You are on page 1of 17

Bt i h php

Thin Duyn

Bt i h php

Mt iu kh hiu ca Pht gio l s xut hin ca cc dng hnh tng phn n, khng khip...C th ni l nhng hnh tng xu x, gh rn n sn tc gy, v nhng hnh tng phn n ny dng nh i ngc li vi tinh thn Pht Gio. Nhng hnh tng ny khng h l biu tng cho ci c hay l tng trng cho mt ma lc no ...M thay vo chnh l tng trng cho s dng mnh ca thc ti cn bn ca v tr ni chung, v tng trng cho tm thc ca con ngi ni ring. Ngoi ra cn l s tiu dit nhng m mui h vng ca tm thc con ngi, v mc ch ca cc v cn l s bo h cho lng tn, c tin. Nhng h thn phn n l nhng tng trng cho s ch ng dc vng, nh bi nhng iu xu xa.

Bt i h php

Thin Duyn

Nhng h thn thng c thn hnh chc nch, ngn nhng dy... nhiu v cn c nhiu u nhiu tay. Mu sc ca khun mt cc ngi thng c hay so snh vi mu my, mu qu... l l do ti sao trong cc sadhanas hay c nhng on so snh mt v h thn mu en nh m my xut hin cui tri, hay l xanh nh mu ngc lc bo, hoc trng nh mt ngn ni pha l, mu vng nh vng rng, hoc mu nh l nhng tia nng ni ngn ni san h ...Trong cc sadhanas cng c ni rng cc ngi ph y ngi mt lp tro ca cc bui l trn vi du m hoc l ph khp ngi nhng vt m, nhng m mu v m ngi. Khun mt ca cc ngi thng c nhng biu hin nh sau : ming m mt ci gin d, t l ra nhng chic rng nanh - ngi ta hay ni nhng chic nanh c lm bng ng hoc st. Nhng con mt ngu y mu biu l cho s phn n. Thng th cc ngi c 3 mt. iu quan trng nht trong nhm cc h thn chnh l nhm 8 v, c bit n nh l cc h php chnh ca Pht gio Ty Tng ( Bt i H Php ), cc h php ny c xem nh nhng v b tt, v cc ngi c nhim v chin u mt cch khng khoan nhng vi bt k th lc ma qu no cng nh nhng k th ca Pht gio .

H bao gm : * Yama ( D Ma ) * Mahakala ( i Hc Thin ) * Yamantaka ( Hng Phc D Ma ) * Kubera ( Ti Bo Thin Vng ) * Hayagriva ( M u Minh Vng ) * Palden Lhamo ( V N Thn ) * Tshangs pa ( Phm Thin Trng ) * Begtse ( Thn Chin Tranh )

Bt i h php
Yama: ( D Ma ) Thn cht

Thin Duyn

Da trn nhng truyn thuyt v ngun gc ca Yama, mt ngi n ng c mt v thnh cho bit rng nu ng ta nhp nh 50 nm trong 1 hang ng, ng ta c th t c gic ng. Thi gian c th tri i, ng vo m ngy th 29 ca thng th 11 ca nm th 49. Hai tn trm chy trn vo hang ng ca ng. Trong tay bn chng l ci u ca con tru m bn chng git trm. Sau chng mi pht hin ra rng ngi n ng bit c vic lm m m ca bn chng, bn chng quyt nh git ng bt u mi. ng ta van xin bn chng tha mng cho ng, bi v ch cn vi pht na l ng c th t ti gic ng. Nu b git cht trc thi hn 50 nm th mi cng sc ca ng b sng b.Bn cp pht l trc li van xin ca ng ta, v ct t u ca ng ta. Ngay lc , ng ta lp tc bin thnh yama v i ci u tru vo ci xc khng u ca mnh. Yama git cht hai tn cp v ung cn mu ca chng bi ci chn c lm bng s ca bn chng.Trong cn in cung bo th, Yama e do tiu dit ht tt c dn Ty Tng. Ngi dn Ty Tng nguyn cu c Vn Th S Li , xin ngi bo v dn chng trc cuc bo th ca Yama. Vn Th S Li lin vn dng thn thng ho thn thnh Yamantaka ( Hng phc d ma ), ngi nh bi Yama, cu gip dn chng, ng thi ngi khin Yama tr thnh mt trong nhng h php ca Pht gio.

