êáé èáìíþäçò âëÜóôçóç ìå ìåãÜëç óçìáóßá ãéá êáé ìå ôá ãåùñãéêÜ áðüâëçôá. Ï Áîéüò ðïôÝ äåí Ý÷åé
ôçí ðáíßäá ôçò ðåñéï÷Þò. ðïéüôçôá ðüóéìïõ íåñïý åíþ ïé ñõðáíôéêÝò ïõóßåò Ý÷ïõí
ÓõãêåêñéìÝíá, óôïí Áîéü Ý÷ïõí êáôáãñáöåß 26 åßäç ðåñÜóåé êáé óôïí õðüãåéï õäñïöïñÝá ôçò ëåêÜíçò ôïõ
øáñéþí ìåôáîý ôùí ïðïßùí êáé Ýíá åíäçìéêü, ôï Áîéïý. Åßíáé 7ïò êáôÜ óåéñÜ ðïéüôçôáò óå Ýíá êáôÜëïãï 9
Ìáõñïôóéñþíé (Rutilus macedonicus). ÐÝíôå åßäç øáñéþí ðïôáìþí ôçò ÅëëÜäáò, üóïí áöïñÜ ôï BOD5, NO3 êáé ïëéêü
èåùñïýíôáé åõáßóèçôá êáé ðñïóôáôåýïíôáé. ¸÷ïõí öþóöïñï TP-PO4 êáé 4ïò óå ðåñéåêôéêüôçôá óå ìÝôáëëá.
áíáöåñèåß åðßóçò 15 åßäç åñðåôþí, åðôÜ åßäç áìöéâßùí êáé Óïâáñüôáôï åßíáé êáé ôï æÞôçìá ôçò äéá÷åßñéóçò ôùí
17 åßäç èçëáóôéêþí. ÔïõëÜ÷éóôïí Ýîé åßäç èçëáóôéêþí íåñþí ôïõ Áîéïý, äåäïìÝíïõ ìÜëéóôá üôé -åêôüò áðü ôç
ðåñéëáìâÜíïíôáé óå äéÜöïñåò êáôçãïñßåò êéíäýíïõ óôï ìåßùóç ôùí áðïèåìÜôùí- óôç F.Y.R.O.M. êáôáóêåõÜæïíôáé Þ
Êüêêéíï Âéâëßï ôùí Áðåéëïýìåíùí Óðïíäõëüæùùí ôçò
ÅëëÜäáò. ÁõôÜ åßíáé ç Áãñéüãáôá (Felis sylvestris), ï Ëýêïò
(Canis lupus), ôï ÔóáêÜëé (Canis aureus), ï Ëáãüãõñïò
(Citellus citellus), ç Âßäñá (Lutra lutra) êáé ï Áóâüò (Meles
meles). ¼óïí áöïñÜ óôçí ïñíéèïðáíßäá Ý÷ïõí ðáñáôçñçèåß
ôïõëÜ÷éóôïí 220 åßäç ðïõëéþí, áðü ôá ïðïßá ôá 79
öùëéÜæïõí (ôá 27 èåùñïýíôáé óðÜíéá êáé ðñïóôáôåýïíôáé)
åíþ ôá õðüëïéðá åßíáé äéåñ÷üìåíá Þ êáé äéá÷åéìÜæïíôá (áðü
ôá ïðïßá ðñïóôáôåýïíôáé ôá 58).

Ç õðïâÜèìéóç ôùí íåñþí


Ç ðïéüôçôá ôùí íåñþí ôïõ Áîéïý õðïâáèìßæåôáé áðü ôéò
äñáóôçñéüôçôåò ðïõ áíáðôýóóïíôáé êáôÜ ìÞêïò ôçò êïßôçò
ôïõ. ÓÞìåñá ï Áîéüò ñõðáßíåôáé áðü ÷çìéêÜ áðüâëçôá
åñãïóôáóßùí êõñßùò óôéò ðåñéï÷Ýò ôïõ Ãêüóôéâáñ, ôùí
Óêïðßùí êáé ôïõ ÂÝëåò êáé äÝ÷åôáé áíåîÝëåãêôá ôá áóôéêÜ
ëýìáôá ôçò ðüëçò ôùí Óêïðßùí êáé Üëëùí ðåñßðïõ 13
ìéêñüôåñùí. ÕðÜñ÷ïõí áêüìç êáé ðáñáðüôáìïé ôïõ Áîéïý Åíáðüèåóç öùóöïãýøïõ ôùí ×.Â.Â.Å. óôçí ü÷èç ôïõ Áîéïý
6 - LOZA ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ

ÐåñéâÜëëïíôïò (Õ.ÐÅ.×Ù.Ä.Å.).
Óõíåñãáæüìåíïé öïñåßò ìå ôçí ÏéêïëïãéêÞ Êßíçóç
Èåóóáëïíßêçò óôï ðñüãñáììá ôïõ Áîéïý åßíáé ç ÅëëçíéêÞ
ÏñíéèïëïãéêÞ Åôáéñåßá, ç D.E.M.
D.E.M.-Ecologist's Movement of
Ïéêïëïãéêü Êßíçìá ôçò F.Y.R.O.M.
Macedonia (Ïéêïëïãéêü F.Y.R.O.M.) êáé ç Bird Study
ÏñíéèïëïãéêÞ Åôáéñåßá
and Protection Society of Macedonia (ÏñíéèïëïãéêÞ
ôçò F.Y.R.O.M.
F.Y.R.O.M.).

Óêïðüò ôïõ ðñïãñÜììáôïò


Ç äéåñåýíçóç ôçò êáôÜóôáóçò óôïí ðïôáìü Áîéü êáé ç
õëïðïßçóç êïéíþí Þ ðáñüìïéùí äñÜóåùí óôéò äýï ÷þñåò
ðïõ áöïñïýí óôá ðáñáêÜôù:
á) ÅíçìÝñùóç - åõáéóèçôïðïßçóç ìå åêäçëþóåéò,
óåìéíÜñéá êáé äçìïóéåýóåéò ãéá ôéò áîßåò ôïõ ðïôÜìéïõ
ïéêïóõóôÞìáôïò ðñïò ôïõò öïñåßò ôùí äýï ÷ùñþí ðïõ
ðñïãñáììáôßæïíôáé ìéá óåéñÜ áðü öñÜãìáôá åíþ õðÜñ÷åé êáé åìðëÝêïíôáé óôç äéáäéêáóßá ëÞøçò áðïöÜóåùí ãéá ôï
Ýíá ìåãÜëï áíáðôõîéáêü ó÷Ýäéï, ðïõ ðåñéëáìâÜíåé êáé ôç ïéêïóýóôçìá êáèþò êáé óå áõôïýò ðïõ ôï åðçñåÜæïõí
óýíäåóç ôïõ Áîéïý ìå ôï Äïýíáâç êáé ôç Âüñåéá ÈÜëáóóá. Üìåóá Þ Ýììåóá ìå ôéò äñáóôçñéüôçôÝò ôïõò.
Óôï åëëçíéêü Ýäáöïò ï Áîéüò ñõðáßíåôáé êõñßùò áðü â) Åíôïðéóìü êáé êáôáãñáöÞ üëùí ôùí ðçãþí ñýðáíóçò
õðïëåßììáôá ãåùñãéêþí öáñìÜêùí êáé öõôïöáñìÜêùí áëëÜ óå üëï ôï ìÞêïò ôçò êïßôçò ôïõ ðïôáìïý óôéò äýï ÷þñåò,
êáé êÜðïéá âéïìç÷áíéêÜ áðüâëçôá êáé áóôéêÜ ëýìáôá. ¢ëëá äåéãìáôïëçøßåò êáé ìåôñÞóåéò öõóéêï÷çìéêþí ðáñáìÝôñùí
óïâáñÜ ðñïâëÞìáôá, ðïõ áðåéëïýí ôï ÄÝëôá êáé ôçí êïßôç ôïõ êáèþò êáé äéåñåýíçóç ôçò êáôÜóôáóçò ôçò ïñíéèïðáíßäáò
Áîéïý, åßíáé ç åíôáôéêÞ Üñäåõóç, ç ëáèñïèçñßá, ïé êáé Üëëùí âéïëïãéêþí äåéêôþí ôçò ðïéüôçôáò ôïõ
áíåîÝëåãêôåò áììïëçøßåò, ïé ðñïó÷þóåéò, ç õðåñâüóêçóç, ïéêïóõóôÞìáôïò êáôÜ ìÞêïò ôïõ ðïôáìïý Áîéïý êáé óôéò äýï
ïé áõèáßñåôåò åãêáôáóôÜóåéò êáé êôßóìáôá êáèþò êáé ôá ÷þñåò.
áðïññßììáôá. ã) Äçìéïõñãßá åíüò óõóôÞìáôïò Üìåóçò áíôáëëáãÞò
ðëçñïöïñéþí ãéá ôçí êáôÜóôáóç ôïõ ðïôáìïý Áîéïý
ÁíÜãêç ç äéáâáëêáíéêÞ (éäéáßôåñá óå èÝìáôá ðïõ áöïñïýí óôç ñýðáíóç ôùí íåñþí
ÐåñéâáëëïíôéêÞ óõíåñãáóßá áëëÜ êáé óå èÝìáôá ôçò ïñíéèïðáíßäáò) ìåôáîý ôùí
Ôï ðñüâëçìá ôçò õðïâÜèìéóçò ôïõ ðåñéâÜëëïíôïò, üðùò áñìüäéùí ãéá ôï ïéêïóýóôçìá öïñÝùí ôùí äýï ÷ùñþí.
êáé ôçò Ýëëåéøçò íåñïý, Ý÷ïõí ìéá ïîýôáôç êáé ðáãêüóìéá ÁõôÞ ôç óôéãìÞ ôï ðñüãñáììá åîåëßóóåôáé êáé èá
äéÜóôáóç åíþ äåí õðÜñ÷åé ðéá êáìéÜ áìöéâïëßá üôé ç ñýðáíóç ïëïêëçñùèåß ôïí Áðñßëéï ôïõ 2002 ìå Ýíá ÄéåèíÝò óõíÝäñéï
äåí ãíùñßæåé óýíïñá. Ôá ðåñéóôáôéêÜ ñýðáíóçò óôïõò óôç Èåóóáëïíßêç.
ðïôáìïýò ¸âñï, ÍÝóôï êáé Áîéü, ðïõ ç ÅëëÜäá ìïéñÜæåôáé ìå
ôç Âïõëãáñßá êáé ôç FYROM åðçñåÜæïõí äõóìåíþò ôçí
ÁíáæÞôçóç óõíïëéêþí ëýóåùí
ðïéüôçôá ôçò æùÞò, ôéò ïéêïíïìéêÝò äñáóôçñéüôçôåò, üðùò Ç ïéêïëïãéêÞ êñßóç ðñáãìáôéêÜ äåí ãíùñßæåé óýíïñá.
êáé ôç öýóç êáôÜ ìÞêïò ôçò êïßôçò ôïõ, êáé åðéâåâáéþíïõí Áíôßèåôá ìáò åðéâÜëëåé ôç äéáóõíïñéáêÞ óõíåñãáóßá,
ôçí áíáãêáéüôçôá Üìåóçò áíôéìåôþðéóçò ôïõ ðñïâëÞìáôïò. áêñéâþò ãéáôß ç êáôáóôñïöÞ êáé ç õðïâÜèìéóç åõáßóèçôùí
Ç ÏéêïëïãéêÞ Êßíçóç Èåóóáëïíßêçò áðü ôï 1990 Þñèå óå
ïéêïóõóôçìÜôùí, üðùò ï Áîéüò, äåí ìðïñåß íá áíôéóôñáöåß
åðáöÞ ìå ôéò ïéêïëïãéêÝò ïñãáíþóåéò ôùí ãåéôïíéêþí ìáò
óôï ìÝëëïí. ×ñçóéìïðïéïýìå êÜèå äõíáôüôçôá ðïõ ìáò
÷ùñþí, ìå óôü÷ï ôç óõíåñãáóßá ãéá ôçí êïéíÞ áíôéìåôþðéóç
äßíåôáé ãéá "íá óþóïõìå ëßãï áð' ôï áýñéï ðïõ ìáò êëÝâïõí",
ôùí ðåñéâáëëïíôéêþí ðñïâëçìÜôùí.
üðùò Ýëåãå êáé Ýíá ðáëéü óýíèçìá ôçò ÏéêïëïãéêÞò Êßíçóçò
ÅéäéêÜ ãéá ôïí ðïôáìü Áîéü, ôïí ðéï êïíôéíü ðïôáìü óôç
Èåóóáëïíßêçò. Ãíùñßæïõìå üìùò ôáõôü÷ñïíá üôé
Èåóóáëïíßêç, åß÷å åîáóöáëßóåé äÝóìåõóç ôçò D.E.M. -ìéá
áðáéôïýíôáé ðéï ñéæéêÝò ëýóåéò, äïìéêÝò áëëáãÝò óôçí
ïìïóðïíäßá ôïõ Ïéêïëïãéêïý ÊéíÞìáôïò ôçò F.Y.R.O.M.- ãéá
ðáñáãùãÞ êáé ôçí êïéíùíßá, ðñáãìáôéêÝò ïéêïëïãéêÝò
óõíåñãáóßá óôçí êáôáãñáöÞ êáé áðü êïéíïý áíôéìåôþðéóç
ðïëéôéêÝò.
ôùí ðçãþí ñýðáíóçò ôïõ Áîéïý.
ÁëëÜ áõôÜ åßíáé ìéá Üëëç éóôïñßá.
Ðéóôåýïõìå üôé ç ïéêïëïãßá ìáò åíþíåé, åîáóöáëßæïíôáò
ôáõôü÷ñïíá ôüóï ôçí ðñïóôáóßá ôïõ ðåñéâÜëëïíôïò üóï êáé
ôçí åõçìåñßá ôùí êáôïßêùí.

Óôü÷ïò ôçò óõíåñãáóßáò


Ìáêñïðñüèåóìá: Ç ðñïóôáóßá êáé ç äéá÷åßñéóç ôïõ
ðïôáìïý Áîéïý ìå ôç óõíåñãáóßá ôùí äýï ÷ùñþí.
Ìåóïðñüèåóìá: Ç ìüíéìç óõíåñãáóßá ìåôáîý ôùí
êïéíùíéêþí öïñÝùí ðïõ áó÷ïëïýíôáé ìå ôïí ðïôáìü Áîéü
óôéò äýï ÷þñåò, ï åíôïðéóìüò ôùí ðñïâëçìÜôùí ðïõ
áíôéìåôùðßæåé ï Áîéüò óå üëï ôï ìÞêïò ôïõ êáèþò êáé óôç
ëåêÜíç áðïññïÞò ôïõ êáé ç äéåñåýíçóç ôïõ êáôáëëçëüôåñïõ
ôñüðïõ áíôéìåôþðéóçò áõôþí ôùí ðñïâëçìÜôùí.
Áõôüò ï óôü÷ïò åîõðçñåôåßôáé áðü Ýíá ðñüãñáììá DAC-
OECD, äçëáäÞ Ýíá ðñüãñáììá Äéåèíïýò ÁíáðôõîéáêÞò
Âïçèåßáò, ìå êïíäýëéá ôïõ åëëçíéêïý õðïõñãåßïõ
ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ - ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΕΣ LOZA - 7

ÇËÉÁÓ ÐÅÔÑÏÐÏÕËÏÓ (1928-2003)

Ï ðñïïäåõôéêüò íåêñïôáöåßï ôïõ Ðåñ ËáóÝæ êáé êáôÝëçîáí ìðñïóôÜ óå


êüóìïò ôçò Åõñþðçò Ýíá ñõÜêé ìå ôñå÷ïýìåíï íåñü, üðïõ Ýñéîáí ôç óôÜ÷ôç.
áðï÷áéñÝôçóå, ìå Åßäá óôç ÌÔÂ-1, ôçí ôçëåüñáóç ôçò Äçì. ôçò
ñåìðÝôéêá, ôïí Ìáêåäïíßáò, áöéÝñùìá ãéá ôïí Ðåôñüðïõëï. Ôïí Çëßá
ÓåðôÝìâñéï ôïõ 2003 Ðåôñüðïõëï ôïí ãíùñßóáìå áðü ôá Üñèñá ôïõ óôçí
ôïí Çëßá Ðåôñüðïõëï åöçìåñßäá «Åëåõèåñïôõðßá» áëëÜ êé üôáí ôïí ðÞñáìå
óôï Ðáñßóé. Åêåß ôçëÝöùíï óôï Ðáñßóé ôüôå ðïõ Þìáóôáí óôï âïãïìéëéêü
Ýãéíå, óýìöùíá ìå íåêñïôáöåßï ôçò ÐáëáéÜò ÐÝëëáò êáé ôïõ åßðáìå ðùò ç
ôéò ôåëåõôáßåò Ïñèüäïîç Åêêëçóßá ôçò ÅëëÜäáò êáôáóôñÝöåé ôïõò
èåëÞóåéò ôïõ âïãïìéëéêïýò ôÜöïõò ìå ìðïõëíôüæåò. Ôïõ åß÷áìå
óõããñáöÝá êáé ðåñéãñÜøåé ðùò Þôáí ïé óôáõñïß ðïõ êåßôïíôáí óôï
ð ï é ç ô Þ , ç Ýäáöïò áëëÜ ðåñßìåíå íá ôïõ óôåßëïõìå êáé
áðïôÝöñùóÞ ôïõ, öùôïãñáößåò ãéá íá ìáò ðåé áí ðñÜãìáôé åßíáé
÷ùñßò èñçóêåõôéêÞ âïãïìéëéêïß, üðùò ìáò Ýãñáøå óå åðéóôïëÞ óôéò
áêïëïõèßá êáé 19/1/2002. ¹ôáí Ýíáò áðü ôïõò ëßãïõò ¸ëëçíåò ðïõ
åðéóçìüôçôåò, ìå Ý÷ïõí áó÷ïëçèåß ìå ôï èÝìá. ¸÷ù êáôÜ êáéñïýò
áðëÞ ôåëåôÞ óå óõæçôÞóåéò ìå ÂáëêÜíéïõò êáé ìå Éôáëïýò ðïõ îÝñïõí ãéá
óôåíü êýêëï. Ç ôïõò Âïãüìéëïõò óôçí ÅëëÜäá, åäþ üìùò ç åëëçíï-
óýíôñïöüò ôïõ ïñèïäïîßá Ý÷åé óðåßñåé ìáýñï óêïôÜäé ãéá ôï èÝìá.
Ìáßñç ÊïõêïõëÝ áêïëïýèçóå ôéò åðéèõìßåò ôïõ. Ó÷åôéêü Üñèñï ãéá ôïõò Âïãüìéëïõò åß÷å ãñÜøåé ôï
Ï Çëßáò Ðåôñüðïõëïò ãåííÞèçêå óôçí ÁèÞíá ôï 1928 ìáêåäïíéêü ðåñéïäéêü «3ÏÑÁ» óôï ô. 2, ôï ÖåâñïõÜñéï
êáé æïýóå óôï Ðáñßóé áðü ôï 1973. ÓõããñáöÝáò ðïëëþí ôïõ 1994, ðïõ åß÷å óáí âÜóç Üñèñï ôçí åöçìåñßäá
âéâëßùí, üðùò ôçò õðÝñï÷çò áíèïëïãßáò «Ôá ñåìðÝôéêá» «Èåóóáëïíßêç» (15/1/1982).
êáé ôùí «Åã÷åéñßäéï ôïõ êáëïý êëÝöôç», «Éóôïñßá ôçò
êáðüôáò», «ÊáðáíôáÞäåò êáé ìá÷áéñïâãÜëôåò». ÓõíïëéêÜ
åß÷å ãñÜøåé 80 âéâëßá. ×ßëéá Üñèñá Ý÷ïõí äçìïóéåõèåß óå
åõñùðáúêÜ ðåñéïäéêÜ. Ï Æáê ËáêáñéÝñ áíáöÝñåé üôé ï
Ðåôñüðïõëïò åß÷å êáôáäéêáóôåß óå äåêáï÷ôÜìçíç
öõëÜêéóç ðïõ äåí åîÝôéóå ãéáôß åãêáôÝëåéøå ïñéóôéêÜ
ôçí ÅëëÜäá. Ãíþñéóå ôç öõëáêÞ, åðß ôñßá ÷ñüíéá, ôçí
åðï÷Þ ôçò äéêôáôïñßáò ìüíï, ãéáôß åß÷å ãñÜøåé óå Ýíá
ðïßçìá üôé «ç èÝá ìéáò ãõìíÞò ãõíáßêáò ìå êÜíåé íá
îå÷íÜù ôçí ðáôñßäá ìïõ».
Ï Ðåôñüðïõëïò Þôáí áíáñ÷éêüò, Üèåïò, åðáíáóôÜôçò
Ýùò ôï ôÝëïò ôçò æùÞò ôïõ. Ï ðñÝóâçò ôçò Äçì. ôçò
Ìáêåäïíßáò Ôæüñíôáí ÐëÝâåíò, ëïãïôÝ÷íçò ï ßäéïò, ðïõ
Ý÷åé ìåôáöñÜóåé ðïßçóç ôïõ Ðåôñüðïõëïõ óôá
ìáêåäïíéêÜ, ìßëçóå ãéá ôï óõããñáöÝá áíáöåñüìåíïò
óôï åõñý Ýñãï êáé åßðå åéäéêüôåñá üôé «ç óôÜ÷ôç ôïõ äåí
ðñÝðåé íá äéáóêïñðéóôåß óôïí õðüíïìï», óýìöùíá ìå ôéò
ôåëåõôáßåò èåëÞóåéò ôçò äéáèÞêçò ôïõ, áëëÜ íá äïèåß
Ýíá ãñáììÜñéï óå êÜèå ìéá áðü ôéò ÷þñåò ôùí Âáëêáíßùí.
¼ôáí ôåëåßùóå ç ôåëåôÞ, ïé äéêïß ôïõ Üíèñùðïé ðÞñáí ôçí
ôåöñïäü÷ï ôïõ, ðåñðÜôçóáí óôç ëéáêÜäá óôï
8 - LOZA ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΑΥΤΟΣΥΝΕΙΔΗΣΙΑ

ç äéáöïñåôéêüôçôÜ ìáò
Ôïõ ÐÝôñïõ Ã. ÂÏÔÓÇ
ç ìíÞìç áíáóôáßíåé ôç ãíþóç
êé åîõøþíåé ôï åßíáé ìáò
Ïé ðñþôåò ìïõ ìíÞìåò ìå öÝñíïõí óôï ÷ùñéü ìïõ, ôç áðü ôéò ãëþóóåò, áöïý áíáêÜëõøá ôá ãáëëéêÜ, ìéá êáé ï
ÓÝôéíá, (ìåôïíïìÜóôçêå óå Óêïðü), Ýíá ïñåéíü ÷ùñéü ôçò ðáôÝñáò ìïõ äïýëåõå óôï Êáëáìáñß (Ãáëëéêü Ó÷ïëåßï).
Öëþñéíáò óôá ñéæÜ ôïõ ÊáúìáêôóáëÜí, üðïõ üëïé ìáò ¢ñ÷éóá ôüôå íá ñùôþ áí õðÜñ÷ïõí êé Üëëåò ãëþóóåò êáé
óõíåííïïýìáóôáí óå ìßá ãëþóóá, ôç "äéêÞ ìáò", üðùò ôç ï ðáôÝñáò ìïõ åßðå ðùò õðÞñ÷áí ÷éëéÜäåò. Èá Ýðñåðå
ëÝãáìå ìåôáîý ìáò, åíþ ãéá ôïõò Üëëïõò Þôáí ôá Üñáãå íá ôéò ìÜèù üëåò; Áêïëïýèçóå ç Üíïäüò ìïõ ðÜëé
"ìáêåäïíéêÜ". ÌÝ÷ñé ôïí Åìöýëéï íüìéæá ðùò äåí õðÜñ÷åé óôï ÷ùñéü, üðïõ êáé áíáêÜëõøá ðùò õðÞñ÷áí ôá
Üëëç ãëþóóá, êé üôáí ðñùôÜêïõóá ôá åëëçíéêÜ, áñâáíßôéêá êáé ôá âëÜ÷éêá. Ôåëåßùóá ôï Äçìïôéêü Ó÷ïëåßï
öáíôÜóôçêá ðùò äåí Þôáí ãëþóóá, áëëÜ Ýíá ðáé÷íßäé ôùí óôï ÷ùñéü, ðÜíôá êÜôù áðü ôçí áðåéëÞ ôïõ äáóêÜëïõ ìïõ
ìåãÜëùí ãëùóóéêü, áí Þèåëáí íá ìéëÞóïõí, ÷ùñßò íá ëÝíå íá ìç ìéëÜù áõôÜ ôá áêáôáëáâßóôéêá, ãéáôß ìå ìðëÝêïõí,
ôßðïôå. Ìå ôéò åêêáèáñßóåéò ôïõ ÐáðÜãïõ êáé ôéò äåí èá ìÜèù ðïôÝ åëëçíéêÜ êáé ðþò èá óðïõäÜóù! Áí
ìåôáêéíÞóåéò ìáò ðñïò ôá áóôéêÜ êÝíôñá Þ óå ìÝñç ðáñáâßáæá ôéò åíôïëÝò ôïõ, ìå ÷åéñïôïíïýóå ìå ôç
åëåã÷üìåíá áðü ôïí Åèíéêü Óôñáôü, êáôÜëáâá ðùò êáé ôá âÝñãá.
åëëçíéêÜ Þôáí ìéá ãëþóóá óáí ôç äéêÞ ìáò êáé ðùò ¼ôáí ðÞãá óôï ÃõìíÜóéï åßäá ðùò üëïé ìáò ìéëïýóáìå
Ýðñåðå íá ôç ìÜèù ãéá íá êáôáëáâáßíù áõôÜ ðïõ ìïõ åëëçíéêÜ, áëëÜ ðÜíôá åß÷á ôçí áãùíßá ôçò "áíß÷íåõóçò"
'ëåãå ç äáóêÜëá ìïõ. Äåí èá îå÷Üóù âÝâáéá ðùò ôçí ôùí Üëëùí. "Íá 'íáé äéêüò ìáò Þ áðü ôïõò Üëëïõò;". Ïé
ðñþôç ìÝñá óôï ó÷ïëåßï (Íçðéáãùãåßï Ìåëßôçò Üëëïé óôç Öëþñéíá áíáêÜëõøá üôé áðïêáëïýíôáí
Öëþñéíáò) üðïõ åß÷áìå ìåôáêéíçèåß) Ýìáèá ôá ðñþôá êáé ¸ëëçíåò, ÂëÜ÷ïé, Áñâáíßôåò, Ðüíôéïé êáé ÔóéããÜíïé. ¼ôáí
ìïíáäéêÜ åêåßíç ôç óôéãìÞ åëëçíéêÜ ìïõ: "åìÝíá ìå ëÝíå êÜðïéá ìÝñá ðñùôïâñÝèçêá óôï ðáæÜñé ôçò Öëþñéíáò,
ÐÝôñï". Óáí âãÞêáìå óôçí áõëÞ ôïõ ó÷ïëåßïõ, áñ÷ßóáìå Üêïõóá íá ëáëïýíôáé üëåò ïé ãëþóóåò, ðüôå "êáèáñÝò"
íá ìéëÜìå ôá "äéêÜ ìáò". Ôüôå ìáò ðëçóßáóå Ýíáò êáé ðüôå áíáêáôåìÝíåò. "Å", óêÝöôçêá, "áõôïß åßíáé
âëïóõñüò äÜóêáëïò êé Üñ÷éóå íá ìáò ìéëÜåé åëëçíéêÜ, óå ìåãÜëïé êáé äåí ìðïñåß íá ôïõò äåßñåé ï äÜóêáëïò". Ç
ôüíï áõóôçñü êáé, êÜíïíôáò áñ÷Þ áðü ôïõò Üëëïõò, áëÞèåéá åßíáé üôé ïé êáèçãçôÝò ìáò äåí åß÷áí ôï
æçôïýóå íá áíïßîïõìå ôçí ðáëÜìç ìáò ãéá íá ìáò ðñüâëçìá ôùí äáóêÜëùí, áöïý üëïé ìáò îÝñáìå
÷ôõðÞóåé äõíáôÜ ìå ìéá ÷ïíôñÞ âÝñãá. ¼ôáí Þñèå ç óåéñÜ åëëçíéêÜ êáé óðÜíéá õðÞñ÷å ç áíÜãêç íá
ìïõ ôïõ åßðá ôá ìïíáäéêÜ åëëçíéêÜ ðïõ Þîåñá, "åìÝíá ìå ÷ñçóéìïðïéÞóïõìå êÜðïéá äéêÞ ìáò ëÝîç, ìéá êáé ôï
ëÝíå ÐÝôñï", áëëÜ ç ãíþóç áõôÞ äåí ì' Ýóùóå. Ôüôå ëåîéëüãéü ìáò åß÷å åìðëïõôéóôåß. ÈõìÜìáé Ýíáí
êáôÜëáâá ðùò Þôáí êáêü íá ìéëÜù ôá "äéêÜ ìáò", ãéáôß óôï óõììáèçôÞ ìïõ, "äéêü ìáò", ðïõ Þñèå ó' Ýíá äéÜëåéììá êáé
óðßôé ìïõ 'ëåãáí ðùò ï äÜóêáëïò äÝñíåé üôáí äåí îÝñåéò ìå ñþôçóå ãåìÜôïò ðåñéÝñãåéá: "ðþò Üñáãå íá ëÝãïíôáé
ôï ìÜèçìÜ óïõ Þ üôáí êÜíåéò êÜôé êáêü. ¸ëá üìùò ðïõ äåí óôá äéêÜ ìáò ôï ôñßãùíï êáé ï êýêëïò;". Äåí ìðüñåóá,
Þîåñá ôá åëëçíéêÜ! ÌÝ÷ñé íá ôá ìÜèù ðÝñáóá Ýíá óôÜäéï äõóôõ÷þò, íá ôïí äéáöùôßóù.
áëáëßáò, ãéáôß êáé öïâüìïõí ìç öÜù îýëï êáé ðßóôåõá üôé Åß÷áìå óõíåéäçôïðïéÞóåé ðéá, èÝëáìå äåí èÝëáìå, üôé
ï ôñüðïò ðïõ èá ìéëïýóá èá 'öåñíå ôï ãÝëéï. ÁõôÞ Þôáí ç åìåßò Þìáóôáí ïé "ÍåóíÜìçäåò" (áðü ôï ne znam = äåí
ðñþôç ìïõ äéáöïñåôéêüôçôá ðïõ Ýíéùóá. Äåí Þìïõí îÝñù)
îÝñù), õðÞñ÷áí ïé ¸ëëçíåò, ïé "Áâïýôçäåò" (áðü ôï
ëïéðüí óáí ôïí äÜóêáëï, ôïí ÷ùñïöýëáêá êáé ìåñéêïýò áâïýôïí = áõôü), ïé Áñâáíßôåò êáé ïé ÂëÜ÷ïé. Åß÷áìå êáé
Üëëïõò. Åß÷á ìüíéìá üìùò óôï ìõáëü ìïõ ôçí áðïñßá: ãéáôß ôïõò ÔóéããÜíïõò óôçí Üêñç ôçò ðüëçò (Ôóéöëßêé), áëëÜ
áõôïß ðïõ Þôáí ôüóï ëßãïé íá ìç ìÜèïõí ôá "äéêÜ ìáò" êé áõôïß äåí Ýñ÷ïíôáí óôï ÃõìíÜóéï êáé ïé ãïíåßò ôïõò Þôáí
Ýðñåðå åìåßò íá ìÜèïõìå åëëçíéêÜ; Ïé äéêïß ìïõ Ýëåãáí "ðïëýãëùóóïé" êáé áíôáðïêñßíïíôáí èáññáëÝá ó' üëåò
ðùò "Ýôóé ðñÝðåé". Ôé Þìïõí üìùò, áöïý äåí Þìïõí óáí ôéò ãëþóóåò.
ôïõò Üëëïõò; ÐÜíôá üôáí Ýâëåðá êÜðïéïí íá ìå Óôïõò ãÜìïõò, ôá ðáíçãýñéá êáé ôéò Ýíôïíåò
ðëçóéÜæåé, ìéêñüò Þ ìåãÜëïò, Ýêáíá áìÝóùò ôç óêÝøç áí óõãêéíÞóåéò (÷áñÜ, ëýðç ê.Ü.) ç ãëþóóá ðïõ ìáò Ýâãáéíå
Þôáí äéêüò ìáò Þ áðü ôïõò Üëëïõò. Þôáí ç äéêÞ ìáò. ÈõìÜìáé ðùò êáé ï ðéï öáíáôéêüò
Ç êÜèïäüò ìáò óôç Óáëïíßêç åðéôÜ÷õíå ôç ìÜèçóç ôçò ¸ëëçíáò (ãñáéêïìÜíï ôïí ëÝãáìå åìåßò), óáí ðÝèáíå ç
åëëçíéêÞò ãëþóóáò êé åìðëïýôéóå ôéò ãíþóåéò ìïõ ãýñù ãõíáßêá ôïõ ôç ìïéñïëüãçóå óôç äéêÞ ìáò ãëþóóá.
ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΑΥΤΟΣΥΝΕΙΔΗΣΙΑ LOZA - 9

ìðüñåóá íá óõãêñáôÞóù ôïõò ëõãìïýò êáé ôçí


ïñãÞ ìïõ óáí èõìÜìáé:
•Ôï ÷ùñïöýëáêá íá óõíïäåýåé ôïí ðáôÝñá ìïõ ãéá
ôçí õðïäï÷Þ ôçò âáóßëéóóáò Öñåéäåñßêçò.
•Ôéò áðáíùôÝò ìçíýóåéò ãéá ôçí êïðñéÜ óôéò áõëÝò
ìáò.
•Ôç ìç ÷ïñÞãçóç Üäåéáò ãéá êáëëéÝñãåéá êáðíïý.
•Ôéò ðáñáôçñÞóåéò ãéá ôçí ðïéüôçôá ôçò óçìáßáò
ðïõ áíáñôïýóáìå óôéò åèíéêÝò åðåôåßïõò.
•Ôéò åîïñßóåéò êáé ôéò öõëáêßóåéò ôùí äéêþí ìáò ìå
ôçí êáôçãïñßá "äùóéëüãùí" êáé ìå ìüíç êïëÜóéìç
ðñÜîç ôç ÷ñÞóç ôçò íôïðéïëáëéÜò.
•Ôçí áðïðïìðÞ êáé ìç åîõðçñÝôçóç ôùí äéêþí ìáò
áðü ôéò äçìüóéåò õðçñåóßåò, ìå ôç äéêáéïëïãßá üôé
ìéëïýóáí "âïõëãÜñéêá" êáé äåí ìðïñïýóáí íá
óõíåííïçèïýí.
•Ôçí áðáãüñåõóç ôçò ãëþóóáò ìáò åðß ÌåôáîÜ ìå
Ôá ôñáãïýäéá ðïõ óõíüäåõáí ôá ôñáðÝæéá ìáò êáé ôéò ÷ñçìáôéêü ðñüóôéìï óå üðïéïí ôç ìéëïýóå.
÷áñÝò ìáò Þôáí åëëçíéêÜ êáôáñ÷Þí, ìá óáí ðñï÷ùñïýóå •Ôçí áëëáãÞ ôùí ïíïìÜôùí êáé ôùí åðéèÝôùí ìáò.
ôï ãëÝíôé êáé ôï ïéíüðíåõìá åîáöÜíéæå ôéò áíáóôïëÝò, •Ôçí áëëáãÞ ôïðùíõìßùí êáé ïíïìÜôùí ôùí ÷ùñéþí ìáò.
ôïõò åíäïéáóìïýò êáé ôïõò öüâïõò, ôüôå áêïýãïíôáí ôá •Ôçí áðáãüñåõóç ôïõ öõóéêïý äéêáéþìáôïò ôùí
äéêÜ ìáò ôñáãïýäéá êé Ýâëåðåò ìå ôé Ýêöñáóç êáé ðÜèïò óõã÷ùñéáíþí ìïõ íá ðåèÜíïõí óôïí ôüðï ôïõò, áöïý
áðïäßäïíôáí ôá ìåëáã÷ïëéêÜ ìáò ôñáãïýäéá, ìå "áðþëåóáí" ôçí éèáãÝíåéá.
óõììåôï÷Þ üëùí. Áí üìùò óôï ôñáðÝæé ðáñáâñéóêüôáí •Ôçí ðñïóöõãÞ óôá åõñùðáúêÜ äéêáóôÞñéá, ãéá íá
÷ùñïöýëáêáò, ôüôå óßãïõñá äåí áêïõãüôáí êáíÝíá äéêü åðéôñáðåß ç ßäñõóç ôïõ óõëëüãïõ "Ìáêåäïíéêü Óðßôé".
ìáò ôñáãïýäé. •Ôçí åñÞìùóç ôùí ÷ùñéþí ìáò (âëÝðå ÐñÝóðá, Ðñþôç,
Ïé ÷ïñïß ìáò, ìéá êé áêïõãüôáí ìüíï ìïõóéêÞ, Áêñßôáò ê.Ü.) áðü ôç ìåôáíÜóôåõóç, ùò ìüíç ëýóç ãéá
÷ïñåýïíôáí êáé ìÜëéóôá ï êáèáñÜ ôïðéêüò ÷ïñüò ìáò, ç åðéâßùóç, ìå áðïôÝëåóìá ôç äçìéïõñãßá éó÷õñþí
ðïõóôóÝíá (ëõôüò), ìå ìéá Ýêóôáóç ðïõ öáéíüôáí ôüóï êïéíïôÞôùí óÞìåñá óôïí ÊáíáäÜ, ôçí Áõóôñáëßá êáé
óôçí êßíçóç ôïõ óþìáôïò üóï êáé óôá âëÝììáôá êáé ôçí áëëïý êáé, ôÝëïò,
Ýêöñáóç ôùí ðñïóþðùí, ÷þñéá ðïõ îåóçêþíïíôáí üëïé. •Íá óå ôéìùñïýí Üìåóá êáé Ýììåóá êáé íá óå
Ìáò Ýìáèáí ðùò áõôÜ ðïõ ìéëïýóáìå äåí Þôáí ãëþóóá, êáôçãïñïýí ùò äéáöïñåôéêü, áëëÜ íá ìç óïõ
áëëÜ Ýíá íüèï éäßùìá êé áõôü ü÷é ìå åðé÷åéñçìáôïëïãßá, áíáãíùñßæïõí ôç äéáöïñåôéêüôçôÜ óïõ.
áëëÜ Ýôóé äïãìáôéêÜ. Ìáò ÷ëåýáæáí üôáí êÜðïéïé áðü Ï ÐÝôñïò Âüôóçò åßíáé åêðáéäåõôéêüò.
åìÜò ìéëïýóáí öáíåñÜ ôá äéêÜ ìáò êáé Þèåëáí íá ìáò Ôï Üñèñï áõôü äçìïóéåýôçêå
ðåßóïõí ðùò ïé ìåëùäßåò ðïõ ÷ïñåýáìå äåí Ý÷ïõí ëüãéá. Óôçí “ÊõñéáêÜôéêç ÁõãÞ” óôéò 03/07/2005
Áêüìç êáé óÞìåñá, üôáí ìéëÜìå ôç ãëþóóá ìáò óå
êáöåíåßá, õðáßèñéïõò ÷þñïõò êáé áëëïý, üôáí ðëçóéÜóåé
êÜðïéïò Üãíùóôïò, áëëÜæïõìå ëáëéÜ êé ü÷é áðü åõãÝíåéá
áëëÜ áðü öüâï. ¸÷åé ìåôáâéâáóôåß
åðßêôçôá ï öüâïò êé áõôü åîçãåßôáé
ìå ôç óõìðåñéöïñÜ ôçò ðïëéôåßáò
óôï ðáñåëèüí. Ôï äéáöïñåôéêü äåí
åßíáé êáêü, êé áõôü ôï äÝ÷ïíôáé üëïé,
üìùò ôï íá ðñïóðáèïýí íá óå
ðåßóïõí üôé åéäéêÜ áðü ôç äéêÞ óïõ
äéáöïñåôéêüôçôá êéíäõíåýåé ç
ðïëéôåßá, íá óå õðï÷ñåþíïõí íá
ìéëÜò ìéá ãëþóóá ðïõ äåí îÝñåéò êáé
íá ãåëïéïðïéåßóáé, íá ó' áíáãêÜæïõí
íá öôýíåéò ôï ãÜëá ôçò ìÜíáò óïõ,
áõôü óßãïõñá ðñïêáëåß ðéêñßá,
êáôÜèëéøç êáé áíáðáñÜãåé ôç
ìåëáã÷ïëßá ìáò...
Óôï ÐáíåðéóôÞìéï (ÁèÞíá) ç
åîïìïßùóç Þôáí ðëÞñçò. ÊáíÝíáò
äåí ìå ñþôçóå áðü ðïéïõò Þìïõí êáé
óå åìÝíá ó÷åäüí åîáëåßöôçêå
åêåßíç ç áãùíßá êáé ç ðåñéÝñãåéá ôçò
áíß÷íåõóçò ôùí Üëëùí, áí åßíáé äéêïß
ìáò Þ áðü ôïõò Üëëïõò. ÐÝñáóáí
÷ñüíéá, âñßóêïìáé óôçí 7ç äåêáåôßá
ôçò æùÞò ìïõ, ðïôÝ äåí Ýðáøá íá
íéþèù áõôü ðïõ åßìáé êáé ðïôÝ äåí Ï ÐÝôñïò Âüôóçò óôç âñáäéÜ öëïãÝñáò ôïí Áýãïõóôï ôïõ 2005
10 - LOZA ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΑ

Ôá áíõðáñêôá ÌåôáîéêÞ Ýêñçîç


ôïõ ßäéïõ áñ÷éìáíäñßôç
êñõöÜ ó÷ïëåßá Áìýíôáéï
óôï Áìõíôáéï

Áðü ôï ÁíÞìåñá ôçò


çò
ðñþôï ôåý÷ïò 28 Ïêôùâñßïõ
ôïõ ðåñéïäéêïý åêôõëß÷èçêå
ìáò (Ãåí. 2000) åðåéóüäéï óôï
åß÷áìå Üñèñï Áìýíôáéï ôçò
ã é á ô ï í Öëþñéíáò ìå
áñ÷éåðßóêïðï ðñùôáãùíéóôÝ
×ñéóôüäïõëï ò ô ï í
ðïõ êáé ôüôå ç áñ÷éìáíäñßôç
ã í ù ó ô Þ Óåâáóôéáíü êáé
öáóéóôéêÞ Ï ÔÜóêï Ìðïýëå ìðñïóôÜ áð’ ôï óçìåßï ðïõ Þôáí êÜðïôå ôïí âïõëåõôÞ
öõëëÜäá ôïí ôï Üãáëìá ôïõ ÷áöéÝ ôùí ôïýñêùí ðáðá-ÐÝôñïõ ôïõ ÐÁÓÏÊ Ã.
áðïêáëïýóå «åëëçíüøõ÷ï» åíþ êáé ôþñá ôïí áðïêáëåß ËéÜíç. ÊáôÜ ôï
«áñ÷éåðßóêïðï êåñáõíü» (Óôü÷ïò, 11/11/2004). Ï ôßôëïò êÞñõãìá óôï íáü ï Óåâáóôéáíüò ôüíéóå üôé «ôï Ýðïò ôïõ
ìáò Þôáí ôüôå «ÅðéôÝëïõò èá ãßíåé äéá÷ùñéóìüò êñÜôïõò - '40 ôï ïöåßëïõìå óå äýï çãÝôåò ôçò åðï÷Þò, ôïí ÉùÜííç
åêêëçóßáò;». ÌåôáîÜ êáé ôïí áñ÷éåðßóêïðï ×ñýóáíèï...». Êáé óõíÝ÷éóå:
Äåí èá áó÷ïëçèïýìå ðÜëé ðåñß ôïõ ìáýñïõ «ÓÞìåñá ç åðï÷Þ ìáò äåí Ý÷åé íá ðñïóöÝñåé çãÝôåò
ðáñåëèüíôïò ôïõ áëëÜ üôáí ëÝìå üôé ç ïñèüäïîç ôÝôïéïõ âåëçíåêïýò. ÕðÜñ÷åé ìéá ðëÞñçò áðáîßùóç ôùí
åêêëçóßá óôçí ÅëëÜäá åßíáé êñÜôïò åí êñÜôåé áõôü ðïëéôéêþí. Åßíáé áíÜîéïé êáé åÜí äåí ìðïñïýí íá êÜíïõí ôç
öáßíåôáé êáé áðü ôçí ðáñÝìâáóç ôïõ ê. Èåüêëçôïõ äïõëåéÜ ôïõò, íá ðáñáéôçèïýí, þóôå åìåßò (åííïþíôáò
ìçôñïðïëßôç Öëþñéíáò, óôá ó÷ïëåßá ôçò ðåñéï÷Þò. ×ùñßò ôçí çãåóßá ôçò Åêêëçóßáò) íá áíáëÜâïõìå íá êÜíïõìå ôï
íá õðÜñ÷åé õðïõñãéêÞ áðüöáóç áðü ôï áñìüäéï Ýñãï ôïõò» (èá ìéëÜåé ìÜëëïí ãéá ôïõò Âáâýëçäåò).
õðïõñãåßï óôÜëèçêå åðéóôïëÞ óôá ó÷ïëåßá ìå ôçí ïðïßá ×áñáêôÞñéóå «Üèëéïõò êáé öéëïóêïðéáíïýò» üóïõò
«Ç ÉåñÜ Ìçôñüðïëç Öëùñßíçò, Ðñåóðþí êáé Åïñäáßáò, åîáöÜíéóáí ôçí ðñïôïìÞ ôïõ ÌáêåäïíïìÜ÷ïõ
óôá ðëáßóéá ôùí åêäçëþóåùí ôçò ÉåñÜò Óõíüäïõ ôçò ÐáðáðÝôñïõ áðü ôï Îéíü Íåñü ôçò Öëþñéíáò êáé Ýêáíå
Åêêëçóßáò ôçò ÅëëÜäïò ãéá ôá 100 ÷ñüíéá áðü ôï ëüãï ãéá áíÜîéïõò áíèñþðïõò ôçò áõôïäéïßêçóçò, ðïõ
Ìáêåäïíéêü Áãþíá ðñïêçñýóóåé Ìáèçôéêü Äéáãùíéóìü äåí öñüíôéóáí íá ôçí áðïêáôáóôÞóïõí. Óôçí åîÝäñá ôùí
ãñáðôÞò Ýêöñáóçò, ìå èÝìá Ìáêåäïíéêüò Áãþíáò, 100 åðéóÞìùí üôáí ï âïõëåõôÞò Ã. ËéÜíçò êáé ï äÞìáñ÷ïò
÷ñüíéá ìåôÜ... Äéêáßùìá óõììåôï÷Þò Ý÷ïõí üëïé ïé Áìõíôáßïõ Ã. ËéÜóçò äéáìáñôõñÞèçêáí ãéá ôéò
ìáèçôÝò ôùí Ãõìíáóßùí - Ëõêåßùí ôçò ÌçôñïðïëéôéêÞò åìðñçóôéêÝò äçëþóåéò ôïõ, áðÜíôçóå «èá ëÝù ü,ôé èÝëù»
ÐåñéöÝñåéáò. Èá äïèïýí ÷ñçìáôéêÜ Ýðáèëá». êáé ìßëçóå ãéá «äùóßëïãïõò» (Åëåõèåñïôõðßá
30/10/2004). Áò ìáò áðáíôÞóåé ï Óåâáóôéáíüò ðïéïò
Ðåñéóóüôåñá ãéá ôçí ðáñÝìâáóç ôçò ôïðéêÞò éåñáñ÷ßáò
ìçôñïðïëßôçò óôïí êáéñü ôçò Êáôï÷Þò áðü ôïõò
óôç äåõôåñïâÜèìéá åêðáßäåõóç ìðïñåß íá äåé êáíåßò
Ãåñìáíïýò, ôïõò Éôáëïýò êáé ôïõò Âïýëãáñïõò
óôïí «Éü» ôçò Åëåõèåñïôõðßáò óôéò 16/10/2004 êáé
ìåôáêéíÞèçêå áðü ôç èÝóç ôïõ. ¼ëïé Þôáí êáíïíéêÜ óôéò
13/11/2004 (www.iospress.gr). Ôï èÝìá åß÷å
ìçôñïðüëåéò ôïõò åíþ Üëëïé Þôáí óôá âïõíÜ êáé
ðñùôïâãÜëåé ç ôïðéêÞ åöçìåñßäá «¸èíïò» óôéò åêôåëÝóôçêáí áðü ôïõò öáóßóôåò. Åîáßñåóç áðïôåëïýí ï
5/11/2004. Áò îáíáäéáâÜóïõìå êáé ôï Üñèñï ôïõ «Éïý» Áíôþíéïò Çëåßáò êáé ï Éùáêåßì ÊïæÜíçò. ¼óï ãéá ôïõò
óôéò 5/12/1998 ãéá ôá ãåãïíüôá ôïõ Îéíïý Íåñïý êáé ôï ìçôñïðïëßôåò ôçò Ìáêåäïíßáò åêåßíïõ ôïõ êáéñïý èá ôá
ñüëï ôïõ áñ÷éìáíäñßôç Óåâáóôéáíïý ùò õðåñáóðéóôÞ îáíáðïýìå.•
ôçò «×ñõóÞò ÁõãÞò» (ÍÝá ÁíáôïëÞ, 18/12/1998).•
ΠΟΛΙΤΙΚΗ LOZA - 11

Ç áëÞèåéá ãéá ôï
Ìáêåäïíéêü
ÊÜèå Ýèíïò Ý÷åé äéêáßùìá
óôçí áõôïäéÜèåóç êáé óôïí áõôïðñïóäéïñéóìü

Ï Êéëêéóéþôçò Í. ÂëÜ÷ùö, 1908


Ç áíáãíþñéóç ôçò Äçìïêñáôßáò ôçò Ìáêåäïíßáò áðü Ðñïãïíïðëçîßá êáé ðñáãìáôéêÞ Éóôïñßá
ôéò ÇÐÁ Ýìïéáæå üôé èá ðõñïäïôÞóåé ôïí ßäéï åèíéêéóôéêü
ðáñïîõóìü óôçí ÅëëÜäá ìå ôçí ðåñßïäï ôïõ 1992. Ïé ¸÷åé äéêáßùìá áõôÞ ç äçìïêñáôßá íá ïíïìáóôåß
ðñþôåò áíôéäñÜóåéò ôçò êõâÝñíçóçò (áëëÜ êáé Ìáêåäïíßá; ¸÷ïõí äéêáßùìá ïé êÜôïéêïß ôçò (ç
áíôéðïëßôåõóçò), ôùí ÌÌÅ, ôçò åêêëçóßáò, Ýäéíáí ôçí ðëåéïíüôçôá ôïõò ãéáôß õðÜñ÷åé êáé áëâáíéêÞ åèíüôçôá)
åíôýðùóç üôé ôï èÝìá èá ðÜñåé äéáóôÜóåéò "åèíéêÞò êáé ïé áíôßóôïé÷åò ìåéïíüôçôåò (óå ÅëëÜäá êáé Âïõëãáñßá
êñßóçò". Ëßãåò ìÝñåò ìåôÜ, ôï Ìáêåäïíéêü Ý÷åé êõñßùò) êáèþò êáé ïé ìåôáíÜóôåò áðü áõôÞ ôç ÷þñá (óå
îåöïõóêþóåé êáôÜ ðïëý. Áêüìá êáé ï ×ñéóôüäïõëïò êáé Áõóôñáëßá, ÁìåñéêÞ êëð.), íá ëÝãïíôáé Ìáêåäüíåò; Áõôü
ïé Üëëïé áêñïäåîéïß ìçôñïðïëßôåò ðåéèÜñ÷çóáí óôï åßíáé ôï ðñþôï åñþôçìá ðïõ ðñÝðåé íá áðáíôçèåß.
"ñåáëéóìü" ôçò êõâÝñíçóçò, ï "ìáêåäïíïìÜ÷ïò" Ç êõñßáñ÷ç Üðïøç óôçí ÅëëÜäá áñíåßôáé áõôü ôï
ÓáìáñÜò Ýëáìøå äéÜ ôçò óéùðÞò ôïõ êáé ï áêñïäåîéüò äéêáßùìá óôïõò ãåßôïíÝò ìáò. Ãéá íá äéêáéïëïãçèåß áõôÞ ç
ÊáñáôæáöÝñçò Ýìåéíå ìüíïò ôïõ íá ðñïóðáèåß íá Üñíçóç, åðéóôñáôåýåôáé óáí êýñéï åðé÷åßñçìá ç
ïñãáíþóåé "ëáïóõíÜîåéò" êáé åèíéêéóôéêÜ óõëëáëçôÞñéá. ðñïãïíïðëçîßá. "Ôï üíïìá êáé ç éóôïñßá ôùí Ìáêåäüíùí
¼ëïé áõôïß ðïõ ôï 1992 êñáýãáæáí "ôï üíïìá åßíáé ç øõ÷Þ áíÞêåé óôçí ÅëëÜäá" ìáò ëÝíå, êáé "ôé ó÷Ýóç Ý÷ïõí ïé
ìáò", ôþñá óáí íá ìç ôñÝ÷åé ôßðïôá äåß÷íïõí Óêïðéáíïß ìå ôïí ÌÝãá ÁëÝîáíäñï"; ÁõôÞ ç ðñïóÝããéóç
äéáôåèåéìÝíïé íá óõæçôÞóïõí ãéá Ýíá üíïìá ôçò ôïõ æçôÞìáôïò åðéêáëåßôáé ôçí éóôïñßá, áëëÜ åßíáé
ãåéôïíéêÞò ÷þñáò ðïõ íá ðåñéëáìâÜíåé ôç ëÝîç åíôåëþò áíéóôüñçôç. Ìå áõôÞ ôç ëïãéêÞ ïé Ðáëáéóôßíéïé
Ìáêåäïíßá. äåí Ý÷ïõí ôï äéêáßùìá íá ÷ñçóéìïðïéïýí ôï üíïìá ôçò
Ç ìåôáóôñïöÞ áõôÞ äåí óçìáßíåé êáèüëïõ üôé ôþñá Ðáëáéóôßíçò ìéá êáé ïé ¢ñáâåò ìåôáêéíÞèçêáí óå áõôÞ ôçí
ìðïñïýìå íá åßìáóôå Þóõ÷ïé, üôé ï åèíéêéóìüò ðåñéï÷Þ ðïëý áñãüôåñá.
îåðåñÜóôçêå êáé ç "óýíåóç" åðéêñÜôçóå. ÊÜèå Üëëï. Ç ðñáãìáôéêÞ éóôïñßá ôùí åèíþí êáé ôùí ïíïìÜôùí
Áõôü ðïõ äåß÷íåé åßíáé üôé ïé äéÜöïñïé "ìáêåäïíïìÜ÷ïé" ôïõò åßíáé åíôåëþò äéáöïñåôéêÞ. Ôá Ýèíç åßíáé ðñüóöáôá
åßíáé øåýôåò êáé õðïêñéôÝò. ¼ôé êïñüéäåõáí ôïí ðïëý äçìéïõñãÞìáôá, ôùí ôåëåõôáßùí äõï-ôñéþí áéþíùí, êáé
êüóìï ãéá íá åîõðçñåôÞóïõí ôá óõìöÝñïíôá ôùí ëßãùí. óõíäÝïíôáé ìå ôçí åîÜðëùóç ôïõ êáðéôáëéóìïý.
Ç áíáêßíçóç ôïõ åèíéêéóìïý ôï 1992 åß÷å óôü÷ï íá ÄçìéïõñãÞèçêáí áðü ôïõò óýã÷ñïíïõò ðëçèõóìïýò
åíéó÷ýóåé ôïí åëëçíéêü êáðéôáëéóìü óôçí ðñïóðÜèåéÜ (ðñïúüí ãéãÜíôéùí ìåôáêéíÞóåùí, êáôáêôÞóåùí êáé
ôïõ íá êõñéáñ÷Þóåé óôá ÂáëêÜíéá. ÓÞìåñá ðïõ ïé áíáìßîåùí óôçí ðïñåßá ôçò éóôïñßáò) ôçò êÜèå ðåñéï÷Þò
"ìðßæíåò" Ý÷ïõí ðñï÷ùñÞóåé, ç åëëçíéêÞ Üñ÷ïõóá ôÜîç êáé ìüíï åê ôùí õóôÝñùí äçìéïýñãçóáí ôïõò åèíéêïýò
ìðïñåß íá óõíå÷ßóåé íá õðçñåôåß áõôüí ôïí óôü÷ï ìå ðéï ìýèïõò êáé ðñïÝêôåéíáí ôçí éóôïñßá ôïõò ðñïò ôá ðßóù
"Þñåìá" ìÝóá êáé óå êáëýôåñï óõíôïíéóìü ìå ôéò óôá âÜèç ôùí áéþíùí áíáæçôþíôáò ðñïãüíïõò. Ç ßäéá ç
ìåãÜëåò éìðåñéáëéóôéêÝò äõíÜìåéò. éäÝá ôïõ åëëçíéêïý Ýèíïõò Ý÷åé ðåñÜóåé áñêåôÝò
Äåí ìðïñïýìå íá åìðéóôåõôïýìå ôçí åéñÞíç êáé ôç ôñïðïðïéÞóåéò ðñéí êáôáëÞîåé óôç óçìåñéíÞ åêäï÷Þ ôçò
öéëßá ôùí ëáþí óôá ÂáëêÜíéá óôá ÷Ýñéá ôïõ ÊáñáìáíëÞ. Ç "éóôïñßáò". Ï ÁäáìÜíôéïò ÊïñáÞò ãéá ðáñÜäåéãìá
óçìåñéíÞ ôïõ ðïëéôéêÞ åîáêïëïõèåß ôéò ðéÝóåéò êáé ôïõò èåùñïýóå ôïõò Ìáêåäüíåò âáñâÜñïõò, ôç ÌáêåäïíéêÞ
åêâéáóìïýò óôç Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò, ìå êýñéï Áõôïêñáôïñßá å÷èñü ôùí ÅëëÞíùí (üðùò êáé ôç ÂõæáíôéíÞ
üðëï ôéò ó÷Ýóåéò ôçò ÷þñáò áõôÞò ìå ôçí Å.Å. Ç ðïëéôéêÞ Üëëùóôå) êáé ðåñéüñéæå ôá üñéá ôïõ åëëçíéêïý Ýèíïõò
áõôÞ óõíå÷ßæåé íá åßíáé ìéá åðéèåôéêÞ ðïëéôéêÞ. Ï áãþíáò ìÝ÷ñé ôïí ¼ëõìðï.
åíÜíôéá óôïí åèíéêéóìü ÷ñåéÜæåôáé íá óõíå÷éóôåß. Ïé “Ç Ìáêåäïíßá åßíáé åëëçíéêÞ" ìáò ëÝíå óÞìåñá, áëëÜ ãéá
äéÜöïñåò êùëïôïýìðåò ôùí "ìáêåäïíïìÜ÷ùí", äßíïõí ôç áñêåôïýò áðü ôïõò èåìåëéùôÝò ôïõ åëëçíéêïý Ýèíïõò ôá
äõíáôüôçôá íá äþóïõìå áõôÞ ôç ìÜ÷ç ìå ìåãáëýôåñç
áðïôåëåóìáôéêüôçôá óÞìåñá.
12 - LOZA ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ðñÜãìáôá Þôáí äéáöïñåôéêÜ. óôïí áãþíá ôïõ ãéá ôçí áõôïäéÜèåóç, Þôáí ç ÁñéóôåñÜ.
¼ôáí Üñ÷éóå íá äõíáìþíåé ç éäÝá ôçò "ÌåãÜëçò Ôï 1910, óôçí ðñþôç óõíäéÜóêåøç ôùí ðïëý
ÅëëÜäáò", ëßãï ðñéí ôçí áõãÞ ôïõ 20ïý áéþíá, ï ×áñßëáïò áäýíáìùí ôüôå óïóéáëéóôþí ôùí Âáëêáíßùí,
Ôñéêïýðçò Þôáí áðïêáëõðôéêüò: "¼ôáí Ýëèåé ï ìÝãáò
ðüëåìïò, ùò áöåýêôùò èá óõìâåß ìåôÜ ôéíÜ Ýôç, ç êáôáäéêÜæïíôáé ïé ðïëåìéêÝò ðñïåôïéìáóßåò êáé
Ìáêåäïíßá èá ãßíåé åëëçíéêÞ Þ âïõëãáñéêÞ êáôÜ ôïí äéáêçñýóóåôáé üôé ç ëýóç ôïõ "âáëêáíéêïý
íéêÞóáíôá. Áí ôç ëÜâùóéí ïé Âïýëãáñïé äåí áìöéâÜëëù üôé æçôÞìáôïò" äåí ìðïñåß íá ëõèåß áðü ôéò
èá åßíáé éêáíïß íá åêóëáâßóùóéí ôïí ðëçèõóìüí ìÝ÷ñé ôùí áñðáêôéêÝò âëÝøåéò ôùí êáðéôáëéóôþí ãéá
èåóóáëéêþí óõíüñùí. Áí çìåßò ôçí ëÜâùìåí, èá ôïõò ÌåãÜëç ÅëëÜäá, ÌåãÜëç Âïõëãáñßá Þ ÌåãÜëç
êÜíùìåí üëïõò ¸ëëçíáò ìÝ÷ñé ôçò ÁíáôïëéêÞò Óåñâßá áëëÜ ìüíï ìå ôçí ðñïïðôéêÞ ìéáò
Ñùìõëßáò"(Éóôïñßá ôïõ Åëëçíéêïý ¸èíïõò, ÅêäïôéêÞ
Áèçíþí, ôüìïò ÉÄ, óåë. 18). ÏìïóðïíäéáêÞò Äçìïêñáôßáò ôùí Âáëêáíßùí. Ïé
Ïé Üñ÷ïõóåò ôÜîåéò ôçò ÅëëÜäáò, ôçò Âïõëãáñßáò êáé åëðßäåò áõôÝò ðíßãïíôáé ìÝóá óôç äßíç ôùí
ôçò Óåñâßáò, Ýâëåðáí ôçí êñßóç ôçò ÏèùìáíéêÞò âáëêáíéêþí ðïëÝìùí êáé ôïõ Á´ Ðáãêüóìéïõ.
Áõôïêñáôïñßáò êáé ðñïåôïéìÜæïíôáí íá ôçí ìïéñÜóïõí Ôï 1924, ç ÊïììïõíéóôéêÞ ÄéåèíÞò
äéÜ ðõñüò êáé óéäÞñïõ (üðùò êáé Ýêáíáí ìå ôïõò áíáãíùñßæåé ôï äéêáßùìá ôùí Ìáêåäüíùí íá
ðïëÝìïõò ôïõ 1912-22), áíôéìåôùðßæïíôáò ôïõò
ðëçèõóìïýò ôçò åõñýôåñçò Ìáêåäïíßáò ùò Üãñáöï Ý÷ïõí äéêü ôïõò êñÜôïò êáé ç áðüöáóç áõôÞ
÷áñôß. Äåí ðñüêåéôáé ãéá ðñùôïôõðßá. Áêñéâþò åðåéäÞ ôá õéïèåôåßôáé áðü üëá ôá ÊÊ ôùí Âáëêáíßùí,
Ýèíç åßíáé ç éäåïëïãßá ôùí óýã÷ñïíùí êáðéôáëéóôéêþí áíÜìåóÜ ôïõò êáé ôï ÊÊÅ. Ç áðüöáóç áõôÞ Ý÷åé ùò
êñáôþí, ôá êñÜôç ðïõ äçìéïõñãÞèçêáí ðñþôá Üñ÷éóáí íá áðïôÝëåóìá äéþîåéò ôùí êïììïõíéóôþí êáé öõëÜêéóç
áíôéìåôùðßæïõí ìå êáôáêôçôéêÞ äéÜèåóç ôïõò ôïõ ðñþôïõ ÃñáììáôÝá ôïõ ÊÊÅ, ÐáíôåëÞ
ðëçèõóìïýò ðïõ óå äéÜöïñåò ðåñéï÷Ýò ôïõ ðëáíÞôç äåí Ðïõëéüðïõëïõ, ãéá "áíôåèíéêÞ äñÜóç".
åß÷áí êáôáöÝñåé áêüìá íá óõãêñïôçèïýí óáí Ýèíç-
êñÜôç. Ç éóôïñßá ôïõ 20ïý áéþíá åßíáé ãåìÜôç áðü Ôï ìáêåäïíéêü åèíéêü êßíçìá èá óôñáöåß êáé ðÜëé
ðåñéðôþóåéò êáôáêôÞóåùí êáé åèíéêÞò êáôáðßåóçò, áëëÜ ðñïò ôçí ÁñéóôåñÜ óôçí ðåñßïäï ôïõ ´ Ðáãêüóìéïõ
êáé ôáõôü÷ñïíá áðü ìåãÜëá êéíÞìáôá ðïõ ðÜëåõáí ãéá ôçí ÐïëÝìïõ êáé óôá áíôÜñôéêá êéíÞìáôá ðïõ áíáðôýóóïíôáé
åèíéêÞ ôïõò áðåëåõèÝñùóç. ÁõôÞ åßíáé êáé ç ðåñßðôùóç ôüôå. Ôï ÊÊÅ åßíáé ðéá Ýíá óôáëéíéêü êüììá êáé
ôçò Ìáêåäïíßáò. Ïé ëéëéðïýôåéïé éìðåñéáëéóôÝò ôùí åãêáôáëåßðåé üëï êáé ðåñéóóüôåñï ôïí äéåèíéóìü ðñïò
Âáëêáíßùí Þèåëáí íá ìïéñÜóïõí ôç Ìáêåäïíßá "êáôÜ ôïí üöåëïò ôïõ ðáôñéùôéóìïý. Ðáñüëá áõôÜ ïé Ìáêåäüíåò
íéêÞóáíôá", áëëÜ ôáõôü÷ñïíá Þñèáí áíôéìÝôùðïé ìå ôï óõììåôÝ÷ïõí ìáæéêÜ óôçí Áíôßóôáóç ôïõ 1940-44 áëëÜ
îýðíçìá ôçò åèíéêÞò óõíåßäçóçò ôùí Ìáêåäüíùí. êáé óôïí Äçìïêñáôéêü Óôñáôü ôçí ðåñßïäï ôïõ åìöõëßïõ.
¸ôóé ôï ÊÊÅ, ðáñÜ ôéò ôáëáíôåýóåéò ôïõ,
Åèíéêïáðåëåõèåñùôéêü êßíçìá êáé ÁñéóôåñÜ õðï÷ñåþíåôáé íá áíáãíùñßóåé äéêáéþìáôá óôç
ìáêåäïíéêÞ åèíüôçôá. Ç Þôôá ôïõ åìöõëßïõ èá
Ôï åèíéêïáðåëåõèåñùôéêü êßíçìá ôùí Ìáêåäüíùí óçìÜíåé ôïí åêðáôñéóìü ìáæß ìå Üëëïõò
êÜíåé ôçí åìöÜíéóÞ ôïõ óôá åäÜöç ôçò ïèùìáíéêÞò ôüôå
Ìáêåäïíßáò óôá 1893 ìå ôçí ßäñõóç ôçò ÅÌÅÏ ðïëéôéêïýò ðñüóöõãåò êáé áñêåôþí äåêÜäùí
(ÅóùôåñéêÞ ÌáêåäïíéêÞ ÅðáíáóôáôéêÞ ÏñãÜíùóç), ðïõ ÷éëéÜäùí Ìáêåäüíùí. Áõôïß ïé ðñüóöõãåò, 20 êáé
äéåêäéêåß ôçí áðåëåõèÝñùóç ôçò Ìáêåäïíßáò êáé ôçí ðëÝïí ÷ñüíéá ìåôÜ ôçí áíáãíþñéóç ôçò ÅèíéêÞò
ÝíôáîÞ ôçò óå ìéá ÂáëêáíéêÞ Ïìïóðïíäßá. Ç ÅÌÅÏ Áíôßóôáóçò, äåí ìðïñïýí íá åðéóôñÝøïõí áêüìá óôçí
áíáðôýóóåôáé êáé êåñäßæåé ìáæéêÜ ôçí åìðéóôïóýíç ôùí ÅëëÜäá ãéáôß êáôÜ ôï åëëçíéêü êñÜôïò äåí åßíáé "¸ëëçíåò
áãñïôþí ÷Üñç óôéò ìÜ÷åò ðïõ äßíåé åíÜíôéá óôïõò ôï ãÝíïò".
Ôïýñêïõò ôóéöëéêÜäåò. Ç áðÞ÷çóç åßíáé ôüóï ìåãÜëç Ç êýñéá äýíáìç ôïõ ìáêåäïíéêïý êéíÞìáôïò
þóôå óôéò 20 Éïýëç ôïõ 1903, ïé Ìáêåäüíåò ïñãáíþíïõí óõììåôÝ÷åé óôï áíôÜñôéêï ôçò Ãéïõãêïóëáâßáò
åîÝãåñóç åíÜíôéá óôïí óïõëôÜíï (Ýìåéíå ãíùóôÞ óáí ìå åðéêåöáëÞò ôïí óôñáôçãü ÔÝìðï. ¸ñ÷åôáé óå
åîÝãåñóç ôïõ ¹ëé-íôåí, äçëáäÞ ôçò ìÝñáò ôïõ ðñïöÞôç
Çëßá). Éäñýåôáé ìéá åöÞìåñç ÌáêåäïíéêÞ Äçìïêñáôßá ðïõ
óýãêñïõóç ìå ôç âïõëãÜñéêç óôñáôéùôéêÞ
üìùò ôåëéêÜ ðíßãåôáé óôï áßìá áðü ôïí óôñáôü ôïõ êáôï÷Þ, êüâåé ôéò ãÝöõñåò ìå ôïí âïõëãÜñéêï
óïõëôÜíïõ. åèíéêéóìü êáé ðñïóáíáôïëßæåôáé óôçí
Áðü ôüôå êáé ìÝ÷ñé ôçí ßäñõóç ôçò ïìüóðïíäçò åíóùìÜôùóÞ ôïõ óå ìéá ïìüóðïíäç
Äçìïêñáôßáò ôçò Ìáêåäïíßáò, óôá ðëáßóéá ôçò åíéáßáò Ãéïõãêïóëáâßá. Ìå ôç íßêç ôùí ðáñôéæÜíùí ôïõ
Ãéïõãêïóëáâßáò ôïõ Ôßôï, ôï åèíéêïáðåëåõèåñùôéêü Ôßôï áõôü ãßíåôáé ãåãïíüò. Ðñþôïò ðñüåäñïò
êßíçìá ôùí Ìáêåäüíùí åß÷å ðïëëÜ ðÜíù êÜôù êáé ðïëëÝò
óôñïöÝò óôçí éóôïñßá ôïõ. ¼ðùò êÜíïõí óõ÷íÜ, ëüãù ôçò ïìüóðïíäçò Äçìïêñáôßáò ôùí Ìáêåäüíùí
ôùí áäõíáìéþí ôïõò, ôá åèíéêÜ êéíÞìáôá, ðñïóðÜèçóå íá åêëÝãåôáé ï Âëá÷üö, çãåôéêü óôÝëå÷ïò ôïõ
éóïññïðÞóåé êáé íá âñåé óõììÜ÷ïõò áíÜìåóá óôéò åèíéêïáðåëåõèåñùôéêïý ìáêåäïíéêïý
óõãêñïõüìåíåò ìéêñÝò êáé ìåãÜëåò äõíÜìåéò óôï ÷þñï êéíÞìáôïò (êáé ìå ìåãÜëç áñéóôåñÞ ðáñÜäïóç)
ôùí Âáëêáíßùí (üðùò áðïôõ÷çìÝíá êÜíïõí óÞìåñá ïé áðü ôá ðñþôá âÞìáôÜ ôïõ óôéò áñ÷Ýò ôïõ 20ïý
Êïýñäïé êáé ïé Ðáëáéóôßíéïé) êáé êõñßùò Ýðåóå óôçí
åðéññïÞ ôïõ âïõëãÜñéêïõ åèíéêéóìïý. áéþíá.
¼ìùò ç êýñéá óõììá÷ßá ðïõ âñÞêå áõôü ôï êßíçìá
ΠΟΛΙΤΙΚΗ LOZA - 13

Äéåèíéóìüò

Ï ÑÞãáò Öåñáßïò, áðÝíáíôé óôï ìùóáúêü ôùí


ÇìÝñåò ÷áñÜò
åèíïôÞôùí ôùí Âáëêáíßùí äéáêÞñõôôå ùò ðñïïðôéêÞ ôçí
åðáíÜóôáóç áðÝíáíôé óôçí ÏèùìáíéêÞ Áõôïêñáôïñßá êáé
(ÆÞôù ç Ìáêåäïíßá ìáò)
ôç äçìéïõñãßá ìéáò ÂáëêáíéêÞò Ïìïóðïíäßáò üëùí ¢êçò Ãáâñéçëßäçò, ÔÜóïò Êõðñéáíßäçò, ÃéÜííçò Ìçëéüò
áíåîáéñÝôùò ôùí ëáþí ôùí Âáëêáíßùí. Ïé óïóéáëéóôÝò
êáé ïé êïììïõíéóôÝò óôéò áñ÷Ýò ôïõ 20ïý áéþíá Ìéá áðü ôéò åõôõ÷Ýóôåñåò ìÝñåò ôçò æùÞò ìáò.
äéáêÞñõîáí üôé ôï ìÝëëïí âñßóêåôáé óå ìéá ïìüóðïíäç ÅðéôÝëïõò áíáãíùñßóôçêáí áðü ôéò ÇÐÁ "ôá Óêüðéá" ùò
óïóéáëéóôéêÞ äçìïêñáôßá ôùí Âáëêáíßùí, èåùñþíôáò ôï Ìáêåäïíßá, äçëáäÞ ùò áõôü ðïõ åßíáé êáé
áõôïðñïóäéïñßæïíôáé. ¸óôù êáé ìå êáèõóôÝñçóç ìåñéêþí
äéêáßùìá ôùí åèíþí óôçí áõôïäéÜèåóç êáé ôçò åôþí, áðïêáèßóôáôáé ìéá èåôéêÞ éóïññïðßá ìåôáîý åíüò
õðåñÜóðéóçò ôùí äéêáéùìÜôùí ôùí ìåéïíïôÞôùí ùò üñï áõèýðáñêôïõ êïéíïý ôüðïõ êáé åíüò áéèåñïâÜìïíïò
ãéá íá åðéôåõ÷èåß Ýíáò ôÝôïéïò óôü÷ïò. ÔåëéêÜ áõôÜ ôá ìåãáëïúäåáôéêïý ðáñáëïãéóìïý.
üíåéñá çôôÞèçêáí. Ôá óýíïñá êáé ôá Ýèíç óôá ÂáëêÜíéá ÁëÞèåéá üìùò, åßíáé áõôüò ï ëüãïò ðïõ áãáëëéÜæåé ç øõ÷Þ
äéáìïñöþèçêáí ìå ôïí êáðéôáëéóôéêü êáé âÜñâáñï ôñüðï ìáò ìå ôï áðñüóìåíï óõìâÜí; Èá ôï ïìïëïãÞóïõìå
ôùí áéìáôçñþí ðïëÝìùí, ôùí åèíéêþí åêêáèáñßóåùí êáé ëïéðüí: ×áéñüìáóôå ãéáôß ç áíáãíþñéóç Þñèå óå ìéá
ôïí îåñéæùìü ïëüêëçñùí ðëçèõóìþí. Ç áíáæùðýñùóç óôéãìÞ üðïõ ïé ðåñéóðïýäáóôïé áíáëõôÝò Ýóðåñíáí ôï
ôùí åèíéêéóôéêþí óõãêñïýóåùí ìå ôç äéÜëõóç ôçò öüâï üôé:
Ãéïõãêïóëáâßáò äåß÷íåé üôé áõôÞ ç "ëýóç" åîáêïëïõèåß íá *Èá ðñéìïäïôçèåß ç "ìåãÜëç Áëâáíßá" êáé èá õðï÷ñåùèåß
õðÜñ÷åé óáí áðåéëÞ ãéá ôï ìÝëëïí ôùí Âáëêáíßùí. ç ÅëëÜäá íá óõæçôÞóåé èÝìá ÔóÜìçäùí,
Ãé' áõôü áíáãíùñßæïõìå ôï äéêáßùìá üëùí ôùí *ïé ÇÐÁ êáé ï éìðåñéáëéóìüò èá ðñéìïäïôÞóïõí ôç
åèíþí óôçí áõôïäéÜèåóç ìå üðïéï üíïìá ñåõóôüôçôá óôçí ðåñéï÷Þ èÝôïíôáò åììÝóùò èÝìá
óõíüñùí,
èÝëïõí. Åßìáóôå åíÜíôéá óå êÜèå êáôáðßåóç ôùí *ïé åýèñáõóôåò éóïññïðßåò óôç "FYROM" êáé óôï Êüóïâï
äéêáéùìÜôùí ôùí ìåéïíïôÞôùí óå üëá ôá èá êáôáññåýóïõí ùò ÷Üñôéíïò ðýñãïò êÜôù áðü ôçí
ÂáëêÜíéá, óõìðåñéëáìâáíïìÝíùí ôùí ðßåóç ôùí éìðåñéáëéóôþí.
ìåéïíïôÞôùí ðïõ åîáêïëïõèïýí íá õðÜñ÷ïõí Êáé ôé óõíÝâç ðáñÜ ôáýôá; Ï íåïåêëåãåßò Ìðïõò Ýóðåõóå
óôçí åëëçíéêÞ Ìáêåäïíßá êáé óôç ÈñÜêç. Áõôü äåí íá êÜíåé ôï ìïíáäéêü ëïãéêü âÞìá ðïõ ìðïñïýóå íá ãßíåé
óôçí ðåñéï÷Þ: íá äéáêçñýîåé ðñáêôéêÜ ôï áðáñáâßáóôï
óçìáßíåé üôé óôçñßæïõìå ãåíéêÜ ôéò "åèíéêÝò" åðéäéþîåéò ôùí óõíüñùí, áíáãíùñßæïíôáò ôï êáô' åîï÷Þí
êÜèå åèíüôçôáò, ìéêñÞò Þ ìåãÜëçò. Óçìáßíåé üôé åßìáóôå ðïëõåèíéêü êñÜôïò ôçò ðåñéï÷Þò ìå ôçí ðñÝðïõóá
äéåèíéóôÝò óïóéáëéóôÝò, óôá ÷íÜñéá ôïõ Ìáñî, ôïõ ËÝíéí ïíïìáóßá, áðïêëåßïíôáò êÜèå ðñïïðôéêÞ "ìåãÜëçò
êáé ôïõ Ôñüôóêé êáé ðáëåýïõìå ãéá ôïí óïóéáëéóìü óôá Áëâáíßáò". Ãéá íá åéóðñÜîåé åéò áíôÜëëáãìá:
ÂáëêÜíéá üðùò êáé óå üëï ôïí êüóìï. *áðßóôåõôçò ëïãéêÞò óõíÝðåéáò "äéáðéóôþóåéò" ÊïõâÝëç,
Ç áíôßèåóç óå êÜèå åèíéêÞ êáôáðßåóç åßíáé üñïò ãéá üôé ðñéìïäïôåßôáé ç áóôÜèåéá óôçí ðåñéï÷Þ (åíþ áí
ôçí åéñÞíç óôçí ðåñéï÷Þ, áëëÜ êáé ãéá êÜôé ðïëý åðéäéùêüôáí ç äéÜëõóç "ôùí Óêïðßùí"…),
ðåñéóóüôåñï: ÈÝëïõìå ôç óõíáäÝëöùóç ôùí åñãáôþí *ðåñÞöáíçò "áíôééìðåñéáëéóôéêÞò" ÷ñïéÜò äçëþóåéò
ôùí Âáëêáíßùí þóôå íá ðáëÝøïõìå ìáæß ôïí êïéíü ÌáÀëç ðïõ êáëåß ôï ëáü óå åðáãñýðíçóç,
å÷èñü, ôïõò êáðéôáëéóôÝò, ðïõ ìÝóá áðü ôïõò åèíéêïýò * ôçí êõâåñíçôéêÞ äõóöïñßá (Üñáãå ãéáôß;) êáé ôçí
äéá÷ùñéóìïýò ÷ôõðÜíå ôá äéêáéþìáôá üëùí ìáò. Ï ÐáóïêéêÞ êáôáããåëßá (ìÜèçìá âëáêþäïõò õðïêñéóßáò).
Âåñüðïõëïò ðñùôïóôÜôçóå óôçí åèíéêéóôéêÞ ×áéñüìáóôå ëïéðüí ãéáôß ïé ìýèïé ôïõ íåïåëëçíéêïý
åêóôñáôåßá ôï '92, êáëþíôáò ãéá ìðïúêïôÜæ ôùí åèíéêéóìïý èá îáíáâãïýí óôï äñüìï.
Öïñéïýíôáé ãéá Üëëç ìéá öïñÜ ïé ìÜóêåò ôçò éóôïñéêÞò
ðñïúüíôùí ôçò Ïëëáíäßáò ðïõ ôüôå Þèåëå íá óõíÝ÷åéáò ôïõ "Åëëçíéóìïý", áðü ôá êõêëáäéêÜ åéäþëéá
áíáãíùñßóåé ôç Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò. ôçò ôåëåôÞò Ýíáñîçò ôçò ÏëõìðéÜäáò ùò ôïí Ðáýëï
ÓÞìåñá åßíáé áðü ôïõò âáóéêïýò åðé÷åéñçìáôßåò ÌåëÜ ôïõ Áíôþíç ÓáìáñÜ. ÁðïêôÜ îáíÜ óÜñêá êáé ïóôÜ ç
óïõðåñìÜñêåô óôç ãåéôïíéêÞ ÷þñá. Áí èÝëïõìå óôçí "ÅèíéêÞ Óõììá÷ßá", áðü ôïí ×ñéóôüäïõëï êáé ôç ×ñõóÞ
ÅëëÜäá ùò åñãáæüìåíïé, íá ðáëÝøïõìå áðïôåëåóìáôéêÜ ÁõãÞ Ýùò ôï åèíï-êïììïõíéóôéêü ÊÊÅ êáé ïñéóìÝíïõò
ãéá ôçí åîßóùóç ðñïò ôá ðÜíù ôùí ìåñïêÜìáôùí óå üëá áíåãêÝöáëïõò ôïõ ÓÕÍ.
ôá ÂáëêÜíéá, áðáñáßôçôïò üñïò åßíáé ç óõíáäÝëöùóÞ ×áéñüìáóôå ãéáôß èá Ý÷ïõí êáé ïé íåüôåñïé ôçí åõêáéñßá
ìáò ìå ôïõò åñãÜôåò ôçò Äçìïêñáôßáò ôçò íá áðïëáýóïõí ðáëëáúêÝò óõãêåíôñþóåéò åèíéêïý
ðåñéå÷ïìÝíïõ óôç Èåóóáëïíßêç ðïõ èá äéáäçëþíïõí ôçí
Ìáêåäïíßáò, äéáêçñýóóïíôáò üôé üëá ôá Ýèíç "ðéêñßá" ôïõò áðÝíáíôé óôïõò "éó÷õñïýò", õðü ôçí çãåóßá
åßíáé ßóá êáé ìðïñïýí íá áõôïðñïóäéïñßæïíôáé. ôïõ ¢íèéìïõ áõôÞ ôç öïñÜ.
Äçìïóéåýèçêå óôçí åöçìåñßäá “ ÅñãáôéêÞ ×áéñüìáóôå Ýôóé áðëÜ ãéáôß âãáßíïõí óôçí åðéöÜíåéá ïé
ÁñéóôåñÜ” ôçí ÔåôÜñôç 17 ÍïÝìâñç 2004, óåë.9 äéá÷ùñéóôéêÝò ãñáììÝò ðïõ äéáðåñíïýí ôçí åîïõóßá:
áõôïß ðïõ ìéëïýí åí ïíüìáôé ôïõ "êñÜôïõò" êáé ôïõ
www.dea.org.gr "åêóõã÷ñïíéóìïý" åíáíôßïí áõôþí ðïõ ìéëïýí åí ïíüìáôé
ôïõ "áéþíéïõ Ýèíïõò".
×áéñüìáóôå ãéáôß ó' áõôÞ ôç ìÜ÷ç èá åßìáóôå áðÝíáíôé êáé
óôïõò äýï.
Äçìïóéåýèçêå óôçí åöçìåñßäá “Åðï÷Þ”, óôéò
07/12/2004, www.epohi.gr
14 - LOZA ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΑ

ΚΗΡΥΓΜΑ ΥΠΕΡ ΜΕΙΟΝΟΤΗΤΩΝ


ΑΠΟ ΤΟΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗ ΚΟΖΑΝΗΣ
Η εξαιρεση που λαμπει στο σκοταδι της Εκκλησιας

Ï Ìçôñïðïëßôçò ÊïæÜíçò ðïõ åßíáé êáé äéäÜêôïñáò áðüøåùò...»


