Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл

Агуулга
1-рт. Төслийн эрхэм зорилго, үндэслэл
2-рт. Хэрчсэн гурилын үйлдвэрийн маркетинг, зах зээлийн судалгаа
3-рт. Хэрчсэн гурилын үйлдвэрийн технологи, тоног төхөөрөмжийн
судалгаа
4-рт. Бүтээгдэхүүний танилцуулга
5-рт. Маркетингийн баримтлах бодлого
6-рт. Санхүү, эдийн засгийн үр ашгийн тооцоо

1

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Төслийн эрхэм зорилго, үндэслэл
Улаанбаатар хотын хэрэглэгчдийг хямд төсөр, чанартай, эрүүл ахуйн шаардлага
хангасан хагас боловсруулсан гурилан

бүтээгдэхүүн ханган нийлүүлэх

үйлдвэрлэл

эрхлэн Монгол улсын эдийн засгийн хөгжилд өөрсдийн бодит хувь нэмрийг оруулах.

Хэрчсэн гурилын үйлдвэрийн маркетинг, зах зээлийн судалгаа
Судалгааны

зорилго: Өрх гэрийн хүнсний хэрэгцээнд зориулсан хагас
боловсруулсан гурилан бүтээгдэхүүний эрэлт, зах зээлийн байдлын талаархи мэдээлэл
цуглуулах
Энэхүү зорилгод хүрэхийн тулд бид нар маркетинг, зах зээлийн судалгааг дараах
чиглэлүүдээр явууллаа. Үүнд:

Монгол дахь зах зээлийн өнөөгийн төлөв байдал.

SWOT шинжилгээ.

Түүхий эд, материалын судалгаа.

Бүтээгдэхүүний боломжит эрэлтийн талаарх судалгаа.

Монгол дахь зах зээлийн өнөөгийн төлөв байдал
Улаанбаатар

хотод

өнөөгийн

байдлаар

“ЦЭЦ

ХАНГАЙ”

ХХКомпаний

“БӨМБӨӨЛЭЙ”, “ХААН ХҮНС” ХХКомпаний “ХААН” хэрчсэн гурилууд нь тус зах
зээлийн ихэнх хувийг эзэлж байна. Зах зээлийн бусад хэсгийг Жижиг бэлэн гурилын
үйлдвэрүүд эзэлж байна. Жишээ нь:
-

“Ариун Инвест” ХХК-ний “Миний Аппитит” 0.4кг

-

“Дэнд” ХХК-ний “Амтлаг” 0.5кг

-

“Тэнүүн дөл” ХХК-ний “Бондоолой” 0.35кг, “Жигнэсэн гурил” 0.5кг

-

“Бэлчир трейд” ХХК-ний “Шаргал” 0.4кг

-

“Экспресс хүнс” ХХК-ний “Хэрчсэн гурил” 0.4кг гэх мэт олон жижиг
үйлдвэрүүд байна.

2

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Компаний нэр

Бүтээгдэхүүний нэр,

Үнэ

хэмжээ
“Дэнд” ХХК

Амтлаг 0,5 кг

600

“Тэнүүн дөл” ХХК

Бондоолой 0,35 кг

340

“Бэлчир трейд” ХХК

Шаргал 0,4 кг

400

“Экспресс хүнс” ХХК

Хэрчсэн гурил 0,4 кг

300

“АМЦО” ХХК

Жигнэсэн гурил 0,5 кг

600

SWOT шинжилгээ
Үйлдвэрийн төслийн SWOT шинжилгээ
Давуу тал

Сул тал

Дэвшилтэт технологи.

Зах зээлийн хангагдаагүй эрэлт.

Түүхий эдийн нөөц элбэг.

Бүтээглэхүүний хадгалалтын

нэвтрүүлэх, сурталчлахад зардлын

хугацаа урт.

хэмжээ харьцангуй их гарах.

Сонголт ихтэй.

Бүтээгдэхүүний чанар илүү.

ажилласан туршлага бага.

Боломж

Зах зээлд бүтээгдэхүүнээ

Аюул занал

Хэрэглэгчдийг нэмэгдүүлэх

Өрсөлдөгчдийн тоо, үйл

боломжтой.

ажиллагааных нь цар хүрээ

Шинэ, шинэчилсэн бүтээгдэхүүнийг

нэмэгдэх.

нийлүүлэх.

Бусад компаниудтай харьцуулахад

Орлох бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл,
нийлүүлэлт нэмэгдэх.

Үйлдвэрийн газрын эдийн засаг,
санхүүгийн үр ашгийг дээшлүүлэх.

