P. 1
M_5 - Duraklama Gerileme Dönemi ve Dağılma (5)

M_5 - Duraklama Gerileme Dönemi ve Dağılma (5)

|Views: 20,054|Likes:
Published by kpssozeti

More info:

Published by: kpssozeti on May 10, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

06/22/2013

pdf

text

original

OSMANLI’DA DURAKLAMA - GERİLEME VE DAĞILMA DÖNEMİ

Süper KPSS Özetler Serisi 16 Sayfada Tarih Özetinin 5. Sayfasıdır. Tüm sayfalar ÇARŞAF BOY Kağıda (A3 Kağıdı) Kaliteli baskı yapılarak gönderilmektedir.Detaylı bilgi için http://kpssozeti.blogspot.com/ sitesini ziyaret edebilirsiniz. XVII. YÜZYIL ISLAHATLARI ( DURAKLAMA DÖNEMİ ) I. Ahmet (1603-1617) Ekber - Erşed sistemini getirdi. Veraset Usulünden Kafes Usulüne geçildi. Sadrazamı Kuyucu Murat Paşa. Celal-i isyanları bastırdı II.Osman (Gençosman 1618-1622) Osmanlıda ilk köklü ıslahat girişimleri II.Osman döneminde. - Şeyhül İslam (Müftü)'ın fetva dışındaki yetkilerini kaldırdı. - Saray dışından evlendi (Şeyhül-İslamın kızı ile) -Yeniçeri Ocağını Kaldırmak istedi -II.Osman Yeniçerilerin öldürdüğü ilk padişahtır. IV.Murat (1623-1640) -Koçi-bey risalesini hazırlattı. -Tütün - Alkol ve uyuşturucu maddeleri yasakladı. -Kadınların yönetime karışmalarını engelledi -Yeniçerileri yeniden düzenlemeye çalıştı

Tarhuncu Ahmet Paşa -Osmanlıda ilk kez Mali yıl Bütçesi hazırlamıştır. -Saray masraflarım kıstı. -Hazine için yeni kaynaklar buldu Köprülüler (Mehmet Paşa) - Sadrazamlığa şartlı olarak gelen ilk paşa. -Mali ve askeri alanda ıslahatlar yapmıştır.

XVII. Yüzyıl Islahatları Avrupa (batı) örnek alınmamıştır. Islahatlar genel olarak mali ve askeridir . Uygulama yöntemi Baskı ve Şiddettir. Halk desteği yoktur. devamlılık sağlanamamıştır. Kapı kulu ordusu, ilmiye ve saray ağalarının tepkisi zorlaştırmıştır. Olaylar yüzeysel çözümlendiğinden geçici olarak yarar sağlamıştır. Dönemin esaslı yenilikçisi II.Osman 'dır. Dönemin güçlü yenilikçisi IV.Murat 'tır. Islahatların fikri bir zemini yoktur. Not: 17. Yüzyıl Askeri alanda ıslahat yapılmıştır. Bu yüzyılda kişisel çıkarlar devlet çıkarlarının üzerinde tutulmuştur. XVIII. YÜZYIL ISLAHATLARI (GERİLEME DÖNEMİ)