öéëïóïößáò óôï ÐáíåðéóôÞìéï ôïõ ÊÝìðñéôæ «Ïñèüôáôá Ý÷åé ôïíéóèåß áðü ðïëëÝò åõñùðáúêÝò
ðñïêÜëåóå ôçí ìÞíéí ôïõ öéëï-«óôï÷éêïý» êáé êÜèå ÷þñåò üôé êñéôÞñéï ðïëéôéóìïý ìéáò ÷þñáò óÞìåñá
åßäïõò áêñáßùí åèíéêéóôþí åðéóêüðïõ ×ñéóôüäïõëïõ äåí åßíáé ôï ôõ÷üí Ýíäïîï ðáñåëèüí ôçò Þ ç éóôïñßá
ðïõ áðáãüñåõóå ôç äéáíïìÞ ôçò ïìéëßáò ôïõ. ôçò, áëëÜ ï ôñüðïò ìå ôïí ïðïßï öÝñåôáé óôéò êÜèå
¹ôáí ãíùóôü áðü ôéò áñ÷Ýò Ïêôùâñßïõ 2002, üôáí åßäïõò ìåéïíüôçôÝò ôçò» (ðçãÞ, «ÁõãÞ 12-1-03 », «Å»
óõíåäñßáóå ç Éåñáñ÷ßá, ôé èá Ýëåãå ï Áìâñüóéïò, 13/1/2003).
ðñïêáëþíôáò ôïõò ïðáäïýò ôïõ öáéíïìÝíïõ ôçò Åíþ, «ïé öüâïé êáé ïé öïâßåò ðïõ ôïí ôåëåõôáßï
«åèíéêÞò åêêëçóßáò». Ãéá ôï ëüãï áõôü êÜðïéïé êáéñü åìöáíßæïíôáé óôçí ÅëëÜäá áðÝíáíôé óôéò
öñüíôéóáí íá áðáëåßøïõí åðßìá÷åò öñÜóåéò êáé ìåéïíüôçôåò åßíáé êáéíïöáíåßò óå Ýíá ëáü
ó÷üëéá ðïõ äåí Þôáí áñåóôÜ óôç äéïßêçóç ôçò ãáëïõ÷çìÝíï ìå ïéêïõìåíéêü ðíåýìá êáé ïñèüäïîç
ÅëëáäéêÞò Åêêëçóßáò. Ìéëþíôáò áðü ôï âÞìá ôçò óõíåßäçóç…».
Éåñáñ÷ßáò óôéò 10-Éáí-2003 áðïêÞñõîå ôïí åèíéêéóìü «Ôï íá èåùñïýìå ôïí ×ñéóôéáíéóìü ùò ðáñÜãïíôá
êáé ôéò èåùñßåò ôïõ ðåñéïýóéïõ ëáïý, áëëÜ êáé ôï êïõëôïýñáò êáé ðïëéôéóìéêÞò éäéïðñïóùðåßáò åíüò
éäåïëüãçìá ôïõ åëëçíï÷ñéóôéáíéóìïý. Êáé æÞôçóå áðü ëáïý, áðïôåëåß ôç ñßæá ôçò áßñåóçò ôïõ
ôïõò Üëëïõò éåñÜñ÷åò íá ðÜñïõí óõãêåêñéìÝíá ìÝôñá åèíïöõëåôéóìïý. Ç éäÝá üôé ï Èåüò åõíïåß Þ âïçèåß
õðÝñ ôùí ìåôáíáóôþí ðïõ æïõí óôçí ÅëëÜäá. Ï êÜðïéï Ýèíïò åíáíôßïí üëùí ôùí Üëëùí åèíþí,
ìçôñïðïëßôçò Áìâñüóéïò (ÃéáêáëÞò), ãåííÞèçêå ôï ìåéþíåé ôç èåßá áãáèüôçôá óå âáèìü âëáóöçìßáò. Ôï
1940 (”Áããåëéïöüñïò” 26/06/2003)óôçí ÊáëëïíÞ ôçò ãåãïíüò äå, üôé óôç ÷þñá ìáò, åîáéôßáò áóöáëþò ôùí
ËÝóâïõ åßíáé áíèñþðéíïò áð' ôá ëåãüìåíÜ ôïõ áãþíùí êÜðïéùí ìåëþí ôçò Åêêëçóßáò ìáò ãéá ôçí
ðéóôåýåé óå ìéá ðïëéôéóìéêÞ êïéíùíßá êáé äåí Ý÷åé áíåîáñôçóßá ôïõ ÃÝíïõò, Ý÷åé áíáðôõ÷èåß Ýíá
ó÷Ýóç ìå ôï âßï ôïõ Áõãïõóôßíï Êáíôéþôç. õöÝñðïí ðíåýìá áõóôçñÞò êáé ìïíïìåñïýò óýíäåóçò
Áðü ôá âáóéêÜ óçìåßá ôçò åíäéáöÝñïõóáò ôçò ïñèïäïîßáò ìå ôïí åëëçíéóìü, åßíáé êÜôé ðïõ
åéóÞãçóçò åßíáé: ðñÝðåé éäéáæüíôùò íá ðñïóå÷èåß. Ôï éäåïëüãçìá ôïõ
«Ç éóôïñßá óáöþò äéäÜóêåé üôé ï ×ñéóôéáíéóìüò «åëëçíï÷ñéóôéáíéóìïý» áíÞêåé ìÜëëïí óôï ÷þñï ôçò
åìöáíßóôçêå, åîáðëþèçêå, åðéêñÜôçóå êáé êïéíùíéêïðïëéôéêÞò ðñïðáãÜíäáò êáé ü÷é óôï ðíåýìá
êõñéÜñ÷çóå áðïêëåéóôéêÜ óå ðïëõðïëéôéóìéêü, ôçò Åêêëçóßáò ôïõ ×ñéóôïý», åßðå ï áíïé÷ôüìõáëïò
ðïëõöõëåôéêü, ðïëõãëùóóéêü Ýäáöïò, üðùò õðÞñîå éåñÜñ÷çò, ðëÞôôïíôáò ôïí ðõñÞíá ôçò ðïëéôéêÞò
ôï Ýäáöïò ôüóï ôçò ÑùìáúêÞò Áõôïêñáôï-ñßáò üóï éäåïëïãßáò ôïõ áñ÷éåðéóêüðïõ.
êáé ôçò êáêþò ëåãüìåíçò «ÂõæáíôéíÞò», Þôáí ç Ôþñá ìçôñïðïëßôçò ÊïæÜíçò êáé Óåñâßùí åßíáé ï
åéóáãùãéêÞ ðáñáôÞñçóç ôïõ ê. Áìâñïóßïõ, ï ïðïßïò Ðáýëïò.
áöïý èýìéóå üôé «ìåãÜëá ðáôåñéêÜ áíáóôÞìáôá üðùò
áõôü ôïõ éåñïý ×ñõóïóôüìïõ äåí Þôáí ¸ëëçíåò ôçí
êáôáãùãÞ»
êáôáãùãÞ»… … «ï åèíïöõëåôéóìüò ìüíï ùò íüóçìá Ï Ìçôñïðïëßôçò Æé÷íþí êáé Íåõñïêïðßïõ
ìðïñåß íá åéäùèåß áðü ôçí åêêëçóßá ìáò êáé ùò áðü ôç èÝóç ôçò áíôéðñïåäñßáò ôçò Óõíüäïõ
áßñåóç, åðßóçìá äéåãíùóìÝíç êáé êáôáäéêáóìÝíç, ðïõ æÞôçóå áðü ôïõò Üëëïõò éåñÜñ÷åò íá åðéôåèïýí
áðïôåëåß âëáóöçìßá ôçò åéêüíáò ôïõ Èåïý óôïí óôçí êõâÝñíçóç ãéá ôï “ Ìáêåäïíéêü”.
Üíèñùðï». ÔåëéêÜ ï åí ëüãù Ìçôñïðïëßôçò êÜíåé
ÅîÜëëïõ, «ç Ýííïéá ôïõ ãåùãñáöéêïý ÷þñïõ ðïõ èñçóêåõôéêü Þ ðïëéôéêü áãþíá;
áíÞêåé áðïêëåéóôéêÜ óå ìßá ïìÜäá ùò «÷þñá» Þ
«ðáôñßäá» åßíáé áðáñÜäåêôç áðü ×ñéóôéáíéêÞò Åëåõèåñïôõðßá 05/09/2001
ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ LOZA - 15

Ôï åéäéêü êáèåóôþò ãéá ôïõò "åõáßóèçôïõò" íïìïýò ôçò Â. ÅëëÜäáò âåëôéþíåôáé, áëëÜ
äåí êáôáñãåßôáé

Ç çìéôåëÞò ëÞîç ôïõ


Åìöõëßïõ
“Áßñïíôáé ïé áðáãïñåýóåéò ãéá ôç ÷ïñÞãçóç ðéóôïðïéçôéêþí óå ïìïãåíåßò"
(«Åèíïò» Öëþñéíáò, 30/3/2001)

ÕðÜñ÷ïõí êÜðïéåò ìåãÜëåò åéäÞóåéò ðïõ "âãáßíïõí" Áõóôñáëßá êáé Í. ÁìåñéêÞ êáé êáôÜãïíôáé áðü ôïõò
áðü ìéêñÜ, åðáñ÷éáêÜ Ýíôõðá. Ôï èõìçèÞêáìå áêüìç ìéá íïìïýò ÊáóôïñéÜò, Êéëêßò, ÐÝëëáò, Óåññþí, Öëþñéíáò,
öïñÜ ôïýôåò ôéò ìÝñåò, äéáâÜæïíôáò ôï ðñùôïóÝëéäï Åâñïõ, ÎÜíèçò, Ñïäüðçò êáé Èåóðñùôßáò. Óôï åîÞò
äçìïóßåõìá ôçò åâäïìáäéáßáò öëùñéíéþôéêçò áßñïíôáé ïé ðåñéïñéóìïß ðïõ åß÷áí èåóðéóôåß ìå ôéò
åöçìåñßäáò "Åèíïò" (30/3/01). ÈÝìá ôïõ, ìéá ðñüóöáôç áíùôÝñù ó÷åôéêÝò åãêõêëßïõò ìáò êáé ôá æçôïýìåíá
áðüöáóç ôïõ õðïõñãåßïõ Åóùôåñéêþí ðïõ óõíéóôÜ ôïìÞ ðéóôïðïéçôéêÜ èá ÷ïñçãïýíôáé Üìåóá áðü ôïõò ïéêåßïõò
óôéò ó÷Ýóåéò ôïõ åëëçíéêïý Äçìïóßïõ ìå óõãêåêñéìÝíåò ÄÞìïõò Þ Êïéíüôçôåò, ÷ùñßò ôçí ðñïçãïýìåíç Ýãêñéóç
êáôçãïñßåò ðïëéôþí -êáé ôáõôü÷ñïíá áðïêáëýðôåé ôïõ Õðïõñãåßïõ, üðùò áðáéôïýóå ç êáèéåñùèåßóá ìå ôéò
ïñéóìÝíåò, Üêñùò åíäéáöÝñïõóåò ðôõ÷Ýò ôçò ìÝ÷ñé áíùôÝñù ó÷åôéêÝò åãêõêëßïõò ìáò äéáäéêáóßá".
ðñüôéíïò åöáñìïæüìåíçò (áëëÜ áíïìïëüãçôçò äçìüóéá) ÁðïäÝêôåò ôçò õðïõñãéêÞò áðüöáóçò åßíáé ïé Üìåóá
êñáôéêÞò ðïëéôéêÞò áðÝíáíôé óôéò ßäéåò áõôÝò åíäéáöåñüìåíåò íïìáñ÷éáêÝò áõôïäéïéêÞóåéò (óõí
ðëçèõóìéáêÝò ïìÜäåò. åêåßíç ôçò ÄùäåêáíÞóïõ) êáé ïé ðåñéöåñåéÜñ÷åò
Ôï
ï æÞôçìá åßíáé åîáéñåôéêÜ áðëü: ãéá ðñþôç öïñÜ Ìáêåäïíßáò, Çðåßñïõ êáé Íïô. Áéãáßïõ. Ôï ó÷åôéêü
ýóôåñá áðü äåêáåôßåò, ïé ìåôáíÜóôåò áðü åííéÜ Ýããñáöï ÷áñáêôçñßæåôáé, ôÝëïò, ïýôå ëßãï ïýôå ðïëý,
óõãêåêñéìÝíïõò íïìïýò ôçò ÷þñáò èá ìðïñïýí ðëÝïí íá "Üêñùò áðüññçôï"!
ðáßñíïõí, áðü ôï äÞìï óôá ìçôñþá ôïõ ïðïßïõ åßíáé Ç ðáñÜèåóç êáé ìüíï ôùí íïìþí ðïõ õðÜãïíôáí óôçí
ãñáììÝíïé, ôá ðéóôïðïéçôéêÜ (ãÝííçóçò, ïéêïãåíåéáêÞò ðáñáðÜíù "éäéáßôåñç" äéáäéêáóßá åßíáé áñêåôÜ åýãëùôôç
êáôÜóôáóçò, ê.ëð.) ðïõ ÷ñåéÜæïíôáé ãéá êÜðïéá äïõëåéÜ áíáöïñéêÜ ìå ôéò óêïðéìüôçôåò ðïõ (õðïôßèåôáé üôé) áõôÞ
ôïõò, ÷ùñßò íá ìåóïëáâïýí -êáé óõ÷íÜ íá ôïõò ôï ç ôåëåõôáßá õðçñåôïýóå: óôéò ðåñéï÷Ýò áõôÝò êáôïéêïýí
áñíïýíôáé óéùðçñÜ- êÜðïéåò áèÝáôåò õðçñåóßåò áóöá- ç ìïõóïõëìáíéêÞ ìåéïíüôçôá êáé ôï ìåãáëýôåñï ìÝñïò
ëåßáò. Ïóï êé áí öáßíåôáé áðßèáíï óôïí áíõðïøßáóôï ôùí óëáâüöùíùí Ìáêåäüíùí, Þ êáôïéêïýóáí óôï
ìÝóï ðïëßôç, ü,ôé áðïôåëåß áõôïíüçôç äéïéêçôéêÞ ðñáêôéêÞ ðáñåëèüí ïé ÔóÜìçäåò. Åßíáé ðñïöáíÝò üôé áõôÝò ïé
óôï ìåãáëýôåñï ìÝñïò ôçò ÷þñáò (ç áíåìðüäéóôç ðëçèõóìéáêÝò ïìÜäåò Þôáí êáé ïé óôü÷ïé ôçò åí ëüãù
äçëáäÞ Ýêäïóç êÜðïéïõ áðü ôá ðñïáíáöåñüìåíá äéáêñéôéêÞò ìåôá÷åßñéóçò. Ôï öáéíüìåíï åß÷å
ðéóôïðïéçôéêÜ, ýóôåñá áðü áßôçóç ôïõ åíäéáöåñüìåíïõ) êáôáããåßëåé, óå ðåñóéíÞ ðáñÝìâáóÞ ôïõ, êáé ï âïõëåõôÞò
äåí ßó÷õå ìÝ÷ñé êáé ôéò áñ÷Ýò ôïýôçò ôçò ÷ñïíéÜò ãéá Öëþñéíáò ôïõ ÐÁÓÏÊ, Ãéþñãïò ËéÜíçò: "Ïôáí Üêïõóå ï ê.
üëïõò ôïõò óõìðáôñéþôåò ìáò. Ãéá êÜðïéïõò Óçìßôçò óôç Öëþñéíá üôé äåí äßíïíôáé ðéóôïðïéçôéêÜ ãéá
áêáôáíüìáóôïõò "åèíéêïýò" ëüãïõò, Ýíá áîéüëïãï ôìÞìá ðïëßôåò ãåííçìÝíïõò óôï íïìü ðïõ åßíáé óôçí Áõóôñáëßá
ôçò åëëçíéêÞò åðéêñÜôåéáò õðüêåéôáí óå åíôåëþò Þ óôïí ÊáíáäÜ, åîåññÜãç êáé åßðå üôé áõôü åßíáé
äéáöïñåôéêü êáèåóôþò, ìå âÜóç áðüññçôåò åãêõêëßïõò, øõ÷ñïðïëåìéêü ãåãïíüò. Áõôü óõíÝâç ôï 1998 êáé áêüìá
êáôáöáíþò ðáñÜíïìåò êé áíôéóõíôáãìáôéêÝò. äåí Ý÷åé ãßíåé ôßðïôá, äçëáäÞ áêüìá äåí åêäßäïíôáé
ðéóôïðïéçôéêÜ. Êé áõôü åßíáé êÜôé ðïõ ðñÝðåé íá
Ôï ôÝëïò ìéáò "åéäéêÞò äéáäéêáóßáò” óôáìáôÞóåé" ("Åøéëïí" 11/6/00).
Áò ìéëÞóïõí, üìùò, ôá íôïêïõìÝíôá. Óýìöùíá ìå ôï Ãéá ôéò øõ÷ñïðïëåìéêÝò (ïñèüôåñá: åìöõëéï-
Ýããñáöï ôçò 16çò Öåâñïõáñßïõ 2001, ðïõ öÝñåé ôïí ðïëåìéêÝò) ñßæåò ôïõ "åèíéêïý" áõôïý ìÝôñïõ,
áñéèìü ðñùôïêüëëïõ ÅÐ 51 êáé ôçí õðïãñáöÞ ôçò áðïêáëõðôéêÝò åßíáé ïé ïäçãßåò ðïõ ìßá áðü ôéò
õðïõñãïý Åóùôåñéêþí ÂÜóùò ÐáðáíäñÝïõ, ìå ìéá óåéñÜ åìðëåêüìåíåò íïìáñ÷ßåò áðçýèõíå êáôÜ êáéñïýò ðñïò
óõãêåêñéìÝíùí åãêõêëßùí ìåôáîý 1975 êáé 1988 "åß÷å ôïõò åêåß äçìÜñ÷ïõò êáé êïéíïôÜñ÷åò. "Åí óõíå÷åßá
êáèéåñùèåß åéäéêÞ äéáäéêáóßá ãéá ôçí Ýêäïóç ðñïãåíåóôÝñùí äéáôáãþí ôçò Íïìáñ÷ßáò", äéáâÜæïõìå
ðéóôïðïéçôéêþí ðïõ áöïñïýóáí Üôïìá ðïõ êáôïéêïýí Þ
ðñïÝñ÷ïíôáé áðü ôéò ÷þñåò ôçò ÁíáôïëéêÞò Åõñþðçò,
êáèþò êáé ãéá Üôïìá ðïõ äéáìÝíïõí óôéò ÇÐÁ, ÊáíáäÜ,
16 - LOZA ΠΟΛΙΤΙΚΟΙ ΠΡΟΣΦΥΓΕΣ

óå Ýããñáöï ôïõ 1975, ôï


ïðïßï Ý÷åé åêäïèåß óå
åêôÝëåóç ôçò åãêõêëßïõ ÅÐ
4089/7.7.1975 ôïõ Õð.
Åóùôåñéêþí, "Ý÷ïìåí ôçí
ôéìÞí íá ãíùñßóùìåí õìßí üôé
ìÝ÷ñé íåùôÝñáò äéáôáãÞò,
ðñïêåéìÝíïõ íá åêäüóçôå
ðÜóçò öýóåùò ðéóôïðïéçôéêÜ
äéÜ ðñüóùðá äéáâéïýíôá,
ôüóïí åéò ôáò ÷þñáò ôïõ
Áíáôïëéêïý Óõíáóðéóìïý,
üóïí êáé åéò ôáò ôïéáýôáò ôùí
ÇÐÁ, ÊáíáäÜ, Áõóôñáëßáò êáé
Í. ÁìåñéêÞò, èá åîáêïëïõèÞ-
óçôå íá õðïâÜëçôå åéò ôçí
Íïìáñ÷ßáí ôáò õðü ôùí
óõããåíþí ôùí åíäéáöåñïìÝ-
íùí, äéáìåíüíôùí åí ÅëëÜäé,
áéôÞóåéò äéÜ ôçí ðáñï÷Þí ôçò
ó÷åôéêÞò åãêñßóåùò". ÁëëÜ êáé
óå êÜèå Üëëç ðåñßðôùóç, ïé
ôïðéêïß Üñ÷ïíôåò ïöåßëïõí íá
åðáãñõðíïýí, ìÞðùò êáé ïé
áéôïýíôåò Ý÷ïõí "äéáöýãåé"
áðü ôï ÐáñáðÝôáóìá: "Ç áõôÞ Η Έξοδος των Μακεδονόπουλων (έργο του Κόλε Μάνεβ)
äéáäéêáóßá èá ôçñÞôáé êáé
ïóÜêéò æçôåßôáé ðéóôïðïéçôéêüí äéÜ ðñüóùðïí äéáâéïýí ÷ïñÞãçóç ðéóôïðïéçôéêþí óå óõãêåêñéìÝíåò êáôçãïñßåò
åéò Üëëçí ðëçí ôùí áíùôÝñù ×þñáí, áëëÜ äçìéïõñãåßôáé ðñïóþðùí", äéáâÜæïõìå, "Ýñ÷ïíôáé óå áíôßèåóç ìå ôçí
ðáñ' õìßí âÜóéìïò õðüíïéá üôé ôï ðñüóùðïí áõôü äåí åóùôåñéêÞ ìáò íïìïèåóßá. ÐñÜãìáôé, ï Í.344 ôïõ 1976
äéáâéïß åí ôç ÷þñá áõôÞ ôáýôç áëëÜ åéò ìßáí ôùí åí ôç 'ðåñß ëçîéáñ÷éêþí ðñÜîåùí' õðï÷ñåþíåé ôïí ëçîßáñ÷ï íá
ðñïçãïõìÝíç ðáñáãñÜöù Þ üôé äéÝöõãåí [sic] åéò ôáýôçí åêäßäåé áíôßãñáöá, áðïóðÜóìáôá êáé ðéóôïðïéçôéêÜ ôùí
åê ôùí ×ùñþí ôïõ Áíáôïëéêïý Óõíáóðéóìïý". ðñÜîåùí êáé äçìïóßùí åããñÜöùí ðïõ áöïñïýí êÜèå
Ôï ðéï åíäéáöÝñïí üìùò óôïé÷åßï åßíáé ç áðáßôçóç ðñüóùðï ãéá ôï ïðïßï õðÜñ÷åé ôÝôïéá ðñÜîç Þ äçìüóéï
ìõóôéêüôçôáò ðïõ äéÝðåé ôçí üëç äéáäéêáóßá: "åí Ýããñáöï. Ç õðï÷ñÝùóç áõôÞ éó÷ýåé ü÷é ìüíï Ýíáíôé
ðåñéðôþóåé ìç åãêñßóåùò ôçò ÷ïñçãÞóåùò ÅëëÞíùí ðïëéôþí, áëëÜ êáé Ýíáíôé áëëïäáðþí, ç äå
ðéóôïðïéçôéêïý ôéíüò", åíôÝëëåé ôï Õðïõñãåßï ìÝóù ðáñÜëåéøç åêðëÞñùóÞò ôçò åðéóýñåé, êáôÜ ôïí ßäéï íüìï,
Íïìáñ÷ßáò ôéò ôïðéêÝò áñ÷Ýò, "äåí èá ãíùóôïðïéåßôå ôçí ðïéíéêÞ åõèýíç ôïõ ëçîéÜñ÷ïõ. ÐÝñáí üìùò ôçò
åããñÜöùò [õðïãñáììéóìÝíï óôï ðñùôüôõðï] åéò ôïí ðáñáâßáóçò ôùí óõãêåêñéìÝíùí íïìïèåôéêþí
áéôïýíôá ôçí Üñíçóéí ôáýôçí". Åôóé þóôå íá ìçí õðÜñ÷åé äéáôÜîåùí, õðÜñ÷åé êáé ôï ãåíéêüôåñï èÝìá ôçò
ôõðéêÞ äéïéêçôéêÞ ðñÜîç, ç ïðïßá íá ìðïñåß íá ðñïóâëçèåß ðáñáâßáóçò ôçò ÓõíôáãìáôéêÞò äéÜôáîçò ðåñß éóüôçôáò
óôçí åëëçíéêÞ äéêáéïóýíç... ôùí ÅëëÞíùí ðïëéôþí åíþðéïí ôïõ íüìïõ, ôçí ïðïßá
áóöáëþò èßãåé ç äéáêñéôéêÞ ìåôá÷åßñéóç ðïõ åéóÜãåé åéò
Ìéá ðáñÜíïìç äéáäéêáóßá âÜñïò ïñéóìÝíùí áðü áõôïýò ç ðñïáíáöåñüìåíç
Ï Åìöýëéïò åíôáöéÜóôçêå äéÜ íüìïõ, ï Øõ÷ñüò åãêýêëéïò (ôïýôï, õðïãñáììßæïõìå, óôï âáèìü ðïõ ç
Ðüëåìïò ðÝñáóå óôá âéâëßá ôçò Éóôïñßáò, ç áíïìïëüãçôç åãêýêëéïò áöïñÜ Åëëçíåò ðïëßôåò)".
üìùò áõôÞ äéïéêçôéêÞ ðñáêôéêÞ åîáêïëïýèçóå íá óôåñåß Ïé äéáðéóôþóåéò ôçò ðáñáíïìßáò åßíáé êÜôé ðáñáðÜíù
ðïëëÝò ÷éëéÜäåò ÅëëÞíùí ðïëéôþí áðü áíáöáßñåôá áðü óáöåßò. Ðþò üìùò ç óõãêåêñéìÝíç øõ÷ñïðïëåìéêÞ
äéêáéþìáôÜ ôïõò. Ç áðüöáóç ãéá åðáíáðáôñéóìü ôùí ðñáêôéêÞ ìðüñåóå íá åðéâéþóåé, ðáñ' üëåò ôéò
"ÅëëÞíùí ôï ãÝíïò" ðïëéôéêþí ðñïóöýãùí, ôï 1983, åß÷å äçìïêñáôéêÝò ôïìÝò ôùí ôåëåõôáßùí 27 ÷ñüíùí; Ìéá
ùò áðïôÝëåóìá ôçí Ýêäïóç íÝáò åãêõêëßïõ (ÅÐ êÜðïéá áðÜíôçóç ôçò ëïãéêÞò ðïõ ôçí õðáãüñåõóå êáé ôç
2348/23.5.84), ìå ôçí ïðïßá åðéôñÝðåôáé ç "åëåýèåñç äéáôÞñçóå åí æùÞ ðÞñáìå üôáí åðé÷åéñÞóáìå íá
÷ïñÞãçóç ðéóôïðïéçôéêþí" óôïõò åðáíáðáôñéæüìåíïõò, æçôÞóïõìå ðåñéóóüôåñåò äéåõêñéíÞóåéò áðü ôçí
áëëÜ äéáôçñåßôáé ç "åéäéêÞ" äéáäéêáóßá "ãéá êÜèå Üëëç áñìüäéá õðÜëëçëï ôïõ ÔìÞìáôïò Éèáãåíåßáò ôïõ
ðåñßðôùóç". ÌåôáãåíÝóôåñåò åãêýêëéïé ôïõ 1988 èá õðïõñãåßïõ Åóùôåñéêþí. "Êáëü åßíáé ôÝôïéïõ åßäïõò
åðéâåâáéþóïõí ôç äéáôÞñçóç ôçò ßäéáò ðïëéôéêÞò, èÝìáôá íá ìç âãáßíïõí óôç äçìïóéüôçôá", ìáò åîÞãçóå,
"ðáñáêáëþíôáò" ìÜëéóôá "ãéá ôçí áõóôçñÞ ôÞñçóÞ ôçò". ãéá íá óõìðëçñþóåé: "Å÷ïõìå ôï æÞôçìá ìå ôïõò
Åðñüêåéôï, öõóéêÜ, ãéá äéáäéêáóßåò áðüëõôá Ðüíôéïõò óôçí Êýðñï, ôé èá ãßíåé áí ðñïêýøïõí ôþñá êáé
ðáñÜíïìåò êáé êáôáöáíþò áíôéóõíôáãìáôéêÝò. Ôï ïé ìïõóïõëìÜíïé óôç ÈñÜêç;" Ç åðßìá÷ç åãêýêëéïò,
îåêáèáñßæåé, ìåôáîý Üëëùí, êáé ãíùìïäüôçóç ôçò ÅéäéêÞò ðÜíôùò, äåí áöïñÜ ìüíï ôç ÈñÜêç áëëÜ êáé Üëëïõò
ÍïìéêÞò Õðçñåóßáò ôïõ Õðïõñãåßïõ Åîùôåñéêþí íïìïýò ôçò ÷þñáò, åðéóçìÜíáìå. "ÕðÜñ÷ïõí êé
(Ö.2230/ÁÃ5, 16.1.1997): "Ïé åãêýêëéïé ìå ôéò ïðïßåò
áðáãïñåýåôáé, óå ìåñéêÝò ðáñáìåèüñéåò ðåñéï÷Ýò, ç
ΜΝΗΜΕΣ LOZA - 17

åêåß ðñïâëçìáôéêÜ Üôïìá", ìáò äéáâåâáßùóå. Åß÷å, üìùò, Ýããñáöï ôçò ê. ÐáðáíäñÝïõ åöéóôÜ, ôÝëïò, ôçí ðñïóï÷Þ
ìéá åðïéêïäïìçôéêÞ ðñüôáóç íá ìáò êÜíåé: "ÕðÜñ÷ïõí ôùí äçìïôéêþí áñ÷þí üóïí áöïñÜ "ôïõò ðïëéôéêïýò
ôüóá êáé ôüóá æçôÞìáôá éèáãÝíåéáò ìå ôá ïðïßá èá Üîéæå ðñüóöõãåò ôçò ðåñéüäïõ 1945-1949 êáé ôïõò êáôéüíôåò
íá áó÷ïëçèåßôå åóåßò ïé äçìïóéïãñÜöïé. Ðüóïé, ë.÷., áõôþí ðïõ æçôïýí Ýêäïóç ðéóôïðïéçôéêþí", ôïíßæïíôáò
Ý÷ïõí êÜíåé äÞëùóç ðïëéôïãñÜöçóçò, êáé ðüóï üôé óôçí ðåñßðôùóç áõôÞ "ðñÝðåé íá åñåõíÜôáé áí Ý÷åé
áëëïéþíåôáé ï åëëçíéêüò ðëçèõóìüò ìå üëá áõôÜ"... ðñïçãçèåß áðüöáóç êáèïñéóìïý Å.É. [åëëçíéêÞò
éèáãÝíåéáò] áðü ôçí ïéêåßá Íïìáñ÷éáêÞ Áõôïäéïßêçóç".
Ôá áéþíéá ìáýñá ðñüâáôá ÐåíÞíôá ÷ñüíéá ìåôÜ ôéò ìÜ÷åò óôï ÃñÜììï êáé ôï Âßôóé, ïé
Ìå üëá áõôÜ, êáèüëïõ ðåñßåñãï ðïõ êáé ç ôùñéíÞ çôôçìÝíïé "óõììïñßôåò", ðïõ ç åèíéêÞ ìáò óõìöéëßùóç
äçìïêñáôéêÞ ôïìÞ ìÝíåé, åí ôÝëåé, ìåôÝùñç. Åíþ ãéá ôïõò Üöçóå áðÝîù ùò "áëëïãåíåßò", åîáêïëïõèïýí íá ìçí
ìåôáíÜóôåò óå Áõóôñáëßá êáé ÁìåñéêÞ, êáèþò êáé ãéá ìðïñïýí íá ðñïìçèåõôïýí ïýôå Ýíá ðéóôïðïéçôéêü
ôïõò ìïõóïõëìÜíïõò ôçò ÈñÜêçò, ç õðïõñãéêÞ áðüöáóç ãÝííçóçò ÷ùñßò ôçí åéäéêÞ Üäåéá ôùí ðïëéôéêþí
ôçò 16çò Öåâñïõáñßïõ ïñßæåé üôé, áêüìç êáé óôçí ðñïúóôáìÝíùí ôçò ÅÕÐ...
ðåñßðôùóç ðïõ Ý÷ïõí ÷Üóåé ôçí åëëçíéêÞ éèáãÝíåéá, Ðñüêåéôáé ãéá ìßá áêáôáíüçôç åêäéêçôéêüôçôá, ðïõ
ìðïñïýí íá ðáßñíïõí ðéóôïðïéçôéêÜ óôá ïðïßá èá êáìéÜ "åèíéêÞ" óêïðéìüôçôá äåí ìðïñåß ðëÝïí íá
êáôáãñÜöåôáé áõôÞ ç ìåôáâïëÞ, ôï ßäéï Ýããñáöï äéêáéïëïãÞóåé. Åí Ýôåé 2001, ôïõëÜ÷éóôïí: üôáí ç ÅëëÜäá
ðñïâëÝðåé ìéá ñçôÞ åîáßñåóç: "Áðü ôçí ùò Üíù åíéó÷ýåé áêüìç êáé óôñáôéùôéêÜ ôçí ÐÃÄÌ, åíþ ï
äéáäéêáóßá åîáéñïýíôáé [õðïãñáììéóìÝíï] ïé äéáìÝíïíôåò ðñùèõðïõñãüò ôïõ VMRO Ý÷åé áíáãïñåõèåß óå éäéüôõðï
óôç FYROM, ãéá ôïõò ïðïßïõò èá åîáêïëïõèåß íá éó÷ýåé ç ðñïáóðéóôÞ ôçò "óôáèåñüôçôáò" ôùí Âáëêáíßùí - êáé,
äéáäéêáóßá ôçò ðñïçãïýìåíçò Ýãêñéóçò áðü ôçí êáô' åðÝêôáóç, ôçò åèíéêÞò ìáò áóöÜëåéáò...
õðçñåóßá ìáò". Ïé ó÷åôéêÝò áéôÞóåéò, áðü óõããåíåßò ôïõò
ðïõ æïõí óôçí ÅëëÜäá, èá ðñÝðåé íá äéáâéâÜæïíôáé "áð' Åëåõèåñïôõðßá, ÉÏÓ (www.iospress.gr) 7/4/2001
åõèåßáò áðü ôïí ÄÞìï Þ ôçí Êïéíüôçôá" óôï ÔìÞìá
Éèáãåíåßáò ôïõ õðïõñãåßïõ, "ôï ôá÷ýôåñïí äõíáôüí". Ôï

ÁÐÁÍÔÇÓÅÉÓ ÔÙÍ ÅÊÐÑÏÓÙÐÙÍ ÔÏÕ ËÁÏÕ ÔÇÓ ÖËÙÑÉÍÁÓ ÓÔÉÓ ÅÑÙÔÇÓÅÉÓ ÔÏÕ «ÉÏÕ»

1ç åñþôçóç 2ç åñþôçóç 3ç åñþôçóç 4ç åñþôçóç


Ãéþñãïò ËéÜíçò ÂïõëåõôÞò ÐÁÓÏÊ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
Íéêüëáïò ÊïñôóÜñçò ÂïõëåõôÞò ÍÄ ÍÁÉ ÍÁÉ Ï×É * ÍÁÉ
Ìé÷Üëçò Ôóüôóêïò ÐïëéôåõôÞò ÐÁÓÏÊ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
×áñÜë. Ðáðáèáíáóßïõ ô. âïõëåõôÞò ÍÄ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ -*
Ôñáúáíüò ÐåôêÜíçò ô. ÍïìÜñ÷çò ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
Áéìßëéïò Áóðñßäçò ÄÞìáñ÷ïò ÐåñÜóìáôïò ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ -*
Êþóôáò Èåïäùñßäçò ÄÞìáñ÷ïò Áìõíôáßïõ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
×ñÞóôïò ÅõáããÝëïõ ÄÞìáñ÷ïò Ìåëßôçò ÍÁÉ ÍÁÉ Ï×É * ÍÁÉ
ÉùÜííçò Ãåñìáíßäçò ÄÞìáñ÷ïò Ðñåóðþí ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
×ñÞóôïò Íáïýì Åêðñüóùðïò ÐÁÓÏÊ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
ÅõóôÜèéïò Êùíóôáíôéíßäçò Åêðñüóùðïò ÍÄ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ Ï×É *
ÄçìÞôñçò Ìïýëçò Åêðñüóùðïò ÊÊÅ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
ÈáíÜóçò Ãåñìáíßäçò Åêðñüóùðïò ÓÕÍ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
Ðáýëïò Âïóêüðïõëïò Åêðñüó. Ïõñ. Ôüîïõ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ ÍÁÉ
(*) Ïé áðáíôÞóåéò ðïõ óçìåéþíïíôáé ìå áóôåñßóêï Ý÷ïõí åðåîÞãçóç, ç ïðïßá ðåñéëáìâÜíåôáé óôï êåßìåíï ôïõ «Éïý».
ÓõìðëçñùìáôéêÝò ðáñáôçñÞóåéò Ý÷ïõí êÜíåé êáé Üëëïé åñùôþìåíïé.
ÏÉ ÅÑÙÔÇÓÅÉÓ
1. Óõìöùíåßôå üôé õðÜñ÷åé áêüìá ìéá åêêñåìüôçôá óôçí ðåñéï÷Þ óáò, ìå ôïõò ðïëéôéêïýò
ðñüóöõãåò ðïõ äåí ìðïñïýí íá åðéóôñÝøïõí áêüìá óôá ìÝñç ðïõ ãåííÞèçêáí;
2. Ãíùñßæåôå óõìðïëßôåò óáò ðïõ Ý÷ïõí óõããåíåßò, ïé ïðïßïé äåí ìðïñïýí íá ôïõò åðéóêåöôïýí
óôçí ÅëëÜäá;
3. Ðéóôåýåôå üôé åßíáé êáéñüò íá ëõèåß ôï ðñüâëçìá, óôçí áíèñùðéóôéêÞ ôïõ äéÜóôáóç, áíåîÜñôçôá
áðü ôçí Ýêâáóç ôùí äéáðñáãìáôåýóåùí ìåôáîý ÅëëÜäáò êáé ÐÃÄÌ;
4.Óõìöùíåßôå óå ìéá äéáêïììáôéêÞ óõíåííüçóç ôùí åêðñïóþðùí ôïõ ëáïý ôçò ðåñéï÷Þò þóôå íá
äïèåß ìéá ëýóç ó' áõôü ôï ÷ñïíßæïí ðñüâëçìá;
18 - LOZA ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