Түүхий эд, материалын судалгаа.
Монгол улсын бүтээгдэхүүний зах зээлд үйлдвэрийн түүхий эд болох гурилын
нийлүүлэлт, тэдгээрийн үнэ ханшны судалгаа

3

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Гурилын хэмжээ килограммаар

Гурил нийлүүлж байгаа үйлдвэр,

Бүтээгдэхүүний нэр

Үнэ

Газар
1

Алтан тариа ХК

Алтан тариа гурил /25 кг/

11 000₮

2

Улаанбаатар гурил ХХК

Улаанбаатар гурил /25 кг/

10 500₮

Манай үйлдвэрийн хувьд гурилын түүхий эдийн хувьд хангалттай хэмжээний
нийлүүлэлт байгаа тул зах зээлийн нийлүүлэлтийг тогтоох нь ач холбогдол багатай гэж
үзсэн.

Бүтээгдэхүүний боломжит эрэлтийг тандсан судалгаа.
Бид бүтээгдэхүүнийхээ боломжит эрэлтийн талаархи судалгааг зах зээлийн
боломжит хэрэглэгчид, өнөөгийн зарим хэрэглэгчдээс авсан анкетийн судалгаа,
статистикийн тоо баримтуудад тулгуурлан гаргахыг зорилоо. Бид өөрсдийн боломжит
хэрэглэгчдийн цар хүрээг үйлдвэрийн өнөөгийн хүчин чадлын төвшинг харгалзан
Улаанбаатар хотын хэмжээнд гаргахаар болсон. Үүний тулд бид нар нийт өрх гэр, ам
бүлийн дундаж тоог гаргах болсон.
Улаанбаатар хотын нийт өрх гэрийн тоо, дундаж ам бүл
Д/д

Нийслэл, дүүрэг

Суурин хүн ам

Бүх
өрх

Үүнээс
Орон сууцанд

Гэрт суудаг

суудаг
1

Улаанбаатар

760077

161273

126043

35230

2

Хан-Уул дүүрэг

71395

14646

11250

3396

3

Багануур дүүрэг

21118

4624

4538

1086

4

Баянзүрэх дүүрэг

147425

31318

23085

8233

5

Налайх дүүрэг

23619

5248

3918

1330

6

Баянгол дүүрэг

137507

29100

25577

3523

7

Сүхбаатар дүүрэг

92235

19941

1562

4339

8

Чингэлтэй дүүрэг

104346

22313

17012

5301

9

Багахангай дүүрэг

3486

839

605

234

10

Сонгинохайрхан дүүрэг

154276

31962

24174

7788

11

ГХЯ дүүрэг

4670

1282

1282

0

Хүснэгт 2. 2000 оны хүн амын тооллогын дүн.
4

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Дээрх хүснэгтээс үзэхэд Улаанбаатар хотын хэмжээнд ойролцоогоор 760077 хүн
оршин суудаг бөгөөд 161273 өрх гэртэй үүнээс үндэслэхэд дундаж ам бүлийн гишүүдийн
тоо 5 байна.
Зорилтот хэрэглэгчдээ тодорхойлохын тулд анкетийн судалгааг явуулсан.
Судалгаанд нийт 100 орчим хүн хамруулсан. Судалгаанд бид Миний дэлгүүрийн
салбарууд, ТБД андууд, БОСА ийн салбар дэлгүүрүүдээр үйлчлүүлэгчдээс санамсаргүй
байдлаар хэрэглэгчдийг хамруулж авсан.

Судалгаанд хүнс цуглуулж байгаа гэрийн

эзэгтэй нарыг 80% байхаар хамруулсан. Ийм тооны хүн хамруулсан нь цаг хугацааны
хязгаарлалт, судалгааны үр дүнгийн боловсруулалтын шаардлагааас хамаарсан болно.
Эдгээр хүмүүсийн зан төлөвийг судлан шинжилж байгаа явдал нь нийт зах зээлийн
ерөнхий төлөв байдал, хандлагыг тодорхой хэмжээгээр илэрхийлж чадна гэж үзсэн.
Анкетийн судалгааны үр дүн
Асуулт 1. Та бэлэн хэрчсэн гурил хэрэглэдэг үү?
А. Байнга хэрэглэдэг 12%
Б. Хааяа хэрэглэдэг 30%
Б. Хэрэглэдэггүй 58%
Асуулт 2. Ер нь танай өрх гэр долоо хоногт хэдэн удаа хэрчсэн гурилтай хоол хэрэглэдэг
вэ?
А. Долоо хоногт 6 7 30%
Б. Долоон хоногт 3 5 61%
В. Долоо хоногт 1 2 9%
С. Хэрэглэдэггүй 0
Асуулт 3. Танай өрх гэр оройн хоолондоо хэдий хэмжээний хэрчсэн гурил хэрэглэдэг вэ?
А. 0.3 0.4 кг хүртэл 32%
Б. 0.4 0.8 кг хүртэл 53%
В. 0.8 1