B Tt Vn Th S Li

Bt i h php

Thin Duyn

Vng min ca Yama Chng ta thng thy Yama hay xut hin trong thangka vi mt phi ngu ca mnh, Chamundi, l ngi dng cho Yama mt chn tin dc mu qu ( cam l mu-nd ). V nhng xc ngi cht nh l th trang sc ca Yama. Yama c mu xanh en ca u con tru .

Mahakala : i Hc Thin

Huyn thoi v lch s ca Mahakala c vit bi Khedrup Khyungpopa, l ngi sng lp dng truyn tha Shangpa Kagyu, vo th k th 11. Ngi dy rng sc mnh c bit cng nh nng lc k diu ca Mahakala l do nguyn lc ca c Avalokiteshvara ( Quan Th m ). Ngi nguyn cn sinh t v quyt khng thnh Pht nu cn chng sanh cha c gic ng. Sau khi gip hng trm ngn ngi, trong v s i t ti gic ng . Ngi thy rng s au kh khng h gim st m hn th na s nhim trong tm thc chng sanh ngy mt tng trng. Ngi thy tht vng, nht ch. Lc lp tc u ngi v tan thnh trm ngn mnh vn.

Bt i h php

Thin Duyn

Pht A Di ( Amitabha) mt trong 5 v Pht ( T L Gi Na Pht, Bo Sanh Pht, Khai Phu Hoa Vng Pht , A Di Pht, Thin C Li m Pht-nd ) ghp nhng mnh v li, v bin thnh 11 u. Sau ngi dn d c Avalokiteshvara hy thc hin li li nguyn mt ln na, nhng gi li nguyn tt hn, kin c hn. Do Avalokiteshvara c mi mt u, v trong c mi u l hin ho v mt u l phn n. u phn n chnh l i din cho Mahakala.

Ngi Avalokiteshvara Ngi Avalokiteshvara bun b, trong khong thi gian 7 ngy. Ngi ngh rng trn th gii y nhng chng sanh au kh cn mt kt qu tht nhanh chng m khng phi c qu nhiu n lc. Sau ngi mun bin mnh thnh mt bn tn phn n nh bi nhanh chng v hiu qu hn nhng tr ngi cho hnh phc ca ngi khc. Vi t tng ny ch Hum mu xanh m xut hin t tri tim ngi. Chng t Hum tr thnh Mahakala. iu c ngha rng trong cu thn ch Om Mani Padme Hum, chng t Hum tng trng cho sc mnh, quyn nng.

Chng t Hum ca Ty Tng

Thn ch Om Mani Padme Hum

S xut hin ca Mahakala ko theo s rung ng ca mt t, ng thi c ging ni ca ch Pht vang vng trong khng trung chng minh rng Mahakala c quyn nng lm ban pht nhng g chng sinh mong mun nu nhng mong mun l trung thc v tt.

Bt i h php

Thin Duyn

Mahakala l mt h thn gim h cho ngi thng tr Mng C- Thnh Ct T Hn- lc by gi. S phn n ca Mahakala c xem ging nh ho thn phn n ca thn Siva. Ty Tng, v hnh nh ca Mahakala thng c mt u v ba mt, lng my nh nhng ngn la nh v ru th c dng nh hnh mc cu. Mahakala c t 2 n 6 tay. iu t nhin c bn m dn Ty Tng thng th cng Mahakala c l l v ngi l v thn ca lu tri. Bi v dn Ty Tng sng du mc, do vy thi gian lu mau l ph thuc vo thin nhin v mi trng xung quanh, do vy h dng lu tri, vic di chuyn v nh c tm thi l mt phn quan trng ca cuc i h. Ngoi ra ngi cn l mt H Php rt quan trng, bi th cho nn mi tu vin u c mt ni th Mahakala.