ΝΤΙΜΟ
ΧΑΝΤΖΙΝΤΙΜΟΒ
1875-1924

Dimo Haxidimov
Ï Ìáêåäüíáò
èåùñçôéêüò - ïñáìáôéóôÞò
ôçò åðáíÜóôáóçò ôïõ ºëéíôåí
êáé ôçò ÂáëêáíéêÞò Ïìïóðïíäßáò
ÄåêáðÝíôå þñåò âëÝðáìå íåêñü ôïí Ãêüôóå óáí íá
óôÝêïíôáí óêõöôüò óôï ìíÞìá ôçò Ìáêåäïíßáò. Êáé
äåêáðÝíôå þñåò ó÷ßæïíôáí ïé êáñäéÝò ìáò … äéüôé
öôþ÷áéíå Ýíáò ïëüêëçñïò ëáüò… "
ÁõôÜ ôá ôåëåõôáßá ëüãéá ôïõ Íôßìï ×áíôæéíôßìïâ óáí
ìéá âáñéÜ êáé åöéáëôéêÞ áíÜìíçóç áðü ôçí ìÜ÷ç ôçò
ÌðÜíéôóáò ôùí Óåññþí, ôï ÷ùñéü üðïõ óêüôùóáí ïé
Ôïýñêïé ôïí ìåãÜëï Ìáêåäüíá åðáíáóôÜôç.
Ó' áõôÞ ôçí ìÜ÷ç ï ×áíôæéíôßìïâ Þôáí ï ðëçóéÝóôåñïò
éäåïëïãéêüò êáèïäçãçôÞò-óýìâïõëïò ôïõ ÍôÝëôóåâ.
Ôï éäåïëïãéêü ìåãáëåßï ôïõ Íôßìï ×áôæçíôßìïâ åßíáé
ðïëý ðëïýóéï, Þôáí ï Üíèñùðïò ï ïðïßïò äéáìïñöþíåôáé
áêüìç áðü íåáñÞ çëéêßá ìå ôéò éäåïëïãéêÝò êáé
öéëïóïöéêÝò áñ÷Ýò ôïõ Ìáñîéóìïý. ÔÝêíï ôçò
ÓåññáúêÞò ãçò ìåãÜëùóå êáé óáí éäåïëüãïò ôçò Ï Óåññáßïò ÄÞìïò ×áôæçäÞìïò
ÓåññáúêÞò ÅðáíáóôáôéêÞò ãñáììÞò óôï ìÝôùðï ôïõ ìðñïóïýñá ìå ôßôëï "Ìáêåäïíéêü ÆÞôçìá" ç ïðïßá
ÓáíôÜíóêé. äçìïóéåýèçêå ôï 1901. ÌÝóá áð' áõôÞí, ãßíåôáé ìéá
Êáé ï Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ êáé ï ÃéÜííå ÓáíôÜíóêé åß÷áí áíÜëõóç ãéá ôçí ÂáëêáíéêÞ áäñáíÞ ðïëéôéêÞ óå ó÷Ýóç ìå
óå ìåãÜëç õðüëçøç ôéò éäÝåò êáé ôçí åðáíáóôáôéêÞ ôïõ ôï Ìáêåäïíéêü æÞôçìá, êÜíïíôáò åêôåíÞ êñéôéêÞ óôçí
äéáßóèçóç. åðßóçìç âïõëãáñéêÞ ðïëéôéêÞ óôÜóç, ç ïðïßá ôçí åðï÷Þ
Áðü ôçí áñ÷Þ ôçò ÌáñîéóôéêÞò ôïõ óôáäéïäñïìßáò ï áõôÞ äñáóôçñéïðïéåßôáé ìå óïâéíéóôéêÞ óôÜóç áðÝíáíôé
×áíôæéíôßìïâ óõíäõÜæåé ôçí äéåèíéóôéêüôçôÜ ôïõ ìå ôçí óôï æÞôçìá ôçò Ìáêåäïíßáò êáé óçìåéþíåé:
áãÜðç ôïõ ãéá ôïí ëáü êáé ôçí ðáôñßäá ôïõ ôçí Ìáêåäïíßá. "Ç âïõëãáñéêÞ áóôéêÞ ôÜîç äéá ìÝóïõ ôçò
Ôçí åðï÷Þ åêåßíç äåí õðÞñ÷å ìåãÜëç âéâëéïãñáößá ìå êõâÝñíçóÞò ôçò, äåí äýíáôáé íá óêÝöôåôáé êáé íá
óïóéáëéóôéêü ðåñéå÷üìåíï êáé óõãêåêñéìÝíá ãéá ôï áéóèÜíåôáé äéáöïñåôéêÜ êáé çðéüôåñá, ðáñÜ ìüíï íá
Ìáêåäïíéêü æÞôçìá, êáé óáí ôÝêíï åíüò óêëáâùìÝíïõ åðéæçôåß ôá äéêÜ ôçò óõìöÝñïíôá. Êáé ôá óõìöÝñïíôÜ
ëáïý áéóèáíüôáí üôé ç ó÷Ýóç ôïõ ìå ôïí äéåèíéóìü ôçò åßíáé ç ðñïóÜñôçóç ôçò Ìáêåäïíßáò óôçí
ðåñíïýóå ìÝóá áðü ôçí äéêáßùóç êáé ôçí åðßëõóç ôïõ Âïõëãáñßá. Êáé áõôü åßíáé åíôåëþò öõóéïëïãéêü óå
åèíéêïý æçôÞìáôïò. ó÷Ýóç ìå ôçí ôáîéêÞ ôçò êõâåñíçôéêÞ öýóç äçëáäÞ
Íåáñüò áêüìç äÜóêáëïò óôï ÷þñï ôçò Âïõëãáñßáò ðëïõôïêñáôßá êáé ìïíáñ÷ßá. Ãé' áõôü ôï ëüãï ç óôÜóç
äñáóôçñéïðïéÞèçêå óôï Êßíçìá ôùí "óôåíþí" ôïõ âïõëãáñéêïý óïóéáëäçìïêñáôéêïý êéíÞìáôïò
óïóéáëéóôéêþí êýêëùí ÷ùñßò íá äéá÷ùñßóåé ôçí èÝóç ôïõ ðñÝðåé íá åßíáé äéáöïñåôéêÞ êáé áíôßèåôç ì' áõôÝò ôéò
óôïõò óõíáãùíéóôÝò ôïõ, ïé ïðïßïé âëÝðáíå ôçí ëýóç ôïõ áíôéëÞøåéò".
åèíéêïý æçôÞìáôïò ìÝóá áðü ôï ðñßóìá ôçò áóôéêÞò Ï äçìéïõñãüò ôçò ìðñïóïýñáò äåí ôñÝöåé
ôÜîçò, ç ïðïßá Þôáí êáé ç êõñßáñ÷ç ôÜîç. áõôáðÜôåò ãéá êÜðïéá áðïôåëåóìáôéêüôåñç âïÞèåéá, áðü
Óå áíôßèåóç ìå áõôÝò ôéò áðüøåéò áõôüò ôáêôéêÜ óáí ôçí ðëåõñÜ ôçò áêüìç õðïáíÜðôõêôçò (éäåïëïãéêÜ)
óõíåéäçôüò ÌáñîéóôÞò èåùñïýóå üôé ïé óïóéáëéóôÝò åñãáôéêÞò ôÜîçò óôá ÂáëêÜíéá. Êáé áíïé÷ôÜ ôïíßæåé üôé
ãéá ôïí ëüãï üôé Þôáí áðáëëáãìÝíïé áðü ôïí óïâéíéóìü êáé áõôÞ ç âïÞèåéá óôï ìÝëëïí ìðïñåß íá åðéöÝñåé
ôïí åèíéêéóìü ìðïñïýí ìå êáëýôåñï ôñüðï íá áðïôåëåóìáôéêÞ ëýóç óôï ìáêåäïíéêü æÞôçìá. Ãé' áõôü
õðåñáóðßóïõí ôá ðñáãìáôéêÜ åèíéêÜ óõìöÝñïíôá ãéá ôçí ôïí ëüãï êáé ôïõò êáëåß ÷ùñßò äéÜêñéóç åÜí åßíáé
åëåõèåñßá êáé ôçí éóüôçôá ôùí óêëáâùìÝíùí ëáþí. Ìáêåäüíåò Þ Âïýëãáñïé Þ Üëëåò åèíéêüôçôåò íá
¼ëåò áõôÝò ïé éäÝåò ðåñß ÌáñîéóôéêÞò öéëïóïößáò, äñáóôçñéïðïéçèïýí óôï Ìáêåäïíïáðåëåõèåñùôéêü
åðßëõóçò êïéíùíéêï-ïéêïíïìéêþí ðñïâëçìÜôùí êáé êßíçìá.
áðåëåõèÝñùóç ôïõ ëáïý áðü ôçí óêëáâéÜ ôçò áóôéêÞò Ï ×áíôæéíôßìïâ óõììåôÝ÷åé ëïéðüí åíåñãÜ óôï
ôÜîçò, ôéò åðåîåñãÜæåôáé ï ×áíôæéíôßìïâ óôçí åèíéêï-áðåëåõèåñùôéêü êßíçìá óáí ðáôñéþôçò áëëÜ êáé
ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ LOZA - 19

óáí ÌáñîéóôÞò èåùñçôéêüò êáé éäåïëüãïò, êáé áõôü åßíáé ðåñéóóüôåñï ï ìåãÜëïò áäåëöüò ôïõ ×áíôæéíôßìïâ, ï
ðïëý óçìáíôéêü ãéá ôçí óùóôÞ áíôéìåôþðéóç êáé ôïí ÐáðÜò ÉâÜí, ôïí ïðïßï ðßåæáí íá îõñßóåé ôçí ãåíåéÜäá ôïõ
ôåëéêü óêïðü ôïõ åðáíáóôáôéêïý êéíÞìáôïò. êáé íá äçëþóåé ìåôÜíïéá êáé ìåôáìÝëåéá óôïí ¸ëëçíá
Óå ó÷Ýóç ìå ôïí ôåëéêü óêïðü áêüìç áðü ôçí ðñþôç äåóðüôç. Ï ÉâÜí ðñïôßìçóå ôçí öõëáêÞ ðáñÜ íá áëëÜîåé
öÜóç ôïõ åèíéêïý êéíÞìáôïò õðÞñ÷áí áóáöåßò êáé ôçí ðßóôç êáé ôá ðéóôåýù ôïõ.
äéáöïñåôéêÝò áðüøåéò. ¼ëïé üóïé Þôáí êáèïäçãçôÝò Ïé Ðáôñéáñ÷éêïß ãñáéêïìÜíïé ìáæÝøáíå üëá ôá
óôçí åóùôåñéêÞ (ÂíÜôñåóíá) ÌáêåäïíéêÞ ïñãÜíùóç, óëáâïíéêÜ åõáããÝëéá áðü ôçí åêêëçóßá êáé áöïý ôá
Þôáí óýìöùíïé üôé üëïé áãùíßæïíôáé ãéá ìéá áõôüíïìç êáôáóôñÝøáíå, ôá áíôéêáôÝóôçóáí ìå åëëçíéêÜ. Áêüìç
Ìáêåäïíßá, üìùò üëïé ôïõò äåí åß÷áí ôïí ßäéï ôåëéêü êáé áðü ôçí åéêüíá ôùí áãßùí áäåëöþí Êýñéëëïõ êáé
óêïðü. Ìåèüäéïõ, ôñõðÞóáíå ôá ìÜôéá ôïõò.
ÊÜðïéïé áð' áõôïýò áñãüôåñá ïñßóôçêáí óáí äåîéïß Ç ëåéôïõñãßá ãéíüôáí ôþñá óôá ÅëëçíéêÜ ôá ïðïßá äåí
(ÍôÝóíéôóá) êáé áñãüôåñá, óáí Âåñ÷ïâéóôÝò, åß÷áí êáôáëÜâáéíáí ïé ÷ùñéêïß êáé ôïõò áðáãüñåõáí áêüìç êáé
ïñáìáôéóìïýò ôçí ðñïóÜñôçóç ôçò Ìáêåäïíßáò óôçí íá ëÝíå "Ãêüóðïôå Ðïìßëïõú" 'Êýñéå ÅëÝçóïí'.
Âïõëãáñßá. ÊÜôù áðü áõôÝò ôéò óõíèÞêåò ï ðáôÝñáò ôïõ ×Üíôæç-
Áõôïß ðïõ Þôáí áíôßèåôïé óå ôÝôïéïõ åßäïõò ëýóåéò Íôßìêïâ ðÞñå ôçí ïéêïãÝíåéÜ ôïõ êáé äéá ìÝóïõ ôçò
ó÷çìÜôéóáí ôçí áñéóôåñÞ ðôÝñõãá (ËÝâéôóá) ìå ÊáâÜëáò ìå ðëïßï áðü ôçí Êùíóôáíôéíïýðïëç Ýöõãå
îåêÜèáñåò èÝóåéò ãéá ìéá áíåîÜñôçôç Ìáêåäïíßá, óôçí Íôïýðíéôóá, ìéá ìéêñÞ ðüëç ìåñéêÜ ÷éëéüìåôñá
óõíäõÜæïíôÜò ôï ìå ôï æÞôçìá ôçò Ïìïóðïíäéïðïßçóçò âüñåéá ôçò ¢íù ÔæïõìáãéÜò (óçìåñéíü
ôùí Âáëêáíéêþí ëáþí. Ìðëáãêüåâãêñáíô). Óôçí Íôïýðíéôóá, ðïõ åßíáé üðùò
Ï ×áíôæéíôßìïâ áíÝëõå ôá æçôÞìáôá áõôÜ óôï âáóéêü ëÝåé êáé ï ßäéïò ç äåýôåñç ðáôñßäá ôïõ, èá ìåßíåé ìÝ÷ñé êáé
üñãáíï ôçò ïñãÜíùóçò ðïõ Þôáí ç åöçìåñßäá ìå ôïí ôï 1905. ÌåôÜ ôïí ãÜìï ôïõ èá ìåôáöåñèåß óôç Óüöéá
ôßôëï "ÑåâïëïõôóéïíÝñåí Ëéóô" (Åðáíáóôáôéêü öýëëï) üðïõ êáé èá ìåßíåé ìÝ÷ñé êáé ôï 1924 ôçí ÷ñïíéÜ ðïõ
Revolucionen List, ìéá åöçìåñßäá ðïõ åñåõíïýóå ðéóþðëáôá èá ôïí óêïôþóïõí ïé ðëçñùìÝíïé öïíéÜäåò
ôá æçôÞìáôá áõôÜ ìå áëçèéíü êáé ñåáëéóôéêü ôñüðï. ôïõ ÁëåîÜíôáñ ÐñùôïãÝñùâ.
Óå Üëëç ðëåõñÜ óçìåéþíåé: "Ïé âïõëãáñéêÝò áñ÷Ýò êáé Ôåëåéþíïíôáò ôçí âáóéêÞ åêðáßäåõóç óôçí
ç ìðïõñæïõáæßá ôçò, ó÷åäéÜæïõí ôçí ðñïóÜñôçóç ôçò Íôïýðíéôóá ôï 1891 óõíå÷ßæåé ôçí åêðáßäåõóÞ ôïõ óôï
Ìáêåäïíßáò óôçí Âïõëãáñßá ãéáôß áõôü åßíáé ôï Ðáéäáãùãéêü ãõìíÜóéï ôïõ Êéïõóôåíôßë. Óôï ãõìíÜóéï
óõìöÝñïí ôçò, üìùò áõôÜ ôá óõìöÝñïíôá åßíáé åíáíôßïí õðÞñ÷áí ðïëëÜ Ìáêåäïíüðïõëá, ìåôáîý ôùí ïðïßùí êáé
ôùí óõìöåñüíôùí ôïõ ðïëõåèíïôéêïý Ìáêåäïíéêïý ï åðáíáóôÜôçò óõããñáöÝáò óïóéáëéóôÞò ÁôáíÜò
ëáïý". Ñáæíôüëïâ. Óôï ãõìíÜóéï äßäáóêáí ðñïïäåõôéêïß
¼óïí áöïñÜ ôçí éäÝá ôïõ ïñÜìáôïò ôçò ÂáëêáíéêÞò êáèçãçôÝò áðü ôçí Ìáêåäïíßá, ôçí Âïõëãáñßá êáé ôçí
Ïìïóðïíäßáò óôçí ìðñïóïýñá ìå ôßôëï "Ìáêåíôüíóêï Ôóå÷ßá êáé ÷ñçóéìïðïéïýóáí óýã÷ñïíç êáé äéåèíÞ
Ïóëïìðïíôßôåëíï íôÝëï" (Ìáêåäïíéêü áðåëåõèåñùôéêü âéâëéïãñáößá.
Ýñãï), äçìïóéåõìÝíï ôï 1900 ï ×áíôæéíôßìïâ ãñÜöåé: "Ç Ôï 1894 ôåëåéþíåé ôï Ðáéäáãùãéêü ìå Üñéóôá êáé Ýôóé
üìïñöç éäÝá ôçò ÂáëêáíéêÞò Ïìïóðïíäßáò, èá âñåèåß ôïõ äßíåôáé ôï äéêáßùìá íá åñãáóèåß óáí äÜóêáëïò ôçò
äéáóðáóìÝíç óå ìéá áíÝôïéìç åðï÷Þ üðùò åßíáé ç âáóéêÞò åêðáßäåõóçò, óôç Íôïýðíéôóá. ¸÷ïíôáò óôçí
óçìåñéíÞ, óáí áðáñáßôçôç ðñïûðüèåóç ãéá ôçí øõ÷Þ ôïõ ôçí öéëïóïößá ôïõ áñ÷áéïåëëçíéêïý ôñáãéêïý
äçìéïõñãßá ôçò, êáé áò åßíáé ç ðéï æùíôáíÞ êáé ç ðéï ðïéçôÞ ÓïöïêëÞ êáé óôï ìõáëü ôïõ ôïí éóôïñéêü õëéóìü
êáôáíïçôÞ éäÝá". êáé Ìáñîéóìü, áéóèÜíåôáé áêüìç ðéï Ýíôïíç ôçí
¸ôóé óáí ðñþôïò óôü÷ïò ãéá áõôü ôï óêïðü Þôáí ìéá åëåõèåñßá, áðü ïðïéïäÞðïôå óùâéíéóìü êáé åèíéêéóìü ãéá
áõôüíïìç åíéáßá Ìáêåäïíßá ðïõ èá áðïôåëïýóå ôç âÜóç ôïí ïðïßï ï Ãêüôóå Ýëåãå üôé "äçëçôçñéÜæåé ôçí øõ÷Þ ôïõ
óôçí ïðïßá èá óôçñéæüôáí ç äçìéïõñãßá ÂáëêáíéêÞò áíèñþðïõ". Ôï 1894 ìáæß ìå óõíáäÝëöïõò êáé ößëïõò
óõíïìïóðïíäßáò, êáôÜ ôï ðñüôõðï ôçò Åëâåôßáò.
Êáé äåí åßíáé ôõ÷áßï ðïõ ï ×áíôæéíôßìïâ Þôáí ï
éäåïëüãïò ôçò ÓåññáúêÞò åðáíáóôáôéêÞò ãñáììÞò ôïõ
ÓáíôÜíóêé, ãéá ôïí ëüãï üôé áõôÞ ç ðåñéï÷Þ Þôáí áðü ôéò
ðéï äñáóôÞñéåò óôçí ìÜ÷ç åíÜíôéá óôïõò Âåñ÷ïâéóôÝò
ÂïõëãÜñïõò.

Ç ÊÁÔÁÃÙÃÇ ÔÏÕ

Ï Íôßìï ×áíôæéíôßìïâ ãåííÞèçêå óôéò 19 Öåâñïõá-


ñßïõ ôïõ 1875 óôï Óåññáúêü ÷ùñéü ¢íù Âñïíôïý (Ãêüñíï
Ìðñüíôé). ¹ôáí ôï üãäïï ðáéäß ôçò ïéêïãÝíåéáò ×áíôæÞ-
Íôßìêï.
Ôïí Áðñßëéï ôïõ 1876 ïé ÃêñåêïìÜíïé ôïõ ÷ùñéïý ìåôÜ
áðü ôçí áðïôõ÷çìÝíç åîÝãåñóç óôç Âïõëãáñßá, âñßóêïõí
åõêáéñßá íá ðÜñïõí ôçí äéá÷åßñéóç ôïõ êïéíïôéêïý
êáôáóôÞìáôïò ôïõ ÷ùñéïý.
ÁðïôÝëåóìá áõôþí ôùí èñçóêåõôéêþí âáóéêÜ
óõãêñïýóåùí ìåôáîý ôùí Ðáôñéáñ÷éêþí ãñáéêïìÜíùí
êáé Åîáñ÷éêþí Þôáí íá óõëëçöèïýí áðü ôïõò Ôïýñêïõò ï
ðáôÝñáò ôïõ ×áôæÞ-Íôßìêï êáé ðïëëïß óõã÷ùñéáíïß ôïõ
êáé íá êëåéóôïýí óôéò öõëáêÝò ôùí Óåññþí.
Óôçí öõëáêÞ õðÝóôçóáí öïâåñÜ âáóáíéóôÞñéá êáé
Ï ÄÞìïò ×áôæçäÞìïò êáé ïé óõíåñãÜôåò ôïõ
20 - LOZA ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ

éäñýïõí ôïí íåáíéêü óýëëïãï "ÆíÜìå"-"óçìáßá" ìå óêïðü ×ñÞóôï ÌÜôïâ. Ç ïñãÜíùóç ðëÝïí áðü åäþ êáé óôï
ôçí ãíþóç êáé äéÜäïóç ôùí Ìáñîéóôéêþí éäåþí. åîÞò, äçë. ìåôÜ ôï óõíÝäñéï ôçò Ñßëáò, áðïêôÜåé äýï
¹ôáí åíåñãü ìÝëïò óôçí ïñãÜíùóç ôùí éäåïëïãéêÝò öüñìåò.
óïóéáëéóôéêþí ôïðéêþí äáóêÜëùí êáèþò êáé ôùí Ç áñéóôåñÞ ðôÝñõãá Ý÷åé ðëÝïí óáí çãåôéêü
öõãÜäùí Ìáêåäüíùí. Ôï 1897 äçìéïõñãåßôáé ç ïìÜäá óôÝëå÷ïò ôïí ÃéÜííå ÓáíôÜíóêé ï ïðïßïò Ý÷åé óáí âáóéêü
"ÌëÜíôïóô" (íåïëáßá) ìå ãñáöåßá, âéâëéïèÞêç êáé éäåïëïãéêü êáé èåùñçôéêü óõíåñãÜôç ôïí Íôßìï
áíáãíùóôÞñéï, ìå õðåýèõíï óôç âéâëéïèÞêç ôïí ÃéÜíå ×áíôæéíôßìïâ.
ÓáíôÜíóêé. Åðéóçìáßíïíôáò áõôü ôï Éóôïñéêü ãåãïíüò
Åêôüò áðü ðíåõìáôéêü Ýñãï ç ïìÜäá óõãêåíôñþíåé êáé õðïóôçñéæüìåíï êáé áðü ôïõò Âåñ÷ïâéóôÝò éóôïñéêïýò,
ïðëéóìü êáé ó÷çìáôßæåé åðáíáóôáôéêÝò áíôÜñôéêåò óå êáìéÜ ðåñßðôùóç äåí õðïâáèìßæåôáé ç óõëëïãéêÞ
ïìÜäåò ãéá ôçí Ìáêåäïíßá. éäåïëïãéêÞ áîßá ôïõ Ãêéüñôóå ÐÝôñïâ óôçí éóôïñßá ôïõ
Ï ×áíôæéíôßìïâ óáí äÜóêáëïò óõíáíôéÝôáé óôçí áðåëåõèåñùôéêïý êéíÞìáôïò1.
Íôïýðíéôóá êáé ìå ôïí Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ ï ïðïßïò óõ÷íÜ
åðéóêÝðôåôáé ôçí ðüëç. Óýìöùíá ìå ôá êåßìåíá ôïõ ×áíôæéíôßìïâ ôá ïðïßá
Óå ó÷Ýóç ìå ôïõò ôåëéêïýò óôü÷ïõò ôçò ïñãÜíùóçò, äçìïóéåýôçêáí óôçí åöçìåñßäá "Åðáíáóôáôéêü Öýëëï"
ï ×áíôæéíôßìïâ ãñÜöåé óôï êáôáóôáôéêü ôéò 2 Éïõëßïõ ôïõ (Revoljucionnen List) ç åðáíáóôáôéêÞ ïñãÜíùóç ðñÝðåé íá
1905: åðéäéþîåé ôçí ðïëéôéêÞ êáé åèíéêÞ áõôïíïìßá ôçò
"Ïé Âåñ÷ïâéóôÝò áíáöÝñïíôáé êáé õðïóôçñß-æïõí Ìáêåäïíßáò êáé ôçò ðåñéöÝñåéáò ôçò Áäñéáíïõðüëåùò
êÜðïéá áõôüíïìç Ìáêåäïíßá ìå êñõöïýò êáé ðïíçñïýò ìå âÜóç ôéò áñ÷Ýò ôïõ "ðïëéôéêïý óåðáñáôéóìïý" êáé ôçò
óêïðïýò äçë. ç Ìáêåäïíßá óôç Âïõëãáñßá, åíþ ï üñïò "ïìïóðïíäéïðïßçóçò". Ï ×áíôæéíôßìïâ áðïññßðôåé
áõôïíïìßá óçìáßíåé ãéá ôçí ïñãÜíùóç ìéá îåêÜèáñá êáôçãïñçìáôéêÜ ôçí éäÝá ôçò Ýíùóçò ìå ôï âïõëãáñéêü
áíåîÜñôçôç ÷þñá…" êñÜôïò êáé ôçò äçìéïõñãßáò ìéáò "ÌåãÜëçò Âïõëãáñßáò"
Óå Üëëï óçìåßï üóïí áöïñÜ ôéò ìÜ÷åò ìåôáîý ôùí (Celokupna Boulgaria) êáé ôïíßæåé üôé ïé äéÜöïñåò
Âåñ÷ïâéóôþí êáé Ôóåíôñáëéóôþí êáé óõãêåêñéìÝíá åèíüôçôåò ôçò Ìáêåäïíßáò ðñÝðåé íá ïñãáíùèïýí óå
åíÜíôéá óôï ÓáíôÜíóêé óôçí ðåñéï÷Þ ôùí Óåññþí üðïõ ïé êáíôüíéá êáôÜ ôï ðñüôõðï ôçò Åëâåôßáò, ãéá íá
óõãêñïýóåéò áõôÝò åßíáé ðéï ôáêôéêÝò êáé óå ó÷Ýóç ìå åîáóöáëéóèåß ç åéñçíéêÞ óõíýðáñîç êáé ç éóïôéìßá ôùí
ôçí áéìáôçñÞ ìÜ÷ç óôï ÷ùñéü ÊÜóéíá óôï ÌÝëíéê äéêáéùìÜôùí ôïõ Ìáêåäïíéêïý ðëçèõóìïý.
(ÌåëÝíéêï) ï ×áíôæéíôßìïâ ãñÜöåé: Åßíáé áîéïóçìåßùôï üôé ï ×áíôæéíôßìïâ õðïóôçñßæåé
"Áò ôï êáôáëÜâïõìå ìéá ãéá ðÜíôá üôé üðïéïò îåêÜèáñá ôçí áðïìÜêñõíóç ôçò ÅðáíáóôáôéêÞò
áíôéóôÝêåôáé åíáíôßïí ôçò ÅóùôåñéêÞò ÏñãÜíùóçò ÏñãÜíùóçò áðü ôïí Âïõëãáñéêü åèíéêü ÷áñáêôÞñá êáé
åíáíôéþíåôáé êáôÜ ôçò åëåõèåñßáò ôïõ Ìáêåäïíéêïý ôçí áðïäÝóìåõóç áðü ôï âïõëãáñéêü êñÜôïò.
ëáïý. ÅÜí ôá ãåãïíüôá óôçí ÊÜóéíá êáôáöÝñïõí íá Ç åðáíáóôáôéêÞ ïñãÜíùóç ðñÝðåé íá åßíáé áõôüíïìç
ôáñáêïõíÞóïõí ôïõò êõâåñíçôéêïýò êýêëïõò ôçò áðü êÜèå åðéññïÞ êáé íá áíôéôá÷èåß óôéò åèíéêÝò
Âïõëãáñßáò êáé íá åõáéóèçôïðïéÞóïõí ôçí âïõëãáñéêÞ ðñïðáãÜíäåò üëùí ôùí âáëêáíéêþí êñáôþí2.
êïéíÞ ãíþìç íá äïõí ðñáãìáôéêÜ ðïõ âñßóêåôáé ï óùóôüò ¸ôóé ìåôÜ ôï óõíÝäñéï ôçò ÑÞëáò ç äéÜóðáóç áíÜìåóá
äñüìïò ãéá ôçí åðßëõóç ôïõ æçôÞìáôïò, ôüôå áõôïß ïé óôéò ´äõï ðôÝñõãåò ôçò ÅÌÅÏ3 Ýãéíå ìåãáëýôåñç êáé
áäéêï÷áìÝíïé íåêñïß ðïõ Ýðåóáí óôï ÷ùñéü áò ãßíïõí ïé ïäÞãçóå óôçí ðëÞñç äéÜóðáóç, ãéáôß ïé Âåñ÷ïâéóôÝò ôçò
çñùéêïß ìÜñôõñåò ãéá ôçí áíåîáñôçóßá ôçò Ìáêåäïíßáò". äåîéÜò ðôÝñõãáò, Ý÷ïíôáò ôçí õðïóôÞñéîç ôïõ
Óôï óõíÝäñéï ôçò Ñßëáò ðïõ Ýãéíå ôï 1906 ôçí âïõëãáñéêïý êñÜôïõò åðé÷åéñïýí íá áðïäõíáìþóïõí ôçí
÷åéñáöÝôçóç ôçò ïñãÜíùóçò ôçí áíÝëáâå ç (Ëåâßôóáôá) åðéññïÞ ôçò "áñéóôåñÜò" êáé íá åðéâÜëïõí ôéò äéêÝò ôïõò
ç áñéóôåñÞ ðôÝñõãá êáé ï ×áíôæéíôßìïâ åîåëÝãç ãéá áðüøåéò óôá óõíÝäñéá ðïõ áêïëïýèçóáí.
áñ÷éóõíôÜêôçò ôçò åöçìåñßäáò "ÑåâïëïõôóéïíÜñåí Ç ðáñÜôáîç ôçò "äåîéÜò" (ÔáôÜñôóåâ, ÃêáñâÜíïâ,
Ëéóô” Åðáíáóôáôéêü öýëëï. ÌÜôïâ ê.Ü) ìå êýñéï èåùñçôéêü ôïí ×ñÞóôï ÌÜôïâ Þôáí
Åðßóçò åßíáé ÷áñáêôçñéóôéêü üôé ó' áõôü ôï óõíÝäñéï áíôßèåôç ìå ôéò áëëáãÝò óôç ëåéôïõñãéêÞ äïìÞ êáé ôéò
îåóêåðÜóôçêáí ïé åîùôåñéêïß êáé ïé åóùôåñéêïß áñ÷Ýò ôïõ ðñïãñÜììáôïò ôçò ïñãÜíùóçò.
Âåñ÷ïâéóôÝò. Ï ×áíôæéíôßìïâ óôá 1900 óôï âéâëßï ðïõ ãñÜöåé, ìå
Óôá êåßìåíá ôïõ ðåñíïýóå ðåñéóóüôåñï ôéò áñ÷Ýò ãéá ôßôëï "Ôï ìáêåäïíéêü áðåëåõèåñùôéêü Ýñãï" ôïíßæåé ôçí
ôïí ó÷çìáôéóìü ôçò ÌáêåäïíéêÞò áñéóôåñÞò éäåïëïãßáò, ðñüôáóç ãéá Ýíá áíåîÜñôçôï ìáêåäïíéêü êñÜôïò ùò
Ýôóé þóôå ç åöçìåñßäá åðß ôùí çìåñþí ôïõ áíÝðôõîå ôìÞìá ôçò ÂáëêáíéêÞò Ïìïóðïíäßáò.
áíôßóôïé÷ç éäåïëïãßá. Áêñéâþò áõôÞ ç äéáëåêôéêÞ ðïõ Ôïí ÍïÝìâñéï ôïõ 1918, ç "ÄéáêÞñõîç ãéá ôçí åðßëõóç
êáëïýóå ôïõò ìáñîéóôÝò íá óõììåôÝ÷ïõí óôï ôïõ Ìáêåäïíéêïý æçôÞìáôïò" ôçò ïìÜäáò ôùí Óåññáßùí
Ìáêåäïíéêü êßíçìá Þôáí êáé ç ãñïèéÜ ðïõ ÷ôõðïýóå ôïõò ðáëéþí Óáíôáíéóôþí ðïõ áíÞêáí óôçí áñéóôåñÞ ðôÝñõãá
Âåñ÷ïâéóôéêïýò êýêëïõò. 3
ôçò ðáëáéÜò Å.Ì.Å.Ï. Ýäåéîå îåêÜèáñá üôé õðÞñ÷å êáé
Ï êñõöüò Âïõëãáñéóìüò êáé ç óõíôÞñçóç õðÞñ÷å Üëëç èÝóç áðü åêåßíç ôïõ Åêôåëåóôéêïý ÊïìéôÜôïõ ôùí
áêüìç êáé ðñéí ôçí åðáíÜóôáóç ôïõ ºëéíôåí ìÝóá óôéò Âïýëãáñùí Âåñ÷ïâéóôþí.
ãñáììÝò ôçò ïñãÜíùóçò. Ç ïìÜäá ôùí Óåññáßùí (Êáôáñôæßåâ, ×áíôæéíôßìïâ,
¼ëç áõôÞ ç ÄåîéÜ ðôÝñõãá ôçò ïñãÜíùóçò ðÝñáóå Ãêåñôæßêïâ, ÓðÜóïâ ÓÝñóêé) ìå ôçí äéáêÞñõîÞ ôïõò
ðëÝïí áíïé÷ôÜ ìå êýñéï éäåïëïãéêü êáèïäçãçôÞ ôïõ
1
Åäþ ìðïñïýìå íá ðïýìå üôé ãßíåôáé ëüãïò ãéá êÜðïéåò éäéáéôåñüôçôåò óå éäåïëïãéêü åðßðåäï áíÜìåóá óôïõò äýï áõôïýò
óçìáíôéêüôåñïõò èåùñçôéêïýò ôçò ÌáêåäïíéêÞò åèíéêÞò åðáíÜóôáóçò.
Ôá éäåïëïãéêÜ áíôáíáêëáóôéêÜ ôïõ Ãêüñôóå ÐÝôñïâ åêöñáæüôáí ðñùôáñ÷éêÜ óå ó÷Ýóç ìå ôçí ôáêôéêÞ êáé ôçí óôñáôçãéêÞ ôïõ
åðáíáóôáôéêïý êéíÞìáôïò.
2
êáé ðñÜãìáôé «äéêáéþèçêå» ç ðñüâëåøç ôïõ ×áôæçíôßìïâ ìå ôïõò âáëêáíéêïýò ðïëÝìïõò êáé ôï ìïßñáóìá ôçò Ìáêåäïíßáò ìåôáîý
ôçò ÅëëÜäáò êáé ôçò Óåñâßáò.
3
Å.Ì.Å.Ï.: ÅóùôåñéêÞ ÌáêåäïíéêÞ ÅðáíáóôáôéêÞ ÏñãÜíùóç
ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ LOZA - 21