кг хүртэл 10%

Г. 1 ба түүнээс дээш 5%
Хэрвээ та бэлэн хэрчсэн гурил хэрэглэдэг бол дараах асуултуудад хариулна уу.
Судалгаанд оролцогчдын 42 хувь нь үүнд оролцсон.

5

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Асуулт 4. Хэрвээ та бэлэн хэрчсэн гурил хэрэглэдэг бол одоогийн нийлүүлэгдэж байгаа
бүтээгдэхүүний чанар болон үнийн хувьд таны хүссэн түвшинд хүрч чадаж байна уу?
Үгүй бол яагаад? Шалтгааныг нээлттэй хэлбэрээр авах
А. Тийм 77%
Б. Үгүй 23%
Асуулт 5. Та яагаад бэлэн хэрчсэн гурил худалдаж авдаг вэ?
А. Хоол хийхэд зарцуулах цаг заваар хомс байдаг
Б. Хоол хийх ажлыг хялбарчилдаг
В. Амт сайтай байдаг
Г. Бусад шалтгаанаар
Асуулт 6. Та хэрчсэн гурил буюу хагас боловсруулсан бүтээгдэхүүний талаар ямар
бодолтой байна вэ? Нээлттэй
Асуулт 7. Өнөөгийн бүтээгдэхүүний талаар та юуг нь сайжруулах, өөрчлөх хэрэгтэй гэж
бодож байна вэ?
Асуулт 8. Таны бүтээгдэхүүний талаархи санал бодол, энэ чиглэлийн ямар бүтээгдэхүүн
зах зээлд хэрэгцээтэй байна гэж үзэж байна вэ? Нээлттэй
Судалгаанаас үзэхэд Улаанбаатар хотын хэмжээнд ойролцоогоор 760077 хүн
байнгын оршин суудаг бөгөөд 161273 өрх гэртэй үүнээс үндэслэхэд дундаж ам бүлийн
гишүүдийн тоо 5 байна. Судалгаанд оролцсон хэрэглэгчдийн 42 хувь нь бэлэн хэрчсэн
гурилыг ямар нэг хэмжээгээр хэрэглэдэг байна. Хүмүүсийн бүтээгдэхүүнийг хэрэглэх
гол шалтгаан нь хоол хийх ажлыг хөнгөвчлөх, цаг хэмнэх явдал байдаг байна. Хэрэглэдэг
хүмүүсийн ихэнхи хувь нь өнөөгийн зах зээлд нийлүүлэгдэж байгаа бэлэн гурилын үнэ,
чанарыг боломжийн түвшинд байна гэж үзсэн. Судалгаанаас үзэхэд энэхүү гурилан
бүтээгдэхүүний зах зээлийн хэмжээг байнгын хэрэглэгчдийн хувьд
Дундаж өрх гэрийн хэрчсэн гурилын хэрэглэх давтамж:
6.5х0.3 + 04х0.61 + 1.5х0.09= 4 удаа
Эндээс үзэхэд дундаж өрх гэр нэг долоо хоногт дунджаар 4 удаа хэрчсэн гурилтай
хоол хэрэглэдэг байна.
Дундаж өрх гэрийн хэрэглэх хэрчсэн гурилын дундаж хэмжээ:
0.35кгх0.32+0.6кгх0.53+0.9кгх0.1+1.2 кгх0.05=0.58 килограмм
Эндээс үзэхэд нэг удаагийн хоолон дунджаар 0.58 килограмм гурил хэрэглэдэг
байна.

6

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Хэрэглэгчдийн 12 хувь нь хэрчсэн гурил байнга хэрэглэх сонирхолтой байдгаас
үзэхэд дараах зах зээлийн багтаамж байна гэж ойролцоогоор таамаглаж болно.
1 долоо хоногт зах зээлийн багтаамж:
161273х0.12х4х0.58кг=11224.6 кг хэрчсэн гурил
1 сард 11224,6 х 4.3 долоо хоног=48265,8 кг
1 сард зах зээлд нийлүүлэх бүтээгдэхүүний боломжит нийт өртөг:
48265.8х1200=57918000
Эндээс үзэхэд Улаанбаатар хотын хэмжээнд сард 57 сая төгрөгийн хэрчсэн гурил
борлуулах зах зээл байна гэж тодорхойлж болж байна.
Бидний хийсэн ажиглалт судалгаагаар одоогийн компаниудын нийлүүлж байгаа
бүтээгдэхүүнүүдийн борлуулалт маш сайн байгаа зах зээлийн төлөв байдлаас үзэхэд
цаашид энэ зах зээл цаашид улам өсөн нэмэгдэх хандлагатай байна.
Хэрэглэгчдээс авсан судалгаанаас үзэхэд хэрчсэн гурилын хэрэглэгчдийн 23% нь
одоогийн бүтээгдэхүүнийг шаардлага сайн хангадаггүй тухайлбал гурилын чанарын
стандарт нэг хэвийн бус, амтны хувьд сайн биш, тохиромжгүй гэж хариулсан байна. 23
хувийн зах зээлдэх хэмжээ нэг сард 13 сая.төгрөгийн зах зээл байна. Энд бид нарын
төлөвлөсөн 2.7 сая.төг буюу 20%-ийг нь хангахад манай үйлдвэр ашигтай ажиллахаар
байна. Мөн одоогийн компаниуд зах зээлд идэвхитэй бус маркетингийн үйл ажиллагаа
явуулж байна. Дээрх шалтгаанууд нь манай үйлдвэр зах зээлд нэвтрэх, байр сууриа олж
авах гол үндэслэл нь болж байна гэж үзэж байна.

Гурилын үйлдвэрийн технологи, тоног
төхөөрөмжийн судалгаа
Одоогийн байдлаар Монгол улсад хэрчсэн гурил үйлдвэрлэж байгаа ихэнх
компаниудын хэрэглэж буй тоног төхөөрөмжүүд:
1. Гурил зуурагч машин. / Зураг 1 /
2. Гурил илдэгч, хэрчигч машин. / Зураг 2 /
3. Гурил хайрагч машин. / Зураг 3 /
4. Үйлдвэрлэсэн он сар тавигч. / Зураг 4 /
5. Уутны ам дарагч. / Зураг 4 /
6.

Гурил хиллэгч. / Зураг 4 /

7

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Бүтээгдэхүүний танилцуулга
Манай үйлдвэр нь зах зээлд дараах бүтээгдэхүүнийг үйлдвэрлэж, борлуулах
төлөвлөгөөтэй байна.

Бүтээгдэхүүний төрөл

Хэмжээ

Үнэ

Онцлог

1

Нарийн ширхэгтэй

0,4 кг

250₮ - Усанд уусдаггүй

2

Өргөн ширхэгтэй

0,6 кг

380₮ - Савалгаа сайн

3

Өндөгтэй хэрчсэн гурил

0,4 кг

270₮ - Өнгө үзэмжтэй
- Чанартай

Үйлдвэрлэсэн бүтээгдэхүүний орц найрлага.

Дээд гурил

25кг

Хуурай өндөг

0.25кг

Иоджуулсан давс

0.25кг

Ус

10-15л

Гарц

33.62кг
Технологийн горим.

Усны Температур

38-40

Зуурах хугацаа

5-7 минут

Амрах хугацаа

10-15 минут

Жигнэх Температур

150с-160с

Жигнэх хугацаа

30-40 сек

5-рт. Маркетингийн баримтлах бодлого
Бид үйлдвэртээ маркетингийн дараах стратегиүдийг баримталж ажиллана.

Хурдан хугацаанд хоол хийх, цаг зав багатай хүмүүст

зориулан гаргасан

өөрсдийн бүтээгдэхүүний талаар шаардлагатай мэдээллээр хангах.

Бүтээгдэхүүнээ хэрэглэгчдийн шаардлагад бүрэн нийцүүлэх

Чанарын нэг стандартыг хатуу мөрдөх

Өөрсдийн үйлдвэрлэсэн бүтээгдэхүүний давуу талыг идэвхтэй сурталчлах ажлыг
өргөн хүрээтэй явуулах.

8

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл

Бүтээгдэхүүний нэр төрөл, чанарын түвшин, хадгалалтын хугацааг уртасгах
талаар идэвхитэй ажиллах

Бэлэн гурилан бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл, борлуулалтын арга механизмын
талаар олон улсын туршлагыг судлах, түүний үр дүнг Монголд нэвтрүүлэх талаар
идэвхтэй ажиллах.

Гурилын үйлдвэрлэлд дэвшилтэд техник, технологийн шинэчлэлтийг байнга
явуулах болно.

9

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
6.Санхүү, эдийн засгийн үр ашгийн тооцоо
Бидний сонгон авсан “Ариун Инвест” ХХК-ийн “Миний Аппитит” үйлдвэрийн үр
ашгийн тооцооны өнөөгийн байдал.

Орлого
Борлуулалтын орлого

2 772 000₮

Нийт орлого / сараар /

2 772 000₮

Нийт орлого / жилээр /

33 264 000₮

Зардал
Түүхий эдийн зардал

1 490 280₮

Цалингийн зардал

320 000₮

Тээвэрийн зардал

132 000₮

Цахилгааны зардал

250 000₮

Зар сурталчилгааны зардал

100 000₮

Нийт зардал / сараар /

2 292 280₮

Нийт зардал / жилээр /

27 507 360₮

Ашиг
Цэвэр ашиг / сараар /

479 720₮

Цэвэр ашиг / жилээр /

5 756 640₮

Татвар / сараар /

71 958₮

15%

863 496₮

Татвар төлсөны дараах цэвэр ашиг /сараар/

407 762₮

Татвар / жилээр /

Татвар төлсөны дараах цэвэр ашиг /жилээр/

4 893 144₮

Эндээс үзэхэд тус үйлдвэр нь жилийн 4 893 144₮-ний ашигтай ажиллаж байгаа
бөгөөд шинэ техник технологийг өөрийн үйлдвэртээ нэвтрүүлсэнээр үйлдвэрлэлийн
бүтээмж, үр ашиг нэмэгдэж, зардал буурах бүрэн боломжтой болох юм.

10

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Анхны хөрөнгө оруулалтын хэмжээ
№ Тоног төхөөрөмжийн нэр

Тоо ширхэг

Тоног төхөөрөмжийн үнэ

1

Илдэгч, хэрчигч машин

2

438 000₮, 876 000₮

2

Он сар тавигч машин

1

42 000₮

3

Зуурагч машин

2

485 000₮, 970 000₮

4

Хайрагч машин

2

355 000₮, 710 000₮

5

Уутны ам дарагч машин

1

48 000₮

6

Вакуумжуулах машин

1

1 500 000₮

7

Бусад тоног төхөөрөмж

8

Түгээх машин

1

3 000 000₮

Нийт анхны хөрөнгө оруулалтын хэмжээ

11

7 146 000₮,

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл
Санхүүгийн үр дүнгийн тооцоо
1-т Анхны Хөрөнгө Оруулалтыг Нөхөх Хугацаа / АХОНХ /

АХОНХ = Анхны Хөрөнгө Оруулалт / Татвар Төлсний Дараах Цэвэр Ашиг
АХОНХ = 7 146 000/ 4 893 144

АХОНХ = 1,4

Эндээс үзэхэд Анхны Хөрөнгө Оруулалтаа 1,2 жилийн дотор нөхөхөөр байна. Үйл
ажиллагаанаас орж ирсэн цэвэр ашгийг дахин хөрөнгө оруулах журмаар ашиглахад
жилийн цэвэр ашгийн хэмжээ нь улам нэмэгдэх боломжтой байгаа юм.
2-т Хөрөнгийн Өгөөж – ROA

Хөрөнгийн Өгөөж = Татвар төлсний дараах цэвэр ашиг / Нийт анхны хөрөнгө
оруулалтын хэмжээ
Хөрөнгийн Өгөөж = 4 893 144/ 7 146 000

Хөрөнгийн Өгөөж = 0,68

Эндээс үзэхэд жилийн 36% ийн ашигтай байхаар тооцогдож байна. Энэ бол энэ
үйлдвэрийг эрхэлхэд хөрөнгө оруулагчдад хангалттай хэмжээний ашиг юм.
3-т Цэвэр Ахиуц Ашиг
Цэвэр Ахиуц Ашиг = Татвар Төлсний Дараах Цэвэр Ашиг / Борлуулалтын орлого
Цэвэр ахиуц Ашиг = 4 893 144/ 33 264 000

Цэвэр Ахиуц Ашиг = 0,14

12

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл

Хавсралт
1. Гурил зуурагч машин. / Зураг 1 /

13

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл

2. Гурил илдэгч, хэрчигч машин. / Зураг 2 /

3. Гурил хайрагч машин. / Зураг 3 /

14

Хэрчсэн Гурил Боловсруулах Үйлдвэрийн Төсөл

4. Үйлдвэрлэсэн он сар тавигч, уутны ам дарагч, гурил хиллэгч / Зураг 4 /

15

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful