You are on page 1of 21

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

PHONG TRO GII PHNG DN TC 1939 - 1945 1. Nhng nt chnh v bi cnh lch s trong thi k 1939 1945

a. Tnh hnh th gii c tc ng n cch mng Vit Nam


Chin tranh th gii th hai bng n, pht xt c nhanh chng chim chu u. Php lin tip thua trn trn cc chin trng. trong nc, chnh ph phn ng thi hnh hng lot cc bin php nhm n p phong tro dn ch trong nc v phong tro cch mng thuc a, Mt trn nhn dn Php tan v, ng cng sn Php b t ra ngoi vng php lut. ng Dng, chnh quyn phn ng quc tin hnh ci t b my chnh tr, pht xt ha b my cai tr ng ph kp thi vi s thay i ca tnh hnh chin tranh v n p phong tro cch mng thuc a. Li dng s tht th v u hng ca cc quc thuc a chu , pht xt Nht nhanh chng chim ng Dng, n dch cc dn tc khu vc ny. Thng 6- 1941, c tn cng Lin X, cng cuc chin u bo v t quc c v tinh thn u tranh ca phong tro cch mng trn th gii. b. Tnh hnh chnh tr, kinh t, x hi trong nc Sau khi nhy vo vng chin, chnh ph Php thi hnh cc chnh sch phn ng i vi ng Dng ni chung, nhn dn Vit Nam ni ring. Khi Nht vo ng Dng, thc dn Php qu gi dng ng Dng cho Nht. NhtPhp cu kt p bc, bc lt cc tng lp nhn dn ng Dng, chng thi hnh nn kinh t ch huy, c quyn phc v chin tranh. Nhn dn Vit Nam lc ny phi chu cnh mt c hai trng, lm than kh cc. Nhn dn Vit Nam vi nn kinh t lc hu, nh b nhng phi gng mnh cung cp lng thc, thc phm, ti nguyn thin nhin phc v cuc chin ca c Nht v Php Di s cai tr ca quc, pht xt Php-Nht, i sng ca nhn dn Vit Nam b 1 nh hng ton din: Giai cp cng nhn b tc ot ht nhng kt qu m h t c trong thi k 1936-1939

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Giai cp nng dn b kit qu bi su cao thu nng, rung t b tc ot, ti sn b v vt phc v chin tranh. Trung nng, bn nng b ph sn. Giai cp t sn c s phn ha su sc, t sn mi bn phc v c lc cho quc nhanh chng giu ln. T sn dn tc b ph sn do chnh sch ca Php-Nht. Giai cp a ch phong kin cng c s phn ha: i a ch-thn Nht-Php nhanh chng chp ly c hi u c tch tr,tp trung rung t vo tay mnh . lm giu. a ch va v nh b ph sn. Nn i cui 1944 u 1945 vi hn 2000 ngi cht l minh chng cho s cai tr tn bo, khc nghit ca Nht-Php. C th thy, i sng nhn dn ta di hai tng xing xch ca Nht- Php v cng ngt ngt, lm than kh cc. Mu thun ng o qun chng nhn dn ta vi quc pht xt Php- Nht tr nn gay gt hn bao gi ht. Cch mng Vit Nam lc ny nh ng rm kh, ch cn mt tn la nh cng s bng ln d di thiu chy bn cp nc v bn nc. 2. Ch trng ca ng cng sn ng Dng Trc hon cnh mi, ng cng sn ng Dng ch trng phn tch tnh hnh v a ra cc ch trng u tranh ph hp. S chuyn hng chin lc ca ng c th hin qua cc k Hi ngh.

a. Hi ngh Ban chp hnh trung ng thng 11 1939


Thng 11 nm 1939, ti B im (Hc Mn, Gia nh), Hi ngh Ban chp hnh trung ng kha 6 din ra. Hi ngh phn tch tch tnh cht chin tranh th gii th hai; v tr ca ng Dng trong cuc chin tranh ; chnh sch ca thc dn Php v thi ca cc tng lp x hi i n xc nh cc vn ca cch mng giai on ny: Mc tiu trc mt ca cch mng ng Dng giai on ny l nh quc v 2 tay sai phn ng, lm cho ng Dng hon ton c lp. Khu hiu: Hi ngh ch trng tm gc cc khu hiu cch mng rung t m ch ra nhng khu hiu i tch thu rung t ca quc v a ch phn quyn li dn tc,

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

chng t cao li nng. Khu hiu lp chnh quyn X vit cng nng, binh, c thay bng khu hiu lp chnh quyn dn ch cng ha. Phng php cch mng: Hi ngh ch trng chuyn t u tranh i dn sinh, dn ch sang u tranh trc tip nh chnh quyn quc v tay sai; t hot ng hp php, na hp php sang hot ng b mt v hp php Mt trn: Hi ngh ch trng thnh lp Mt trn thng nht dn tc Phn ng Dng cho ph hp vi tnh tnh v nhim v mi. Ging cao ngn c on kt vi cch mng th gii do Lin X lm tr ct v phi hp cht ch vi cch mng Lo, Cmphuchia. Nh vy, Hi ngh Ban chp hng Trung ng thng 11 nm 1939 nh du bc chuyn bin trong ch o cch mng, ging cao ngn c u tranh ginh c lp. ng c s chuyn hng ch o cch mng ht sc linh hot v ph hp trong tnh hnh mi phn ha k th mt cch su sc v tranh th li ko ng o qun chng tham gia cch mng.

