You are on page 1of 65

TU L CHUYN NGHIP

HT.Thanh T
--- o0o ---
Ngun
http://thuvienhoasen.org
Chuyn sang ebook 22-7-2009
Ngi thc hin : Nam Thin namthien@gmail.com
Link Audio Ti Website http://www.phatphaponline.org

Mc Lc
Tu Phi L Hin
Nghip Dn i Trong Lun Hi Lc o
Bit Nghip v ng Nghip
Chnh Bo V Y Bo
B Tt S Nhn, Chng Sanh S Qu
Thn Thng v Nghip Lc
Tu C Chuyn c Nhn Qu Khng?

--- o0o ---

Tu Phi L Hin
Bui ni chuyn hm nay ti nhm vo Qu Pht t Phc Thi nhiu hn
l Qu Pht t cc ni. Vy Qu v hy lng nghe cho k. y ti khng
ging nhng ti cao siu, m t nhng cu hi rt thc t, rt thp, qu
v hy tr li ng nh ch mnh bit, ri ti hng dn cho qu v tu
hnh.

- Qu v i cha hc o, c phi tu theo o Pht khng?

- Tha Phi.

- Vy ngi tu l hin hay d?

- D hin.
- Ngi i cha, ly Pht, n chay, tng kinh, nu c ngi xc phm n th
nng ny la li. nh vy c hin khng?

- D cha hin.

- , cha hin tc l cha tu. Vy i cha tng kinh m cha hin cha gi
l ngi tu. Ngi t nhn mnh tu theo o Pht m cha hin th sao?.
Phi tu th no mi gi l tu theo o Pht. V lm th no c hin,
qu v bit khng?

- D cha bit.

- y ti hng dn cho qu v thnh ngi hin rt thc t v d dng.


Theo tinh thn o Pht, tu l tu ba nghip: Thn nghip, khu nghip, v
nghip.

Khi cha bit tu, Thn c khi lm lnh c lc lm d, ming c khi ni li


thin c lc ni li c, c khi ngh tt c lc ngh xu.

Khi bit tu th vic lnh nn lm, vic d nn trnh. Li thin th ni, li c


th cha. iu tt th ngh, iu xu th dng. Ngi bit tu thn khng lm
c, ming khng ni c, khng ngh c, l ngi hin.

Tu ch yu khng phi n chay nhiu, vy m Pht t c ua nhau n chay,


cho n chay nhiu l tu, ch khng bit tu l cha ba nghip c. Nhn gian
c cu ca dao nho bng ngi n chay m khng hin.

Sn si nghip chng khng cha Bo bo m gi tng da lm g?

Tham sn si l nghip chng ca thn ming v th khng chu cha b,


m c ua nhau n chay, ri cho l tu, tu nh vy khng ng vi ch
trng ca o Pht. Tu l thn khng lm c, ming khng ni c, khng
ngh c.

Trong gia nh, nu mi ngi khng bit tu th c ci v chi bi gy phin


no cho nhau. Thm ch gy ci khng ngui cn gin th nh p, nh
p khng tha mn cn gin th tnh ngha khng cn, m tnh ngha ht
th ly d chia tay, gia nh nt.

Nu mi ngi bit tu th va khi ngh c, lin bit xu ch ng khng


dm ni li nng, khng ni nng th u c ci, khng ci th lm g c
nh p, khng nh p th u c ly d, gia nh thng an vui hnh
phc.

Nh vy, nu ngi bit tu th khng bao gi ngh xu cho ai, tm khng


bc bi phin no, lc no cng vui v an n. Nu khng ngh xu th
ming thn u c ni, lm hung c khin cho ngi au kh. M khng lm
kh ngi th c ngi thng mn, ngi thng mn th khng hi, nu
c chuyn bt trc th c ngi gip .

Khi bit tu th thn ming lc no cng thin, ba nghip m thin th t


thn c an vui, trong gia nh trn thun di ha, ngoi x hi khng gy
xo trn s c trt t an bnh. Nh vy ngi bit tu, chng nhng chnh
bn thn mnh c li ch, m gia nh v x hi cng c li ch. l
ngi tu ng theo li Pht dy.

Nu ch bit n chay, tay ln trng ht, mi khi c ai xc phm n th la li


chi ra khng thua ai; Ngi nh th khng hin, cha phi l ngi tu. Do
vy, nn b kiu ngo: "Ngoi ming th nam m, trong bng th cha mt b
dao gm".

Ngoi ming th nim Pht lm rm, nhng trong tm th qu hung d. Th


nn, cho n chay nhiu, nim Pht nhiu l tu m khng chu chuyn thn,
ming, cho thin th lm tr ci cho thin h. V vy, khi ni li tu, ngi
Pht t phi nh thn ming phi thin.

Pht dy, tu mt gi, l c an vui hnh phc mt gi, tu mt ngy l c


an vui hnh phc mt ngy, tu mt nm l c an vui hnh phc mt nm.
Nhng gn y c mt s Pht t ngh rng n chay, i cha, lm cng qu
c phc nn ham ua nhau lm.

V d, trong gia nh trung bnh n chay mt thng bn ngy, v nghe ni n


chay c phc nhiu c khen, nn ngi v tng thm su ngy, ri mi
ngy... chng con n theo khng ni nn c chuyn xo xo trong gia nh.
Ri than trch rng mnh mun tu mun tin, m b qu n ph n ngn
khng cho tu tin, Ngi ngh ni nh vy c tu khng? Tu m khi ngh
c, ming chi chng con l qu. Nh vy, cha phi l ngi Pht t chn
chnh.

Ngi Pht t chn chnh khng t nng vic i cha thng, tng kinh
gii, n chay nhiu, m phi bit tu ba nghip thn khu cho thin. Tc l
chuyn ba nghip c thnh ba nghip thin, i cha nim Pht n chay l
phi nh tng hnh ng, tng li ni, tng ngh lun lun phi thin. Nh
vy, c lc no l khng tu. Chng hn thn cuc c, xa thy rn th ly
cuc p cht, nay thy rn trnh khng p, l chuyn nghip thn c
thnh thin. Xa khi tip xc vi bn b h ni li hung d lm mnh tc
gin bn ni nng li cho b ght, nhng nay nh mnh l ngi tu khng
c ln ting gy ci nn im lng m nhn nhn. l chuyn nghip khu
c thnh thin.

Lc ngi mt mnh va khi ngh xu v ngi lin h thn dng khng


ngh na. l chuyn nghip c thnh thin. Tu nh vy, u c i v
cha tng kinh ly Pht mi tu, m gi no u tu cng c, th mi
ng ngha tu ca o Pht. Nu hiu v tu nh vy, th lo g mai kia
khng c v ci Pht. Trong kinh c cu:

"Tam nghip hng thanh tnh ng Pht vng Ty phng"

Ba nghip m hng trong sch th ng vi Pht v ci Pht. Nu khng b


ba nghip c m c nim Pht nhiu cu Pht A-Di-D rc v Cc Lc,
cng khng c rc v, v ba nghip cn c th v c gy ci nh p
hoi bin ci Cc Lc thnh ci Ta B kh hay sao ?

Vy, tu ct l chuyn ba nghip c thnh ba nghip thin l bc u, tng


kinh nim Pht l bc k tip. Bc u l nn tng m khng thc hin
trc, li i bc th hai, ging nh ct nh lu m khng xy nn mng,
quyt nh ci nh s khng thnh.

Li cng c nhiu Pht t i cha lu nm, n chay, nim Pht, Nu con


chu c lm g pht th mng chi khng tic li, khin cho con chu bun
khng thng mn. Ri vin c l ch hin vi ngi ngoi thi, i vi con
chu trong nh phi kh phi d n mi s. Ngi Pht t ni vy l khng
ng. Tu l phi hin, hin vi tt c mi ngi, t trong nh cho n ngoi
x hi. Gi s con chu c lm by, lm sai, th nn n tn nh nh khuyn
dy con chu. ng nn chi bi la ry, v lc nng gin khng kim sot
c ngh li ni, s ni by, m ni by th mt uy tn vi con chu.

Kinh Pht v d mt Trng gi c tt c bn b v. Ngi th nht rt


trung thnh vi ng, th m sut ngy ng khng ngh ti. Ngi v th hai
c ng lu cht t. Ngi v th ba c ng nhc nh lin ming.
Ngi v th t th ng u b c mt ni , Khng ri mt gang tc.
Mt hm ng au nng sp cht, hi c bn ngi v:
- Ti sp cht, trong bn b c ai nguyn cht theo ti khng ?

V th t ln ting trc:

- Bnh thng ng u th c mt ti , by gi ng cht ti xin a


ng ti ca.

V th ba ln ting tip:

- Bnh thng ti c ng lu nhc nh lin ming, by gi ng cht ti


xin a ng ti cng.

V th hai ni:

- Bnh thng ti cng c ng nhc nh, by gi ng cht ti xin a ng


ti m.

V th nht ni:

- Bnh thng tuy ng khng ngh ti, nhng by gi ng cht, ti nguyn


cht theo ng.

Qy v thy ng Trng gi qu bt cng v bi bc, ngi thng mnh,


trung thnh vi mnh th l l khng ngh n, ngi thng t th lun lun
theo di khng ri... ng Trng gi bt cng bi bc ny Pht d cho mi
ngi chng ta.

Ngi v th t Pht d cho tin bc, chng ta nh, hay i u u c tin


trong ti khng th thiu n. Nhng khi chng ta cht th n nm trong t
hoc ni rng thuc phm vi trong nh, v vy m ni a ti ca.

Ngi v th ba d cho ca ci s nghip nh ca, n nm trong phm vi


vng ro nh, nn ni a ti cng.

Ngi v th hai d cho cng danh chc tc khi a quan ti ngi cht
ti huyt th c iu vn k cng trng ri mi h huyt chn ct, nn ni
a ti m.

Ngi v th nht d cho nghip lnh hay nghip d theo mnh nh hnh
vi bng, c mnh u th c n khng ri nhau, nn mi tnh nguyn
cht theo.
Tc ng ca thn khu lp ti lp lui nhiu ln gi l nghip. Ngi dy
hc hng ngy th gi l ngh gio hay nghip gio. Ngi cng lm mt
vic th gi l bn ng nghip. C ngi l c nghip. Ngi nghip khng
ri nhau.

Gi s nh ng thy gio i ng c mang theo mt s tin ca, bt thn


ng b tai nn, bao nhiu tin ng mang theo b mt ht. Nhng nghip dy
hc vn cn khng mt, v nh vn n trng dy hc tr. Nh vy, tin
ca v s sn l ci ngoi mnh nn b mt d dng khng th gi c mi
mi. Cn nghip l ci khng ngoi mnh nn chng bao gi mt. Th m
trong cuc sng hng ngy mi ngi u ngh lm sao cho c tin, lm sao
cho c ca, nu c tin c ca ri th mun c a v danh vng. Trong ba
th ngh ti tin nhiu nht, ri ti ca ci danh vng. Khi cht, th tin
ca t gi mnh trc nht, tc l khi cht n li ch khng theo mnh.

Trong i ny khng ai l (ngi) khng cht, hoc cht sm hoc cht


mun, khi cht th khng ai em c tin ca theo, ch c nghip lnh hay
nghip d theo m thi. Th nn, nu l ngi Pht t khn ngoan sng sut,
d c lm ra nhiu tin ca m lm c th nht nh khng lm, v khi cht
khng cu c ti kh m phi li tt c, ch c mt mnh mnh chu qu
bo kh au. Ngh v ni c m em li li lc cho mnh th cng khng ni.

Nh th khng b tin ti sai s to nghip c. Ngy nay khng gy to ti


li, khng b ngi ch trch, mai kia cht i cng nh nhng thnh thi. Ca
dao c cu:

Bi chng kip trc kho tu Ngy nay con ci vng d nghnh ngang

Do kip trc kho tu nn ngy nay con chu mi sang trng, Nu hin ti
khng chu tu th con chu v sau kh. thy chng ta tu l to cho cuc
sng hin ti an vui, ngy mai li cng an vui tt p hn. Vy, bit tu l
thng nh ti nghip, trnh nghip c lm nghip lnh, hn l nh ti
tin ca vt cht. Tuy trong cuc sng, chng ta phi lm ra tin mi sng
c, nhng phi lm cho cng bng lng thin, mnh an vui, ngi khng
kh, hin ti mnh hnh phc, mai sau cng an lnh. Vy, tu khng phi l
mong cu ci g cao siu huyn b, m ngay trong thc t thng lm li
mnh li ngi mt cch c th, khng m h vin vng.

o Pht ch trng tu l gii thot, song ni gii thot c v xa vi qu!


Nhng nu thc t thn chng ta khng lm c l gii thot c ci kh
nghip c ca thn. V nu cp ca git ngi th b ci kh nh p t
ti, by gi khng to nghip c y th thn c lnh mnh t do, l gii
thot nghip c ca thn.

Nu ming khng ni li hung d c c th gii thot c nghip c ca


ming, khng ngh c th gii thot c tm nim xu xa bun ght ngi
khc. Tuy khng hon ton gii thot nhng c gii thot tng phn; tu t th
gii thot t, tu nhiu th gii thot nhiu, c tu l c bt kh. Chng nhng
bt kh trong i ny m trong i sau cn c an vui na. Nn ngi bit
tu khng s cht. V ai cng phi cht, v bit rng mnh khng to nghip
c thng to nghip lnh, sau khi cht s an vui ch khng kh. Tuy nhin,
ng v mun gii thot m liu cht sm c khe c sng th
khng ng vi tinh thn gii thot ca o Pht.

Thng thng th ngi i tham sng s cht, nn nghe ni cht th rt s.


Nhng ngi bit tu th ngay cuc sng hin ti lc no cng an vui, khi
cht n th bnh thn khng lon ng, nn khng mun cht sm m cng
khng s cht. V vy m Pht t mi dy chng ta tu, tu l ngun ci hnh
phc, ht phin no ht kh au.

K t ngy nay qu Pht t gn thin vin, mi thng hai ln vo ngy rm


v ba mi nn i cha sm hi v nghe qu thy ging bit phng
hng m tu tp. Nghe mt ln tuy bit , nhng v ci bnh chng sanh
hay qun, nn mi thng phi i hai ln, nh cc thy nhc nh, lun ghi
nh mi tinh tn m tu hnh.

--- o0o ---

Nghip Dn i Trong Lun Hi Lc o


Gio l ca nh Pht ct yu dy cho con ngi tu gii thot lun hi
sanh t. Tuy nhin, ty theo sc hun tu cao thp m gii thot cng c
nhiu tng bc. i lc chng ta c th chia lm hai bc l: Tng phn gii
thot v ton phn gii thot.

Tng phn gii thot l bc th nht, tu m cn lun hi sanh t, nhng bit


chn la phc lnh i trong ng tt hng phc bo. Nhng loi
chng sanh i trong cc ng a ngc, ng qu, sc sanh, A tu la u
khng bit chn nghip lnh nn i vo con ng c chu qa bo kh au.
V ngay nh loi ngi c bit chn nghip thin, li cng c ng khng
bit chn nn to lm nghip c, v vy m chu khng bit bao nhiu th
kh au.
Th nn khi cn trong lc o lun hi, sau khi b thn ny, mun cho i
sng cu thn sau c an vui hnh phc th ngay hin ti phi bit chn la
nghip lnh lm v trnh ba nghip c, l gc ca s tu hnh.

Nghip l ng lc dn chng ta i trong lun hi sanh t, nn rt h trng


i vi s tu hnh. Vy nghip l g? Nghip c dch t ch Phn Karma
ngha l hnh ng lp i lp li nhiu ln thnh thi quen. Thi quen gi
l nghip.

V d gio vin dy hc, dy t nm ny qua nm khc, c gi l ngh


gio v nhng ngi lm cng ngh th gi l bn ng nghip.

Nghip l vic lm ca chnh mnh, mnh lm ch v to tc thnh thi quen


ri cng chnh mnh tha nhn hu qu do n a ti. Kinh Pht dy:
"Chng sanh lm ch to nghip v tha k ci nghip do chnh mnh
to". Khng do ai khc ngoi mnh.

Chng ta t thu s sinh cho ti chn mi tui u c ai mc bnh ghin


ru, ghin tru hay ghin thuc... Th m t 15, 16 tui cho ti gi do s
tp tnh thnh thi quen, ngi th ghin ru, ngi th ghin thuc, k th
ghin phin...

a tr 15, 16 tui thy ngi ln cm thuc ht nh khi ph ph tng


l oai l sang, nn bt chc ht, thnh thi quen ri ghin thuc. Lc mi
tp ht th mnh lm ch, thch ht th ht khng thch ht th thi, nhng
ht nhiu ln dn dn thnh thi quen, thiu thuc th kh chu, ngp, bun,
phi i mua v ht. Vy khi ghin ri th khng cn lm ch na m n
lm ch ngc li mnh, sai s mnh lm theo thi quen a thch , Vy,
nghip l ci chng ta t to, chng ta lm ch to thnh thi quen, khi thi
quen thun thc th n lm ch dn dt sai s chng ta.

Nu ta tp thi quen l vic thin th c dn dt tip tc lm vic thin,


nu chng ta tp thi quen lm vic bt thin th b dn dt tip tc lm vic
bt thin. Chng hn, ngi mi chiu i cha, tng kinh lu ngy thnh thi
quen, mt hm ti gi tng kinh khng i cm thy thiu, thy bun, c mt
ng lc thi thc bt phi i cha tng kinh.

Cn ngi khc, mi chiu i qun ung ru, lu ngy thnh thi quen nn
ghin, ti c i ung ru, khng i th cm thy bc rc kh chu, ngp
di, c mt ma lc thi thc sai khin ti qun ru ung ru. Ngi i
cha tng kinh tp thnh thi quen l nghip thin, a ti s an vui li
ch cho bn thn mnh. Ngi i qun ung ru tp thnh thi quen l
nghip c, a ti ngho thiu, bnh hon km tr tu. Vy, nghip pht xut
t u? Nu thn to tc thin l nghip thin cu thn, thn to tc c
l nghip c ca thn. Ming ni iu lnh l nghip thin ca ming, ming
ni li hung d l nghip c ca ming. ngh tt l nghip thin ca ,
ngh xu l nghip c ca . l nghip pht xut t thn khu .

Nh vy, to nghip ch ng l mnh, nu mun lun hi ch tt cho thn


lnh mnh tt p c sng an vui hnh phc th hin ti phi bit to
nghip thin, nu ngc li to nghip c th lun hi n ci xu, th thn
xu sng i y au kh do mnh ch ng trn vn, ch khng do ai khc,
ngay Pht tri cng khng d phn trong . Nh vy, chng ta l ch chn
ly hng i cho chng ta mai sau, nu khn ngoan chn cho mnh mt
hng i tt p th c theo hng m i, ch c thay i.

Cng nh cc hc sinh sau khi chn ngh v tt nghip ra trng, phi


theo ci ngh mnh chn m sng, sng hay kh ty theo ci ngh ca
mnh chn.

Vy, chng ta tu l phi lm sao? C nhiu Pht t than v bnh tt v ngho


kh khng th tu. Ngi than nh vy l cha bit tu, v h tng phi i
cha nhiu, tng kinh gii mi l tu. Nh ni, tu l chuyn nghip c
thnh nghip thin, m nghip th pht xut t thn, khu, .

Gi s nh ngi bun bn, nu tro hng tht ra hng gi, hoc cn o


thiu, hoc bn ngi tr gi khng ng, ni gin la chi, l thn ming
to nghip c, khng bit tu.

Nu bun bn vi mc li va phi, hng tht ni l hng tht, hng gi ni


l hng gi, cn o ng, khch tr ng gi th vui v bn, khch tr khng
ng gi tuy khng bn vn vui ci khng tc gin mng chi.