Ýèåóáí êáé ðÜëé ôçí éäÝá ôçò áíåîÜñôçôçò Ìáêåäïíßáò Êïììïõíéóôéêïý Êüììáôïò óôçí ÂïõëãáñéêÞ ÂïõëÞ.
óôï ðëáßóéï ôçò ÂáëêáíéêÞò óõììá÷ßáò êáé áäåëöïóýíçò. Éäéáßôåñçò óçìáóßáò åßíáé ïé ëüãïé ôïõ ìå ôïõò
Ïé ßäéåò áðüøåéò ìå ôçí äéáêÞñõîç ôùí Óåññáßùí ïðïßïõò õðåñáìõíüôáí ôçí ðñþôç óïóéáëéóôéêÞ ÷þñá
ðáñïõóéÜóôçêáí êáé áíáðôý÷èçêáí äéåîïäéêÜ êáé áðü ôïí ôçí ¸íùóç ôùí Óïâéåôéêþí Óïóéáëéóôéêþí Äçìïêñáôéþí
Í. ×áíôæéíôßìïâ óôï âéâëßï ìå ôï ÷áñáêôçñéóôéêü ôßôëï áðü ôéò øåýôéêåò êáé ðñïêëçôéêÝò åðéèÝóåéò ôçò
"Ðßóù ðñïò ôçí Áõôïíïìßá" (Nazad kam- ÂïõëãáñéêÞò áíôßäñáóçò.
autonomiata). Óçìåéþíïõìå üôé ôïí ÌÜñôéï ôïõ 1919 ìéá Óå Ýíá ôïõ ëüãï óôï âïõëãáñéêü êïéíïâïýëéï åíÜíôéá
ïìÜäá ìåëþí ôçò ðñþçí Å.Ì.Å.Ï. áíÜìåóÜ ôïõò êáé ç óôéò ìáæéêÝò áðïëýóåéò ðïõ ó÷åäßáæå ç êõâÝñíçóç ôïõ
ïìÜäá ôùí Óåññáßùí áðåõèýíïõí êÜëåóìá óôï ÁëåîÜíôáñ Ôóáíãêüâ åíÜíôéá óôïõò åñãáæüìåíïõò êáé
ìáêåäïíéêü ðëçèõóìü êáé ôç ìáêåäïíéêÞ äéáóðïñÜ ôçò áãñüôåò, ï õðïõñãüò ôùí åóùôåñéêþí ãêåíåñÜë Ñïýóåâ
Âïõëãáñßáò êáé ôçò Ìáêåäïíßáò ôïõ Ðéñßí ìå ôéò ãíùóôÝò ôïí äéÝêïøå ëÝãïíôÜò ôïõ: "Åóåßò åìðïñåýåóôå ìå ôéò
áðüøåéò. éäÝåò óáò…"
ÁðïôÝëåóìá ôçò ðñïóÝããéóçò áõôÞò Þôáí ç óýóôáóç Ç áðÜíôçóÞ ôïõ ×áôæçíôßìïâ Þôáí:
ôçò "ÐñïóùñéíÞò Áíôéðñïóùðåßáò ôçò ÅíùìÝíçò "åìåßò åìðïñåõüìáóôå ìå ôéò éäÝåò ãéá ôéò
ÏñãÜíùóçò" (Ã. Ðåôñüâ, Í. ×áíôæéíôßìïâ). ïðïßåò ðëçñþíïõìå ìå ôï ßäéï ôï êåöÜëé ìáò".
Ó' Ýíá áðü ôá êåßìåíá ôïõ áðü ôçí ìðñïóïýñá ãéá ôçí ¸ôóé êé Ýãéíå ç åèíéêéóôéêÞ êõâÝñíçóç ôïõ Ôóáíãêüâ
åîÝãåñóç ôïõ ¹ëéíôåí äçìïóéåõìÝíç ôï 1924 (ëßãïõò êáé ç ôñïìïêñáôéêÞ ïìÜäá, ìå ôïí ÐñùôïãÝñïâ êáé ôá
ìÞíåò ðñéí áðü ôçí äïëïöïíßá ôïõ) ìå ôï øåõäþíõìï ðñùôïðáëßêáñÜ ôïõ, åéóðñÜîáíå ìéá éóôïñéêÞ áðïôõ÷ßá·
ÇëéíôÝíåôò ãñÜöåé: ôï äéáìåëéóìü ôçò Ìáêåäïíßáò êáé ôçí êáôï÷Þ ìéáò
"Óáò êáëþ óôï üíïìá ôïõ Ãêüôóå íá ìáò åìðíÝåé ìéá âïõëãáñéêÞò Ìáêåäïíßáò ôïõ 10% ôïõ óõíüëïõ.
êïéíÞ ìáêåäïíéêÞ óõíåßäçóç ãéá ìéá ïëïêëçñùôéêÞ Êáé áðü ôçí Üëëç ðëåõñÜ ï Åëëçíéêüò åèíéêéóìüò
áðïôßíáîç áðü ôá íý÷éá êáé ôá äß÷ôõá áõôÞò ôçò ðïëéôéêÞò Ýäåéîå üëç ôçí âáñâáñüôçôá óôçí ãåíÝôåéñá ôïõ
ðïõ ìáò ïäÞãçóå ó' áõôÞ ôçí êáéíïýñãéá ôñáãùäßá üðïõ ×áíôæéíôßìïâ. Áðü ôéò ðÝíôå ÷éëéÜäåò êáôïßêïõò ôçò
êáé óÞìåñá áêüìç óõíå÷ßæïõí íá óðÝñíïõí æéæÜíéá êáé Âñïíôïý åðß ôïõñêïêñáôßáò óÞìåñá Ýìåéíáí ìüíï 10
áðåëðéóßá áíÜìåóÜ ìáò, ìå óêïðü íá åßìáóôå áíßêáíïé íá Üôïìá. Ãéá áõôÝò ôéò ùìüôçôåò ç ÅëëÜäá ïäçãÞèçêå óôï
ðñïóôáôÝøïõìå ôçí ðáôñßäá ìáò áðü íÝåò óõìöùíßåò äéêáóôÞñéï ôçò êïéíùíßáò ôùí åèíþí, óôçí ðåñßïäï ôïõ
êáé ðñïäïóßåò. ¼ëïé óôï äñüìï ôïõ Ãêüôóå, üëïé êÜôù ìåóïðïëÝìïõ.
áðü Ýíá óýìâïëï ôï äéêü ôïõ óýìâïëï".
Ï ×áíôæéíôßìïâ Þôáí ï ðñþôïò ðïõ åîÝöñáóå ôï
âáèéÜ ðñïïäåõôéêü êáé äçìïêñáôéêü íüçìá ôçò Íá ãéáôß êôõðïýí ôüóï ðÝíèéìá ïé êáìðÜíåò ôçò
äçìïêñáôßáò ôïõ Êñïõóüâïõ, óáí ôéò äÝêá ìÝñåò Âñïíôïýò.
åëåõèåñßáò êáé äçìéïõñãßáò ôïõ Ìáêåäïíéêïý êñÜôïõò.
Ó' áõôÞ ôçí êïñõöáßá íßêç ôïõ åîåãåñìÝíïõ
Ìáêåäïíéêïý ëáïý äéáöáßíåôáé ç åëðßäá ãéá ôï üíåéñï
ôçò ïìüóðïíäçò äçìïêñáôßáò ìå ðëÞñç åëåõèåñßá üëùí
ôùí ëáþí ôçò Ìáêåäïíßáò. Ç íßêç ôïõ Êñïõóüâïõ äåí
åßíáé ìüíï íßêç åíüò äçìïêñáôéêïý êñÜôïõò áëëÜ
ðåñéóóüôåñï ç äçìéïõñãßá êáé ç åöáñìïãÞ ïìüóðïíäçò
äéá÷åßñéóçò.
Ôï ìáôùìÝíï ÓåðôÝìâñç ôïõ 1924 üôáí óôá
÷ùñéÜ êáé óôéò ðüëåéò ôïõ Ðéñßí êáé óôéò
Ïýëéôóåò (óïêÜêéá) ôçò Óüöéáò ðÝöôáí ôá
êåöÜëéá ðïëëþí åðéöáíþí êáé ðñïïäåõôéêþí
Ìáêåäüíùí ôçò Âïõëãáñßáò óêïôþíåôáé êáé ï
×áíôæéíôßìïâ áðü Ýíáí ãíùóôü ìðáíôßôç
ôñïìïêñÜôç ôïí ÂëÜíôï ÔóåñíïæÝìóêé. Áõôü
ðïõ äåí Ýêáíáí ïé óöáßñåò ôïõ ÓïõëôÜíïõ óôçí
Ìðáíßôóá ôùí Óåññþí ôï êáôüñèùóáí ïé
óöáßñåò ôùí ÂïõëãÜñùí Âåñ÷ïâéóôþí.
Ï ×áíôæéíôßìïâ äåí Þôáí ìüíï Ýíáò áðü ôïõò
óçìáíôéêüôåñïõò Ìáêåäüíåò åðáíáóôÜôåò áëëÜ êáé
Ýíáò áðü ôïõò óðïõäáéüôåñïõò ëåéôïõñãïýò êáé
êáèïäçãçôÝò ôïõ Óïóéáëêïììïõíéóôéêïý êéíÞìáôïò óôïí
÷þñï ôçò Âïõëãáñßáò. Åßíáé åîÜëëïõ ãíùóôüò ï
áðïöáóéóôéêüò áãþíáò ôïõ åíÜíôéá óôçí áðïëõôáñ÷ßá
êáé óôïí âïõëãáñéêü åðåêôáôéóìü.
Ãéá äéÜóôçìá ôñéþí ÷ñüíùí Þôáí Ýíáò áðü ôïõò
êïíôéíïýò óõíåñãÜôåò ôïõ Íôßìêéôáñ Ìðëáãêüåâ (1856-
1924), ï ïðïßïò åß÷å åðßóçò ÌáêåäïíéêÞ êáôáãùãÞ áðü
ôï ÷ùñéü Æáãêïñßôóáíç óçì. (ÂáóéëåéÜäá) ÊáóôïñéÜò.
Ðåñéóóüôåñï äçìïöéëÞò ãßíåôáé ï ×áíôæéíôßìïâ óôïõò
âïõëãáñéêïýò ðñïïäåõôéêïýò êýêëïõò ìå ôéò
äñáóôçñéüôçôÝò ôïõ óáí ÊïììïõíéóôÞò êáé ìå ôéò ÏéêïãÝíåéá ×áíôæéíôßìïâ
äñáóôçñéüôçôåò ôïõ óáí áíôéðñüóùðïò ôïõ
22 - LOZA ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

Óå Ýíá áðü ôá ùñáéüôåñá ðïéÞìáôÜ ôïõ ï ÌÜñêïò


ÌÝóêïò (óôï õð' áñéèì. ÉÉ áðü ôïí Éóêéï ôçò ãçò ôïõ
1986) îåêéíÜåé ìå ìéá ðñïìåôùðßäá áðü åêåßíåò
ðïõ óõ÷íÜ (:Þ Ýóôù: êÜðïôå) åßíáé ðéï êñßóéìåò áðü
áëÜèçôá ìáíéöÝóôá êáé áíáããåëßåò èñéÜìâùí. Ôçí
áíôéãñÜöù: «ÎáíÜ äåí èá áíôáìþóïõìå ðÜëé óôç
óôÜ÷ôç· / ìáêåäïíßôéêá ðïõëéÜ ëáëïýí
ìáêåäïíßôéêá!».
Äåí èá óáò ìéëÞóù óôá óôåíÜ üñéá ìéáò êõñßáñ÷ïò åëëçíéêüò åèíéêéóìüò Ýèåóå Ýíáí ðëçèõóìü
åðéöõëëßäáò ãéá ôïí ðïéçôéêü ëüãï ôïõ ÌÝóêïõ (ùóôüóï êáé ìéá ãëþóóá õðü äéùãìüí ìéá ãëþóóá ìå ôçí ïðïßá
ìðáßíù óôïí ðåéñáóìü íá óçìåéþóù ðùò óå ðåßóìá ôùí åñùôåýïíôáí, áãáðéïýíôáí êáé ïíåéñåýïíôáí ÷éëéÜäåò
ëïãÞò öéëïëïãéêþí éåñáôåßùí, ï ÌÝóêïò, ãéá ôç äéêÞ ìïõ Üíèñùðïé. Ãéá äåêáåôßåò êáíåßò äåí ìðïñïýóå íá
ïðôéêÞ, åßíáé ðñÜãìáôé Ýíáò áðü ôïõò ðéï óçìáíôéêïýò áíôéäñÜóåé êáé üôáí êÜðïéïé ëéãïóôïß ðïõ üñèùóáí ôï
ìåôáðïëåìéêïýò ðïéçôÝò ôçò ãëþóóáò ìáò, áíÜóôçìÜ ôïõò óôéò áñ÷Ýò ôçò äåêáåôßáò ôïõ ´80 (Þôáí ïé
èñçóêåõüìåíïò ü÷é ìå ôñïìåñïýò ÐáíôïêñÜôïñåò áëëÜ ßäéïé ðïõ áñãüôåñá óõãêñüôçóáí ôçí ðïëéôéêÞ êßíçóç ôïõ
áðïêëåéóôéêÜ ìå ßóêéïõò ôçò ãçò, ìå óþìáôá êáé äÝíôñá, Ïõñáíßïõ Ôüîïõ) ÷áñáêôçñßóôçêáí ìïíïìéÜò áðü ôïõò
ìå ìõñïõäéÝò êé áíÝìïõò, ìáôùìÝíá ÷þìáôá êáé ëïãÞò åèíïöáóßóôåò ùò «ðñïäüôåò» êáé «ðñÜêôïñåò» -
á÷áëßíùôá íåñÜ). Èá óáò ìéëÞóù ãéá êÜðïéïõò áðÝêôçóáí äçëáäÞ Ýíáí ôßôëï ôéìÞò...
óõìðïëßôåò ìáò (ìåôáöïñéêÜ: ãéá êÜðïéá ðïõëéÜ óôï Íá ìéëÜìå êáèáñÜ: ÊÜðïéïé áðü ôïõò áíáãíþóôåò
äÜóïò ôïõ êüóìïõ), óôïõò ïðïßïõò, åäþ êáé êÜìðïóåò åôïýôçò ôçò óôÞëçò ðéóôåýïõí ðùò õðÜñ÷ïõí Ýèíç êáé
äåêáåôßåò, áðáãïñåýôçêå íá ìéëÞóïõí ôç ãëþóóá ôçò áõôïðñïóäéïñßæïíôáé ùò åèíéêÜ ¸ëëçíåò. ËïãáñéÜæù ôá
ìÜíáò ôïõò, íá ôñáãïõäÞóïõí ôá íáíïõñßóìáôá êáé ôá Ýèíç ùò öïíéêÞ êáôáóêåõÞ âßáò êáé èáíÜôïõ (üðùò
ìïéñïëüãéá åôïýôçò ôçò ãëþóóáò, íá äçëþóïõí Üëëùóôå êáé ôéò èñçóêåßåò), ìá èá êáôÝâáéíá åõ÷áñßóôùò
ìåãáëüöùíá ôçí ôáõôüôçôá ôïõò íá óôïí äñüìï ãéá íá õðåñáóðéóôþ ôï äéêáßùìá åôïýôùí
áõôïðñïóäéïñéóôïýí. Åßíáé ïé Ìáêåäüíåò: ïé ðïëßôåò ôçò ôùí áíáãíùóôþí íá áõôïðñïóäéïñßæïíôáé ùò åèíéêÜ
÷þñáò ìáò ðïõ ïíïìÜóôçêáí áðü ôïí êõñßáñ÷ï ¸ëëçíåò -áêñéâþò ãéáôß ï áõôïðñïóäéïñéóìüò ôçò
åèíïöáóéóìü «íåæíÜìçäåò», (äçëáäÞ ïé áíèñþðïé ðïõ ôáõôüôçôÜò ôïõò åßíáé óçìáíôéêüôåñïò áðü ôçí ÜðïøÞ
áðáíôïýí íå æíáì ðïõ óçìáßíåé äåí îÝñù)
îÝñù), ðëçñþíïíôáò ìïõ. Ðáñüìïéá õðÜñ÷ïõí ðïëßôåò ôçò ÷þñáò ìáò (ëßãïé Þ
ôá ëýôñá ôïõ ïëÝèñéïõ ìýèïõ ðåñß «ïìïéïãåíïýò ðïëëïß, áõôü åßíáé áäéÜöïñï) ðïõ áõôïðñïóäéïñßæïíôáé
Ýèíïõò-êñÜôïõò». Åßíáé ïé Üíèñùðïé ðïõ óôï ðñüóùðü ùò åèíéêÜ Ìáêåäüíåò Þ åèíéêÜ Ôïýñêïé: áí ðéóôåýïõìå,
ôïõò âëÝðïõìå (Þ ðéï óùóôÜ: ðñÝðåé íá áíáæçôÞóïõìå) Ýóôù êáé åëÜ÷éóôá, óôá áíèñþðéíá äéêáéþìáôá
ôïí êáèñÝöôç ôçò èåóìéêÞò âßáò ìáò, ôçí êôçíùäßá ôïõ ïöåßëïõìå íá êáôåâïýìå ìå ôçí ßäéá æÝóç óôïí äñüìï êáé
åèíéêéóìïý ìáò. íá äéåêäéêÞóïõìå ôï äéêáßùìá ôïõ áõôïðñïóäéïñéóìïý
Ãíþñéóá óôç æùÞ ìïõ êÜìðïóïõò ôÝôïéïõò ôïõò, ôï äéêáßùìá ôïõò íá åßíáé åèíéêÜ Ôïýñêïé Þ åèíéêÜ
áíèñþðïõò, ðïëßôåò ôçò ÅëëÜäáò, ðïõ ìéëïýí ôç Ìáêåäüíåò Þ ü,ôé Üëëï åðéèõìïýí. ÊÜèå ðåñéóôïëÞ
ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá áíèñþðïõò ðïõ õðï÷ñåþèçêáí íá åôïýôïõ ôïõ äéêáéþìáôïò (üðùò ï Üèëéïò éó÷ýùí íüìïò
áõôïáêñùôçñéáóôïýí ãéá íá åðéâéþóïõí, íá áðïêñýøïõí ôïõ 1982 ðïõ, êüíôñá óå êÜèå áñ÷Þ äéêáßïõ, óôïõò «ìç
ôç ãëþóóá ôçò ìÜíáò ôïõò ðëçñþíïíôáò ôá áêáôáíüçôá åèíéêÜ ¸ëëçíåò» ðïëéôéêïýò ðñüóöõãåò íá ãõñßóïõí óôçí
ëýôñá ôïõ åèíïöáóéóìïý ðïõ Ýãéíå óôçí ÅëëÜäá ÅëëÜäá êáé íá äéåêäéêÞóïõí ôéò ðåñéïõóßåò ôïõò) åßíáé ìéá
êõñßáñ÷ç éäåïëïãßá. Êé üóç ðñïðáãÜíäá êé áí ìáò ãåìßæåé ðñïó÷þñçóç óôïí öáóéóìü ìéá ðñïó÷þñçóç óôçí
ç åêðáßäåõóç ôïõ ôñüìïõ ìáò, ç èñçóêåßá ôçò ôåëåôïõñãßá ôçò âßáò êáé ôïõ öüâïõ.
áðÜíèñùðçò áõôïêáôÜöáóçò, ôá ìáæéêÜ ìÝóá ôçò Êé áí ôá Ýèíç åßíáé öïíéêÝò êáôáóêåõÝò ïé
éäåïëïãéêïðïéçìÝíçò öåíÜêçò êáé ç ðïëéôéêÞ äçìáãùãßá, áíèñþðéíåò ãëþóóåò åßíáé ôï üñãáíï ôïõ áíèñþðéíïõ
äýóêïëá ìðïñåß íá êñõöôåß ç ìïõããÞ áëÞèåéá: ï ëüãïõ, áõôü ðïõ ìáò åðéôñÝðåé íá åêöñáæüìáóôå êáé åí
ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ LOZA - 23

ôÝëåé íá æïýìå. ¼ðïéïò, óôï üíïìá ôïõ åèíïöáóéóìïý êé áðü ôüôå ìáæåýù óêüñðéåò ëÝîåéò ðñïóðáèþíôáò íá
ôïõ Þ ôçò ðïëéôéêÞò ôïõ, áêñùôçñéÜæåé ìéá ãëþóóá Þ âõèïìåôñÞóù ôéò åíï÷Ýò ìïõ. Ç ôåëåõôáßá ìïõ
åìðïäßæåé ôçí åëåýèåñç ïìéëßá ôçò äéáðñÜôôåé Ýíá áíáêÜëõøç åßíáé ç æÝëìðá (ðïõ ðñïöÝñåôáé ìå ðá÷ý z):
Ýãêëçìá êáôÜ ïëüêëçñçò ôçò áíèñùðüôçôáò ðáñüìïéá óôá ìáêåäïíéêÜ óçìáßíåé ôçí Ýíôïíç ëá÷ôÜñá, ôçí
ìå áõôüí ðïõ îåñáßíåé Ýíáí ðïôáìü Þ íåêñþíåé ìéá ëßìíç. ðåèõìéÜ. Äåí åßíáé åýêïëï íá ðñïóðåñÜóåéò ìéá ôÝôïéá
Êáé áõôü ôï Ýãêëçìá ôï Ýêáíáí üëá ôá åèíéêÜ êñÜôç ôá ëÝîç. Êáé ôþñá ðïõ ãñÜöù áõôÝò ôéò ãñáììÝò
ôåëåõôáßá äéáêüóéá ÷ñüíéá óå âÜñïò ôùí «ìåéïíïôéêþí» ðñïóðáèþíôáò íá ðåñéãñÜøù ìéá áêüìç êôçíùäßá ôïõ
ãëùóóþí (êé áò ìçí õðÜñ÷åé «ëÜèïò» ãëþóóá üðùò äåí åëëçíéêïý åèíïöáóéóìïý, óêÝöôïìáé ðùò åßíáé êáèÞêïí
õðÜñ÷åé «ëáíèáóìÝíç èÜëáóóá»). Ç åèíéêéóôéêÞ ÅëëÜäá (íáé, áíèñþðéíï êáèÞêïí) üëùí ìáò íá ðÜøåé ç
äåí èá ìðïñïýóå íá áðïôåëåß åîáßñåóç: ôï åëëçíéêü ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá íá åßíáé ìéá «êïììÝíç ãëþóóá» êáé íá
ï
êñÜôïò áðü ôï 1913 êáé ìåôÜ êáé ãéá ïëüêëçñï ôïí 20 äéäá÷ôåß åðéôÝëïõò (ìáæß ìå ôá ôñáãïýäéá ôçò êáé ôá
áéþíá êõíÞãçóå, åíï÷ïðïßçóå, áðïãüñåõóå, êáôÝóôåéëå ëïãïôå÷íÞìáôÜ ôçò) óôá ó÷ïëåßá ôùí ðåñéï÷þí üðïõ
êáé ôáðåßíùóå üóïõò ìéëïýóáí ôá ìáêåäïíéêÜ, üóïõò ìéëéÝôáé. Ãéá íá ìðïñïýí üóïé ìéëïýí ìáêåäïíßôéêá íá ôá
Ýíéùèáí ðùò Ý÷ïõí ìéá Üëëç ôáõôüôçôá áðü áõôÞí ðïõ ëáëïýí êáé íá ôá ãñÜöïõí åëåýèåñá äß÷ùò ôéò áðåéëÝò,
åðÝâáëå ç êõñßáñ÷ç ðëåéïøçößá. Ïé áäéÜêïðåò áðåéëÝò, ôá óêáìðßëéá, ôá ìïõñïõíüëáäá êáé ôá êõíçãçôÜ, äß÷ùò
ôá ìïõñïõíüëáäá, ïé áðïêëåéóìïß, ôï îýëï, ïé åêôïðßóåéò, ôçí èåóìéêÞ âßá êáé ôïí óðáñìÝíï öüâï ôïõ êõñßáñ÷ïõ
ïé öõëáêßóåéò, ç ÷ñÞóç ôïõ öüâïõ ùò ìåèüäïõ åèíïöáóéóìïý ìáò.
ðåéèáíáãêáóìïý óõíéóôïýí ôïí ïñéóìü ôçò èåóìéêÞò Áîßæåé íá ãõñÝøïõìå åôïýôç ôç æÝëìðá.
åèíéêéóôéêÞò âßáò ðÜíù óôçí áíèñþðéíç Ýêöñáóç
(äçëáäÞ: ðÜíù óôï áíèñþðéíï óþìá). Êáé ôïýôç ç
áèëéüôçôá óõíå÷ßæåôáé ìÝóá óôéò ìÝñåò ìáò, ùò êçëßäá
íôñïðÞò áõôïý ðïõ ìå åõêïëßá ðåñéóóÞ ïíïìÜæïõìå
«óôÝñåç äçìïêñáôßá»· ãéáôß äçìïêñáôßá äß÷ùò
áõôïðñïóäéïñéóìü äåí õðÜñ÷åé ìå ôçí ßäéï ôñüðï ðïõ
äåí õðÜñ÷ïõí Üíèñùðïé äß÷ùò üíïìá Þ Üíèñùðïé äß÷ùò
ãëþóóá.
Îåêßíçóá ôçí ìéêñÞ ìïõ óçìåßùóç ìå Ýíá óôß÷ï ôïõ
ÌÜñêïõ ÌÝóêïõ åîÜëëïõ ÊïììÝíç ãëþóóá ïíïìÜæåôáé
ç ðñþôç óõëëïãÞ ôùí äéçãçìÜôùí ôïõ ðïõ êõêëïöüñçóå
ôï 1979. Ðñéí áðü äåêáðÝíôå ÷ñüíéá Ýíáò ößëïò ìïõ
ðñùôïìßëçóå ãéá ôïýôç ôçí êïììÝíç ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá

ΚΕΙΜΕΝΑ - ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ:
ΤΕΤΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ tetpapa@otenet.gr
Ôï Üñèñï Ý÷åé ôßôëï «ÌéêñÞ óçìåßùóç ãéá ìéá êáôüðéí ôïýôïõ, óôáìÜôçóå ôç óõíåñãáóßá ôïõ ìå ôçí
êïììÝíç ãëþóóá». Êáé ëÝåé áëÞèåéåò ðïõ èá Ýðñåðå íá åöçìåñßäá. Ôï ðñüâëçìá üìùò äåí åßíáé ôüóï ç ìç
Þôáí áõôïíüçôåò ãéá üëïõò, ðëçí üìùò áðïôåëïýí äçìïóßåõóç ôïõ Üñèñïõ. Ôï ðñáãìáôéêü ðñüâëçìá åßíáé üôé
åèíéêü ôáìðïý. ÈÝìá ôïõ, ç ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá. óôçí ÅëëÜäá, ÷þñá ôçò ÅõñùðáúêÞò ¸íùóçò, áêüìç êáé
ÄçëáäÞ ç ìçôñéêÞ ãëþóóá ôùí ÅëëÞíùí ðïëéôþí êáé óÞìåñá ç ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá ðáñáìÝíåé «êïììÝíç». Íá ìå
óõìðáôñéùôþí ìáò ðïõ áõôïðñïóäéïñßæïíôáé åèíéêÜ óõã÷ùñåßôå, ï óåâáóìüò óôç ãëùóóéêÞ êáé ðïëéôéóôéêÞ
ùò Ìáêåäüíåò. Ãëþóóá «áðáãïñåõìÝíç» ôéò ðïéêéëßá åßíáé áðüäåéîç -ìå ðñÜîåéò ü÷é ìå ëüãéá- ìéáò
ðåñáóìÝíåò äåêáåôßåò áðü ôéò åëëçíéêÝò áñ÷Ýò, äçìïêñáôéêÞò åõñùðáúêÞò ÷þñáò. Áðü ôï Üñèñï ôïõ
«áíýðáñêôç» ðÜíôá ãéá ôçí êõñßáñ÷ç åèíéêÞ éäåïëïãßá, ÈáíÜóç Ôñéáñßäç Ýìáèá üôé óôá ìáêåäïíéêÜ ç åðéèõìßá
«óôéãìáôéóìÝíç» áêüìç êáé óÞìåñá. ¸íá áðü ôá ðéï ëÝãåôáé zhelba. Ùò Åëëçíßäá ðïëßôçò Ý÷ù ôç zhelba íá
åíäéáöÝñïíôá óçìåßá ôïõ Üñèñïõ åßíáé üôé æçôåß «íá ìðïñïýí ïé åèíéêÜ Ìáêåäüíåò ¸ëëçíåò ðïëßôåò íá
êïììÝíç
ðÜøåé ç ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá íá åßíáé ìéá "êïììÝíç äéäÜóêïíôáé óôï ó÷ïëåßï ôç ãëþóóá ôïõò, íá ôç ãñÜöïõí
ãëþóóá'' êáé íá äéäá÷ôåß åðéôÝëïõò, ìáæß ìå ôá êáé íá ôç ìéëïýí åëåýèåñá. Ôï «êïììÝíï» êáé üëá ôá Üëëá
ôñáãïýäéá êáé ôá ëïãïôå÷íÞìáôÜ ôçò, óôá ó÷ïëåßá ôùí äçìïóéåõìÝíá Üñèñá ôïõ ÈáíÜóç Ôñéáñßäç, ôï Ýíá ðéï
ðåñéï÷þí üðïõ ìéëéÝôáé». Ðïéïò õðïãñÜöåé áõôü ôï åíäéáöÝñïí áðü ôï Üëëï, ìðïñåßôå íá ôá äéáâÜóåôå óôçí
Üñèñï; Ï ÈáíÜóçò Ôñéáñßäçò, óõããñáöÝáò êáé éóôïóåëßäá: www.triaridis.gr
ôáêôéêüò áñèñïãñÜöïò åðß 18 ìÞíåò óôç «Ìáêåäïíßá
ôçò ÊõñéáêÞò». Ôï Üñèñï ôïõ äåí äçìïóéåýôçêå. Ôïí ÅËÅÕÈÅÑÏÔÕÐÉÁ - 22/09/2005
åéäïðïßçóáí áñìïäßùò üôé «ãéá ëüãïõò áñ÷Þò» äåí
ìðïñïýí ôï öéëïîåíÞóïõí (11.8.2004). Êáé åêåßíïò,
24 - LOZA ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

Ôï êåßìåíï «ÌéêñÞ óçìåßùóç ãéá ìéá êïììÝíç ãëþóóá» ðáñáìéêñÞ ü÷ëçóç Þ íýîç ãéá íá áìâëýíù ôá ãñáöüìåíÜ
óôÜëèçêå çëåêôñïíéêÜ óôçí åöçìåñßäá «Ìáêåäïíßá ôçò ìïõ. Ãéá üëá áõôÜ ïöåßëù íá åõ÷áñéóôÞóù êáé ôçí
ÊõñéáêÞò» óôéò 09-8-2005 ðñïêåéìÝíïõ íá äçìïóéåõôåß åöçìåñßäá êáé ôïí ÊáøÜëç åéäéêüôåñá.
óôï êõñéáêÜôéêï öýëëï ôçò 14çò-8-2005. Óôéò 11-8-2005 ÊÜðïôå Þñèå ç þñá ðïõ Ýíá êåßìåíü ìïõ áíôßâáéíå ìå
ìïõ áíáêïéíþèçêå áðü ôçí «Ìáêåäïíßá» (êáé ðéï ôéò áñ÷Ýò ôçò åöçìåñßäáò (Ýôóé üðùò ôéò ïñßæåé ç
óõãêåêñéìÝíá áðü ôïí äéåõèõíôÞ óýíôáîçò ×ñÞóôï äéåýèõíóÞ ôçò áõôü Üëëùóôå åßíáé ôï ëïãéêü). Ôçñþíôáò
ÊáøÜëç) ðùò ç åöçìåñßäá äåí ìðïñïýóå íá äçìïóéåýóåé ôçí óõìöùíßá ìáò ç «Ìáêåäïíßá» ìïõ áíáêïßíùóå ðùò
ôï óõãêåêñéìÝíï Üñèñï ãéá ëüãïõò áñ÷Þò êáé ìïõ äåí ìðïñïýóå íá äçìïóéåýóåé Ýíá êåßìåíï ãéá ôï
æçôÞèçêå Ýíá Üëëï. ÖõóéêÜ áñíÞèçêá êáé áíáêïßíùóá ìå äéêáßùìá áõôïðñïóäéïñéóìïý üóùí íéþèïõí ðùò åßíáé
ôçí óåéñÜ ìïõ ðùò ç 18ìçíç óõíåñãáóßá ìïõ ìå ôçí åèíéêÜ Ìáêåäüíåò êáé ãéá ôçí äéäáóêáëßá ôçò
åöçìåñßäá «Ìáêåäïíßá» ôÝëåéùíå áõôüìáôá. ìáêåäïíéêÞò ãëþóóáò óôá ó÷ïëåßá ôçò ÅëëÜäáò·
Ìéá áðáñáßôçôç äéåõêñßíçóç: üôáí ôïí ÖåâñïõÜñéï ôçñþíôáò êé åãþ ôçí óõìöùíßá ìáò ôçò áíáêïßíùóá ôï
ôïõ 2004 ìïõ ðñïôÜèçêå áðü ôçí «Ìáêåäïíßá» (êáé ðÜëé ôÝëïò ôçò óõíåñãáóßáò ìáò. Ôï åëáöñþò ïîýìùñï åßíáé
áðü ôïí ×ñÞóôï ÊáøÜëç) ç óõíåñãáóßá ìå ôï êõñéáêÜôéêï ðùò ïé ßäéåò áðüøåéò ìïõ ãéá ôï äéêáßùìá
öýëëï, ôïõ áðÜíôçóá ðùò ôá êåßìåíá ìïõ ìðïñåß íá áõôïðñïóäéïñéóìïý ôùí åèíéêÜ Ìáêåäüíùí
÷áñáêôçñéóôïýí áêñáßá êáé ðùò èá ðñïêáëÝóïõí äéáôõðþèçêáí êáèáñÜ êáé óôï öýëëï ôçò 15çò ÌáÀïõ ôïõ
ðïéêßëåò áíôéäñÜóåéò (éäßùò óôï êïéíü ôçò «Ìáêåäïíßáò»). 2005, óôï êåßìåíï «ÌéêñÞ óçìåßùóç ãéá ôïí
Ï ×ñ. Ê. ìå äéáâåâáßùóå ðùò äåí õðÞñ÷å ç ðáñáìéêñÞ áõôïðñïóäéïñéóìü ôùí áíèñþðùí», ôï ïðïßï
ðåñßðôùóç íá õðÜñîåé ç ïðïéáäÞðïôå ëïãïêñéóßá óôá äçìïóéåýôçêå êáíïíéêÜ. Áò åßíáé. ¼ðùò Ý÷ù åãþ ôéò äéêÝò
êåßìåíá ìïõ (êáèþò, Ýôóé êé áëëéþò, ç Üðïøç ôïõ ìïõ áñ÷Ýò, Ý÷ïõí ôéò äéêÝò ôïõò áñ÷Ýò êáé ïé Üëëïé. Åßìáé
óõíôÜêôç äåí äåóìåýåé ôçí åöçìåñßäá). Êáé ìïõ ÷áñïýìåíïò ðïõ ç «Ìáêåäïíßá» ôçñåß ôéò áñ÷Ýò ôçò, êé
åðéóÞìáíå ðùò áí Ýíá êåßìåíï áíôéâáßíåé åõèÝùò óôéò åßìáé ÷áñïýìåíïò ðïõ êé åãþ ôçñþ ôéò äéêÝò ìïõ. Åßíáé ôï
áñ÷Ýò ôçò åöçìåñßäáò, áðëþò äåí äçìïóéåýåôáé. ôßìéï ôÝëïò ìéáò ôßìéáò ó÷Ýóçò.
Óõìöþíçóá óå áõôÞí ôçí óêÝøç, ëÝãïíôáò ôïõ ðùò Äåí ÷ñçóéìïðïéþ óõ÷íÜ ôçí ëÝîç ÷áñïýìåíïò,
âñßóêù ôßìéá êáé êáèáñÞ ìéá ôÝôïéá åîÞãçóç êáé ôïõ áêñéâþò ãéáôß äçëþíåé áõôïêáôÜöáóç, ôçí ïðïßá ãåíéêÜ
äÞëùóá áðü ôçí ðëåõñÜ ìïõ üôáí ðñïêýøåé áõôü ôï (ìç ôçí ëïãáñéÜæù ãéá êáôáóôñïöéêÞ. Ùóôüóï åäþ áò ìïõ
äçìïóéåýóéìï) êåßìåíï èá åßíáé áðü ìåñéÜ ìïõ êáé ôï åðéôñáðåß ìéá ìéêñÞ êáôÜ÷ñçóç. Åßìáé ÷áñïýìåíïò ðïõ ãéá
ôÝëïò ôçò óõíåñãáóßáò ìáò. åîçíôáðÝíôå ÊõñéáêÝò, Ýãñáöá áõôÜ ðïõ ðßóôåõá äß÷ùò
Åßíáé áëÞèåéá ðùò áðü ôïí ÖåâñïõÜñéï ôïõ 2004 ôçí ðáñáìéêñÞ ëïãïêñéóßá óôçí éóôïñéêüôåñç åöçìåñßäá
ìÝ÷ñé ôïí Áýãïõóôï ôïõ 2005, åðß åîÞíôá ðÝíôå (65) ôçò Èåóóáëïíßêçò, ìéáò ðüëçò ðïõ ôá ôåëåõôáßá 20
ÊõñéáêÝò, ç óõìöùíßá ôçñÞèçêå ìÝ÷ñé êåñáßáò. Áðüøåéò ÷ñüíéá Ý÷åé åîåëé÷ôåß óå ðñïðýñãéï ôïõ åèíïöáóéóìïý,
ïé ïðïßåò ðñïêáëïýóáí èýåëëá áíôéäñÜóåùí, ýâñåùí êáé ðñïêáëþíôáò, ìáæß ìå ôéò ýâñåéò êáé ôçò áðåéëÝò, ôçí
áðåéëþí äçìïóéåýïíôáí êáíïíéêÜ êáé ÷ùñßò ôçí óõíå÷Þ äéåñþôçóç «ìá ðþò ôá äçìïóéåýåé áõôÜ ç
ðáñáìéêñÞ ëïãïêñéóßá. Êáèþò ôï óýíïëï áõôþí ôùí Ìáêåäïíßá;». Åßìáé ÷áñïýìåíïò ðïõ óôáìáôÜåé Ýôóé ç
åðéöõëëßäùí âñßóêïíôáé äçìïóéåõìÝíåò êáé óôçí óõíåñãáóßá ìïõ ìå ôçí åöçìåñßäá, ìå áõôüí ôïí ôñüðï:
éóôïóåëßäá ìïõ (www.triaridis.gr) åßíáé åýêïëï íá Ý÷ù ôçí éêáíïðïßçóç ðùò ðëçñþíù ôéò áðüøåéò ìïõ êáé
áðïäåé÷ôåß ôïõ ëüãïõ ôï áëçèÝò. Óôï ìåôáîý, ïé óôåñïýìáé Ýíá âÞìá áðü üðïõ èá ìðïñïýóá íá åêöñÜæù
óõãêåêñéìÝíåò åðéöõëëßäåò áíáäçìïóéåýôçêáí óå äçìüóéá ôéò óêÝøåéò ìïõ. Èá ìðïñïýóá íá ãñÜöù
äåêÜäåò äéêôõáêïýò ôüðïõò, åðßóçìåò éóôïóåëßäåò Ìç ðñÜãìáôá áíþäõíá: ãéá ìáãåõôéêÝò áêñïãéáëéÝò, ãéá
Êõâåñíçôéêþí Ïñãáíþóåùí, çëåêôñïíéêÜ ðåñéïäéêÜ êáé âáèýóêéá äÜóç, ãéá ãÜñãáñá íåñÜ ðïôáìþí (ðéóôÝøôå ìå,
forums ðïëéôéêïý ðñïâëçìáôéóìïý, åíþ äÝêá (10) áðü üëá áõôÜ ôá ëáôñåýù). Ìá ôé áîßá èá åß÷å íá êñáôþ Ýíá
áõôÝò ìåôáöñÜóôçêáí êáé êõêëïöïñïýí êáé óôá áããëéêÜ. äçìüóéï âÞìá Ýêöñáóçò, Üìá åßíáé íá ìçí ìðïñþ íá
Êáé ðñÝðåé íá áíáãíùñßóù ðùò ðáñÜ ôéò éäéáßôåñá ìéëÞóù ãéá êïììÝíåò ãëþóóåò êáé êõíçãçìÝíïõò
óêëçñÝò áíôéäñÜóåéò ðïõ Ýöôáíáí óôç «Ìáêåäïíßá» áðü áíèñþðïõò;
öïñåßò, óõëëüãïõò êáé ðñüóùðá (êáé ìðïñþ íá ôéò Êáé ôÝëïò: åßìáé äõï öïñÝò ÷áñïýìåíïò ðïõ ôï
öáíôáóôþ áðü ôéò áíôßóôïé÷åò áíôéäñÜóåéò ðïõ êñßóéìï, ôï åðßìá÷ï êåßìåíï ôåëåéþíåé ìå ôçí ëÝîç
äå÷üìïõí åãþ êáé ïé ïðïßåò, êáôÜ ìÝóï üñï, æÝëìðá...
îåðåñíïýóáí ôéò 100 åðéóôïëÝò ãéá êÜèå êåßìåíï, êáôÜ
ôï ðëåßóôïí õâñéóôéêÝò êáé áðåéëçôéêÝò), åðß 18 ìÞíåò ç È.Ô. 12-8-2005.
äéåýèõíóç ôçò åöçìåñßäáò äåí ìïõ Ýêáíå ðïôÝ ôçí
ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΣΤΟΝ ΤΥΠΟ LOZA - 25