d)I.Abdülhamit (1774-1789) Ulufe ve Culüs Kaldırıldı. İstihkam (merasim) bölüğünü kurdu Batıdan danışmanlar getirdi. Sürat topçu ocağını geliştirdi. Yeniçeri sayısını tespit ettirdi. Sadrazamlarda Müslüman olma Şartını Giyim Kuşam Şartını 'kaldırıldı" Esham Senetlerini(iç borçlanma sen.) piyasaya sürdü. XVIII.YÜZYİL ISLAHATLARI (GERİLEME DÖNEMİ) Genel özellikleri Avrupa Örnek alınmıştır. (Osmanlı bu dönemde Avrupa'nın kendini geçtiğini Akılcı ve programlı ıslahatlar yapıldı ama yetersiz kalındı. kabul etmiştir) Teknik anlamda (matbaa. silah) gelişmeler oldu. Islahatlar Genel olarak Askeri alanda yapıldı, (lale devri tamamen askeri dışı Not:Bilim, Teknik . Kültür, Askerlik ve Maliye alanında ıslahatlar yapılmıştır. ıslahatların yapıldığı devirdir) Matbaada basılan ilk eser Vankululügati Uygulama yöntemi yenilikçi ve Avrupai tarzdadır Mimaride barok ve rokoko üslubundan etkilenildi Halkın desteği yine yoktur. Dönemin Islahatçısı III. Selimdir. Yeniçerilerin ve ulemaların tepkisi olmuştur. 19.YY- DAĞILMA DÖNEMİ ISLAHATLARI (1792-1918) II.Mahmut Dönemi(1808-1839) Ekonomik anlamda yapılan Islahatlar Askeri Alanda yapılan Islahatlar: Yönetim ve Hukuk Alanında yapılan Islahatlar * Yerli kumaş kullanımı zorunlu tutuldu. * 1808 Sekbanı Cedit (Nizamı cedit yerine) *1808 Sened-i ittifak yapıldı.(padişah ile ayanlar arasında) * deri , çuha, iplik , ve bez fabrikaları kuruldu. * 1825 Eşkinci Ocağı (3. modern ordu) *Nazırlıklar (bakanlıklar) kuruldu. * Yerli tüccarlardan bazı gümrük vergileri kaldırıldı. * 1826 Vakay-ı Hayriye (Yeniçerilerin sona *Memurlar iç-dış olarak ayrıldı. Kılık kıyafet zorunluluğu *** bu ıslahatlarda amaç : Kapitülasyonların baskısını ermesi , Dönemin en geldi. kırmak ve dışa bağımlılığı azaltmaktır.Ancak II. önemli ıslahatıdır. Halk,esnaf, topçu ocağı * Tımar ve zeamet kaldırıldı. Maaş bağlandı memurlara Mahmut döneminde İngilizlere tanınan 1838 Balta desteklidir. Padişahlar * Müsadere kaldırıldı. Karantina servisleri açıldı. limanı Ticaret anlaşması ile yerli sanayi tamamen yeniden yönetime hakim olmuş , otorite * Ayanlık kaldırıldı. İller merkeze bağlandı. dibe çökmüştür güçlenmiş , yenilikler * Köy ve mahallelere ilk muhtarlıklar kuruldu. Şifre :İdare alanındaki yenilikler.PİSNEDİMM önündeki en önemli engel kalkmıştır) * Posta , polis teşkilatları kuruldu. Pasaport. *Asakir-i Mansure-i Muhammediye * Devlet dairelerine ilk kez kendi resmini astırdı. İçişleri-dış işleri Bakanlıkları açmıştır. (Günümüz ordularının temelidir) *1834 Redif * İlk milli marş yazıldı (Mahmudiye) Sadrazamlığı kaldırmıştır. birlikleri kuruldu. (Tımarların yerine) * Pasaport uygulamasına geçildi. Nazırlıklar kuruldu. Kültür ve Eğitim Alanında yapılan Islahatlar *1831 Askeri amaçlı ilk nüfus sayımı (sadece Encümen-i Danişme kuruldu.(tercüme odaları.) Şifre : İRİ FATİHE (Eğitim Alanında Yapılan Yenilikler) erkekler) Divan kaldırıldı * İlk öğretim zorunlu tutuldu (sadece İstanbul’da, Erkekler * Seraskerlik makamı İlk nüfus sayımı yapıldı. için) kuruldu.(Başkomutanlık) Meclis-i ahkam-ı Adliye kuruldu. Rüştiye :orta okul , Mektebi ulum-u edebiye * İlk silah fabrikası kuruldu Muhtarlıklar açıldı. İdadi açıldı:Orta dereceli okul , Mektebi maarifi adliye *Dar-ı Şuray-ı Askeri (askeri şura kuruldu) Osmanlı tarihinde her alanda yenilik yapan ilk Fransızca resmi yabancı dil ilan edildi. Şifre : II: Mahmut dönemi askeri alanda padişahtır. Avrupa’ya ilk kez öğrenci gönderildi.(Genç Osmanlılar) yapılan ıslahatlar:S-E-V-D-A-M B-i-R Rusya’yla Hünkar İskelesi Antlaşmasını 1833’te Tıbbiye açıldı. Sekbanı cedit, yapmıştır: Bu antlaşmayla Boğazla ilk kez uluslar arası İlk resmi gazete (Takvim-i Vakay-i ,İstanbulda Türkçe – sorun haline gelmiştir. Antlaşmaya göre Rusya’ya bir Eşkinci ocağı, Fransızca gazete 1831) saldırı olunca Osmanlı boğazları kapatacaktı. Vakayi Hayriye, Harbiye açıldı Bu durum İngiltere ve Fransa’yı rahatsız etti. Daruşurayı askeriye, Eğitimde kültürel birlik bozulmuş , ikilik çıkmıştır. Balta Limanı Antlaşması: Hünkar İskelesi Asakiri muhammediye, *Enderun yerine devlet memuru yetiştirmek amaçlı okullar Antlaşmasına tepki gösteren İngiltere’yi Mısır Mızıkayı hümayun sorununda yanına çekerek M. Ali Paşa’yı siyaseten açtı Başkomutanlık kuruldu. yalnız bırakmak isteyen II.Mahmut Osmanlı tarihinin * Din ve mezhep ayrımına son verilmek istendi Redif Ocakları kuruldu. en ağır kapitülasyonları olarak kabul edilen sözleşmeyi * İlk tercüme odaları ve yabancı dil okulları açıldı imzalamıştır. İhracat vergisi %12 ye çıkarılırken ithalat * Avrupa tarzı eğitim veren okullar açıldı. vergisi %5 e düşürülmüştür. Bununla Osmanlı sömürge durumuna düşmüştür.

a) Lale Devri (1718-1730) (Avrupa Üstünlüğünün, kabul edildiği dönemdir) İlk kez geçici elçilikler açıldı İlk kez çiçek hastalığı aşısı yapıldı İlk özel matbaa kuruldu İlk kez Yalova'da kağıt fabrikası kuruldu İlk kez İstanbul'da kumaş Fabrikası açıldı İlk kez çini atölyesi açıldı Kütüphaneler açıldı. Doğu klasiklerinden tercüme yapılan eserler oldu, Sivil mimaride gelişmeler yaşandı Yeniçerilerden oluşan Tulumbacılar yani itfaiye ekibi kuruldu Patrona Halil isyanıyla Lale Devri sona erdi. En çok kültürel alanda ilerleme oldu. askeri alanda hiç ıslahat yapılmadı. Dönemin Minyatürcüsü ve Nakkaş Levni, Şairi Nedim

b) III.Mustafa (1757-1774) İlk iç borç alındı Deniz Subayı yetiştirmek için Mühendishane-i bahri Hümayün okulunu açtı. Sürat Topçu ocağını kurdu. Batıdan , tıp ve astronomi alanlarında tercümeler yaptırılmış. c) I.Mahmut (1730-1758) Sadrazamı Humbaracı Ahmet Paşa Humbaracı ocağını kurdu. Fransa'ya Kapitülasyonlar sürekli hale getirildi (Belgrat Ant) Hendeshane Avrupa tarzında ilk teknik okulu açtı. Avrupa tarzında askeri olarak ilk ıslahat başlamış oldu. Orduyu bölük .tabur, alay gibi kollara ayırdı.
Şifre: HKH Humbaracı, Kapitülasyon, Hendesane

e)III.Selim 1789 -1807 Nizam-ı Cedid (yeni düzen) ocağımı kurdu. İrad-ı Cedid hazinesi kuruldu. (Nizam-ı Cedid için) Elçilikler sürekli hale getirildi. (Viyana- Yusuf Agah Efendi) Devlet matbaası (Matbaa-i Amire) kuruldu. Mühendishane-i Berr-i Humayün (Kara Mühendis okulu) Meşveret meclisi (Laihalar) görüş bildirisinde bulunurlardı. Ulemalar ve yeniçeriler ıslahata karşı gelen gruplardır. Nizam-ı Cedid dönemi Kabakçı Mustafa ayaklanması ile sona erdi. Nizam-ı Cedid Avrupa örnek alınarak kurulan ilk ordumuzdur. III.Selim Gerçek bir reform niteliği taşıyan ıslahatları yapan ilk padişahtır. Osmanlı devletinde ilk radikal değişiklikleri yapan padişahtır. Levent ve Selimiye kışlalarının yapıldı Askeri ve teknik okullarda Fransızca zorunlu ders oldu. (Yenilikçi düşünceden öldürülen 2.padişah)

İletişim:kpssozeti@hotmail.com

5

Web Sitesi: http://kpssozeti.blogspot.com/

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->