Hoc i ng gp ngi gi yu nhng li i, nhng ch ngi, a qua


ng, a qua cu, bng xch nng dm ngi... l thn khu thin, bit
tu, tu trong cng n vic lm, tu ngoi ng, tu ngoi ch.

trong nh, i vi ngi thn cng phi gi thn ming lun lnh, lm cha
m gi ng t cch ca cha m, con ci c li lm phi t tn rn dy,
hng dn ph hp vi o l cho con nn ngi, l tu. Nu quyn cha
m, khi con lm khng va , tay nh p, ming la ht, chi ra, l
khng bit tu. Phn lm con i vi cha m phi bit thng knh, chm lo
vic n mc thuc thang cho cha m, ng cha m bun ti lc rui gi.
Nu cha m c sanh tt kh khn th nn an i khuyn ln hn l hn trch
ch diu. l chuyn nghip thn nghip khu lun lnh.

V nghip c phn vi t hn, vi ngi bit tu cng chuyn c nghip


c thnh nghip thin. Nu ang ngi chi hay i, hoc lm vic, khi ngh
bun gin ngi, bit l c lin dng khng ngh, m khi ngh thng
ngi ngho kh, qu knh bc hin c, tm cch gip ngi khn kh...
l chuyn nghip c thnh thin.

Nu cho rng i cha hay tng kinh mi l tu, th tu qu t. Ri bnh no tt


y vn cn nguyn, tham sn si ch k vn khng cha, tu nh th hin ti t
mnh khng li ch v cng khng em c an ha cho mi ngi chung
quanh, mai sau b nghip li vo ng c l a ngc ng qu sc sanh.

Th nn Pht dy trong tt c ngy gi ca mi sinh hot u phi tu mi


chuyn c ba nghip trn lnh. Ba nghip lnh ri, ngay i hin ti t
mnh khng phin no, lc no cng nh nhng an vui. Trong gia nh mi
ngi khng thc mc ry r, trn thun di ha, m m hnh phc. Ngoi
x hi c an bnh khng lon ly. Tu nh th mi tht l tu. ng v mun
c i cha thng xuyn, mun c tng kinh nhiu m ph b c vic
nh, thn ming khng chuyn cho lnh, v nh th thc mc, gy ci ht
ngi ny ti ngi n lm cho gia nh xo xo. i vi ngi ngoi x
hi th khng nhn mt li khng nhng mt bc. i cha tng kinh nh
th l cha tht tu.

C mt b c Nht Bn ln chui nim Pht rt gii. Khi ln chui nim


Pht th rt chm ch, nhng khi dng nim Pht th ry r con chu inh i.
Con trai b thy b tu nh th nbun v ni:

- M . m tu m c lo nim Pht i, sao m c ry r hoi khin xao lng


lm sao Pht chng cho m?

B ni:

- Khi no tao nim Pht th Pht thng cm cho tao, cn khi no tao ry ti
by th ti by bit cho tao.

B chia lm hai phn, phn nim Pht th tu vi Pht, phn ry la th dnh


cho con chu! Ngi tht tu l va tu vi Pht cng va tu vi th gian, tu
nh th mi trn vn.
C ngi ngoi o n hi Pht:

- Tha ngi C m (h Gautama, tn Siddhartha dng Shakya, ca c


Pht Thch-Ca), ci g nh t cho con ngi, sinh ra k th ngho nn kh
s, ngi th giu sang sung sng, k th sng lu, ngi th cht yu, k th
yu au, ngi th khe mnh, k th ngu dt ngi th thng minh?

Pht tr li:

- Tt c s sai bit gia con ngi v con ngi l do nghip m h to


nh t ra, nn c ngi u k lit.

- Do to nghip g khin cho con ngi sng lu v do to nghip g khin


cho ngi cht yu?

- Ngi khng to nghip st hi chng sanh th c th mng lu di.


Ngi to nghip st, on mng sng ca chng sanh nn th mng yu.

- Do to nghip g thn ngi c kho mnh v do to nghip g m thn


hay yu au bnh tt?

- Do nghip c lm cho ngi au kh nn th thn hay bnh tt au yu. V


do nghip lnh an i gip ngi qua nhng tai nn khn kh nn c
th thn khe mnh vui ti.

- Do to nghip g m sinh thn trong gia nh giu sang sung sng v do


to nghip g m sinh thn trong gia nh ngho kh khn kh?

- Do i trc bit lm lnh, bit b th cng dng, bit gip ngi


ngho kh bnh tt, nn i ny c sinh ra trong cnh giu sang sung
sng. Ngi i trc khng bit b th cng dng, khng bit gip
ngi ngho kh, li cn tham lam rt ri ca ngi nn i ny sanh thn
trong cnh ngo i thiu thn.

- Do nghip g ngi sanh ra c thng minh sng sut v do nghip g


ngi sanh ra li ngu dt ti tm?

- Ngi i trc do sing nng hc hi tm hiu chn l, a thch gip


ngi c hc hi hiu bit nn i ny c thng minh. Ngi i
trc do li bing hc, khng chu tn hiu chn l, cn ngn s hc hi
ca ngi nn i ny b ti tm m m.
Vy, tt c qu tt hay xu m chng ta ang th hin nay, gc l t ci nhn
chng ta gy thu trc, ch khng phi bng dng m c, khi bit nh
th, chng ta mun ngy mai c tt p an vui hay b au kh, th ngay
by gi chng ta phi chun b.

Nu chun b bng nghip lnh th s c n ci lnh v c an vui hnh


phc, nu chun b bng nghip c th s i vo ng d v b kh au.

C ngi nu nghi vn: Hin ti thn ny hnh ng to nghip thin hay c,


mai kia thn hoi ri hnh ng cng mt, vy nghip cn hay mt? a s
ngi khng tin nhn qa, h ngh rng sau khi thn hoi hnh ng cng
khng cn th nghip cng mt.

Trong kinh Pht thng ni nghip theo mnh nh bng vi hnh vy. i
qu kh, i hin ti, i v lai c s lin h tu theo nghip ca mi ngi,

V d c hai ngi khch qua sng, mt ngi chuyn ngh gio, mt ngi
chuyn ngh thng mi. Khi i ng ngi thng mi em theo nhiu
vng bc ca ci, nh gio ch mang theo mt cp sch v v cht t tin l
ph, thuyn qua gia sng bt thn gp sng lm chm. Khi thuyn chm,
mnh ai ny lo li vo b thot cht, ln n b th tt c ca ci tin bc
ca nh thng mi khng cn, cp giy t tin l ph ca nh gio cng
mt. C hai u trng tay, nhng kin thc gio dc ca nh gio khng mt,
kin thc mua bn ca nh thng mi cng khng mt. Kin thc l ci
chuyn mn, s trng ca con ngi khng mt tc l ngh nghip khng
mt.

Nh vy, thy, qua nhng cuc bin i tt c nhng ci c hnh tng


ngoi mnh th mt, nn khi thn ny c hoi i, nghip thc khng ngoi
mnh nn khng mt. Ca ci ti sn th gian, chng ta to sm nhiu th
my, khi cht ri tt c u phi li khng em theo c mt mn no,
ch c mang theo nghip m thi. l mt l tht. Th m, c nhiu ngi
khng hiu khng tin, ri m tn dn nh lu xe hi, mua gy tin vng bc
t em theo cho cha m chng con cht xi.

C ngi vi hi:

- Con chu v thng cha m, sau khi cha m cht h dn nh, xe, mua giy
tin vng tht nhiu em t v cu nguyn cho cha m c hng. Nh
vy, cha m c c hng khng?
- Nu con chu t giy tin vng bc ri cu nguyn cho cha m lnh, ti e
rng t ch chng c hng. Ti sao? V mang bc gi xung dim
vng xi l bt hp php. Nu t nh lu xe hi giy, cu cho thn nhn
mnh lnh v v i, ti cho rng nu ai lm nh vy l hi thn nhn ca
mnh. V nu h nhn c th h c nh lu , c xe hi i, c tin
bc xi, tin nghi qu th h s mi ci m, khng i u thai. l
trng hp thn nhn ca mnh trong sanh tin c cht phc lnh.

Cn nu l k c ti th cht a a ngc b giam nht hnh h lm sao m


nhn lnh tin bc nh xe xi? l cha ni n nh xe tin bc b t
thnh tro th dng lm sao c? Tht l v l!

Nh vy, thy chnh nghip lnh hay d m mnh to ra n dn mnh i


th thn trong cnh gii sng hay kh. Tt c vic lm bn ngoi ca ngi
thn v thng mun gip mnh kh m gip c, mnh lm mnh phi
chu, ngi khc khng th th c.

Li c ngi nu cu hi:

- Ti sao c nhiu ngi lm c m h sng phy phy? C nhiu ngi rt


hin lnh, lm phc lm ngha m li gp nhiu hon nn. Nh vy l lut
nhn qa bt cng sao? Li c nhiu ngi khng lm c va lm c th qa
bo lin, hoc va lm thin th th qa bo lnh lin. Nh vy l sao?

Trong kinh Pht c dy: Nu to nghip thin c phc bo lnh, to


nghip c b qa bo kh th Pht chp nhn.

Nu ni rng lm nghip thin sau khi cht s sanh v ci Tri, lm nghip


c sau khi cht s a xung a ngc lin, iu Pht khng chp nhn.
Ti sao ni lm c chu chu qa bo c, lm thin c qa bo thin, th
Pht chp nhn, m ni to nghip c sau khi cht a a ngc, lm lnh
sau khi cht v ci Tri th Pht khng chp nhn? V thuyt nghip Pht c
ni cn t nghip v tch lu nghip. Tch ly nghip cha nhm nhiu kip
n gi.

Cn t nghip l nghip mi to tc lc sp cht. Cn t nghip v tch ly


nghip c nh hng chi phi nhau m quyt nh a ngi cht n ci
lnh hay ci d.
V d c ngi tch ly nghip lnh t xa n nay, bt thn h m mui c
ngi xi dc h lm iu c; lm iu c ny ng l phi a a ngc,
nhng v tch ly nghip lnh h cn nhiu nn cha a a ngc lin.

Li cng c ngi lm nhiu iu c, ng l phi a a ngc, nhng gn


cht h lm lnh, tm h lun ngh tng n iu lnh. nn khng a a
ngc. Th nn ni lm c khi cht nht nh a a ngc, lm thin ln
thin ng, th khng ng hn. V tuy h c lm c nhng lc gn cht cn
t nghip thin h qu mnh c th a h n ci thin.

Cn ngi tuy lm nhiu iu thin, nhng khi gn cht h ni sn qu hung


d, lc cn t nghip c c th a h n cc ng xu, Th nn khng
phi ch tu khi sp cht, hoc ch tu giai on thn cn mnh khe m phi
lun lun gi thn, khu, lnh, t lc cn tr trung mnh khe cho n
chung cuc ca kip ngi.

Xa c Maha Nam con ca Cam L Phm Vng em nh ch ca c Pht.


Maha Nam tu c s gi nm gii, tu thp thin, th bt quan trai... Mt hm
hi Pht rng:

- Bch Th Tn, bnh thng con tu gi nm gii, th bt quan trai, tu thp


thin, gi s con cht bt c k t bi mt tai nn xy ra, sau khi cht con
s i v u?

Pht tr li bng mt v d:

- C mt cy mc t t ln, thn v cnh cy nghing v mt bn. Vy khi


ca, thn ng v bn no?

Maha Nam p:

- Cy ng v pha m n ang nghing.

Pht dy tip:

- Cng vy, bnh thng ng hay lm iu lnh, khi cht tuy b khng hong,
nhng nghip thin tch ly nhiu s hng ng n ch lnh, khng sao,
ng s.

Vy, ch yu ca vic tu hnh, chng nhng to nghip lnh trong lc cn


mnh khe m lc gn cht tm nim cng phi lnh th mi bo m i n
ci lnh. V bnh thng to nghip lnh m lc gn cht to nghip d th
cha bo m i n ci lnh. V bnh thng nu l lm c, lc gn cht
tm nim lnh th cng chuyn c phn no nghip d, v nghip khng
c nh.

kt thc bui ni chuyn hm nay, ti nhc li cu chuyn L Bch i


ng Trung Hoa. ng l mt nh th ni ting nghe danh Thin S
So l mt cao tng c o mi tm ti tham vn. Ti ni thy Thin S
So ngi trn chng ba ca mt cy c th. Ch ngi ging nh mt qu
nn ngi i gi Ngi l Thin S So. ng ng di t nhn ln hi:

- Bch Ha Thng, Xin Ha Thng dy cho ti mt phng php tu ngn


v gn ti c th tu c.

Thin S So trn ni xung:

Ch c mc tc
Chng thin phng hnh
T tnh k
Th ch Pht gio
ng hy v tu i!
L Bch nghe qua, ci v ni:

- Ha Thng ni bi k con nt tm tui cng thuc, vy Ha Thng


em dy ti lm g?

Thin S So ni:

- Phi, con nt tm tui cng thuc nhng ng gi tm mi tui lm cng


cha xong.

"Ch c mc tc" l tt c nghip c ch c lm.

"Chng thin phng hnh" l vng lm tt c cc nghip lnh.

"T tnh k " l kho lng lng tm cho thanh tnh.

"Th ch Pht gio" l li dy ca ch Pht.

Tu ct l b nghip c ca thn khu v chuyn thnh nghip lnh. Bi k


trn va nghe qua l d nh v dng nh thy d lm. Song, i vo kinh
nghim tu hnh th khng n gin v d dng v tnh thc mnh mang,
chng t tp kh su dy, va b c thi xu ny pht huy iu tt n,
th li c d tp d khc ang ng ngm hi duyn n tri dy li phi
iu phc na, v c th lm mi cho n chung cuc ca kip ngi, c khi
cha xong, tm vn cn lao xao ln xn. Th nn ngi bit hng thin
lun lun phi xoay li mnh lo tu tp, trong mi hon cnh, trong mi
trng hp, ngi ri rnh hay bn rn, giu sang hay ngho hn ai cng tu
c. iu tin quyt l dng nghip c, ri tu theo hon cnh: ngi
ngho th ra cng sc gip , k giu th ra tin ca b th. Ai ai cng bit
tu th t mnh c an vui, gia nh c hnh phc, x hi c an bnh.
Tu chnh l nn tng vng chc xy dng cuc i hin ti c ti p
v to c hi cho i sau cng c an vui sng sut hn.

Vy, t y v sau trn i qu Pht t c gng trnh tt c cc iu c, lm


tt c cc nghip lnh. Lm l lm cho chnh mnh ch khng phi lm
cho ai khc. o Pht c coi l o cu kh ban vui, m cu kh ban vui
l ch cho mi ngi con ng no i n kh au v con ng no i n
an lc. Khi bit con ng a ti an lc th c gng i, l o Pht cu
kh ban vui cho qu v. Cn nu qu v bit con ng thin a ti an lc,
con ng c a ti kh au m c i con ng au kh th l ti qu
v khng bit chn ng i, kh l do mnh ch khng do ai khc. V Pht
vch li ch ng rt r rng, nu chn v thc hnh ng li Pht dy
th c an vui, li ch,

ngc li th kh au. l then cht m qu v phi bit r v nm vng


tu hnh.

--- o0o ---

Bit Nghip v ng Nghip


Nghip l thi quen hun tp to thnh sc mnh chi phi tt c mi sinh
hot trong cuc sng ca con ngi t khi m mt cho i cho n khi
nhm mt v nhng i k tip. Nu ngi Pht t tu m khng hiu r v
nghip th kh m ng dng tu hnh ti ch an lc. Ch nghip trong nh
Pht khng c ngha mt chiu, h ni nghip th phi l iu xu iu c.
K tht, nghip cng c xu v cng c tt, nghip cng c nghip chung v
nghip ring. Nghip ring th gi l bit nghip v nghip chung th gi l
ng nghip.
Trong kinh Th Lng Nghim, Pht c ly mt v d ni v nghip vng
kin. Khi c Pht ni: Trc mt cy n ang chy, ngi nhm mt
thy chung quanh ngn n c mt ci vng hoc xanh. Cn nhng
ngi mt lnh th ch thy ngn n ang chy m khng thy vng hay
vng xanh. Ci vng quanh n ch c i vi ngi b nhm mt, l do
nghip ring ca ngi bnh mt m c thy, cn ngi khng b nhm mt
th khng thy. Cng vy, trong cuc sng gia i ny tuy sng c mi lin
h vi nhau, nhng mi ngi u c mi ci nghip ring ca h.

V d: Ngi c nghip chng ng bng nh thy ba, thy php th h cho


rng c ma qu. Cn ngi c tinh thn khoa hc thc t th h khng tin c
ma qu, h ch tin nhng s vic m h thy v chng minh c th. Vy
nhng s vic m mt hay vi ngi thy l nghip ring ca h, v h
chuyn lm cng ngh cng nghip th h hng ng vi n. Cng s kin
m ngi khc khng thy l v h khng c nghip .

Kinh Pht v d: C hai v chng kia, chng th m, v th ic, hai v


chng dt nhau ra ch, chng n v ht kim tin sinh sng. Hm c
mt m tang ln i qua, ngi chng nghe ting trng kn bn ni vi v:

- m ma ln qu, thi kn nh trng inh i.

Ngi v ci li:

- ng ni by, u c kn trng, ti ch thy c phn, ch khng nghe


ting kn trng.

Ngi chng khng chu ci li:

- B ni by, ti ch nghe thy kn trng, ch u c thy c phn.

C nh th m hai ng b ci ln nhau, chng th ni c kn trng khng c


c phn, v th ni c c phn m khng c kn trng. Chng t cho l
mnh ng, v cng cho l mnh khng sai, hai v chng ci nhau hoi
khng ai chu thua, gin tc ni ln lin nh ln nhau. Ngi i ng thy
mi can gin v hi duyn c. Ngi chng phn bua:

- Ti nghe m ma thi kn nh trng, ti ni c kn trng b khng chu,


b ni ti ni by, b ni ch c c phn, khng c kn trng, nn mi ci
nhau ri ni gin nh ln.
Ngi i ng mi ni:

- Tha ng b, hai ng b u ng c, m hai ng b cng u sai. V m


ma ny c kn c trng nh ng nghe m cng c c phn nh b thy.

Nu ngi chng nghe ting kn trng m nh mnh m khng th thy c


phn, v ngi v thy c phn m nh mnh ic khng th nghe ting
kn trng th u c ci v v nh ln nhau. Ti ngi no cng ch quan,
cho ci thy nghe ca mnh l chn l nn mi xy ra cuc ci v v nh
ln nhau. l nghip khc nhau, khng th chp nhn nhau.

Cng vy, chng ta sanh ra i mi ngi mang theo nghip ring ca mnh
m cng sng chung vi nhiu ngi khc, mi ngi chp gi v lm theo
nghip ring ca mnh m khng tha nhn nghip ring ca ngi khc,
nn mi c s ci v tranh chp. Trong mt gia nh, ng chng th hun tp
ci nghip ca ngi nam, b v th hun tp ci nghip ca ngi n. Hai
ci nghip nam n tuy c vi im tng ng, nhng cng c nhiu im
khc bit. Nn c nhiu gia nh v chng gy ci, nh p nhau hoi l v
chp l ca mnh l ng, v cng chp l ca mnh l ng khng bit
dung ha nhau sng. Ci ng ca ngi chng l do thi quen hun tp
ci nghip ca ngi nam. Ci ng ca ngi v l theo thi quen hun tp
ci nghip ca ngi n, th nn phi thng cm nhau i x cho tt p,
em li s an vui ha thun trong gia nh. Khi chng ta bit mi ngi c
nghip ring th khng ch quan, khng chp m thng cm ha nhn c
cuc sng vi mi ngi.