Éóôïñßåò ãéá...
×áëâÜäåò êáé
XáëâÜäåò
Åèíéêéóìïýò
Åèíéêéóìïõò

Ôï ðñüâëçìÜ ìáò ðëÝïí åßíáé ï «Ìáêåäïíéêüò åèíéêéóôáñÜäåò íá ìõîïêëáßíå ãéá ôï «üíïìá ôçò
÷áëâÜò». Èá ìðïñïýìå íá ÷ñçóéìïðïéïýìå ôï üíïìÜ ôïõ Ìáêåäïíßáò ìáò» êáé íá êéíäõíïëïãïýí ìå ôéò
óôçí ÅëëÜäá êáé äéåèíþò Þ ç ïéêïãÝíåéá ôùí «áëõôñùôéêÝò âëÝøåéò ôùí ãåéôüíùí», êáëü åßíáé íá
âéïìç÷Üíùí ×áÀôïãëïõ èá ðñÝðåé íá ôï áëëÜîåé; Ôçí ßäéá îåêáèáñßóïõìå ìåñéêÜ ðñÜãìáôá, ðñïò ãíþóç ôùí
áãùíßá õðïèÝôïõìå üôé Ý÷åé êáé ç ïéêïãÝíåéá ÌðïõôÜñç íåüôåñùí ðåñéóóüôåñï.
ðïõ ðáñÜãåé êáé ðùëåß ôïí «Ìáêåäïíéêü - ïßíï îçñü Áò îåêéíÞóïõìå ìå ôéò «áëõôñùôéêÝò âëÝøåéò»,
åñõèñü». ÔåëéêÜ åß÷å äßêéï ï ÌçôóïôÜêçò. ÐëÝïí äåí õðáñêôÝò Þ áíýðáñêôåò. ÁëõôñùôéêÝò âëÝøåéò õðÜñ÷ïõí
èõìüìáóôå ôç äéåêäßêçóç ôïõ copyright óôï üíïìá êáé üðïõ õðÜñ÷åé ðñüâëçìá «ëõôñùìïý». ¢ñá, åììÝóùò ðëçí
ðåñéïñéæüìáóôå óôç óåìíÞ äéåêäßêçóç ôùí åìðïñéêþí óáöþò, ïé åëëçíáñÜäåò ðáñáäÝ÷ïíôáé ðùò êÜôé õðÜñ÷åé
äéêáéùìÜôùí ôçò ïéêïãÝíåéáò ×áÀôïãëïõ. óôçí ÅëëÜäá. Ãéáôß áí äåí õðÞñ÷å ôßðïôá, áðü ðïý èá
Óôï üíïìá «Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò - Óêüðéá» ðñïÝêõðôå ï êßíäõíïò; Èá åéóÝâáëáí ïé âüñåéïé ãåßôïíåò
Ý÷åé Þäç óõìöùíÞóåé ç êõâÝñíçóç ÊáñáìáíëÞ. Åìåßò ãéá íá êáôáêôÞóïõí êáé íá «åëåõèåñþóïõí» ìéá ðåñéï÷Þ
åß÷áìå âñåé êáëýôåñï üíïìá, êñáõãÜæåé ï ÃéùñãÜêçò ìå áìéãÞ åëëçíéêü ðëçèõóìü; Óáí íá ìç ìáò ôá ëÝíå êáëÜ
(«¢íù Ìáêåäïíßá»). Óå êÜèå ðåñßðôùóç, äçëáäÞ, ç ëÝîç ïé åèíéêéóôÝò ìáò.
Ìáêåäïíßá åßíáé áðïäåêôÞ. Ï êáõãÜò ãßíåôáé ãéá ôá Áò ìçí êïñïúäåõüìáóôå, ëïéðüí. Óôçí åëëçíéêÞ
óõíïäåõôéêÜ êáé ãéá ôï ôé ðñïóäéïñßæïõí: Ýèíïò Þ Ìáêåäïíßá, êõñßùò ôç äõôéêÞ êáé ôçí êåíôñéêÞ, õðÜñ÷åé
ãåùãñáöéêÞ ðåñéï÷Þ; ÌÝ÷ñé êáé ï Ðåñéóóüò óÞêùóå ôá ÓëáâïìáêåäïíéêÞ ìåéïíüôçôá*. Ïé ßäéïé áõôïáðïêáëïý-
åèíéêÜ ëÜâáñá êáé áðáéôåß ï üñïò «Ìáêåäïíßá» Þ íôáé «íôüðéïé», ãéáôß ôï «Ìáêåäüíåò», ðïõ åßíáé ï åèíéêüò
«Ìáêåäïíéêüò» íá Ý÷åé «ìüíï ãåùãñáöéêü áõôïðñïóäéïñéóìüò ôïõò, áðáãïñåýåôáé äéá ñïðÜëïõ. Ïé
ðñïóäéïñéóìü». Ãéáôß, üìùò, äåí åãåßñåôáé ôï ßäéï Üíèñùðïé áõôïß åßíáé óÞìåñá ëßãïé. ¼÷é ãéáôß
ðñüâëçìá ãéá ôç óçìåñéíÞ ïíïìáóßá FYROM (Ðñþçí åîåëëçíßóôçêáí, áëëÜ ãéáôß õðÝóôçóáí Ýíáí áíåëÝçôï
ÃéïõãêïóëáâéêÞ Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò), ðïõ ôçí äéùãìü áðü ôçí ðåñßïäï ðïõ áõôü ôï êïììÜôé ôçò
Ý÷åé áðïäå÷ôåß ç ÅëëÜäá; ÖõóéêÜ, ôï óõãêåêñéìÝíï Ìáêåäïíßáò ðñïóáñôÞèçêå óôçí ÅëëÜäá, ìåôÜ ôï ôÝëïò
êñÜôïò äåí åßíáé ðñþçí, áëëÜ íõí, õðáñêôü êñÜôïò, ôùí Âáëêáíéêþí ÐïëÝìùí. Áðáãïñåýôçêå ç ãëþóóá ôïõò,
ìÝëïò ôïõ ÏÇÅ. Ç Ãéïõãêïóëáâßá, ùò ãíùóôüí, Ý÷åé ðÜøåé ïõäÝðïôå äéäÜ÷ôçêå óôá ó÷ïëåßá (êÜðïéá
íá õößóôáôáé. Ôé ìÝíåé; Ç Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò. Ôï óôéãìÞ ìüíï âãÞêå Ýíá áëöáâçôÜñé), áðáãïñåýôçêå
üíïìá ìå ôï ïðïßï áõôïðñïóäéïñßæåôáé ôï óõãêåêñéìÝíï áêüìá êáé íá ôç ìéëïýí. Öõëáêßóôçêáí, åîïñßóôçêáí,
êñÜôïò åäþ êáé åîÞíôá ÷ñüíéá. Ùò ïìüóðïíäç åîáíáãêÜóôçêáí óå õðï÷ñåùôéêÞ ìåôáíÜóôåõóç,
Äçìïêñáôßá ôçò Ãéïõãêïóëáâßáò, ç ïðïßá ìðïñïýóå (ìå äçìåýôçêáí ïé ðåñéïõóßåò ôïõò, áðáãïñåýôçêå áêüìá êáé
âÜóç ôï ïìïóðïíäéáêü Óýíôáãìá) íá áðï÷ùñÞóåé êáé íá ï åðáíáðáôñéóìüò üóùí áð' áõôïýò Ýãéíáí ðïëéôéêïß
õðÜñîåé ùò áíåîÜñôçôï êñÜôïò ì' áõôü ôï üíïìá. Ãéáôß, ðñüóöõãåò. Ãéáôß ôï óëáâïìáêåäïíéêü* óôïé÷åßï
ëïéðüí, ôüôå äåí åß÷å ðñüâëçìá ôï åëëçíéêü êñÜôïò; óõììåôåß÷å åíåñãÜ óôï áíôÜñôéêï ôïõ Äçìïêñáôéêïý
ÌÞðùò ãéáôß äåí Þèåëå íá äéáôáñÜîåé ôéò êáëÝò ó÷Ýóåéò Óôñáôïý. Ï åîåëëçíéóìüò ôùí ðåñéï÷þí ðïõ ôéò
ìå ôçí ÔéôïúêÞ çãåóßá, ç ïðïßá Þôáí ôï ÷áúäåìÝíï ðáéäß êáôïéêïýóáí ðëåéïøçöéêÜ Óëáâïìáêåäüíåò* Ýãéíå âßáéá.
ôçò Äýóçò, áöïý åß÷å Ýñèåé óå óýãêñïõóç ìå ôï Äåí åßíáé ìüíï ðïõ ìåôÝöåñáí ðëçèõóìïýò áðü ôç
óïóéáëéóôéêü óôñáôüðåäï; Ìéêñáóßá êáé ôïí Ðüíôï, åßíáé êáé ðïõ óôá ìáýñá
Ç õðüèåóç èá Þôáí åî ïñéóìïý ãåëïßá, áí äåí ìåôåìöõëéáêÜ ÷ñüíéá äÞìåõáí ôéò ðåñéïõóßåò ôïõò êáé
öïýóêùíå ôá ðáíéÜ ôïõ åëëçíéêïý åèíéêéóìïý, ðïõ ôéò ìïßñáæáí óå ðñþçí ÷ùñïöýëáêåò êáé ÌÁÕäåò.
êáôÜöåñå ôï 1992 íá êáôåâÜóåé Ýíá åêáôïììýñéï Êáé ãéá íá âÜæïõìå ôá ðñÜãìáôá óôéò ðñáãìáôéêÝò
ëáïý óå ìïõóïëéíéêïý ôýðïõ óõëëáëçôÞñéá. Ôþñá, ëïéðüí, ôïõò äéáóôÜóåéò, ïöåßëïõìå íá ðïýìå üôé áëõôñùôéêÝò
ðïõ ôï üíïìá Ìáêåäïíßá èá ãßíåé áðïäåêôü êáé áðü ôï äéáèÝóåéò äåí äåß÷íïõí ïé «íôüðéïé» ôçò åëëçíéêÞò
åëëçíéêü êñÜôïò, ÷ùñßò ç íôüðéá êåöáëáéïêñáôßá íá âÜëåé Ìáêåäïíßáò. Ïé Üíèñùðïé äéåêäéêïýí ôï äéêáßùìá óôïí
èÝìáôá (Ý÷åé, âëÝðåôå, äéåéóäýóåé ïéêïíïìéêÜ åèíéêü ôïõò áõôïðñïóäéïñéóìü, ôï äéêáßùìá ü÷é ìüíï íá
óôçí ðåñéï÷Þ êáé ôï ìüíï ðïõ ôçí åíäéáöÝñåé ðéá åßíáé ç ìéëïýí áëëÜ êáé íá äéäÜóêïíôáé ôç ãëþóóá ôïõò óôï
ðïëéôéêÞ óôáèåñüôçôá) êáé ðïõ èá ìåßíïõí ìåñéêïß ó÷ïëåßï, ôï äéêáßùìá íá ôñáãïõäÜíå óôá ðáíçãýñéá ôá
26 - LOZA ΔΙΑΛΟΓΟΣ ΣΤΟΝ ΤΥΠΟ

ôñáãïýäéá ôïõò êáé íá ìçí åßíáé õðï÷ñåùìÝíïé íá üíïìá èá ðÜñåé Ýíá áíåîÜñôçôï êñÜôïò; Áðü ðïý
÷ïñåýïõí ìå ìïõóéêÞ ÷ùñßò ëüãéá. Áí ôï åëëçíéêü êñÜôïò áíôëåßôáé áõôü ôï äéêáßùìá; Êáé ìÜëéóôá, åíþ äçëþíåéò
äåí áóêïýóå, áêüìá êáé óÞìåñá, ðïëéôéêÞ åèíéêÞò ðùò åðéäéþêåéò ôçí áíáôñïðÞ ôïõ êáðéôáëéóìïý, íá
êáôáðßåóçò óå âÜñïò ôïõò, ôüôå äåí èá õðÞñ÷å êáíÝíá ÷ñçóéìïðïéåßò ôç äýíáìç ôïõ áóôéêïý êñÜôïõò (ôï ïðïßï
ðñüâëçìá. Ãéáôß áõôÞ ç ìåéïíüôçôá åßíáé äéÜóðáñôç õðïôßèåôáé üôé èÝëåéò íá áíáôñÝøåéò), ãéá íá
áíÜìåóá óå Ýíáí ðëçèõóìü ðïõ áõôïðñïóäéïñßæåôáé ùò õðáãïñåýóåéò ðïëéôéêÞ óå Ýíá Üëëï êñÜôïò;
åëëçíéêüò êáé åðïìÝíùò äåí èá íïìéìïðïéïýíôáí (ü÷é Èá ìðïñïýóáìå íá óôáìáôÞóïõìå åäþ, üìùò åéäéêÜ
íïìéêÜ, áëëÜ ðïëéôéêÜ) íá èÝóåé æÞôçìá åäáöéêïý ãé' áõôü ôï êüììá ðñÝðåé íá ðïýìå ðïëý ðåñéóóüôåñá.
áðï÷ùñéóìïý áðü ôçí ÅëëÜäá. Ôï ßäéï áêñéâþò éó÷ýåé êáé Ãéáôß êáðçëåýåôáé ôïí ôßôëï åíüò êüììáôïò ðïõ
ãéá ôïõò Ôïýñêïõò ôçò ÈñÜêçò. Ý÷åé ìåãÜëç éóôïñßá óôï ìáêåäïíéêü æÞôçìá. Åíüò
Ìá õðÜñ÷åé Ìáêåäïíéêü Ýèíïò; Ôï åñþôçìá åßíáé åî êüììáôïò ðïõ õðïóôÞñéîå ôá åèíéêÜ äéêáéþìáôá ôùí
ïñéóìïý Ýùëï. ¼ôáí Ýíáò ðëçèõóìüò ðñïóäéïñßæåôáé ìå Óëáâïìáêåäüíùí*, ïé ïðïßïé ôï åìðéóôåýôçêáí êáé
áõôÞ ôçí åèíéêÞ ôáõôüôçôá, óçìáßíåé ðùò õðÜñ÷åé ôÝôïéï óôñáôåýèçêáí ìáæéêÜ óôéò ãñáììÝò ôïõ, ðïëåìþíôáò
Ýèíïò. Êáé ç éóôïñßá äéäÜóêåé üôé óôç Ìáêåäïíßá ôçò óôï ðñþôï êáé ôï äåýôåñï áíôÜñôéêï êáé áêïëïõèþíôáò
ÏèùìáíéêÞò áõôïêñáôïñßáò äéáìïñöþèçêå êáé Ýíá ìáæéêÜ ôï äñüìï ôçò ðïëéôéêÞò ðñïóöõãéÜò. ×ùñßò êáí ôç
ôÝôïéï Ýèíïò, ìüíï ðïõ äåí êáôÜöåñå íá áðïêôÞóåé ôï äõíáôüôçôá ôïõ åðáíáðáôñéóìïý ðïõ êÜðïéá óôéãìÞ
äéêü ôïõ åèíéêü êñÜôïò. Êüðçêå óôá ôñßá (Âïõëãáñßá, äüèçêå ìüíï óôïõò «¸ëëçíåò ôï ãÝíïò» ðïëéôéêïýò
Óåñâßá, ÅëëÜäá) êáé ìüíï ìåôÜ ôçí áðåëåõèÝñùóç áðü ôç ðñüóöõãåò, áêñéâþò ãéá íá áðïêëåéóôïýí ïé
íáæéöáóéóôéêÞ êáôï÷Þ äçìéïõñãÞèçêå ç ïìüóðïíäç Óëáâïìáêåäüíåò*. Êáé ôß Ýêáíå ôüôå ç çãåóßá ôïõ
Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò óôç Ãéïõãêïóëáâßá êáé Ðåñéóóïý; ØÝëëéóå êÜðïéá ëïãÜêéá, áëëÜ ÷åéñïêñüôçóå
áíáãíùñßóôçêáí ôá åèíéêÜ äéêáéþìáôá ôùí Ìáêåäüíùí ôï íüìï ôïõ ÐÁÓÏÊ. Êáé Ýêôïôå äåí Ý÷åé åðáíáöÝñåé ôï
óôçí ðåñéï÷Þ ôïõ Ðéñßí (Âïõëãáñßá). Óôçí ÅëëÜäá ü÷é ìüíï æÞôçìá. Êé üôáí ãñÜöåé êáìéÜ êïõâÝíôá óôï
äåí áíáãíùñßóôçêáí, áëëÜ ï äéùãìüò ôïõò Ýãéíå áêüìá äçìïóéïãñáöéêü ôçò Ýíôõðï, ðåñéïñßæåôáé óôçí
ðéï Üãñéïò, åéäéêÜ ìåôÜ ôç ìáæéêÞ óõììåôï÷Þ ôïõò óôçí áíèñùðéóôéêÞ äéÜóôáóç ôïõ èÝìáôïò, ðáñáâëÝðïíôáò
åðáíÜóôáóç ôïõ 1946-49. ôçí ðïëéôéêÞ.
Êáé äéêáéïýíôáé áõôïß, ðïõ åßíáé óëáâéêÞò êáôáãùãÞò*, Áò áðáíôÞóåé åõèÝùò ç çãåóßá ôïõ Ðåñéóóïý óôá
íá áõôïðñïóäéïñßæïíôáé ùò Ìáêåäüíåò; ¼óï äéêáéïýíôáé áìåßëéêôá åñùôÞìáôá ðïõ âÜæåé ç æùÞ. ÕðÜñ÷ïõí åèíéêÝò
ïé ÍåïÝëëçíåò íá áõôïðñïóäéïñßæïíôáé ùò ¸ëëçíåò, ìåéïíüôçôåò óôçí ÅëëÜäá Þ ü÷é; Ðþò åßíáé äõíáôüí íá
üôáí åßíáé ãíùóôü üôé ôï íåïåëëçíéêü Ýèíïò áðáñôßóôçêå õéïèåôåß ôïí üñï «ÌïõóïõëìáíéêÞ» ãéá ôç ìåéïíüôçôá ôçò
áðü ¸ëëçíåò, Áñâáíßôåò, ÂëÜ÷ïõò, ÓëÜâïõò. ¼óï ÈñÜêçò; Ïé ìåéïíïôéêïß ðïõ åßíáé ìÝëç ôïõ óõãêåêñéìÝíïõ
äéêáéïýíôáé ïé êáõêÜóéïé Ðüíôéïé íá äçëþíïõí êáôåõèåßáí êüììáôïò åßíáé ìïõóïõëìÜíïé; Ìá áöïý äçëþíïõí
áðüãïíïé ôïõ ÌåãáëÝîáíôñïõ. Óôéò åèíéêÝò ìõèïëïãßåò êïììïõíéóôÝò, äçëáäÞ Üèåïé! Óþíåé êáé êáëÜ ðñÝðåé íá
äåí õðÜñ÷åé åðéóôçìïíéêÞ áëÞèåéá. Ãéáôß äéáìïñöþíïíôáé ðñïóäéïñßæïíôáé ìå ìéá èñçóêåõôéêÞ éäéüôçôá, ðïõ äåí
ìÝóá óå ìéá éóôïñéêÞ äéáäñïìÞ áðü ôéò êõñßáñ÷åò Ý÷ïõí, ãéá íá éêáíïðïéåßôáé ï åëëçíéêüò óïâéíéóìüò;
ôÜîåéò. Ôá óýã÷ñïíá Ýèíç åßíáé äçìéïõñãÞìáôá ôçò ÕðÜñ÷ïõí Þ äåí õðÜñ÷ïõí Óëáâïìáêåäüíåò* óôçí
ðåñéüäïõ ðïõ áðïóõíôßèïíôáí ç öåïõäáñ÷ßá êáé åëëçíéêÞ Ìáêåäïíßá; Åêåßíïé ðïõ ìéëïýí ôá ìáêåäïíéêÜ Þ
ãåííéïýíôáí ïé êáðéôáëéóôéêÝò ó÷Ýóåéò ðáñáãùãÞò. Äåí íôüðéá ôß åßíáé; Óëáâüöùíïé* ¸ëëçíåò, üðùò ôïõò èÝëåé ï
åßíáé ç êïéíÞ öõëåôéêÞ êáôáãùãÞ ðïõ ôá äéáìüñöùóå, óïâéíéóìüò ôïõ åëëçíéêïý êñÜôïõò; Êáé ôß èá ðåé
áëëÜ ðñùôßóôùò ç êïéíÞ êïéíùíéêïïéêïíïìéêÞ æùÞ. Ôï óëáâüöùíïé*; Óëáâüöùíïé* åßíáé êáé ïé ÓÝñâïé êáé ïé
êëáóéêüôåñï áñíçôéêü ðáñÜäåéãìá åßíáé ôï «Ýèíïò ôùí Âïýëãáñïé êáé ïé Ñþóïé, ïõäåßò üìùò äéáíïÞèçêå íá ôïõò
Åâñáßùí» (åíäéáöÝñïíôá üóá ëÝåé ï Ãêßëáíô Áôæìïí óôç ÷áñáêôçñßóåé Ýôóé. Ãéáôß Ý÷ïõí äéáìïñöþóåé ôç äéêÞ ôïõò
óõíÝíôåõîÞ ôïõ ðïõ äçìïóéåýåôáé óå Üëëåò óåëßäåò) êáé åèíéêÞ ôáõôüôçôá. Ìüíï ãéá ôïõò Óëáâïìáêåäüíåò* äåí
ôï êëáóéêüôåñï èåôéêü ðáñÜäåéãìá åßíáé ôï áìåñéêÜíéêï éó÷ýåé áõôü ôï äéêáßùìá;
Ýèíïò. ÅðåéäÞ, ëïéðüí, óôçí ÅëëÜäá õðÜñ÷ïõí åèíéêÝò
Áò áöåèïýí, ëïéðüí, êáé ïé Óëáâïìáêåäüíåò* íá ìåéïíüôçôåò, õðÜñ÷ïõí Üíèñùðïé ðïõ ìéëïýí ôïõñêéêÜ
óõãêñïôçèïýí ìå âÜóç ôç äéêÞ ôïõò åèíéêÞ ìõèïëïãßá êáé êáé áõôïðñïóäéïñßæïíôáé ùò Ôïýñêïé êáé Üíèñùðïé ðïõ
áò óôñÝøïõìå ôá âÝëç ìáò åíÜíôéá óå üëåò ôéò åèíéêÝò ìéëïýí ìáêåäïíéêÜ êáé áõôïðñïóäéïñßæïíôáé ùò
ìõèïëïãßåò, ãéáôß ôï ìüíï ðïõ êáôáöÝñíïõí åßíáé íá Ìáêåäüíåò (ìå ôçí åèíéêÞ êáé ü÷é ôç ãåùãñáöéêÞ Ýííïéá
óðÝñíïõí ôï ìßóïò áíÜìåóá óôïõò ëáïýò êáé íá ôïõ üñïõ), áò ìáò ðåé ç çãåóßá ôïõ Ðåñéóóïý: Ý÷ïõí áõôïß
äéáéùíßæïõí ôçí êõñéáñ÷ßá ôçò áóôéêÞò ôÜîçò. ïé Ýëëçíåò ðïëßôåò ôï äéêáßùìá ôïõ åèíéêïý
áõôïðñïóäéïñéóìïý, ôï äéêáßùìá íá ìéëïýí ôç ãëþóóá
×ùñßò íôñïðÞ ôïõò åëåýèåñá áëëÜ êáé íá ôç äéäÜóêïíôáé óôá ó÷ïëåßá;
«Ãéá ôï ÊÊÅ ï üñïò "Ìáêåäïíßá" Þ "Ìáêåäïíéêüò" óôï Åßíáé äõíáôüí Ýíá êüììá ðïõ èÝëåé íá ëÝãåôáé (áðëþò)
üíïìá ôçò ãåéôïíéêÞò ÷þñáò ðñÝðåé íá Ý÷åé ìüíï ðñïïäåõôéêü íá óôñïõèïêáìçëßæåé óå ôÝôïéá èÝìáôá;
ãåùãñáöéêü ðñïóäéïñéóìü». ÌÜêçò ÌáÀëçò, õðåýèõíïò
ôïõ Ãñáöåßïõ Ôýðïõ ôçò ÊÅ ôïõ ÊÊÅ. ¢ñèñï ôïõ Ð. Ãéþôç óôçí åöçìåñßäá “ÊÏÍÔÑÁ”
Éäïý ìéá êëáóéêÞ åêäÞëùóç óïóéáëéìðåñéáëéóôéêÞò www.eksegersi.gr, (14/04/2005)
ðïëéôéêÞò. Ìá ôï ÊÊÅ, ðïõ Þôáí ôï ìüíï êüììá ðïõ åß÷å
äéáöùíÞóåé ìå ôá åèíéêïöáóéóôéêÜ óõëëáëçôÞñéá ôïõ *Óçìåßùóç: BáóéêÞ áñ÷Þ åßíáé ôï äéêáßùìá ôïõ
1992; Íáé, ôï ÊÊÅ, ðïõ åß÷å äéáöùíÞóåé ìå ôá áõôïðñïóäéïñéóìïý, êáé åðåéäÞ ï óõããñáöÝáò
óõëëáëçôÞñéá, áëëÜ Ýðáéñíå êáíïíéêÜ ìÝñïò óôéò (êáëüðéóôá êáé äéåõêñéíéóôéêÜ) áíáöÝñåé ôïí üñï
óõóêÝøåéò ôùí ðïëéôéêþí áñ÷çãþí, êáé ðïõ óÞìåñá Óëáâïìáêåäüíåò, èåùñïýìå óêüðéìï íá áíáöåñèåß üôé
óõìâïõëåýåé ôï åëëçíéêü êñÜôïò íá õðáãïñåýóåé ðïéï åìåßò ïé ßäéïé áõôïáðïêáëïýìáóôå êáé áéóèáíüìáóôå
üíïìá èá ðÜñåé Ýíá Üëëï êñÜôïò. Åßíáé Þ äåí åßíáé åèíéêÜ Ìáêåäüíåò.•
óïóéáëéìðåñéáëéóôéêÞ ðïëéôéêÞ ôï íá õðáãïñåýåéò ðïéï
ΣΥΝΕΔΡΙΟ LOZA - 27

Ôï ìáýñï
ôåß÷ïò ôïõ
ê. ØùìéÜäç
"ÖùôåéíÞ åîáßñåóç
ï íïìÜñ÷çò Èåóóáëïíßêçò
Ðáíáãéþôçò ØùìéÜäçò"
(Åëåýèåñïò Êüóìïò, 30/5/04)

Ôçí ðåñáóìÝíç ÊõñéáêÞ ðñáãìáôïðïéÞèçêå óôç åêëåãìÝíïõò åõñùâïõëåõôÝò) îåðåñíÜ ôá üñéá.


Èåóóáëïíßêç ôï 1ï óõíÝäñéï ôïõ «ÏõñÜíéïõ Ôüîïõ» ôï Äßðëá óôïí ØùìéÜäç óõíôÜ÷èçêå âÝâáéá êáé ìåñßäá
ïðïßï áðü ôéò 26 Áõãïýóôïõ áðïôåëåß éäñõôéêü ìÝëïò ôïõ ôïõ Ôýðïõ ðïõ èõìÞèçêå ôá ðáëéÜ êáëÜ ðåñß «óêïðéáíþí»
åõñùðáúêïý êüììáôïò «ÅõñùðáúêÞ Åëåýèåñç Óõììá÷ßá». ðïõ ìáò åðéâïõëåýïíôáé, ìå áðïêïñýöùìá ôçí «ÁõñéáíÞ»
Ôï áõôïíüçôï äéêáßùìá êÜèå íüìéìïõ êüììáôïò íá (1/6), ç ïðïßá åðéôÝèçêå óå üóïõò ÷áñáêôÞñéóáí
óõíåäñéÜæåé åß÷å áìöéóâçôçèåß ôïí ðåñáóìÝíï «åèíéêéóôÝò» ôïõò «óõìðïëßôåò ìáò», äçëáäÞ ôïõò
ÄåêÝìâñéï, üôáí ïé áðåéëÝò êáé ïé ôñáìðïõêéóìïß ×ñõóáõãßôåò, åíþ ï «ÁäÝóìåõôïò Ôýðïò» (Ñßæïõ, 1/6)
áêñïäåîéþí ïìÜäùí åß÷áí åðéâÜëåé Üôõðç áðáãüñåõóç åðéêáëÝóôçêå ôá êüêáëá ôïõ ìáêáñéóôïý ìçôñïðïëßôç
óôç óýãêëçóç ôïõ Óõíåäñßïõ óôçí ¸äåóóá (âë. («èá ôñßæïõí») êáé æÞôçóå ôçí ðáñÝìâáóç ôïõ
«Áðïöáóßæïìåí êáé áðáãïñåýïìåí», Éüò, 27/12/03). ×ñéóôüäïõëïõ êáé ôïõ ...ØùìéÜäç. ÁìÜí áõôïß ïé
ÁõôÞ ôç öïñÜ ç áíôéóõãêÝíôñùóç ëßãùí äåêÜäùí åèíéêüöñïíåò. Äåí ãíùñßæåé ç äåîéÜ ôïõò ôé ðïéåß ç
áêñïäåîéþí äåí êáôÜöåñå íá åðéâëçèåß óôç äçìïêñáôéêÞ áêñïäåîéÜ ôïõò. Êáé âÝâáéá êáíåßò áðü üëïõò áõôïýò äåí
íïìéìüôçôá. ÐáñÜ ôïõò ëåïíôáñéóìïýò ôùí åëÜ÷éóôùí èõìÞèçêå üôé ôçí ßäéá ìÝñá, ÓáñáêáôóÜíïé áðü ôçí ÐÃÄÌ
íïóôáëãþí ôçò ÷ïýíôáò ïé åñãáóßåò ôïõ óõíåäñßïõ óõììåôåß÷áí ðáíçãõñéêÜ óôï áíôÜìùìá ôùí
ïëïêëçñþèçêáí êáíïíéêÜ. Ç õðüèåóç öÜíçêå íá áöïñÜ ÓáñáêáôóÜíùí.
ìüíï ôï áêñïäåîéü ðåñéèþñéï ðïõ óõíáãùíßæåôáé óå Ç óôÜóç ôïõ ê. ØùìéÜäç äåí ìðïñåß íá ìåßíåé
åðéäåßîåéò «ìáýñçò ðõãìÞò», åíüøåé Åõñùåêëïãþí, óôéò áó÷ïëßáóôç. Ç ãñáöéêüôçôá äåí åßíáé Üëëïèé üôáí
ïðïßåò êáôÝñ÷ïíôáé (ðÝñáí ôïõ ÊáñáôæáöÝñç) êáé ïé äéáêõâåýïíôáé ôá óôïé÷åéþäç äçìïêñáôéêÜ äéêáéþìáôá.
ëïéðÝò ïìïãÜëáêôåò äõíÜìåéò ìå áíáäéÜôáîç óôåëå÷þí. Ïýôå ìðïñåß íá ìåôñéÜóåé ôçí åéêüíá ôïõ «ðáñáêñÜôïõò
Ôï «Åëëçíéêü ÌÝôùðï» åìðëïõôßóôçêå ìå ïëßãïõò åí êñÜôåé», ç óéùðÞ ôïõ ÄçìÜñ÷ïõ êáé ôïõ õðïõñãïý
óôï÷éêïýò, êÜðïéïõò ÷ïõíôßóáíôåò áëëÜ áêüìá êáé Âüñåéáò ÅëëÜäáò. Ï êõâåñíçôéêüò åêðñüóùðïò ïöåßëåé
êáñáôæáöåñéêïýò, åíþ ç «×ñõóÞ ÁõãÞ» ìåôáìöéÝóôçêå íá ôïðïèåôçèåß, Ýôóé þóôå íá ãíùñßæïõí ïé øçöïöüñïé
óå «ÐáôñéùôéêÞ Óõììá÷ßá» ãéá íá åíþóåé ôï óöñßãïò ôïõ ôçò ÍÝáò Äçìïêñáôßáò ôé åßäïõò êüììá êáëïýíôáé íá
Ðáôôáêïý óôçí éäåïëïãéêÞ êáèáñüôçôá ôïõ ÃêÝìðåëò. øçößóïõí óå 8 ìÝñåò. ÁëëÜ êáé ï (Èåóóáëïíéêéüò)
Áðü êïíôÜ êáé ïñéóìÝíåò ãñáöéêÝò öéãïýñåò ôïõ åêðñüóùðïò ôïõ ÐÁÓÏÊ äåí ìðïñåß íá áñêåóôåß óôç
«÷þñïõ» ðïõ æÞëåøáí ôç äüîá ôïõ ÃêïôæáìÜíç, ðëçí âïëéêÞ ïõäåôåñüôçôá ôçò áíôéðïëßôåõóçò. Ç
üìùò äåí âñÞêáí ðñüèõìï «ÌÞôóïõ» êáé ðåñéïñßóôçêáí Èåóóáëïíßêç Ý÷åé ðéêñÞ ðåßñá áðü ôç äñÜóç ìç÷áíéóìþí
óôéò Üíáñèñåò êñáõãÝò. ðïëéôéêïý åëÝã÷ïõ êáé ïñãáíùìÝíçò áõôïäéêßáò.
¼ìùò äåí ðñüêåéôáé ðåñß áõôïý. Ôï åðßóçìï êÜëåóìá (Åëåõèåñïôõðßá, ÉÏÓ, www.iospress.gr, 5/6/2004)
ãéá ôçí èëéâåñÞ áíôéóõãêÝíôñùóç ôï Ýäùóå ï «ðñþôïò
ðïëßôçò» ôïõ íïìïý, ï íïìÜñ÷çò Ðáíáãéþôçò ØùìéÜäçò
ìå Ýíá êÞñõãìá ìéóáëëïäïîßáò:
«...áðïôåëåß êáôÜöùñç ðáñáâßáóç êÜèå áñ÷Þò
åèíéêÞò áîéïðñÝðåéáò, åèíéêÞò åõáéóèçóßáò êáé
åëÜ÷éóôïõ åèíéêïý öéëüôéìïõ íá áðïäå÷ôïýìå óôç ðüëç
ìáò ïñãÜíùóç Óõíåäñßïõ áðü ôï ÏõñÜíéï Ôüîï, öïñÝá
ãíùóôïý ãéá ôéò áíôåèíéêÝò áðüøåéò ôïõ, áðüøåéò ðïõ
ðñïêáëïýí åõèÝùò ôá åèíéêÜ áíôáíáêëáóôéêÜ êáé ôéò
åõáéóèçóßåò ôïõ Åëëçíéóìïý áðáíôá÷ïý ôçò ãçò êáé
éäéáßôåñá ôùí Ìáêåäüíùí. Ãéá ôïõò ðáñáðÜíù ëüãïõò
èåùñïýìå áíåðéèýìçôïõò ôïõò ãíùóôïýò êýêëïõò êáé
ôïõò åêðñïóþðïõò ôïõò óôç Èåóóáëïíßêç».
Åß÷áìå åðéóçìÜíåé áðü ðÝñõóé ôÝôïéï êáéñü üôé ï ê.
ØùìéÜäçò Ý÷åé êáðåëþóåé ôïõò ëïéðïýò ðïëéôéêïýò ôïõ
âïñåéïåëëáäéêïý ÷þñïõ, áãêáëéÜæïíôáò åê ìÝñïõò ôçò
ÍÝáò Äçìïêñáôßáò ôéò ðéï áêñáßåò åêöñÜóåéò ôïõ
åèíéêüöñïíïò ôñáìðïõêéóìïý («Ôï ìåãÜëï êáðÝëï ôïõ ê.
íïìÜñ÷ç», Éüò, 14/6/03). ¼ìùò ç áíïé÷ôÞ ðñüóêëçóÞ ôïõ
íá áðáãïñåõôåß ç ðáñïõóßá óôçí ðüëç åíüò åõñùðáúêïý
êüììáôïò (ðïõ äéáèÝôåé êïéíïâïõëåõôéêÞ ïìÜäá ìå
28 - LOZA ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΠΡΟΣΩΠΑ-ΠΡΟΣΩΠΟΓΡΑΦΙΕΣ

NAUM PEJOV
ÍÁÏÕÌ ÐÅÚÏÂ

Óôéò áñ÷Ýò ôïõ 2003 ðÞãá íá âñù êáé íá óõæçôÞóù ðïëåìïýóáí êé áõôü ôï åêôéìïýóå ï ëï÷áãüò ôïõ. Ïé
ì' Ýíá ìåãÜëï Ìáêåäüíá áãùíéóôÞ ôçò äåêáåôßáò ôïõ áíþôåñïß ôïõ, ôïõ åßðáí íá ðÜñåé ðßóù ôïõò
1940 ðïõ æïýóå óôçí ðüëç Óêüðéá åäþ êáé äåêáåôßåò, êïììïõíéóôÝò, ï Óïñüôïò üìùò áñíÞèçêå êáé ôïõò
ôïí Íáïýì ÐÝéïâ. Ï Íáïýì æïýóå ó' Ýíá áðëü óðßôé åßðå: «Áí üëïé ïé êïììïõíéóôÝò åßíáé óáí ôïí ÐÝéï íá
ìÝóá óôçí ðüëç êáé óõæçôÞóáìå êáíÜ äõï þñåò óôá ôïõò äþóïõí óå ìÝíá ãéá íá ðïëåìÞóù». Áðü ôï
åëëçíéêÜ êáé ôá ìáêåäïíéêÜ. ÐïëëÜ ãñÜöïõí ãé' áõôüí ÷ùñéü ÌáôæéÜñá, üðïõ Þôáí ïé Éôáëïß, ôïõò ÷þñéæå Ýíá
ïé ¸ëëçíåò éóôïñéêïß áëëÜ ïýôå Ýíáò äåí ðÞãå íá ôïí ðïôÜìé. ÊÜíáí åðßèåóç, Þôáí ôï âÜðôéóìá ôïõ ðõñüò
âñåé ãéá íá ôïí ñùôÞóåé ãéá åêåßíá ôá ãåãïíüôá, áð' üôé êáé ïé óôñáôéþôåò äåí ðÞãáéíáí. Ôüôå Ýðéáóå ôï
ìïõ åßðå ï ßäéïò. ïðëïðïëõâüëï ï ÐÝéïò êé Ýôóé ðÞñáí ôá ÷áñáêþìáôá
Ï Íáïýì ãåííÞèçêå óôï ÷ùñéü ÃêÜìðñåò áðü ôïõò Éôáëïýò. Ï Íáïýì ÐÝéï Ýëáâå ìÝñïò êáé óôç
(ÃÜâñïò) ôçò ÊáóôïñéÜò. Ï Ôåñðüöóêé ôïí ìÜ÷ç óôï ÌíÞìá ôçò ÃñéÜò óôï Ãêïýñéôïð. Åêåß ðÜíù
ïñãÜíùóå óôï ÊÊÅ ìÜëëïí ôï 1937 üôáí åß÷áí ìéá «óíåê íüãêï éìÜóå, íå ñáìðïôÜå ðïýóêéôå». Ôïí
óõãêÝíôñùóç óôï ðáñåêêëÞóé ôçò Áã. ÐáñáóêåõÞò ÃåíÜñç Þ ôïí ÖëåâÜñç Þôáí óôá ÷áñáêþìáôá êé ïé
Ýîù áðü ôï ÷ùñéü üðïõ ìéëïýóå ãéá ôï Ìáêåäïíéêü. Ï Éôáëïß ñßîáí üëìïõò. Óêïôþèçêáí 13 áðü ôá 30-34
Ôåñðüöóêé ôïõò Ýëåãå üôé ìïéñÜóôçêå ç Ìáêåäïíßá. Ï Üôïìá ôçò äéìïéñßáò ôïõ Ðáðáâáóéëåßïõ. ¸ãéíå
ÐÝéïò Þôáí ôüôå 18-19 ÷ñïíþí êáé ôïõ Ýêáíå åíôýðùóç ðáíéêüò, ðáñÜôçóáí ôá üðëá êáé ãýñéóáí üëïé ðßóù
ç ïìéëßá. Ðñþôç öïñÜ Üêïõãå ãéá ôç Ìáêåäïíßá. Óôç óôçí Ýäñá ôïõ ëü÷ïõ. Ï Óïñüôïò ÷ôýðçóå ìå
óõãêÝíôñùóç áõôÞ Þôáí êáé ï Ìé÷Üëçò Êåñáìéôæßåö âïýñäïõëá ôïí åðéëï÷ßá. Ìüíï ï Íáïýì äåí ðáñÜôçóå
ðïõ Þôáí ìåãáëýôåñïò áðü ôïí ÐÝéï üðùò êé üëïé ïé ôï üðëï. Óôï ãõñéóìü êáôÜëáâáí üôé åß÷å óêïôùèåß ï
Üëëïé ðáñåõñéóêüìåíïé ðïõ Þôáí Þäç óôï êüììá. Ðáðáâáóéëåßïõ, Ýíáò ìÜëéóôá óôñáôéþôçò äåí åß÷å
ÄéáôÝëåóå ãñáììáôÝáò ôçò ÏÊÍÅ êáé ìÝëïò ôïõ êáôáëÜâåé ôßðïôá.
ÊÊÅ. Ï áäåëöüò ôïõ ï Âáóßëçò ðïõ Þôáí óôç Êáôüðéí óôçí Êáôï÷Þ äçìéïõñãÞèçêå ôï ôìÞìá
ËÜñéóá Þôáí Þäç ïñãáíùìÝíïò óôï ÊÊÅ. Ôï 1939 ôïõ Ôåñðüöóêé üðïõ äéïéêçôÞò Þôáí ï ÐÝéïò. ¸íá
ôïí óõíÝëáâáí ìáæß ìå Üëëá 300-400 Üôïìá áðü ôçí Üëëï ðñÜãìá ðïõ ìïõ ðñïîÝíçóå åíôýðùóç åßíáé üôé ïé
ðåñéï÷Þ. Ôïõò êëåßóáí óôçí ÊáóôïñéÜ ãéá äõï-ôñåéò Ìáêåäüíåò åß÷áí ìåãáëýôåñç åìðéóôïóýíç óôï ÊÊÅ
ìÞíåò. ÍïìÜñ÷çò ôüôå Þôáí ï ÔóáêôóÞñáò. Ðñéí ôï ðáñÜ óôï ÅÁÌ. Ìïõ ìßëçóå ãéá ôïí Íôéìßôáñ Ôïðïýñêá
íÝï Ýôïò ôïõò Üöçóáí åëåýèåñïõò. (ÔéôÜí) ðïõ Þôáí áðü ôçí ¼óôéìá, ãéá ôï ÓËÁÌ (óôá
ÐÞãå óôñáôéþôçò ôï 1940 óôçí ÊïæÜíç. Ôïí åëëçíéêÜ) êáé ôï ÓÏÖ óôç Öëþñéíá, ãéá ôïí ÐõëÜç êáé
Áýãïõóôï ôïõ '40 ôïí óôåßëáíå óôçí ðáñáìåèüñéï ìå ôïí Óôáýñï Êùôóüðïõëï, ãéá ôï óôñáôéùôéêü ôìÞìá ôïõ
ôçí Áëâáíßá. ¹ôáí ëï÷ßáò êáé ðïëÝìçóå Ýîé ìÞíåò ÓÍÏÖ, ãéá ôïí ÁìðÜò ðïõ Þôáí ôï øåõäþíõìï ôïõ
óôçí ðñþôç ãñáììÞ. Ôï äéêü ôïõ ôìÞìá ðÞãå óôçí Ïõæïýíïöóêé.
ÊïñõôóÜ ôïí Áðñßëç ôïõ 1941. Ëï÷áãüò ôïõ Þôáí Ï Íáïýì ÐÝéïò ìáò åßðå üôé Ý÷åé äéáôåëÝóåé
êÜðïéïò Óïñüôïò ðïõ åß÷å ëÜâåé ìÝñïò êáé óôïí ðñüåäñïò ôùí Áéãáéáôþí üëçò ôçò Ãéïõãêïóëáâßáò.
ðüëåìï ôïõ 1922. Åêåß óôï ìÝôùðï ôïí ÍïÝìâñç ôïõ Æïõí 10.000 áðü ôïõò ïñãáíùìÝíïõò ðáñôéæÜíïõò óôç
1940 ðÞñå Ýíá ãñÜììá áðü ôïí Ôåñðüöóêé. Ôï Äçì. ôçò Ìáêåäïíßáò êáé ìáæß ìå ôéò ïéêïãÝíåéåò êáé ôá
ãñÜììá áõôü ìéëïýóå ãéá ôçí åðéóôïëÞ ôïõ Í. ðáéäéÜ ôïõò åßíáé ðÜíù áðü 100.000. Åß÷á óêïðü íá
Æá÷áñéÜäç ðïõ ôïõò êáëïýóå íá ðïëåìÞóïõí. ¸ôóé îáíáðÜù ãéá íá îáíáóõæçôÞóïõìå áõôÜ êé Üëëá ðïëëÜ
êáé ï Ôåñðüöóêé æçôïýóå êé áõôüò íá ðïëåìÞóïõí åêåß áëëÜ äõóôõ÷þò ôï ðñþôï åîÜìçíï ôïõ 2003, óå ìåãÜëç
óôï ìÝôùðï. Ï áäåëöüò ôïõ Ôåñðüöóêé ëåãüôáí çëéêßá, ðÝèáíå. ¸÷åé üìùò ãñÜøåé äéÜöïñá âéâëßá,
Êþóôáò. Ôï 1942 ôïí óõíÝëáâå ç åëëçíéêÞ áóôõíïìßá ðïõ ìåñéêÜ áðü áõôÜ ìïõ ôá ÷Üñéóå. Åãþ ðáñÝèåóá
óôï ÊïíïðëÜôé (Ìáêñï÷þñé), ôïí êëåßóáí öõëáêÞ ìüíï ôç óõæÞôçóç ðïõ ðñáãìáôïðïéÞóáìå ïé äõï ìáò.
óôçí ÁèÞíá, üðïõ Ý÷áóå ôç æùÞ ôïõ. Ôçí áíäñåßá ôïõ åêåß óôá áëâáíéêÜ âïõíÜ ôçí
Óôï ìÝôùðï ïé êïììïõíéóôÝò ðñáãìáôéêÜ îå÷íïýí ïé ¸ëëçíåò êïíäõëïöüñïé•
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ LOZA - 29

