‫‪J. of Nuclear Sci. and Tech.

‬‬

‫ﻣﺠﻠﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻫﺴﺘﻪاي‬

‫‪No. 52, pp. 72-79, 2010‬‬

‫ﺷﻤﺎره ‪ ،52‬ﺻﻔﺤﺎت ‪1389 ،72-79‬‬

‫‪Sci. and Tech. note‬‬
‫ﻳﺎدداﺷﺖ ﻋﻠﻤﻲ و ﻓﻨﻲ‬

‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ ﺑﺎ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪-‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻜﻨﻴﻚ‬
‫ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﺎﻳﻊ ﺑﺎ ﻛﺎرآﻳﻲ ﺑﺎﻻ و آﺷﻜﺎرﺳﺎزي ﻓﻠﻮﺋﻮرﺳﺎﻧﺲ‬
‫ﻓﺮﻳﺪون اﻓﻼﻛﻲ*‪ ،‬ﻋﻠﻲ روزﺑﻬﺎﻧﻲ‪ ،‬ﻣﺮﻳﻢ ﺻﻼﺣﻲﻧﮋاد‬
‫ﭘﮋوﻫﺸﻜﺪه ﻋﻠﻮم ﻫﺴﺘﻪاي‪ ،‬ﭘﮋوﻫﺸﮕﺎه ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻫﺴﺘﻪاي‪ ،‬ﺳﺎزﻣﺎن اﻧﺮژي اﺗﻤﻲ اﻳﺮان‪ ،‬ﺻﻨﺪوق ﭘﺴﺘﻲ‪ ،11365-3486 :‬ﺗﻬﺮان ـ اﻳﺮان‬

‫ﭼﻜﻴﺪه‪ :‬ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻣﻌﻴﺎري ﺑﺮاي ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺳﺮﺷﺎر از ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﭘﻴﺸﻨﻬﺎد ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬در اﻳﻦ ﻛﺎر ﺗﺤﻘﻴﻘﺎﺗﻲ‪،‬‬
‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺗﻜﻨﻴﻚ ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﺎﻳﻊ ﺑﺎ ﻛﺎرآﻳﻲ ﺑﺎﻻ )‪ (HPLC‬و آﺷﻜﺎرﺳﺎزي ﻓﻠﻮرﺳﺎﻧﺲ ﺑﺎ ﻗﺎﺑﻠﻴﺖ ﺗﻌﻴﻴﻦ ﻛﻤ‪‬ﻲ‬
‫‪ 0/1ng‬ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ اﻧﺠﺎم ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬اﻳﻦ روش ﺷﺎﻣﻞ ﻳﺦزدن و ﺧﺸﻚ ﻛﺮدن ﻧﻤﻮﻧﻪ‪ ،‬ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ اﺳﻴﺪي و ﺟﺪاﺳﺎزي از ﻃﺮﻳﻖ ‪ HPLC‬اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺎ‬
‫اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﺘﻮن ‪ Spherisorb ODS2‬اﻣﻜﺎن ﺟﺪاﺳﺎزي ﺧﻂ ﻣﺒﻨﺎي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ از ﻧﺎﺧﺎﻟﺼﻲﻫﺎ ﻓﺮاﻫﻢ ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﺑﺎ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در‬
‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ران و ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪ ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪهي آن در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﻣﺘﻨﺎﺳﺐ ﺑﺎ دز ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺑﻮده وﻟﻲ ﺑﻪ دﻟﻴﻞ آن ﻛﻪ ﻣﻘﺪار‬
‫ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﺷﺪه در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﻧﺸﺪه ﻣﺘﻐﻴﺮ ﺑﻮد )‪ 0/15‬ﺗﺎ ‪ ،(0/42µg/g‬اﻳﻦ روش ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮاي ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻣﺮغ‬
‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﺑﺎ ‪ 4kGy‬و ﺑﺎﻻﺗﺮ ﺑﻪ ﻛﺎر رود‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟﻪ ﺑﻪ اﻓﺰاﻳﺶ ﺧﻄﻲ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﺗﺎ ‪ ،50kGy‬اﻳﻦ روش‬
‫ﺑﻪ ﺧﺼﻮص ﺑﺮاي ﺷﻨﺎﺳﺎﻳﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه در دزﻫﺎي ﻏﻴﺮﻣﺠﺎز ﺑﺎﻻ ﻣﻨﺎﺳﺐ اﺳﺖ‪.‬‬

‫واژهﻫﺎي ﻛﻠﻴﺪي‪ :‬ارﺗﻮ‪-‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‪ ،‬ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه‪ ،‬ﺗﺸﺨﻴﺺ‪ ،‬ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﺎﻳﻊ ﺑﺎ ﻛﺎراﻳﻲ ﺑﺎﻻ‬

‫‪Discernment of Irradiated Chicken Meat by Determination of O-Tyrosine‬‬
‫‪Using High Performance Liquid Chromatography and Fluorescence Detection‬‬
‫‪F. Aflaki*, A. Roozbahani, M. Salahinejad‬‬
‫‪Nuclear Science Research School, Nuclear Science and Technology Research Institute, AEOI, P.O.Box: 11365-3486, Tehran – Iran‬‬

‫‪Abstract: O-Tyrosine is proposed as a marker for identification of irradiated protein-rich foods. In this‬‬
‫‪study, HPLC/ Fluorescence method that allows accurate quantification of 0.1ng of o-tyrosine has been‬‬
‫‪used. The method involves freeze-drying of sample, acid hydrolysis and fractionation by HPLC. By‬‬
‫‪using Spherisorb ODS2 column, the base-line separation of o-tyrosine from impurities was performed.‬‬
‫‪The yield of o-tyrosine in the irradiated chicken meat was proportional to the irradiation dose. Since the‬‬
‫‪variable levels of o-tyrosine were found in unirradiated chicken meat (0.15-0.42 µg/g per wet weight),‬‬
‫‪this method is able to identify the irradiated chicken meat at 4kGy or higher. Because the dose response‬‬
‫‪curve can be extended over 50kGy, the method is suitable for detecting the overdosed samples.‬‬
‫‪Keywords: O-Tyrosine, Irradiated Food, Detection, High Performance Liquid Chromatography‬‬

‫‪*email: faflaki@aeoi.org.ir‬‬

‫ﺗﺎرﻳﺦ درﻳﺎﻓﺖ ﻣﻘﺎﻟﻪ‪ 88/5/8 :‬ﺗﺎرﻳﺦ ﭘﺬﻳﺮش ﻣﻘﺎﻟﻪ‪89/2/20 :‬‬

‫‪۷۲‬‬

‫ﻣﺠﻠﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻫﺴﺘﻪاي‪ ،‬ﺷﻤﺎره ‪1389 ،52‬‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﻧﺸﺪه ﻧﻴﺰ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣـﻲﺷـﻮد ]‪ 8‬و ‪ .[10‬در ﺣـﺎﻟﻲ ﻛـﻪ‬

‫‪ -1‬ﻣﻘﺪﻣﻪ‬
‫وﺟﻮد روشﻫﺎي ﻣﻌﺘﺒﺮ ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه‪ ،‬در‬

‫اﻓﺮادي ﭼﻮن ﻛﺎرام‪ ،‬ﮔﺮوﺗﻮﻟﺪ‪ ،‬ﻫﺎﭘﻜﻴﻨﺲ و ﻣﻴﺎﻫﺎرا ﻣـﺪﻋﻲ ﻣﻨﺎﺳـﺐ‬

‫اﻳﺠﺎد ﻳﻚ ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻧﻈﺎرت ﻗﺎﻧﻮﻧﻤﻨﺪ و در ﺗﺴﻬﻴﻞ ﺗﺠـﺎرت آنﻫـﺎ در‬

‫ﺑﻮدن ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﺑـﺮاي ﺗـﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳـﺪﮔﻲ ﻣـﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ‬

‫ﺳﻄﺢ ﻣﻠﻲ و ﺑﻴﻦاﻟﻤﻠﻠﻲ و ﻫﻢﭼﻨﻴﻦ در اﻓﺰاﻳﺶ ﻣﻘﺒﻮﻟﻴﺖ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ‬

‫ﭘﺮوﺗﺌﻴﻨﻲ ﻣﻲﺑﺎﺷﻨﺪ ]‪ 11‬ﺗﺎ ‪ ،[15‬ﻣﺤﻘﻘﻴﻦ دﻳﮕﺮي ﭼﻮن ﻫﺎرت‪ ،‬ﻣﻴﻴﺮ‪،‬‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﻣﺆﺛﺮ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد ]‪ .[1‬ﺑﻪ ﻃﻮر ﻛﻠﻲ اﺳﺎس روشﻫﺎي‬

‫وﻳﻠﻤﻮت‪ ،‬ﭼﻮاﻛﻲ و اُﻓﺮﻣﺎن ﮔـﺰارش ﻧﻤﻮدﻧـﺪ ﻛـﻪ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‬

‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﺑـﺮ ﭘﺎﻳـﻪي ﺗﻐﻴﻴـﺮات ﻓﻴﺰﻳﻜـﻲ‪،‬‬

‫ﻣﻲﺗﻮاﻧﺪ در ﻣﺮاﺣﻞ آﻣﺎدهﺳﺎزي و ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﻧﻤﻮﻧـﻪ ﺗـﺸﻜﻴﻞ ﺷـﻮد و‬

‫ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ و زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺧﺘﻲ اﻳﺠﺎد ﺷﺪه در ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ در اﺛﺮ ﻓﺮاﻳﻨﺪ‬

‫ﻋﻮاﻣﻠﻲ ﻣﺎﻧﻨﺪ در دﺳﺘﺮس ﺑﻮدن اﻛﺴﻴﮋن ﻫﻨﮕﺎم ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎ‪،‬‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ اﺳـﺘﻮار ﺑـﻮده و ﻫـﺮ ﻛـﺪام از روشﻫـﺎي ﺗـﺸﺨﻴﺺ ﺑـﺮاي‬

‫دﻣﺎي ﻣﺤﻴﻂ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ و ﺳـﺮﻋﺖ دز در ﺗـﺸﻜﻴﻞ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‬

‫دﺳﺘﻪاي ﺧﺎص از ﻣﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ ﻛـﺎرﺑﺮد دارد ]‪ 2‬و ‪ .[3‬در اروﭘـﺎ ﺑـﻪ‬

‫ﻣــﺆﺛﺮ ﻣــﻲﺑﺎﺷــﻨﺪ‪ .‬ﻟــﺬا ﻛــﺎرآﻳﻲ اﻳــﻦ روش ﺑــﺮاي آﺷﻜﺎرﺳــﺎزي‬

‫واﺳـــــﻄﻪي ﻓﻌﺎﻟﻴـــــﺖﻫـــــﺎي ﻛﻤﻴﺘـــــﻪي اروﭘـــــﺎﻳﻲ ﺑـــــﺮاي‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﭘﺮوﺗﺌﻴﻨﻲ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﻣﻮرد ﺗﺮدﻳﺪ ﻗـﺮار‬