Xa c mt gia nh, ngi v th tng i tt, bit bn phn, bit lo lm


n, ngi chng th b tha ru ch c bc. Mi ln ng c bc thua, v nh
l kho tin, nu b khng c ng th ng chi nh thm t. Ngi thn
thuc, lng ging ai thy cng au lng thc mc ti sao b khng ly d cho
ri, c ng hnh h kh s nh th? nhng khi hi b, th b khng th ly
d v b cn thng ng. C nhiu gia nh c nhng a con ng nghch bt
hiu, ph gia sn gn khnh tn. Vy m gia nh vn thng, khng th t
b, v cha m c ci nghip ring vi con. thy ci nghip ring ca
ngi, mnh l k ngoi cuc khng c nghip th khng chp nhn,
khng chu ni. Cn ngi c nghip, c n nn nhau, d b nh p,
ph phch, i x tn t m ngi ta vn chp nhn chung sng, khng th
ri nhau c. Nh vy, nu bit c mi ngi c ci nghip ring th
chng ta c thi sng ht sc dung ha, khng thc mc, khng trch c
nhng hon cnh kh khn rc ri m ngi trong cuc khng gii quyt dt
khot c, v nghip ring ca h.

Nghip chung tc l ng nghip vng kin. Cng trong kinh Th Lng


Nghim Pht c dy: Ngi c nghip chung mi sinh ra chung mt nc,
ni cng mt ngn ng, sng cng mt tp qun... Nu c cng nghip xu
th cng thy im bt tng nh sao chi, sao phn... Ch c dn nc
trng thy m dn nc khc khng thy. Cng ging nh nhng ngi
nhm mt cng thy chung quanh ngn n ang chy c mt ci vng xanh
hay , cn nhng ngi khng nhm mt th khng thy. Vy, ngi cng
nghip th cng cm nhn hin tng ging nh nhau. C nhiu ngi thc
mc ti sao anh ch em cng cha m sanh ra trong mt gia nh, ry la ci
hoi. Hoc v chng chp nhn sng chung trong mt gia nh, m k ny
ngi kia, bt ha hn gin nhau hoi l ti sao? Nu khng c duyn
nghip vi nhau ti sao gp nhau, sng chung vi nhau kh? Chng ta
nn bit khi gp nhau l c nghip ng phn ri, tc l c cng
nghip nn cng chung vi nhau. Tuy chung vi nhau, m mi ngi
cng c ci nghip ring nn khng ai ging ai. Nu c ging chng ch
ging nm su mi phn trm l ti a, khng bao gi c hai ngi ging
nhau t hnh dng n tnh tnh. Phn ging nhau th gi l ng nghip, v
ng nghip nn mi cng nhau sanh trong mt gia nh, trong mt t
nc. V v mi ngi c ci nghip ring nn c ngi th giu sang sung
sng, an vui hnh phc, li c ngi bn cng khn kh. Hoc anh em
cng cha m sinh ra, hc chung mt trng m c ngi hc gii c ngi
hc d. l trong ci ng nghip vn c ci bit nghip, m d l ng
nghip hay bit nghip c Pht u gi l vng kin. Vng kin l ci thy
h di khng tht.

Ti sao ni nghip l vng kin? V d c ngi ni li xc no lm cho


mnh ni gin, khi ni gin th ni li hung c mng chi, tay th nh p
ngi ta. Khi nh p chi mng ngi, th b lut php trng tr, ci kh
ca ti phm php ny t nht cng mt thng. V nu mnh c sc mnh, c
v ngh, nh ngi cht ti ch, th t ti kh s t nht cng 10, 15 nm.
Vy, ming ni by, thn lm by, l nghip c, v nghip c t ni
sn m ra. sn ch ni ln khong 5, 10 pht m hu qu khng lng
c. Nghip c ca ming v thn c ra, l do c ch ng, c tc l
nim sn, chng ta nhn xem tng trng ca n ra sao? Khi (chng ta) nhn
n th n mt tiu, khng thy hnh dng tng mo n u c, m khng
hnh dng khng tng mo th khng tht. Nh vy, chnh ci ch ng to
nghip ( sn) l khng tht. Ci khng tht m ch v chng ta m chy theo
n to nghip th kh th thnh c tht. Nn Ngi Khu Phong ni: "Th
khng m thnh s". Bn cht ca cn gin vn l khng, bt gic theo n
to nghip nn tr thnh tht. l nghip c.

Cn nghip lnh cng vy, gi s chng ta i ng gp ngi bnh tt ang


nm rn r bn ng, chng ta khi lng thng em h v l ng ku
xe ch ti bnh vin cha tr. Vy, lng thng hnh dng tng mo nh
th no? C tht khng? Khng. Nhng khi theo n th to nghip lnh, thn
ming ni lm li ch cho ngi. Ci gc to nghip c hay nghip lnh
bn cht n khng c tht, nhng khi theo n th s thnh nghip hoc lnh
hay d. Pht dy nghip l ci khng tht, tuy khng tht, nu lm th s
cho qu, ch khng trnh khi. Trn trnh ngi th gian th c, m
nghip th khng th trn c. V khi to nghip th mt thy tai nghe thn
cm th, chng t nghip cha vo tng thc ri, hi duyn th qu kt
t.

V ngha ng nghip, trong kinh c ghi: Mt hm Pht trong hng


tht trong ni Linh Thu, gn c nhiu on T Kheo i thin hnh.
on th nht i theo Tn Gi X Li Pht. on T Kheo th hai dn u
l Tn Gi Mc Kin Lin. on th ba cc T Kheo i sau Tn Gi Ma Ha
Ca Dip. on th t gm nhng T Kheo i theo Tn Gi A Na Lut. on
th nm l mt s T Kheo i theo Tn Gi Ph Lu Na. on th su l
nhng T Kheo i theo s hng dn caa Tn Gi u Ba Ly. on th by
l nhng T Kheo i theo sau B t a. Khi Pht mi ni vi cc v
T Kheo ang bn cnh:

Nhng T Kheo cng i theo X Li Pht l nhng T Kheo c tr tu ln.


Nhng T Kheo cng i vi Mc Kin Lin l nhng T Kheo c i thn
thng. Nhng T Kheo i theo Ma Ha Ca Dip l nhng T Kheo a tu hnh
u ... Cn nhng T Kheo m i theo B t a l nhng T Kheo
c tm c dc".

V Pht kt lun rng: Ai cng i theo ngi no l c ci nghip chung


vi ngi . Nhng T Kheo i theo Tn Gi X Li Pht l c ci nghip
chung vi Ngi v tr hu. Nhng T Kheo i theo Tn Gi Mc Kin Lin
l c nghip chung vi ngi v thn thng. Cho ti cc T Kheo i theo
B t a cng c nghip chung v c dc. Ci nghip chung c t qu
kh, hin ti, v lai c theo nhau khng ri. l cng nghip ca nhng T
Kheo thi xa, c Pht dy trong kinh. Cn cng nghip trong thi hin
ti, chng ta thy rt thc t v c th. Ngi thch ru ch say sa th
cng n chi thn cn vi ngi ung ru Ngi a c bc th giao du vi
ngi c bc. Ngi chuyn cn hc hnh nghin cu th ti lui thn cn vi
ngi nghin cu hc hnh. Ngi thch i cha tng kinh nim Pht th kt
bn vi ngi i cha tng kinh nim Pht. Nh vy, ngi ny thch ngi
kia l h c chung nghip (ng nghip) nn mi hp nhau. thy trong
cuc sng ny, mi ngi cng c nghip chung, nn mi tr thnh chng
v, cha con, anh em, bn b. V v ai cng c nghip ring ni dng mo,
tnh tnh nng khiu, tr tu sai khc, khng ai ging ai. Vy, nghip n chi
phi c i sng chng ta, nu hun tp su nghip no th nghip c sc
mnh, c hp lc thu ht chng ta n mi trng ca nghip . V vy,
ngi Pht t bit tu hnh th thn khu lun lun phi thin lnh, mi
chiu cm c bit nghip tt v ng nghip thin.

Nu tu cn trong vng tng i, th phi bit trnh nghip c, to nghip


lnh to thn tt, tc l c bit nghip tt v sanh trong ci thin, c
ng nghip thin. Tin thm mt bc na, nu bit nghip l khng tht,
do sanh ra, m cng khng tht c, n l nim phn bit cht hin cht
mt, nn khng theo l dng nghip . Nghe ni tri tai va ni bc tc
mun nh chi ngi, lin nhn li xem coi ci bc tc hnh tng th no,
pht xut t u? Tm li khng thy hnh tng ca bc tc, m ngun gc
khi bc tc cng khng cn na. Thy ca ngi lng tham va mng khi
mun ln ly, lin nh li coi tng trng ca tham lam nh th no, pht
xut t u? Khi nhn k li th khng thy hnh dng ca tham lam, v ni
chn pht xut ra tham lam cng khng c na.

Nh vy, nghip pht xut t , ri ming, ra thn, m l gc pht ra


nghip khng tht, th nghip ming nghip thn lm g c tht? S d
thy nghip c tht l do m. Nhng ni khc dy khi i duyn xc cnh,
nu c khi tham lam sn gin, th c lo nim Pht nh Pht, th tham lam
sn gin s lng xung. cng l mt ci thut i tr bnh tham bnh sn.
y th chng ti ch trng dng tr nhn li nhng ci xu nh tham,
sn, kiu mn... hnh dng tng trng ra sao, pht xut t u? Khi nhn li
nu n tan bin l n khng tht th n khng c sc mnh khin mnh ni
lm theo nghip c. V c mi ln i duyn xc cnh, nu c tham sn...
dy khi ln nhn li xem tng tn thu o, thy n khng tht th n
khng chi phi mnh ni lm sai quy. Khi tm chng ta thanh tnh l ct
t c dng to nghip l vng tng l nghip khng cn lun hi sanh
t, c gii thot.
--- o0o ---

Chnh Bo V Y Bo
Chng ta l nhng ngi hc Pht, tu theo Pht, ch yu l phi hiu Pht
dy nh th no i ng ng, ng hng, khng lm lc. c li
ch, ng hng y c dy bi Chnh Bo v Y Bo.

Chnh bo l qu bo gc hay l qu bo ch yu ca nghip nhn to,


cn y bo l qu bo nng ni chnh bo m c nh nh ca cnh vt xung
quanh... chnh bo v y bo l ch cho con ngi v cnh vt thuc v con
ngi. Vy chnh bo v y bo ci no l gc ci no l ngn? Nu chng ta
khng hiu s b lm ln v khng bit ci no l gc tu, c mi chy theo
ci ngn, ri c i tu khng c li ch. Vy qu Pht t hc xong, t
kim li xem t lu mnh tu l tu theo ngn hay tu theo gc.

Ti sao ni chnh bo tt l y bo tt?

- V c con ngi tt mi c cnh vt tt. Ch tt y l ch cho con ngi


c ti, c tr, c c hnh. Ngi ti tr c hnh u th hon cnh s
chuyn theo h tr thnh tt p. C khi no mt ngi bt ti v tr thiu
o c to c mt s nghip v vang khng? Nu c l nh phc d
qu kh, ch trong giai on ngn ri cng hoi, khng bn. Ngi ti tr
c hnh d hon cnh khng tt, nhng h c th chuyn ln ln thnh tt.

V d nh nh kin trc, nhng k s c ti c, v mt l do no h n


ni ni rng xa vng. Vi cnh ni rng ny, h hp tc kin thit xy
dng cuc sng mi. Mt thi gian sau cnh hoang vng rng ni tr
thnh vng tr ph xinh ti. Cn nu ngi bt ti v tr, thiu o c, d
trong hon cnh tt ri cng tr thnh h xu, v h thiu kh nng xy
dng kin to, m cnh vt th mau h hoi, khng c sa cha.

Mt s kin trc mt chng ta l khu Thng Chiu, trc mm 1974 l


mt vng t hoang vng, ch c tre gai, tranh, mc c... khng nh ca cy
tri. Sau ny nh nhng ngi bit tu c chnh bo tt bin ni ny thnh
mt cnh gi lam nghim tnh thanh lch. V Vin Chiu cng vy. Mi
ngi u ghi nhn cnh Thng Chiu Vin Chiu thanh tnh p . Vy
cnh tnh cnh p l do t cnh p hay l do ngi m c???

Mi cnh u ty thuc vo con ngi, nn con ngi l ch, l chnh bo,


cn cnh vt l bn ty thuc vo con ngi, nn gi l y bo. l chnh
bo y bo ca ngi xut gia. By gi n chnh bo y bo ca ngi ti
gia. Mi Pht t ai cng c gia nh nh ca, nu l mt Pht t bit tu ng
theo li Pht dy v l ngi ti c th cnh gia nh nh ca ca Pht t y
s m m trang nh sch s. Ngc li, nu l ngi khng bit tu, bt ti v
tr th cnh gia nh h khng hnh phc, nh ca h lp xp ti tn, tng
thiu. V vy nn ni: "Nhn qua cnh bit c ngi" tc l nhn y bo
bit c chnh bo. Chnh bo tt th y bo cng tt, chnh bo xu th y
bo cng xu theo.

Ngi i thng ni: "Thi th to anh hng" tc l hon cnh a y con


ngi tr thnh anh hng. Cng c ngi ni ngc li "Anh hng to thi
th" tc l ngi hng, ngi ti c to nn s nghip v vang trong i.
Hai cu ny cu no ng? Ngi i hay bn tn: C nhng ngi trc
kia h l nhng k tm thng khng c ti c, nh gp c hi tt h
nghim nhin tr thnh con ngi xut chng. Nh vy l "Thi th to anh
hng".

Li c mt s ngi khc bn rng: "Vua Quang Trung tuy l ngi o vi


chn qu ma, nhng li l ngi ti tr phi thng, nn t mt con ngi o
vi qu ma tr thnh mt v tng gii, mt ng vua ti tr. Nh vy khng
phi "Anh hng to thi th" l g? Kt lun, tt c mi ngi thnh cng
trn i u l "Anh hng to thi th". Ti sao vy? V nu thi th i
thay m chng ta l k thiu phc bt ti v tr, chng ta khng ci cch g
c hon cnh, ch ra , th vn l k tm thng nh bao nhiu k
khc. Ngc li, d cho thi th c bin chuyn i thay trm ngn ln i
na, i vi ngi c ti tr c hnh d trc cnh thun hay nghch h vn
l ngi dng mnh ng ln ci cch x hi, lm nn vic ln. V h l
ngi c sn ti tr phc c. Ngi i v khng hiu r chnh bo v y
bo nn cho rng nh thi th tt nn a y con ngi tr thnh ngi ti
gii nn ni "Thi th to anh hng". H u bit bn cht ca ngi c
ci hay ci gii ang tim n sn, khi gp thi th lin c c hi pht trin
bn tr thnh ngi ti gii. thy r con ngi l gc, hon cnh ty
thuc vo con ngi. Ngi i k nhn kha cnh ny, ngi nhn kha cnh
n, nn ni th khng ng l tht. Th nn y chng ti khng nh
"Ngi tt th cnh tt". l trng hp th nht.

n trng hp th hai "Chnh bo xu th y bo xu". Nu l ngi bt ti


v c d h c di nh hay thay i hon cnh hng trm ngn ln i na
th h vn l k tm thng khn kh, ht tht bi ny n tht bi khc,
u ri cnh vt cng iu tn, ln bi, v h khng c kh nng xy dng
kin to, lm sao c dc cnh tt p c. Nh vy, cnh khng th lm
con ngi hay tt, m chnh con ngi mi lm nn cnh tt cnh p.
thy rng ngi c chnh bo xu m mun y bo tt, vic khng th
c nn ni "Ngi xu th cnh xu" hoc chnh bo xu th y bo cng
ti t.

Vit Nam c mt s ngi c ci tt l ct nh la ch hm rng sau


ny lm n pht t. Chn ng b cha m cng la ch hm rng sau con
chu pht quan. Chng ta la ch tt chuyn con ngi thnh tt. Vy
chuyn c khng? Nu chuyn c th gia nh con chu cc ng a l
giu sang pht quan ht ri. V ng nhin cc ng phi la ch tt cho cc
ng trc ri mi la cho mnh sau. Nhng ti sao chnh bn thn ca cc
ng v con chu ca cc ng khng lm quan hay lm vua, m cc ng vn
c l thy a l??? La ch tt chn cha m con chu lm n pht ti,
lm quan, vic lm l v cha m hay v mnh? Nu v cha m, th khi cha
m cht nn chn ch no gn nh cao ro ti lui thm ving hng khi
cho thun tin l c ri. Nu chn ch chn cha m c pht quan,
trong khi mnh l k bt ti thiu phc lm sao pht quan c? l mt
s lm ln ht sc ln lao. Do chng ta khng thy c ci gc, c chy
theo ci ngn ri hao ti tn ca, khng em li li ch thit thc. Tt c
chng ta, nu l ngi tht c c, tht c ti th d trong cnh ng no,
cng bin cnh dn dn tr thnh tt.

Khi nhn cuc t Thng Chiu ny, ng ngoi cng nhn vo, chng ti
thy pha trc ng i thoai thoi thp, phi trong l ci g t cao.
Chng ti ngh: Nu ct cha trn g t cao, nhn ra ng th p lm.
By gi cha c tin ct cha, chng ti trng hai hng dng trc, n khi
duyn ct cha th dng c sn, to thnh cnh cha nghim tnh,
thanh lch, a s ngi n cha u a thch. thy, l phc duyn
ca con ngi, nn sp t cng vic c thnh cng, nu khng c phc
duyn th tnh trt tht bi. Nn ni "Ngi l ch, cnh l bn ty thuc
theo ngi". Hay ni cch khc "Chnh bo tt th y bo tt". Hiu nh vy,
Pht t chng ta phi lm sao xy dng chnh bo cho tt p, v chnh bo
chnh l (ti tr c hnh ni) con ngi. Y bo l s nghip ca ci ti sn
thuc v con ngi.

Ni chnh bo l con ngi, l li ni n gin, ch chnh bo l phn


su kn t nh hn, l tm. V tm ch ng tt c. Nu tm ngh tt th
ming ni tt v thn hnh ng tt, tt c cnh s thuc v ngi mi tt
p. Bi vy, ni n chnh bo l ni n tm. Kinh Duy Ma Ct, phm
Tnh Quc c cu: "Ty k tm tnh tc Pht tnh" ngha l tm thanh
tnh th ci nc theo m thanh tnh. Do ni tm ngi l gc. Ti dn
mt cu chuyn qu v thy tm ngi l gc v cnh do tm m chuyn.
Tn gi Mc Kin Lin l t ln ca Pht ni ting l c thn thng bc
nht. Sau khi chng A La Hn, Ngi ngh n m l b Thanh . Bnh sanh
b sng khng lng thin, tnh tnh keo kit tham lam, Tn Gi s b thc
sanh vo ng c, nn dng thin nhn thng xem b sanh ci no.
Tn Gi nhn n ci ng qu thy b ang lm qu i thn hnh tiu ty v
cng i kh, ng lng thng, Tn Gi i kht thc c mt bt cm,
lin vn thn thng em dng cho m. B vn l k y lng tham lam v
bn xn, khi va c bt cm mt tay b bc cm mt tay che li, s k
khc thy git cm ca b. Do tham lam bn xn cn y dy trong lng b,
nn cm va a ti ming th ha thnh la, b khng n c, vn i
kh. Nu lc b pht tm h x, th chc cm khng ha thnh la. Tn
Gi Mc Kin Lin trng thy cnh kh ca m, Ngi khng bit lm sao
cu m thot khi kip ng qu, bn tr v Pht bch t s. Th Tn dy:
Mt mnh ng khng oai lc chuyn tm nim ca m ng. Vy nhn
ngy chng tng hi v t t, ng hy sm sa trai nghi cng dng cc
v Thnh Tng, v nh cu nguyn khin cho m ng chuyn tm tham lam
bn xn th s thot kip ng qu.