b. Hi ngh Ban chp hnh Trung ng ng Cng sn ng dng thng 11 1940


Thng 11 nm 1940, Hi ngh Ban chp hnh Trung ng 7 hp nh Bng, T Sn Bc Ninh, di s ch tr ca Quyn Tng b th Trng Chinh. Hi ngh l s tip ni, khng nh v tip tc hon chnh ch trng ca ng c ra t Hi ngh VII. Ni dung ca Hi ngh: Khng nh ch trng ca Hi ngh trung ng VI l hon ton ng n. Quyt nh duy tr, cng c lc lng du kch Bc Sn v hon li cuc khi ngha Nam K do iu kin cha chn mui. y l mt ch trng sang sut ca Hi ngh, th hin vic 3 nm vng l lun v khi ngha v trang ca cch mng Hi ngh nhn mnh n vn khi ngha v trang ginh chnh quyn v coi y l ni dung trung tm t ra nhim v khi ngha v trang ginh chnh quyn.

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Hi ngh xc nh k th ca nhn dn ng Dng l pht xt Nht-Php.

c. Hi ngh ln th 8 Ban chp hnh trung ng ng Cng Sn ng Dng (5 -1941)


* Hon cnh Cuc Chin tranh th gii th hai ngy cng lan rng v tr nn khc lit, c tn cng Lin X, pht xt Nht m rng phm vi xm chim ra ng Nam -Thi Bnh Dng. Sau khi Nht nhy vo ng Dng, Php u hng Nht, Nht ln tng bc bin ng Dng thnh thuc a v cn c chin tranh ca chng. Php, Nht cu kt vi nhau thng tr, p bc, bc lt nhn dn ng Dng. Mu thun dn tc su sc, nhn dn ng Dng ngy cng cch mng ha. Ngy 28- 1- 1941 Nguyn i Quc tr v T Quc trc tip lnh o phong tro cch mng.

*Ni dung Hi ngh


Phn tch ngun gc, c im , tnh cht ca cuc chin tranh th gii th hai, Hi ngh nhn nh phe ng minh chng pht xt nht nh thng li v y s l ngun c v, l iu kin thun li cch mng cc nc thnh cng. Phn tch tnh hnh ng Dng, phn tch v quyn li cc giai cp b tc ot, mu thun gia ton dn tc Vit Nam vi pht xt Nht-Php ngy cng tr nn su sc, hi ngh nhn nh vic gii phng dn tc l nhim v cp bch nht, gii phng dn tc khng phi l nhim v ca mt no m l nhim v chung ca ton th dn tc Vit Nam. Do vy, Hi ngh ch r, tnh cht ca cch mng ng Dng khng phi l mt cuc cch mng t 4 sn dn quyn m l mt cuc cch mng gii phng dn tc.

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Hi ngh khng nh nhim v trc mt l gi phng dn tc, tip tc gc khu hiu rung t, nu khu hiu gim t, gim tc, chia rung t cho dn cy, tin ti thc hin ngi cy c rung. Hi ngh ch r sau khi nh ui c Php- Nht s thnh lp Chnh ph nhn dn ca Nc Vit Nam dn ch cng ha Hi ngh quyt nh thnh lp Mt trn Vit Nam c lp ng minh (Vit Minh) thay cho Mt trn thng nht dn tc Phn ng Dng v gip vic thnh lp mt trn cc nc Lo, Campuchia, thay tn cc Hi phn thnh cc Hi cu quc. Hi ngh quyt nh hnh thi ca cch mng nc ta l khi ngha i tng phn v tin ti Tng khi ngha. Nh vy, Hi ngh Ban chp hnh trung ng ln th 8 l bc hon chnh ch trng chuyn hng ch o cch mng trong tnh hnh mi c ra t Hi ngh 6, pht trin qua Hi ngh 7. Hi ngh cn ghi nhn s lnh o, sng to ca Nguyn i Quc sau khi v nc. Hi ngh xc nh li tnh cht ca cch mng, t a ra cc ch trng ph hp vi hon cnh nc nh, gii quyt vn dn tc trong tng nc ng Dng, xc nh c th nhim v v hnh thc u tranh cch mngS hon chnh ch trng cch mng ny chnh l nhn t quan trng m bo cho thng li ca Tng khi ngha thng Tm. 3. Nhng cuc u tranh m u thi k mi

a. Khi ngha Bc Sn (27 9 1940)


Nm 1940, Php u hng pht xt c. Li dng tnh hnh ny, Nht tng bc gy sc p vi chnh quyn thuc a ng Dng nhm c chim ng Dng. Thng 9 nm 1940, Nht nh chim Lng Sn, sau 3 ngy, qun Php bi trn. Phn 5 ln qun Php u hng Nht, s cn li tho chy v Thi Nguyn theo ng Bc Sn. Trc tnh hnh ny, nhn dn Bc Sn di s lnh o ca ng b a phng ni dy, chn nh qun Php, tc v kh ca Php trang b cho mnh, vn ng binh lnh ngi Vit

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

b hng ng ch, v vi nhn dn, nh chim n M Nhi. Vin tri chu Bc Sn b chy, chnh quyn tay sai tan r. Nhn dn lm ch chu l. i du kch Bc Sn c thnh lp Hong s trc sc mnh ca nhn dn, Nht-Php tha hip vi nhau, cu kt n p phong tro cch mng. Cuc khi ngha Bc sn tuy b ch n p, nhng n c ngha quan trng, l ting sng m u phong tro gii phng dn tc ng Dng trong thi k Chin tranh th gii th hai. Cuc khi ngha cng li cho ng ta nhng bi hc qu bu v khi ngha v trang v vic la chn thi c.

b. Khi ngha Nam k (23 11 1940)


Sau khi chim ng Dng, cuc xung t gia Php v Thi Lan bng n. Thc dn Php a nhn dn Vit Nam v Campuchia ra lm bia n cho chng. Nhn dn Nam K hng ng khu hiu Khng mt tn lnh, khng mt ng xu cho chin tranh quc ng ln u tranh chng bt lnh a ra mt trn. Hi ngh Ban chp hnh Trung ng 7 quyt nh hon li cuc khi ngha v iu kin khi ngha cha chn mui, nhng quyt nh ny khng n c vi ng b Nam K. Do , cuc khi ngha Nam K vn n ra vo m 22, rng ngy 23 thng 11 nm 1940 trn khp ton min, l c vi sao vng nm cnh xut hin ln u tin trong cuc khi ngha ny. Cuc khi ngha bng n, chnh quyn cch mng c thnh lp mt s ni, tuy nhin lc ny thc dn Php ang rt mnh, do vy Php n p cuc khi ngha ht sc d man. Chng huy ng my bay nm bom trit h lng mc, tn st dn thng nhng ni phong tro cch mng mnh. Cuc cch khi ngha Nam K tuy tht bi, nhng n cng thm mt s khng nh v 6 tinh thn yu nc, u tranh chng k th ca nhn dn ta.

c. Binh bin Lng (13- 1-1941) Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Trong khi cuc khi ngha Nam K vn cn m vang trn c nc th ngy 13 thng 1 nm 1941, Lng (Ngh An), n ra cuc binh bin chng li vic a binh lnh ngi Vit sang nh nhau vi qun Thi Lan trn t Lo. Di s ch huy ca i Cung (Nguyn Tri Cung), binh lnh Vit Nam yu nc ni dy nh chim n Ch Rng, Lng sau nhanh chng tin v thnh ph Vinh. Cuc binh bin khng c qun chng tham gia v nhanh chng b thc dn dp tt. Cc cuc khi ngha cui nm 1940, u nm 1941, tuy khng mang li thng li cui cng, nhng chng t quyt tm u tranh ca nhn dn ta nh ui k th, ginh c lp dn tc ca nhn dn ta. y l nhng ting sng bo hiu cho mt cuc khi ngha ton quc, bc u u tranh v trang ca cch mng ng Dng. 4. Mt trn Vit Minh ra i, hot ng v vai tr ca mt trn Thc hin ngh quyt v thnh lp mt trn ca Hi ngh Ban chp hnh Trung ng 8, ngy 19- 5- 1945, Mt trn Vit Nam c lp ng minh (Vit Minh) ra i. V t chc: Mt trn c mt c ch ring, khc hn t chc ca ng. Thng 10 1941, Tng b Vit Minh cng b Tuyn ngn, Chng trnh v iu l nu r tn ch, mc ch ca mnh l lin hip tt c cc tng lp nhn dn, cc ng phi cch mng, on th qun chng yu nc ng ln chng gic. Tt c cc ng phi, on th h tha nhn tn ch v chng trnh v c Vit Minh thng qua th c th gia nhp Vit Minh. Cc t chc qun chng: Lp hi cu quc c tnh cht chnh tr (nng dn cu quc, cng nhn cu quc), v cc on th khng c iu l, hot ng cng khai, bn cng khai nh Hi cu t tht nghip, Hi tng t, Hi hiu h, phng bn, nhm c sch, xem boy l nhng bc thang a qun chng tng bc ln cc t chc cu quc qun 7 Chng trnh cu ni 10 im, th hin ba ni dung chnh V mc ch: Ginh chnh quyn, lm cho Vit Nam hon ton c lp

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

V i ni: Ban b nhng quyn ca dn, thc hin khu hin dn ch. V i ngoi: Xy dng mi quan h thn thin vi cc nc ng minh v cc nc nhc tiu dn tc ginh ly s ng tnh v sc ng h ca h. Mt trn Vit Minh thnh lp v hot ng, c vai tr rt quan trng i vi cch mng nc ta: i vi Cch mng thng Tm 1945: Chun b v lnh o lc lng cch mng Sau cch mng thng Tm 1945: Cng c khi on kt ton dn, chng th trong gic ngoi. Trong khng chin chng thc dn Php: Tp hp lc lng on kt chng thc dn Php. 5. Qu trnh chun b tin ti khi ngha ginh chnh t sau Hi ngh trung ng (5-1941) n trc thng 8 1945 a. Xy dng v pht trin lc lng chnh tr Ngy 19 5 1941, Mt trn Vit Minh c thnh lp. Cao Bng l ni th im xy dng cch Hi cu quc, ch trong thi gian ngn, mt trn c s nh hng su rng trong qun chng nhn dn. Thng 11 nm 1934, y ban Vit Minh Cao Bc Lng lp ra 19 ban xung phong Nam tin nhm pht trin lc lng xung cc tnh min xui. cc ni khc, ng cng tranh th tp hp qun chng vo cc Hi cu quc (Hi nng dn cu quc, Hi cng nhn cu quc, Hi thanh nin cu quc, Hi ph n cu quc) b. Xy dng lc lng v trang 8 Cui 1945, ng ch trng xy dng i du kch Bc Sn thnh i du kch hot ng Bc Sn, V Nhai.

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Nm 1941, ng thng nht cc thng nht cc i dung kch thnh Trung i cu quc qun 1, thng 9 1941, thnh lp Trung i cu quc qun 2 v m rng hot ng ra cc a bn Thi Nguyn, Lng Sn, Tuyn Quang, nm 1944, Trung i cu quc qun 3 ra i. Cui 1941, Nguyn i Quc thnh lp quyt nh thnh lp cc i t v v trang chun b xy dng lc lng v trang nhn dn Ngy 22 12 1944, i Vit Nam tuyn truyn gii phng qun do V Nguyn Gip t chc v lnh o c thnh lp. Ch hai ngy sau khi ra i, i dit gn hai n Phay Kht v N Ngn. Mt tun sau i pht trin thnh mt i i gm 3 trung i. Trn thng li ny, i Vit Nam tuyn truyn gii phng qun y mnh cng tc v trang tuyn truyn, xy dng c s cch mng, gp phn m rng v ng c cn c Cao Bc Lng v gp phn c v, thc y phong tro trong c nc pht trin.

c. Xy dng cn c a cch mng


Cn c a cch mng c vai tr quan trng i vi bt k cuc cch mng. y l ni cung cp sc ngi, sc ca cho cuc chin tranh, l ni xut pht nh ch v rt lui bo ton lc lng. Cn c Bc Sn V Nhai v cn c Cao Bng c xy dng lm trung tm ca cuc khi ngha. Thng 8 1943, hai cn c cch mng Bc Sn V Nhai c ni lin vi cn c Cao Bng. a bn hot ng ca lc lng cch mng c m rng t Cao Bng n Lng Sn, Thi Nguyn, Tuyn Quang, H Giang, Bc Cn, Vnh Yn. Thnh lp khu gii phng Vit Bc 6-1945 gm 6 tnh ( Cao Bng, Bc Cn, Lng Sn, 9 Thi Nguyn, Tuyn Quang, H Giang).

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

6. Phong tro khi ngha tng phn- phong tro khng Nht, cu nc tp dt cho u tranh t thng 3 n thng 8 nm 1945

a. Hon cnh lch s


u 1945, chin tranh th gii th hai bc vo giai on cui, phe pht xt b tn cng dn dp chu u v chu . Thng 8 nm 1945, nc Php c gii phng, qun Php ng Dng ngc chun b phn cng Nht, Nht Php mu thun gay gt. m 9 3 1945, Nht tin hnh o chnh Php v a ra tr bp Trao tr c lp cho Vit Nam v lp ra chnh ph b nhn Trn Trng Kim.

b. Ch trng ca ng
Sau khi phn tch tnh hnh, ngy 12 - 3 1945 Ban Thng v trung ng ra ch th Nht- Php bn nhau v hnh ng ca chng ta v ra cc khu hiu nh u pht xt Nht thay cho khu hiu nh ui Php Nht. chng li bn tay sai thn Nht, Hi ngh a ra khu hiu Thnh lp chnh quyn cch mng ca nhn dn ng Dng pht ng Cao tro khng Nht cu nc mnh m lm tin cho Tng khi ngha. Bn ch th Nht- Php bn nhau v hnh ng ca chng ta phn tch v nhn nh tnh hnh to nn cuc o chnh ca Nht to nn khng hong chnh tr su sc, tuy nhin hon cnh ny vn cha chn mui pht ng Tng khi ngha. Lc ny i tng ca cch mng c ch thay i, pht xt Nht tr thnh k th chnh ca nhn dn ng Dng. Khu hiu nh ui Php, Nht c thay bng khu hiu nh ui pht xt Nht. Bn ch th cng xc nh hnh thc u tranh cng c th linh hot t bi cng, bi th n cc hnh thc cao hn nh biu tnh, v trang du kchv sn sng chuyn qua 10 Tng khi ngha khi iu kin.

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Nhng quyt nh sng sut ca Hi ngh Thng v trung ng m rng th hin s kp thi v sng to trong ngh thut lnh o ca ng ta trc cc din bin nhanh chng ca thi cuc. Nhng quyt nh soi sng cho ton ng, ton dn tin hnh khi ngha tng phn, chun b mi mt cho Tng khi ngha.

c. Din bin phong tro


Sau khi o chnh Php, c chim ng Dng, Nht thi hnh nhiu chnh sch mua chuc kt hp nhng th on khng b tn bo. V chnh tr, Nht tuyn b Vit Nam c lp, nhng vn gic nguyn b my thng tr ca Php, lp ra chnh ph Trn Trng Kim lm b nhn v lp ra hng lot cc ng phi, t chc phn ng lm ch da cho chng v x hi v chnh tr. V kinh t, Nht trng trn cp ot ti sn ca nhn dn ta, trong nng nghip, chng tng cc loi thu cao hn trc. Mc d nhn dn ta b mt ma, nhng chng vn bt nhn dn ta cung cp go phc v cuc chin tranh ca chng v phc v cho nhu cu ca chng ng Dng. Hu qu ca nhng chnh sch v kinh t ca Nht gy ra nn i cui nm 1944, u 1945 lm hai triu ngi cht i. Trc tnh hnh , ng ra khu hiu Ph kho thc, gi quyt nn i v coi y l nhim v trung tm pht ng qun chng trong thi k tin khi ngha. Khu hiu ny p ng nhu cu, nguyn vng cp bch nht ca nh dn lc by gi, chnh v vy phong tro ph kho thc ca Nht din ra mnh m cha tng thy. Phong tro ph kho thc ca Nht chia cho dn ngho din ra si ni Bc K, mt s ni ginh c chnh quyn. Khu hiu ph kh thc ca Nht gii quyt nn i khng ch c ngha i sng, kinh 11 t trc mt m cn mang ngha chnh tr. Nhng cuc biu tnh v trang ph kh thc l hnh thc thch hp nht lc by gi pht ng qun chng u tranh, huy ng hng triu ngi tham gia cch mng. y l phng php tp hp qun chng cch mng u Gio vin : Hong Th Hng http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

tranh, qua qun chng c gic ng cch mng, tin tng vo s on kt ca qun chng v s lnh o ca ng. Cng vi phong tro ph kho thc ca Nht gii quyt nn i cho dn ngho, ln sng khi ngha tng phn pht trin thnh cao tro, nhiu ni qun chng thnh lp c chnh quyn cch mng ca nhn dn. cn c a Vit Bc, Gii phng qun v Cu quc qun y mnh chin tranh du kch, m rng a bn hot ng, gii phng nhiu ni. Ngy 4 tng 6 nm 1945, Khu gii phng ra i gm cc tnh Cao Bng, Bc Cn, Lng Sn, Thi Nguyn, Tuyn quang, H Giang. Thng 3 1945, t chnh tr Ba T, ni dy ph nh lao, chim n gic, lp ra chnh quyn cch mng. i du kch Ba t c thnh lp. Hng lot cc nh t Ngha L, Sn La, Ha L ni dy. Phong tro u tranh yu nc ca cng nhn, hc sinh, sinh vin, tr thc, tiu t sn thnh th cng pht trin. Nam K, phong tro Vit Minh pht trin mnh m. Thng 4 nm 1945, Hi ngh qun s Bc K c triu tp, hi ngh nhn nh s quan trng ca nhim v qun s lc ny, nhim v qun s phi c t ln trn tt c cc nhim v khc. T nhn nh , Hi ngh quyt nh thng nht cc lc lng v trang thnh Vit Nam gii phng qun. Trc s pht trin ca cch mng, pht xt Nht tng cng m nhng t tn cng vo vng gii phng, gii phng qun v dn qun t v c nhng trn chin u quyt lit bo v vng gii phng. 12 Phong tro u tranh yu nc ca cng nhn, hc sinh, vin chc, tr thccng pht trin

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Phong tro khng Nht cu nc sc si trong c nc. Tnh th cch mng trc tip ang n gn. Lc lng cch mng cng c dn tc ang gp rt hon thnh cng vic chun b cui cng, n thi c vng dy khi ngha ginh chnh quyn trong c nc.

d. ngha, tc dng
Cao tro khng Nht cu nc l bc pht trin vt bc ca cch mng nc ta lm tin cho tng khi ngha thng tm thng li. Cao tro li cun hng triu qun chng tham gia, rn luyn cho qun chng nhiu hnh thc u tranh phong ph, quyt lit Qua cao tro, lc lng cch mng (bao gm c lc lng chnh tr v lc lng v trang c nng thn v thnh th ) pht trin vt bc, trong khi lc lng k th b suy yu nhanh chng a ti thi c tng khi ngha thng Tm chn mui. Vi nhng ngha , cao tro khng Nht cu nc l cuc tp dc v i a qun chng tin ln tng khi ngha ginh chnh quyn..

7- Tng khi ngha thng Tm 1945 a. Thi c Tng khi ngha Thng Tm 1945 v vic chp thi c ca ng
Mi cuc cch mng mun ginh c thng li, ngoi c chun b k cng, cn phi c thi c. Thi c chnh l vn sng cn ca cch mng, l tng hp iu kin ch quan v khch quan, trong yu t ch quan ng vai tr quan trng. Thi c cch mng l s kt hp ca 3 yu t: k th suy yu, khng th thng tr c nh c; Qun chng b thng tr khng th chu ng cuc sng b n p nh c; i tin phong lnh o cch mng sn sng lnh o. 13

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Thng 5 1945, c u hng ng minh.Qun Nht ng Dng ru r, chnh ph b nhn Trn Trng Kim v tay sai hoang mang cc . Thi c chn mui ca cch mng n trong nc, cao tro cch mng dng cao, kh th cch mng si sc, sn sng ch lnh ca ng vng ln. ng cng sn ng ng qua 15 nm tp dt, chun b sn sng lnh o qun chng ng ln u tranh.

b. Ch trng ca ng
Chin tranh th gii th hia bc vo giai on cui, chu u, pht xt c u hng ng minh v iu kin, chu , qun phit Nht cng h v kh u hn ng minh, qun Nht v bn tay sai thn Nht ng Dng b ri vo tnh th tuyt vng, hoang mang nh rn mt u. Trong tnh hnh , chnh ph b nhn Trn Trng Kim mt ln na c dng ln. Trong khi , cc th lc quc M, Anh, Php, Tng u c nhng ring vi ng Dng, bn phn ng Vit Nam quc dn ng v Vit Nam cch mng ng ch hi theo ui qun Tng v nc, mu toan cp chnh quyn. Li dng thi c ny, bn phn ng trong nc ngc u dy ro rit hot ng chng ph cch mng. Lc ny lc lng Nht ng Dng vn cn nguyn vn. Cch mng nc ta ng trc tnh th phi mt mnh i ph vi nhiu k th. Bn cnh , trong nc kh th cch mng ca qun chng dng cao cha tng thy, mt tinh, biu tnh, th uy li cun hng nghn ngi tham gia, hng triu qun chng sn sng ng ln khi ngha. 14 Trc tnh hnh mi, ng nhn nh phi tin hnh cuc Tng khi ngha ngay sau khi Nht u hng ng minh, trc khi qun ng minh vo gii gip qun Nht v trong khi kh th cch mng ca qun chng ang dng cao. Gio vin : Hong Th Hng

http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

c tin Nht chun b u hng ng Minh, Trung ng ng v Tng b Vit Minh, Trung ng ng v Tng b Vit Minh lp y ban khi ngha ton quc v ra qun lnh s 1, khng nh Gi Tng khi ngha n. Ngy 13 8 1945, Hi ngh ton quc ca ng hp ti Tn Tro quyt nh ng ta phi pht ng l lnh o ton dn khi ngha, hi ngh cng ra nhng chnh sch i ni, i ngoi s thi hnh sau khi ginh c chnh quyn. i hi Quc dn c triu tp ng h ch trng khi ngha ca ng v quyt nh lp ra y ban gii phng dn tc do H Ch Minh lm ch tch.

c. Din bin Tng khi ngha thng Tm 1945 d. Din bin Tng khi ngha.
n gia thng Tm, kh th cch mng sc si trong c nc, tuy cha nhn c lnh Tng khi ngha, nhng cn c vo tnh hnh c th ca a phng v vn dng ch th Nht- Php bn nhau v hnh ng ca chng ta, nhn dn pht ng cuc khi ngha. Ngy 16- 8 theo lnh ca y ban khi ngha, V Nguyn Gip ch huy mt n v t Tn Tro tin v gii phng qun tin v gii phng th x Thi Nguyn. Ngy 18-8, bn tnh ginh c chnh quyn sm nht c nc (Bc Giang, Hi Dng, H Tnh, Qung Nam). Ngy 19- 8: Ginh chnh quyn H Ni Ngy 23- 8: Ginh chnh quyn Hu Ngy 25- 8: Ginh chnh quyn Si Gn 15 Ngy 28- 8: Ginh chnh quyn 2 tnh cui cng l ng Nai v H Tin Ngy 30/8: ti Ng mn (Hu) vua Bo i c li thoi v, trao n kim cho chnh Gio vin : Hong Th Hng http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

quyn cch mng. nh du s kt thc ca ch phong kin tn ti hng nghn nm trong lch s dn tc, to iu kin cho dn tc ta bc sang mt giai on pht trin mi.

b. Nc Vit Nam Dn ch Cng ha thnh lp (2-9-1945)


Ngy 2 9 1945, ti qung trng Ba nh, H Ni, trc hng chc vn ngi dn va c gii thot khi kip n l, Ch tch H Ch Minh thay mt Chnh ph lm thi c bn Tuyn ngn c lp, khai sinh ra nc Vit Nam dn ch cng ha. Bn tuyn ngn khng nh nc Vit Nam l mt nc dn ch, c c lp ch quyn v nhn dn Vit Nam quyt gi vng nn c lp, t do y.

d. Tnh cht, ngha, nguyn nhn thnh cng v bi hc kinh nghim ca Cch mng Thng tm 1945 - Tnh cht: Cch mng Thng tm l cuc cch mng dn tc, dn ch nhn dn
ngha lch s

i vi trong nc
Cch mng thng tm thnh cng, nc Vit Nam dn ch cng ho ra i p tan hai xing xch n l l thc dn php hn 80 nm, pht xt nht 4 nm, ng thi p c ngai vng phong kin hang ngn nm lm cho nc ta t mt nc thc a na phong kin hang ngn nm lm cho nc c lp, t do , lm cho nhn dn ta t a v n l tr thnh ngi lm ch giang sn t nc ca mnh. Cch mng Thng Tm thnh cng, nc Vit Nam dn ch cng ho ra i ph hu ton b b my nh nc c, nh nc thc dn phong kin t trung ng n c s, xy dng mt b my nh nc mi, nh nc dn ch nhn dn ch nhn dn u tin ng 16 Nam . T y nhn dn ta c chnh quyn cch mng trong tay, mt cng c sc bn bo v v xy dng ch mi

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

i vi th gii
Ln u tin trong lch s cn hin i th gii cuc cch mng gii phng dn tc

mt nc thuc a v na phong kin thnh cng hon ton v trit ; s kin ny c v mnh m phong tro gii phng dn tc Chu , Chu Phi v Chu M la tinh, ng thi m u tmt thi k cao tro giai phng dn tc trn th gii sau chin tranh th gii ln th hai. Ln u tin trong lch s cn hin i th gii, ch ngha thc dn c d b nh mt ni yu nht ca n l Vit Nam. S kin ny m u mt thi k suy yu ca h thng thuc a kiu c trn ton th gii. Ln u tin trong thi i chng ta ch ngha Mc lnin thnh cng mt nc thuc a na phong kin. iu chng t rng ch ngha Mc Lnin l mt chn l tung ra bn bin u ng, vn l ch ng lnh o phi nhn thc c thc cht ca ch ngha Mc Lnnin, vn dng vo hon cnh tng ni tng lc a ti thng li cho cch mng.

Nguyn nhn thnh cng


Cch mng Thng Tm thnh cng l do nhn dn cc dn tc nc ta on kt, chin u hy sinh trong gn mt th k qua, bit bao nhng phong tro yu nc b gm trong bin mu, bit bao nhng ngi con u t ca dn tc ng xung v nn c lp thng nht ca T quc. t nm 1930 c ng Cng Sn lnh o th khi on kt chin u ca nhn dn ta li c nhn ln vi cht mi, lm thnh sc mnh ca c mt dn tc t gii phng mnh. y l nguyn nhn ngun gc su xa to ra thng li ca Cch mng Thng Tm thnh cng c ng v lnh t H Ch Minh lnho. ng v 17 Bc ra ng li cch mng dn tc dn ch ng nv khoa hc, c phng php cch mng ph hp ng lnh o nhndn ta chun b 15 nm tri qua hai cuc din tp l cao tro cch mng1930 1931 v nh cao l x vit Ngh- Tnh, cao tro dn ch

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ ngDng 1939 1945. Khi c iu kin v thi c ngn nm c mt th ng v Bc li sng sut v kp thi h quyt tm chnh xc chp ly thi c pht ng ton dn ni dy bng mt ngh thut ginh chnh quyn ton quc.y l nguyn nhn trc tip quyt nh thng li ca Cch mng ThngTm. Nu nh khng c ng ra i vo nm 1930 th khng c thng li ca cch mng Thng Tm 1945, bi v ng Cng sn v lnh t H Ch Minh l nh thit k, ng thi thi cng cuc Cch mng Thng Tm 1945. Cch mng Thng Tm thnh cng cn do c iu kin khch quan thun li, l chin thng ca cc nc ng minh m tr ct l Lin X ng tan pht xt Nht Chu , lm cho con th d ng b nh gc, by si con ca chng hoang mang ng ngc, to ra iu kin thun li cho cch mng nc ta. y l nguyn nhn khch quan quan trng bo m cho thng li ca cch mng nc ta.

Bi hc kinh nghim
Phi kt hp hai nhim v chin lc l phn v phn phong qua tng thi k cch mng. Phi xy dng Mt trn dn tc thng nht cha mi nhn vo k th, ginh c lp cho nc nh. Phi xy dng khi lin minh gia hai giai cp cng nhn v nng dn lm nn tng cho khi i on kt dn tc. Phi bit ch ra k th ch yu trc mt ca tng thi k cch mng cha mi nhn vo k th , ginh thng li cho cch mng. Phi bit s dng phng php bo lc cch mng, ngha l phi t chc nhn dn v cc on th cch mng, phi xy dng lc lng chnh tr v lc lng chnh tr v lc lng v 18 trang, phi khi ngha ginh ly chnh quyn. Phi chun b lc lng chp thi c khi ngha ginh chnh quyn.

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Trong nhng bi hc kinh nghim ni trn ca cch mng thng Tm, th bi hc v bo lc cch mng v bi hc v vic chun b lc lng chp thi c khi ngha ginh chnh quyn l nhng bi hc c gii tr ph bin.

* Bi hc v bo lc cch mng ca Cch mng Thng Tm.


ng Cng sn ng Dng trung thnh vi nguyn l cch mng bo lc ca ch ngha Mc Lnin, v vy ngay trong cng lnh chnh tr ca nm 1930 ng ra rng cch mng nc ta phi tin hnh bng phng php cch mng bo lc. n hi ngh Trung ng ln th 6 thng 11 nm 1939 v hi ngh Trung ng ln th 8 thng 5 1941 do bc h ch tr th ng li nhn mnh phi xy dng lc lng bo lc ch mng ca qun chng khi ngha dnh chnh quyn. Vi nhn thc , ngay t khi va mi ra i ng xy dng c i qun cng nng. Trong cao tro 1930 1931, n thi k 1936 1939, ng li xy dng c i qun chnh tr qun chng rng ln a h xung ng u tranh. n cao tro gi phng 1939 1945 th ng v Bc li lnh o qun chng xy dng lc lng bo lc cch mng gm lc lng chnh tr qun chng m tiu biu l lc lng Vit Minh vi cc on th cu quc, lc lng v trang cch mng vi lc lng v trang tp trung v t v cch mng, xy dng cn c a cch mng m tiu biu l khu gii phng Vit Bc, kt hp u tranh chnh tr v qun s, khi ngha tng phn ginh chnh quyn tng ni, tp dt nhn dn ginh chnh quyn. n tng khi ngha Thng Tm th ng pht ng ton dn ni dy vi lc lng chnh tr ca hng triu ngi c lc lng v trang h tr ginh chnh quyn ton quc. Cuc tng khi ngha mang tnh ton dn su sc. ng Cng Sn Vit Nam xc nh, thng li ca mt cuc cch mg khng bao gi t n n, m phi chun b ginh ly thng li. V th trong cng lnh chnh tr ca ng, ng ra phi chun b lc lng khi ngha ginh chnh quyn. n hi ngh Trung ng 6 (11 - 1939) v nht l Hi Ngh Trung ng ln th 8 (thng 5- 19941) th ng li ra 19 phi chun b lc lng v mi mt khi ngha ginh chnh quyn; khi ngha mun thnh cng th phi n ra ng thi c. Hi ngh Trung ng 8 coi y l nhim v trung tm ca thi k cao tro gii phng dn tc.

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Vi nhn thc ni trn, ng lnh o nhn dn ta chun b 15 nm qua hai cuc din tp 1930 1931 v 1936 1939 i ti cao tro gii phng 1939 1945. Trong cao tro 1939 1945 ng xut pht t tnh hnh trong nc v th gii m ra ch trng mi cao nhim v gii phng dn tc ln hng u, tp hp mi lc lng dn tc khi ngha ginh chnh quyn. Vi ch trng ni trn ng lnh o nhn dn ta chun b lc lng v mi mt t 1940 n 1945, sau khi Nht o chnh Php chim ly ng Dng lm thuc a th ng li lnh o nhn dn ta nh Nht cu nc, tip tc chun b nhng tin cho Tng khi ngha. n thng Tm nm 1945 th cch mng Vit Nam c chun b cng phu, chu o, sn sng v ton din. Gia lc th Nht u hng qun ng minh m tr ct l Lin X, to ra iu kin khch quan thun li. k th ng Dng l pht xt nht v b l tay sai th hoang mang giao ng n cc im. Cuc khng hong chnh tr ng Dng pht trin n mc trm trng nht. nhng iu kin ch quan v khch quan ni trn a ti thi c ngn nm c mt cho cch mng nc ta. ng ta v Bc H sng sut kp thi chp ly thi c pht ng ton dn ni dy ginh chnh quyn ton quc. Tng khi ngha thng tm din ra v thnh cng nhanh chng, thng li hon ton v trit t mu.

e-Vai tr ca H Ch Minh i vi thng li Cch mng thng Tm 1945 v s ra i ca nc Vit Nam Dn Ch Cng Ha
Ch tch H Ch Minh ch tr Hi ngh Ban chp hnh Trung ng ng ln th 8 (51945). Hi ngh hon chnh vic chuyn hng ch o chin lc cch mng, vch ra nhng chnh sch c th, ph hp vi tnh hnh t nc, nhm gii quyt mc tiu s mt ca cch mng l c lp dn tc, gii quyt ng n mi quan h gia dn tc vi giai cp, gia c lp dn tc vi ch ngha x hi. C th khng nh rng H Ch Minh la ngi c cng lao trc tin trong vic khi xng, pht trin v hon thin ng li cch mng gii phng dn tc, m y chnh l nhn t hng u quyt nh n s thng li Cch mng Thng Tm 1945. 20 Trong qu trnh xy dng lc lng m bo cho cch mng i n thng li. H Ch Minh lun coi trng vai tr ca giai cp cng nhn, nng dn v lin minh cng nng. Nhng

Gio vin : Hong Th Hng


http://www.hoc360.vn

Cng ty C phn u t cng ngh Gio dc IDJ

Ngi khng xem nh vai tr cch mng ca cc giai cp, tng lp khc. iu ny c th hin rt r trong Cng lnh Chnh tr u tin do Ngi son tho im sng to ca H Ch Minh v ng ta trong qu trnh chun b khi ngha l ch trng xy dng c hai lc lng: lc lng chnh tr v lc lng v trang. C s chnh tr m rng n u, xy dng v pht trin lc lng v trang ngay n . Ngay khi va v Pc B, cng vi vic trc tip ch o xy dng phong tro Vit Minh Cao Bng, H Ch Minh la chn mt s hi vin u t gi ra nc ngoi o to H Ch Minh lun cao tinh thn on kt, t lc t cng, pht huy ni lc nhng Ngi cng tm mi kh nng tranh th ngoi lc, tranh th s ng tnh ng h ca lc lng ng minh nhm thm bn bt th a cch mng i n thng li. V th qun v dn ta chun b v mi mt ch i thi c n. n nhng ngy u thng 8 1945, cao tro khng Nht cu nc ln n nh im, cuc Chin tranh Th gii th hai ang i vo hi kt, bn pht xt Nht b bi trn, chnh quyn b nhn tay sai tan r. Vi s nhy bn, thin ti v tr tu ca mnh, H Ch Minh nhn thy thi c quyt nh cho vn mnh ca dn tc n. Ngi khng nh: Lc ny thi c thun li ti, d phi hy sinh ti u, d phi t chy c dy Trng Sn cng quyt ginh cho c c lp. T ch th ca H Ch Minh, Hi ngh ton quc ca ng (ngy 14 v 15 thng 8) v ca Quc dn i hi Tn Tro (ngy 16 v 17 thng 8), hp quyt nh pht ng "Ton quc ng bo hy ng dy em sc ta m t gii phng cho ta". Cch mng Thng Tm n ra ng lc thnh cng nhanh chng. Cch mng ginh thng li khng phi mt cch ngu nhin m l c mt ngh thut phn tch v d bo chnh xc, nm bt thi c ti gii ca ng ta, ng u l lnh t H Ch Minh. Vi bn "Tuyn ngn c lp" bt h, Ngi khai sinh ra ch mi, khai sinh ra chnh quyn mi - chnh quyn ca dn, do dn, v dn. 21

Gio vin : Hong Th Hng


Ti liu c ng k bn quyn! ******** http://www.hoc360.vn WWW.EDUCATIONPVA.TK