You are on page 1of 6

Y Y P ÇMEK ADABI

Yazan : Mehmet Ali DEM RBA


ifalı bitki, sebze ve meyveler
Hadis dü manı mezhepsizler
Sa lık ö ütleri
Su içerken
Gül koklarken
Unutkanlı a sebep olan eyler
Zihni açan ve unutkanlı ı gideren eyler
Nebati gıdalar
Bereket ve bereketsizlik
Misafire yemek yedirmek
Davete ba kasını da götürmek
kramı Reddetmek
Meyve yemek

ifalı bitki, sebze ve meyveler


Sual: (Kabak, nar, üzüm, bakla, karpuz, mercimek, pirinç v.s. hakkındaki hadisler hep
uydurmadır) deniyor. Bu hususta açıklama yapar mısınız?
CEVAP
Ancak bu kadar insafsızlık olur. Resulullah efendimiz sanki ömründe hiç meyve sebze
görmemi ve bunlar hakkında tek kelime etmemi tir. Bu konudaki sahih hadis-i eriflerde
buyuruluyor ki:
(Kuru üzüm, safra açar, sinirleri kuvvetlendirir ve sıkıntıyı giderir.) [Ebu Nuaym,
Deylemî]
(Kavun, karpuzda on özellik var: yemek, içmek, koku, meyva, çö en, mesaneyi yıkar,
karnı yıkar, iç hastalıklarına iyi gelir ve cildi temizler.) [Deylemî, .Rafii]
(Yemekten önce kavun karpuz yemek ifadır.) [ .Asâkir]
(Zeytinya ı 70 derde devadır.) [Ebu Nuaym, Deylemî]
(Zeytin ya ı basura da iyi gelir.) [Taberânî, Ebu Nuaym]
(Sarmısak yiyin ve onunla tedavi olun. Çünkü o, 70 derde devadır. E er bana melek
gelmeseydi, elbette ben de yerdim.) [Deylemî]
(Kabak dima ı besler, aklı artırır.) [Deylemî, .Münavi]
(Kabak, ba a rısına iyidir. Mercime e 70 Peygamber duâ etmi tir.) [Nesai, Müslim
Taberânî, Deylemi, .Gazali]
Hz. Enes anlatır: (Resûlullahın çorba içinde kabakları bulup yedi ini gördü ümden
beri
Kaba ı severim.) [Buhari, Müslim, Muvatta, Ebu Davud,Tirmizi]
(Yemeklerin seyyidi [üstünü] et ve pirinçtir.) [Tirmizî, Hâkim, Ebu Nuaym]
(Acve hurması zehire kar ı, küm'e mantarının suyu göze ifadır.) [Buhari, Tirmizî,
Nesai, bni Mace, . Ahmed, Deylemi, .Münavi]
(Lohusaya hurma yedirin. Çocuklar sakin olur. Hz. sa'nın do umunda Hz. Meryem
hurma yedi. Daha iyisi olsa idi, Allah onu verirdi.) [Hatîb]
(Mantar suyu göze ifadır.) [Buhari,Müslim,Tirmizi, Nesai, Ibni Mace, I.Ahmed,ibni
Meniy, Z.Makdisi]
(Çörek otu dertlere ifadır.) [Ibni Sünni, Ebu Nuaym]
Sebze, meyve ve tabii gıdaların fazileti hakkında çok hadis-i erif vardır. Bazıları öyle:
(Hafızayı kuvvetlendirmek için bal yiyin!) [M.Nasihat]
(Ya mur suyu ile yapılan bal erbeti, dertlere devadır.) [Deylemî]
(Lohusaya taze hurma hastaya bal ifalıdır.) [Ebu Nuaym]
( ncir kulunca iyi gelir.) [Deylemî]
(Sütlü gıdalar, hastanın kalbini ferahlandırır.) [ ira]
(Süt içen hamilenin o lu olursa kalbi temiz, kız olursa güzel olur.) [Ebu Nuaym]