Nghe qua, t qu v c nghi ng. Theo l nhn qu th ngi khi to nhn


th phi th qu. B Thanh to nhn tham lam bn xn nn phi chu qu
bo lm qu i, ti sao chng Tng cu nguyn m b khi kip ng qu th
tri vi l nhn qu. Nh trc ni tm l gc, tm l chnh bo. Nu tm
chuyn th chnh bo v y bo theo m chuyn. Tm b Thanh tham
lam v bn xn l chnh bo xu nn y bo cng xu l sng trong ci
ng qu i kh. By gi b c chng Tng thnh tm cu nguyn chuyn
tm tham lam bn xn ca b thnh tm t bi, h x. V tm ca ch Thnh
Tng thanh tnh ng hng v b, nn c oai lc, c sc mnh, khin b
cm c nim lnh, b lin thc tnh chuyn tm tham lam bn xn thnh
tm t bi h x ngay b c thot kip ng qu, sanh ln ci thin lnh.
Chng ta ng ngh rng ch Tng cu nguyn l thn nhn mnh c gii
thot. iu khng ng. Nu chng Tng cu nguyn m thn nhn mnh
thc tnh, chuyn tm xu c thnh tm thin lnh, th mi chuyn i c
kip a lc m sanh vo ci thin lnh. Ngc li, nu khng chuyn c
tm th hon cnh cng khng i thay. V y bo tu thuc vo chnh bo l
tm.
Ch yu ca ngi tu l phi chuyn tm, khi tm chuyn th thn v cnh
mi chuyn theo. Nu tm khng chuyn th thn v cnh khng th chuyn
c. Ti sao mt mnh Tn Gi Mc Kin Lin khng khin cho b Thanh
chuyn c m phi nh nhiu v Thnh Tng khc? iu ny mi
nghe qua c v huyn b, nhng k tht khng c chi l huyn b c. Mi
ngi chng ta u c nhn in, m nhn in c mt sc mnh, nu
chng ta luyn tp v bit ng dng vo cuc sng th n c tc dng rt c
th. Chng hn nh tr bnh bng cch xoa st hay xoa bm huyt l chuyn
nhn in lm cho ngi ht bnh ni thn. Cng vy, ch Thnh Tng l
nhng bc tu hnh vin mn, tm cc Ngi thanh tnh trong sng, cng
hng v mt ngi cu nguyn th c mt sc mnh, c s cm ng ni
ngi nhn. Vn ny trong thc t chng ta thy c nhng s kin xy ra
rt c th, nh trong gia nh hoc cha hay m hp hi, khi ngi con
ang xa, c gia nh t cha m n anh ch em u trng ngi con y v
gp mt. Khi ngi con xa cm thy lng xao xuyn bc rc. Ti
sao? V tm lc (nhn in) ca nhng ngi thn trong gia nh ang
hng v ngi con y nn c sc giao cm khin cho lng xao xuyn bc
rc. Nhng v tm lc (nhn in) ca nhng ngi thn yu nn ngi
con xa ch cm thy lng xao xuyn m thi. Nu tm mi ngi thanh
tnh th s c sc giao cm mnh khin cho ngi nhn bit r iu g m
ngi trong gia nh mun cho h bit. S kin ny rt c th, tuy qu tm
mt ca chng ta nn kh tin, nhng khng phi l khng c. Cho nn
nhng nh thi min h dng nhn in iu khin c nhng ngi m h
mun iu khin mt cch d dng. thy mi ngi chng ta ai cng c
nhn in, nu nhn in mnh ca nhiu ngi ng hng v mt ngi
no cu nguyn cho ngi chuyn tm nim s c thnh tu. Nn
ni cu nguyn c kt qu l nh vy, ch khng phi ch Tng nguyn ri
Pht hay thin thn ti rc i v ci khc. l lng thnh, do sc nguyn
cu khin cho tm xu c ca ngi tr thnh tm thnh thin v khi tm
thnh thin th nghip chuyn nn sanh v ci thin, u c tri l nhn
qu. Hiu nh th chng ta mi khng nghi ng chnh bo v y bo tri vi
l nhn qu. Nhng nh, chnh bo m chuyn c l phi c c hi, c
sc mnh nh thc mi chuyn ni ch bnh thng kh m chuyn i.
Cng nh qu Pht t khi cha bit o khng thch i cha, khng thch
lm phc... nhng nh mt c duyn no , chng hn nh trong gia nh
c xy ra tai bin kh au, bn b r i nghe php, nn c thc tnh v
chuyn tm nim lin thay i cuc sng.

Qu v thy tm mc quan trng nhn in ca ch Tng nh thc tm


nim ca ngi nghip chng nng n. V qu v phi nh, Pht dy hng
Thnh Tng chng lc thng La Hn tm thanh tnh mi c oai lc,
ch khng phi hng Tng S li thi. Chng ta by gi v khng hiu
ngha, ch ch trng hnh thc, min thnh c cc thy u trn o vung
tng a, chung m rn vang l c ri. Ch khng cn bit cc v Tng
y c gi trai gii phm hnh thanh tnh khng. Phn sc mnh tinh thn th
khng lu . Nu ch Tng khng gi trai gii phm hnh thanh tnh m cu
nguyn th c khc g qu Pht t cu nguyn. Vy tt hn l c gia nh, c
gia quyn hp li tng kinh, thnh knh cu nguyn cho cha m cn c
ngha hn. Tp trung tinh thn hng v mt ngi cu nguyn: Nu tinh
thn nhng ngi cu nguyn trong sng th c nh hng tt, nu tinh thn
ca nhng ngi cu nguyn en ti th lm sao chuyn i nghip chng
cho ngi, e cn lm nng n thm l khc. V "Tm tnh l ci nc tnh".
Cho nn php mn Tnh dy Pht t nim Pht l phi nim cho nht
tm ri th khng cn mt nim dy khi, m nim khng khi th u c
ngh xu ngh by, tm khng tnh l g ? M tm tnh nht nh sanh v ci
tnh. Ngc li, nu tay ln chui ming lm rm m tm cn toan tnh
chuyn hn chuyn thua, chuyn c chuyn mt, th c nim v s cu A
Di Pht tm vn cn nhim , Pht cng khng rc v ci tnh.

C mt s Pht t hi rng: Ngi nim Pht cu sanh v Tnh , sau khi


cht c Pht A Di rc v ci Cc Lc. Cn ngi tu thin khng cu
sanh v ci no, sau khi cht i v u, chng l i lang thang?

p: Ngi tu thin c hai trng hp:

Mt l t c thin nh. i vi nhng ngi sch ht vng tng nn


tm thanh tnh nht nh, quyt nh l s c gii thot Nit Bn.

Hai l i vi ngi lon tng gim, tm cha trong sch hon ton
nhng c phn thanh tnh, khi cht cha vo Nit Bn c. Tuy nhin, ty
tm tnh mc 50% th n ci tnh 50%, nu tm tnh c 80% th n
ci tnh c 80%... Rt l v l, khi tm tnh m khng bit ch n li i
lang thang. Lang thang l kip ng qu, do nhn tham lam bn xn mi chu
qu bo i kht lang thang. Ngi tu tm thanh tnh, li t bi h x th lm
g phi lang thang? V d c mt ngi i Hu, ngi y c thn nhn
Hu, cho nn yn lng ra s nh thn nhn. Mt ngi khc cng i
Hu, ngi ny khng c thn nhn Hu, nhng ngi y c mang theo
tin chi dng trong chuyn i. Khi n Hu h mn khch sn, vy ai
hn ai? Chng ta c th bo ngi khng c thn nhn Hu, n Hu h i
lang thang c khng? -Khng. V h c hnh trang i ng. Cng
vy, ngi ch s tm khng thanh tnh, ng lo khng c ci tnh mnh
n. Phi hiu cho tht r ch ny ko tu b lm lc. ng bn ny ch trch
bn kia ph phn bn n lm mt vic hoang mang nghi ng cho ngi mi
tu hc, l qu li thi, khng li ch. Chng ta hiu r tm ai thng thanh
tnh, ngi s c sanh ci tnh. Chng nhng Pht t tu thin tu Tnh
, m ngi khng qui y lm Pht t nu tm h tnh cng sanh c vo
ci tnh. V chnh bo tt t hn y bo phi tt.

By gi ng dng l chnh bo v y bo vo vic tu hnh. Trc l bn thn


ca ngi xut gia. Thng thng nhiu ngi xut gia c quan nin tu l
phi ct cha to, c tng Pht ln, trang tr cnh cha cho p, qun i
phn tu hc cho bn thn. Nu ngi xut gia m khng tu hc lm sao c
ti c c cho ngi knh tin kt duyn m lm Pht s? v vy m phi
xoay li bn thn mnh lo tu hc, mt khi c ti c th cha to cnh
p t s c.

Xa c nhiu v Thin S n tu trong nhng hang , am tranh trn ni rng


l ngi tu hnh chn chnh, ti c vn ton khi c ngi bit n lin
thnh v kinh nhng ngi cha ln hong dng chnh php.
Chng ta ham cha to cnh p m bt ti thiu c li tu hnh li thi,
sm mun g cng b ngi mi ra khi cha, thnh ngi xng ng v
tr tr. Nh vy mi thy chnh bo khng tt m i y bo tt th khng th
c. Chng ta tu phi lm sao cho ti tr c hnh, ch khng lo c cha .

K l vic gio ha t. Ngi tu phi lo cho t nh th no? Nu


ngi thng l chnh bo y bo, trc phi dy t tu hc cho c c c
ti. c do tu m c, ti do hc m c. Ti c vn ton ri th lo g mai sau
khng xin dng Pht php. V c chnh bo tt, chc chn y bo s
theo m tt. Cn lo ct cha cho p cho kin c, li hng trm nm
cho t , nu l t bt ti v c, tu hnh li thi, th chng lm g li
ch cho Pht php. Li c th, n ci o tu, hon tc, b cha hoang, khng
ngi hng khi. Lo cho t nh vy khng bo m. Vy lo cha li
cho t, khng bng lo cho t c c c ti, tu hnh chn chnh, hp
vi chnh php.

Chng ti thng ni rng: "Sau ny chng ti tch ri, ch li mt s


ngi bit tu bit o ch khng li cha tt cha sang. Ngi chnh in
Thng Chiu ti ct ch c hai mi ngy l xong. Cc ni nghe ti ct
cha ch c hai mi ngy h ci ni "Cha d chin". M tht, "Cha d
chin". V n khng ra g ht. Trn Chn Khng c bao nhiu vt liu, em
xung Thng Chiu rp li va , khng thm g hn. Chng ti ch cn
c ch cho Tng Ni tu, Pht t n hc o l c ri. Sau khi ti tch, nu
ai c ti tr phc c hn ti h mun sa cha cho p hn l ty h.
Chng ti ch ngh lm sao o to mt s Tng Ni c hc c tu c ti c
c li cho o l ri, cn cha cnh th chng ti khng t nng.
l phng hng gio ha t.

K n l lm Pht s. Pht s th c lin h n Pht t ti gia nhiu. Pht


t khi lm Pht s th nhm vo y bo hay chnh bo? a s Pht t nghe
ni xy cha c tng Pht th thch lm, cn nghe ni nui Tng Ni tu hc
th khng thch. Ti sao vy? V mnh lm cc kh mi c tin ca, em n
nui ngi nhn ri hn mnh l iu khng c vui, nn khng thch. Hn
th na, em bao nhiu ca n Tng Ni n cng ht, khng cn li ci g
thy l ca mnh cng. Cn ct cha to tng c chung li i i,
ci m mnh cng vn cn , th thch hn. V n c hnh thc d thy.
Hnh thc thuc v y bo. Nu cha tt Pht to chung thanh m khng
c mt v Tng tu hnh chn chnh gn gi xin dng chnh php, th ct
cha c li ch g? Vy, Pht t hiu o ri nn ng dng l chnh bo v y
bo lm Pht s mi hp o. Chng ta Phi lm sao cho ngy mai c
nhng Tng Ni ti c duy tr php Pht c lu truyn, sau mi gn
gi cha chin l th knh Pht. Vy vic chnh ca chng ta l phi pht
trin chnh bo cho tt ri y bo s theo s tt. Nu ch mt b lo y bo
m khng lo chnh bo th s b suy thoi v sau. u qu v kim li xem
Pht s qu v lm l nhm vo gc hay vo ngn ? a s l nhm vo
hnh thc.

V d nh cc thy d nh xy mi cng cha, c mt Pht t giu c n


xin h cng mt mnh, cng cha y mang tn ca mnh cng. Tn ngi
ln cng cha vn cn lu li n nm ba chc nm. Cn nu cng mt hai
triu nui 100 v Tng n tu, ch vi thng l ht, tn ngi cng khng
cn, nn khng vui khng thch. Cng cng cha mi ln i ngang qua ngh
cng cha mnh cng cn y. Qu v nn nh rng ch Tng n ca tn th
tuy ht, nhng h lo tu hc cho tm tr c sng sut, c hnh c tng
trng, thanh tnh. Mai sau, h l ngi hong dng chnh php, lm cho
Pht php trng tn li ch chng sanh. Nu khng c nhng ngi th
ly ai duy tr Pht php gio ha chng sanh?

By gi n phn ng dng l chnh bo y bo trong cuc sng hng ngy


ca Pht t. Trc ht l ngay bn thn mnh vic trc mt l phi trau di
ti sc, ch ng ngh mai kia mnh c a v lm ng ny b n, s giu
sang ph qu. Nu mnh c ti c th mi vic tt n s n vi mnh.
Gi s c mt a hc sinh i hc, ngy ngy c m c mai sau s lm bc
s hay bc hc, m hin ti vo lp khng chu hc hnh, c th hn m c
vin vng. Cui nm th thi rt, vy mai sau c lm bc hc, bc s c
khng? Chc chn l khng. Ngc li c mt hc sinh khc khng m c
mai sau lm g c, mi ngy v lp chm ch, sing nng hc hnh, nn hc
gii nht nh trong lp. V c nh th, ht nin kha ny ti nin kha khc,
v cui cng l c tuyn vi khoa hc hay y hc ri ra lm bc s, bc
hc. M c nhng iu cho ngy mai l vic lm khng thc t. M thc t
l hin ti phi lm sao trau di cho c ti c, th mi s tt p d khng
mun cng n. V chnh bo tt th y bo tt s n.

Sau l vic dy d con chu. C nhiu Pht t quan nim l phi lm sao c
nhiu tin ca li cho con chu. Nu c nhiu tin ca m con chu bt ti
v c, lu lng n chi th cng thm h hng. Ca ci kh b bo qun,
sm mun g ri cng tiu tn. Th nn thng v lo cho con chu l phi lo
cho n hc c ti, phi gio dc cho n c c. Nu c ti c c th mai
kia n s nn ngi, lm c vic m chng ta mong mun. Ch dnh dm
ca ci li cho con chu, m n bt ti thiu c th khng gn gi c.
V ca ci th c th b con ci ph, trm cp cp ot mt i. Ch ti c
th khng ai cp git c. Li c nhiu ngi nhn phim din, ch lo cho
con hc gii thi, khng ngh g n c hnh ca n. l mt khuyt
im ln ca ngi lm cha m. Trn i nhiu ngi lm ti c ty tri u
phi l nhng ngi dt, bt ti. Chng hn nh nhng th lnh ca nhng
ng cp lng danh th gii u phi l nhng k ngu bt ti. Ngi cng
ti gii m khng o c l cng ha to cho x hi. Cho nn c ti th phi
cn c c. Ti th nh trng o to, c khng phi t n m c m do
cha m kt hp nh trng hng dn gio dc. c nh th mi c th
gn gi s nghip ca mnh v lm li ch cho nhn qun x hi.

Nh chng ta bit gc ca chnh bo l tm. Gn y, qu Pht t nghe


ni php tu Tnh qu n gin l gn lm chung nim Pht t by n
mi cu cng c Pht rc v ci Cc Lc. iu ny phi nghim li
cho k. Kinh A di Pht dy: Nim Pht cho n nht tm bt lon t nht
l mt ngy, hoc hai ngy... cho n by ngy. Nht tm bt lon tc l
nh, m nh l tm thanh tnh, m tm thanh tnh th s sanh v ci Pht
tnh. Pht dy tht r rng. Vy m tay chng ta ln chui ming nim Pht
tm th ngh v s chuyn. Nh vy l tm qu lon th lm sao v ci tnh
c? Nn Pht v lng t bi c rc v ci Pht, chng ta cng khng
c, v tm chng ta qu nhim, tham sn si cn dy y lm sao tng
ng c vi ci tnh m , rt cuc ri cng phi tr li ci Ta B u trc
ny. V chnh bo no y bo ny. Chuyn th gian gn nht l nhiu ngi i
nc ngoi, trong s cng c mt s ngi chu sng nc ngoi,
nhng cng c mt s ngi mun tr li Vit Nam. Trong khi h i h ngh
rng ra nc ngoi s sung sng hn. Nhng khi n nc ngoi v vn
ha km, ngn ng ca ngi khng ni c, phong tc tp qun ca mnh
khng th kt hp c... Nn cm thy lc loi, mun tr v Vit Nam.
Ngi nim Pht m tm khng thanh tnh, cn lon ng bi tham sn m
mun v Cc Lc cng na n nh th y.

Ngi tu thin cng vy, chng ta ng mong chng Nit Bn, m phi tu
lm sao cho ht vng tng phin no. Vng tng phin no ht th Nit
Bn hin tin. Tri li, tu m mong mau chng Nit Bn, s b ma quy
nhiu ri dn vo ng t. Nit Bn l g? Nit Bn l tm thanh tnh. Nu
vng tng phin no ht th tm thanh tnh l Nit Bn, khng cn mong
cu tm kim. l mt l tht, ng mong c Nit Bn trong khi tm
mnh cn dy y vng tng phin no, th khng bao gi c Nit Bn
nh mun.

Vy, ch yu ca s tu hnh l tm. Tm c thanh tnh l do tu thin


nh, gn lc tham sn si phin no ht sch, ri tri lng thng gip
ngi, lm cho mi ngi c an vui li ch. Mnh vui ngi vui th u c
chn nn mong tm i y i kia ! V tm mnh ch k, k ganh ght thy
ai cng xu xa ti t, nn chn, t c lp mnh thnh mt ci c o nn c
n lc loi. Nu ch ny vi tm ch k phin no thy mnh lc loi, ti
ch khc cng s b lc loi. Tu l hin ti phi chuyn tm, tm chuyn th
cnh chuyn. Ch trch cnh trch ngi xu, m hy t trch mnh cn
nhiu thi h tt xu, nn y bo xu n theo mnh. V vy, t mnh phi lo tu
sa cho tm c tt, cho tm c thanh tnh.

Chng ta hiu r l chnh bo y bo ri, th phi ng dng trong i tu,


trong khi lm Pht s, trong cuc sng gia nh, gio dc con ci cho ng,
th s c li ch rt ln, khng ring cho bn thn mnh m cn li ch cho
tt c mi ngi chung quanh.