Διεθνές Δίκτυο Ανταλλαγής Πληροφοριών


για Θέματα Ελευθερίας της Έκφρασης (IFEX).
ΕΚΚΛΗΣΗ ΓΙΑ ΔΡΑΣΗ ΕΛΛΑΔΑ
(ìåôÜöñáóç áðü ôá áããëéêÜ)

5 Φεβρουαρίου 2001
Από το Ελληνικό Παρατηρητήριο των Συμφωνιών του Ελσίνκι (ΕΠΣΕ)

... ðñüåäñïò ôçò ÅõñùðáúêÞò ÅðéôñïðÞò êáôÜ ôïõ


Ñáôóéóìïý êáé ôçò Ìéóáëëïäïîßáò (ECRI) êáé
ÐËÇÑÏÖÏÑÉÅÓ ÕÐÏÂÁÈÑÏÕ
åêðñüóùðïé ôïõ Óõìâïõëßïõ ôçò Åõñþðçò êáé ôïõ
Ç ÅëëÜäá áíáãíùñßæåé ôçí ýðáñîç ìüíï ìßáò EBLUL ðïõ ÷ñçìáôïäïôåßôáé áðü ôçí ÅÅ. Õðïôßèåôáé
èñçóêåõôéêÞò ìåéïíüôçôáò, ôùí «ÌïõóïõëìÜíùí» üôé èá áðïôåëïýóå ôçí êáôÜëçîç ìéáò
ôçò ÈñÜêçò, êáé ôçò ìçôñéêÞò ôïõò ãëþóóáò, ôçò áìöéëåãüìåíçò óåéñÜò óåìéíáñßùí, ìå ìåñéêþò
ôïõñêéêÞò. Óùìáôåßá ðïõ áíôáíáêëïýí ôçí ýðáñîç ðåñéïñéóìÝíç óõììåôï÷Þ, ãéá ôéò ìåéïíïôéêÝò
åèíéêþí ìåéïíïôÞôùí ÷ñçóéìïðïéþíôáò ôç ëÝîç ãëþóóåò ôçò ÅëëÜäáò. Óôá ìÝëç ôïõ ÊÅÌÏ
ìáêåäïíéêüò/Þ Þ ôïõñêéêüò/Þ óôïí ôßôëï ôïõò äåí ðåñéëáìâÜíïíôáé ðïëëïß ôáêôéêïß Þ ðåñéóôáóéáêïß
Ý÷ïõí êáôïñèþóåé íá áíáãíùñéóôïýí åðéóÞìùò, åìðåéñïãíþìïíåò ôïõ ÕÐÅÎ. Ï Õðïõñãüò
åíþ Ý÷ïõí áóêçèåß äéþîåéò óå ìÝëç ôùí áíôßóôïé÷ùí Åîùôåñéêþí åß÷å Þäç óôåßëåé ôï åíáñêôÞñéï ìÞíõìÜ
ìåéïíïôÞôùí åðåéäÞ ðñüâáëáí áíÜëïãïõò ôïõ.
éó÷õñéóìïýò.
Ìßá åâäïìÜäá ðñéí ôï óåìéíÜñéï, ôÝóóåñá
ÅðéðëÝïí, êáèþò óôç óõíôñéðôéêÞ ôïõò áíþôáôá çãåôéêÜ óôåëÝ÷ç ôçò ÍÝáò Äçìïêñáôßáò
ðëåéïíüôçôá üóïé ìéëïýí áñïõìÜíéêá (âëÜ÷éêá) Þ êáôÝèåóáí êïéíïâïõëåõôéêÞ åñþôçóç, äéáìáñ-
áñâáíßôéêá èåùñïýí ôïõò åáõôïýò ôïõò ¸ëëçíåò, ôõñüìåíá üôé ôï óåìéíÜñéï «ïäçãåß óôï íá
áêüìá êáé ïé áíáöïñÝò óå áõôÝò ôéò äýï ãëþóóåò ðáñïõóéÜæïíôáé ùò ìåéïíüôçôåò åßôå áíýðáñêôåò
ùò ìåéïíïôéêÝò, ðüóï ìÜëëïí óôçí ýðáñîç ïìÜäåò, åßôå Üôïìá ðïõ äåí åðéèõìïýí íá Ý÷ïõí
áíôßóôïé÷ùí ãëùóóéêþí ìåéïíïôÞôùí, Ý÷ïõí ìåôá÷åßñéóç ìåéïíüôçôáò». Ëßãï áñãüôåñá, ôï ÕÐÅÎ
êáôáäéêáóôåß åðáíåéëçììÝíá, ìåôáîý Üëëùí áðü áðÝóõñå ôçí Ýãêñéóç ãéá ôç ÷ñÞóç ôïõ
ôïõò çãÝôåò áñïõìÜíéêùí Þ áñâáíßôéêùí áìöéèåÜôñïõ ôïõ, ïäçãþíôáò Ýôóé óôçí áêýñùóç
óùìáôåßùí. Åßíáé ßóùò ÷áñáêôçñéóôéêü üôé äýï ôïõ óåìéíáñßïõ. Áí êáé åðéóÞìùò ðñïâëÞèçêáí
åöçìåñßäåò («ÁõãÞ» 3/2/01 êáé «Åðï÷Þ» 4/2/01) êáé «ôå÷íéêïß» ëüãïé, ïé åðßäïîïé óõììåôÝ÷ïíôåò ðïõ äåí
ìßá ïñãÜíùóç (ôï Äßêôõï Êïéíùíéêþí êáé Ðïëéôéêþí åíçìåñþèçêáí ãéá ôçí áêýñùóç êáé ðÞãáí óôï
ÄéêáéùìÜôùí, óôçí «ÁõãÞ») ðïõ äéáìáñôõñÞèçêáí Õðïõñãåßï Åîùôåñéêþí åßäáí üôé ôï áìöéèÝáôñï
ãéá ôçí êáôáäéêáóôéêÞ áðüöáóç åðÝëåîáí íá Þôáí êåíü, Üñá äéáèÝóéìï: ôçí åðïìÝíç, ðñÜãìáôé
áíáöÝñïõí üôé ôï öõëëÜäéï ôïõ EBLUL áíáöåñüôáí Ýãéíå åêåß Üëëï óåìéíÜñéï (ãéá ôç íÝá Ýêèåóç ôçò
óôá âëÜ÷éêá, óôá áñâáíßôéêá, óôá ðïìÜêéêá êáé óôá ECRI ãéá ôçí ÅëëÜäá). Ç ÅëëÜäá êáé ç Ôïõñêßá åßíáé
ôïõñêéêÜ, áðïóéùðþíôáò Ýôóé ôçí áíáöïñÜ óôá ïé ìüíåò ÷þñåò ôïõ Óõìâïõëßïõ ôçò Åõñþðçò ðïõ
ìáêåäïíéêÜ (ìßá ôñßôç åöçìåñßäá, ç Ý÷ïõí åìðïäßóåé ôç äéåîáãùãÞ ôÝôïéïõ óåìéíáñßïõ...
«Åëåõèåñïôõðßá» óôéò 5/2/01, äåí ðáñÝèåóå ôéò
Ãéá ðåñéóóüôåñåò ðëçñïöïñßåò, ìðïñåßôå íá
ãëþóóåò).
åðéêïéíùíÞóåôå ìå ôï ÅÐÓÅ óôçí Ô.È. 60820, 15304
ÅðéðëÝïí, óôéò 28 Éïõíßïõ 2000, Ýíá äéåèíÝò ÃëõêÜ ÍåñÜ, ôçë: (01) 347 2259, öáî: (01) 601 8760,
óåìéíÜñéï ìå èÝìá «ç ÅëëÜäá êáé ï Åõñùðáúêüò e-mail: office@greekhelsinki.gr, Internet:
Êáôáóôáôéêüò ×Üñôçò ãéá ôéò ÐåñéöåñåéáêÝò êáé http://www.greekhelsinki.gr
ÌåéïíïôéêÝò Ãëþóóåò», ðïõ óõíäéïñãÜíùíáí ôï Ôçí åõèýíç ôùí ðëçñïöïñéþí ðïõ ðåñéÝ÷ïíôáé óå
Óõìâïýëéï ôçò Åõñþðçò êáé ôï åëëçíéêü ÊÝíôñï áõôÞí ôçí Ýêêëçóç ãéá äñÜóç Ý÷åé áðïêëåéóôéêÜ ôï
¸ñåõíáò Ìåéïíïôéêþí ÏìÜäùí (ÊÅÌÏ), åðñüêåéôï ÅÐÓÅ. ¼ôáí ðáñáèÝôåôå áõôü ôï õëéêü ãéá ìåôÜäïóç
íá ðñáãìáôïðïéçèåß óôï áìöéèÝáôñï ôïõ åëëçíéêïý Þ äçìïóßåõóç, ðáñáêáëïýìå íá áðïäßäåôå ôçí
Õðïõñãåßïõ Åîùôåñéêþí (ÕÐÅÎ). Óôïõò ðáôñüôçôá óôï ÅÐÓÅ•
óõììåôÝ÷ïíôåò óõãêáôáëÝãïíôáí ï (¸ëëçíáò)
30 - LOZA ΠΟΛΙΤΙΚΗ

ÅÌÅÉÓ ÈÁ ÔÇ ËÅÌÅ ÌÁÊÅÄÏÍÉÁ

ÅðéôåëåóôéêÞ äÞëùóç
êïéíùíéêÞò áíõðáêïÞò

ÄåêáðÝíôå ó÷åäüí ÷ñüíéá ìåôÜ ôá êñáôéêÜ êáé ç ìáêåäïíéêÞ ôáõôüôçôá åßíáé ç ìüíç ðïõ Ý÷ïõí
óõëëáëçôÞñéá ôçò Èåóóáëïíßêçò, äéáðéóôþíïõìå üôé ôï ãíùñßóåé óôï óýíïëü ôïõò ïé êÜôïéêïé ôïõ êñÜôïõò áõôïý
ðïëéôéêü êáé äçìïóéïãñáöéêü ðñïóùðéêü ôïõ åëëçíéêïý óôç äéÜñêåéá ôçò æùÞò ôïõò. Ôï üíïìÜ ôïõò åßíáé ç øõ÷Þ
êñÜôïõò åðéìÝíåé óôçí áäéÝîïäç åðéëïãÞ ôçò «ðÜóç ôïõò. Ç áîßùóç åíüò Üëëïõ êñÜôïõò íá ôïõò
èõóßá õðåñÜóðéóçò ôïõ ðñïáéþíéïõ åëëçíéêïý ïíüìáôïò õðáãïñåýóåé ôé åßäïõò áõôïóõíåßäçóç èá ðñÝðåé íá
Ìáêåäïíßá». ÐáñáìÝíåé Ýôóé äÝóìéï ìéáò âáëêáíéêÞò Ý÷ïõí åßíáé áõèáßñåôç êáé ðáñÜëïãç. Áõôüò åîÜëëïõ åßíáé
ðïëéôéêÞò ðïõ äéáìïñöþèçêå êáôÜ ôç äåêáåôßá ôïõ 90 êáé ï ëüãïò ðïõ ç áîßùóç áõôÞ äåí ãßíåôáé êáôáíïçôÞ áðü
õðü ôï êñÜôïò åèíéêéóôéêÞò õóôåñßáò êáé åêâéáóìþí, ôï óýíïëï ôçò ðáãêüóìéáò êïéíüôçôáò, üðùò ïìïëïãïýí
÷ùñßò íá Ý÷åé ôï èÜññïò íá áðåìðëáêåß áðü ôçí ïìçñßá ïé êáôÜ êáéñïýò õðåýèõíïé ôçò åëëçíéêÞò åîùôåñéêÞò
ôùí åðáããåëìáôéþí ôçò ðáôñéäïêáðçëßáò êáé íá ðåé ôá ðïëéôéêÞò. ÅÜí ëïéðüí ïé Ýëëçíåò ðïëéôéêïß êáé äéðëùìÜôåò
ðñÜãìáôá ìå ôï üíïìÜ ôïõò. äåí èÝëïõí íá êáôáöýãïõí óôç èåùñßá üôé üëïé ïé ëáïß
Áðü Ýíáí óôïé÷åéùäþò ëïãéêü ðïëéôéêü, êáé Üíèñùðï, ôçò õöçëßïõ Ý÷ïõí óõíùìïôÞóåé åíáíôßïí ôïõò, èá
èá áíáìÝíáìå, áíôß íá óõíå÷ßæåé ôï óôñïõèïêáìçëéóìü ðñÝðåé íá ðáñáäå÷ôïýí üôé äåí åßíáé óôñáâüò ï ãéáëüò
ðåñß ôùí «øåõäåðßãñáöùí Óêïðéáíþí» êáé ôçò áëëÜ áõôïß áñìåíßæïõí óôñáâÜ.
«áíýðáñêôçò ãëþóóáò» ôïõò, íá áíïßîåé ôá ìÜôéá ôïõ êáé Ãéá ôïõò ëüãïõò áõôïýò, ëïéðüí, åìåßò ðïõ
íá äåé ôï áõôïíüçôï. Íá ðáñáäå÷ôåß äçëáäÞ üôé ï íÝïò õðïãñÜöïõìå ðáñáêÜôù, ðïëßôåò ôïõ åëëçíéêïý
«ìáêåäïíéêüò áãþíáò» åßíáé áíôéêåéìåíéêÜ áäýíáôï íá êñÜôïõò, äçëþíïõìå üôé áðü óÞìåñá èá áêïëïõèïýìå êé
êåñäçèåß êáèüóïí äå ìáò áöïñÜ, åßíáé êáé áíåðéèýìçôï åìåßò ôçí åýëïãç áõôÞ ðñáêôéêÞ, èá «äéáóðÜóïõìå ôï
íá êåñäçèåß. åèíéêü ìÝôùðï» êáé èá áðïêáëïýìå ôç Äçìïêñáôßá ôçò
•ïðïéïóäÞðïôå óïâáñüò ðïëéôéêüò áãþíáò Ìáêåäïíßáò ìå ôï ëåãüìåíï «óõíôáãìáôéêü» ôçò üíïìá
ðñïûðïèÝôåé óáöÞ ðñïóäéïñéóìü ôïõ óôñáôçãéêïý äçëáäÞ ìå ôï ìüíï åýëïãï êáé õðáñêôü ôçò üíïìá.
óôü÷ïõ. Áí ëïéðüí óôü÷ïò åßíáé íá ÷ñçóéìïðïéçèåß ï Äçëþíïõìå ùò Üôïìá üôé äåí áéóèáíüìáóôå íá ìáò
üñïò «Ìáêåäïíßá» ùò üíïìá áíåîÜñôçôïõ êñÜôïõò, ôüôå äåóìåýåé êáìßá «åèíéêÞ óõíáßíåóç» êáé êáìßá «óõìöùíßá
ï áãþíáò áõôüò Ý÷åé Þäç çôôçèåß. Ç Äçìïêñáôßá ôçò ôùí ðïëéôéêþí áñ÷çãþí», ïýôå êáé êáìßá õðï÷ñÝùóç íá
Ìáêåäïíßáò Ý÷åé áíáãíùñéóôåß áðü äåêÜäåò êñÜôç óôïí åðéôý÷ïõìå ôÝôïéá óõíáßíåóç êáé íá áêïëïõèïýìå êáô'
êüóìï, áëëÜ, ôï êõñéüôåñï, Ý÷åé Þäç êáèéåñùèåß ìå áõôü áíÜãêçí ïìïéüìïñöç ðñáêôéêÞ ìå ôïõò õðüëïéðïõò
ôï üíïìá óôç ãëùóóéêÞ ÷ñÞóç êáé óôç óõíåßäçóç üëùí ðïëßôåò ôïõ åëëçíéêïý êñÜôïõò. Äåí åê÷ùñÞóáìå ðïôÝ
ôùí áíèñþðùí ïðïõäÞðïôå óôïí êüóìï åêôüò ôùí óå êáíÝíáí ðïëéôåõôÞ, äéðëùìÜôç Þ åðéóôÞìïíá ôçí
åëëÞíùí åèíéêéóôþí. ÐñáãìáôéêÜ, üðïôå êÜðïéïé áñìïäéüôçôá íá áðïöáóßæåé ðþò èá ìéëÜìå.
Üíèñùðïé áíáöÝñïíôáé óôï «êñÜôïò ÷ùñßò üíïìá» ðïõ Ãéá ôïõò ðáñáðÜíù ëüãïõò, äåí åðéäéþêïõìå íá
âñßóêåôáé óôá âüñåéá óýíïñÜ ìáò, óôïí ãñáðôü Þ ðåßóïõìå êáíÝíáí üôé ðñÝðåé íá ðñÜôôåé ôï ßäéï. Ïé
çëåêôñïíéêü ôýðï, óôéò ðåñéãñáöÝò áèëçôéêþí áãþíùí, ¸ëëçíåò åèíéêéóôÝò, êáèüóïí ìáò áöïñÜ, ìðïñïýí áí
óôá åðéóôçìïíéêÜ óõããñÜììáôá Þ óõíÝäñéá, ïðïõäÞðïôå èÝëïõí íá óõíå÷ßóïõí íá ëÝíå «ôá Óêüðéá» êáé íá åííïïýí
ôçò ãçò, ÷ñçóéìïðïéïýí ôïí üñï «Äçìïêñáôßá ôçò «ç Ìáêåäïíßá», äéüôé ïðïéïäÞðïôå Üôïìï Þ ïìÜäá Ý÷åé ôï
Ìáêåäïíßáò». Ç êáôÜóôáóç áõôÞ åßíáé áíèñùðßíùò åëåýèåñï íá åðéíïåß ìéá éäéùôéêÞ ãëþóóá êáé íá ôç
áäýíáôï íá áíôéóôñáöåß. Áêüìç êáé áí ôï åëëçíéêü ÷ñçóéìïðïéåß áíôß ôçò óõëëïãéêÞò. Ìå áõôüí ôïí ôñüðï
êñÜôïò Þôáí ðáãêüóìéá õðåñäýíáìç, äåí èá Þôáí éêáíü äåí êåñäßæåé âÝâáéá ôßðïôá, áëëÜ ïýôå êáé âëÜðôåé
íá áóôõíïìåýóåé êáé íá õðáãïñåýóåé ôç ãëùóóéêÞ êáíÝíáí. Ôï ìüíï ðïõ êáôáöÝñíåé åßíáé íá äõóêïëåýåôáé
óõìðåñéöïñÜ Ýîé äéóåêáôïììõñßùí áíèñþðùí. íá óõíåííïçèåß ìå ôïõò õðüëïéðïõò êáé Ýôóé íá ãßíåôáé
•ÐÝñáí ôïýôïõ, êáôÜ ôç ãíþìç ìáò ïýôå ôï åëëçíéêü åêíåõñéóôéêüò êáé ãåëïßïò.
êñÜôïò, ïýôå Üëëïò êáíåßò áðåéëåßôáé Þ Ý÷åé íá ÷Üóåé
ïôéäÞðïôå áðü ôçí ðñáêôéêÞ áõôÞ. Ç ìáêåäïíéêÞ ãëþóóá ÕðïãñÜöïõí ïé: Éùóçößíá ÁèáíáóéÜäïõ - ìåôáöñÜóôñéá,
ΠΟΛΙΤΙΚΗ LOZA - 31

ÂñõîÝëëåò, Óôáýñïò ÁëáôÜò - äéáöçìéóôÞò, ÁèÞíá,


Ãéþñãïò Áëåîáíäñßäçò - çëåêôñïëüãïò ìç÷áíéêüò,
ÁèÞíá, Ãñçãüñçò Áìðáôæüãëïõ - øõ÷ßáôñïò,
Èåóóáëïíßêç, ÁíäñÝáò Áíáóôáóßïõ - äçìïóéïãñÜöïò,
ÁèÞíá, Êáôåñßíá ÁñâáíéôÜêç - óõíäéêáëßóôñéá, ÁèÞíá,
ÄçìÞôñéïò Áñãõñüò - éäéùôéêüò õðÜëëçëïò, ÉùÜííéíá,
Ðáýëïò Âïóêüðïõëïò - áñ÷éôÝêôïíáò ìç÷áíéêüò,
Öëþñéíá, ¢êçò Ãáâñéçëßäçò - ìåôáöñáóôÞò, ÌÝëïò ôçò ÅõñùðáúêÞò Åëåýèåñçò Óõììá÷ßáò
ÂñõîÝëëåò, Äéïíýóçò ÃïõóÝôçò - ðïëéôéêüò ìç÷áíéêüò, Åõñùðáúêü Ðïëéôéêü Êüììá (EFA-PP)
ÁèÞíá, ÓùôÞñçò ÄçìçôñéÜäçò - öïéôçôÞò,
Èåóóáëïíßêç, ÄçìÞôñçò Äçìïýëçò - ðáíåðéóôçìéáêüò, ÌÝëïò ôçò ÏìïóðïíäéáêÞò ¸íùóçò
ÓÜï ÐÜïõëï, ÉùÜííá ÄïõñÜëá - åêðáéäåõôéêüò, ôùí Åõñùðáúêþí ÅèíïôÞôùí (FUEN)
ÂñõîÝëëåò, ÌÜñéïò Åììáíïõçëßäçò - äçìüóéïò
õðÜëëçëïò, Èåóóáëïíßêç, ÁëÝîáíäñïò Çëßáò - ÓÔÅÖÁÍÏÕ ÄÑÁÃÏÕÌÇ 11,
óðïõäáóôÞò, Ëïíäßíï, ÍÜóïò Èåïäùñßäçò - Ô.Ê. 53100, Ô.È. 51, ÔÇË/fax: 23850 - 46548
äéêçãüñïò, ÁèÞíá, Ìé÷Üëçò ÊáâïõñéÜäçò -
åêðáéäåõôéêüò, Éêáñßá, ÍÝëëç Êáìðïýñç - åñåõíÞôñéá, http:/www.florina.org,
ÁèÞíá, ×ñßóôïò Êáíåëëüðïõëïò - ðïëéôéêüò E-mail: rainbow@florina.org
åðéóôÞìïíáò, ÁèÞíá, ËÜæáñïò Êáñáëéüôáò - öïéôçôÞò,
Èåóóáëïíßêç, ÁíèÞ ÊáññÜ - ìåôáöñÜóôñéá,
ÂñõîÝëëåò, Óðýñïò ÊáóéìÜôçò - öéëüëïãïò, ÁèÞíá,
Ãéþñãïò Êåóßóïãëïõ - Üíåñãïò, Èåóóáëïíßêç, ÔÜóïò ÁÍÁÊÏÉÍÙÓÇ
Êõðñéáíßäçò - öõóéêüò, ÁèÞíá, Ãéþñãïò Êùíóôáíôßíïõ
- åéêïíïãñÜöïò, Âáñêåëþíç, ÄçìÞôñçò ËáâáôóÞò - Öëþñéíá - Lerin 15/02/2005
óõíôáîéïý÷ïò ôñáðåæïûðÜëëçëïò, ×ßïò, Óïößá
Ëáëïðïýëïõ - äéêçãüñïò, Èåóóáëïíßêç, Ëïõêßá ÌÜíï - Áíôéðñïóùðåßá ôïõ Å.Å.Ó.-ÏÕÑÁÍÉÏ ÔÏÎÏ
ìåôáöñÜóôñéá, ÂñõîÝëëåò, Ðáíáãéþôçò ÌÜñêïõ - åðéóêÝöèçêå ôçí Ôïõñêßá ôï äéÜóôçìá 11-13
éäéùôéêüò õðÜëëçëïò, ÁèÞíá, Íßêïò ÌåíåãÜêçò - Öåâñïõáñßïõ 2005 ãéá íá ðáñáóôåß óå çìåñßäá ìå èÝìá
çëåêôñïëüãïò ìç÷áíéêüò, ÁèÞíá, Óïößá ÍéêïëáÀäïõ - ôá ìåéïíïôéêÜ äéêáéþìáôá óôçí ÅëëÜäá, ç êáôÜóôáóç óôçí
éäéùôéêüò õðÜëëçëïò, ÁèÞíá, ÈáíÜóçò ÌáñâÜêçò - Åõñþðç êáé ôçí Ôïõñêßá, ìåôÜ áðü ðñüóêëçóç ôçò ìç
ðáíåðéóôçìéáêüò, ÑÝèõìíï
ÑÝèõìíï, ÌÜñèá Ìé÷áçëßäïõ - êõâåñíçôéêÞò ïñãÜíùóçò Social Association ìå Ýäñá ôçí
ðáíåðéóôçìéáêüò, ÁèÞíá, Ãåþñãéïò ÍáêñáôæÜò - ¢ãêõñá.
ðíåõìïíïëüãïò, Ñüôåñíôáì, Ìáñßá ÐáðáäÞìá - Óôçí åêäÞëùóç ìáæß ìå ôïí åêðñüóùðï ôïõ
õðïøÞöéá äéäÜêôïñáò øõ÷ïëïãßáò, Ëïíäßíï
Ëïíäßíï, ÃéÜííçò ÏÕÑÁÍÉÏÕ ÔÏÎÏÕ óõììåôåß÷å êáé ï Óýìâïõëïò ôïõ
Ðáðáäçìçôñßïõ - äéêçãüñïò, ÃéÜííåíá, Íßêïò êüììáôïò ÅÕÑÙÐÁÚÊÇ ÅËÅÕÈÅÑÇ ÓÕÌÌÁ×ÉÁ-ÅÕÑÙÐÁÚÊÏ
ÐáðáäïãéÜííçò - ìåôáðôõ÷éáêüò öïéôçôÞò, Ëïíäßíï, ÐÏËÉÔÉÊÏ ÊÏÌÌÁ (êüììá ìå Ýäñá ôéò ÂñõîÝëëåò, óôï
×ñéóôüöïñïò Ðáðáäüðïõëïò - ôñáðåæïûðÜëëçëïò, ïðïßï ôï ÏÕÑÁÍÉÏ ÔÏÎÏ óõììåôÝ÷åé ùò éóüôéìï ìÝëïò),
ÁèÞíá, ÐÜñéò Ðáðáìß÷ïò-×ñïíÜêçò - õðïøÞöéïò áñìüäéïò ãéá ôá ìåéïíïôéêÜ æçôÞìáôá óôá ÂáëêÜíéá.
äéäÜêôïñáò Éóôïñßáò, Èåóóáëïíßêç, Ìé÷Üëçò ÊáôÜ ôç äéÜñêåéá ôçò åêäÞëùóçò óõæçôÞèçêáí ôá
Ðáðáñïýíçò - åêäüôçò, ÁèÞíá, Âáóßëçò Ðáðáóôåñãßïõ ðñïâëÞìáôá áëëÜ êáé ç ãåíéêüôåñç ðïëéôéêÞ ôçò ÅëëÜäáò
- äéêçãüñïò, ÁèÞíá, Íßêïò ÐáðáóôåñãéÜäçò - óå ó÷Ýóç ìå ôá äéêáéþìáôá ôùí ìåéïíïôÞôùí, ç
ðáíåðéóôçìéáêüò, Ìåëâïýñíç, ÈáíÜóçò Ðáñßóçò - åõñùðáúêÞ åìðåéñßá óå æçôÞìáôá óåâáóìïý ôùí
ðñüåäñïò ôïõ åëëáäéêïý ãñáöåßïõ ôïõ EBLUL, áíèñþðéíùí êáé ìåéïíïôéêþí äéêáéùìÜôùí êáé ç
ÍÜïõóá, ×ñßóôïò ÐïõëÜêçò - êïéíùíéêüò âïçèüò, êáôÜóôáóç óôçí Ôïõñêßá, óå óõíäõáóìü ìå ôçí
¼óëï, Âáóßëçò Óáêåëëáñßïõ - óõíôáîéïý÷ïò, ÁèÞíá, åõñùðáúêÞ ðñïïðôéêÞ ôçò ãåéôïíéêÞò ìáò ÷þñáò.
Âáóßëçò ÓêëéÜò - ìåôáöñáóôÞò, Ëïõîåìâïýñãï, Ôï áêñïáôÞñéï áëëÜ êáé ïé óõììåôÝ÷ïíôåò óôç
ÐÝôñïò Óôáýñïõ - ïéêïíïìïëüãïò, ÁèÞíá, Íßêïò óõæÞôçóç ðñïÝñ÷ïíôáí áðü ôï ÷þñï ôçò ðïëéôéêÞò
ÓùìéôÜêïò - óõíôáîéïý÷ïò, ÁèÞíá, ÄçìÞôñçò (âïõëåõôÝò), ôùí åðéóôçìþí (êáèçãçôÝò ðáíåðéóôçìßùí)
Ôóáìðñïýíçò - çëåêôñïëüãïò ìç÷áíéêüò, ÁèÞíá, êáé ôùí ÌÌÅ.
Âáóßëçò ÔóéÜíïò - ðáíåðéóôçìéáêüò, Áìâïýñãï, Áëåîßá Ï Óýìâïõëïò ôçò Å.Å.Ó. Ýèéîå êáé ôï æÞôçìá ôùí
Ôóïýíç - ðïëéôéêÞ ìç÷áíéêüò, ÁèÞíá, Ãéþñãïò Êïýñäùí ôçò Ôïõñêßáò êáé ôïõ óåâáóìïý ôùí
Öïõñôïýíçò - ðáíåðéóôçìéáêüò, Èåóóáëïíßêç, ÆùÞ äéêáéùìÜôùí ôïõò.
×áëéäéÜ - éäéùôéêÞ õðÜëëçëïò, ÁèÞíá, ÐÜíïò Áîßæåé íá áíáöåñèåß üôé åßíáé ç ðñþôç öïñÜ ðïõ ôï
×áôæçðñïêïðßïõ - åñåõíçôÞò, Middlesex University, ÏÕÑÁÍÉÏ ÔÏÎÏ äÝ÷åôáé ðñüóêëçóç ãéá óõììåôï÷Þ óå
Ëïíäßíï, Ðáýëïò ×áôæüðïõëïò - åñåõíçôÞò, ÁèÞíá, åêäÞëùóç óôç ãåéôïíéêÞ ìáò ÷þñá.
ÈÜíïò ×ñçóôßäçò - ãåùðüíïò, ÂñõîÝëëåò
ÂñõîÝëëåò•
ÔÏ ÃÑÁÖÅÉÏ ÔÕÐÏÕ
32 - LOZA ΡΕΠΟΡΤΑΖ

ÂÁÓÉË ÇËÉÏÂ ÌÉÁ ÅÐÉÓÊÅØÇ


ÓÔÇÍ ÐÏËÇ ÓÊÏÐÉÁ

Ï ôÜöïò ôïõ Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ


Ï Âáóßë ¹ëéïâ ãåííÞèçêå ôï 1941 óôï ÷ùñéü ÃêñÜôóå Ç ðñùôåýïõóá ôçò Äçìïêñáôßáò ôçò Ìáêåäïíßáò, ôá
(ÖôåëéÜ) ôçò ÊáóôïñéÜò. Óôç äéÜñêåéá ôïõ åìöõëßïõ Óêüðéá, óýìöùíá ìå ôçí áðïãñáöÞ ôïõ 1991 Ý÷åé
ðïëÝìïõ Þôáí ðáéäß êáé üðùò ôï åðéôÜóóáíå ïé êáéñïß 448.000 êáôïßêïõò. Óõìâéþíïõí óôçí ðüëç ìå êõñßáñ÷ï
ôï ìáêåäïíéêü óôïé÷åßï, Áëâáíïß êáé Üëëåò åèíüôçôåò.
ôüôå ôïí ÌÜñôç - Áðñßëç ôïõ 1948 óôç ìåãÜëç öõãÞ ôùí Óôçí ðüëç èá äåéò ïñèüäïîåò åêêëçóßåò áëëÜ êáé ôæáìéÜ
ðáéäéþí ãéá íá ãëéôþóïõí áðü ôï ðáéäïìÜæùìá ôçò Ç ìçôñüðïëç åßíáé áöéåñùìÝíç óôïí ÓöÝôé ÊëÞìåíô ìå
Öñåéäåñßêçò, ôïõò ìåôÝöåñáí óôéò áíáôïëéêÝò ÷þñåò. ôçí éäéáßôåñç áñ÷éôåêôïíéêÞ ôïõ. Ìðïñåß Ýíáò ôïõñßóôáò
Óôç äéáäñïìÞ ðñïò ôçí Áëâáíßá óêïôþèçêáí äõï íá åðéóêåöôåß ôçí åêêëçóßá ôïõ ÓöÝôé Óðáò åêåß üðïõ
ðáéäÜêéá. ÅðéðëÝïí ãéíüôáí åêêáèáñßóåéò áðü íÜñêåò üóï åßíáé áðü ôï 1946 ï ôÜöïò ìå ôá êüêáëá (Êüóêéôå) ôïõ
Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ óôï ðñïáýëéï ôçò åêêëçóßáò. ÌÝ÷ñé
ðñï÷ùñïýóáí. Êáôüðéí ôïõò ìåôáöÝñáíå óå äéÜöïñåò ôüôå Þôáí óôçí Óüöéá. Ï Ãêüôóå óêïôþèçêå áðü
÷þñåò. Ôïí Âáóßë ôïí ðÞãáí óôç Ñïõìáíßá. Åêåß ôïõñêéêÝò óöáßñåò ôï 1903 óôï áêáôïßêçôï óÞìåñá
ðñùôüìáèå åëëçíéêÜ, ðÝñá áðü ôç ñïõìáíéêÞ ãëþóóá. ÷ùñéü ôùí Óåññþí, ôçí ÌðÜíéôóá (÷ùñéü ðïõ âñßóêåôáé
ÌáêåäïíéêÜ íá äéáâÜæåé êáé íá ãñÜöåé Ýìáèå áðü ôïí êïíôÜ óôç ÖñÜóôáíç - ÏñåéíÞ). ¹ôáí 31 ÷ñïíþí üôáí
Ý÷áóå ôçí æùÞ ôïõ. ÃåííÞèçêå ôï 1872 óôï Êïýêïõò.
äÜóêáëü ôïõ ïíüìáôé Ãêüôóå. Ï äÜóêáëïò ôçò Ôçí îåíÜãçóç ôïõ Ìïõóåßïõ ôïõ Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ
ìáêåäïíéêÞò äåí Þôáí åðáããåëìáôßáò äÜóêáëïò, áëëÜ ï ìáò ôçí Ýêáíå ï Âáóßë ¹ëéïâ. ÌÝóá óôï ìïõóåßï Þôáí óå
ðéï êáôÜëëçëïò, ðñþçí ðáñôéæÜíïò. Óôç Ñïõìáíßá Ýìåéíå öùôïãñáößåò üëá ôá ìÝëç ôçò ïéêïãÝíåéáò ôïõ Ãêüôóå:
ìÝ÷ñé ôï 1955. - Ïé ãïíåßò ôïõ Íßêïëá êáé ÓïõëôÜíá. Ïé ôÝóóåñéò
Áðü ôç Ñïõìáíßá ôïõò ìåôÝöåñáí óôçí ÔáóêÝíäç, áäåëöÝò ôïõ, Ñïýóéá, Ôßíá, ÂÝëéêá êáé ¸ëåíá, êáèþò êáé ôá
ôñßá áäÝëöéá ôïõ, ï Íôéìßôáñ, ï Ñßóôï êáé ï Ìßëáí.
êáôüðéí óôï Êßåâï, îáíÜ óôçí ÔáóêÝíäç, êáé áðü ôéò 5 - Åßäáìå ôï ðñþôï ôåý÷ïò ìå ôï üíïìá "LOZA” ðïõ
Íïåìâñßïõ ôïõ 1966 æåé óôá Óêüðéá. Óôçí ðüëç ÃéÜíêé åêäüèçêå ôïí ÃåíÜñç ôïõ 1902 óôç Óüöéá.
Ãéïõë ðÞãáéíå óå ñùóéêü ó÷ïëåßï. Äõï-ôñåéò þñåò ôçí - Ôçí óöñáãßäá ôïõ ÔÌÑÏ ìå ôï óýìâïëï ÌÊ êáé ðÜíù
åâäïìÜäá ìÜèáéíå ìáêåäïíéêÜ, ðÝñá áðü ôá ñùóéêÜ, ãéá ôïõ ôï ðéóôüëé êáé ôï ìá÷áßñé.
ôÝóóåñá ÷ñüíéá. ÌÜèáéíå ïñèïãñáößá, ôçí éóôïñßá ôïõ - Ôá ðïñôñáßôá ôïõ ðïéçôÞ Íßêïëá ÂáðôóÜñùâ êáé ôïõ
Ìéóßñêùâ, êáèþò êáé ðéóôüëéá áðü ôïõò Âïåâüäåò.
Ãêüôóå... Ôá âéâëßá åñ÷üíôïõóáí áðü ôç ÓïóéáëéóôéêÞ
Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò êáé ï äÜóêáëïò åß÷å Ýñèåé
áðü åêåß. Ôï ÃéÜíãêé Ãéïõë áðÝ÷åé 24 ÷éëéüìåôñá áðü ôçí
ÔáóêÝíäç. ¸ìåéíå åäþ Ýùò ôï 1959. Åêåß óðïýäáæå êáé
äïýëåõå. Óôï Êßåâï óðïýäáóå Áñ÷éôåêôïíéêÞ Ýîé ÷ñüíéá.
ÅÈÍÏËÏÃÉÊÏ ÌÏÕÓÅÉÏ
Óôçí ÔáóêÝíäç åêäéäüôáí åöçìåñßäá óôá åëëçíéêÜ êáé
Óôï Åèíïëïãéêü Ìïõóåßï ôùí Óêïðßùí èá äåéò
ìÝóá Þôáí ìéá Þ äõï óåëßäåò óôá ìáêåäïíéêÜ. Ç ðëïýóéï õëéêü áðü ðáñáäïóéáêÝò óôïëÝò. ÓôïëÝò
åöçìåñßäá ïíïìáæüôáí "Ðñïò ôçí Íßêç". Åß÷å Áëâáíþí, ÓáñáêáôóÜíùí, Ìáêåäüíùí áðü ôï Ðéñßí êáé
äçìïóéåýóåé åêåß äéêÜ ôïõ ìáêåäïíéêÜ ðïéÞìáôá. Óôç äéÜöïñåò Üëëåò áðü ôç Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò. Ôéò
ÓïâéåôéêÞ ¸íùóç Ýìåéíå áðü ôï 1955 ùò ôï 1966. óôïëÝò áðü ôçí Ìáêåäïíßá ôïõ Áéãáßïõ ôéò öÝñáíå ôï
Óôçí ÅëëÜäá èá Þèåëå íá Ýñèåé áëëÜ ðïôÝ äåí Ý÷åé 1945. ¸ôóé õðÜñ÷åé óôïëÞ áðü ôç ÄñÜìá, ôá ÃéáííéôóÜ. Áðü
êÜíåé áßôçóç óôï ðñïîåíåßï ãéáôß îÝñåé üôé åîåõôåëßæïõí ôï Âüíôåí ìéá êïóïýëá êáé ËÝñéíóêá íüóéá. Ç óõëëïãÞ
ôïí êüóìï åêåß, ðïõ ôïõò áíáãêÜæïõí íá äçëþóïõí ðåñéëáìâÜíåé ìïõóéêÜ ðáñáäïóéáêÜ üñãáíá üðùò
¸ëëçíåò ôï ãÝíïò. Äïõëåýåé óôá Óêüðéá óáí Ýã÷ïñäá, ôÜðáí, ãêÜéíôåò, æïýñëåò. ¸÷åé ìßá ìåãÜëç
öùôïãñáößá (óëßêá) ìå ôéò ÑÏÕÓÁËIÅÓ áðü ôçí ðåñéï÷Þ
áñ÷éôÝêôïíáò. Åßíáé äéåõèõíôÞò ôïõ Ìïõóåßïõ ãéá ôïí ôçò ÃåõãåëÞò. Ôéò Ñïõóáëßåò ôéò ÷ïñåýïõí ìüíï Üíäñåò.
Ãêüôóå ÍôÝëôóåâ. ¸÷åé áíáëÜâåé áñ÷áéïëïãéêÝò Ôéò ÷ïñåýïõí êáé óôá Óêüðéá áëëÜ åêåß Ý÷ïõí ôï üíïìá
áíáóêáöÝò óå äéÜöïñá ìÝñç ôçò Äçìïêñáôßáò ôçò TæéÜìáëá. Ôçí îåíÜãçóç ìáò ôçí Ýêáíå ìßá êõñßá ðïõ ïé
Ìáêåäïíßáò üðùò ôçí áðïêáôÜóôáóç ôïõ êÜóôñïõ ôùí ãïíåßò ôçò åßíáé áðü ôçí ¼óóéìá (Ôñßãùíï) ôçò
Óêïðßùí. Öëþñéíáò.•
ΣΧΟΛΙΑ LOZA - 33

ÄÑÏÌÏÌÅÔÑÏ

ÃñÜöåé, áíôéãñÜöåé, ÍÝïé ðïõ óõíå÷ßæïõí, áðü ãåíéÜ óå ãåíéÜ, êáé äåí áíáâéþíïõí
áðïäåëôéþíåé ç Ê.Æ. áðëþò ôá «ñïãêáôæéÜñéá»… Ïé ëáïãñÜöïé áíôß íá øÜ÷íïõí ôéò
äéïíõóéáêÝò ôåëåôÝò, ôïõò ðñïôåßíïõìå íá øÜîïõí ôï "ñüãê"
(êÝñáôï). Ç åéäùëïëáôñßá äåí Þôáí âÝâáéá ðñïíüìéï ôùí áñ÷áßùí
åëëÞíùí.

• Áðü ôçí "ÁõãÞ" 11/8/2005 "ôýðï ôùí Þëùí" ôçò Åëåõèåñïôõðßáò, üôáí ôï ÐÁÓÏÊ
ÐËÅÏÍÁÆÏÕÍ ÏÉ ÅÉÓÁÃÙÃÅÓ ÁÐÏ ÔÁ ÓÊÏÐÉÁ. åß÷å áíáêïéíþóåé ôçí õðïøçöéüôçôá ôçò ÊÁÑÁ×ÁÓÁÍ
Ëüãù ôùí åëëçíéêþí öáóüí, «ôï ðñþôï ôñßìçíï, ïé óôçí õðåñíïìáñ÷ßá. Áðü ôç ìéá íá ôï ðáßæåé "ÌÝãáò
åéóáãùãÝò ðñïúüíôùí áðü ôçí ÐÃÄÌ óôçí ÅëëÜäá ðñïóôÜôçò" ôçò ÅëëÜäáò êáé áðü ôçí Üëëç öéëåëåýèåñïò
ðáñïõóßáóáí áýîçóç êáôÜ 39,5% óå ó÷Ýóç ìå ôï êïóìïðïëßôçò… ÔåëéêÜ óôñÜöçêå êáôÜ ôùí
áíôßóôïé÷ï äéÜóôçìá ôïõ 2004. Ôçí ßäéá ðåñßïäï, ç ðáôñéäïêÜðçëùí ôçò Èåó/íßêçò, ï ðñþçí êíßôçò ðïõ ßóùò
áýîçóç ôùí åëëçíéêþí åîáãùãþí äåí îåðÝñáóå ôï ìéá ìÝñá ãßíåé êáé "ðñþçí åèíéêéóôÞò". ÁìÞí.
1,5%». • Óôçí çìåñßäá ôùí Áèçíþí (Åèíéêü ºäñõìá Åñåõíþí) ìå
• ÁìðÝëéá, óôáöýëéá êáé … êáæÜíéá óôç Ä. Ìáêåäïíßá. èÝìá «Ïé ó÷Ýóåéò ìå ôçí ÐÃÄÌ.: Ðñüóöáôåò åîåëßîåéò êáé
«Ôï êáæÜíé óôï êôÞìá ôïõ Âáóßëç ôïõ ÓéÜðêá» ãñÜöåé óôï ðñïïðôéêÝò ãéá ôï ìÝëëïí» áíáöÝñèçêáí áñêåôÝò
ÑÜäéï "Å" (Å 9-1-06) ï Ñïõìåëéþôçò, «åäþ óôï ¢ñãïò åöçìåñßäåò. Óýìöùíá ìå ôçí "Å" 9-11-2005, ôïí ðïëéôéêü
Ïñåóôéêü, Þôáí öÝôïò óõãêëïíéóôéêü. Åß÷å ìéá ìðÜíôá ìå êüóìï åêðñïóþðçóáí ïé Ì. ×ñõóï÷ïÀäçò, Ê. ×áôæçäÜêçò
÷Üëêéíá åêðëçêôéêÞ, íá óïõ ðáßæïõíå äåêáðÝíôå êáé Óô. ÌÜíïò. Óõìöþíçóáí üôé äåí ðñÝðåé íá
íïìáôáßïé áóôáìÜôçôá, ìåò óôï áöôß. Ìå ôñïìðÝôåò, «óêïðéáíïðïéçèåß» ç åîùôåñéêÞ ðïëéôéêÞ áëëÜ êáé óôï üôé
ôñïìðüíéá, ôïýìðåò, êëáñßíá, ôýìðáíá. Óëáâüöùíïé, äåí õðÜñ÷ïõí Üëëá ðåñéèþñéá ãéá äéïëéóèÞóåéò, äéüôé èá
«íôüðéïé» áðü ôç ÃïõìÝíéóóá ôïõ Í. Êéëêßò êáé ôá Óêüðéá, Ý÷ïõìå «åèíéêÞ æçìßá».
áðßèáíåò ìïñöÝò ëåò êáé âãÞêáí áð' ôï áíôåñãêñÜïõíô Åðßóçò "ìå ëüãï ïîý, áëëÜ ñåáëéóôéêü, ôïðïèåôÞèçêå ï
ôïõ Êïõóôïõñßôóá, Ýñ÷ïíôáé åäþ óôá ñáãêïõôóÜñéá íá êáèçãçôÞò ôïõ Á.Ð.È. Áíô. ÌáíéôÜêçò. ÅîïìïëïãÞèçêå ãéá
ìáæÝøïõí ÷áñôïýñá êáé îåóçêþíïõí ôïí êüóìï… ». ôéò ðëçãÝò êáé ôçí íôñïðÞ ðïõ áéóèÜíèçêå ãéá ôïõò
• «ÑïãêáôæéÜñéá» êáé óôï ÃÜâñïâï, ôïõ ÄÞìïõ ×áóßùí, ÷åéñéóìïýò ôïõ Ìáêåäïíéêïý ôçí ôåëåõôáßá 15åôßá ".
óôçí ÊáëáìðÜêá ôùí ÔñéêÜëùí, "Å" 21-12-05. «Óõíå÷ßæïõìå íá ïäçãïýìáóôå óå äéðëùìáôéêÞ Þôôá êáé
ÂëÝðå Öùôïãñáößá ìå ëåæÜíôá. ôáðåßíùóç êáôáíôÞóáìå íá åêëéðáñïýìå ôçí Å.Å. êáé ôï
• Êáé ï "Âáñèïëïìáßïò êáôÜ ôùí ðáñá÷áñáêôþí ôçò ÍÁÔÏ ãéá ôçí ðïèçôÞ ëýóç» ôüíéóå.
Éóôïñßáò" üðùò ìáò åíçìåñþíåé ï ôýðïò óôçí ÅëëÜäá 14- • ÅðéôåëåóôéêÞ äÞëùóç êïéíùíéêÞò áíõðáêïÞò.
9-05. ÅÌÅÉÓ ÈÁ ÔÇÍ ËÅÌÅ ÌÁÊÅÄÏÍÉÁ
Ç ìÜ÷ç ôçò åëëáäéêÞò åêêëçóßáò êáé ôïõ ïéêïõìåíéêïý ¸ôóé ôéôëïöïñïýí ôï èáñáëëÝï êÝéìåíü ôïõò ïé 56
èñüíïõ ïäÞãçóå ôïí äåýôåñï íá ðáñáóôñáôÞóåé óôï ðñïóùðéêüôçôåò, ¸ëëçíåò ðïëßôåò áðü üëá ôá ìÝñç ôïõ
åèíéêéóôéêü ðáñåëèüí. Óôçí ðåñéïäåßá ôïõ ðáôñéÜñ÷ç êüóìïõ, ðïõ äéáêéíÞèçêå óôï ÄÉÁÄÉÊÔÕÏ êáé
óôïí íïìü ÐÝëëáò êáôáãñÜöôçêå ôï äéáìÜíôé. «Ç ìÞôçñ äçìïóéåýôçêå óôéò 9-3-06 óôçí "Å" êáé åíôåëþò áõôïýóéï
åêêëçóßá äåí ëçóìïíåß ôïí ëõóóþäç áãþíá åê ìÝñïõò óôçí "ÁÕÃÇ" (25/03/06), ëßãåò ìÝñåò áñãüôåñá:
ôùí ðáñá÷áñáêôþí ôçò åêêëçóéáóôéêÞò êáé åèíéêÞò «Èá äéáóðÜóïõìå ôï åèíéêü ìÝôùðï êáé èá áðïêáëïýìå
éóôïñßáò, üðùò ç õðü ôçí ðíåõìáôéêÞ åõèýíç ôçò ÅëëçíéêÞ ôç Äçìïêñáôßá ôçò Ìáêåäïíßáò ìå ôï óõíôáãìáôéêü ôçò
Ìáêåäïíßá õðïôáãÞ åéò ôá Üíïìá êáé ýðïõëá ó÷ÝäéÜ üíïìá, äçëáäÞ ìå ôï ìüíï åýëïãï êáé õðáñêôü üíïìá.
ôïõò. ðñï åêáôü ÷ñüíùí ï ôüðïò áõôüò åõñßóêåôï óå Áêüìç êáé áí ôï åëëçíéêü êñÜôïò Þôáí ðáãêüóìéá
ìåãÜëç áíáôáñá÷Þ êáé ïé åíôüðéïé ðñüãïíïß óáò äåí õðåñäýíáìç, äåí èá Þôáí éêáíü íá áóôõíïìåýóåé êáé íá
åãíþñéæáí áí èá ôïõò âñåé æùíôáíïýò ç åðüìåíç õðáãïñåýóåé ôç ãëùóóéêÞ óõìðåñéöïñÜ Ýîé (6)
óôéãìÞ». äéóåêáôïììõñßùí áíèñþðùí…».
Áíôß ôïõ "ìÜíá ôçò ðíåõìáôéêüôçôáò" ï êáëüò ðáðÜò Äåí Ý÷ïõí Üäéêï, ïé áíôéäñÜóåéò ïñéóìÝíùí óôïí
Ýñéîå öáñìÜêé. Ãêñßæïé ëýêïé, ìáýñïé ëýêïé. (Êáé ãáëÜæéïé åëëçíéêü ôýðï Ýìïéáæáí ìå … "ðáñôÝóêåò".
…"ðáñôÝóêåò".
ëýêïé óôïí "Ì.Á.").
• Óå ðïëý äýóêïëç èÝóç âñÝèçêå ï åðéìåëçôÞò óôïí
34 - LOZA ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΕΣ ΒΡΑΔΙΕΣ

ÔÉÌÁÌÅ ÔÇ ÌÉÑÊÁ ÃÊÉÍÏÂÁ ôïõò ÷ïñïýò ôïõ ëáïý ìáò".


ï
8ï ËÁÏÃÑÁÖÉÊÏ ÖÅÓÔÉÂÁË ÓÔÏ
ÅÌÐÏÑÉÏ
Ï Ðïëéôéóôéêüò Óýëëïãïò Åìðïñßïõ éäñýèçêå ôï 1978
"ï ïðïßïò ðáñïõóéÜæåé áõèåíôéêïýò ÷ïñïýò ôçò
åõñýôåñçò ðåñéï÷Þò ôçò êåíôñïäõôéêÞò Ìáêåäïíßáò".
Óôéò åêäçëþóåéò ðïõ ðñáãìáôïðïéÞèçêáí óôçí
ðëáôåßá ôïõ ÷ùñéïý óôéò 15, 16 êáé 17 Éïõëßïõ 2005 ïé
÷ïñïß ðïõ ðáñïõóßáóáí Þôáí ïé åîÞò:
Óõñôü, ÐïõóôóÝíï, Ôñßôå ÐÜôé-ÆáâëéôóÝíï, Ôóþôóïôï,
ÔáñôóÜíá, Ðáôñïûéíá-Óôüéíá, ÔéêöÝóêï-Êñßâïôï,
Ìðáúíôïýóêá, ÑÜìíá, ÌïõëÜéåâï, Ðïóåíôíßôóá.
ÁõôÜ áíáöÝñïíôáé óôï üìïñöï öõëëÜäéï ðïõ
Ýêäùóå ï Óýëëïãüò ôïõò ìå åðé÷ïñÞãçóç 35.000,00 €
áðü ôçí Å.Å. (Åðé÷åéñçóéáêü Ðñüãñáììá (Å.Ð.) "ÁãñïôéêÞ
Ôçí ÊõñéáêÞ 31-7-2005 óôéò 11 ð.ì. ìÝ÷ñé ôï áðüãåõìá ÁíÜðôõîç Áíáóõãêñüôçóç ôçò Õðáßèñïõ 2000-2006" -
ìå ôçí ïñ÷Þóôñá "Åäåóóáúêüò ¹÷ïò" êáé ìå äéïñãÜíùóç ÌÝôñï 6.4 "Áîéïðïßçóç Ôïðéêþí Ðüñùí" êáé
áðü ôïõò "Ãçãåíåßò Ðïëßôåò ôïõ íïìïý ÐÝëëáò" óõã÷ñçìáôïäïôÞèçêå áðü ôï Åõñùðáúêü Ôáìåßï
ðñáãìáôïðïéÞèçêå ìå åðéôõ÷ßá ãéá ðñþôç öïñÜ Ðñïóáíáôïëéóìïý êáé ÅããõÞóåùí, ÔìÞìá
Ìáêåäïíéêü ãëÝíôé óôç Íô. ËéâÜíôá ðÜíù óôá âïõíÜ Ðñïóáíáôïëéóìïý).
êïíôÜ óôï ÷ùñéü Ëýêïé ðñïò ôéìÞ ôçò çñùßäáò Ìßñêá. Óôï öõëëÜäéï åßíáé ìå åëëçíéêÜ ãñÜììáôá äýï íôüðéá
Ï êüóìïò ðïëýò, êõñßùò áðü ôçí ðåñéï÷Þ, êáé ôï ìáêåäïíéêÜ ôñáãïýäéá ç "Óôüúíá" êáé ôï "¢éíôå ÌðñÜôå".
ãëÝíôé ìå ôï Ìáêåäïíéêü ôñáãïýäé êáëÜ êñáôåß. ÁõôÜ ôá äýï ôñáãïýäéá ôñáãïõäÞèçêáí áðü ôï
÷ïñåõôéêü óôéò åêäçëþóåéò ôïõ ÷ùñéïý.

ÂÑÁÄÉÅÓ ÖËÏÃÅÑÁÓ • Ìáêåäïíéêü ãëÝíôé Ýãéíå êáé ôçí ÐáñáóêåõÞ 3-3-2006


ìå ôçí ïñ÷Þóôñá ôïõ Í. ÌðïôóöÜñç óôï ¸ìðïñå ôçò
ðåñéï÷Þò ÐôïëåìáÀäáò.
Óôéò áñ÷Ýò ôïõ Áõãïýóôïõ ôïõ 2005 óôçí ðåñéï÷Þ
Óéñüêá Ñïõíôßíá Ýîù óôïí êÜìðï ôçò Ìåëßôçò ðñïò ôç
ÄÅÇ, êÜôù áðü äýï ôïõðüëåò êáé äýï â'ñìðåò Üñ÷éóáí ôï
ÓÔÇ ÆÁÌÐ' ÑÍÔÅÍÉ (ËÏÖÏÉ)
âñÜäõ ìå öáíÜñéá êáé ìïõóéêÝò ïé åêäçëþóåéò öëïãÝñáò
ðïõ äéïñãáíþíïíôáé ìå øõ÷Þ ôïí ÐÝôñï Âüôóç. Ôï • Óôéò 20-21 ÌáÀïõ 2005 (ÐáñáóêåõÞ-ÓÜââáôï) ìå ôï
åðüìåíï ðñùß óôç óõæÞôçóç ãéá ôçí ìüëõíóç ôïõ "Ìïõóéêüñáìá" ðñáãìáôïðïéÞèçêå ìáêåäïíéêü ãëÝíôé
ðåñéâÜëëïíôïò êáé ôá íåñÜ ðïõ ðáñÜíïìá óôçí ðëáôåßá ôïõ ÷ùñéïý áðü ôï ÐÏËÉÔÉÓÔÉÊÏ ÓÕËËÏÃÏ
åêìåôáëëåýåôáé ç ÄÅÇ Üñ÷éóå ç óõæÞôçóç áðü ôïõò ôïõ ÷ùñéïý ç "ÅÉÑÇÍÇ". ÃéïñôÜæåé ç åêêëçóßá ðïõ åßíáé
ðïëßôåò. Ï ËéÜíçò ðïõ õðïó÷üôáí ðïëëÝò èÝóåéò áöéåñùìÝíç óôïí Êùí/íï êáé ÅëÝíç.
åñãáóßáò ãéá ôïõò ôïðéêïýò ðïëßôåò Ýðåóå Ýîù ü÷é ëßãï • Óôéò 7 Áõãïýóôïõ ìå ôá ÁÇÄÏÍÉÁ ãëåíôïýóå ï
áëëÜ áðü ôéò åêáôïíôÜäåò ðïõ õðïó÷üôáí ìüíï 4 áðü ôç êüóìïò óôçí áõëÞ ôïõ ó÷ïëåßïõ ìå ôåëåõôáßïõò íá
Ìåëßôç ìðÞêáí. Ãé' áõôü ôï Üëëï ôïðéêü óôÝëå÷ïò ôïõ äéáëýïõí ôï ÷ïñü ïé íåáñïß ôïõ ÷ùñéïý.
ÐÁÓÏÊ Ì. Ôóüôóêïò ôïõ Ýêáíå áíïé÷ôÞ ðïëéôéêÞ • Óôéò 7 Áõãïýóôïõ 2005 åß÷å ãëÝíôé êáé óôïõò Ëýêïõò
áíôéðáñÜèåóç. Åäþ íá êáôáëÜâïõìå üôé áõôüò ðïõ öôáßåé ôçò ¸äåóóáò.
åßôå ìå ËéÜíç åßôå ìå Ôóüôóêï ç ÄÅÇ "ôñþåé" ôá ÷ùñÜöéá • Óôéò 6 êáé 7 Áõãïýóôïõ 2005 óôï ÷ùñéü Áôñáðüò ôçò
êáé "ðßíåé" ôá íåñÜ. Öëþñéíáò ðñáãìáôïðïéÞèçêáí óôçí áõëÞ ôïõ ó÷ïëåßïõ ïé
Ç óõììåôï÷Þ óôï äéáãùíéóìü ìïõóéêÞò Þôáí ó÷åôéêÜ åêäçëþóåéò ôïõò. Ôï ìáêåäïíéêü ãëÝíôé ðÞãå êáëýôåñá
ìéêñÞ. ôçí äåýôåñç ìÝñá, ÓÜââáôï 7 Áõãïýóôïõ. Ôçí
ÐáñáóêåõÞ 6/8 ëüãù êñýïõ ï êüóìïò äåí ôï ÷Üñçêå
ÊÅÑÁÓÉÙÔÉÊÁ 2005 áëëÜ ôçí äåýôåñç ìÝñá ðáñüëï ðïõ åß÷å êñýï ãÝìéóå ç
áõëÞ áðü êüóìï óôá ôñáðÝæéá áëëÜ êáé óôï ÷ïñü åöüóïí
ôï ìáêåäïíéêü ôñáãïýäé êõñéáñ÷ïýóå. ÐáñåõñÝèçêå êáé
Ôï 9ï ÌÏÕÓÉÊÏ×ÏÑÅÕÔÉÊÏ ÐÁÑÁÄÏÓÉÁÊÏ ÖÅÓÔÉÂÁË ï âïõëåõôÞò ôïõ ÐÁÓÏÊ Öëþñéíáò ê. Ã. ËéÜíçò. Ïé
ÊÅÑÁÓÉÙÔÉÊÁ 2005 19-20 ÁÕÃÏÕÓÔÏÕ ðñáãìáôïðïßçóå ìðÜìðåò ìå ôá ÷áñáêôçñéóôéêÜ ðáñáäïóéáêÜ ñïý÷á ðïõ
óôï ÷þñï ôïõ Äçìïôéêïý Ó÷ïëåßïõ ï Ìïñöùôéêüò ôá öïñïýí êáèçìåñéíÜ óôï ÷ùñéü, óôï ÷ïñü, óôç
Ðïëéôéóôéêüò Óýëëïãïò ÊåñáóéÜò ï "ÁñéóôïôÝëçò". Öëþñéíá, óôï ðáæÜñé. ÁõôÞ ôç öïñÜ Üëëåò ÷üñåõáí êé
Ôçí ÐáñáóêåõÞ 19/8 óõììåôåß÷å ç ïñ÷Þóôñá "ÏÉ Üëëåò êÜèïíôáí óôï ýøùìá ìÝ÷ñé áñãÜ ôï âñÜäõ.
ÂÏÑÅÉÏÉ" êáé ôï ÓÜââáôï 20/8 ç ïñ÷Þóôñá ôïõ ÐÝôñïõ Ôïõ ÷ñüíïõ ðÜëé ôïõ ÓùôÞñïò üðùò êÜèå ÷ñüíï èá
ÔóéðÜñç. óõíå÷ßæåôáé ç ðáñÜäïóç.
Óôï öõëëÜäéï ðïõ Ýêäùóå ï óýëëïãïò áíÜöåñå: • Óôéò 14 êáé 15 Áõãïýóôïõ ðñáãìáôïðïéÞèçêáí ïé
"Åìåßò ðïõ æïýìå óôï áêñéôéêü áõôü ÷ùñéü ðñïóðáèïýìå ðïëéôéóôéêÝò åêäçëþóåéò óôçí ¢ñíéóóá óôçí áõëÞ ôïõ
êáé íá áíáâáèìßóïõìå ôá Þèç, ôá Ýèéìá, ôá ôñáãïýäéá êáé ó÷ïëåßïõ. Ôï ðñþôï âñÜäõ åß÷å ðáñáäïóéáêü ìáêåäïíéêü
ΜΑΚΕΔΟΝΙΚΕΣ ΒΡΑΔΙΕΣ LOZA - 35

÷ïñü êáé ôñáãïýäé. Ôçí ÄåõôÝñá 15/8 ç çìÝñá Þôáí ôñáãïýäéá áð' ôï ìïõóéêü óõãêñüôçìá ôï "Ìáêåäïíéêü
áöéåñùìÝíç óôç ÈñÜêç ðáñüëï ðïõ ôï ÷ùñéü äåí Ý÷åé ÌåñÜêé". ÁëëÜ ïé ìáêåäüíåò êÜôïéêïé ôïõ ÷ùñéïý
Èñáêéþôåò. Ç ðëåéïøçößá åßíáé íôüðéïé. Ï Èýìéïò êáôÜëáâáí ðïõ ôï ðÜíå êáé ç ïñ÷Þóôñá Ýðáéæå
Ãêïãêßäçò ìå ôçí ïñ÷Þóôñá ôïõ êáé ôï áêïñíôåüí (Þäç ÌáêåäïíéêÜ ôñáãïýäéá. ÁðïôÝëåóìá Þôáí íá öýãïõí áð'
Ý÷åé êõêëïöïñÞóåé 5-6 CD ìå èñáêéþôéêá) ìÜãåøå ôï ôï ãëÝíôé. Ôï ãëÝíôé óõíå÷ßóôçêå ìÝ÷ñé áñãÜ ôï âñÜäõ áð'
êïéíü. Ðáñþí Þôáí êáé ï ê. Ðáó÷áëßäçò ôïõ ÐÁÓÏÊ ðïõ ôï ìåóçìÝñé ðïõ åß÷å áñ÷ßóåé. ÐáñÜ ôïí Üó÷çìï êáéñü ç
óçêþèçêå íá ÷ïñÝøåé Ýíá ÷ïñü. ¼ìùò óõíÝ÷éóå êáé, ôï óõììåôï÷Þ ôïõ êüóìïõ Þôáí ìáæéêÞ. Äïýëåøáí ðÜíù áðü
åðüìåíï ðïõ ÷üñåøå Þôáí ôï "ÍôïìÜêéíå" ðïõ ôï 50 Üôïìá ôïõ Óõëëüãïõ ôçò Ãñßâáò ãéá ôçí åðéôõ÷ßá ôïõ
ôñáãïõäïýóå óôá ÌáêåäïíéêÜ ï È. Ãêïãêßäçò. Ìáêåäïíéêïý ãëåíôéïý.
Áõôü ôï ôñáãïýäé êáèþò êáé ôï "Ìáêåíôüíóêï" • Óôïí ÐåíôÜëïöï ôïõ Êéëêßò ôï äéÞìåñï 28 êáé 29/6
ðåñéëáìâÜíïíôáé óôï CD ôïõ ìå ôïí ôßôëï "ÈÑÁÊÉÙÔÉÊÁ 2005, Ôñßôç êáé ÔåôÜñôç, ìå ôçí ïñ÷Þóôñá ôïõ Ìðßëç
ÁÊÏÕÓÌÁÔÁ". ðñáãìáôïðïéÞèçêå Ìáêåäïíéêü ãëÝíôé.
• Óôéò 16-7-2005 ôï ÓÜââáôï åß÷å ãëÝíôé óôï Ñáíôüóé
ôïõ Îõíïý Íåñïý. Ìáêåäïíéêü ôñáãïýäé åß÷å êáé óôéò
7ïò ÷ñüíïò åðéôõ÷ßáò áðïêñéÜôéêåò åêäçëþóåéò ôïí ÌÜñôéï ôïõ 2006 óôï Åîß-
Ðïæáñßôéêá 2005 Óïõ.

Ï Ðïëéôéóôéêüò Óýëëïãïò Ëïõôñáêßïõ "ÔÏ ÐÏÆÁÑ" ÐÁÅÉ Ç «ÅËÐÉÄÁ»


îåêßíçóå üðùò êÜèå ÷ñüíï ôéò åêäçëþóåéò ôïõ ôÝëç
Áõãïýóôïõ óôï ðñïáýëéï ôïõ ó÷ïëåßïõ ìå ðëÞèïò êüóìï Ôï äéÞìåñï ôïõ ÐñïöÞôç Çëßá óôç Ìåëßôç ìå ÷éëéÜäåò
áðü ôï ÷ùñéü, ôçí ðåñéï÷Þ áëëÜ êáé ôïõò ôïõñßóôåò ôùí êüóìï ãéüñôáóáí ìå Ìáêåäïíéêü îåöÜíôùìá óôçí áõëÞ
ëïõôñþí ôçí ÐÝìðôç 25/8. ôïõ ó÷ïëåßïõ ìå ôçí ïñ÷Þóôñá ôïõ Íßêïõ ÌðïôóöÜñç.
Ôçí ÐáñáóêåõÞ Ýêëåéóå ôï ãëÝíôé ìå ôçí ïñ÷Þóôñá "ÏÉ ÌÜèáìå êáé Ýíá êáëü, üôé áõôïìÜôùò äéáëýèçêå ï
ÂÏÑÅÉÏÉ". Ôï ÓÜââáôï ìå ôçí ïñ÷Þóôñá ôïõ ÐÝôñïõ åãêÜèåôïò Ðïëéôéóôéêüò Óýëëïãïò ç "ÅËÐÉÄÁ" ðïõ
ÔóéðÜñç êáé ôçí ÊõñéáêÞ ìå ôïí "Ìáêåäïíéêü ¹÷ï". ÷ñçìáôïäïôïýíôáí áðü ôïí ê. Åìöéåôæüãëïõ ìüëéò
Ï äÞìáñ÷ïò ôçò ðåñéï÷Þò áíáãêÜóôçêå íá äþóåé óôáìÜôçóå íá ôïõò ÷ñçìáôïäïôåß. ¸ôóé åßíáé áõôÜ,
åðéôáãÞ êáé ãéá ðÝñóé ðïõ äåí åß÷å äþóåé ïýôå ÅÕÑÙ. åöüóïí äåí óôçñßæïíôáí óôçí áõèåíôéêÞ ðïëéôéóôéêÞ
ÂëÝðåéò Ýñ÷ïíôáé åêëïãÝò êáé åöüóïí êáôÜëáâå ðùò êïõëôïýñá ôïõ ÷ùñéïý áëëÜ óôçí ôóÝðç ôïõ åèíéêéóôÞ
åß÷å áãáíáêôÞóåé ï êüóìïò ìå ôçí óôÜóç ôïõ ðïõ Üëëïõò ðáôñéäïêÜðçëïõ êáðéôáëéóôÞ ìåãÜëùí ôå÷íéêþí Ýñãùí.
óõëëüãïõò ôïõò åíéó÷ýåé êáé Üëëïõò ü÷é. Ïé åêäçëþóåéò
âÝâáéá ãßíïíôáé ãéáôß âñßóêïíôáé ðüñïé áðü ÷ïñçãïýò. Ôá • Óôçí Õäñïýóá ôçí çìÝñá ôçò Áã. ÐáñáóêåõÞò õðÞñ÷å
÷ñÞìáôá ôïõ äÞìïõ åßíáé ðïëý ëßãá ìðñïóôÜ óôá Ýîïäá 2Þìåñï ãëÝíôé ìå ôïí ôïðéêü Þ÷ï.
ôùí ôåóóÜñùí çìåñþí. ÐñïóðÜèçóå íá äéêáéïëïãçèåß
ìå ôï ãåëïßï åðé÷åßñçìá üôé ðÝñóé Þôáí óôçí Ôïõñêßá.
ÂÑÁÄÉÁ ÌÁÊÅÄÏÍÙÍ
• Ôçí ÊõñéáêÞ 5 Ìáñôßïõ 2005 ï áèëçôéêüò Óýëëïãïò
Âåýçò ðñáãìáôïðïßçóå ãëÝíôé ìå ôçí ïñ÷Þóôñá Óôéò 6 Ïêôùâñßïõ 2005, çìÝñá ÐÝìðôç, óôçí
×ñõóïäÜêôõëïé. Ï êüóìïò ãëÝíôçóå ìå Ìáêåäïíéêü ÏõíéâåñóÜëíá ÓÜëá UNIVERZALNA SALA) óôçí
ôñáãïýäé. ðüëç Óêüðéá (SKOPJE) ãÝìéóå áðü Ìáêåäüíåò ðïõ
• ÃëÝíôé Ýãéíå ìå ôï "ÌÏÕÓÉÊÏÑÁÌÁ" (ìïõóéêÞ- êáôÜãïíôáé áðü ôçí ÅëëÜäá ìåãÜëïõò êáé ìéêñïýò ãéá íá
ôñáãïýäé) óôï Ìðïýöé ôçí çìÝñá ôïõ Áã. Ðíåýìáôïò óôéò ðáñáêïëïõèÞóïõí ôç âñáäéÜ ðïõ äéïñãÜíùóå ï
20-6-2005. Óýëëïãïò áðü ôá ÷ùñéÜ ôçò ÓÝôéíá êáé ôçò ÐïðÜíôéá (ôçò
Öëþñéíáò).
Ï Óýëëïãïò Ý÷åé Ýäñá ôá Óêüðéá êáé øõ÷Þ ôïõ åßíáé ï
ÃÑÉÂÁ ÊÉËÊÉÓ ÔÜóêï ÃéïâÜíïâóêé (TA[KO JOVANOV).
¼ôáí ÷üñåøå ôï ÷ïñåõôéêü ðïõ Þñèå áðü ôï ÷ùñéü
Óôï åêêëçóéáóôéêü ôçëåïðôéêü êáíÜëé (TV 4E) ôçí Ôñßôç Á÷ëÜäá ôçò Öëþñéíáò ìå ôçí ïñ÷Þóôñá "ÏÉ ÂÁËÊÁÍÉÏÉ" ôá
25-10-2005 ôï âñÜäõ óå äéÜëåîç ðïõ åß÷å óôïí äÜêñõá ôùí ìåãáëýôåñùí ðïõ Ýæçóáí Ýóôù êáé ëßãá
Ðïëéôéóôéêü Óýëëïãï ôçò ÃïõìÝíéóóáò, ïìéëçôÞò Þôáí ï ÷ñüíéá óôá ÷ùñéÜ ôïõò, Ýôñå÷áí óõíÝ÷åéá.
êáèçãçôÞò ôçò ÍïìéêÞò êáé ðñüåäñïò ôçò Åôáéñåßáò
Ìáêåäïíéêþí Óðïõäþí ê. Âáâïýóêïò. ÐñáãìáôïðïéÞèçêáí ìáêåäïíéêÜ ãëÝíôéá ìå ôá
Ôéò áíáêñßâåéåò ðïõ åßðå äåí èá ôéò Ýëåãå ïýôå Ýíáò ÁÇÄÏÍÉÁ:
öïéôçôÞò éóôïñßáò. ×þñéá ïé óêïðéìüôçôåò...
Áíáöåñüìåíïò óôïõò ÔóåíôñáëéíôÝò ôïõò áíÝöåñå • óôïí Áã. ÐáíôåëåÞìïíá óôéò 26 êáé 27 Éïõëßïõ 2005
óáí ÆáíæáíéóôÝò.
Ãéá ôçí åðáíÜóôáóç ôùí Íåüôïõñêùí üôé Ýãéíå ôï • óôï Ôïé÷éü óôéò 7 êáé 8 Óåðôåìâñßïõ
1909 êáé ü÷é ôï 1908 üðùò åßíáé ôï óùóôü.
Óåëßäåò ÷ñåéÜæïíôáé ãéá ôéò áíáêñßâåéåò ðïõ åßðå. • óôïí Áåôü óôéò 2 Óåðôåìâñßïõ
Ôçí ÊõñéáêÞ óôç ÃéïñôÞ ÊÜóôáíï-Ôõñß-Êñáóß óôï
ðñïáýëéï ôïõ ó÷ïëåßïõ óôï ÷ùñéü Ãñßâá üðïõ • ÔÝëç ôïõ 2005 Ýãéíå ãëÝíôé ìå ôï "Ìáêåäïíéêü
ðáñåõñÝèçêå ìáæß ìå Üëëïõò åèíéêéóôáñÜäåò ¸ëëçíåò ÌåñÜêé" óôç ÂáëìÜäá Èåóóáëïíßêçò.
êÜèéóáí ó' Ýíá ôñáðÝæé êáé áðáßôçóáí íá ìðïõí åëëçíéêÜ
36 - LOZA ΜΟΥΣΙΚΗ

Áðü ôï ðåñéïäéêü «ÌÅÔÑÏ», Íï 104, Éïýëéïò 2004


Óëáâïìáêåäïíßôéêá ôñáãïýäéá áðü ôç
äõôéêÞ êáé êåíôñéêÞ Ìáêåäïíßá:
•ÐñïóöïñÜ áðü ôç Èåóóáëïíßêç
•ÐñÜóéíï ÄÜóïò
•Ëåõêüò ÊÜìðïò ÐëÜé óå ÈÜëáóóá ËåõêÞ
(Avlos Editions)

Êé üìùò, ôá ôñßá áõôÜ CD åßíáé ôá ðñþôá ðïõ


êõêëïöïñïýí óôçí ÅëëÜäá êáé ðåñéëáìâÜíïõí
ðáñáäïóéáêÜ óëáâïìáêåäïíßôéêá ôñáãïýäéá ðïõ
ôñáãïõäéïýíôáé óôç ÷þñá ìáò! Ç «åèíéêÞ ìõùðßá» ðïõ
ìáò âáóáíßæåé åðß ÷ñüíéá ìåôÝôñåøå ôá ôñáãïýäéá áõôÜ
óå ôáìðïý. Äõóêïëßåò êáé ðéÝóåéò áîåðÝñáóôåò
áíôéìåôþðéóáí áêüìç êáé åðßóçìïé öïñåßò (Ðïëéôéóôéêüò
Óýëëïãïò ÄÞìïõ ¸äåóóáò, Ðåëïðïííçóéáêü Ëáïãñáöéêü
ºäñõìá) üôáí âñÝèçêáí ìðñïóôÜ óôçí Ýêäïóç
ôñáãïõäéþí óëáâüãëùóóùí. Ùò íá üöåéëáí äçëáäÞ ïé
Ýëëçíåò ðïëßôåò, ðïõ ìåãÜëùóáí ìáèáßíïíôáò ôá
ôñáãïýäéá áõôÜ óôç ãëþóóá ðïõ ôá ôñáãïõäïýóáí ïé
ðáððïýäåò ôïõò, íá ôá ìåôáãëùôôßóïõí óôçí åëëçíéêÞ...
ãéá íá ìçí êáôçãïñçèïýí üôé åßíáé «áíèÝëëçíåò»! ¢ëëùóôå
êáé ç Ýêäïóç ôùí óõãêåêñéìÝíùí CD óõíïäåýôçêå áðü ôá
áðáñáßôçôá «ðáôñéùôéêÜ äçìïóéåýìáôá». Êáé åíôåëþò
çò
ôõ÷áßá, áíÞìåñá ôçò åðåôåßïõ ôçò 21 Áðñéëßïõ ôïõ 2004,
ôï áõôïêßíçôï ôïõ óõëëÝêôç êáé åðéìåëçôÞ ôùí åêäüóåùí óõëëÝêôç êáé åðáããåëìáôßá ïäïíôßáôñï Êþóôá ÍïâÜêç,
áõôþí... ðÞñå öùôéÜ! áðü ôï 1995 ìÝ÷ñé ôéò çìÝñåò ìáò, óå ÷ùñéÜ ôçò äõôéêÞò
Ïé ç÷ïãñáöÞóåéò Ýãéíáí êÜôù áðü Ýíá êáèåóôþò êáé êåíôñéêÞò Ìáêåäïíßáò. Óôá ôñáãïýäéá, ðïõ åßíáé
äéÜ÷õôçò áíáóöÜëåéáò áðü ôïí åñáóéôÝ÷íç ìïõóéêü êáé ÷Üñìá áêïÞò, ðñùôïóôáôïýí ìðÜíôåò ÷Üëêéíùí
ðíåõóôþí ðïõ ôï âáóéêü êïñìü ôïõò áðïôåëïýí ìÝëç ôçò
ïéêïãÝíåéáò Æüñá. Ï ßäéïò ï ê. ÍïâÜêçò ôñáãïõäÜåé ôá
ðåñéóóüôåñá áðü áõôÜ. Ðñüêåéôáé ãéá ôñáãïýäéá ðïõ
óõíäÝïíôáé ìå Ýèéìá ôïõò ôüðïõ (ôñáãïýäéá ôïõ
ËáæÜñïõ, ðáó÷áëéÜôéêá ê.Ü.), ôñáãïýäéá éóôïñéêÜ
(êëÝöôéêá, ãéá ôçí Ôïõñêïêñáôßá, ôïí Á´ Ðáãêüóìéï ê.Ü.),
êáèþò êáé ãéá ôñáãïýäéá ôçò äïõëåéÜò, ôïõ Ýñùôá êáé ôïõ
ãÜìïõ.
Áðü ôéò óðïõäáßåò áõôÝò åêäüóåéò áðïõóéÜæïõí
äõóôõ÷þò åèíïìïõóéêïëïãéêÝò áíáöïñÝò ãéá ôá üñãáíá,
êáèþò êáé óçìåéþìáôá éóôïñéêÞò ôáîéíüìçóçò ôïõ
õëéêïý. Ãé' áõôü êáé Ýíá âéâëßï ðñïãñáììáôßæåôáé íá
áêïëïõèÞóåé ôçí Ýêäïóç ôïõ CD. Ç åðéóôçìïíéêÞ
Üëëùóôå êáôáãñáöÞ êáé ôáîéíüìçóç áõôïý ôïõ ôìÞìáôïò
ôïõ ëáúêïý ìáò ðïëéôéóìïý, ðïõ ìÝ÷ñé ðñüôéíïò ðáñÝìåíå
êñõöü, öáßíåôáé íá îåêéíÜåé áðü áõôÝò ôéò åêäüóåéò.

www.folkmusic.gr
Ôï Ìáêåíôüíôóåôï τïõ Âüôóç óôá ÔóÝ÷éêá êáé óôá Ìáêåäüíéêá

Ïé ÂáñêÜñçäåò ôçò Óáëïíßêçò


Åäþ êáé ôþñá åðáíáðáôñéóìüò ôùí ðïëéôéêþí ðñïóöýãùí

ÔÅÕ×ÏÓ 11, ÉÏÕÍÉÏÓ 2006


Ï Óåññáßïò ÅðáíáóôÜôçò
ÍÔÉÌÏ ×ÁÍÔÆÉÍÔÉÌÏÂ
Ìßñêá Ãêßíïâá

ÔÜóïò Ôßëéïò, “Âéïãñáößá”


ÌÁÊÅÄÏÍÉÊÏ ÅÍÇÌÅÑÙÔÉÊÏ ÄÅËÔÉÏ

ÐÝôñïò Âüôóçò, “ç ÄéáöïñåôéêüôçôÜ ìáò”


ÐåñéÝ÷åé ðáñáäïóéáêÜ Ìáñßá Âüíôåíóêá
ÊáóôïñéáíÜ ôñáãïýäéá “ôñåéò âñýóåò”

ÁíáìíÞóåéò áðü ôï ÷ùñéü ÔóÝãêáí


ÌåôÜöñáóç óôá Ìáêåäüíéêá