‫اﺳﺘﺎﻧﺪاردﺳــﺎزي )‪ (1)(CEN‬ﭼﻨــﺪﻳﻦ روش ﺗــﺸﺨﻴﺺ ﻣﻌﺘﺒــﺮ ﺑــﺮاي‬

‫ﮔﺮﻓـــﺖ ]‪ 10‬و ‪ 16‬ﺗـــﺎ ‪ .[19‬ﺗﺤﻘﻴﻘـــﺎت ﻧـــﺸﺎن داده اﺳـــﺖ ﻛـــﻪ‬

‫ﺗﻌﺪاد زﻳﺎدي از ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﻣﺨﺘﻠﻒ اراﻳﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ ﻛﻪ ﻋﺒﺎرتاﻧﺪ‬

‫رادﻳﻜﺎلﻫﺎي ﻫﻴﺪروﻛﺴﻴﻞ ﻣﻲ ﺗﻮاﻧﻨﺪ از واﻛـﻨﺶﻫـﺎي دﻳﮕـﺮي ﻧﻴـﺰ‬

‫از‪ :‬ﺗﺸﺪﻳﺪ اﺳـﭙﻴﻦ اﻟﻜﺘـﺮون )‪ ،(2)(ESR‬ﺗﺮﻣﻮﻟﻮﻣﻴﻨـﺴﺎﻧﺲ )‪،(3)(TL‬‬

‫اﻳﺠﺎد ﺷﻮﻧﺪ )ﺷﻜﻞ ‪ .(1‬ﺑﺮاي ﻣﺜﺎل در ﺳﻴﺴﺘﻢﻫﺎي زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﺑﻪ‬

‫ﻫﻴﺪروﻛﺮﺑﻦﻫﺎي ﻓﺮار )‪ ،(4)(HC‬ﺳﻴﻜﻠﻮ ﺑﻮﺗﺎﻧﻮن )‪ ،(5)(CB‬ﺳـﻨﺠﺶ‬

‫وﺳﻴﻠﻪي آﻧﺰﻳﻢ ﺳﻮﭘﺮ اﻛﺴﻴﺪ‪ -‬دﻳـﺴﻤﻮﺗﺎز رادﻳﻜـﺎلﻫـﺎي ﭘﺮوﻛـﺴﻴﺪ‬

‫ﺗﻘﺴﻴﻢ دي‪.‬ان‪.‬اِ)‪ (6‬و روش )‪.[4] (7)(DEFT/APC‬‬

‫)‪ (˚O2-‬ﺑﻪ ‪ H2O2‬ﺗﺒﺪﻳﻞ ﺷﺪه و ﺑﺎ واﻛﻨﺶ از ﻧﻮع ﻓﻨﺘﻮن)‪ Fe+2 ،(9‬ﺑـﺎ‬

‫در دو دﻫﻪي اﺧﻴﺮ‪ ،‬ﻛﺎرﺑﺮد ﺗﺎﺑﺶﻫﺎي ﻳﻮﻧﻨﺪه ﺑﻪ ﻋﻨﻮان وﺳﻴﻠﻪاي‬

‫آب اﻛﺴﻴﮋﻧﻪ در ﻣﺤﻴﻂ آﺑﻲ ﺧﻨﺜﻲ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‬
‫ﻣﻲﺷﻮد ]‪ 9‬و ‪.[20‬‬

‫ﺑﺮاي ﺣﻔﻆ و ﻧﮕـﻪداري ﻃـﻮﻻﻧﻲ ﻣـﺪت ﻣـﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ ﮔﻮﺷـﺘﻲ در‬
‫ﺟﻬﺎن اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘﻪ اﺳﺖ‪ .‬ﺑﺮاي ﻣﺜﺎل از ﺳﺎل ‪ 1997‬ﻣـﻴﻼدي ادارهي‬

‫ﺗﻔﺎوت ﻋﻤﺪهي روشﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ اراﻳﻪ ﺷﺪه ﺑﺮاي اﻧﺪازهﮔﻴﺮي‬

‫ﻛﻞ ﺧﻮراك و داروي آﻣﺮﻳﻜﺎ )‪ ،(8)(FDA‬ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﮔﻮﺷﺖ ﺗـﺎزه‬

‫ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ ﺑــﺎ اﺳــﺘﻔﺎده از ﺗﻜﻨﻴــﻚ ﻛﺮوﻣــﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣــﺎﻳﻊ ﺑــﺎ‬

‫و ﻣﻨﺠﻤــﺪ ﺗــﺎ دزﻫــﺎي ‪ 4/5‬و ‪ 7kGy‬را ﻣﺠــﺎز ﺷ ـﻨﺎﺧﺘﻪ اﺳــﺖ ]‪.[5‬‬

‫ﻛﺎرآﻳﻲ ﺑﺎﻻ )‪ (10)(HPLC‬ﻋﺒﺎرتاﻧﺪ از‪ :‬اﺳـﺘﻔﺎده از ﻧﻤﻮﻧـﻪﺑـﺮداري‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﮔﻮﺷﺖ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ رادﻳﻜﺎلﻫـﺎي ˚‪ e-aq ،OH‬و ‪H+‬‬

‫ﻣﻨﺠﻤﺪ اوﻟﻴﻪ ﺑﺮاي اﻧﺠﺎم ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ و ﻳـﺎ ﻧﻤﻮﻧـﻪﺑـﺮداري از ﻧﻤﻮﻧـﻪي‬

‫از ﻣﻮﻟﻜــﻮلﻫــﺎي آب ﻣﻮﺟــﻮد در ﮔﻮﺷــﺖ ﻣــﻲﺷــﻮد ﻛــﻪ اﻳــﻦ‬

‫ﺧﺸﻚ ﺷﺪه‪ ،‬اﺳﺘﺨﺮاج ﭼﺮﺑﻲﻫﺎ در ﻗﺒﻞ از ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ ﺑـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از‬

‫رادﻳﻜﺎلﻫﺎ ﺑﺎ ﻣﻮﻟﻜﻮلﻫﺎي آﻟﻲ واﻛـﻨﺶﻫـﺎي ﻣﺘﻌـﺪدي ﻣـﻲ دﻫﻨـﺪ‪.‬‬

‫ﺣﻼلﻫـﺎي آﻟـﻲ و ﻳﺎ ﻋﺪم اﺳﺘﺨﺮاج ﭼﺮﺑﻲ‪ ،‬ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ در ﻣﺠﺎورت‬

‫اﻧﻮاع ﻣﺤﺼﻮﻻت ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷـﺪه ﺑـﻪ دز ﺟـﺬﺑﻲ و ﺷـﺮاﻳﻂ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ‬
‫ﺑــﺴﺘﮕﻲ دارد‪ .‬ﺗــﺎﺑﺶ ﻳﻮﻧﻨــﺪه در ﭘــﺮوﺗﺌﻴﻦﻫــﺎ واﻛــﻨﺶﻫــﺎﻳﻲ ﻧﻈﻴــﺮ‬
‫ديآﻣﻴﻨﻪ ﺷﺪن‪ ،‬ﻛﺮﺑﻮﻛﺴﻴﻠﻪ ﺷﺪن‪ ،‬ﺗﺴﻬﻴﻢ ﭘﻴﻮﻧـﺪﻫﺎي ﭘﭙﺘﻴـﺪي و ‪. . .‬‬
‫را ﺳــﺒﺐ ﻣــﻲﺷــﻮد ]‪ .[6‬اﺳــﻴﺪ آﻣﻴﻨــﻪي ﻓﻨﻴــﻞآﻻﻧــﻴﻦ ﻣﻮﺟــﻮد در‬
‫ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦﻫﺎ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ ﺗﺎﺑﺶ ﺣﺴﺎﺳﻴﺖ زﻳﺎدي داﺷﺘﻪ و ﺑﺎ رادﻳﻜﺎلﻫﺎي‬
‫˚‪ OH‬واﻛــــﻨﺶ داده و اﻳﺰوﻣﺮﻫــــﺎي ﺗﻴــــﺮوزﻳﻦ )ارﺗــــﻮ‪ ،‬ﻣﺘــــﺎ و‬
‫ﭘﺎرا‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ( را ﺑـﻪ وﺟـﻮد ﻣـﻲآورد‪ .‬ﭼـﻮن ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﺑـﻪ‬
‫راﺣﺘــﻲ از ﻃﺮﻳــﻖ ﻛﺮوﻣــﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ از ﭘــﺎرا‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ ﻃﺒﻴﻌــﻲ ﺟــﺪا‬
‫ﻣﻲﺷﻮد‪ ،‬ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﻪ ﻋﻨﻮان ﻧﺸﺎﻧﻪاي از ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ‬
‫ﺷﺪه اﻧﺘﺨـﺎب ﺷـﺪه اﺳـﺖ ]‪ 8 ،7‬و ‪ .[9‬ﺑـﺮاي ﻳـﻚ ﻣـﺪت ﻃـﻮﻻﻧﻲ‬
‫ﺗﺼﻮر ﻣﻲﺷﺪ ﻛـﻪ ارﺗـﻮ و ﻣﺘـﺎ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در ﭘـﺮوﺗﺌﻴﻦﻫـﺎي ﻃﺒﻴﻌـﻲ‬
‫ﻣﻮﺟﻮد ﻧﺒﻮده و ﺗﻨﻬﺎ در اﺛﺮ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ در ﻣـﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ ﭘﺮوﺗﺌﻴﻨـﻲ ﺑـﻪ‬
‫وﺟﻮد ﻣﻲآﻳﻨﺪ‪ .‬اﻣـﺎ اﻣـﺮوزه‪ ،‬ﺑـﺎ اﻓـﺰاﻳﺶ ﺑـﻴﺶ از ﭘـﻴﺶ ﺣـﺴﺎﺳﻴﺖ‬
‫ﺗﺠﺰﻳﻪاي دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎي اﻧﺪازهﮔﻴﺮي‪ ،‬ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ‬

‫ﺷﻜﻞ ‪ -1‬واﻛﻨﺶﻫﺎي ﻣﺆﺛﺮ در ﺗﺸﻜﻴﻞ اﻳﺰوﻣﺮﻫﺎي ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‪.‬‬

‫‪٧٣‬‬

‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ ﺑﺎ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ‪. . .‬‬

‫اﻛﺴﻴﮋن و ﻳﺎ ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ ﺑـﺎ ﺣـﺬف اﻛـﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠـﻮل‪ ،‬ﺟﺪاﺳـﺎزي و‬

‫در ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎي ﭘﺮﺗــﻮدﻫﻲ ﺷــﺪه در ﻣــﺪت دو ﻫﻔﺘــﻪ ﺑﻌــﺪ از ﻋﻤــﻞ‬

‫اﻧــﺪازهﮔﻴــﺮي ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ ﺑــﺎ اﻧﺠــﺎم ﻣــﺸﺘﻖﺳــﺎزي آن و ﻳــﺎ‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ اﻧﺠﺎم ﮔﺮدﻳﺪ‪.‬‬

‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻣﺴﺘﻘﻴﻢ ]‪ 11‬ﺗﺎ ‪ .[18‬ﺑﺮرﺳﻲ ﺗﺤﻘﻴﻘـﺎت اﻧﺠـﺎم ﺷـﺪه در‬
‫زﻣﻴﻨﻪي روش ﻣﺒﺘﻨﻲ ﺑﺮ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻧـﺸﺎن ﻣـﻲدﻫـﺪ‬

‫‪ 3-2‬ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ‬

‫ﻛﻪ دو ﻣﺸﻜﻞ در اﻳﻦ روش وﺟﻮد دارد‪ .‬ﻧﺨﺴﺖ ﺟـﺪاﻳﺶ ﺿـﻌﻴﻒ‬

‫‪ 10‬ﻣﻴﻠﻲﻟﻴﺘﺮ ﻫﻴﺪروﻛﻠﺮﻳﻚ اﺳﻴﺪ ‪ 6‬ﻧﺮﻣﺎل ﺑﻪ ‪ 200‬ﺗﺎ ‪ 300‬ﻣﻴﻠﻲﮔـﺮم‬

‫ﻗﻠــﻪي ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ در روش ‪ HPLC‬و دﻳﮕــﺮي ﺗﻌﻴــﻴﻦ دﻗﻴــﻖ‬

‫از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫـﺎي ﮔﻮﺷـﺖ ﻣـﺮغ ﻫﻤﮕـﻦ ﺷـﺪه در ﻟﻮﻟـﻪﻫـﺎي ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ‬

‫ﺳـــﻄﻮح زﻣﻴﻨـــﻪي ارﺗـــﻮ‪ -‬ﺗﻴـــﺮوزﻳﻦ‪ .‬در ﻛـــﺎر ﻗﺒﻠـــﻲ‪ ،‬ﭘﺮﺗـــﻮدﻫﻲ‬

‫ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ‪ 15‬ﻣﻴﻠﻲﻟﻴﺘﺮي اﻓﺰوده ﺷﺪ‪ .‬ﺑـﺎ ﻋﺒـﻮر دادن ﮔـﺎز ﻧﻴﺘـﺮوژن از‬

‫ﻣﺤﻠﻮلﻫﺎي آﺑﻲ ﻓﻨﻴﻞآﻻﻧﻴﻦ را ﻣﻮرد ﻣﻄﺎﻟﻌـﻪ ﻗـﺮار دادﻳـﻢ ]‪ .[21‬در‬

‫درون ﻣﺤﻠﻮل اﺳﻴﺪي ﻟﻮﻟـﻪﻫـﺎي ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ ﺗﻮﺳـﻂ ﻟﻮﻟـﻪي ﺗﻔﻠـﻮﻧﻲ‬

‫ﻛﺎر ﺣﺎﺿﺮ ﺳﻌﻲ ﮔﺮدﻳـﺪ ﺑـﺎ اﺳـﺘﻔﺎده از ﺷـﺮاﻳﻂ ﻛﺮوﻣـﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ‬

‫ﻧﺎزك ﺑﻪ ﻣﺪت ‪ 3‬دﻗﻴﻘـﻪ‪ ،‬اﻛـﺴﻴﮋن درون ﻟﻮﻟـﻪﻫـﺎ ﺣـﺬف و ﺳـﭙﺲ‬

‫ﻣﻨﺎﺳﺐ‪ ،‬ﺗﻔﻜﻴﻚ ﻛﺎﻣﻞ ﻗﻠﻪي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ از ﺳـﺎﻳﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت روي‬

‫درب آنﻫﺎ ﻣﺤﻜﻢ ﺑﺴﺘﻪ ﺷﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﻗـﺮار دادن ﻟﻮﻟـﻪﻫـﺎي ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ ﺑـﻪ‬

‫ﺧﻂ زﻣﻴﻨﻪي ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮام اﻧﺠﺎم ﺷﻮد و ﺳـﭙﺲ ﺗـﺄﺛﻴﺮ ﺗـﺎﺑﺶ ﮔﺎﻣـﺎ ﺑـﺮ‬

‫ﻣﺪت ‪ 24‬ﺳﺎﻋﺖ در درون آون ﺑﺎ دﻣﺎي ‪ 110ºC‬ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﭘـﺮوﺗﺌﻴﻦ‬

‫روي ﺗﺸﻜﻴﻞ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ ﺑﺮرﺳﻲ ﮔﺮدد‪.‬‬

‫ﻣﻮﺟﻮد در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ اﻧﺠﺎم ﺷﺪ‪ .‬ﭘﺲ از ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ‪ ،‬ﻣﻘـﺪار ﻣﻨﺎﺳـﺒﻲ از‬
‫ﻣﺤﻠﻮلﻫﺎي ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺻـﺎﻓﻲ ‪ 0/45‬ﻣﻴﻜـﺮون ﺻـﺎف و‬

‫‪ -2‬روش ﻛﺎر‬

‫‪ 100‬ﺗﺎ ‪ 300‬ﻣﻴﻜﺮوﻟﻴﺘﺮ از ﻣﺤﻠـﻮلﻫـﺎي ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ ﺻـﺎف ﺷـﺪه ﺑـﻪ‬

‫‪ 1-2‬ﻣﻮاد و دﺳﺘﮕﺎهﻫﺎ‬

‫درون ﻟﻮﻟﻪﻫـﺎي آزﻣـﺎﻳﺶ ﻛﻮﭼـﻚ ﻣﻨﺘﻘـﻞ و ﺗﻮﺳـﻂ ﭘﻤـﭗ ﺧـﻼء‬

‫ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‪ ،‬اﺳﺘﻮﻧﻴﺘﺮﻳﻞ‪ ،‬ﺳﻴﺘﺮﻳﻚ اﺳﻴﺪ‪ ،‬ﺗـﺮيﻟﻴﺘـﻴﻢ ﺳـﻴﺘﺮات و‬

‫ﺧﺸﻚ ﺷﺪﻧﺪ و ﺗﺎ ﻫﻨﮕـﺎم اﻧﺠـﺎم ﺗﺠﺰﻳـﻪ ﺗﻮﺳـﻂ دﺳـﺘﮕﺎه ‪،HPLC‬‬

‫ﻫﻴﺪروﻛﻠﺮﻳﻚ اﺳﻴﺪ از ﺷﺮﻛﺖ ‪ Merck‬و ﻳـﺎ ‪ Fluka‬ﺗﻬﻴـﻪ ﺷـﺪﻧﺪ‪.‬‬

‫درون ﻳﺨﭽﺎل ﻧﮕﻪداري ﺷﺪﻧﺪ ]‪ 16‬و ‪ .[18‬ﺑﺮاي اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻛﻤ‪‬ـﻲ‬

‫دﺳﺘﮕﺎه )‪ Gamma cell 220 (60Co‬ﺑﺮاي ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎ و‬

‫ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‪ ،‬ﻫﺮ ﻳﻚ از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺧﺸﻚ ﺷﺪه در ‪ 100‬ﺗـﺎ ‪300‬‬

‫ﺳﻴﺴﺘﻢ ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﺎﻳﻊ ﺑﺎ ﻛﺎرآﻳﻲ ﺑﺎﻻ‪ ،‬ﻣـﺪل ‪Waters Breeze‬‬

‫ﻣﻴﻜﺮوﻟﻴﺘﺮ ﻫﻴﺪروﻛﻠﺮﻳﻚ اﺳﻴﺪ ‪ 0/01N‬ﺣﻞ و ﻣﻘﺪار ‪ 20‬ﻣﻴﻜﺮوﻟﻴﺘـﺮ‬

‫ﻣﺠﻬﺰ ﺑﻪ آﺷﻜﺎرﺳﺎز ﻓﻠﻮرﺳﺎﻧﺲ ﺑﺮاي ﺟﺪاﺳﺎزي و اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻛﻤ‪‬ـﻲ‬

‫از ﻣﺤﻠــﻮل ﺣﺎﺻــﻞ ﺑــﻪ ﺳــﺘﻮن ﺗﺠﺰﻳــﻪاي دﺳــﺘﮕﺎه ‪ HPLC‬ﺗﺰرﻳــﻖ‬

‫اﻳﺰوﻣﺮﻫﺎي ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪.‬‬

‫ﮔﺮدﻳﺪ‪.‬‬

‫‪ 2-2‬ﺗﻬﻴﻪ و ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ‬

‫‪ -3‬ﻧﺘﺎﻳﺞ‬

‫ﺑﺎ ﺗﻬﻴﻪي ﻧﻤﻮﻧﻪﻫـﺎي ران و ﺳـﻴﻨﻪي ﻣـﺮغ ﺑـﺎ ﺳـﻨﻴﻦ ‪ 6‬ﺗـﺎ ‪ 10‬ﻫﻔﺘـﻪ از‬

‫‪ 1-3‬ﺟﺪاﺳﺎزي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﺎ ‪HPLC‬‬

‫ﻓﺮوﺷﮕﺎهﻫـﺎي ﺳـﻄﺢ ﺷـﻬﺮ ﺗﻬـﺮان و اﻧﺘﻘـﺎل آنﻫـﺎ ﺑـﻪ آزﻣﺎﻳـﺸﮕﺎه‪،‬‬

‫ﺑﺎ ﺗﻬﻴﻪ و آزﻣﺎﻳﺶ ﻓﺎزﻫﺎي ﻣﺘﺤـﺮك ﻣﺨﺘﻠﻔـﻲ ﻛـﻪ در ﻣﻨـﺎﺑﻊ ﻋﻠﻤـﻲ‬

‫ﭘﻮﺳﺖ و ﺑﺎﻓﺖ ﭼﺮﺑﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﺟﺪا ﺷﺪه‪ ،‬و ﺣﺪود ﺑﻴﺴﺖ ﮔﺮم از ﻫﺮ‬

‫اراﻳـ ـﻪ ﺷـــﺪه ﺑﻮدﻧـــﺪ ]‪ 18 ،16‬و ‪ [19‬ﻓـــﺎز ﻣﺘﺤـــﺮك و ﺑﺮﻧﺎﻣـــﻪي‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪ در ﻟﻮﻟﻪﻫﺎي آزﻣﺎﻳﺶ ﭘﻴﺮﻛﺲ ﻗﺮار داده ﺷﺪﻧﺪ و ﭘﺲ از ﺑﺴﺘﻦ‬

‫ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ زﻳﺮ ﺑﺮاي ﺟﺪاﺳﺎزي اﻳﺰوﻣﺮﻫﺎي ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي‬

‫درب آنﻫﺎ‪ ،‬در دﻣﺎي ‪ -20ºC‬ﻧﮕﻪداري ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﺑﻪ ﺻـﻮرت‬

‫ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﺷﺪه‪ ،‬ﺗﻮﺳﻂ ‪ HPLC‬ﻣﻮرد اﺳﺘﻔﺎده ﻗﺮار ﮔﺮﻓﺖ‪:‬‬

