You are on page 1of 11

PRAKTIKAL 2 TAKSONOMI DAN BIOKEPELBAGAIAN

Tujuan

:

Untuk mengkaji pengelasan haiwan berdasarkan ciri-ciri sepunya.

Teori :

Biokepelbagaian ditakrifkan sebagai kepelbagaian bentuk hidupan di atas muka bumi ini. Bilangan spesis di dunia dianggarkan melebihi 80 juta, merangkumi pelbagai tumbuhan, haiwan, dan mikroorganisma yang wujud. Untuk memudahkan kajian, organisma perlulah dikelaskan kepada beberapa kumpulan secara teratur berdasarkan ciri-ciri sepunya yang dimiliki. Biokepelbagaian boleh dianggap sebagai satu kekayaan hidup yang diwarisi daripada proses evolusi yang berlaku beratus-ratus juta tahun dahulu. Kepelbagaian akan berkurangan apabila gen baru atau spesis baru dihasilkan atau ekosistem baru terbentuk, juga apabila sesuatu spesis organisma menjadi pupus atau sesuatu sistem kompleks dimusnahkan. Biokepelbagaian ini biasanya dikaji pada tiga peringkat iaitu kepelbagaian genetik, kepelbagaian spesis dan kepelbagaian ekosistem.

Suatu spesis boleh ditakrifkan dengan menggunakan dua kaedah yang berbeza iaitu spesis biologi, di mana individu-individu yang berjaya membiak bersama-sama dianggap sebagai spesis yang sama, dan yang kedua ialah spesis morfologi di mana individu yang kelihatan sama (secara fizikal) dianggap sebagai spesis yang sama. Kaedah yang kedua sering digunakan apabila kita tidak mempunyai apa-apa maklumat 1

TUGASAN Seorang ahli sains telah tiba di bulan dan semasa tempoh lima minit yang diperuntukkan untuknya. Nama diperlukan sebagai titik rujukan dan pada waktu yang sama di sebalik nama terdapat suatu siri andaian yang banyak bahawa terdapat suatu kumpulan individu yang berkongsi beberapa ciri tertentu yang sama sehingga satu tumbuhan ditentukan sebagai tergolong dalam spesies yang tersebut maka kemumgkinan besar ia mempunyai ciri – ciri yang sama dengan individu dalam spesies itu. Suatu ciri yang penting ialah nama yang diberikan kepada kumpulan tumbuhan dan haiwan dalan pengelasan prasaintifik. Lima alam ini ialah Monera. Haiwan tersebut telah dibawa balik ke bumi dan akan menjadi sebahagian 2 . tetapi didasarkan juga pada bau. Semua organisma di dunia dikelaskan kepada lima kumpulan besar yang dinamakan alam. rasa dan nilai pemakanan. Protista. Pengelasan ialah pembahagian kepelbagaian ini kepada kumpulan yang lebih kecil dan lebih mudah diuruskan. Taksonomis merupakan saintis yang pakar dalam mengenal pasti dan mengumpul spesis. beliau telah mengumpul beberapa haiwan dari permukaan bulan. Taksonomi amat penting bagi pemuliharaan biodiversiti untuk membezakan antara spesis atau kekeliruan mengenai nama-nama spesis. Plantae dan Animalia.tentang cara pembiakan sesuatu organisma. walaupun rupa tumbuhan telah digunakan dalam pengenalan. Pengkelompokan tidak didasarkan secara menyeluruh pada morfologi. Fungi.

Satu set haiwan dikelaskan mengikut spesis masing-masing berdasarkan ciri-cirinya dan dicatat bilangannya. dan haiwan tersebut dikelaskan mengikut ciri-ciri yang boleh dilihat (morfologi). Maklumat mengenai habitat dan kelakuannya tidak diperolehi. Satu kumpulan ‘haiwan’ dikeluarkan dan dikumpulkan dalam satu spesis. Spesis yang telah dikenalpasti dikelaskan kepada lima kumpulan.  Kumpulan dibahagikan kepada lima. Anda diberi tugas membahagikan haiwan bulan kepada kumpulan (spesis) yang berbeza. 3 .daripada kandungan buku ‘Biodiversiti Bulan’. 2.  Andaikan mereka semua telah dewasa dan tidak ada perbezaan jantina.  Adakah terdapat 29 spesis ataupun ada kumpulan individu yang dikelaskan bersama-sama di dalam sesuatu spesis? Prosedur : 1. Andaian dibuat dengan menyatakan semua spesis adalah pada tahap matang dan tiada perbezaan dapat dilihat diantara spesis jantan dan betina.

kuku.11. mata. 2.5.10. 1.9.16. Spesis Ciri-ciri Umum ‘Moonmorf’ A  Memiliki abdomen yang besar.12.23 B  Memiliki abdomen badan yang bercorak. mata. tangan dan ekor.  Mempunyai kepala. mata.21 C  Memiliki tangan yang bercorak. tangan dan ekor.22. 6.Keputusan : Kump.18.3. abdomen. abdomen.24.4. jari dan kaki.17.27  Mempunyai kepala. 4 . tangan.  Mempunyai kepala.

29 D  Memiliki abdomen yang panjang.19.13.8. 5 .  Mempunyai kepala. sesungut dan tangan.28 E  Mempunyai kepala yang berbentuk.26.20. abdomen.  Mempunyai kepala.25.15. 7.14. tangan dan ekor.

4 22 B Kaki tidak berkuku Itik Katak 5.18.12 Kaki berkuku Tajam Tumpul 2.27 3.22 Y 6.HAIWAN BULAN (MOONMORF) A Mata bercantum 1.11.10 6 .21 C Bentuk ekor V 9.24.15 Mata tidak bercantum 17.

26.29 20 7 25 U Pendek Panjang 8.14 15 28 Pendek Panjang E Bentuk kepala 7 .HAIWAN BULAN (MOONMORF) D Sesungut dan ekor Bercantum dan berekor panjang Terpisah dan berekor pendek 19.13.

bentuk mata dan juga bentuk ekor. Untuk spesis A. Spesis D dan Spesis E. Adakah kesemua individu di dalam spesis itu serupa antara satu sama lain? Berapakah variasi yang diterima di antara individu di dalam spesis tersebut? Individu di dalam sesuatu spesis itu mempunyai ciri-ciri sepunya yang hampir sama. Antara ciri luaran yang diambil kira ialah bentuk abdomen. panjang ekor ataupun bentuk kepala. Spesis C. spesis C mempunyai 8 . Kesemua haiwan tersebut dibahagikan kepada lima kumpulan spesis iaitu Spesis A. Bentuk badan merupakan ciri yang perbezaan paling utama dan dominan berbanding dengan ciri yang lain. jenis kaki. Apakah ciri-ciri yang dikenalpasti sewaktu pengelasan haiwan dibuat? Mengapa ciri itu dipilih? Mengapa bukan ciri yang lain? Sewaktu pengelasan haiwan dibuat. Hal ini kerana bentuk badan memberikan perbezaan yang paling nyata berbanding bentuk fizikal yang lain seperti bilangan sesungut. bentuk kepala dan sesungut.Perbincangan : 1. bagi spesis B. corak pada bahagian tangan. mereka memiliki perut yang bercorak. 2. haiwan tersebut memiliki bahagian abdomen yang besar. Spesis B. ciri-ciri luaran fizikal diberi keutamaan untuk mengelaskan haiwan tersebut kerana faktor-faktor seperti jantina dan genetik tidak diperolehi.

untuk satu spesis hanya akan mempunyai seekor haiwan yang mewakilinya. Ia juga meningkatkan kebolehan sesuatu spesis untuk 9 . spesis D pula memiliki abdomen yang panjang dan spesis E mempunyai bentuk kepala yang berbentuk.tangan yang bercorak. 5. Apakah faktor yang menyebabkan berlakunya variasi di dalam individu? Variasi pada sesuatu individu itu membolehkan saintis membezakan individu dalam spesis yang sama. Apakah yang akan terjadi kepada spesis jika menerima variasi individu yang sangat tinggi? Apakah pula yang akan terjadi jika menerima variasi individu yang sangat rendah? Jika menerima variasi individu yang sangat tinggi. Taksonomi amat penting bagi pemuliharaan biodiversiti untuk membezakan antara spesis atau kekeliruan mengenai nama-nama spesis. Jelaskan bagaimana seorang taksonimis dapat membahagikan sesuatu spesis kepada dua atau lebih spesis yang baru? Taksonomis merupakan saintis yang pakar dalam mengenal pasti dan mengumpul spesis. Taksonomis dapat membahagikan sesuatu spesis kepada dua atau lebih spesis yang baru berdasarkan sifat biologikal seperti genetik haiwan dan DNA yang dimiliki oleh haiwan tersebut. 4. 3. manakala jika menerima variasi yang sangat rendah pula satu spesis akan mempunyai bilangan haiwan yang terlalu banyak.

Jika terdapat keperluan dan peluang yang wujud. genetik dan mental. struktur dan konfigurasi sesuatu organisma. Ini termasuk aspek penampilan fizikal seperti struktur. Spesis ‘Moonmorf’ dikenali sebagai morfospesis disebabkan spesis tersebut dikelaskan berdasarkan ciri-ciri persamaan yang boleh diperhatikan dalam sesuatu spesis. Kaedah ini terbatas kerana maklumat yang digunakan untuk mengelaskan spesis adalah sedikit dan perlu kepada perbezaan yang jelas daripada spesis-spesis lain. Variasi berlaku disebabkan oleh faktor genetik dan persekitaran. warna dan corak serta struktur dalaman bahagian-bahagian seperti tulang dan organ-organ. Variasi yang dipengaruhi oleh faktor genetik boleh diwarisi dari satu generasi ke generasi yang lain manakala variasi yang dipengaruhi oleh faktor persekitaran pula tidak boleh dikawal. fisiologi. variasi membolehkan sesetengah individu mengeksplotasi sumber yang ada di habitat yang baru.bermandiri dalam persekitaran yang sentiasa berubah. Selain itu. 6. Morfospesis merupakan kaedah tradisi yang digunakan sejak dahulu dalam megelaskan sesuatu spesis. 10 . Mengapakah spesis ‘Moonmorf’ ini dipanggil morfospesis? Sesuatu spesies berbeza daripada yang lain melalui morfologi yang merujuk kepada bentuk. variasi geografi selalunya tidak diambil kira dalam kaedah pengelasan ini. Variasi merangkumi perbezaan dari segi morfologi. bentuk.

habitat.7. jantina. Spesis tersebut merupakan bukan spesis biologikal kerana maklumat yang diperolehi amat terhad dan tiada data yang ditemui bagi genetik. 11 . Spesis ini hanya dikelaskan melalui morfologi iaitu ciri-ciri yang boleh dilihat seperti sifat fizikal. Jelaskan mengapa spesis tersebut bukan spesis biologikal. kelakuannya serta maklumat lain yang lebih spesifik dan mendalam. DNA.