Yamantaka ( Hng Phc D Ma )

Yamantaka, l mt ho thn phn n ca Vn Th S Li ( B Tt ca tr tu ), Yamantaka l ho thn phc tp v phn n khng khip nht trong tt c cc ho thn phn n ca Pht gio. ho thn ny , Vn Th S Li hng phc c thn cht Yama, khi m Yama ang trong cn kht mu in cung tr th git hi dn Ty Tng . Theo truyn thuyt, trong i nh, Vn Th S Li i khp tt cc ni trong a ngc tm kim Yama. Cui cng ngi tm ra c ni tr ng ca Yama v cc thuc h ca mnh l mt thnh ph st a ngc. ( Yama lc ny mang hnh dng thn ngi u tru nc ). iu phc Yama, Vn Th S Li s dng hnh dng nh vy, nhng thm vo tm u v nhn ln nhiu tay, mi cnh tay u cm nhng th v kh ng s. V hn th na t trong thn ngi mc ra thm mt s lng chn tng ng, xung quanh ngi l mt s lng ln nhng chng sanh ang kinh hi. i u vi ci cht, ngi hin thn nh chnh bn thn ca thn cht c nhn ln nhiu ln. Thn cht Yama thy c bn thn nhng s khng khip li gp nhiu nhiu ln. Lc ny thn cht Yama gp phi tnh cnh ng ngha l "s mun cht".

Bt i h php

Thin Duyn

l l do ti sao cc nh yogi khi thc hnh php yamantaka , thng qua hnh tng yamantaka h s pht tin c nh lc mnh i din vi ci cht, cng nh cc s s hi v ci cht. Mi u, mi cnh tay, mi bn chn cho n tng thi , tng mn trang sc, tt c biu tng ca Yamantaka u l nhng mng gic ng ti cn thit cho vic i din vi ci cht.

C Yama v Yamantaka u mang hnh tng l u tru nhng Yama th lun c mt mn trang sc hnh bnh xe trn ngc, y l du hiu c trng phn bit hai v h php ny.

Bt i h php
Kubera (Vaisravana) ( Ti Bo Thin Vng )

Thin Duyn

Theo thn thoi Hindu, Kubera l con trai ca mt nh hin trit gi l "Visravas", v vy ngi c t theo tn cha mnh l "Vairavana". Truyn thuyt ni rng do s tu tp nghim chnh, s mc mc, chn tht ca mnh trong hng ngn nm. Brahma ( Phm Thin ), ng so to trong thn thoi ca Hindu, ban cho ngi s bt t v bin ngi thnh v thn ca ti bo. Ngi l v thn bo h cho tt c cc kho tng ca tri t. Ngi s ban pht kho tng ny cho nhng ai xng ng. Ni ca Kubera l ngn ni Kailash ( mt nh ni linh thing, m ngi dn Ty Tng rt hay hnh hng ti, tng truyn ai ti c ngn ni linh thing ny th dng nh tnh ho c rt nhiu nghip lc, cng nh tin mt bc rt di trong con ng tu tp - ngi dch ). Nhng khi c Brahma b nhim lm Thn Ti Bo, th Brahma cho ngi vng Lanka ( Ceylon) lm th ph ca ngi.

Ngn ni Kailash

Bt i h php

Thin Duyn

Cng da theo truyn thuyt, ngi cng c Brahma tng cho chic xe pushpaka, l chic xe khng l v di chuyn theo ngh ca ch nhn vi mt tc khng khip Kubera cng c th cng bi cc Pht t, ng c xem nh l mt v bo h ca phng Bc ( trong mt s ti liu cn ni Kubera chnh l T Sa Mn Thin Vng, ngi trn gi phng Bc, ch v ti bo-nd ). Biu tng c trng ca ng chnh l con chn. Con chn c bit ny lun nh ra chu bu.

Theo Pht gio , ngi cn c gi l Jambhala. Ngi lun xut hin di hnh tng to bo v c bao ph bi chu bu. Chn phi ca ngi lc no cng p ln mt ci v c nm trn mt bng sen ( v c ny tng trng cho tc khng khip ca ngi ).

Hayagriva : M u Minh Vng

Bt i h php

Thin Duyn

Hayagriva c th cng Ty Tng mt cch chnh yu bi nhng ngi bun nga bi v ngi ta tin rng Hayagriva do v ui ma qu i bi ting nga h vang tri. Khi ngi ta thnh, ngi s bo hiu vic ging lm ca ngi bng ting h, l l do c ci u nga trn nh u, mt du hiu c trng ca Hayagriva. m thanh vang ra t u nga, theo nh truyn thuyt l c kh nng xuyn thng mn v minh, em li nh sng chn tht ca t do. Thn ch ca ngi c cha nhng cu th nh sau. "Nguyn cu ngi bo v n nga Tng thm s lng nga ci T nhng con nga ny s sinh thm nhiu ch nga con siu phm Xin ngi hy dp ht nhng chng ngi trn ng v hng cho chng con i ng hng" ( do li sng du mc ca ngi Ty Tng, nn nga l mt th quan trng khng th thiu trong sinh hot thng nht ca h-nd) Hayagriva l mt ho thn phn n ca c Avalokiteshvara ( Quan Th m ), theo nhng kho cu th c ti 108 hnh tng ca Hayagriva. Nng lc c bit ca ngi l cha bnh, nht l cc bnh v da, thm ch c nhng bnh v da kh trm trng nh l bnh phong. Bnh ny c tin rng do Naga gy ra ( Naga l loi rng nhng c hnh tng ging nh rn, rt thch sng khu vc sng nc, ao h, bin c... nd)

Rng ( mt dng ca naga ) Hnh tng n gin nht ca ngi th c mt mt, hai tay v hai chn. Tt c mi th v ngi l khun mt ng s vi ba con mt, ci ming ang gm rng y nhng rng nanh, t th ng ca mt chin binh, chic bng to ln n cha mt ni lc phi phm trong . Tay phi ngi vung thanh kim e do i phng, tay tri gi ln ph tr trong mt t th ng s, trang sc ca ngi l nhng con rn. Nt p ca ngi li l nhng iu ng s nu trn, bi v chnh ci kha cnh ng s li l biu l ca s t bi, chnh ci ng s gip ta bung b c bn ng, v xuyn thng c mn v minh....

10

Bt i h php

Thin Duyn

Palden Lhamo : V n thn

Palden Lhamo l v n h php duy nht trong nhm 8 h php ln ca Pht gio. Ngi l n h php bo v cho chnh php khp mi ni, bao gm c c t Lai Lt Ma v nh nc Ty Tng, th ph Lhasa. ng thi ngi cng l n h php cho t nc Trung Quc t triu i nh Yuan ( nh Nguyn th k 13) cho ti nhng ngy cui cng ca triu i nh Qing ( Thanh ) u th k 20. n , Palden Lhamo cn c gi l Shri Devi. Ngi cn l l n thn Okkin Tungri min Bc Mng C. Ngi cng c xem nh l mt ho thn phn n ca Saraswati ( Bin Ti Thin-nd ) v n thn ca s hc tp, ca s bin ti ( n ni ), v ca m nhc. Mt ho thn khc ca ngi l Chamudi, phi ngu ca Yama. Li cng c thuyt ni ngi l mt phi ngu ca Mahakala L n h php duy nht trong vic bo v chnh php, th nn tng truyn rng nhng th v kh ca ngi vn l c cc thn khc trao tng. Hevajra tng cho ngi hai ht xc xc nh ot sinh mng ca con ngi, Brahma tng ngi chic qut lm bng lng cng, t Vishnu ngi c tng hai chic n sng rc( ging nh hai vin ngc to ho quang-nd ). Mt chic th c ngi ci trn nh u, chic cn li c ngi eo vo ngang eo. Kubera, Thn Ti Bo, cho ngi mt con s t ( trang sc hnh s t-nd ) v c ngi eo tai phi. Nanda, Thn rn, ban cho ngi mt con rn ( trang sc hnh con rn-nd ) v c eo tai tri ca ngi. T Vajrapani ( Kim Cang Th ) ngi nhn mt chic ba sm st. Nhng v thn khc ban tng ngi mt con la, c bao bc bi b da ca qu D Xoa, v c nhng con rn c qun quanh bng. Ngi ta hay thy ngi ci con la ny i du hnh khp mun phng.