Hadis dü manı mezhepsizler


Sual: Hadis dü manları, (Bir hadise, bir âlim uydurma demi se, o hadise bin âlim sahih dese
de, o hadis artık, damgayı yemi tir, onunla amel etmeyi içime sı dıramam.) diyorlar.
CEVAP
Bunlara soruyorum, siz namaz kılıyorsanız, imam arkasında Fatiha okuyor musunuz?
afiilerin okuması farzdır, hanefilerin de okumaması vacibdir. Okursa tahrimen mekruh i lemi
olurlar. Mezhepsizler okuyoruz derlerse, Hanefi âlimlerine muhalefet etmi olurlar, okumuyoruz
diyorlarsa, o zaman afii âlimlerine muhalefet olur. Böyle namazı içlerine nasıl sindirebiliyorlar
ki?
Hadis ilminde müctehid bir âlim, bazı âlimlerin sahih dedi i bir hadise mevdu diyebilir.
Müctehidin böyle demesi; “Bu hadis, Peygamber efendimizin söylememi tir" anlamında
de ildir. Bu hadis benim usulüme göre hadis de il, uydurmadır [sahih de ildir]; fakat ba ka
müctehide göre hadis sahih olabilir demektir. Farklı ictihadlar da aynen böyledir. Bana göre
do rusu bu der; fakat farklı ictihadda bulunan müctehide söz söylemez. Birinin uydurma [sahih
de ildir] demeye yetkisi varsa, ötekinin de sahih demeye yetkisi vardır. Bunun için hiçbir Ehl-i
sünnet âliminin kitabında uydurma hadis olmaz. Ehl-i sünnet âlimlerinin kitaplarına dil
uzatmamalı ve onların kitaplarında uydurma hadis var sanmamalıdır.

Sa lık ö ütleri
Sual: Sa lıklı ve çok ya amak için ne yapmak lazım?
CEVAP
Ya lı bir âlime, çok ya amasının sırrını sormu lar. O da, (Biz iki günde üç defa yemek yeriz.
Yeme i iyi pi iririz, iyice çi nemeden de yutmayız, acıkmadan yemeyiz, henüz i tahımız varken
sofradan kalkarız. Sabah kahvaltısını erken yaparız, ak am yeme ini geç yeriz.) demi tir.
Hikmet ehli zatlar buyuruyor ki:
Sa lıklı ve çok ya amak için, e ine ihtiyaç halinde yakla . Münasebetin fazlası bedene, azı
ise ruha zarar verir. Ayda bir ishal edici bir ey al, yılda bir kan aldır.
Çok üzüntü ve çok iddetli sevinç zararlıdır, kanı pıhtıla tırabilir. Bo durmamalı, bir i le
me gul olmalıdır. Atalarımız demi ki:
Aya ın sıcak tut, ba ını serin,
Bir i le me gul ol, dü ünme derin.
Hastalı a sebep olan unlardan sakınmalıdır: Gece az, gündüz çok uyumak, tok iken yemek
yemek, idrarını tutmak. Sık sık cinsi münasebette bulunmak.
Su içerken
u zamanlarda su içmemelidir: Hamamdan çıkınca, uykudan uyanınca, cimadan sonra ve
terli iken.
Aç karna su içmemelidir. Suyu yava yava emerek içmelidir. Suyun hepsini bir solukta
içmemelidir. Üç nefeste içmelidir. Solu u suya de il, barda ın dı ına vermelidir. Çok so uk
içmemelidir. Gece uykudan uyanınca su içmek sa lı a zararlıdır.
Ayakta ve yürürken yimemelidir. Hadis-i erifte, ( nsan kalbi, tarladaki ekin gibidir.
Yemek, ya mur gibidir. Fazla su, ekini kuruttu u gibi, fazla gıdâ kalbi öldürür.) buyurdu.
Çok yimek, hastalıkların ba ı, perhiz ederek az yemek ilâçların ba ıdır.
Midenin üçte biri yemeklere, üçte biri içeceklere ayrılmalıdır. Üçte biri hava payı olarak
ayrılmalıdır. Yimekten sonra di leri misvak ile temizlemek sünnettir. Az yimeli ve az
uyumalıdır. Tok olarak yatmamalıdır. Hadis-i erifte, (Tok olarak yatmayın, kalbiniz
katıla ır) buyuruldu.
Gül koklarken
Gül koklayınca, salevat-ı erife getirmelidir. Çünkü, Peygamber efendimizin mübarek teri,
gül gibi kokardı. Hadis-i erifte, (Üç ey, bedeni besler: Güzel koku, yumu ak kuma tan
güzel elbise ve bal yemek) buyuruldu.
Unutkanlı a sebep olan eyler:
Ek i elma ve kötü kokulu eyler yemek, çok aç durmak, hep tok durmak, çok üzülmek,
i lerin da ınık olması, idam edilene bakmak, mezar ta larını okumak, durgun suya bakmak,
afyon gibi uyu turucu kullanmak unutkanlı a sebep olur.
Zihni açan ve unutkanlı ı gideren eyler:
Kereviz, kuru üzüm, çörek otu, bal, badem yemek, koyun sütü içmek, ba ı, gül ya ı ile
ya lamak, misk ve karanfil kullanmak, öd buharı ve kimyon unu koklamak zihni açar ve
unutkanlı ı giderir.

Nebati gıdalar
Sual: Nebati gıdalar yemek iyi midir?
CEVAP
Nebati gıdalar yemek elbette çok iyidir. brahim Nehai hazretleri, (Nebati gıda bulunmıyan
sofra, akılsız ihtiyara benzer) buyuruyor. (Mal ve evladının çok olmasını istiyen, bitkisel
gıda çok yesin) buyurulmu tur. Sofrada bitkisel gıda, ye illik bulundurmak müstehaptır.
(Nebati gıda, ye illik bulunan sofrada melekler de hazır olur) buyuruldu.
Cenab-ı Hak, hiçbir otu sebepsiz, lüzumsuz yaratmamı tır. Her meyve, sebze ve bitkinin
çe itli faydaları vardır. Birkaçının faydası öyle:
Çörek otu, çe itli hastalıklara ifa verir. Ekmek ile yenilirse sancıları giderir, ba a rısını
dindirir. Karına rısına, ü ütmeye iyi gelir. Unutkanlı ı giderir.
ncir, tayyib bir yemi , latif bir gıdadır. Hazmı kolay, faydası çok bir devadır. Kalbe ferahlık
verir, kuluncu, sindirim organı sancılarını giderir. Kabızlı ı önler, balgamı eritir, böbrekleri
temizler, mesanedeki kumları yok eder. Karaci er ve dala ın tıkanan deliklerini açar, basuru
izale eder, nekrise, romatizmaya faydalıdır. Her sabah aç karnına bir tane yemelidir.
Ayva, kalbdeki sıkıntıyı giderir, mideyi kuvvetlendirir, idrar söker, zafiyeti önler, hazmı
kolayla tırır, bulantıyı keser, fakat di lere ve ba ırsaklara zararlıdır. Hamile iken ayva yiyenin
çocu u güzel olur. Kompostosu çocuk ishaline çok tesirlidir.
Armut, mideyi kuvvetlendirir, hazmı kolayla tırır, ferahlık verir.Barsak parazitine de etkili
Elma, akli bozuklukları ve teneffüs yolları rahatsızlıklarını azaltır, di çürümesini önler.
Kuru üzüm, sinirleri kuvvetlendirir, safra açar, balgamı söker, yorgunlu u giderir, a ız
kokusunu giderir, zihni açar. Fıstıkla beraber yenirse, hafızayı kuvvetlendirir. Ekmekle yemeye
devam edilirse hastalanmayı önler.
Kavun, karpuz böbrekleri ve mideyi temizler, ba a rısını giderir. Solucan dü ürür.
Gözlere kuvvet verir, i tah açar.
Kereviz, hafızayı kuvvetlendirir, unutkanlı ı giderir, idrar söker, karaci eri temizler, gaz
giderir, kan ve süt yapar. Tohumları idrar tutulmasına iyi gelir.
Kabak, dima ı ve aklı kuvvetlendirir.
Nar, mideyi temizler, gö sü yumu atır, öksürü e iyi gelir. çarpıntıya iyidir. Et kısmı ile
birlikte sıkılıp içilirse, safra söker, pekli i giderir.
Sirke, safrayı giderir, balgamı keser, ehveti kırar.
Enginar, safra ta ını eritir, kani temizler, damar sertli ine iyi gelir. Dima a kuvvet verir.Ter
kokusunu da giderir.
Bir memlekete gelenin, önce biraz çi so an yimesi sıhhate iyidir. So an, mikroplara kar ı
koyma gücünü arttırır. So andan sonra kereviz yenirse, kötü kokusunu giderir.
Turp, idrar söker, hazmı kolayla tırır, sarılı ı giderir, göze kuvvet verir. Rendelenen siyah
turp sıkılır, suyu aç iken, birer çay barda ı birkaç gün içilirse, büyük-küçük her ta ı eritir.
Havuç, kansızlı a, kabızlı a iyi gelir. Göz ve cilt hastalıklarını önler.
Limon, içinde C vitamini oldu u için, skorbüt ve kanamalarda, so u a kar ı ve yorgunlukta,
romatizmada, ruh hastalıklarında faydalıdır. Greyfurtun faydası daha çoktur.
Sarmısak, sayılmıyacak kadar çok faydası olan süper bir bitkidir. Soyulmu bir avuç
sarmısak, ak am bir litre süt ile, pelte haline gelene kadar kaynatılır, nemlenmesi için sabaha
kadar bahçede bırakılır. Süt kısmı, aç iken [bir veya birkaç defada] içilirse kansere iyi gelir. Bu
i e bir hafta devam edilebilir.
Kudret narı, mide ülserine kar ı çok iyi ilaçtır. ikisi do ranıp, i edeki bir litre zeytin
ya ına konur. i e, güne te bırakılır. Bir ay sonra, sabahları aç iken, bir çorba ka ı ı içip, bir
saat hareketsiz sırt üstü yatılır.
eftali çekirde in içi, 3-5 tanesi sabahları aç karına yenirse, basura çok faydalıdır. Bir ay
kadar devam etmelidir.
Her meyve ve her yiyece i çok yemek zararlıdır. Yiyip içme bilgisini ö renmek, ibadet
bilgisini ö renmekten önce gelir. Hadis-i erifte, (Hastalıkların ba ı çok yemektir. lâçların
ba ı perhizdir.) buyuruldu. (S. Ebediyye)

Bereket ve bereketsizlik
Sual: Bereket, bereketsizlik ne demektir?
CEVAP
Bereket, az malın çok faydası olmak, çok i e yaramak demektir. Az bir mal, bereketli
olunca, çok kimsenin rahat etmesine, çok iyi i lerin yapılmasına yarar. Bereketli olmayan çok
mal vardır ki, sahibinin dünyada ve ahirette felaketine sebep olur. O halde malın çok olmasını
de il, bereketli olmasını istemelidir!
Rızk hiç de i mez, azalmaz ve ço almaz. Kimse kimsenin rızkını yiyemez. Hiç kimse kendi
rızkını yiyip bitirmeden ölmez. Bir kimse, Allahü teâlâ emretti i için çalı ır, rızkını helal yoldan
ararsa, ezelde belli olan rızkına kavu ur. Bu rızk, ona bereketli olur. E er, rızkını Allahü
teâlânın yasak etti i yerlerde ararsa, yine ezelde ayrılmı olan o belli rızka kavu ur. Fakat, bu
rızk ona hayırsız, bereketsiz olur. Rızkına kavu mak için kazandı ı günahlar da, onu felaketlere
sürükler. slam âlimleri buyurdu ki:
(Evde Mushaf bulundurmak berekettir. yilik edenin malı bereketli olur. Eshab-ı
Kehfin ve Eshab-ı Bedrin isimleri yazılı ka ıdı evde ve üstünde ta ımakta bereket vardır.
Tarlayı abdestsiz sürmek bereketsizli e sebeptir. Ustasına hürmet etmeyenin de
kazancının bereketi olmaz. Seher vakti kalkmak berekettir.)
Hadis-i eriflerde buyuruldu ki:
(Yeme i, toplu olarak yemekte bereket vardır.) [ bni Mace]
(Besmele ile yenen yemek bereketli olur.) ( bni Mace)
(Bereket, yeme in ortasına iner. Onun için kenarından yiyin, ortasından yemeyin!)
[Tirmizî]
(Sahurda ve sahur yeme inde bereket vardır.) [Taberânî]
(Yemekten önce ve sonra, elini yıkayanın evinin bereketi artar!) [ .E. eybe]
(Sıcak yemekte bereket olmaz). [Deylemî]
(Balda bereket ve ifa vardır.) [T.Gafilin]
(Sirkede, hurmada, sütte bereket vardır.) [ bni Mace]
(Rızkına razı olanın bereketi artar, razı olmayanınki bereketsiz olur.) [Ahmed]
(Alı veri te çok yemin etmek, malın bereketini giderir.) [Müslim]
(Ticarette bereket vardır, ticarete yalan, hıyanet karı ınca bereket gider.) [Buharî]
(Bereket büyüklerinizdedir.) [ .Rafii]
( lk çocu unun kız olması, kadının bereketindendir.) [ bni Asakir]
(Kız çocu u bereketlidir.) [Deylemî]
(Çocuksuz ev bereketsiz olur.) [Ebu eyh]
(Evine girince, ev halkına selam ver ki, evin iyili i ve bereketi artsın!) [Haraiti]
(Dua, ömrün bereketini artırır.) [Tirmizî]
(Kur'an okunan evin bereketi artar. Kur'an okunmayan ev, bereketsiz olur.) [Darimi]
(Misafir, bin bereket ve bin rahmetle gelir.) [Nisab-ül ahbar]
(Evinden erken çıkanın i i bereketli olur.) [Bezzar]
(Yola çıkarken arkada ları ile vedala an, onların duâları ile berekete kavu ur.)
[Deylemî]
(Ana babasına hizmet edenin ömrü bereketli, onlara kar ı geleninki bereketsiz olur.)
[ .Ahlâkı]
(Muhammed isimli kimse bulunan ev ve yer bereket olur.) [Deylemî]
(Sabahın sünnetini evde kılmak, rızkın bereketine sebep olur.) [ mad-ül-islâm]
(Namaz kılanın rızkı bereketli olur.) [M.cenne]
(Vadeli alı veri te, ödünç vermekte ve arpa karı mı ekmekte bereket vardır.)
[ .Mâce]
(Evde çöp bulunması bereketsizli e sebeptir.) [Deylemî]
( arkıcı ve faizcilerin kazancında bereket olmaz.) [Deylemî]
(Bir toplumda birisi söylerken di erleri susmazsa, orası bereketsiz olur.) [Beyhekî]

Misafire yemek yedirmek


Sual: Tâziye için uzaktan gelen misâfire, yemek yedirmek câiz midir?
CEVAP
Evet.

Davete ba kasını da götürmek


Sual: Dü üne, davete gidenin, ba kasını da götürmesi câiz midir?
CEVAP
Evet.

kramı Reddetmek
Sual: Gitti im yerlerde çe itli sebeplerden dolayı bazı bahaneler bularak yapılan ikramları
kabul etmiyorum. Günah oluyor mu?
CEVAP
Me ru bir mazeretiniz yoksa, yiyip içilmesi haram olmıyan ikramı reddetmek uygun
de ildir. Hadis-i eriflerde buyuruldu ki:
(Bir kimseye bir arkada ı ikramda bulunursa, onu kabul etsin! Çünkü o Allahın
ikramıdır. Allahın ikramını da reddetmeyin!) [Ebu Nuaym]
(Arkada ının evine gelip de, önüne konulanı yememek cefadır.) [Deylemî]

Meyve yemek
Sual: Meyve yemekten sonra mı yenir?
CEVAP
Adete ve ahsın durumuna göre de i ir. Önce de, sonra da, yemek arasında da yenir. mam-ı
Gazalî hazretleri yemekten önce yemeyi tavsiye etmektedir.