--- o0o ---


B Tt S Nhn, Chng Sanh S Qu
Nhiu Pht t i cha quy y lu, bit tng kinh nim Pht, th m i vi
l nhn qu cha lng tin. Nu cha lng tin nhn qu th gio l Pht
coi nh cha hiu g c, v l nhn qu l nn tng ca Pht php. Tin l
nhn qu l iu thit yu nhng khng phi tin sung, tin m qung m l
mt s kin thc t, c th ngay trong cuc sng, rt sng t, khng m h
huyn hoc.

Th no l "B Tt s nhn, chng sanh s qu"?

B Tt nguyn ch Phn l Bodhisattva, dch m l B Tt a, dch


ngha l hu tnh gic. Tc l mt chng sanh gic ng v ang gip cho
nhng chng sanh khc cng c gic ng nh mnh, th gi l B Tt.
Nh gic ng thu sut c l nhn qu trong ba i, nn ch s nhn
m khng s qu. Chng sanh l loi hu tnh c sinh c t cn v minh nn
i mi trong vng lun hi. V cha gic ng, cn m m khng thng l
nhn qu nn ch s qu m khng s nhn. Vy kim li trong chng ta, ai
l ngi bit s nhn xu l ngi gic, l B Tt, ai s qu xu l k m,
l chng sanh. B Tt hay chng sanh l t chng ta c thy bit ng s
tht hay khng, ch khng phi B Tt ci hc hay ci s t i trn h
khng cho ngi ngng vng l bi. Nu gic, thy ng l tht, nhn
bit mt cch chnh xc nhn no a n qu kh, nhn no a n qu an
lc. Do bit r, nn thy nhn no a n qu kh quyt nh khng lm, v
to nhn ri th khng trnh c qu, l B Tt s nhn. Ngc li, ci
nhn a n qu kh nu chng ta khng bit trnh, m ch thy qu kh
n lo s trnh n, l chng sanh s qu. V d ngi c tt nng gin,
mi khi c ngi trong nh hay hng xm ni hoc lm iu g tri lin la
li nh p. Nu chi bi hay nh p v con trong nh b thng tch th
tn tin thuc thang cha tr, b xm ging ci ch l bt ngha bt nhn,
khin tm ray rt hi hn.

Nu nh p ngi ngoi x hi c thng tch th b ngi nh li hay b


bt b giam cm. Khi nh chi th khng s, n khi thy v con au bnh
hoc b ngi nh li, hay b t ti th lo s. l ngi m hay tnh? V
m khng bit nhn xu c s a n qu kh, nn c lm ri th qu kh
chng mi s.

Ngi c lng tham, thy ca ngi d ly, lin ly em v lm ca mnh,


khi ln ly ca ngi th khng s m ch thch th l mnh c ca. khi
ch nh hay mt ca, bo nh chc trch truy tm lng bt k trm th lo s.
l ngi m, v m nn khng bit to nhn xu phi chu qu kh, c
lm ri qu kh n th hong kinh lo s.

C nhiu thiu nin 14, 15 tui thy ngi ln ht thuc nh khi ph ph c


v oai v th nhn nn tp ht, ht mt thi gian th ghin. Khi ghin, nu c
thuc ht th tm n, hm no khng tin mua thuc th ngp di chy nc
di thm thung, chu khng ni, ti ngi ny, ngi kia nn n mn tin
mua thuc ht, tht l kh s. l ci qu chng th nht. n qu chng
th hai l ht ti li ti gi th b nm phi, ung th phi, bnh trm kha,
khn kh v cng. Lc ht thuc hn lng lng quyn theo khi theo my
th khng s. n khi cn ghin hnh h khng tin mua thuc, bnh hon
bt ngt khng tin ung thuc, khng thuc iu tr, chng kh n mi
s.

Li c nhng ch b mi lm mi by tui thy cha ch ung ru bn


tn vic lng vic nc, vic c kim thi s ra v ngi hiu bit snh i,
nn thch th tp ung. Khi mi ung th cm thy cay nng, tp mt thi
gian tr thnh d chu v i ti ghin. Khi ghin ri th mi ngy phi c
ru mi yn, nu khng ru th u c bc bi kh chu. l ci qu th
nht khng ru ung. Nu gp tic tng anh em ng o, ngi chn th
ngi chn tc, kt qu l say ty ly, i ng b ng bi lm tr ci cho
thin h. Khi v n nh th chi nh v con, i ma y t hi hm nh
bn nh ca, khin cho cha m v con bun chn. l ci qu th hai, lm
cho gia nh mt hnh phc. n ci qu th ba l chai gan, lot d dy...
au bnh trm kha v cng khn kh. T ci nhn nh a ti ci qu tht
to, m ngi ta khng thy nn mi to, ri th qu v cng khn kh,
hi hn th khng kp. Vy, ngi tp tnh nhng thi h tt xu l gic
ng hay m? Bi m nn mi kh. Nu gic nh B Tt bit r ht thuc
ung ru l ci nhn a ti nghin ngp, bnh hon ngho kh, gia nh
mt hnh phc. Bit nh vy, nht nh khng ung, khng ht, d ngi c
c tnh mi mc, dt khot khng dng. l ngi sng c tnh gic nn
khng kh. Nu sng m khng bit nhn no a ti qu kh, nhn no a
ti qu vui, mc tnh to tc ri qu n th ku tri trch t. l ngi
m mui khng bit trnh nhn, ch bit s qu nn b kh au. Vy chng ta
hin c mt y t xt li coi mnh l ngi gic hay k m? Ai cng
mun mnh l ngi gic, khng b kh au bt ngt th nn tp hnh ca B
Tt l bit trnh nhn xu, ch khng s qu xu.
th gian c nhiu trng hp mi thot nhn, thy dng nh rt tt,
nhng nhn k th chng tt cht no. Chng hn ngi bit ht thuc gp
ngi cha bit ht th mi p cho ht, n khi ghin thuc ri, khng tin
mua, xin th kkhng cho. Hoc ngi cha bit ung ru c ngi bit
ung ru mi mc p ung, n khi ghin ri th t khi c mi ung.
Vy, nhng ngi bn thuc bn ru c tht thng tht tt vi chng ta
khng??? Bn thuc bn ru khng phi l ngi chng ta kt giao thn
thin.

Li c trng hp Pht t thng i cha tng kinh ly Pht. Mt hm c


ngi ni: "Ch nm nay b sao K chiu mng, coi chng b tai nn".
Pht t ny khng dm i u, ngay c i cha cng khng i, nh lo lng
bun ru... Pht t i cha vi tm trng nh vy, c hiu l nhn qu
khng? Sao K do ai t ra. Nh thin vn a l no t ra mi
tinh t c mt ci tn, trong c mt tinh t mang tn K v mi tinh t
vn hnh theo lut thin nhin ca v tr, u c ch yu chiu vo ngi
no cho ngi th nn? Theo l nhn qu ca Pht gio th do ngi
ch ng to tc nhn (nguyn nhn to nn s vt, khi s vt thnh hnh gi
l kt qu) v qu cng do ngi to tc nhn ch khng ai khc. Pht, tri,
thnh, thn khng nh t cho con ngi kh hay vui, m do con ngi lm
ch; Nu to nhn xu l th qu xu, nu to nhn tt th th qu tt. Vy
s l s ci g? Gi s c mt Pht t ng vo nm sao hn xu m tm lc
no cng ngh tt, ni nng th vui v nh nhn, i vi mi ngi th lun
lun t t hi ha, th Pht t y thng c ngi thng hay ght?
-Thng. Ngc li, nu c mt Pht t hay i cha c tui tt sao hn
tt m tm thng ngh quy, ni nng th l cc cn, i x vi mi ngi
th hn thua ln lt. Vy Pht t c thng hay b ght? -Ght. Vy,
do tm nim xu xa, ngn ng cc cn th l, hnh ng bt ho lm cho
ngi ta ght hay sao hn lm ngi ght? V tm nim tt p, ngn ng
nh nhn, vic lm lng thin khin cho ngi thng hay sao hn khin
cho ngi thng??? Nu ngi thng th c ngi hoan h gip ,
l phc. Nu c ngi ght th b hi l ti. R rng ti phc l do
ngh li ni hnh ng m ra, ngh li ni hnh ng tt l gieo nhn lnh,
gieo nhn lnh th qu s an vui tt p, ngh li ni hnh ng xu l
gieo nhn c th gt qu xu kh au. Kh hay sng l do nhn tt hay xu
ch u do tui xu sao hn xu?

a s ngi Vit Nam u ngi ngng ngy mng nm, mi bn, hai mi
ba, i ng th khng dm i, lm vic th khng dm khi cng vo nhng
ngy ny, v l nhng ngy xu. Vi nhng ngy xu ny, nu qu Pht
t dnh tin mua sm phm thc vt dng cn thit em i gip
ngi tn tt, bnh hon hay gi yu th ngy l ngy tt hay ngy xu?-
Tt. Trong nhng ngy m i gip xoa du cho ngi bt cn ngho tng
i kh, khng phi ngy tt l g? Cn nhng ngy khc c coi l tt m
ra ng gp ai cng ci cng gy ri i ti nh p kin co. Vy ngy
l ngy tt hay xu?-Xu. Ti ngy xu hay ti chi ln nh ln thnh
xu? Ti mnh khng bit ch ng thn ming mi c chuyn nh chi
xy ra nn xu. Nh vy, ngy c mi ngi cho l tt m gieo nhn xu
th ngy cng tr thnh xu m bit gieo nhn tt th ngy cng tr
thnh tt. Li ti ngy gi hay li ti hnh ng con ngi? Nu li ni hnh
ng con ngi gy tai ha hay c an vui, th r rng con ngi gieo nhn
v cng chnh con ngi chu qu, u phi ngy gi sao hn nh tt xu
cho con ngi. l Pht t, c cn s v tin ngy gi, sao hn tt xu na
khng? Nu cn th lng tin nhn qu cha c. Lut nhn qu "l mt l thc
c th", v Pht t khng hiu cha tin nn ni m mng tng tng ra l
ny l n m tin m lm. Th nn c nhiu Pht t quy y m vn tin
nhng ci qung xin, m h khng ng l tht.

V d tromg gia nh hai v chng c nhng quan im bt ng nn gy ci


nhau, ln u khng gii quyt n tha, t hm sau li ci na, v c ci hoi
n nm by ln... ri h thc mc ti sao trong nh c xo xo hoi, h cho
rng do ci ca, ci bp t khng ng hng, nn n cha nh thy gi
lch ra coi, ri xy li ci bp sa li ci ca. Nhng, xy bp sa ca xong
h li ci na... Hai ngi bt ng kin m khng chu ha gii cho ng,
cho c mt hng chung xy dng cuc sng chung cho c hnh phc
m lo sa bp sa ca. Ch lm chuyn bn l khng ng vo u. Chng
hn c cuc ci v l do ng chng ang c chuyn tnh cm ring t,
nn ngi v bun phin sanh ra ry r. Mun cho gia nh c m m, th
ngi chng phi tu chnh thi h tt xu, tr thnh ngi chng tt,
ngi chng c t cht. Cn ci bp ci ca v tri c dnh dng g vi
chuyn ci v ca v chng trong gia nh? Th m ngi ta v khng hiu
nn khng thy ci nhn gy ra ci d ci xu, ri trn trnh trch nhim
v tha cho ngoi cnh. Qu v c t thy mnh mi khi lm iu g h
d l nu l do ny l do n, ch khng dm nhn ci h d l ti mnh s
tht v can m chu trch nhim. l do tm hn yu ui, khng gan d
nhn nhn s tht.

Nu ngi Pht t hiu c l nhn qu, bit c mi s vt xy ra gia


mnh vi ngi u do ci nhn t trc, m nhn chnh mnh to ch
khng phi ngu nhin m c. Chng hn i ng gp ngi quen va thy
mt mnh l h xoay mt i ch khc, mnh lin bc cho rng h khinh
mnh, bn ni xa ni gn mt hi sanh ra gy chi. Chi ri, v nh ni rng
ti khng chc gho m n knh vi ti nn ti phi cho n mt bi hc.
Ngi ni nh vy l v l, v trong s tng giao, mnh cng nh ngi
cha tng ni hay lm iu g mch lng nhau, vn i x vi nhau tt p,
th c khi no gp nhau l kh chu xoay mt lm l? Khng ai m bt
thng n th ! Chc chn l mnh hoc v tnh hay c lm cho h xc
no ri, nn gp mnh l h trnh n. l do mnh gy nhn khng tt
vi h ri, ch u phi v c. Qu v xt k li xem trong gia nh ngoi x
hi t v chng con ci cho n quyn thuc anh em bng hu, nu c
chuyn khng n xy ra, u do nguyn nhn khng tt, hoc ngi ny hay
ngi kia to ra m ngi trong cuc khng c gan nhn trch nhim t ni
mnh m tha l ny l n. V th mi c thy bi khai thc ci nhc
im n tin. Nu Pht t m tin su l nhn qu th khng tn tin coi
bi. Ngy xa ti c quen mt ng thy bi, ng ni cho ti nghe ci thut
coi tng s ca ng m ti ci qu chng. ng ni coi tay u cn coi, ch
nhn dng ngi l on ng tm l. Chng hn v ng c ng ch n coi
m thy ngi ho hon xanh xao, l bit b ang bnh g ri. ng lin ni:
B rt hin lnh, rt phc hu, trong nh b c ngi xen v lm cho gia
nh mt hnh phc, nn b bun ru sinh bnh hon... B khen ng coi rt
hay nn tr tin rt hu. Cn nu thanh nin nh xem vn mng en trong
k thi ti, th ng ni: Khng sao, chu th no cng u, nh rng hc, hc
gii th s thi u. Ti chng thi, nu u th ng c khen v c thng,
nu rt th ng ni ti chu khng chu ham hc... ng ni, bi l nh vo
tm l, nh vo s thch, ni cho ngi ta va lng th d ng hay khng
cng th lao tin trng hu. thy ngi coi bi l h ve vut theo tnh
cm, chng ta thch ci g th h c vut ngt ci ny chng ta va lng,
hi lng th d ni d cng thnh hay, ni trt cng thnh trng. l ci
thut m ngi chuyn nghip h k li cho chng ti nghe. iu cn thit
ca h l kho mm kho ming, nh kho li, nn ngi coi bi tn tin
m khng ln tic, c i coi hoi.

Ngi bn khon lo lng hu vn ca mnh l ngi khng tin nhn qu, nu


tin nhn qu th c g bn khon lo lng? Mun mai kia c sung sng th
ngy nay c lo lm li ch cho mi ngi. Mun mai kia thi u v vang th
ngy nay phi chm hc, hc gii. Mun cho mi ngi ai thy mnh cng
mng r th c i i t t vi mi ngi. Mnh to nhn th qu s n,
ch khng th bng dng m c.
Nh vy, qu Pht t c nn on vn mnh na khng? Gi s mi nm
cn on hu vn khong nm ba chc ln, thay v lm vic , qu v nn
sm phm thc vt dng thuc men cho c nhi, ngi gi, ngi bnh, v h
ang cn s gip ca chng ta.

Chm ngn Vit Nam c cu: "Tay cm tin qu bo bo, em cho thy bi
mang lo cho mnh". Lm ra tin th phi lao ng tay chn hay tr c cc
nhc nn qu n lm. Nhng em tin n thy bi coi vn mng, nu h
ni nm ny l nm tui, nhm sao la hu chiu mng, hu vn khng tt...
Coi xong v nh lo ru, khng bit tai nn g s n vi mnh, ri b n mt
ng. i coi bi ch thm bun thm lo thi, c li g? Ngi tin nhn qu c
to nhn lnh th qu tt s n, cn to nhn c th d cho c ai khen tt
khen hay, th qu xu vn c n. Gi s i vi mt ngi no m mnh
ght h, khinh h, ni xu h, chc chn l h khng qu mn mnh. Ngc
li, i vi h nu mnh cm thng, chn tnh gip , d khng mun h
qu mn mnh, h vn c mn. Nhn qu theo nhau khng ri, r rng m
nhiu ngi khng tin, c tin nhng chuyn bng qu v cn c. Nh vy,
ngi Pht t hiu r l nhn qu th trnh nhn hay s qu? Nu bit trnh
nhn xu to nhn tt th qu xu lm g c? Ngi m bit trnh nhn xu
to nhn tt l ngi tnh hay ngi m? l ngi tnh, ngi gic, l B
Tt con. B Tt th sng sut, bit trnh nhn xu th qu kh khng n nn
c an lc, chng sanh v si m, c to nhn xu th qu xu c n nn
au kh.

Ngi trnh nhn xu th khng bn khon v chuyn thng chuyn ght,


khng bn khon v hu vn ri may, c tri lng thng n mi ngi v
lm li ch cho mi ngi, lng khng ln tic hay toan tnh. Chng ta
thng c nhng bt cng m khng t thy, khng em ngun vui n cho
mi ngi m c mong mnh lun c vui sng, iu ny kh c th xy
ra.

V d mun rp mt chic xe p ton ho va chc chn va p, phi la


mua nhng b phn cho tht tt. Cn c nm chc b phn mi rp c
chic xe va bn va p, m chng ta ch c hai chc b phn hoc mi
b phn l tt, nhng b phn cn li l xu, khi rp xong chic xe,
chic xe c c va khng? -Khng. thy, mun c chic xe hon
ho th phi chn cc b phn ca chic xe cng hon ho.

Cng vy, con ngi ai cng mun i mnh hon ton vui, khng mun
cht kh xen ln, vy m khi to th khng chn thun nhn lnh m c
xen ln nhng iu xu, th lm sao c qu vui hon ton? Chng hn nh
cc ng mun thn th c khe mnh, tinh thn minh mn, m li ht
thuc ung ru gy ci nhn au bnh, th lm sao c khe mnh sng
sut. Mun cho thn khe tm sng th phi sng c iu c th gi ngh
ngi tnh dng thn tm. Cn cc b cc c ai cng mun ti tr, vy m
c bun gin nhn nh quu qu hoi, th lm sao ti tr c. Mun ti
tr th phi sng lnh mnh vui v, nh vui nn mi ti, m vui th khng
gin. Vy, nu c ai l lm phin th hoan h b qua, l to nhn ti tr.
Bng ngc li, c bun gin, ht phin ngi ny ght ngi kia, m gin
ght th lng u c an n nh nhng, n khng ngon ng khng c, l
ci nhn bnh hon lm cho thn mnh tiu ty hc hc. Nu bit nhn xu
a ti qu xu th trnh, ng mun mt ng m lm mt no th khng
c nh . Vy, bit tu mt ngy l lm cho mnh c an vui mt ngy, tu
mt mm l lm cho mnh c an vui mt nm v ng thi cng gy nim
vui cho mi ngi. Hiu nh vy chng ta mi thy nhn qu gip chng ta
nhn ng l tht, sng an lnh, tr thnh ngi gan d mnh m khng nht
nha yu ui. V d c mt Pht t v khng iu phc c cn phin
gin nn l nh chi ngi. Khi nh chi xong bit mnh to nhn c,
chc chn l qu bo xu s n. Nn khi b ngi uy hip nh p li th
gan d chu ch khng ku than hay trch c ai c. Ngc li, c ngi khi
nh chi th hng hi, n khi b uy hip th ku tri ku t than trch
iu. l ngi yu ui khng thy c nhn xu m mnh to. Vy
mun c an vui th phi gan d b nhng ci nhn xu m to nhn lnh.
Thng to nhn lnh th ci xu c s yu dn v ht hn.