11

Bt i h php

Thin Duyn

Tn tng ca Palden Lhamo Ngoi ra cn c mt truyn thuyt ni r hn v s t bi ca ngi. Tng truyn l ngi nh hn vi mt v vua tn l Shenji, ngi va l mt v vua kht mu va l mt chin binh bo tn, ng ta t chi ht nhng li yu cu ca Palden Lhamo khn cu ng dng git hi dn chng v ti. Cui cng ngi nh a ra mt ti hu th : Nu khng dng git hi, b s git nhng a con ca mnh c vi nh vua, cho ng c th tri nghim v ni au ngi thn b git hi m ng ta gy ra cho nhng ngi khc. Shenji vn khng dng, th l ngi thc hin li e do ca mnh. Trc ci cht ca con trai mnh, ng ta buc phi dng li. Ngi hay c thy mang theo xc ca con trai mnh trn lng con la i khp ni. y l biu tng cho quyt tm khng dng li trc bt c iu g em li s an bnh cho tt c.

12

Bt i h php
Tshangs Pa ( Phm Thin Trng )

Thin Duyn

Brahma (Phm Thin) , l mt v thn quan trng nht i vi o Hindu, tuy nhin i vi Pht gio th Phm Thin ch chim mt v tr th yu. Tn ting Ty Tng ca Brahma l Tshangs Pa, chng ta thng bit n Brahma vi hnh tng 4 u 2 tay. Nhng trong Pht gio Ty Tng ngi lun c biu hin vi mu trng, 1 u 2 tay v c gi l Tshangs pa dkar po. C ngha l Tshangs Pa Trng.

Hnh tng Brahma trong Hindu gio Cng theo nh cc sadhana, y cng l hnh tng ca Brahma. Ngi ta thng thy ngi ngi trn lng con nga trng, gi cao thanh gm, i lc c eo l c sau lng. Ngi l mt v thn ca chin binh, nhng khng hin thn qu khng khip v man r. ng sau chic vng min ngi l chic khn mng c cha ci v c ( mt trong nhng biu tng ct tng thng thy ca Ty Tng-nd ). Ngi mc nhng b qun o di tay v "bng bnh nh my".

Tshangs Pa

13

Bt i h php

Thin Duyn

Mc d cc truyn thuyt ng sau ngun gc ca ngi, khng c g khng kh hp vi Brahma, song chng ta c mt truyn thuyt kh th v: Ngy xa khi ngi ra i, v c t tn l Tshangpa karpo. Ngi ln ln vi y s hng mnh, ngi thng do khp ni trong v tr trn lng mt con nga vng.Vo ban ngy th ngi do chi trn bu tri, ti ban m th mi p xung. Vo mt ngy n, ngi n cc cung tri. Sau ngi la c mt n thn ( c th l thin n-nd) tn l Dhersang, v n trm c vin ngc nh ca thn. Xui xo thay, ngi khng th trn thot kp v b mt v thn bo h ca cung tri ny dng chic li ca mnh tm ly ngi v nm ngi tr v li mt t, ly li vin ngc nh t tay ngi, cng ng thi ly lun tri tim ca ngi.Hn th na ngi b p phi ha hn vi n thn Dhersang. Tht vng v s bi trn ca mnh, ngi li tip tc cuc hnh trnh ca mnh trong v tr. Ngi bt u git tt c nhng ngi thanh nin nhng ni ngi i qua, v cng bc nhng c gi m ngi gp. Mt ngy n ngi gp n thn Ekajati. Vi nh quy ry n thn, ngi bt u bung li ong bm. N thn Ekajati ni gin v dng chic khn t la ca mnh ang chong trn ngi nh ngi.

Ekajati - B m khng khip B nh vo i, chn ngi lp tc gy la. Ci nh ca n thn ngay lp tc khin cho ngi gic ng v tr thnh mt trong nhng h php ca Pht gio. Ci nh ny khng c ngha l hnh hung trn mt kha cnh vt cht. N chnh l s tn cng vo cc phn tiu cc, cc kha cnh en ti ca tm thc v chuyn ho n. Bi v sc mnh, nng lc v bin ca ngi c chuyn hng vo vic bo h v cng dng cho chn l, khin ngi tr thnh mt trong nhng v i h php ca Pht gio. Trong lch s, y cng chnh l hnh nh i din cho s hi nhp ca tn gio c ca Ty Tng ( o Bon ) vo o Pht bi o s v i Padmasambhava ( Lin Hoa Sanh ).

14

Bt i h php
Begtse: Thn Chin Tranh

Thin Duyn

Ngi chin binh man r ny, vn l mt d xoa, l v thn ca chin tranh vng Trung , mc o gip v trang phc ca qun Mng C, xut hin trong Pht Gio Ty Tng vo na cui th k 16, l h php cui cng gia nhp vo nhm 8 v h php.

Yaksha - D Xoa Theo truyn thuyt,Begtse xut hin trc khi Dalai Lama, ngi lnh o ca mt i qun ng vt. c Dalai Lama c mi t Ty Tng ti Mng C do vua ca Mng C lc by gi l Atlan Khan ( con chu ca Thnh Ct T Hn-nd) chuyn di Pht gio thnh quc gio ca Mng C. Bit c vic ny nn c Dalai Lama lin ho thnh Quan m T Th Avalokiteshvara, v B Tt ca lng t bi, hai tay ca ngi chp trc ngc to thnh n nguyn cu. Bc chn ca con nga ngi ci, in ln trn ct khng phi l du chn m l thay li l cu thn ch Om Mani Padme Hum.Tn mt chng kin php mu ny, Begtse lin tin tng ngay vo tnh u vit, s vt tri ca Pht gio v t ng quy phc, v chuyn sang Pht gio. Ngi ta ni s quy phc ca Begtse chnh l hnh tng cho vic chuyn i quc gio ca Mng C thnh Pht gio.

15

Bt i h php

Thin Duyn

Chn dung ca Begtse Ngi xut hin vi y cc th phc trang nh cc h php khc, gi cao mt thanh gm ( cn gm c hnh con b cp ) trong tay phi. Tay tri th nm mt chic u ca k th mu cam, ta cn c th thy ngi ging cung tn cng lc . Ngi p ln xc cht ca ngi n ng bng chn tri, chn cn li th ngi dm ln ci xc cht ca con nga. Ba con mt ca ngi y s phn n,nhn trng trng e do nhng k ph hoi chnh php.

16

Bt i h php i li t s :

Thin Duyn

Cui cng Thin Duyn hon tt c bi vit v Bt i H Php. Tht s nhn duyn khin Thin Duyn gng sc, chnh l mun gp mt phn sc nho nh ca mnh cho mi hnh gi Pht gio v nht l nhng hnh gi ca Kim Cang Tha bit r hn v ch v h php. Cng xem y nh l mt mn cng dng ca Thin Duyn v cc bn ng hc n Tam Bo, n dng truyn tha,ch t, n c bn s HH18th Dromtug Rinpoche Losang Choekye Pelden v bn s HH Gyalwang Drukpa XII ca mnh... Xin nguyn ch v h php thng hng h nim tt c chng sinh cho ti tn rt ro vin thnh qu v. Do cng c ly ngun ti liu t nc ngoi, m kh nng dch thut li cn c gii hn cho nn nu c sai st g xin mi ngi nim tnh b qua. Mi sai st nu c u l do ngi dch, mi cng c nguyn hi hng ti tt c chng sanh.

Link gc : http://www.exoticindiaart.com/article/wrathful/

17