You are on page 1of 5

CMLEDE ANLAM 1.EANLAMLI YA DA YAKIN ANLAMLI CMLE Farkl szcklerle kurulan fakat ayn dnceyi anlatan cmlelerdir.

----Sevgi sadakatle talamadka mr kzgn llerdeki bir damla ya kadardr. ----Sadakatin olmad bir sevgi uzun mrl olamaz. ----Kyy gzden kaybetmeye cesaret edemeyen insan yeni okyanuslar kefedemez.(Andre Gide) ----Hayatnda riskleri gze alamayan insan baarl olamaz. ----Eer bir insan hangi limana yelken atn bilmiyorsa, hibir rzgar iine yaramaz. ----Belirli bir hedefi olmayan insan, hangi olanaklara sahip olursa olsun baarl olamaz. ----Yaamak, karanlk geceye ramen, buulanm pencere camna gnei izebilmektir.(Anonim) ----En zor anlarda bile umudunu kaybetmeyen insan gerekten yayor demektir. ----Yaam iinde siyah da bulunan bir gkkuadr. ----Yaam tm gzelliklerinin yannda olumsuzluklar da barndrr. 2.NEDEN- SONU CMLES Yargnn gerekleme nedeni ve sonucu cmle iinde verilir . ----Snavda heyecanland iin baz sorular yapamad. ----Bakmszlktan ev harabeye dnmt. ----Matbaann bulunmasyla okuma yazma oran artt. ----Ar scaklar can kaybna yol at. ----Youn kar ya nedeniyle yollar trafie kapatld. ----Hediye almadm diye bana darlm.

3.AMA SONU CMLES znenin ii, hareketi gerekletirme amac ve sonucu cmle iinde verilir. ----Borlarndan kurtulmak iin evini satm. ----Ailesini grmeye Almanya ya gitmi. ----Babakan, ticari anlamalar yapmak zere yurtdna kyor. ----Bu ,bizi birbirimize drmek maksadyla sylenmi bir szdr. ----air, iirinde herkes anlayabilsin diye yaln bir dil kullanm. ----Yazar,eletirmene irin grnmek maksadyla iki yzl davranyor. 4.KOUL CMLES Eylemin ya da hareketin gereklemesi bir arta (koula) bal olan cmlelerdir ----Sanat yaptnda toplumu anlatrsa lmszleir ----Akam baban gelsin , alverie karz. ----Mzik dinleyebilirsin ama sesini fazla amayacaksn. ----Akama geri vermek zere bu kitab alabilirsin. ----Bizim buralara yamur yadka her yer toprak kokard. ----Her gne doduunda beni hatrla. 5.KARILATIRMA BLDREN CMLELER ki kavram arasnda benzerlik ya da farkllklarn ortaya konmasdr. ----Sinema da tiyatro gibi grsel bir sanattr. ----Dou Anadolunun k Akdeniz Blgesine gre daha etin geer. ----Yahya Kemal de Necip Fazl da iirlerinde lm temasna ok yer vermitir. ----Bu ylki rn geen yla nazaran daha bereketliydi. ----Sanat,dier adalarna gre daha sade bir dil kullanmtr.

----Ressam bu yaptnda ise dierlerine gre daha canl renkleri kullanmtr. 6. ZNEL ANLATIMLI CMLELER Syleyenin kendi kiisel duygu ve dncelerini ieren cmlelerdir. ----zmir,tarihi ve doal gzellikleriyle esiz bir ehrimizdir. ----air syleyi gzelliiyle trk tadnda bir iir sunuyor bize. ----Konferansa katlanlarn sama sapan fikirleri beni iyice skmt. ----Yazar,srkleyici anlatm ve ilgin betimlemeleriyle okuyucuyu olayn iinde yaatyor. ----atk kalar,yaral yzyle insan rkten bir havas vard. 7.NESNEL ANLATIMLI CMLELER Doruluu ya da yanll gzlem ve deneylerle kantlanabilir nitelikli cmlelerdir.Bu cmlede konuann duygu ve dnceleri yer almaz. ----Filmde olaylar kk bir kasabada geiyor. ----Eser drt blm halinde sinemaya uyarlanm. ----Turizm gelirleri geen yla oranla yzde 5lik bir art gstermitir. ----Aruz lsyle yazlan iirde nazm birimi drtlktr. ----Drt perdede oluan bu oyunda yazar,aile bireyleri arasndaki sorunlar anlatr. 8.DORUDAN ANLATIMLI CMLELER Herhangi bir konuda bir kiinin gr ve dnceleri hibir deiiklie uratlmadan verilir.Bu cmle genellikle trnak iinde gsterilir. ----ieronun Bir yerde yaam varsa orada umut da vardr.sz ok houma gider. ----Kadn,arkadann kulana eilerek: Birazdan kalkalm m?diye fsldad.

----Bu konuda atalarmz: Cesurun bak,korkan klcndan keskindir.der. ----Deskartesin: Dnyorum yleyse varm.sz ok nldr. 9.DOLAYLI ANLATIMLI CMLELER Bir kiinin sznn sylendii biimde deil de,baz deiiklikler yaplarak aktarld cmlelerdir. ----Onunla bir daha konumayacan syledi. ----Bernard Shaw,dnmenin ruhun kendisiyle konumas olduunu sylerdi. ----Doktor,babama ilalar mutlaka imesi gerektiini tembih etti. ----Yazar,sanat olunabilmek iin ok allmas gerektiini vurgulad. 10.USLUP VE ERK(KONU)CMLES Yazarn yaptnda neyi anlatt konuya (ierik)girer.Bu konuyu ilerken kulland szckler ve cmleler de usluba girer. ----Yazar yaptnda 1.Dnya Sava yllarndaki insanlarn ektii aclar gzler nne serer.(Konu) ----Betimlemelerde sfatlara ska yer veren sanat cmleleri uzun tutmutur. (Uslup) ----Romanda,Batnn yaam tarzna zenen bir ailenin yava yava k anlatlr. (Konu) ----airin,iirlerinde olduka az kullanlan szcklere ve deyimlere yer vermesi dikkati eker.(Uslup) 11.AAMALI DURUM BLDREN CMLELER Bir olayn,durumun olumlu ya da olumsuz ynde giderek deitiini anlatan cmlelerdir. ----Kadn,her geen gn biraz daha ktleiyor. ----Havalar gittike souyor. ----Bu ocuun gnden gne huyu deiiyor.

----lkemiz her geen yl biraz daha byyen ekonomisiyle gelecekte gelimi lkeler seviyesine kacaktr. 12.KNAYEL ANLATIMLI CMLE Bir gerei ortaya koymak amacyla sz imal olarak tam kart gelecek biimde kullanmaktr. ----Okulunu ne kadar ok sevdiin yirmi gn devamszlk yapmandan belli. ----Einin gzndeki morluktan onu ne kadar ok sevdiin anlalyor.