Hiu c l nhn qu th i vi nhng s vic bt tng xy ra, chng ta


s khng trch ngi m t trch mnh, do mnh trc kia m mui khng
trnh nhn xu c nn gi ny th qu xu. Sn sng n nhn mt cch gan
d bnh tnh. Chng ta thng thy trong mt gia nh hai ba ch em sng
chung, c mt ngi l lm b mt ci t hay ci da, s b ry nn phi tang.
n khi m hay ba hi khng ai nhn l mnh lm b, thi nh th l nht
nha khng c tinh thn trch nhim, l lm th gan d th nhn li ca
mnh ngi khc khng b hm oan, khng b v ly bi ci d ca mnh.
L nhn qu gip con ngi c tinh thn trch nhim, sng sut, bit la
chn nhn tt lm nhn xu trnh. v l to nhn xu ri, th sn sng
chp nhn qu xu mt cch gan d khng s st, khng ln trn. V khng
hiu l nhn qu nn mi nht nha, s st, khng c chnh tn, ri lm xng
by s i vo con ng t mt cch d dng.
Hin ti c mt s Pht t c ci l u nm i cha hi lc, hay i cng
thp t cu cho trn nm c bnh an. Nhng nu na nm c xy ra
hon nn th thc mc ti sao mnh i cng thp t v cu an m vn cn
hon nn. Ri cho rng cha cu nguyn khng linh, nh nm sau s khng
i cng cha na. Quan nim nh vy l khng chnh ng. V i cng cha
cu xin Pht ban phc lnh, ch l mt o tng. Pht c bao gi ban
phc ging ha cho ai u? Pht ch dy cho ta vic no lm cho c
an vui, vic no nn trnh khi b kh. Chng ta nghe li dy ca Ngi
thc hnh theo mi ht kh. Pht khng phi l mt thn linh ta tn th l
ly v cu xin phc lc.

Nm ri c mt Pht t hi ti:

-Tha thy. c ngi ni b Cha X Chu c linh lm, n miu b


vay tin v lm n s pht t. Theo thy th quan nim ng hay sai?

Ti p:

-Nu vay tin miu b v lm n pht ti, th mi ngi Chu c u


giu ht, v gn, h s vay lm giu. Nhng c nhiu gia nh
chung quanh miu b, nh cn lp xp c v ngho kh, h di g khng v
miu vay m lm giu, qu v t phng xa n vay?

l mt chuyn v l, vy m ngi ta vn c tin, tin mt cch m qung.


Ngi Pht t khng thy c l tht, tin ht ch ny linh n ch khc
linh, ua nhau i tm s linh hin bn ngoi. Khng thy c linh hay
khng linh l ci nhn tt hay xu m mnh to, to nhn tt th gp qu
tt, to nhn xu th gp qu xu. iu qu r rng, v chng ta cha nh
tnh nn khng thy vy.

Li c ngi hi:

-Tha thy, nhiu ngi i bin gp sng to gi ln, h nim B Tt Quan


Th m, thy B Tt n cu h c thot nn, h cho rng B Tt linh
thing. Theo thy th s kin nh th no?

Ti p: l Pht t i sng i bin gp sng gi th khng ai tic hi m


khng nim Qun Th m B Tt. Nhng ti sao c ngi c cu, vn c
ngi b cht chm? C phi B Tt Qun Th m thng ngi ny m
khng thng ngi kia khng?
V khng hiu l nhn qu nn cho rng ngi khng b nn l nh nim B
Tt. B Tt linh gii cu cho thot nn. Cn ngi b nn nim B Tt, m
B Tt khng linh nn khng cu. Ti sao ng nim B Tt m ngi nim
linh, ngi nim khng linh, lm sao cho r l ny? Ngi nim danh hiu
B Tt m c thot l v chnh ngi c nhiu nhn lnh nhiu phc
c. Nn khi tm khi tng Pht, tng B Tt th thy Pht v B Tt
hin. V chng nghip lnh hun cha sn duyn lin khi hin hnh
(thy Pht thy B Tt), V v do tch cha nhiu nghip lnh th lm sao th
qu kh c? Cn ngi nim danh hiu B Tt m vn b nn, chnh v
ngi thiu phc khng c tch ly nghip lnh (chng t Pht, B Tt
khng c sn). Tuy c khi nim m Pht v B Tt vn khng hin. V v
nhn c c sn nn chiu qu khng lnh. thy, s kin trn cng do
nhn lnh hay d m chng ta to, khng phi do t Pht hay B Tt linh
thing n gip. Th nn ngi Pht t tu hnh u tin l phi hiu l nhn
qu, bit nhn no nn lm nhn no nn trnh, l chng ta tin vo con
ng gic, m ngi sng c tnh c gic th ht kh c vui, r rng
khng nghi ng.

Hng ngy trong cng vic lm n tuy c bn rn giao t nhiu vi mi


ngi, nhng nu chng ta bit trnh nhn d, chn nhn lnh, th t ngh,
li ni, vic lm lc no cng lng thin, va li mnh va li ngi, l
chng ta tu. Chng ta phi thng xuyn tu, tu tng pht, tng gi, tu c
ngy... ch u phi i ti gi tng kinh ly Pht mi tu, ngoi gi nu
c ai ng chm n l n thua , tu nh vy l khng hin. Ly Pht th
ly, tng kinh th tng, chi ln vn c chi, nh ln cng dm nh. Th
nn tu m khng ht kh li ti ch . V tu m ch bit tu vi Pht khng
chu tu vi chng sanh, cng khng chu tu vi chnh mnh na. Pht u c
cn chng ta tu vi Ngi, vy m c nghim trang l bi Pht, cn ra ngoi
i vi mi ngi th khng nhn mt li, khng nhng mt bc, n thua
. i vi Pht d qu v c khen hay ch, Ngi cng khng vui khng
bun, cng khng ni mt li, Ngi cng khng cn chng ta tu vi Ngi.

Cn chng sanh th d bun gin, nn chng ta mi tu vi h th mnh bt


kh m h cng bt kh. Bit tu vi nhau l em li hnh phc cho nhau,
em s bnh an li cho nhau. Pht dy chng ta tu l tu vi mi loi, ch u
c bo tu vi Ngi. Vy m a s ngi ch bit tu vi Pht, ngy ngy l
bi Pht, dng hng dng hoa cng Pht...

Thm ch c nhiu ngi ni hm nay l ngy ti n chay nn ti tu, i n


chay mi tu. Vy nhng ngy n mn khng tu sao? Mt thng n chay c
bn ngy hoc su ngy nn ch tu c bn ngy hoc su ngy, cn li hai
mi bn ngy hoc hai mi su ngy c t do lm c vi mi ngi sao?

Nu i n trc tng Pht mi tu, i tng kinh mi tu, i n chay mi


tu, tu nh th th qu hn ch. Tu l phi thng xuyn nhn thy tng hnh
ng, tng li ni, tng ngh ca mnh, nu tt th cho ra, xu th dng li,
mi tht l tu. Tu nh vy mi ng vi tinh thn "B Tt S Nhn" v
d khng mun lm B Tt th qu v cng l B Tt. V thc hnh ci
hnh B Tt t hn phi l B Tt. B Tt l gic, bit c nhn xu khng
lm, nhn tt th lm l tnh gic, m ngi hng tnh hng gic khng
phi l B Tt l g?

Cc Pht t y u thuc cu "B Tt s nhn, chng sanh s qu". Vy


ai cng bit cng bit vic no nn lm vic no nn trnh ri. Ti mong
rng qu v c gng tu hnh tng lai s thnh B Tt, tp sng vi quan
nim B Tt, hnh ng theo B Tt th mai kia chng ta s l B Tt. Cn
nu c sng theo quan nim v hnh ng ca phm phu th sut kip chng
ta vn l phm phu. Vy, phm phu v B Tt khng xa, ch c m hay gic
m thi. Nu gic l B Tt v c an vui, nu m l phm phu v b au
kh.

--- o0o ---

Thn Thng v Nghip Lc


a s Pht t tu theo o Pht khng nhiu th t u c lin tng n
nhng hin tng huyn b, l thn thng. Vy thn thng c phi l ci
chng ta nng ta, cho chng ta tin cy, cho chng ta hc hi luyn
tp khng?

Khi Pht cn ti th, Tn Gi Mc Kin Lin sau khi chng qu A La Hn,


Ngi c lc thng. Song, i vi nhng v chng A La Hn nh Ngi,
Ngi l ngi u vit hn c. Nn Pht ni Tn Gi Mc Kin Lin thn
thng nht trong hng t ln ca Pht. V thn thng siu vit nn Tn
Gi c th dng thn thng i t th gii ny n th gii n trong chp mt,
hoc dng thn thng ha hin ty . Khi y Pht ng trn mt tng lu,
di tng trt cc t kheo ni chuyn n o. Pht bo Tn Gi Mc Kin
Lin lm cho cc t kheo ng lm n na. Tn Gi lin dui chn ra th
ci nh xoay trn, ch t kheo hong ht khng dm ni chuyn na.
Vi sc thn thng siu vit nh th, v lng hiu tho Ngi dng thin nhn
thng tm trong lc o coi m Ngi sinh u, Ngi thy b ang mang
thn ng qu kh v cng. Ngi thng xt m, nn i kht thc c mt
bt cm lin vn thn thng em n dng cho m. Khi c cm, tay tri
b bng bt cm, tay mt bc cm vo ming, cm va ti ming lin
ha thnh la. Tn Gi Mc Kin Lin thy m n cm khng c kh s
v cng, Tn Gi ri nc mt.

Chng ta t li vn , nu thn thng ca Tn Gi Mc Kin Lin siu vit


th khi m Ngi n cm, cm ha thnh la, ti sao Ngi khng dng thn
thng thi tt la m Ngi dng cho no lng, m li ng khc? Vy, qu
v ngh sao v thn thng ca Ngi v nghip c m m Ngi gy ra?
thy, thn thng khng cu c nghip c ca ngi thn. Nu tu c
thn thng, m khng cu c ai ht th c thn thng lm g? Ton chng
t Pht u tn xng Ngi l ngi thn thng bc nht. Vy m trc
cnh kh au bi t ca m, Ngi khng c mt phng tin gii cu, m
ch ng khc. Nh vy mi thy thn thng khng chi phi c nghip
lc. Hai ci khc bit nhau r rng. Thn thng khng a ngi n s an
lc vnh vin m cng khng gii cu c c nghip cho ngi au kh.
Vy, tu thit tha mong cu chng c thn thng? hay tu ct on cc
nghip c, trnh khi kh au ang chi phi c kip ngi?

Sau , Tn Gi Mc Kin Lin tr v thut li cnh kh ca m Ngi v


cu xin Pht dng phng tin gii cu. Pht dy:

-M ngi nghip c qu nng, sc ngi khng th cu c. Ngi phi


lm l Vu Lan thit i ch Tng.

Sn lm thin nh
Th h kinh hnh
Lc thng La Hn
Nh oai lc ca cc v ny cu nguyn, th m ngi mi thot c kip
ng qu.

Khi , Tn Gi Mc Kin Lin vng theo li Pht sm sa trai din, thnh


ch Tng ang thin tnh ni rng, ang kinh hnh di ci cy, l nhng
bc chng lc thng A La Hn cng tr lc cu nguyn th m Ngi thot
kip nga qu. V l do Tn Gi Mc Kin Lin khng sc cu m, nn
phi nh s ng ch Tng chng A La Hn tr lc mi cu c m
Ngi.
Chnh s kin ny m v sau hng Pht t noi theo gng hiu tho ca Tn
Gi Mc Kin Lin, l mt bc xut gia tu hnh chng A La Hn, khng
qun cng n cha m, vn nh v mun n p. Nn hng Pht t sau ma
an c t t ca chng Tng, u lm l Vu Lan thnh ch Tng cng dng
cu siu. l vic lm o c cn bn.

Tuy nhin ch Tng hin thi khng phi l nhng bc thin nh chng lc
thng A La Hn nh Pht dy Tn Gi Mc Kin Lin thnh cng dng,
cu nguyn cho Ngi. Nn s cu nguyn ca ch Tng hin thi khng bo
m c nh nguyn ca Pht t. Nhng ti sao mi nm vo rm thng
by Pht t t hi v cha lm l Vu Lan lm g? iu ny Pht t nn
hiu cho tng tn.

Vi tm lng hiu tho ca ngi Pht t, mi khi nh li gng sng ca


c Mc Kin Lin, l ngi ct i la thn xut gia hnh o, quyn ht
chuyn nh m vn khng quyn n sanh dng ca cha m, bit m b qu
bo lm ng qu, tm mi phng tin cu m thot kh ca kip ng qu.
Theo gng hiu tho ca Tn Gi Mc Kin Lin, nn ngy nay Pht t
lm l Vu Lan t lng hiu tho nh n cha m, v mong cu cha m
thot khi cnh kh. n cha v hiu ngha, v nh n cu nguyn cho
cha m, l tinh thn t thin tt p. Nhng nu tin chc cha m thot
kh th khng bo m.

Trong kinh A Hm, Pht c ni: "Ngi bit n v n n, d xa ngn


dm, cng nh hu cn bn ta; ngc li, ngi khng bit n v khng n
n d hu cnh bn ta cng cch xa ta ngn dm". Pht dy o c bt
ngun t ch bit n v n n. Ngi lng thin l ngi th n ai khng
bao gi qun. Nhng lc mnh nguy khn c ngi gip , khi ngi
hon nn th mnh sn sng gip li khng ngi kh kh gian lao.

Trong kinh u B Tc gii, Pht c dy: tri nng ngi i ng vo bng


cy np mt, khi ra i khng c b cnh cy. V trn ng i c bng
cy hai bn ng che mt, Pht cm khng c b l cy, v cy c ci n
che mt cho chng ta trn ng di nng bc. i vi ci n rt nh ca
loi v tri m Pht cn khng cho php chng ta qun n, hung l ci n
sanh dng ln lao ca cha m. Nu n sanh dng su nng m chng ta
qun i th nhng ci n khc khng d g nh c. i cng c lm k
c ngi gip qua cn nguy khn, sau i vi ngi n ca h, h
ngonh mt lm k xa l.
Cng nh nhng a con ng nghch khng tic li nng nh kho tra tin
ca cha m, cha m n tui gi yu i no sng kh con ci khng bun
ngh n. Ngi nh th l ngi khng bit n v n n, khng phi l
ngi lng thin. Th nn, ngi o c chn tht l ngi bit n v nh
n sanh dng ca cha m. D cha m cn hay mt, mi ma Vu Lan n,
ngi con hiu tho v cha m lm vic phc thin hng tm tng
thin lnh n vi cha m, mong cha m c nh nhng ht kh. l k
bit n v n n m th gian thng ni "Ung nc nh ngun, n tri
nh k trng cy". Nh n cha m l o c cn bn vy.

C mt ln Pht i kht thc vng mt ma, dn trong lng ai cng ngho


i. Pht i t sng n tra khng c ngi cng dng, trong bt Pht
khng c thc n. Khi c mt thy t kheo em l y mi ca mnh i
c mt bt cm, vi vng em dng Pht. Pht hi:

-ng cn cha m khng?

T kheo tr li:

-Bch Th Tn, con cn b m.

Pht hi:

-M ng sng nay c n cm cha?

T kheo p:

-Bch Th Tn, con i mt l y ch c mt bt cm, con dng ln Th


Tn, m con vn cha c cm n.

Pht dy:

-Ngi ng th nhn bt cm ny l m ca ng.

Qua cu chuyn trn, chng ta thy Pht rt ch trng n c hiu tho ca


con ngi. Nu ngi tu hnh khng nh cng n cha m th vic tu hnh
ch l vic lm ch k, khng c c bn o c. Chng ta tu l v thng
cha m, thng thn bng quyn thuc, thng dn tc, thng nhn loi,
nn n lc tu hnh ri khuyn nhng ngi thn ngi s c gng tin
trn con ng o c, lm p cho ngi, lm p cho qu hng x s.
u phi vong n cha m, qun thn bng quyn thuc, phn bi quc dn
m i tu. D l ngi xut gia hay c s ti gia u phi ly cng n cha m
lm gc tu hnh. V vy, mi nm ti ma bo hiu, Pht t qui t v
cha, trc l em lng thnh knh nguyn Tam Bo gia h cho cha m sm
c v ci Pht. K , v cha m m lm lnh tu thin, cu gip ngi
ngho kh v nhc nh khuyn khch hng dn con chu tin trn con
ng o. l nn tng o c i i khng qun.

Tng Ni hin nay tuy khng t cch nh Pht dy trong kinh Vu Lan,
nhng d sao i na, mt ngi tu an chay, b c lm thin cng c cht
cng c lnh gp phn vi qu v Pht t, cng hi hng cng cu nguyn
cho cha m. l ci ngun ca ngy l Vu Lan. V vy nu l t ca
Pht, phi nh rng tu vi Pht khng bng tu vi cha m. V Pht gii
thot mi kh au, d cho chng ta c nh l tn thn n u, Ngi vn
bnh thn mc nhin. Cn cha m cha ht phin no nn mi khi con chu
t lng hiu tho, bit ngh tng n th cha m hoan h sung sng. Th
nn chng ta thng lm cha m vui, Chng phi ch lo ly Pht cng Pht
m qun khng lo phng dng hiu knh cha m. Ngi tu nh th th cha
ng vi tinh thn ca o Pht.

Ngi Pht t mun n p cng n ca cha m, trng hp th nht khi


cha m cn sanh tin, mun cho cha m an vui trong hin i v an vui
trong mai hu, ngoi vic cung phng nui dng cha m v mt vt cht,
nu cha m cha bit o, phi to duyn tt khin cho cha m pht tm tu
hnh b c lm lnh. V ngi pht tm lm lnh mi khi a ba ng c
sanh vo ci thin c an vui. Cho cha m n ngon, mc p, sang, tuy l
hiu tho, nhng hiu tho ch l tm b khng lu di, v cha m s cht
khng cn hng dng nhng th na. To duyn lnh cho cha m
hng v ng thin, th chng nhng bo m trong i ny t kh au m
i sau cng ht au kh. Chnh vic lm mi l ci hiu chn tht. V
vy, qu Pht t ai c vinh hnh cha m cn ti tin, hy rng to iu
kin gip cho cha m tu hnh, l ci hiu ln nht.

Trng hp th hai l khi cha m qu c ri. Chng ta khng lm g khc


c, nn mi cng dng cu nguyn hi hng phc lnh cho cha m
c siu thot. l vic lm cu may ch khng bo m kt qu nh .
Nhiu khi qu Pht t ngh n ngi cht m qun hn ngi sng. n
rm thng by cng kin cu nguyn cho ng b t tin c siu sanh tnh
m ng b cha m ti tin th khng chm sc gip tin tu.
Nh th l khng xng ng, khng ng vi ch hiu trong o Pht.
Tr li, thn thng khng cu c kh, khng gii c nghip. Nh
chng ta bit Tn Gi Mc Kin Lin tng dng thn thng qua li trong
khng gian t ci ny n ci khc mt cch t do. Nhng i trc qu bo
nghip c ca m Ngi, Ngi nh b tay ng khc ch khng cu c,
l trng hp th nht.

n trng hp th hai l chnh bn thn Ngi khi tr v gi, mt hm i


kht thc qua chn ni, ngoi o ln cho rt xung Ngi cht. Bnh
thng c chuyn bt n xy ra l Ngi dng thn thng bay bng, khng ai
hi c Ngi. By gi nghip n, thy ln t trn xung, Ngi dng
thn thng bay i m bay khng c, nn b cht. thy thn thng
bt lc trc qu bo nghip c ca Ngi, thn thng cng khng gii c
nghip ca chnh mnh khi qu bo n. Nh vy luyn tp thn thng
lm g?

Song, tm l chung ca Pht t th a thch thn thng vi nhng tng l


thng. Gi s by gi qu v ang ngi nghe ti ni php, ngoi kia c
ngi ang vn thn thng bay ln do chi trong h khng, qu v s cng
ua nhau xem h trnh din thn thng, ch khng th ngi yn m nghe
php. V bn cht ca con ngi l hiu k, a thch nhng iu khc l, cn
nhng g bnh thng n gin th khng a chung. Tu, nu bo dng
nghip c ca thn ca ming ca , chuyn thnh ba nghip thin th thy
thng v kh lm. Cn, nu ni ti c thn thng, ai mun c ht ti, ti
ha ra nc Cam L ri s ht phin no, th mi ngi ham thch ua
nhau xin nc Cam L tm gi hay ung cho ht ti. V ngi ta va
hiu k va li bing, h thy d kho l lm, V vy, nn d b gt v
ri vo m tn t gio.

Thi c Pht cn ti th, c bn ngoi o tu chng c ng thng:

-Thin nhn thng l thy tt c ngi vt gn hay xa.

-Thin nh thng l nghe khp tt c m thanh ln nh gn xa.

-Thin tm thng l bit c ngi khi mi va khi ngh cha ni ra


li.

-Thn tc thng l bin ha thn hnh ln nh ty , thng thin n th


khng ngi.

-Tc mng thng l bit c v s kip v trc.


Bn v ny bit mnh sp b qu v thng n bt i, nn mi ngi tm
cch trn thot thn cht. V th nht dng thn thng bay ln h khng
np trong m my xanh. V th hai vn thn thng ln xung y bin. V
th ba dng thn thng chui v lng ni. V th t th chui trn trong lng
t. Tt c bn v u ngh rng ch mnh trn, qu v thng khng th tm
c.

Nhng n gi thn cht n th v th nht trn my ht thn thng rt


xung nt thy. V th hai di y bin ht thn thng ngp cht ni ln.
V th ba trong lng ni ht thn thng nt cht. V th t trong
lng t ht thn thng b t sp chn thy lun.

thy, tu chng c thn thng mun thot cht vn khng thot c.


Tu m chng c ng thng l tri qua qu trnh tu tp khng phi ngn
v d dng, th m mun thot cht cng khng thot c.

Li mt trng hp na: C mt v tu s t o chng c ng thng,


thuyt ging gio l rt hay cho n tri Thch cng n nghe. Mt hm,
tri Thch nghe ging xong ra ngi gc cy khc. V tu s y ly lm l
hi:

-Ti sao nghe ging xong ng li khc, ti ging c ch no ng khng ng


?

Thch p:

-Khng, Ngi ging rt hay, v ti thy ngi sp cht nn ti thng khc.

Tu s hi:

-Vy phi lm sao cho ti khi cht?

Thch p:

-Nu Ngi mun khi cht, hy n cu cu vi c Pht Thch Ca.

Tu s hi:

-c Pht Thch Ca l ai ang u?

Thch p:
-Ngi l mt v gic ng hon ton sch ht v minh lu hoc, ang tnh x
Trc Lm gn thnh vng x.

V tu s bn vn thn thng bay i tm Pht. i dc ng, ng ngh rng i


cu Pht dy nn c l vt cng dng Ngi. ng thy bn ng c
nhng cy ng ng ang tr hoa tht p, bn nh v cm n cng Pht.
Khi ti tnh x Trc Lm, thy Pht ang ngi thuyt php cho chng t
kheo nghe, ng vo qu xung dng hai cy ng ng ln Pht v tha:

-Tha Th Tn, con xin cng dng Ngi hai cy ng ng v cu xin Ngi
dy cho con phng php tu khi cht.

Lc Pht khng dy g ht, ch bo:

-Bung !

Tu s bung tay th nht, ng cy ng ng th nht. Pht li bo:

-Bung !

Tu s bung tay th hai, ng cy ng ng th hai. Pht ni tip:

-Bung !

Tu s sng st tha:

-Hai tay con cm hai cy ng ng, ln th nht Pht bo bung, ln th hai


Pht bo bung, con bung cy th hai l ht. Pht bo con bung na con
khng bit bung ci g?

Pht ni:

-Ta u c bo ng bung hai cy ng ng. Ln th nht ta bo ng bung


l ng chy theo ngoi cnh. Ln th hai ta bo ng bung l ng chp
su cn l ng. Ln th ba ta bo ng bung l khng chp su thc l ng.
Nu ng bung ht ba ci th ng ht cht.

Nghe Pht ni, tu s nhn ra yu ch, tu mt thi gian chng A La Hn. Ht


cht l khng cn nghip dn i trong lun hi sanh t, ch khng phi thn
t i hin i khng hoi, khng cht, phi hiu r ch ny. thy, d c
tu c luyn thn thng n u, m cha bung x c cnh, thn v tm
thc th cng cha thot khi sanh t lun hi.

Li mt o s v mt Thin s, hai v cng i chung mt con ng. o s


hi Thin s:

-Thy tu lu cha?

-Lu ri.

-Thy chng thn thng cha?

-Ti tu khng c thn thng. Vy o s c thn thng khng?

- C.

Hai v cng i ti mt bn , o s mun thi th thn thng cho Thin s


thy bn r:

-Thi chng ta i qua.

o s qua sng m khng i . Thin s ni:

-Thi, o s c qua i.

o s lin vn o i trn mt nc qua bn kia b. Cn Thin s th n bn


mua v ln , qua sng. Khi qua b bn kia, o s gp li Thin s ra
v t ho, ni:

-Thy thy ti khng?

-o s tp luyn thut i trn nc mt bao nhiu nm?

-Ht hai mi nm.

Thin s ci ni:

-Cng phu luyn tp 20 nm ca o s ng gi bng hai xu ti qua !

Tn hai xu cng i qua sng c m phi luyn tp hai mi nm c


thn thng cng qua sng, th c gi tr g??? Thin Tng khng trng
thn thng, coi ch l tr biu din vui chi, khng gii cu c kh au
ca con ngi. Th m ngi i khng bit, rt hm m n phc thn
thng.

Tr v ngun, khi Thi t S t Ta tu sp thnh o di ci cy b , ma


Ba Tun bit Ngi sp chng o nn cng nhau n ph Ngi. Qun ma c
ti 18 c bao vy Ngi di ci b . Ma bo:

-Sa Mn mau ng y.

Thi t lng thinh khng p, nh th n ba ln. Ma hi:

-Sa Mn s ta chng?

Thi t p:

-Ta khng kinh s.

Ma hi:

-Sa Mn thy bn chng binh ca ta chng? ng ch mt mnh, khng binh


kh, u co, mc y by thn, li ni khng s?

Thi t p bng bi k:

"Gip nhn, cung tam mui


Tay cm tn tr tu
Phc nghip lm binh kh
Nay s ph qun ngi"
Ma bo:

-Nu khng nghe theo li ta, ta s lm cho thn hnh ng tan thnh tro bi.

Thi t ni:

-Ta t xem xt trn ci ngi ma v thin ma, nhn v phi nhn cng bn b
chng ca ngi khng th ng c mt my lng ca ta.

Ma ni:

-Sa mn, nay mun cng ta giao chin chng?

Thi t p:
-Mun c giao chin.

By gi Thi t mc o gip nhn t, Ngi dng cung tam mui, tn tr tu,


v binh kh phc nghip giao chin vi ma qun.

Ngy nay, chng ta tu mt mnh ni vng v c nhiu ma, th qu thy dy


nn hc thuc cc cu ch, v nhng l ba tr t ma, hoc con dao
hay ci ra bn cnh phng khi i tr ma qui.

Xa Pht chin u vi ma qun Ngi mc o gip t bi, cm cung thin


nh, bn tn tr tu v dng phc c lm binh kh chin u vi qun
ma.

Chng ta thy c Pht n c mt mnh ch v s dng c bn loi kh


gii l t bi, thin nh, tr tu, v phc c m chin thng c ma qun
mt cch v vang. S d Pht chin thng c ma qun l v Ngi c tm t
bi v lng v bin khng on khng th ai, nn ma khng hi c. Cn
chng ta th lng t cha ba khp, x k tip vt cn thn cn s nn ma
tham ma sn c ch vo, v vy m c mi thua ma (di di); l yu t
th nht.

Yu t th hai l tm Pht lun lun an nh, d ma c hin hnh tng k


qui th bo d dn n u, Ngi vn mc nhin khng run khng s nn
ma khng hi c. By gi nu chng ta tu nu gp ma hin vn mt
trong m ti, th hong ht chy ra, khng gi c bnh tnh l do tm
khng an nh, v tm khng an nh nn s v thua ma.

Yu t th ba l vi tr tu sng sut. Pht thy r thn ny khng tht th


cc tng mo ca ma qu no c tht! Nn khng b chi phi bi ma, chng
ta v tr tu cha sng, thy thn ny tht, ma cng tht, sanh tm kinh s
nn b ma hi.

Yu t th t l phc nghip, c Pht do cng phu tu tp, lm li ch


chng sanh, phc c kt nhm nhiu i nhiu kip nn ma khng hi
c. Chng ta tu s d thng gp chng nn ma nn l v phc c
mng, sc tu tp yu nn b ma nhip c d dng.

Ti thng ni chng ta tu ng mnh thng minh, ng mnh ti gii,


cng ng mnh khn lanh l c th hanh thng trn ng tu tin, m
phi xt nt cng hanh tu tp ca mnh. Nu thy phc c mnh cn mng
th lo vun bi cho c su dy hu gip mnh vt qua mi chng nn v
tin n ch cu cnh vin mn. V c rt nhiu ngi khn lanh thng minh
ti gii m khng trnh c chng nn kh au. Ngc li, ngi c
nhiu phc c th vt qua tt c mi chng ngi, s tu tp d dng tin
mau nn c kt qu tt.

Chng ta thy, c Pht khi chin u vi ma qun, ch dng c bn loi


binh kh: Nhn t l do t tm pht khi lng thng yu tt c mi loi.
Chnh nh l do lng lng tm t m c thanh tnh, nh tm thanh tnh
nn tr tu pht sng. Cn phc nghip l do cng hnh lm li ch cho mi
loi. Chnh bn c y ha gii s nhiu hi ca ma qun chnh mnh. Nh
vy, chng ta vo o l phi gi tm khng on khng th ln ln tm
lng lng cho tr tu pht sng, v hnh ngy lm vic thin lnh li ch cho
mi ngi. l nhng iu cn bn khng mt ngi tu no c th thiu
c.

Tm li, tu theo o Pht ch yu l trnh ba nghip c ca thn ming v


to ba nghip lnh. V nghip c sc mnh a ngi ti ch kh hay vui.
Nu tu m nghip thc cn th d c chng thn thng siu vit n u
cng khng gii cu c khi nghip bo n. V th o Pht khng trng
thn thng, m s gy nghip c, khuyn to nghip lnh. Th nn mi hin
tng huyn b l lng khng phi l ci ch cho ngi tu Pht hng n.
Ngi tu Pht chn chnh l t trau sa mnh tr thnh ngi tt, nhn t
c hnh, tm bnh an, tr tu sng sut, hng ngy lm li ch cho mi
ngi, l iu c bn, khng hiu k, khng li bing, khng vo thn
quyn ma lc, tu nh th mi ng vi tinh thn ca o Pht.

--- o0o ---

Tu C Chuyn c Nhn Qu Khng?


T lu, chng ta thng nghe ni gieo nhn no th chu qu ny, tc l ai
to nhn g th phi th qu bo ng nh vy, khng sai. Song, trong kinh
Pht c dy nh vy khng? y l iu m chng ta phi tm hiu cho
tng tn, v a s ngi mi tu u ngh rng: Xa kia lm iu ti c,
ngy nay tu hnh l mong gim bt kh au. Nhng, nu trc gy nhn
no sau phi chu qu ny th tu lm g? Tu ct cho ht kh, m nu gy
nhn no phi th nhn qu ny th tu u c ht kh? Nu chng ta hiu
theo ngha nng cn, n gin l tc nhn no th qu ny th s thi tm
khng tu c. L nhn qu ca o Pht khng c nh l tc nhn no th
qu ny, m cng khng phi tc nhn m khng th qu, n rt phc tp.

Kinh A Hm Pht c dy: Ngi gy nhn bt thin, trc hoc sau h bit
tu thn, tu gii, tu tm th qu s i thay. Nu ngi gy nhn bt thin m
khng bit tu thn, tu gii, tu tm th gy nhn no s th qu ny. l
nhn no qu ny v gy nhn m bit chuyn nghip th qu cng i thay.

Pht c v d mt nm mui nu ha tan trong t nc lnh th t nc y


mn khng ung c. Cng nm mui , nu ha tan trong lu nc ln
dung lng vi ba trm lt th nc trong lu s ung c, nhng v nc
hi mn mn. V nu nm mui ha tan trong mt h nc dung tch bn
nm ngn lt, nc khng cn mn, dng xi bnh thng. Nhn bt thin l
d cho v mn ca nm mui ha tan trong t nc th qu cng mn khng
gii kht c. Nu nhn mn ca mm mui ha tan trong lu nc th qu
mn long ra, nc c th tm gii kht c. Nu nhn mn ca mm mui
ha tan trong h nc ln, th qu mn khng thm vo u, nc dng xi
bnh thng.

Cng vy, ngi m khng bit tu thn, tu gii, tu tm to nhn c th tr


qu c nguyn vn d nh nm mui tan trong t nc, khng gii kht
c. Nu ngi bit tu thn, tu gii th d nh nm mui tan trong lu nc,
tuy v nc mn nhng cng tm dng c. Cn ngi bit tu thn, tu gii,
tu tm d nh nm mui tan trong h nc to, v nc khng mn, dng xi
bnh thng. Vy, nu tu thn, tu gii, tu tm th nghip qu s chuyn s
chuyn khng th ng nh khi gy nhn. Nh vy nu gy nhn c m
khng bit tu, khng chuyn nghip th tc nhn no th qu y khng sai
chy. Nu gy nhn c bit tu thn, tu gii l c chuyn nghip th qu bo
nh hn. Cn gy nhn c bit tu thn, tu gii, tu tm gn nh chuyn hon
ton. Cho nn tu l chuyn au kh c an vui.

Kim li, chng ta t nh n gi, khng ai l ngi hon ton thin lnh,
cng c lc ngi ny lm ngi kia khc than, cng c lc ngi kia lm
ngi n on hn. Nh vy, l to nhn xu. Nu hin ti tu m vn tr
qu xu nh c th tu c li ch g? Th nn phi bit, tu l chuyn qu xu,
tu theo sc hun tu nhiu hay t m qu tu theo chuyn i.

Sau y, Pht dy: C mt gia ch nui mt by d, mt hm c ngi


thng dn ti trm d, b gia ch bt c nh, a ra php lut b t.
Ln khc, k trm d l ngi ngi ca quan ln sai ti, gia ch ch bc
tc ni nng i li ch khng i x thm t nh ngi thng dn trc.
K tip, k trm d do lnh ca vua sai n, th gia ch khng dm ni nng
nh g c m ch van xin nn n ng bt d. Trong ba trng hp trn chng
minh rng: Ngi khng bit tu thn, tu gii, tu tm gy nhn bao nhiu th
phi tr qu by nhiu. V vy m ni nhn no qu ny, l d ngi
thng dn trm d khng th lc.

Trng hp ngi trm d l lnh ca quan th ch b trch mc nng nh.


l d cho ngi bit tu thn, tu gii, tuy c to nhn c nhng th qu
bo nh hn.

Trng hp ngi trm d l lnh ca vua, th khng b nh p, khng b


ni nng nh. l d cho ngi tuy c to nhn c nhng bit tu thn, tu
gii, tu tm th nghip qu c ho gii.

Nh vy thy cng to nhn c, ty theo kh nng tu tp cao thp m th


qu sai khc. Nu bit tu th qu lin chuyn, khng c nh nh ngi
khng bit tu. Khi bit r ngi c tu thn tu gii tu tm th s thot c
nhng nghip qu gy trc kia; tuy ni thot m khng phi ht hon
ton. Ngha l nm mui vn ha tan trong h nc, song v nc trong h
qu nhiu nn khng thy mn.

Cng nh ch lnh ca nh vua trm d, tuy ch d khng nh p khng


ni nng nh, nhng trong lng ch nh khng vui, khng cm tnh. l
nhn qu sai bit theo kh nng tu tp.

Th no l tu thn tu gii tu tm?

Tu thn l ni thn ny khng lm iu c, tt c mi iu c d ln hay nh


u phi trnh, cn mi iu thin phi c gng lm, lun lun nh v lm
l bit tu thn.

Tu gii l Pht t ti gia, sau khi quy y ri, Pht dy phi gi nm gii:

1/ Khng st sanh: L khng c git ngi. V ai cng mun sng th


mng sng phi c tn trng, khng nn git mng sng ca ngi. Nu
git mng sng ca ngi th b lut php trng tr. V tn trng mng sng
ca mnh nn phi tn trng mng sng ca ngi. l l cng bng, tri
vi l cng bng l ti li.
Ngoi ra, i vi nhng con vt ln nh tru b heo ch trnh c bao
nhiu l tt by nhiu. Ch yu l khng git ngi.

Mt l t tay mnh git. V d mnh on th ai th t mnh n git ngi


cht.

Hai l sai bo ngi khc git, v d mnh on th ngi no, mnh khng
trc tip git c bn xi bo hay mn ngi khc git.

Ba l hoan h khi nghe thy git. V d mnh on th ngi no t mnh


khng git c, khi thy nghe ngi b git, mnh vui mng thch th.

Nh th l phm ti st sanh. V t tay git l thn to nghip c, sai bo


ngi git l ming to nghip c, nghe thy ngi git sanh tm vui mng
l to nghip c, nn Pht cm khng cho Pht t lm.

2/ Khng c trm cp: Phm ca ci ca ngi khc, chng c khng


cho m ly t mt cy kim, mt ngn c cng vy, tt c cc vt chng c
khng cho m ly. Hoc trm ly, hoc cp git, hoc la gt m ly, cho
n trn xu lu thu cng u gi l trm cp.

3/ Khng t dm: Ngi Pht t sau khi lp gia nh c i bn ri m mnh


cn i ngoi tnh vi ngi khc l phm ti t dm. V l duyn c lm
cho gia nh mt hnh phc, lm cho gia nh tan v, l ci nhn gy au
kh cho mnh cho ngi, v vy m Pht cm.

4/ Khng ni di: Ni di c bn trng hp phm ti.

a) Chuyn c ni khng, chuyn khng ni c, ct la gt ly tin ly ca


ngi.

b) Ni gin ni li hung d, th c mng chi ngi, vu oan ngi.

c) Dng li hoa m vn chng thu dt la gt ngi.

d) Ni m thc lm cho i bn bt ha th on nhau.

l nhng trng hp ni di th phm ti. Nu ni di ci cho vui,


hoc trn an ngi bnh ngi kh, hoc cu mng ngi th khng
phm.
5/ Khng ung ru: Ni n gin l ru, ngoi ra cc th nh phin, x
ke, ma ty u khng c dng. V n l ci nhn sanh ra bnh hon,
lmcho tiu tn ti sn, mt ht tr tu. Nhng, nu v l do au bnh, cn
phi ung thuc ru tr bnh th c php ung.

Pht dy gi nm gii l v lng t bi, s chng sanh vi phm th b au kh.


Nn gi gn khng phm th c an vui. l tu gii.

Tu tm, c nhiu ngi ni ti lo tu tm thi lo i cha cng vy, ly Pht


lm g? Vy, tu tm l tu th no?

Tm l ch cho mi nim xu c nh tham, sn, si... Tu tm l b c


lng tham lam, tnh sn hn, ky si m... Tham th ai cng c, v c nhiu
loi nh tham danh, tham li, tham ti, tham sc, tham n, tham ng... y
ti ch cp tham n v tham ng, c mi ngi coi l nh mn, song
mun b khng phi l d. n nu d qu th khng vui, nu khng no th
cng khng c; n th mun cho ngon cho no . Ng th phi ng cho
gic, nu bt dy sm th khng vui. V vy, chng ta lc no cng kt trong
vng tham mun, m l ci bnh chung ca mi ngi, khng ai l khng
c. Tu l dp b lng tham, cn sn v si lun lun i chung, h c sn l c
si.

Thu xa c mt gia nh gm c ba ngi, ngi con i lm ngoi ng,


ng ni v chu nh, ng a cho chu hai ci t v hai ng bo:

-Chu hy i mua mt ng tng v mt ng chao.

a chu cm t v tin i mt lc v hi:

-Tha ng ni, ng no mua tng ng no mua chao?

ng ry cho n mt hi, ri bo:

-ng no mua cng c.

N lin chy i, mt lc lu tr v hi:

-Tha ng ni, hai ci t ci no ng tng ci no ng chao?


ng gin qu tt cho n my tt tai, n khc lu b. Ngay khi , ngi con
i cy v, tay cm cy roi nh tru, thy con mnh b ng gi nh, n la
khc nn ni gin ni:

-ng nh con ti, ti nh con ng cho ng bit.

Ngi con lin cm roi t qut ln mnh ti bi, ng gi nng rut qu ni:

-My nh con tao, tao treo c cha my cho my bit.

ng lin lm vng, t u v treo c.

Kt lun cu chuyn, qu v thy gia nh si m mc no? Nu ni


ngu th gia nh khng ai bng. a chu ngu, ngi cha cn ngu hn,
n ng ni li qu ngu! Ngu l do ni gin m ra vy. Nn c sn l c si,
lm m khng bit sai khng bit hi. Xt li xem, chng ta c lm nhng
chuyn na n nh vy khng? Tng chng nh khng, nhng khi c lm
m khng hay. Chng hn lc no , con lm tri , cha m ni gin chi
"My l tru ch..." Nu c ngi hi "N l tru l ch, vy cha m
n l g???". Lm cha m chi con nh vy c khn khng? Th m c lm
ngi chi nh vy!!! Nn bit, h ni sn l lin ngu, khng bit phi quy.
Tng ni cho bc, nhng khng ng t ngm nhn mnh l tru l ch.
V con l tru ch, cha m ng nhin phi l tru ch mi sanh con tru
ch. Hoc c ngi khi gin con th chi ng c ni, ng c ngoi n... ng
c ni ng c ngoi n l ai? L ng ni ng ngoi mnh. Vy m khi gin
th ngi ta c ni c lm. Chng khc g ngi kia nh con ng gi cho
ng tc, nhng t nh mnh th mnh au. Ri ng gi treo c cha n, cho
n hong s, nhng ri chnh ng cht!

V sn si m chng ta khng nhn bit iu phi l tri, c lm by, ni by,


khin cho thin h ch ci. Nn ca dao Vit Nam c cu:

Sn si nghip chng khng cha,

Bo bo m gi tng da lm g.

Tu m khng chu b tham, b sn, b si m c khoe "ti n chay mt thng


mi ngy, 15 ngy v.v..." n chay, n tng da l cha tham sn si. C
cha b c tham sn si th tm mi sng sut, tm sng sut th khng ni
by lm by, khng ni by lm by th nghip chng theo m gim.
Nu khng cha b tham sn si th nghip chng ti li kh m ht c.
Tuy ni tu thn, tu tm, nhng ch yu l tu tm. Nu tu tm m c vin
mn th mi nghip chng khng cn, mi ha kh s ht, khng phi tr
nng n nh lc gy to.

Ni nhn no qu ny l cha chnh xc, cha lt l nhn qu, v ch ng


mt trng hp l ngi khng bit tu, cn i vi ngi bit tu th khng
ng.

Nu ngi to nghip c nhiu, v yu ui khng c gng lm lnh, chc


rng nghip c kh chuyn i. V d c nhiu ngi l nghin ru u
c bc s v bn tt khuyn nn b ru, v ung ru hi sc khe, tinh
thn khng minh mn, tn km tin bc, v con khn kh, gia nh khng
hnh phc. Nghe li khuyn, h hiu, thy r ung ru l tai hi. Nhng c
ngi khng b c, v tm hn h yu ui bc nhc. Li c ngi ch
mnh m bit ung ru c hi dt khot b ngay. Vy, nghip cng c th
chuyn c m cng c th chuyn khng c, ty theo ch mnh hay
yu ca mi ngi.

C nhiu Pht t ly lm thc mc hoc nui tic v nhng ngi tu xut. V


h cho rng cc thy cc c c rt nhiu duyn phc mi c xut gia tu
hnh. Ti sao c nhiu ngi tu mi my hai mi nm hc hnh tng i
cng thng, bng dng ci o hon tc. H hi:

-Thy tu trong o an n qu, ti sao li hon tc cho phin ly?

Cc thy tr li chung chung:

-Ti nghip ca ti n li.

Qy v ngh sao? Ai tu c nghip cng b nghip li hon tc ht, hay c


ngi b li c ngi chuyn nghip i nghip? Nu ai tu cng b nghip
li hon tc, th chc chn khng c ngi tu ti ni ti chn. Chng ta sanh
ra trong i ny u c lin h vi qu kh, k c nghip ny ngi c
nghip khc... Song, ty theo ch ca mi ngi yu hay mnh m chuyn
c nghip hay khng. ng tha nghip, ri tu, nu gp cnh
nghch lng, tri lin b o v i, li ni do nghip li. Ngi nh th l
ngi khng ch, khng gan d, tinh thn cu tin qu thp. Tuy nhin
chng ta ng khinh nhng ngi tu hon tc. Khi Pht cn ti th, T Kheo
Ni Lin Hoa Sc chng qu A La Hn, trn ng i gio ha, b gp cc c
gi tr, b r:
-Cc con nn xut gia i tu.

Cc c tha:

-Cc con cn nh di, ham n, ham ng tu khng c.

B ni:

-Khng sao c i tu.

Cc c ni:

-i tu khng lm t kheo ni, l ti con phm gii a a ngc th sao?

-Khng sao, l a a ngc, ht qu bo tr ln tu tip.

Theo B Lin Hoa Sc th nu tu phm gii b a ht qu bo th tr li tu


na, v chng t tu hnh vn cn, gp duyn th nh li. Nu ngi cha tu
l to nghip c b a, ht qu bo khng c chng t c th bit bao gi
mi tu c. By gi tuy ngi tu phm gii b a c thua km nhng
ngi tu khc, nhng vi ngi cha tu vn c phn hn, v h cn chng t
c, duyn h pht tm tu tr li.

Ti y, ti xin i xa mt cht l trnh by l nhn qu theo tinh thn thin


tng. Trong "Chng o Ca" ca Thin S Huyn Gic c hai cu:

Liu, tc nghip chng bn lai khng,

V liu, ng tu hon tc tri.

Nu liu ng th nghip chng xa nay l khng, cn nu cha liu ng th


phi n n trc. Nhng nhn c, nhng nghip bt thin gy to t
trc, nu tu hnh khng liu ng th phi tr . Cn nu tu m liu ng
c th nghip chng c theo m ha gii khng cn.

Sau c mt thin khch tn Ho Nguyt n Thin S Trng Sa Cnh Sm


hi rng:

-C c c ni: "Liu tc nghip chng bn lai khng; v liu ng tu hon


tc tri". Nh T S T v T Hu Kh v sao li n n trc?

Trng Sa bo:
-i c chng bit bn lai khng.

Ho Nguyt hi:

-Th no l bn lai khng?

-Ngip chng.

-Th no l nghip chng?

-Bn lai khng.

Ti sao ni nghip chng bn lai khng?

Theo Pht gio th nghip l ng lc chi phi i sng con ngi t i


trc cho ti i ny v mi v sau. Nu con ngi cn to nghip th cn
tri ln trong vng lun hi sanh t. Song, dng tr quan st cho k th
nghip khng tht. V d ng A ni li hung c (khu nghip) lm cho ng B
bun gin, sau ng A hi hn n nn xin li ng B, ng B vui v tha th.
Khu nghip c ca ng A trc lm cho ng B bun gin sau hi hn xin
li th ng B ht bun gin. Nh vy, nghip c tht th khng c, v n
khng tht nn chuyn c. Nghip cn l khi tm chng ta m, nu bit
thc tnh chuyn n th n ht, nn ni nghip vn khng tht. Tuy khng
tht, nhng nu chng ta m th n ko i mi trong vng lun hi sanh t
khng dng.

ni "Nghip chng bn lai khng" ti sao T S T b hnh hnh, T


Hu Kh cht trong t? Trong kinh, Pht ni c nhn l c qu, nhng qu
n cn ty theo sc tu cao thp m chuyn. T S T khi ti nc K Tn
gio ha, b ngoi o sm tu Ngi truyn b t o nn vua tc gin ch
thn cm gm n ch ngi hi:

-Thy c khng tng cha?

- c.

- c th cn s cht chng?

- la sng cht th u c s.

-Chng s th c th cho trm ci u chng?


-Thn chng phi ca ta, hung na l ci u.

Vua lin cht u ngi ri xung t.

Vi con mt phm phu th thy ngi b tr qu cht u. Nhng di con


mt liu ng ca ngi th thy nm un l khng tht, nm un cn mt l tr
chi, nn Ngi khng tic ci u th c g gi l tr? S d chng ta thy
ngi tr nghip l v chng ta cha liu ng cn thy nm un tht.

T Hu Kh cng vy, khi Ngi ng o T B t Ma, sau Ngi


truyn tm n cho T Tng Xn. Ngi ni:"Ta cn cht duyn i trong
nhn gian". Ri Ngi n gio ha mt vng n cng b ngi sm tu
Ngi l ngi truyn o khng ng chnh php, quan a phng bt giam
Ngi. Khi b giam trong khm, Ngi ch ci m khng bun. Ngi ni
duyn ta ht y, ri Ngi tch trong khm.

i vi chng ta khi b nht trong khm, thy l mt hnh pht rt kh


au, nhng i vi Ngi, Ngi khng thy c nhng s kin bc bi, n
au, nn Ngi ci. Nh vy, t m khng thy t, cht trong khm m
khng thy cht trong khm, l do Ngi liu o. Ci qu m chng ta
thy Ngi tr, nhng i vi Ngi th khng c tr.

Ti ly mt v d thc t cho d hiu, ng Tn thu xa chi bi lm ng


Tn tc gin. Nhng v ng Tn yu th nn m hn khng dm tr li. Sau
ng Tn c c hi tr th ng Tn, ng Tn bit tu v ng o, khi b ng
Tn chi, ng Tn ch ci m khng gin. Hi xa ng chi th ng Tn
gin, nay ng Tn chi th ng Tn ci. Vy ng Tn c tr qu khng?
Ngi khng tu thy ng Tn b chi, cho l ng Tn tr qu. Nhng vi
ng Tn l ngi liu o, nghe ting chi nh gi thong ngi tai, qua ri
th mt, nn ci m khng bun. Vy, d cho nghip chng xy ra ngi
i thy kinh hong khng khip nn thy c tr, nhng i vi ngi liu
o th khng c gi tr, nn thy khng c tr.

Th nn, ch T khng thy tr nghip m ngi phm tc th thy c tr


nghip. thy, chng ta tu t thp l gi nm gii, thn khng lm c l
chuyn c bao nhiu th kh au ri. Nu tu tin hn na l b tham lam,
sn gin, si m, tham sn si cng t, tm cng trong sng, cng thanh thot,
do m c an vui. V nu tu ti ch vin mn th mi nghip chng
i vi mnh coi nh khng c; nu khng b nghip chi phi lm cho au
kh th khng gii thot l g?
Hin nay c mt s Pht t m tn quan nim sai lm, cho rng tng kinh
Kim Cang, tng kinh Php Hoa nghip, do tu do tng kinh nn xy ra
nhiu tai nn... Vy nghip bng cch no? Do tng kinh nghip n
trn ra, hay do xa kia to nhiu nghip c by gi bt i??? l Pht
t ti sao khng tn hiu nghip bng cch no, m ch nghe ni
nghip l khng dm tng kinh na. Hc o nh vy qu sai lm, tu l
chuyn nghip, gim nghip, chuyn v gim khng c ngha l thm, l
ra.

Nu xa kia to mghip c, ng l tr bng s nh p, hoc tr bng tai


nn mt nhn mng, nhng nh bit tu nn ch b mng chi hay b trm cp
mt tin ca. Khi b mng chi hay mt tin ca nn qun xt: c th nghip
chng ca mnh phi tr bng tai nn nng n kh au hn nhiu, nh bit
tng kinh nn c chuyn nghip ch b mng chi mt tin ca th qu tt.
Xt nh vy, th s tu hc mi tin b, ngc li, nghe ni nghip c tin
sung ri hong s khng tu na, l sai lm.

Li c nhiu Pht t quan nim rng i cha quy y bit tu ri, th k t y


v sau cuc sng s bnh an khng c g tr ngi. Tu l phi hanh thng mi
vic, nu c trc trc th thi ch nn lng khng tu. Chng ta nh, tu l b
c lm lnh, th trong i nu c tai nn xy ra, bit l nghip qu kh
cn ri rt li, khng s hi, khng thi ch, vng lng tin m tin tu khng
thi chuyn.

ng ngh tu l mi nghip xu sch ht, mi vic xy ra u nh .

Chnh c Pht l ngi tu hnh cng c vin mn, th m Ngi cn gp


nhng ci kh khn nguy him. C ln Ngi i gio ha mt lng B La
Mn, gia nh n gii v tng s, sanh c mt ngi con gi rt p.
ng B La Mn ny mun g con gi ng cho ngi c ba mui hai
tng tt, nhng tm mi cha dc. Bng mt hm tnh c ng gp Pht
ang i gio ha, ng mng qu chy v nh ku v ra xem. B ra thy Pht
rt hi lng, ng l ba mi hai tng tt, b bn ng g con gi cho
Ngi.

Pht ni "i vi b th con gi b p, song, i vi ta l mt dy da hi


thi, tt c trong thn nng u l bt tnh". Nghe Pht p, b bun, tr v
nh thut li cu chuyn cho con gi nghe. C t i ni gin, m lng th
on th rng s tr th Pht.
Sau c c lm hong hu ca mt nc, by gi Pht n gio ha x
, hong hu bn tp hp du ng chn ng Pht mng chi. Tn Gi
A Nan i theo Pht, thy du ng vy mng thm t, ngi khng chu ni,
mi ni:

-Bch Th Tn, xin Th Tn i nc khc gio ha.

Pht hi:

-i u?

A Nan tha:

-Th Tn i nc no cng c, v nc ny c b ngi vy chi, con


khng cam chu c.

Pht hi:

-Gi s i ti ch khc b ngi ta chi na th A Nan tnh sao?

A Nan tha:

-Nu ti m b chi na th chng ta v nc X V, Ma Kit ... ch


m Th Tn c nhiu t gio ha.

Pht hi:

-Nu l thy thuc gii, A Nan c nn bng: "Ti ch tr nhng bnh nh,
khng tr nhng bnh nng" chng?

A Nan tha:

-Bch Th Tn, khng c, thy thuc gii phi tr bnh nng mi cu


c nhiu ngi.

Pht ni:

-Cng vy, dn y h nhiu m mui nh ngi bnh nng, nn gp ta h


chi. Thi, thong th, ta gio ha h, v h cn ta.

Du ng tip tc chi Pht.


A Nan ni:

-H c chi Th Tn hoi, lm sao gio ha c?

-Chng no h khng nghe li ni ca ta th ta i.

Nghe Pht tr li A Nan nh vy, du ng ni:

-Thi, C m y gio ha, chng ti s nghe li Ngi dy.

T Pht ni php gio ha vi h.

Qu v thy, Pht m cn b ngi chi mng hung l chng ta. Nhng iu


quan trng l Tn Gi A Nan cng nh chng ta cn tm phm, nn nghe
chi khng chu c. Cn Pht gic ng ting chi i vi Ngi nh gi
thong ngoi tai. Ngi khng ng tm, nn thng h l nhng ngi m
mui bnh nng, nn ni php cu cha.

Cng vy, Chng ta khi pht tm tu, nu gp ngi lm kh khng nn bun


gin m phi qun khi lng thng v cm ha h. Nht l nhng Pht t
c gia nh m bit tu, hoc b chng hay v, hay con lm kh d, l c
hi tt mnh tu, ch bun gin v ng cho rng bn mnh con mnh ph
ri khng cho mnh tu. M nn xt ngh thng bn thng con, v cha
hiu o cn m ti nn cn s cm ha ca mnh.

Th nn, tt c mi kh khn, nhng li xc no, nu chng ta bit tu, tm


sng sut ha gii tt c th c an vui.

Mt ln khc Pht i gio ha vng B La Mn, cc tu s B La Mn thy


t ca mnh theo Pht nhiu qu, nn ra n ng Pht chi. Pht vn
thong th i, h i theo sau chi. Thy Pht thn nhin lm thinh, h tc,
chn Pht li hi:

-C m c ic khng?

-Ta khng ic.

-Ngi khng ic ti sao khng nghe ti chi?

-Ny B La Mn, nu nh ng c m tic, thn nhn ti d, mn tic h ra


v, ng ly qu tng, h khng nhn th qu y v ai?
-Qu y v ti ch ai.

-Cng vy, ng chi ta, ta khng nhn th thi.

Ngi ku tn Pht chi m Ngi khng nhn. Cn chng ta, nhng li ni


bng ni gi u u cng lng nghe bun gin. Nh vy mi thy
nhng li cung di ca chng sanh Ngi khng chp khng bun. Cn
chng ta do si m, ch mt li ni nng, ni hn, m p mi trong lng, v
vy m kh au trin min. Chng ta tu l tp theo gng ca Pht, mi tt
xu ca mnh phi b, nhng hnh ng li ni khng tt ca ngi ng
quan tm, nh th mi c an vui.

Trong kinh Pht v d ngi c mng chi ngi thin, ngi thin khng
nhn li mng chi . Ngi c ging nh ngi nga mt ln tri phun
nc bt, nc bt khng ti tri m ri xung mt ngi phun. Th nn, c
th nhn mi dnh mc kh au, khng th nhn th an vui hnh phc. T
y v sau, qu v c ai nghe ai ni g v mnh d tt hay xu, ch nn th
nhn th s c an vui. a s chng ta c ci tt nghe ngi ni khng tt
v mnh qua ming ngi th hai th ba, th tm phng ra manh mi th
nhn ri ni sn si phin no, l k kh khng phi ngi tr. Tuy c
chng duyn bn ngoi m chng ta bit gii khng th nhn l tu.
Khng phi tu l cu an sung, m phi c ngi th thch c dp coi li
mnh lm ch c mnh cha. Nu cn bun gin v mt vi l do bt
nh bn ngoi l tu cha tin.

Tinh thn nhn qu ca o Pht khng phi gy nhn no chu qu y trn


vn, ngoi tr ngi khng bit tu th nhn qu khng sai khc. Cn vi
ngi bit tu th nhn qu bin chuyn theo cng phu tu hnh cao thp m c
sai khc. Tu l chuyun nghip gim ht phin no kh au c an vui
hnh phc, l tu ng theo li Pht dy. Nu tu sai th khng chuyn
c nghip nn phin ly c dai dng kh au khng t tr, li cn thi
ch tu tp, khng c li ch g c. Ti mong rng qu Pht t sau khi nghe
php nn nghim xt ng dng tu hnh trn ng tu mi ngy mi tin
cho ht kh c vui.

--- o0o ---


HT