‫ﻣﻨﺠﻤﺪ ﺗﻮﺳﻂ ﭘﺮﺗﻮ ﮔﺎﻣـﺎي ‪ 60Co‬ﺑـﺎ آﻫﻨـﮓ دز ‪ 1/8 kGy/h‬و در‬

‫‪Eluent A: 0.14 gr of Trilithium Citrate, 0.04gr of citric acid, 10ml of‬‬

‫ﻣﻌــﺮض ﻫــﻮا ﭘﺮﺗــﻮدﻫﻲ ﺷــﺪﻧﺪ‪ .‬ﻫﻨﮕــﺎم ﭘﺮﺗــﻮدﻫﻲ ﺑــﺮاي ﻣﻨﺠﻤــﺪ‬

‫‪Acetonitile, 100 µl of concentrated HCl in 1litre of Milli-Q Water, pH=5.6‬‬

‫ﻧﮕﻪداﺷﺘﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ از ﻳﺦ ﺧﺸﻚ اﺳﺘﻔﺎده ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﺑﻌﺪ از ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ‪،‬‬
‫)‪Eluent B: Acetonitrile: Milli- Q Water, (4: 1‬‬

‫ﺧــﺸﻚ ﻛــﺮدن ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎ ﺑــﻪ ﻣــﺪت ‪ 72‬ﺳــﺎﻋﺖ ﺗﻮﺳــﻂ دﺳــﺘﮕﺎه‬

‫‪Gradient: 0-20 Minutes: 100% A‬‬

‫ﺧﺸﻚﻛﻨﻨﺪه‪ -‬ﻣﻨﺠﻤﺪﻛﻨﻨﺪه)‪ (11‬اﻧﺠﺎم و ﺳﭙﺲ ﻫﻤﮕﻦ ﺷﺪﻧﺪ ]‪ 18‬و‬
‫‪ .[19‬ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎي ﺗـﻮزﻳﻦ ﺷـﺪه در ﺣﺎﻟـﺖ ﻣﻨﺠﻤـﺪ ﻣﺤﺘـﻮي ﻣﻘـﺎدﻳﺮ‬
‫ﻣﺘﻔﺎوﺗﻲ )‪ 73‬ﺗﺎ ‪ 78‬درﺻﺪ( آب ﺑﻮدﻧﺪ‪ .‬ﻟﺬا‪ ،‬ﺧﺸﻚ ﻛﺮدن ﻧﻤﻮﻧﻪﻫـﺎ‬

‫)ﺑﺮاي ﺣﺬف آﻟﻮدﮔﻲﻫﺎي آﻟﻲ ﺑﻪ ﺟﺎ ﻣﺎﻧﺪه در ﺳﺘﻮن(‬

‫‪20-35 Minutes: 100% B‬‬

‫)ﺑﺮاي آﻣﺎده ﺷﺪن ﺳﺘﻮن ﺑﺮاي ﺗﺰرﻳﻖ ﺑﻌﺪي(‬

‫‪35-50 Minutes: 100% A‬‬
‫‪Flow Rate: 1 ml/min‬‬

‫و ﺳﭙﺲ ﺗﻮزﻳﻦ آنﻫﺎ ﺿـﺮوري ﺑـﻮد‪ .‬ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎ ﺗـﺎ زﻣـﺎن ﺗﺠﺰﻳـﻪ در‬

‫‪Detection: Fluorescence: Excitation 275nm, Emission 305‬‬

‫ﻳﺨﭽﺎل ﻧﮕﻪداري ﺷﺪﻧﺪ‪ .‬اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻛﻤ‪‬ﻲ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻣﻮﺟـﻮد‬

‫‪Injection: 20μl of Diluted Samples with 0.01N HCl‬‬

‫‪٧٤‬‬

‫ﻣﺠﻠﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻫﺴﺘﻪاي‪ ،‬ﺷﻤﺎره ‪1389 ،52‬‬

‫‪ 17‬دﻗﻴﻘﻪ ﺑﻮده و ﺟﺪاﺳﺎزي ﻛﺎﻣﻞ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ از ﺳﺎﻳﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت‬

‫ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮامﻫﺎي ﺣﺎﺻﻞ از ﺗﺰرﻳﻖ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ و ﻧﻤﻮﻧـﻪي‬

‫در ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮامﻫﺎ ﻣﺸﻬﻮد اﺳﺖ‪.‬‬

‫ﺷﺎﻫﺪ و ﺗﻌﺪادي از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﮔﻮﺷﺖ ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه‬
‫در ﺷﻜﻞ ‪ 2‬اراﻳﻪ ﺷﺪه اﺳﺖ‪ .‬زﻣﺎن ﺑﺎزداري ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﺣـﺪود‬

‫‪B‬‬

‫‪20.00‬‬

‫‪18.00‬‬

‫‪18.00‬‬

‫‪16.00‬‬

‫‪14.00‬‬

‫‪O‬‬

‫‪16.00‬‬

‫‪14.00‬‬

‫‪12.00‬‬

‫‪10.00‬‬

‫‪8.00‬‬

‫‪O‬‬

‫‪20.00‬‬

‫‪2.00‬‬

‫‪18.00‬‬

‫‪16.00‬‬

‫‪14.00‬‬

‫‪12.00‬‬

‫‪8.00‬‬

‫‪10.00‬‬

‫‪6.00‬‬

‫‪4.00‬‬

‫‪2.00‬‬
‫__‬

‫‪O‬‬

‫__ ‪22.00‬‬
‫__ ‪21.00‬‬

‫‪F‬‬

‫‪O‬‬

‫‪E‬‬

‫__ ‪20.00‬‬

‫__‬

‫‪6.00‬‬

‫__‬

‫‪4.00‬‬

‫__‬

‫‪2.00‬‬

‫__‬

‫‪0.00‬‬

‫__‬

‫‪-2.00‬‬

‫__‬

‫‪-4.00‬‬

‫__‬

‫‪8.00‬‬

‫‪17.00‬‬

‫__ ‪7.50‬‬

‫‪mv‬‬

‫__‬

‫‪6.50‬‬

‫__ ‪12.00‬‬
‫__ ‪11.00‬‬
‫__ ‪10.00‬‬

‫__ ‪5.50‬‬

‫__ ‪9.00‬‬

‫__ ‪5.00‬‬

‫__ ‪6.00‬‬

‫__‬

‫‪4.50‬‬

‫__ ‪6.00‬‬

‫__‬

‫‪4.00‬‬

‫__ ‪5.00‬‬

‫__ ‪3.50‬‬
‫__ ‪3.00‬‬
‫__ ‪2.50‬‬

‫__ ‪1.00‬‬
‫__ ‪0.00‬‬

‫__ ‪2.00‬‬
‫__ ‪1.50‬‬

‫__ ‪-1.00‬‬

‫‪8.00‬‬

‫‪mv‬‬

‫__ ‪7.00‬‬

‫__ ‪2.00‬‬

‫‪6.00‬‬

‫__ ‪9.00‬‬

‫__ ‪19.00‬‬
‫__ ‪18.00‬‬

‫__ ‪4.00‬‬
‫__ ‪3.00‬‬

‫‪4.00‬‬

‫__ ‪9.50‬‬

‫__‬

‫__ ‪8.00‬‬
‫__ ‪7.00‬‬

‫‪2.00‬‬

‫‪11.00‬‬

‫‪8.50‬‬

‫__ ‪13.00‬‬

‫‪22.00‬‬

‫__‬

‫‪8.00‬‬

‫__‬

‫__ ‪15.00‬‬
‫__ ‪14.00‬‬

‫‪20.00‬‬

‫__‬

‫‪10.00‬‬

‫__ ‪10.00‬‬

‫__ ‪16.00‬‬

‫‪18.00‬‬

‫__‬

‫‪12.00‬‬

‫__ ‪10.50‬‬

‫__ ‪23.00‬‬

‫‪16.00‬‬

‫__‬

‫‪14.00‬‬

‫)‪Time (Minutes‬‬
‫__ ‪24.00‬‬

‫‪14.00‬‬

‫__‬

‫‪16.00‬‬

‫__ ‪8.60‬‬
‫__ ‪8.40‬‬
‫__ ‪8.20‬‬
‫__ ‪8.00‬‬
‫__ ‪7.80‬‬
‫__ ‪7.60‬‬
‫__ ‪7.40‬‬
‫__ ‪7.20‬‬
‫__ ‪7.00‬‬
‫__ ‪6.80‬‬
‫__ ‪6.60‬‬
‫__ ‪6.40‬‬
‫__ ‪6.20‬‬
‫__ ‪6.00‬‬
‫__ ‪5.80‬‬
‫__ ‪5.60‬‬
‫__ ‪5.40‬‬
‫__ ‪5.20‬‬
‫__ ‪5.00‬‬
‫__ ‪4.80‬‬
‫__ ‪4.60‬‬
‫__ ‪4.40‬‬
‫__ ‪4.20‬‬
‫__ ‪4.00‬‬
‫__ ‪3.80‬‬
‫__ ‪3.60‬‬
‫__ ‪3.40‬‬
‫__ ‪3.20‬‬
‫__ ‪3.00‬‬
‫__ ‪2.80‬‬
‫__ ‪2.60‬‬
‫__ ‪2.40‬‬
‫__ ‪2.20‬‬
‫__ ‪2.00‬‬
‫__ ‪1.80‬‬
‫__ ‪1.60‬‬
‫__ ‪1.40‬‬

‫‪C‬‬

‫)‪Time (Minutes‬‬

‫‪10.00 12.00‬‬

‫__‬

‫‪18.00‬‬

‫‪2.00‬‬

‫‪mv‬‬

‫__ ‪8.60‬‬
‫__ ‪8.40‬‬
‫__ ‪8.20‬‬
‫__ ‪8.00‬‬
‫__ ‪7.80‬‬
‫__ ‪7.60‬‬
‫__ ‪7.40‬‬
‫__ ‪7.20‬‬
‫__ ‪7.00‬‬
‫__ ‪6.80‬‬
‫__ ‪6.60‬‬
‫__ ‪6.40‬‬
‫__ ‪6.20‬‬
‫__ ‪6.00‬‬
‫__ ‪5.80‬‬
‫__ ‪5.60‬‬
‫__ ‪5.40‬‬
‫__ ‪5.20‬‬
‫__ ‪5.00‬‬
‫__ ‪4.80‬‬
‫__ ‪4.60‬‬
‫__ ‪4.40‬‬
‫__ ‪4.20‬‬
‫__ ‪4.00‬‬
‫__ ‪3.80‬‬
‫__ ‪3.60‬‬
‫__ ‪3.40‬‬
‫__ ‪3.20‬‬
‫__ ‪3.00‬‬
‫__ ‪2.80‬‬
‫__ ‪2.60‬‬
‫__ ‪2.40‬‬
‫__ ‪2.20‬‬
‫__ ‪2.00‬‬
‫__ ‪1.80‬‬
‫__ ‪1.60‬‬
‫__ ‪1.40‬‬

‫‪D‬‬

‫‪6.00‬‬

‫‪10.00‬‬

‫‪6.00‬‬

‫__‬

‫‪20.00‬‬

‫)‪Time (Minutes‬‬

‫)‪Time (Minutes‬‬

‫‪4.00‬‬

‫‪12.00‬‬

‫‪8.00‬‬

‫‪4.00‬‬

‫__‬

‫‪22.00‬‬

‫‪mv‬‬

‫‪20.00‬‬

‫‪18.00‬‬

‫‪16.00‬‬

‫‪14.00‬‬

‫‪12.00‬‬

‫‪10.00‬‬

‫‪8.00‬‬

‫‪6.00‬‬

‫‪4.00‬‬

‫‪2.00‬‬

‫‪O‬‬
‫‪mv‬‬

‫‪O‬‬

‫‪A‬‬

‫__‬

‫‪24.00‬‬

‫‪mv‬‬

‫__ ‪8.60‬‬
‫__ ‪8.40‬‬
‫__ ‪8.20‬‬
‫__ ‪8.00‬‬
‫__ ‪7.80‬‬
‫__ ‪7.60‬‬
‫__ ‪7.40‬‬
‫__ ‪7.20‬‬
‫__ ‪7.00‬‬
‫__ ‪6.80‬‬
‫__ ‪6.60‬‬
‫__ ‪6.40‬‬
‫__ ‪6.20‬‬
‫__ ‪6.00‬‬
‫__ ‪5.80‬‬
‫__ ‪5.60‬‬
‫__ ‪5.40‬‬
‫__ ‪5.20‬‬
‫__ ‪5.00‬‬
‫__ ‪4.80‬‬
‫__ ‪4.60‬‬
‫__ ‪4.40‬‬
‫__ ‪4.20‬‬
‫__ ‪4.00‬‬
‫__ ‪3.80‬‬
‫__ ‪3.60‬‬
‫__ ‪3.40‬‬
‫__ ‪3.20‬‬
‫__ ‪3.00‬‬
‫__ ‪2.80‬‬
‫__ ‪2.60‬‬
‫__ ‪2.40‬‬
‫__ ‪2.20‬‬
‫__ ‪2.00‬‬
‫__ ‪1.80‬‬
‫__ ‪1.60‬‬
‫__ ‪1.40‬‬

‫__‬

‫‪26.00‬‬

‫‪20.00‬‬

‫‪18.00‬‬

‫‪16.00‬‬

‫‪14.00‬‬

‫‪12.00‬‬

‫‪10.00‬‬

‫‪8.00‬‬

‫‪6.00‬‬

‫‪4.00‬‬

‫‪2.00‬‬

‫)‪Time (Minutes‬‬

‫)‪Time (Minutes‬‬

‫ﺷﻜﻞ ‪ -2‬ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮامﻫﺎي اﺳﺘﺎﻧﺪارد ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ و ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﮔﻮﺷﺖ ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ])‪ 500 ppb: (A‬ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‪ :(B) ،‬ﺷـﺎﻫﺪ‪:(D) ،2kGy :(C) ،‬‬
‫‪) [50kGy :(F) ،10kGy :(E) ،6kGy‬ﻗﻠﻪي ارﺗﻮ– ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﺎ ﺣﺮف ‪ O‬ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه اﺳﺖ(‪.‬‬

‫‪٧٥‬‬

‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ ﺑﺎ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ‪. . .‬‬

‫‪ 2-3‬ﻧﺘﺎﻳﺞ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ‬

‫ﺟﺪول ‪ -1‬ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺣﺎﺻﻞ از اﻧـﺪازهﮔﻴـﺮي ﻛﻤ‪‬ـﻲ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در ﻧﻤﻮﻧـﻪي‬

‫ﺑﻪ ﻣﻨﻈﻮر ﺑﺮرﺳﻲ ﻣﻴﺰان ﺗﺄﺛﻴﺮ اﻛﺴﻴﮋن در ﺗـﺸﻜﻴﻞ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‪،‬‬

‫ﮔﻮﺷﺖ ران و ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه و ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎي ﺷـﺎﻫﺪ )ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺑﺮﺣـﺴﺐ‬

‫ﻳﻚ ﻧﻤﻮﻧﻪي ﮔﻮﺷﺖ ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ ﺷﺎﻫﺪ ﺑـﻪ دو روش اﻧـﺪازهﮔﻴـﺮي‬

‫ﻣﻴﻠﻲﮔﺮم ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﺮ ﮔﺮم وزن اوﻟﻴﻪ ﻣﻲﺑﺎﺷﺪ(‪.‬‬

‫ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬در روش اول ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﻧﻤﻮﻧﻪ در ﺣـﻀﻮر اﻛـﺴﻴﮋن )ﺑـﺪون‬
‫اﻛــﺴﻴﮋنزداﻳــﻲ( اﻧﺠــﺎم ﮔﺮدﻳــﺪ و در روش دوم اﻛــﺴﻴﮋن ﻣﺤﻠــﻮل‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي‬

‫ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ‬

‫ران ﻣﺮغ‬

‫دز‬
‫ران ﻣﺮغ‬

‫ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ‬
‫)‪(kGy‬‬

‫ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﺤﻠﻮل ﻫﻴﺪروﻟﻴﺰ ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺎ ﻋﺒﻮر دادن ﮔﺎز ﻧﻴﺘﺮوژن از آن‬

‫‪0/18‬‬

‫‪0/15‬‬

‫‪0/274 ± 0/014‬‬

‫‪0/263 ± 0/013‬‬

‫ﺷﺎﻫﺪ‬

‫‪0/23‬‬

‫‪0/21‬‬

‫‪0/292 ± 0/015‬‬

‫‪0/260 ± 0/016‬‬

‫‪0/25‬‬

‫ﺣﺬف ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺳﻪ ﺑﺎر اﻧـﺪازهﮔﻴـﺮي‪ ،‬ﻣﻘـﺪار ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در‬

‫‪0/36‬‬

‫‪0/41‬‬

‫‪0/33 ± 0/09‬‬

‫‪0/283 ± 0/022‬‬

‫‪0/5‬‬

‫ﺣﻀﻮر اﻛﺴﻴﮋن ‪ 0/297 ±0/021‬و در ﻧﺒﻮد اﻛﺴﻴﮋن ‪0/263±0/016‬‬

‫‪0/38‬‬

‫‪0/36‬‬

‫‪0/386 ± 0/013‬‬

‫‪0/319 ± 0/017‬‬

‫‪1‬‬

‫‪0/37‬‬

‫‪0/33‬‬

‫‪0/454 ± 0/024‬‬

‫‪0/345 ± 0/025‬‬

‫‪2‬‬

‫ﺗﻌﻴﻴﻦ ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﻧﺘﻴﺠﻪي ﺣﺎﺻﻞ ﻧـﺸﺎندﻫﻨـﺪهي اﺧـﺘﻼف ‪ 13‬درﺻـﺪ‬

‫‪0/32‬‬

‫‪0/28‬‬

‫‪0/697 ± 0/015‬‬

‫‪0/536 ± 0/023‬‬

‫‪4‬‬

‫‪0/29‬‬

‫ﺑــﻴﻦ دو روش ﺑــﻮد و ﺑــﻪ دﻟﻴــﻞ ﺗ ـﺄﺛﻴﺮ ﻗﺎﺑــﻞﻣﻼﺣﻈــﻪي اﻛــﺴﻴﮋن در‬
‫ﺗﺸﻜﻴﻞ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‪ ،‬در ﻛﻠﻴـﻪي ﺗﺠﺰﻳـﻪﻫـﺎي ﺑﻌـﺪي‪ ،‬ﻫﻴـﺪروﻟﻴﺰ‬

‫‪0/31‬‬

‫‪0/913 ± 0/013‬‬

‫‪0/686 ± 0/016‬‬

‫‪6‬‬

‫‪0/42‬‬

‫‪0/37‬‬

‫‪ =0/32±0/064‬ﻣﺘﻮﺳﻂ‬

‫‪ =0/3±0/068‬ﻣﺘﻮﺳﻂ‬

‫‪1/05 ± 0/017‬‬

‫‪0/826 ± 0/021‬‬

‫‪8‬‬

‫‪1/18 ± 0/019‬‬

‫‪0/982 ± 0/015‬‬

‫‪10‬‬

‫‪1/46 ± 0/03‬‬

‫‪1/36 ± 0/017‬‬

‫‪15‬‬

‫‪2/63 ± 0/021‬‬

‫‪2/65 ± 0/018‬‬

‫‪30‬‬

‫‪3/84 ± 0/036‬‬

‫‪3/74 ± 0/031‬‬

‫‪50‬‬

‫‪3/91 ± 0/027‬‬

‫‪3/67 ± 0/021‬‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﺑﺎ ﺣﺬف اﻛﺴﻴﮋن اﻧﺠﺎم ﮔﺮدﻳﺪ‪ .‬ﺑﺪﻳﻦﺗﺮﺗﻴﺐ روش ﺑـﻪ ﻛـﺎر‬
‫رﻓﺘﻪ ﺑﺮاي اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه‬
‫ﻋﺒﺎرت اﺳﺖ از‪ :‬اﺳﺘﻔﺎده از ﻧﻤﻮﻧﻪي ﺧـﺸﻚ ﺷـﺪه‪ -‬ﻣﻨﺠﻤـﺪ ﺷـﺪه‪،‬‬

‫‪ 6) 50‬ﻣﺎه‬

‫ﻫﻴــﺪروﻟﻴﺰ اﺳــﻴﺪي ﻧﻤﻮﻧــﻪ ﺑــﺎ ﺣــﺬف اﻛــﺴﻴﮋن ﻣﺤــﻴﻂ ﻫﻴــﺪروﻟﻴﺰ‪،‬‬

‫ﭘﺲ از‬
‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ(‬

‫ﺟﺪاﺳـــﺎزي و اﻧـــﺪازهﮔﻴـــﺮي ارﺗـــﻮ‪ -‬ﺗﻴـــﺮوزﻳﻦ ﺑـــﺎ اﺳـــﺘﻔﺎده از‬
‫ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ ﻣﺎﻳﻊ ﻓﺎز ﻣﻌﻜﻮس‪.‬‬
‫ﺑﺮاي ﺑﺮرﺳﻲ اﺛﺮ ﭘﺮﺗﻮ ﮔﺎﻣـﺎ در ﺗﻮﻟﻴـﺪ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در ﻣـﻮاد‬
‫ﻏﺬاﻳﻲ و ﻧﻴﺰ ارزﻳﺎﺑﻲ ﻛﺎرآﻳﻲ روش ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در ﺗـﺸﺨﻴﺺ‬
‫ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه‪ ،‬ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﻣﻨﺠﻤﺪ ﺷﺪهي ﮔﻮﺷـﺖ ران‬

‫ﺳﻴﻨﻪ ﻣﺮغ‬

‫و ﺳﻴﻨﻪي ﻣﺮغ ﺗﺎ دز ‪ º‬ﺗﺎ ‪ 50kGy‬ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ و ﻣﻘﺪار ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‬

‫ران ﻣﺮغ‬

‫‪Chicken‬‬
‫‪breast‬‬
‫‪Chicken‬‬
‫‪thigh‬‬

‫‪y= -0.0003x2+0.0856x+0.274‬‬

‫‪2‬‬
‫‪1.5‬‬
‫‪1‬‬
‫‪0.5‬‬
‫‪0‬‬

‫‪2‬‬

‫‪y= -0.0004x +0.0881x+0.263‬‬

‫ﻫــﺮ ﻧﻤﻮﻧــﻪ ﺑــﺎ ﺳــﻪ ﺑــﺎر اﻧــﺪازهﮔﻴــﺮي ﺗﻌﻴــﻴﻦ ﮔﺮدﻳــﺪ‪ .‬ﻧﺘــﺎﻳﺞ ﻛﻤ‪ ‬ـﻲ‬
‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎي ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه ﺑـﻪ ﻫﻤـﺮاه‬

‫‪50‬‬

‫اﻧﺤــﺮاف ﻣﻌﻴــﺎر اﻧــﺪازهﮔﻴــﺮيﻫــﺎ )‪ (RSD‬در ﺟــﺪول ‪ 1‬داده ﺷــﺪه‬

‫‪40‬‬

‫‪30‬‬

‫‪20‬‬

‫‪10‬‬

‫‪0‬‬

‫)‪Dose (kGy‬‬

‫اﺳــﺖ‪ .‬ﻫــﻢﭼﻨــﻴﻦ ﻣﻨﺤﻨــﻲﻫــﺎي ﭘﺎﺳــﺦ دز )ﻣﻨﺤﻨــﻲﻫــﺎي ﻏﻠﻈــﺖ‬

‫ﺷﻜﻞ ‪ -3‬ﻣﻨﺤﻨﻲﻫﺎي ﭘﺎﺳﺦ دز ﻧﻤﻮﻧﻪﻫـﺎي ران و ﺳـﻴﻨﻪي ﻣـﺮغ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه‬

‫ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ )‪ -(mg/gr‬دز ﭘﺮﺗــﻮدﻫﻲ )‪ ((kGy‬ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎي‬

‫)ﻣﻨﺤﻨﻲﻫﺎي ﻏﻠﻈﺖ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ )‪ (mg/gr‬ﺑﺮﺣﺴﺐ دز ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ )‪.(kGy‬‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه در ﺷﻜﻞ ‪ 3‬ﺗﺮﺳﻴﻢ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬اﻳﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻧﺸﺎن ﻣـﻲدﻫـﺪ‬
‫ﻛﻪ ﻣﻘﺪار ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه در ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎ ﻣﺘﻨﺎﺳـﺐ ﺑـﺎ دز‬

‫‪ -4‬ﺑﺤﺚ و ﻧﺘﻴﺠﻪﮔﻴﺮي‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺑﻮده و اﻳﻦ واﺑﺴﺘﮕﻲ ﺧﻄﻲ را ﻣﻲﺗﻮان ﺗﻮﺳﻂ ﻣﻌﺎدﻟﻪﻫـﺎي‬

‫ﻣﺤﺪودﻳﺖ ﺟﺪاﺳﺎزي اﻳﺰوﻣﺮﻫﺎي ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﺑـﻪ ﻣﻘـﺪار ﺑـﺴﻴﺎر زﻳـﺎد‬

‫ﻧﺸﺎن داده ﺷﺪه در ﺷﻜﻞ ‪ 3‬ﺑﻴﺎن ﻧﻤﻮد‪ .‬ﺑﺎ اﻧﺠﺎم آزﻣـﻮن آﻣـﺎري ‪ t‬در‬

‫ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ )ﭘﺎرا‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ( ﻣﺮﺑـﻮط ﻣـﻲﺷـﻮد‪ .‬ﻳـﻚ ﻣﺤﻠـﻮل‬

‫ﺳﻄﺢ اﻃﻤﻴﻨﺎن ‪ %95‬ﺗﻔﺎوت ﻣﻌﻨﻲداري ﺑﻴﻦ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‬

‫‪ 50‬ﻣﻴﻠــﻲﻟﻴﺘــﺮي ﺣــﺎوي ‪ 125‬ﻣﻴﻠــﻲﮔــﺮم ﮔﻮﺷــﺖ ﺑــﺎ ‪ %2‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ‬

‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﺷﺪه در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ران و ﺳﻴﻨﻪ ﻣﺮغ ﻣﺸﺎﻫﺪه ﺷـﺪ ]‪.[22‬‬

‫)‪ (W/W‬ﺣﺎوي ﺗﻘﺮﻳﺒـﺎً ‪ 50‬ﻣﻴﻠـﻲﮔـﺮم ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در ﻟﻴﺘـﺮ اﺳـﺖ در‬

‫ﻟﺬا ﻫﻨﮕﺎم ﻧﻤﻮﻧﻪﺑﺮداري از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺷﺎﻫﺪ و ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪه ﺑﺎﻳﺪ از‬

‫ﺣــﺎﻟﻲ ﻛــﻪ ﻏﻠﻈــﺖﻫــﺎي ارﺗــﻮ و ﻣﺘــﺎ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ در ﻣﺤــﺪودهي‬

‫ﮔﻮﺷــﺖ ﻗــﺴﻤﺖﻫــﺎي ﻣــﺸﺎﺑﻪ اﻧــﺪامﻫــﺎي ﺟــﺎﻧﻮري ﺑــﺮاي ﺑﺮرﺳــﻲ‬

‫‪ º‬ﺗﺎ ‪ 20μg/l‬اﺳﺖ‪ .‬ﺑﻨﺎﺑﺮاﻳﻦ ﻏﻠﻈﺖ ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ ‪ 1000‬ﺗﺎ ‪10000‬‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ اﺣﺘﻤﺎﻟﻲ آنﻫﺎ اﺳﺘﻔﺎده ﻧﻤﻮد‪.‬‬

‫ﺑﺮاﺑﺮ ﺗﻴﺮوزﻳﻦﻫﺎي ﻣﻌﺮف ﭘﺮﺗﻮﮔﻴﺮي )ارﺗﻮ و ﻣﺘﺎ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ( اﺳـﺖ‬
‫‪٧٦‬‬

‫)‪O-Tyr (ppm‬‬

‫‪4.5‬‬
‫‪4‬‬
‫‪3.5‬‬
‫‪3‬‬
‫‪2.5‬‬

‫ﻣﺠﻠﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻫﺴﺘﻪاي‪ ،‬ﺷﻤﺎره ‪1389 ،52‬‬

‫]‪ .[18‬ﻏﻠﻈﺖﻫﺎي ﻛﻢ ارﺗـﻮ و ﻣﺘـﺎ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﻧﻴﺎزﻣﻨـﺪ ﺗﺰرﻳـﻖ زﻳـﺎد‬

‫ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ ﻣﻮﺟــﻮد در ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎي ﮔﻮﺷــﺘﻲ ﺑــﻪ ﻣﻨﻈــﻮر ﺑﻴــﺎن‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﻪ ﺳﺘﻮن ﻛﺮوﻣﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻲ اﺳﺖ‪ .‬از ﻃﺮف دﻳﮕﺮ ﺑﻪ ﻋﻠﺖ ﺑـﺴﻴﺎر‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ آنﻫﺎ ﻧﺎﻣﻤﻜﻦ ﺧﻮاﻫﺪ ﺑﻮد‪ .‬ﻣﻘﺪار زﻣﻴﻨﻪاي ﻣﺘﻔﺎوت ﻫـﺮ‬

‫زﻳﺎدﺗﺮ ﺑﻮدن ﭘﺎرا‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻧﺴﺒﺖ ﺑﻪ دو اﻳﺰوﻣﺮ دﻳﮕﺮ‪ ،‬ﻗﻠﻪي ﻣﺮﺑﻮط‬

‫ﻳﻚ از ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﻛﻪ ﺑﺎﻳﺪ ﺗﺤﻘﻴﻘﺎت ﺑﻴﺶﺗـﺮي ﺻـﻮرت‬

‫ﺑﻪ ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻃﺒﻴﻌﻲ ﺑﺎ ﻗﻠﻪﻫﺎي ارﺗﻮ و ﻣﺘﺎﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻫﻢﭘﻮﺷﺎﻧﻲ ﻛـﺮده و‬

‫ﮔﻴﺮد ﺗﺎ ﺗﺄﺛﻴﺮ ﻣﺘﻐﻴﺮﻫﺎي زﻳﺴﺖﺷﻨﺎﺧﺘﻲ ﻧﻈﻴـﺮ ﺳـﻦ ﺣﻴـﻮان‪ ،‬ﺷـﺮاﻳﻂ‬

‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﻛﻤ‪‬ﻲ دﻗﻴﻖ آنﻫﺎ را ﺑـﺎ ﻣـﺸﻜﻞ ﻣﻮاﺟـﻪ ﻣـﻲﺳـﺎزد زﻳـﺮا‬

‫ذﺧﻴﺮه‪ ،‬ﭼﮕﻮﻧﮕﻲ ﺗﻐﺬﻳﻪ‪ ،‬ﻣﻌﺎﻟﺠﻪ و ‪ . . .‬در ﺗﺸﻜﻴﻞ ارﺗـﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ‬

‫ﻗﻠﻪي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺑﺮ روي دﻧﺒﺎﻟﻪي ﻗﻠـﻪي ﭘـﺎرا‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﻇـﺎﻫﺮ‬

‫ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد‪ .‬ﺑﺎ اﻧﺠﺎم آزﻣﻮن آﻣﺎري ‪ t‬و در ﺳﻄﺢ اﻃﻤﻴﻨـﺎن ‪ %95‬و‬

‫ﻣﻲﮔﺮدد و ﻣﻴﺰان ﺗﻔﻜﻴﻚ ﺑﻴﻦ اﻳﻦ دو ﻗﻠﻪ ﺑـﻪ ﻣﻴـﺰان زﻳـﺎدي ﺗﺤـﺖ‬

‫ﺑﺎ در ﻧﻈﺮ ﮔﺮﻓﺘﻦ ﻣﻘﺎدﻳﺮ زﻣﻴﻨﻪاي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ اﻧﺪازهﮔﻴـﺮي ﺷـﺪه‬

‫ﺗﺄﺛﻴﺮ ﺷﺮاﻳﻂ روزاﻧﻪي ﺳﺘﻮن و ﻓﺎز ﻣﺘﺤﺮك و آﻟـﻮدﮔﻲﻫـﺎي ﻧﺎﺷـﻲ‬

‫و ﻣﻘﺎدﻳﺮ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﺷﺪه در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه‬

‫از ﺗﺰرﻳﻘﺎت ﻣﺘﻮاﻟﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎ ﻗﺮار ﻣﻲﮔﻴﺮد و در ﻧﺘﻴﺠﻪ اﻧـﺪازهﮔﻴـﺮي‬

‫در دزﻫﺎي ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬ﺗﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫـﺎﻳﻲ اﻣﻜـﺎنﭘـﺬﻳﺮ‬

‫ﻛﻤ‪‬ﻲ ارﺗﻮ‪-‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ از ﺗﻜﺮارﭘﺬﻳﺮي ﻣﻨﺎﺳﺒﻲ ﺑﺮﺧﻮردار ﻧﻤـﻲﺑﺎﺷـﺪ‪.‬‬

‫اﺳﺖ ﻛﻪ در دزﻫﺎي ‪ 4kGy‬و ﺑﺎﻻﺗﺮ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷﺪهاﻧﺪ‪ .‬ﺑﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ‬

‫ﻫﻢﭼﻨﻴﻦ در ﺳﺘﻮنﻫﺎي ﺑﺎ ﺑﺸﻘﺎﺑﻚ ﻧﻈﺮي)‪ (12‬ﻛﻢ اﺟﺰاي دﻳﮕـﺮي از‬

‫اﻳــﻦ ﻛــﻪ ﺗــﺎ دز ‪ 50kGY‬ﺑــﺎ اﻓــﺰاﻳﺶ دز‪ ،‬ﻣﻘــﺎدﻳﺮ ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪ ﺑﺎ زﻣﺎن ﺑﺎزداري ﻧﺰدﻳﻚ ﺑﻪ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ از ﺳـﺘﻮن ﺧـﺎرج‬

‫ﺗــﺸﻜﻴﻞ ﺷــﺪه در ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎ ﻧﻴــﺰ ﺑــﻪ ﻃــﻮر ﺧﻄــﻲ اﻓــﺰاﻳﺶ ﻣــﻲﻳﺎﺑــﺪ‪،‬‬

‫ﻣﻲﺷﻮﻧﺪ و ﺳﺒﺐ ﻋﺪم ﺗﻔﻜﻴـﻚ ﻛﺎﻣـﻞ ﻗﻠـﻪﻫـﺎ ﻣـﻲﺷـﻮﻧﺪ‪ .‬در اﻛﺜـﺮ‬

‫اﻧــﺪازهﮔﻴــﺮي ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ روش ﻣﻨﺎﺳــﺒﻲ ﺑــﺮاي ﺗــﺸﺨﻴﺺ‬

‫ﻣﻘﺎﻻت اراﻳﻪ ﺷﺪه در زﻣﻴﻨﻪي روش ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ زﻣﺎن ﺑـﺎزداري‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎﻳﻲ اﺳﺖ ﻛﻪ در دزﻫﺎي ﻏﻴﺮﻣﺠـﺎز ﺑـﺎﻻ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﺷـﺪهاﻧـﺪ‪.‬‬

‫در ﺳﺘﻮن ﺗﺠﺰﻳﻪاي در ﺣﺪود ‪ 10‬ﺗﺎ ‪ 12‬دﻗﻴﻘﻪ ﻣـﻲﺑﺎﺷـﺪ ]‪ 18‬و ‪.[19‬‬

‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه در ‪50kGy‬‬

‫در اﻳﻦ ﺗﺤﻘﻴﻖ ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺳﺘﻮن )‪Spherisorb ODS2 (25cm‬‬

‫ﺑﻌﺪ از ‪ 6‬ﻣﺎه ﻧﮕﻪداري آنﻫﺎ )ﺑﻪ ﺻـﻮرت ﻣﻨﺠﻤـﺪ( ﺗﻜـﺮار ﮔﺮدﻳـﺪ‪.‬‬

‫و ﺑﺮﻧﺎﻣــﻪي ﻛﺮوﻣــﺎﺗﻮﮔﺮاﻓﻴﻜﻲ ﻣﻨﺎﺳــﺐ ﺟﺪاﺳــﺎزي زﻣــﺎن ﺑــﺎزداري‬

‫ﻣﻘﺪار ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد در آنﻫـﺎ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣﻌﻨـﻲداري را ﻧـﺸﺎن‬

‫ارﺗﻮ‪-‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﺳﺘﻮن ﺑﻪ ﺣﺪود ‪ 17‬دﻗﻴﻘﻪ اﻓـﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺘـﻪ و ﻣﻴـﺰان‬

‫ﻧﺪاد )ﺟﺪول ‪ .(1‬اﻳﻦ اﻣﺮ ﻧﺸﺎندﻫﻨﺪهي ﭘﺎﻳﺪاري ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ در‬

‫ﺟﺪاﺳﺎزي ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﺧﻂ ﻣﺒﻨﺎي)‪ (13‬آن از ﺳـﺎﻳﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت‬

‫ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎ ﺑــﻮده و ﺑــﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴــﺐ ﻋﺎﻣــﻞ ﺗــﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳــﺪﮔﻲ از‬

‫ﺑﻪ ﻣﻴﺰان زﻳﺎدي اﻓﺰاﻳﺶ ﻳﺎﻓﺖ )ﺷﻜﻞ ‪ .(2‬در ﺳﻴﺴﺘﻢ ﺣﻼﻟﻲ ﺑﻪ ﻛـﺎر‬

‫ﭘﺎﻳﺪاري ﻣﻨﺎﺳﺐ ﺑﺮﺧﻮردار اﺳﺖ‪.‬‬

‫رﻓﺘﻪ‪ ،‬ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از ﺑﺮﻧﺎﻣﻪي ﺷﻮﻳﺶ ﺷﻴﺒﺪار)‪ (14‬ﻣﻘﺪار ﺣﻼل آﻟﻲ ﻓﺎز‬

‫ﻧــﻮع ﺗﻐﻴﻴﺮاﺗــﻲ ﻛــﻪ در اﺛــﺮ ﻓﺮاﻳﻨــﺪ ﭘﺮﺗــﻮدﻫﻲ ﻣــﻮاد ﻏــﺬاﻳﻲ در‬

‫ﻣﺘﺤﺮك در ﻣﺪت زﻣﺎن ‪ 20‬دﻗﻴﻘﻪ از ﻳﻚ درﺻﺪ ﺑﻪ ﻫـﺸﺘﺎد درﺻـﺪ‬

‫ﺗﺮﻛﻴﺒﺎت ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﻮﺟﻮد در آنﻫﺎ اﻳﺠﺎد ﻣﻲﺷﻮد در درﺟـﻪي اول‬

‫رﺳﺎﻧﺪه ﺷﺪ و ﺑﺪﻳﻦ ﺗﺮﺗﻴﺐ ﺑﺎ اﻳﺠﺎد ﺗﺄﺧﻴﺮ در ﺧﺮوج ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ‬

‫ﺑﻪ ﻧﻮع ﺗﺮﻛﻴﺐ ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﺎدهي ﻏﺬاﻳﻲ ﭼﻮن ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦﻫﺎ‪،‬‬

‫از ﺳﺘﻮن‪ ،‬ﺟﺪاﺳﺎزي در ﺧﻂ ﻣﺒﻨـﺎي آن از ﺳـﺎﻳﺮ ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت ﺣﺎﺻـﻞ‬

‫ﭼﺮﺑﻲﻫﺎ‪ ،‬ﻗﻨﺪﻫﺎ و ‪ . . .‬ﺑﺴﺘﮕﻲ دارد‪ .‬ﻋﻼوه ﺑﺮ آن ﺷـﺮاﻳﻂ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ‬

‫ﮔﺮدﻳﺪ‪.‬‬

‫ﻧﻈﻴﺮ ﻣﻴﺰان دز‪ ،‬درﺟﻪي ﺣﺮارت ﻣﺤﻴﻂ ﭘﺮﺗـﻮدﻫﻲ‪ ،‬ﺣـﻀﻮر و ﻋـﺪم‬

‫ﺑــﺮاي ﺗﻌﻴــﻴﻦ ﻣﻘــﺎدﻳﺮ زﻣﻴﻨــﻪاي ارﺗــﻮ‪ -‬ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ در ﻧﻤﻮﻧــﻪﻫــﺎي‬

‫ﺣﻀﻮر اﻛﺴﻴﮋن و ‪ . . .‬ﻧﻴﺰ ﻣﺆﺛﺮاﻧﺪ‪ .‬ﺑﺮﻫﻢﻛﻨﺶ ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺑﺎ ﺗـﺎﺑﺶ‬

‫ﻣﺨﺘﻠﻒ‪ ،‬ران و ﺳﻴﻨﻪي ﻫﺸﺖ ﻣﺮغ ﺑﺎ ﺳﻨﻴﻦ ‪ 6‬ﺗﺎ ‪ 10‬ﻫﻔﺘـﻪ اﻧﺘﺨـﺎب و‬

‫ﻳﻮﻧﻨﺪه ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ رادﻳﻜﺎلﻫﺎي آزادي ﻣﻲﺷﻮد ﻛﻪ ﺑﺴﻴﺎر ﻓﻌﺎل‬

‫ﻣﻘﺪار ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد در آنﻫﺎ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ﺷﺪ ﻛـﻪ ﻣﻘـﺪار‬

‫ﺑﻮده و ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺟﻤﻌﻴﺖ زﻳﺎدي از واﻛـﻨﺶﻫـﺎي ﻣﻤﻜـﻦ ﺑـﺎ اﺟـﺰاي‬

‫ﻣﺘﻮﺳـــﻂ آن در ﻧﻤﻮﻧـــﻪﻫـــﺎي ران ﻣـــﺮغ ﺑﺮاﺑـــﺮ ‪ 0/3±0/068‬و در‬

‫ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﺎده ﻏﺬاﻳﻲ ﻣﻲﺷﻮد‪ .‬رادﻳﻜﺎلﻫﺎي آزاد ﺗﻨﻬـﺎ در ﻓﺮاﻳﻨـﺪ‬

‫ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﺳـﻴﻨﻪي ﻣـﺮغ ﺑﺮاﺑـﺮ ‪ 0/32±0/064‬ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﮔﺮدﻳـﺪ‪ .‬ﻧﺘـﺎﻳﺞ‬

‫ﭘﺮﺗــﻮدﻫﻲ ﺑ ـﻪ وﺟــﻮد ﻧﻤــﻲآﻳﻨ ـﺪ ﺑﻠﻜــﻪ آنﻫــﺎ ﻣــﻲﺗﻮاﻧﻨــﺪ از ﻃﺮﻳــﻖ‬

‫ﺣﺎﺻﻞ ﺑﺎ ﻣﻘﺎدﻳﺮ ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴـﺮوزﻳﻦ ﮔـﺰارش ﺷـﺪه ﺑـﺮاي ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎي‬

‫ﮔﺮﻣﺎدﻫﻲ‪ ،‬ﻓﻮﺗﻮﻟﻴﺰ‪ ،‬ﻛﺎﺗﺎﻟﻴﺰ آﻧﺰﻳﻤﻲ‪ ،‬ﻛﺎﺗـﺎﻟﻴﺰ ﻳـﻮن ﻓﻠـﺰي‪ ،‬آﺳـﻴﺎب‬

‫ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ ﺗﻮﺳﻂ ﻫـﺎرت‪ ،‬ﻣﻴﻴﺎﻫـﺎرا‪ ،‬ﭼـﻮاﻛﻲ و اُﻓﺮﻣـﺎن ﻣﻄﺎﺑﻘـﺖ‬

‫ﻛﺮدن و ﻳﺎ در ﻃﻲ ذﺧﻴﺮهي ﻣﺤﺼﻮﻻت ﻏﺬاﻳﻲ از راه ﺑﺮﻫﻢﻛﻨﺶ ﺑﺎ‬

‫دارد ]‪ 14 ،10‬و ‪ .[18‬اﻳﻦ ﻧﺘﺎﻳﺞ ﻧﺸﺎن ﻣﻲدﻫﺪ ﻛـﻪ ﻣﻘـﺎدﻳﺮ زﻣﻴﻨـﻪاي‬

‫اﻛﺴﻴﮋن و ﭘﺮوﻛﺴﻴﺪﻫﺎ اﻳﺠـﺎد ﺷـﻮﻧﺪ‪ .‬ﺑـﺎ آﮔـﺎﻫﻲ از اﻳـﻦ ﻣﻮﺿـﻮع‪،‬‬

‫ارﺗﻮ‪ -‬ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﻧﻤﻮﻧﻪﻫﺎي ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﻧﺸﺪه از ﻧﻤﻮﻧـﻪاي ﺑـﻪ ﻧﻤﻮﻧـﻪ‬

‫ﺗﻌﺠﺐ ﺑﺮاﻧﮕﻴﺰ ﻧﺨﻮاﻫـﺪ ﺑـﻮد ﻛـﻪ واﻛـﻨﺶﻫـﺎي ﺷـﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻧﺎﺷـﻲ از‬

‫دﻳﮕﺮ ﺗﻐﻴﻴـﺮ ﻣـﻲﻛﻨـﺪ‪ .‬ﺑـﺪﻳﻦ ﻟﺤـﺎظ ﺗﻌﻴـﻴﻦ ﻣﻘـﺪاري ﻋـﺪدي ﺑـﺮاي‬

‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ در ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﻣﻨﺠﺮ ﺑﻪ ﺗﺸﻜﻴﻞ ﮔﻮﻧـﻪﻫـﺎﻳﻲ از ﺗﺮﻛﻴﺒـﺎت‬
‫‪٧٧‬‬

. . . ‫ﺗﺸﺨﻴﺺ ﭘﺮﺗﻮدﻳﺪﮔﻲ ﮔﻮﺷﺖ ﻣﺮغ ﺑﺎ اﻧﺪازهﮔﻴﺮي‬

References:

‫ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﺷﻮد ﻛﻪ از ﻗﺒﻞ در ﻣﺎدهي ﻏﺬاﻳﻲ وﺟﻮد داﺷﺘﻪ و ﻳﺎ در اﺛـﺮ‬

1. IAEA-TECDOC-587, “Analytical detection
methods for irradiated foods, A review of
current literature,” Joint FAO/IAEA Division
of Nuclear Techniques in Food and Agriculture,
Austria, March (1991).

‫ ﺑﻨـﺎﺑﺮاﻳﻦ روش‬.‫ﻓﺮاﻳﻨﺪﻫﺎي دﻳﮕﺮ ذﻛﺮ ﺷﺪه در آن اﻳﺠـﺎد ﺷـﺪهاﻧـﺪ‬
‫ ﺗﻴــﺮوزﻳﻦ ﻫﻤﺎﻧﻨــﺪ ﺳــﺎﻳﺮ روشﻫــﺎي ﺗــﺸﺨﻴﺺ ﻣــﻮاد ﻏــﺬاﻳﻲ‬-‫ارﺗـﻮ‬
‫ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﺷـﺪه اﺳﺎﺳـﺎً ﻣﺠﺒـﻮر اﺳـﺖ ﺑـﻪ ﻏﻠﻈـﺖ ﻧـﺴﺒﻲ ﮔﻮﻧـﻪﻫـﺎي‬
‫ ﺑـﺎ ﺗﻮﺟـﻪ ﺑـﻪ ﻧﺘـﺎﻳﺞ ﺣﺎﺻـﻞ از‬.‫ﺷﻴﻤﻴﺎﻳﻲ ﻣﻮرد ﺑﺮرﺳﻲ اﻋﺘﻤـﺎد ﻛﻨـﺪ‬

2. C.H. McMurray, “Detection methods for
irradiated foods: Current status,” Cambridge,
UK, Royal Society of Chemistry (1996).

‫ ﺗﻴﺮوزﻳﻦ در ﻧﻤﻮﻧـﻪﻫـﺎي ﮔﻮﺷـﺖ ران و ﺳـﻴﻨﻪي‬-‫اﻧﺪازهﮔﻴﺮي ارﺗﻮ‬
‫ ﺑـﻪ ﻧﻈـﺮ ﻣـﻲرﺳـﺪ ﻣـﺸﻜﻞ اﺻـﻠﻲ اﻳـﻦ روش‬،‫ﻣﺮغ ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ ﻧـﺸﺪه‬
‫ ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻳﺎﻓﺖ ﺷﺪه در ﻣـﻮاد ﻏـﺬاﻳﻲ ﭘﺮوﺗﺌﻴﻨـﻲ‬-‫ﻣﻘﺎدﻳﺮ ﻣﺘﻐﻴﺮ ارﺗﻮ‬

3. H. Delincee, “Analytical methods to identify
irradiated food-a review,” Radiat. Phy. Chem,
63, 455-458 (2002).

‫اﺳﺖ ﻛﻪ ﺗﻌﻴﻴﻦ دز ﭘﺮﺗﻮدﻫﻲ در دزﻫﺎي ﭘﺎﻳﻴﻦ را ﻧﺎﻣﻤﻜﻦ ﻣـﻲﺳـﺎزد‬
‫ ﺗﻴﺮوزﻳﻦ ﻣﻮﺟﻮد در ﻣﻮاد ﻏﺬاﻳﻲ ﺗﻌﺮﻳـﻒ‬-‫و ﺑﺎﻳﺪ آﺳﺘﺎﻧﻪاي از ارﺗﻮ‬

4. The European Parliament and of the Council,
“Food and food ingredients treated with
ionizing radiation,” Off.J. L006, 16-23 (1999).

‫ﺷــﻮد ﺗــﺎ اﻣﻜــﺎن ﺗــﺸﺨﻴﺺ دﻗﻴــﻖ ﭘﺮﺗﻮدﻳــﺪﮔﻲ در دزﻫــﺎي ﭘــﺎﻳﻴﻦ‬
.‫ﻣﺸﺨﺺ ﺷﻮد‬

5. FDA, “Irradiation in the production, processing
and handling,” Fed. Reg. 62, 64107-64112
(1997).

:‫ﭘﻲﻧﻮﺷﺖﻫﺎ‬
1- CEN: Comite Europeen de Normalisation
2- ESR: Electron Spin Resonance

6. R.A. Molins, “Food irradiation: Principles and
applications,” Johan Wiley & Sons, New York
(2001).

3- TL: Thermoluminescence
4- HC: Hydrocarbons Hydrocarbons

7. M. Miyahara, H. Ito, T. Nagasawa, T.
Kamimura, A. Saito, “Determination of otyrosine production in aqueous solutions of
phenylalanine irradiated with gamma ray, using
HPLC
with
automated
pre-column
derivatization and LASER fluorometric
detection,” J. Health. Sci. 46, 192-199 (2000).

5- CB: Cyclobutanone

8. L.R. Karam, M.G. Simic, “Detecting irradiated
foods: Use of hydroxyl radical biomarkers,”
Anal. Chem. 60, 1117A-1120A (1988).

10- HPLC: High Performance Liquid Chromatography

9. H. Zegota, K. Kolodziejczyk, M. Krol, B. Krol,
“O-tyrosine hydroxylation by OHº Radicals. 2,
3-Dopa and 2, 5-Dopa formation in γ-irradiated
aqueous solution,” Rad. Phys. Chem. 72. 25-33
(2005).

13- Base Line

6- DNA Comet Assay
7- DEFT/APC: Direct Epifluorescent Filter
Technique/Aerobic Plate Count

8- FDA: Food and Drug Administration
9- Fenton- Type Reaction
11- Freeze- Dryer
12- Theoretical Plate
14- Gradient Elution

10. R.J. Hart, J.A. White, W.J. Ried, “Technical
note: Occurrence of o-tyrosine in nonirradiated foods,” International J. food sci.
Tech. 23, 643-647 (2207).
11. L.R. Karam, M.G. Simic, “Formation of oTyrosine by radiation and organic solvents in
chicken tissue,” J. Biol. Chem. 265, 1158111585 (1990).

٧٨

1389 ،52 ‫ ﺷﻤﺎره‬،‫ﻣﺠﻠﻪ ﻋﻠﻮم و ﻓﻨﻮن ﻫﺴﺘﻪاي‬

18. N. Chuaqui-Offermanns, T. Mcdougall, “An
HPLC method to determination o-tyrosine in
chicken meat,” J. Agric. Food Chem. 39, 300302 (1991).

12. M. Grootveld, R. Jain, “Methods for the
detection of irradiated food stuffs: Aromatic
hydroxylation and degradation of poly
unsaturated fatty acids,” Radiat. Phys. Chem.
34, 925-931 (1989).

19. F.I. Ibe, R. Grinter, R. Massey, R. Homer,
“Detection of o-tyrosine in irradiated chiken by
revese-phase
HPLC
and
fluorescence
detection,” Food additive & contamin. Part A,8
(6), 787-792 (1991).

13. J. Hopkins, L.J. Davis, “Detection of irradiation
of meat by o-tyrosine determination,” J.
Chromatogr, 426, 155-161 (1988).
14. M. Miyahara, H. Ito, A. Saito, T. Nagasawa, M.
Kariya, “Detection of irradiation of meats by
HPLC determination fir tyrosine using novel
LASER Fluorometric detection with automatic
pre-column reaction,” J. Health Sci. 46, 304309 (2000).

20. L.L. Zwart, J.H.N. Commandeur, N.P.E.
Vermeulen, “Biomarkers of free radical
damage, application in experimental animals
and in humans,” Free Radic. Biol. 26, 202-206
(1999).
21. F. Aflaki, M. Salahinejad, A. Roozbehani,
“Formation of tyrosine isomers in aquous
phenylalanine solutions by gamma irradiation,”
47, 23-31 (2009).

15. M. Miyahara, T. Nagasawa, T. Kamimura, H.
Ito, M. Toyoda, “Identification of irradiation of
boned chicken by determination of o- tyrosine
and electron spin resonance spectrometry,” J.
Health, sci. 48, 79-82 (2002).

22. J.N. Miller, J.C. Miller, “Statistical and chemo
metrics for analytical chemistry,” Fifth Ed.
Pearson Education (2007).

16. W. Meier, R. Burgin, D. Frohlich, “Analysis of
o-tyrosine as a method for the identification of
irradiated chicken meat,” Beta-Gamma, 1, 3438 (1988).
17. C. Willemot, R. Couture, J. Makhlouf, F.
Cheour, “Generation of oxyradicals in
biosystems,” Can. Inst. Food Sci. Technol. J.
22, 350-355 (1989).

٧٩

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful