Πξνζαλαηνιηζκόο

Τνπνγξαθηθόο ράξηεο. Δίλαη ην γξακκηθό ζρέδην κηαο πεξηνρήο,
ππό θιίκαθα, ζρεδηαζκέλν ζε ραξηί ή άιιν πιηθό, ην νπνίν
πεξηιακβάλεη όια ηα θπζηθά εδαθηθά ραξαθηεξηζηηθά (βνπλά,
πνηάκηα, πεδηάδεο, θ.ά.) θαζώο θαη όια ηα ηερληθά ραξαθηεξηζηηθά
(δξόκνη, εθθιεζίεο, γεθύξηα, θ.ά.) ηεο πεξηνρήο απηήο.
Η απόζηαζε ελόο ζεκείνπ ζην ράξηε, ζε ζρέζε κε έλα άιιν
ππνινγίδεηαη κε βάζε ηελ θιίκαθα. Έηζη γηα παξάδεηγκα, έλαο
ράξηεο κε θιίκαθα 1:50.000 (έλα πξνο πελήληα ρηιηάδεο) ζεκαίλεη
όηη κηα κνλάδα ζην ράξηε ηζνύηαη κε πελήληα ρηιηάδεο κνλάδεο ζην
έδαθνο. Με άιια ιόγηα έλα ρηιηνζηό ζην ράξηε ηζνύηαη κε πελήληα
ρηιηάδεο ρηιηνζηά ζην έδαθνο ή 50 κέηξα. Έλα εθαηνζηό ηζνύηαη κε
500 κέηξα, θ.ν.θ.
Οη βαζηθέο θιίκαθεο θαη νη αλαινγίεο ελόο ράξηε είλαη νη εμήο:
1:25.000, 1:50.000, 1:100.000, 1:250.000, 1:500.000 θαη
1:1.000.000. Τν έλα ρηιηνζηό ζε θαζεκία από ηηο θιίκαθεο απηέο
ηζνύηαη κε 25, 50, 100, 250, 500 θαη 1.000 κέηξα αληίζηνηρα θαη ην
1 εθαηνζηό ζε 250, 500, 1.000, 2.500, 5.000 θαη 10.000 κέηξα
αληίζηνηρα. Όζν πην κηθξή είλαη ε θιίκαθα, ηόζν πην ιεπηνκεξήο είλαη
ν ράξηεο. Έηζη όπσο παξαηεξνύκε ην ράξηε ε επάλσ πιεπξά δείρλεη
ην Βνξξά, ε θάησ ην Νόην, ε δεμηά ηελ Αλαηνιή θαη ε αξηζηεξή ηε
Γύζε.
Ιζνϋςείο θακπύιεο. Οξίδνπλ ηα άθξα ηδεαηώλ νξηδόληησλ
επηπέδσλ ζηα νπνία όια ηα ζεκεία έρνπλ ην ίδην πςόκεηξν. Σηνπο
ηνπνγξαθηθνύο ράξηεο απεηθνλίδνληαη κε ιεπηέο γξακκέο ζπλήζσο
ρξώκαηνο θαθέ. Η γξακκή θάζε 5εο θακπύιεο είλαη πην έληνλε θαη
ζε νξηζκέλα ζεκεία αλαθέξεηαη ην ύςνο ηεο από ηελ επηθάλεηα ηεο
ζάιαζζαο. Η πςνκεηξηθή δηαθνξά αλάκεζα ζε 2 ηζνϋςείο θακπύιεο
νλνκάδεηαη ηζνδηάζηαζε ηνπ ράξηε. Η ηζνδηάζηαζε ζπλήζσο ζηνπο
ράξηεο κε θιίκαθα 1:50000 θαη 1:25000 είλαη 25 ή 20 κέηξα. Σηηο
πην ρνληξέο γξακκέο ζην ράξηε αλαθέξεηαη ην πςόκεηξν,
νλνκάδνληαη θύξηεο ηζνπςείο θαη είλαη ζρεδηαζκέλεο ζπλήζσο κε
πςνκεηξηθή δηαθνξά 100 κέηξα.
Αλ κεηξήζνπκε ηηο βνεζεηηθέο θακπύιεο αλάκεζα ζε 2 θύξηεο
ππνινγίδνπκε ηελ ηζνδηάζηαζε. Π.ρ. έρσ κηα θύξηα ζηα 100κ θαη κία
ζηα 200κ θαη αλάκεζά ηνπο άιιεο 3 βνεζεηηθέο. Η ηζνδηάζηαζε είλαη
25 κέηξα. Η πξώηε βνεζεηηθή ζα είλαη ζηα 125m, ε επόκελε ζηα
150m, ε επόκελε 175m θαη κεηά ζα είλαη ε θύξηα ησλ 200m. Γηα λα
ππνινγίζνπκε δειαδή ηελ ηζνδηάζηαζε δηαηξνύκε ηελ πςνκεηξηθή
δηαθνξά ησλ θύξησλ ηζνϋςώλ κε ηνλ αξηζκό ησλ γξακκώλ αλάκεζά
ηνπο + 1, ην απνηέιεζκα είλαη ε ηζνδηάζηαζε ηνπ ράξηε.

Η εμνηθείσζε κε ηηο ηζνπςείο θακπύιεο καο πξνζθέξεη κηα αλαιπηηθή
ηξηζδηάζηαηε απεηθόληζε ηνπ πεδίνπ. Αξαηέο ηζνπςείο θακπύιεο
δείρλνπλ νκαιέο θιίζεηο ελώ πην ππθλέο απόηνκεο πιαγηέο. Μεηά από
θάπνην δηάζηεκα πνπ ρξεζηκνπνηνύκε ράξηεο ζε ζπγθεθξηκέλε
θιίκαθα θαη κε ζπγεθξηκέλε ηζνδηάζηαζε ην κπαιό εμνηθεηώλεηαη θαη
«δηαβάδεη» κηα ιεπηνκεξή ηξηζδηάζηαηε απεηθόληζε ηνπ πεδίνπ. Γηα
δνθηκή έρνπκε ην αθόινπζν ηέζη:

Γηα λα ππνινγίζνπκε ηελ θιίζε αλάκεζα ζε 2 ζεκεία ππνινγίδνπκε
αξρηθά ηελ απόζηαζε αλάκεζα ζηα 2 ζεκεία Α θαη Β. Σηε ζπλέρεηα
κε ηε βνήζεηα ησλ ηζνπςώλ θαη εθόζνλ γλσξίδνπκε θαη ηελ
ηζνδηάζηαζε ππνινγίδνπκε θαη ηελ πςνκεηξηθή δηαθνξά ηνπο. Με
απιή κέζνδν ησλ ηξηώλ πξνθύπηεη ε θιίζε ηεο πιαγηάο.
Παξάδεηγκα: Τα ζεκεία Α θαη Β απέρνπλ 560m θαη έρνπλ
πςνκεηξηθή δηαθνξά 300m. Η θιίζε ηεο πιαγηάο είλαη:
ζηα 560m έρσ πςνκεηξηθή δηαθνξά 300m
ζηα 100m
πόζν ;
Λύζε: (100/560) Φ 300= 54 %, αλ ηε ζέισ ζε κνίξεο
πνιιαπιαζηάδσ κε ην 90, δειαδή 0.54 Φ 90= 49 κνίξεο.
Γλσξίδνληαο ηελ απόζηαζε θαη ηελ πςνκεηξηθή δηαθνξά 2 ζεκείσλ
κπνξνύκε ρνληξηθά λα εθηηκήζνπκε ην ρξόλν κεηαθίλεζήο καο. Ο
ρξόλνο απηόο, αλάκεζα ζε πνιιά άιια, εμαξηάηαη θαη από ην θνξηίν
πνπ κεηαθέξνπκε. Η ζπρλή ρξήζε ηνπ ράξηε ζηηο κεηαθηλήζεηο καο
ζηελ ύπαηζξν καο δίλνπλ ζηγά-ζηγά ηελ εκπεηξία ώζηε λα κπνξνύκε
λα εθηηκήζνπκε ηνπο ρξόλνπο ηεο κεηαθίλεζήο κε θαιύηεξε
αθξίβεηα.
Η θιίζε ηνπ εδάθνπο είλαη έλαο ζεκαληηθόο παξάγνληαο ν νπνίνο
επεξεάδεη ηελ ηαρύηεηα ηεο πνξείαο καο. Ο Σθνηζέδνο πεδνπόξνο
Naismith ην 1892 πξόηεηλε όηη, αλ ζε έλα επίπεδν έδαθνο πεξπαηάκε
κε ηαρύηεηα 5 ρικ. ηελ ώξα, ε νπνία είλαη ε ζπλεζηζκέλε ηαρύηεηα
πνπ θηλείηαη έλαο άλζξσπνο ζε επίπεδν έδαθνο, ηόηε αλ
αλεβαίλνπκε, ζα πξέπεη λα πξνζζέζνπκε θαη 1 ώξα επί πιένλ, γηα
θάζε 600 κέηξα αλάβαζεο, ελώ αλ θαηεβαίλνπκε ζα πξέπεη λα
αθαηξέζνπκε 1 ώξα γηα θάζε 600 κέηξα θαηάβαζεο. Απηό κπνξεί λα
εθθξαζηεί κε ηνλ παξαθάησ θαλόλα, ν νπνίνο δίλεη ην ρξόλν
βαδίζκαηνο ζε ώξεο, ζπλαξηήζεη ηεο θιίζεο ηνπ εδάθνπο θαη ηεο
απόζηαζεο:
Φξόλνο (ζε ώξεο) = 5 ρηι. ηελ ώξα ± 1 ώξα αλά 600 κέηξα
αλάβαζεο/θαηάβαζεο.
Αλ ζέινπκε λα ππνινγίζνπκε ην ρξόλν ζε ιεπηά ηεο ώξαο, ν
παξαπάλσ θαλόλαο κπνξεί λα γξαθεί θαη σο εμήο:
Φξόλνο (ζε ιεπηά) = 12 ιεπηά ην ρηι. ± 0.1 ιεπηά αλά 1 κέηξν
αλάβαζεο/θαηάβαζεο.
Γηα παξάδεηγκα, αλ ε απόζηαζε ηεο δηαδξνκήο κηαο πνξείαο καο είλαη
10 ρικ., θαη ε δηαδξνκή θηλείηαη ζε νκαιό έδαθνο, ρξεηαδόκαζηε 2
ώξεο γηα λα δηαλύζνπκε ηελ απόζηαζε. Αλ όκσο, ε δηαδξνκή θηλείηαη
ζε έδαθνο κε θιίζε θαη αλεβαίλνπκε 1,5 ρηι. ςειόηεξα, ηόηε

ρξεηαδόκαζηε πεξίπνπ 2 + 2,5 = 4,5 ώξεο γηα λα δηαλύζνπκε ηελ
ίδηα απόζηαζε.
Ο θαλόλαο ηνπ Naismith, ηζρύεη κε ηελ πξνϋπόζεζε όηη θηλνύκαζηε
κε ειαθξύ θνξηίν ή ρσξίο θνξηίν, ζε έδαθνο ην νπνίν δελ
παξνπζηάδεη ηδηαίηεξεο αλσκαιίεο (ζαζξέο πέηξεο, ιάζπεο, θ.ι.π.) θαη
δελ είλαη ρηνληζκέλν. Λακβάλνληαο ππόςε ηνπο ιόγνπο απηνύο, ν
Ακεξηθαλόο νξεηβάηεο, αλαξξηρεηήο θαη ζπγγξαθέαο πνιιώλ
νξεηβαηηθώλ θαη πεδνπνξηθώλ βηβιίσλ Paul Richin, έρεη πξνηείλεη
ζήκεξα έλαλ άιιν θαλόλα ν νπνίνο δηνξζώλεη ηνλ θαλόλα ηνπ
Naismith θαη αληαπνθξίλεηαη πεξηζζόηεξν ζηελ πξαγκαηηθόηεηα.
Σηνλ θαλόλα απηό ν Richin πξνϋπνζέηεη έλαο πεδνπόξνο/νξεηβάηεο
κε θαιή θπζηθή θαηάζηαζε ν νπνίνο κεηαθέξεη έλα θνξηίν 17 θηιώλ
πεξίπνπ, θηλείηαη κε 3,5 ρηι. ηελ ώξα ζε επίπεδν ρηνληζκέλν έδαθνο.
Αλ ην έδαθνο έρεη θιίζε, ηόηε ρξεηάδεηαη 1 ώξα επηπιένλ γηα θάζε
300 κέηξα αλάβαζεο, ή 1 ώξα ιηγόηεξν γηα θάζε 300 κέηξα
θαηάβαζεο. Απηό κπνξεί λα εθθξαζηεί κε ηνλ παξαθάησ θαλόλα:
Φξόλνο (ζε ώξεο) = 3,5 ρηι. ηελ ώξα ± 1 ώξα αλά 300 κέηξα
αλάβαζεο/θαηάβαζεο.
Ππμίδα. Τν καγλεηηθό πεδίν ηεο Γεο έιθεη ηε βειόλα ηεο ππμίδαο θαη
ηελ ζηξέθεη πάληνηε πξνο ην Βνξξά. Πξέπεη λα γλσξίδνπκε όηη ν
Βνξξάο πνπ καο δείρλεη ε ππμίδα είλαη ν ιεγόκελνο Μαγλεηηθόο θαη
όρη ν Πξαγκαηηθόο πνπ ζπκπίπηεη κε ην Βόξεην Πόιν. Ο Μαγλεηηθόο
Βνξξάο βξίζθεηαη ρίιηα κίιηα λνηηόηεξα ηνπ Πξαγκαηηθνύ ζην λεζί
Μπάζνπξζη ζηνλ Αξθηηθό Ωθεαλό. Έηζη, αλ ρξεζηκνπνηήζνπκε
θάπνηνλ ράξηε αθξηβείαο, ρξεηάδεηαη λα γλσξίδνπκε ηηο απνθιίζεηο ζε
κνίξεο, ηνπ Μαγλεηηθνύ Βνξά από ηνλ Πξαγκαηηθό.
Η ππμίδα απνηειείηαη από έλαλ δίζθν, ν νπνίνο θέξεη βέινο πνπ
ζπκβνιίδεη ην Βνξξά θαη ηα θεθαιαία δηεζλή γξάκκαηα N (North) γηα
ην Βνξξά, S (South) γηα ην Νόην, E (East) γηα ηελ Αλαηνιή θαη W
(West) γηα ηε Γύζε. Η βάζε ηεο ππμίδαο θέξεη θύθιν ρσξηζκέλν ζε
360 κνίξεο. Οη ελδείμεηο 0 θαη 360 ηαπηίδνληαη κε ην Βνξξά.
Υπάξρνπλ δύν εηδώλ ππμίδεο. Οη πξηζκαηηθέο, όπνπ ε καγλεηηθή
βειόλα θηλείηαη καδί κε ην δίζθν πνπ αλαγξάθεη ηηο κνίξεο, θαη νη
ππμίδεο αλάγλσζεο ράξηνπ, όπνπ ε βειόλα θηλείηαη αλεμάξηεηα από
ην δίζθν πνπ αλαγξάθεη ηηο κνίξεο, ηνλ νπνίν πεξηζηξέθνπκε
ρεηξνθίλεηα. Σε απηέο ζεκαδεύνπκε ην ζεκείν ζην νπνίν ζέινπκε λα
κεηαθηλεζνύκε κε ην δείθηε θαηεπζύλζεσο ηεο ππμίδαο καο.
Πεξηζηξέθνπκε ην αλεκνιόγην ηεο ππμίδαο, έηζη ώζηε ε έλδεημε Ν
(Βνξξάο) λα ζπκπέζεη κε ηε βειόλα ηεο ππμίδαο. Γηαβάδνπκε ηηο
κνίξεο πνπ καο δείρλεη ζηε βάζε ηεο ππμίδαο ν δείθηεο

θαηεπζύλζεσο. Απηή ε έλδεημε νλνκάδεηαη αδηκνύζην θαη καο δείρλεη
ηηο κνίξεο πνπ απέρεη ην ζεκείν πνπ καο ελδηαθέξεη από ην Βνξξά.
Αληίζηξνθν αδηκνύζην. Μηα πνιύ εύθνιε θαη ρξήζηκε κέζνδνο γηα
λα εληνπίζνπκε ηε ζέζε πνπ βξηζθόκαζηε απηή ηε ζηηγκή, ζε ζρέζε
κε έλα άιιν ζεκείν είλαη απηή ηνπ αληίζηξνθνπ αδηκνύζηνπ. Έζησ
όηη βξηζθόκαζηε ζε έλα ζεκείν Α θαη ζέινπκε λα κεηαθηλεζνύκε ζε
έλα ζεκείν Β. Με ηε κέζνδν απηή κπνξνύκε λα εληνπίζνπκε ην
αδηκνύζην ηεο ζέζεο Α πνπ βξηζθόκαζηε ήδε θαη λα επηζηξέςνπκε ζε
απηή από ην ζεκείν Β πνπ ζα πάκε, ρσξίο λα ραζνύκε.
Παίξλνπκε ηελ ππμίδα καο, ζεθώλνπκε ην πξνζνθζάικην θαη ην
ζθόπεπηξν θαη ζεκαδεύνπκε ην ζεκείν Β πνπ ζέινπκε λα πάκε,
αθνύ θξνληίζνπκε ε ππμίδα καο λα βξίζθεηαη ζε θάζεηε ζέζε ζε
ζρέζε κε ην έδαθνο. Αλ νη κνίξεο πνπ ζα δνύκε είλαη πάλσ από 180
αθαηξνύκε 180, αλ είλαη θάησ από 180 ηόηε πξνζζέηνπκε 180. Γηα
λα γίλεη πην θαηαλνεηό ζαο δίλσ ην εμήο παξάδεηγκα. Έζησ όηη ην
ζεκείν Β βξίζθεηαη ζηηο 190 κνίξεο από ην ζεκείν Α. Αθαηξνύκε 180
(αθνύ είλαη πάλσ από 180 κνίξεο ην αδηκνύζην) θαη έρνπκε 190 180 = 10 κνίξεο. Τν αδηκνύζην πνπ πξέπεη λα αθνινπζήζνπκε από ηε
ζέζε Β πνπ πήγακε, γηα λα επηζηξέςνπκε ζηελ αξρηθή ζέζε καο Α
είλαη νη 10 κνίξεο.
Σε πεξίπησζε πνπ κεηαμύ ησλ ζεκείσλ Α θαη Β παξεκβάιινληαη
κεγάια εκπόδηα θαη δελ κπνξνύκε λα κεηαθηλεζνύκε αθνινπζώληαο
επζεία πνξεία, παίξλνπκε κεηξήζεηο γηα θάζε ζεκείν παξάθακςεο.
Γειαδή αλ κεηαμύ ησλ δύν ζεκείσλ παξεκβάιιεηαη γηα παξάδεηγκα
ην εκπόδην Γ, παίξλνπκε κέηξεζε από ην ζεκείν Α πξνο ην Γ, έπεηηα
κηα άιιε κέηξεζε από ην ζεκείν Γ πξνο ην Γ (πνπ είλαη ην ζεκείν
παξάθακςεο) θαη ηέινο κηα ηειεπηαία από ην Γ πξν ην ζεκείν
πξννξηζκόο Β. Γηα λα επηζηξέςεηε ζην ζεκείν εθθίλεζεο Α, αξθεί λα
αθνινπζήζεηε ηελ πνξεία πνπ βγάιαηε από ηηο επηκέξνπο κεηξήζεηο
γηα ηνλ ππνινγηζκό ηνπ αληίζηξνθνπ αδηκνύζηνπ. Πνιιέο ζύγρξνλεο
ππμίδεο έρνπλ θάπνην παξαζπξάθη θάησ από ην πξνζνθζάικην θαη
κέζα από απηό δείρλνπλ απηόκαηα ην αληίζηξνθν αδηκνύζην.
Μαγλεηηθή Απόθιηζε (Magnetic Declination). Η νξηδόληηα γσλία
πνπ ζρεκαηίδεηαη κεηαμύ ηεο δηεύζπλζεο ηνπ γεσγξαθηθνύ βνξά θαη
ηνπ καγλεηηθνύ βνξά εθθξαδόκελε ζε κνίξεο αλαηνιηθά ή δπηηθά
αλάινγα κε ηελ ζέζε ηνπ καγλεηηθνύ βνξξά σο πξνο ηνλ
γεσγξαθηθό βνξά. Σηελ λαπηηιία θαη ηελ αεξνλαπηηιία ν όξνο
γίλεηαη: Magnetic Variation.

Όζν πιεζηάδνπκε πξνο ηνπο πόινπο ηεο Γεο ηόζν ε γσλία απηή
κεγαιώλεη θαη ζα πξέπεη λα ηε ιάβνπκε ππόςε ζηηο κεηξήζεηο καο,
δηαθνξεηηθά ην αδηκνύζην ηεο πνξείαο καο κεηξεκέλν ζην ράξηε δε
ζα ζπκπίπηεη κε ην αδηκνύζην πνπ καο δίλεη ε καγλεηηθή ππμίδα.
Έηζη, αλ ζε έλα κέξνο ε απόθιηζε είλαη κεγάιε ηόηε ρξεηάδεηαη λα
γίλεη δηόξζσζε ηεο απόθιηζεο σο εμήο:
Γεσγξαθηθόο Βνξξάο = Μαγλεηηθόο Βνξξάο ± απόθιηζε
Η απόθιηζε πξνζηίζεηαη ή αθαηξείηαη αλ απηή είλαη αλαηνιηθή ή
δπηηθή, αληίζηνηρα. Γηα ηα δηθά καο κέξε, ε απόθιηζε είλαη κηθξή,
ν

πεξίπνπ 2 αλαηνιηθά, νπόηε αλ ζέινπκε λα ηε δηνξζώζνπκε ζα
ν

πξνζζέηνπκε 2 ζην αδηκνύζην πνπ κεηξάκε κε ηε ππμίδα (καγλεηηθόο
Βνξξάο) ώζηε λα ηαπηηζηεί κε ην αλάινγν αδηκνύζην ζην ράξηε
(γεσγξαθηθόο Βνξξάο). Σε πνιινύο ράξηεο ε απόθιηζε ζεκεηώλεηαη
ζην πεξηζώξην ηνπ ράξηε. Αλ ζηελ ππμίδα πνπ ρξεζηκνπνηνύκε
νξίδεηαη ε δηόξζσζε ηεο απόθιηζεο, ηόηε πξώηα ηε ξπζκίδνπκε
θαηάιιεια θαη κεηά θάλνπκε ηηο κεηξήζεηο, δηαθνξεηηθά
δηνξζώλνπκε ηηο κεηξήζεηο καο ζύκθσλα κε ηνλ παξαπάλσ ηύπν.
Σηελ πεξίπησζε πνπ δε γλσξίδνπκε ηελ απόθιηζε ζε έλα κέξνο,
κπνξνύκε λα ηελ ππνινγίζνπκε σο εμήο: από ην ζεκείν πνπ
βξηζθόκαζηε κεηξάκε κε ηελ ππμίδα, ηε γσλία θαηεύζπλζεο ελόο
δηαθξηηνύ ζεκείνπ, π.ρ. κηαο θνξπθήο (καγλεηηθή κέηξεζε).
Καηόπηλ, κεηξάκε ηελ αλάινγε γσλία θαηεύζπλζεο ηνπ ζεκείνπ
επάλσ ζηνλ ηνπνγξαθηθό ράξηε (γεσγξαθηθή κέηξεζε). Η δηαθνξά
ησλ δύν απηώλ κεηξήζεσλ καο δίλεη ηελ απόθιηζε.
Επεξεαζκόο ππμίδαο. Η ππμίδα επεξεάδεηαη από ηα θαιώδηα
πςειήο ηάζεο, από ηα θνηλά θαιώδηα ηεο ΓΔΗ θαη ηνπ ΟΤΔ, θαζώο
θαη από δηάθνξεο κεηαιιηθέο θαηαζθεπέο (απηνθίλεηα, κεηαιιηθά
θηήξηα, θ.ά.). Γηα λα κελ έρνπκε ιαλζαζκέλεο ελδείμεηο ζα πξέπεη λα
απνκαθξπλζνύκε 25-30 κέηξα από ηα θαιώδηα πςειήο ηάζεο θαη
ηνπο ππιώλεο ηεο ΓΔΗ θαη 10-15 κέηξα από ηα θνηλά θαιώδηα θαη ηηο
κεηαιιηθέο θαηαζθεπέο.
Η πην αμηόπηζηε κέζνδνο πξνζαλαηνιηζκνύ είλαη κε ηελ ππμίδα.
Τνπνζεηνύκε ην ράξηε επίπεδα θαη επάλσ ηνπ βάδνπκε ηελ ππμίδα κε
ηέηνην ηξόπν, ώζηε ην λήκα ηνπ ζθνπεύηξνπ λα είλαη ζηελ ίδηα
επζεία κε ην κεζεκβξηλό ηνπ ράξηε. Πεξηζηξέθνπκε ην ράξηε κέρξη
ε βειόλα ηεο ππμίδαο καο λα δείμεη 0. Τόηε έρνπκε πξνζαλαηνιίζεη
ην ράξηε ζηε δηεύζπλζε Βνξξά-Νόηνπ.

Αλ βξηζθόκαζηε ζε κηα πεξηνρή θαη ζέινπκε λα κεηαθηλεζνπκε πξνο
κηα άιιε, βάδνπκε ηελ ππμίδα επάλσ ζην ράξηε κε ηέηνην ηξόπν,
ώζηε από ηελ πεξηνρή πνπ είκαζηε λα θνηηάεη πξνο ηελ πεξηνρή πνπ
ζέινπκε λα πάηε. Μεηαθηλνύκε ηνλ πεξηζηξεθόκελν δίζθν κε ηέηνην
ηξόπν, ώζηε ε ζηαζεξή βειόλα ηνπ δίζθνπ λα δείρλεη ζην επάλσ
ηκήκα ηνπ ράξηε (ην νπνίν αληηζηνηρεί κε ην Βνξξά) θαη δηαβάδνπκε
ηηο κνίξεο πνπ δείρλεη ν πεξηζηξεθόκελνο δίζθνο ζην επάλσ κέξνο
ηεο ππμίδαο. Οη κνίξεο απηέο είλαη ην αδηκνύζην πνπ πξέπεη λα
αθνινπζήζνπκε γηα λα θηάζνπκε ζηνλ πξννξηζκό καο.
Εληνπηζκόο ζέζεο: Γηα ηνλ εληνπηζκό ηεο ζέζεο ζηελ νπνία
βξηζθόκαζηε, πξνϋπνηίζεηαη όηη γλσξίδνπκε έλα ή πεξηζζόηεξα
δηαθξηηά ζεκεία ηα νπνία παξαηεξνύκε γύξσ καο (θνξπθή, ύςσκα,
γνύβα, θ.ι.π.), θαη μέξνπκε πνπ αθξηβώο βξίζθνληαη ζην ράξηε καο.
Όζν πεξηζζόηεξα είλαη ηα δηαθξηηά ζεκεία αλαθνξάο, ηόζν πην
αθξηβήο ζα είλαη ν εληνπηζκόο ηεο ζέζεο καο. Τα βήκαηα πνπ πξέπεη
λα αθνινπζήζνπκε γηα ηνλ εληνπηζκό ηεο ζέζεο καο είλαη ηα εμήο:
1. Κξαηώληαο ηελ ππμίδα ζε νξηδόληηα ζέζε, ζηνρεύνπκε κε ην
βέινο πνξείαο ζε έλα από ηα δηαθξηηά ζεκεία ηα νπνία
γλσξίδνπκε.
2. Πεξηζηξέθνπκε ην δίζθν, ώζηε ην βέινο πξνζαλαηνιηζκνύ λα
ηαπηηζηεί κε ην θόθθηλν άθξν ηεο καγλεηηθήο βειόλαο, ε νπνία
δείρλεη ην καγλεηηθό Βνξξά.
3. Γηαβάδνπκε ηηο κνίξεο πνπ καο δίλεη ε ππμίδα νη νπνίεο
αληηζηνηρνύλ ζηε γσλία πνπ ζρεκαηίδεηαη κεηαμύ ηεο λνεηήο
γξακκήο, από ηε ζέζε πνπ βξηζθόκαζηε πξνο ην ζεκείν πνπ
γλσξίδνπκε θαη ην καγλεηηθό βνξξά.
4. Αλ, ζην κέξνο πνπ βξηζθόκαζηε, ππάξρεη κεγάιε απόθιηζε,
δηνξζώλνπκε
ηνλ
καγλεηηθό
ζε
γεσγξαθηθό
βνξξά
πξνζζέηνληαο ή αθαηξώληαο ηελ απόθιηζε αλάινγα αλ απηή
είλαη αλαηνιηθή ή δπηηθή.
5. Τνπνζεηνύκε ηελ ππμίδα επάλσ ζηνλ ηνπνγξαθηθό ράξηε καο,
έηζη ώζηε απηή λα είλαη επζπγξακκηζκέλε κε ην (γεσγξαθηθό)
Βνξξά ηνπ ράξηε, δει. ην βέινο πξνζαλαηνιηζκνύ ηεο ππμίδαο
λα είλαη παξάιιειν κε ηηο γξακκέο Βνξξά-Νόηνπ ηνπ ράξηε
θαη ην θόθθηλν άθξν ηεο καγλεηηθήο βειόλαο θαη λα δείρλεη ην
Βνξξά.
6. Μεηαθηλνύκε ηελ ππμίδα, πξνζέρνληαο ώζηε απηή λα είλαη
πάληα επζπγξακκηζκέλε κε ην ράξηε, κέρξηο όηνπ ην έλα άθξν
ηεο ππμίδαο λα πέζεη ζην αλάινγν ζεκείν ηνπ ράξηε γηα ην
νπνίν έρνπκε θάλεη ηε ζθόπεπζε.
7. Φαξάδνπκε κηα επζεία γξακκή ζην ράξηε θαηά κήθνο ηεο
κεγάιεο πιεπξάο ηεο ππμίδαο θαη ηελ πξνεθηείλνπκε πξνο ηε
κεξηά ηελ νπνία πξέπεη λα βξηζθόκαζηε.
8. Δπαλαιακβάλνπκε ηελ παξαπάλσ δηαδηθαζία θαη γηα ηα
ππόινηπα γλσζηά δηαθξηηά ζεκεία.

9. Η ζέζε καο βξίζθεηαη ζηελ ηνκή ή πνιιή θνληά ζηελ ηνκή ησλ
επζεηώλ πνπ έρνπκε ραξάμεη. Σηελ πεξίπησζε πνπ νη επζείεο
καο είλαη πεξηζζόηεξεο από δύν, ηόηε πηζαλόηαηα νη επζείεο λα
κελ ηέκλνληαη ζε έλα ζεκείν αιιά λα ζρεκαηίζνπλ έλαλ
θιεηζηό ρώξν (ηξίγσλν γηα ηξεηο επζείεο, ηεηξάεδξν γηα
ηέζζεξηο επζείεο, θ.ν.θ.) Τόηε ε ζέζε καο βξίζθεηαη κέζα ζηνλ
θιεηζηό απηό ρώξν.
Πξνζαλαηνιηζκόο ρσξίο ππμίδα. Υπάξρνπλ πεξηπηώζεηο πνπ δελ
δηαζέηνπκε ππμίδα θαη ράξηε γηα λα πξνζαλαηνιηζηνύκε θαη άιιεο
όπνπ ππάξρεη απώιεηα πξνζαλαηνιηζκνύ νθεηιόκελε ζηηο ζπλζήθεο
ηνπ πεξηβάιινληνο, όπσο γηα παξάδεηγκα όηαλ έρνπκε ρηνλνζύειια,
νκίριε ή ηζρπξή βξνρόπησζε. Αο δνύκε ινηπόλ νξηζκέλεο κεζόδνπο
πξνζαλαηνιηζκνύ αλάινγα κε ηηο ζπλζήθεο πνπ επηθξαηνύλ:
1. Με ραξαθηεξηζηηθά ζεκεία. Μπνξνύκε λα πξνζαλαηνιίζνπκε ηνλ
ράξηε ρξεζηκνπνηώληαο ηα ζηαζεξά ραξαθηεξηζηηθά ζεκεία κηα
πεξηνρήο. Έηζη γηα παξάδεηγκα αλ ππάξρεη έλα κεγάιν ραληάθη, κηα
ραξάδξα, έλα ραξαθηεξηζηηθό ύςσκα ή κηα ζηδεξνδξνκηθή γξακκή,
αξθεί λα ηα εληνπίζνπκε ζην ράξηε θαη λα ηνλ ζηξέςνπκε
παξάιιεια.
2. Με πάζαιν. Μπνξνύκε λα θαξθώζνπκε ζε επίπεδν έδαθνο, έλαλ
πάζαιν ύςνπο πεξίπνπ 1,50 κέηξνπ. Σεκεηώλνπκε ζην έδαθνο ηελ
άθξε ηεο ζθηάο πνπ ξίρλεη ν ήιηνο ζηνλ πάζαιν. Μεηά από ιίγε ώξα,
όηαλ ζα έρεη κεηαθηλεζεί ε ζθηά, ζεκεηώλνπκε θαη πάιη ηελ άθξε ηεο,
ζηε λέα ζέζε πνπ βξίζθεηαη. Φαξάδνπκε ζην έδαθνο κηα επζεία πνπ
λα πεξλάεη από ηα δύν ζεκεία πνπ ζεκεηώζακε. Η επζεία απηή καο
δείρλεη Αλαηνιή-Γύζε. Φαξάδνπκε κηα θάζεην θαη βιέπνπκε Νόην–
Βνξξά.
3. Με ην ξνιόη. Με ηνλ ηξόπν απηό βξίζθνπκε θαηά πξνζέγγηζε ην
Γεσγξαθηθό Βνξξά. Κξαηάκε ην ξνιόη καο θάζεηα θαη θνηηάκε κέζα
από ην ηδάκη ην είδσιν ηνπ ήιηνπ πνπ θαζξεθηίδεηαη. Σηξέθνπκε ην
ξνιόη, ώζηε ην είδσιν απηό λα βξίζθεηαη επί ηεο δηρνηόκνπ ηνπ
δείρηε ησλ σξώλ θαη ηεο ώξα 12 ζην θαληξάλ. Γειαδή λα βιέπνπκε
ηνλ ήιην αλάκεζα ζηνλ δείρηε ησλ σξώλ θαη ηεο ώξαο 12. Τόηε ε
ώξα 6 καο δείρλεη ηνλ Βνξξά.
4. Με ηνλ ήιην. Αλ ππάξρεη ειηνθάλεηα ν πξνζαλαηνιηζκόο είλαη
εύθνινο, θαζώο θαηά ηελ αλαηνιή ή δύζε ηνπ ειίνπ κπνξνύκε λα
νξίζνπκε ηα ζεκεία ηνπ νξίδνληα.

5. Με ηνλ Πνιηθό Αζηέξα. βξίζθεηαη ιηγόηεξν από 1° καθξηά από ηνλ
πξαγκαηηθό βνξξά. Όηαλ ηνλ θνηηάδεηο βιέπεηο πάληα πξνο ην Βνξξά
γηαηί απηόο βξίζθεηαη επάλσ ζηελ πξνέθηαζε ηνπ άμνλα ηεο γεο πξνο
ηε κεξηά ηνπ Βόξεηνπ Πόινπ.
Όζν πιεζηάδνπκε πξνο ην Βόξεην Πόιν ηόζν ν Πνιηθόο Αζηέξαο
αλεβαίλεη ζην κεζνπξάλεκα, ελώ αληίζεηα όζν πιεζηάδνπκε πξνο ηνλ
Ιζεκεξηλό ηόζν απηόο πιεζηάδεη ηνλ νξίδνληα. Σην Νόηην εκηζθαίξην
δελ είλαη νξαηόο.
Ο Πνιηθόο Αζηέξαο αλήθεη ζε έλα αζηεξηζκό ν νπνίνο νλνκάδεηαη
Μηθξή Άξθηνο θαη επεηδή είλαη ην ηειεπηαίν αζηέξη ζηνλ κνλαδηθό
βξαρίνλα ηνπ αζηεξηζκνύ είλαη εύθνιν λα ηνλ εληνπίζνπκε.
Δπηπιένλ, ν εληνπηζκόο ηνπ κπνξεί λα γίλεη θαη κε ηε βνήζεηα δύν
αζηέξσλ πνπ αλήθνπλ ζε έλαλ άιιν αζηεξηζκό ζηνλ αζηεξηζκό ηεο
Μεγάιεο Άξθηνπ ν νπνίνο βξίζθεηαη θνληά ζηνλ αζηεξηζκό ηεο
Μηθξήο Άξθηνπ. Καζώο νη ζρεηηθέο ζέζεηο ησλ δύν απηώλ
αζηεξηζκώλ δηαηεξνύληαη ζηαζεξέο, ηόηε αλ πξνεθηείλνπκε ηελ
εμσηεξηθή πιεπξά ηεο Μεγάιεο Άξθηνπ, πνπ νξίδεηαη από δύν
αζηέξηα, θαηά 5 θνξέο, βξίζθνπκε ηνλ Πνιηθό Αζηέξα (βιέπνπκε ην
ζρεηηθό ζρήκα). Ο αζηεξηζκνί απηνί, αλάινγα κε ηηο επνρέο ηνπ
έηνπο θαίλνληαη ζε δηαθνξεηηθά ζεκεία ηνπ νπξαλνύ. Έηζη, ην
θζηλόπσξν θαίλνληαη ρακειά ζηνλ νπξαλό (λσξίο ηε λύρηα) , ελώ
ην θαινθαίξη θαίλεηαη ςειά. Τελ άλνημε θαίλνληαη ζην αλαηνιηθό
κέξνο ηνπ νπξαλνύ, ελώ ζηα ηέιε ηνπ θαινθαηξηνύ ζην δπηηθό.

6. Με ηε ζειήλε. Αλ ε ζειήλε αλαηείιεη πξηλ ηε δύζε ηνπ ειίνπ,
ηόηε ε θσηεηλή ηεο πιεπξά δείρλεη πξνο ηα δπηηθά. Αλ ε ζειήλε

εκθαληζηεί κεηά ηα κεζάλπρηα, ηόηε ε θσηεηλή ηεο πιεπξά δείρλεη
πξνο ηα αλαηνιηθά.
7. Με ηα βξάρηα. Σηα ςειά θαη εθηεζεηκέλα βξάρηα ε βνξηλή πιεπξά
ηνπο είλαη ζθνύξα θαη έρεη πγξαζία, αληίζεηα κε ηελ αλαηνιηθή θαη
λνηηνδπηηθή πιεπξά ηνπο πνπ είλαη αζπξηδεξή.
8. Με ηα βξύα. Τα βξύα θαη νη ιεηρήλεο θύνληαη επάλσ ζηελ
επηθάλεηα δέληξσλ ή βξάρσλ πνπ βξίζθεηαη πξνο ηελ πιεπξά ηνπ
Βνξξά.
9. Με ηελ θιίζε ησλ δέληξσλ. Τα δέληξα γηα λα πξνζηαηεπηνύλ από
ηνλ θξύν Βνξηά παξνπζηάδνπλ κηα θιίζε πξνο ην Νόην.
10. Με ηηο κπξκεγθνθσιηέο. Τν αλάρσκα πνπ έρνπλ ηα κπξκήγθηα
ζηηο θσιηέο ηνπο πςώλεηαη πξνο ην Βνξξά.
11. Με ηε βξνρή. Αλ ηύρεη λα βξέρεη θαη λα θπζάεη δεζηόο αέξαο,
αξθεί λα ζηξαθνύκε κε ην πξόζσπν θόληξα ζηε βξνρή γηα λα δνύκε
ην Νόην.
12. Με ην ηεξό ησλ εθθιεζηώλ. Πάληνηε ην ηεξό ησλ εθθιεζηώλ καο,
κε ζπάληεο εμαηξέζεηο, είλαη ρηηζκέλν πξνο ηελ Αλαηνιή. Αλ
ζηαζνύκε ζηελ είζνδν ηεο εθθιεζίαο θαη ην δεμί καο ρέξη είλαη πξνο
ην ηεξό, ηόηε ην πξόζσπό καο θνηηάεη ην Βνξξά.
13. Με ηα λεθξνηαθεία. Σηα λεθξνηαθεία ν ζηαπξόο ηνπ κλήκαηνο
θνηηάεη πξνο ηε Γύζε, ελώ ε αληίζεηε άθξε ηνπ κλήκαηνο πξνο ηελ
Αλαηνιή.
Υπνινγηζκόο απόζηαζεο. Σε πεξίπησζε πνπ ζέινπκε λα
κεηξήζνπκε κηα απόζηαζε ζε κηα πεξηνρή κε πξαθηηθό ηξόπν,
ρξεζηκνπνηνύκε ηα βήκαηα. Ο βεκαηηζκόο ελόο άληξα κε θαλνληθό
αλάζηεκα ζε επίπεδν έδαθνο είλαη 0,75 ηνπ κέηξνπ. Έηζη έρνπκε ηε
ζρέζε: Α = Β Φ 0,75. Όπνπ Α ην δεηνύκελν ζύλνιν ηεο
απνζηάζεσο, Β ν αξηζκόο ησλ βεκάησλ πνπ θάλακε θαη 0,75 ην
κήθνο θάζε βήκαηνο. Γηα παξάδεηγκα, έζησ όηη κεηξήζακε κηα
απόζηαζε 50 βεκάησλ. Έρνπκε: Α = 50 Φ 0,75 = 37,5 κέηξα. Η
κέζνδνο απηή καο δίλεη ηελ απόζηαζε θαηά πξνζέγγηζε θαη
ρξεηάδεηαη απηόο πνπ ζα κεηξάεη ηα βήκαηα λα εμαζθεζεί, ώζηε ν
βεκαηηζκόο ηνπ λα δίλεη ζηαζεξά 0,75 ηνπ κέηξνπ. Δπίζεο ην
απνηέιεζκα κπνξεί λα επεξεαζηεί από ηηο ζπλζήθεο πνπ επηθξαηνύλ,
άλεκνο, θιίζε εδάθνπο, θαηξηθέο ζπλζήθεο, είδνο εδάθνπο θαη
άιινπο παξάγνληεο.

Λάζε ζηηο κεηξήζεηο καο. Πνιιέο θνξέο, ε κέηξεζε ζηνλ
ηνπνγξαθηθό ράξηε, ε ζθόπεπζε κε ηελ ππμίδα ζε έλα ζεκείν ή ε
πνξεία κε ηε ρξήζε ηεο ππμίδαο, πεξηθιείεη έλα πνζνζηό ιάζνπο ηα
νπνίν νθείιεηαη είηε γηαηί είκαζηε θνπξαζκέλνη, είηε γηαηί νη θαηξηθέο
ζπλζήθεο είλαη δπζκελείο (ρηνλνζύειιεο, ηζρπξνί άλεκνη), είηε γηαηί ε
ν

νξαηόηεηα είλαη πεξηνξηζκέλε. Έλα ιάζνο γσλίαο 5 , κπνξεί λα γίλεη
πνιύ εύθνια. Απηό, ζε κηα απόζηαζε 1000 κέηξσλ καο δίλεη κηα
απόθιηζε 87 κέηξσλ από ην ζεκείν πξννξηζκνύ καο, αξθεηά κεγάιε
γηα λα ην ράζνπκε, ηδηαίηεξα όηαλ επηθξαηεί νκίριε. Δηδηθά αλ ην
ιάζνο κε ηε γσλία ζπλδπαζζεί θαη κε έλα ιάζνο ζηελ απόζηαζε,
ηόηε είλαη ζίγνπξν όηη ζα βξεζνύκε αξθεηά καθξηά από ην ζεκείν
πξννξηζκνύ καο. Σε απηή ηελ πεξίπησζε, εθ όζνλ εθηηκνύκε όηη
βξηζθόκαζηε θνληά ζην ζεκείν πξννξηζκνύ, ζα πξέπεη λα
εθαξκόζνπκε κηα από ηηο παξαθάησ κεζόδνπο γηα λα ην
εληνπίζνπκε:
α) Μέζνδνο δηεπξπλόκελεο ειηθνεηδνύο θίλεζεο. Με ηε κέζνδν
απηή δηαγξάθνπκε κηα ειηθνεηδή πνξεία ε νπνία δηεπξύλεηαη
ζπλερώο. Τα βήκαηα πνπ αθνινπζνύκε είλαη ηα εμήο:
1. Ξεθηλάκε ηελ αλαδήηεζε ηνπ κέξνπο πνπ ζέινπκε λα πάκε από
έλα ζεκείν, ην νπνίν εθηηκνύκε όηη βξίζθεηαη θνληά ζηνλ
πξννξηζκό καο.
2. 2Πξνρσξάκε επζεία πξνο κηα ηπραία θαηεύζπλζε, γηα κηα
απόζηαζε όζε καο επηηξέπεη ε νξαηόηεηα. Γηα παξάδεηγκα, αλ
ε νξαηόηεηά καο είλαη 10 κέηξα, ζα πξνρσξήζνπκε κηα επζεία
απόζηαζε 10 κέηξσλ.
ν

3. Αθνινύζσο, ζηξίβνπκε δεμηά 90 θαη πξνρσξάκε επζεία γηα κηα
απόζηαζε δύν θνξέο κεγαιύηεξε ηεο πξώηεο. Γειαδή, αλ
μεθηλήζακε κε 10 κέηξα πξνο κηα ηπραία θαηεύζπλζε, ηώξα ζα
πξνρσξήζνπκε κηα απόζηαζε 20 κέηξσλ κε θαηεύζπλζε
θάζεηε ηεο πξώηεο θαη δεμηά ηεο.
ν

4. Καηόπηλ, ζηξίβνπκε πάιη δεμηά 90 θαη πξνρσξάκε γηα κηα
απόζηαζε ηξεηο θνξέο κεγαιύηεξε ηεο πξώηεο. Γειαδή, αλ
μεθηλήζακε κε 10 κέηξα, ηώξα ζα πξνρσξήζνπκε κηα
απόζηαζε 30 κέηξσλ κε θαηεύζπλζε θάζεηε ηεο δεύηεξεο.
5. Δπαλαιακβάλνπκε ηελ ίδηα δηαδηθαζία κέρξη λα βξνύκε ην
ζεκείν πξννξηζκνύ καο.
6. Φπζηθά, θαζώο θηλνύκαζηε ζηελ ειηθνεηδή πνξεία καο,
ςάρλνπκε πξνο όιεο ηηο θαηεπζύλζεηο αλαδεηώληαο ην ζεκείν
πξννξηζκνύ καο. Με ηε κέζνδν απηή, θαζώο αιιάδνπκε
θαηεύζπλζε, ε απόζηαζε από ην ζεκείν εθθίλεζεο απμάλεηαη
ζηαζεξά. Έηζη θαιύπηνπκε κηα έθηαζε ηεηξαγσληθήο δηαηνκήο,
κε θέληξν ην ζεκείν εθθίλεζεο, ε νπνία δηεπξύλεηαη ζπλερώο
(ζρήκα).

β) Μέζνδνο εθαπηόκελσλ θύθισλ. Μηα παξαιιαγή ηεο
πξνεγνύκελεο κεζόδνπ, είλαη λα δηαγξάθνπκε θπθιηθέο ηξνρηέο
γύξσ από ην ζεκείν εθθίλεζεο κε ηε ρξήζε ηνπ ζρνηληνύ. Η κέζνδνο
απηή, εθαξκόδεηαη θαιύηεξα από κηα νκάδα, παξά από έλα
κεκνλσκέλν άηνκν. Σηε κέζνδν απηή, αθνινπζνύκε ηα εμήο βήκαηα:
1. Έλα άηνκν από ηελ νκάδα αλαιακβάλεη λα θξαηάεη ζηαζεξά ηε
κία άθξε ηνπ ζρνηληνύ ζην ζεκείν εθθίλεζεο.
2. Πηάλνπκε ηελ άιιε ηνπ ζρνηληνύ θαη απνκαθξπλόκαζηε από ην
ζεκείν εθθίλεζεο όζν ην κήθνο ηνπ ζρνηληνύ. Καηά κήθνο ηνπ
ζρνηληνύ κπνξεί λα βξίζθνληαη θαη άιια άηνκα ηεο νκάδαο, ν
αξηζκόο ησλ νπνίσλ θαζνξίδεηαη από ηελ νξαηόηεηα θαη ηηο
αλσκαιίεο ηνπ εδάθνπο.
3. Καηόπηλ, θηλνύκαζηε θπθιηθά κε θέληξν ην ζεκείν εθθίλεζεο
θαη αθηίλα ην κήθνο ηνπ ζρνηληνύ, κέρξη λα δηαγξάςνπκε έλαλ
πιήξε θύθιν.
4. Δάλ δε βξνύκε ην κέξνο πνπ αλαδεηνύκε, απνκαθξπλόκαζηε
από ην ζεκείν εθθίλεζεο απόζηαζε δηπιάζηα ηνπ κήθνπο ηνπ
ζρνηληνύ κε θαηεύζπλζε ηπραία
5. Με θέληξν ηώξα ην ζεκείν απηό θηλνύκαζηε πάιη θπθιηθά όπσο
ην βήκα 3.
6. Δάλ δε βξνύκε πάιη ην κέξνο πνπ αλαδεηνύκε,
απνκαθξπλόκαζηε από ην ζεκείν γύξσ από ην νπνίν
πεξηζηξεθόκαζηε, απόζηαζε δηπιάζηα ηνπ κήθνπο ηνπ ζρνηληνύ
κε θαηεύζπλζε θάζεηε ηεο πξνεγνύκελεο απνκάθξπλζεο.
7. Δπαλαιακβάλνπκε ηελ ίδηα δηαδηθαζία κέρξη λα βξνύκε ην
ζεκείν πξννξηζκνύ καο, θξνληίδνληαο θάζε θνξά πνπ
απνκαθξπλόκαζηε
από
έλα
θέληξν
λα
αθνινπζνύκε
ν

θαηεύζπλζε θάζεηε από ηελ πξνεγνύκελε (90 ).

Καηά απηόλ ηνλ ηξόπν θαιύπηνπκε κηα επηθάλεηα κεγάιεο έθηαζεο,
ε νπνία απνηειείηαη από εθαπηόκελνπο θύθινπο (ζρήκα).

γ) Μέζνδνο «ζάξσζε». Δίλαη ε πην απιή κέζνδνο ζε ζρέζε κε ηηο
πξνεγνύκελεο θαη εθαξκόδεηαη κόλν από νκάδα. Σηε κέζνδν απηή,
αθνινπζνύκε ηα εμήο βήκαηα :
1. Αξρηθά, ζρεκαηίδνπκε κηα ζεηξά ζηελ νπνία ηνπνζεηνύληαη ηα
άηνκα ηεο νκάδαο, έηζη ώζηε λα έρνπκε νπηηθή επαθή ν έλαο
κε ηνλ άιινλ.
2. Αθνινύζσο, αξρίδνπκε λα πξνρσξάκε όινη καδί πξνο ηελ ίδηα
θαηεύζπλζε, γηα κηα απόζηαζε θάπνησλ κέηξσλ, π.ρ. 250
κέηξα, ςάρλνληαο ην ζεκείν πξννξηζκνύ.
3. Καηόπηλ, θάλνπκε κεηαβνιή θαη πξνρσξάκε, πξνο ηε αληίζεηε
θαηεύζπλζε, γηα ίδηα απόζηαζε, εξεπλώληαο κηα πεξηνρή
παξάπιεπξε ηεο πεξηνρήο πνπ ήδε εξεπλήζακε (ζρήκα 25).
4. Δπαλαιακβάλνπκε ηελ ίδηα δηαδηθαζία, κέρξη λα βξνύκε ην
ζεκείν πξννξηζκνύ καο.
Με ηε κέζνδν απηή ζαξώλνπκε κηα κεγάιε πεξηνρή νξζνγσλίνπ
παξαιιειεπηπέδνπ. Πνιιέο θνξέο, ε κέζνδνο απηή ρξεζηκνπνηείηαη
επίζεο θαη γηα ηελ αλεύξεζε επηδώλησλ από πηώζε ρηνλνζηηβάδαο.

Σημείωση: Κάποια από τα ςχήματα και μζροσ του πιο πάνω υλικοφ προζρχονται από την
εργαςία του Κουνιάκη Χριςτόφορου, «Προςανατολιςμόσ». Επίςησ ςχήματα και υλικό
χρηςιμοποιήθηκαν από την εργαςία του SV1COX, «Ανάγνωςη χάρτου». Το υπόλοιπο υλικό
είναι εργαςία αυτοφ που ςφνθεςε το αρχείο. Για την «ανάγνωςη ςτρατιωτικοφ χάρτου» που
ακολουθεί χρηςιμοποιήθηκαν πληροφορίεσ από την ιςτοςελίδα του Jason Clemens,
"Navigate the World”.

---------------------------------------------------------------Αλάγλσζε Σηξαηησηηθνύ Φάξηε
Πιέγκα ζπληεηαγκέλσλ (Grid Coordinate)
Πάληα πξέπεη λα ρξεζηκνπνηνύκε ηνλ θαλόλα (ράξαθα) πξώηα πξνο
ηα ΓΔΞΙΑ θαη κεηά πξνο ηα ΔΠΑΝΩ θαηά ηελ δηαδηθαζία αλάγλσζεο
ησλ ζπληεηαγκέλσλ πιέγκαηνο ζηνλ ράξηε.
Οη ζπληεηαγκέλεο καο δίδνληαη πξέπεη λα ηηο ρσξίδνπκε αθξηβώο
ζηελ κέζε, ζε δύν ίζηα κέξε. Τν πξώην κέξνο αληηπξνζσπεύεη ηα
λνύκεξα ηνπ ράξηε κε ηελ αλάγλσζε πξνο ηα ΓΔΞΙΑ. Τν δεύηεξν
κέξνο αληηπξνζσπεύεη ηα λνύκεξα ηνπ ράξηε κε ηελ αλάγλσζε πξνο
ηα ΔΠΑΝΩ.

Υπάξρνπλ ηξηώλ εηδώλ ζπληεηαγκέλεο:


4 (ηεζζάξσλ) ςεθίσλ: 8903
6 (έμη) ςεθίσλ: 890030
8 (νρηώ) ςεθίσλ: 89000300

Έλα ζηξαηησηηθνύ ηύπνπ κνηξνγλσκόλην πνπ θέξεη εηδηθά ηξηγσληθά
θνςίκαηα αλάινγα ηεο θιίκαθαο ηνπ ράξηε, ρξεζηκνπνηείηαη
ζπλήζσο γηα λα δηαβάδεη ηηο αξηζκεηηθέο ζπληεηαγκέλεο ελόο
πιέγκαηνο. Αλ δελ δηαζέηνπκε, ν απιόο ράξαθαο ηεο ππμίδαο καο
πνπ είλαη ζπκβαηόο κε ηελ θιίκαθα ηνπ ράξηε θάλεη ηελ ίδηα δνπιεηά.
Αλάγλσζε ζπληεηαγκέλσλ ηεζζάξσλ ςεθίσλ. Τν ζύζηεκα
ζπληεηαγκέλσλ ηεζζάξσλ ςεθίσλ καο δίλεη ηελ δπλαηόηεηα λα
εληνπίζνπκε ζηνλ ράξηε κηα πεξηνρή 1000 κέηξσλ. Έζησ όηη
ζέινπκε λα βξνύκε ην πιέγκα 8903. Βιέπνπκε ηα λνύκεξα ζην
θάησ πεξηζώξην ηνπ ράξηε, θηλνύκελνη πξνο ηα δεμηά. Μόιηο βξνύκε
ηελ γξακκή πιέγκαηνο 89, κεηαθηλνύκαζηε πξνο ηα επάλσ, θαηά
κήθνο ηνπ ράξηε, κέρξη λα ζπλαληήζνπκε ηελ γξακκή πιέγκαηνο 03.
Τν ηεηξάγσλν πξνο ηα δεμηά ησλ ηεκλόκελσλ γξακκώλ θαη επάλσ,
είλαη απηό πνπ ςάρλνπκε.

Αλάγλσζε ζπληεηαγκέλσλ έμη ςεθίσλ. Έλαο εμαςήθηνο αξηζκόο
ζπληεηαγκέλσλ καο δίλεη ηελ δπλαηόηεηα λα εληνπίζνπκε έλα ζεκείν
κε αθξίβεηα 100 κέηξσλ. Οη ζπληεηαγκέλεο απηέο ρξεζηκνπνηνύληαη

γηα ηελ επηζήκαλζε ζηξαηνπέδσλ, νκάδσλ νρεκάησλ, θ.ιπ. Έζησ
όηη έρνπκε ηηο ζπληεηαγκέλεο 897026. Αθνινπζνύκε ηα εμήο
βήκαηα:

Βξίζθνπκε αξρηθά ην δεηνύκελν ηεηξάγσλν αθνινπζώληαο ηελ
κέζνδν
ησλ
ηεηξαςήθησλ
ζπληεηαγκέλσλ
πνπ
ήδε
πεξηγξάςακε. Τα λνύκεξα ηνπ δεηνύκελνπ ηεηξαγώλνπ είλαη
ηα δύν πξώηα από θάζε νκάδα ησλ ηξηώλ. Γειαδή ςάρλνπκε
ην ηεηξάγσλν 89 7 – 02 6.
Τνπνζεηνύκε ην θαηάιιειν ηξίγσλν ηνπ κνηξνγλσκνλίνπ
(βάζε ηεο θιίκαθαο ηνπ ράξηε) κε ηξόπν ώζηε ε γσλία ηνπ
ηξηγώλνπ λα εθάπηεηαη ζην ζεκείν πνπ ηέκλνληαη νη δύν
γξακκέο ησλ πξώησλ ηεζζάξσλ ςεθίσλ ηνπ πιέγκαηνο.
Τώξα πξέπεη λα εληνπίζνπκε ηελ πεξηνρή πνπ ππνδεηθλύνπλ ηα
ηειεπηαία ςεθία ησλ ζπληεηαγκέλσλ καο: 89 7 – 02 6. Γηα λα
ην πεηύρνπκε απηό ζέξλνπκε ην ηξίγσλν πξνο ηα δεμηά, θαηά
κήθνο ηεο νξηδόληηαο γξακκήο, κέρξη ν αξηζκόο 7 ηνπ
ηξηγώλνπ λα επζπγξακκηζηεί κε ηελ θάζεηε γξακκή πνπ
πξνζδηνξίδεηαη από ηα δύν πξώηα ςεθία (89).
Τέινο, εληνπίδνπκε πξνο ηα πάλσ, ζηελ θάζεηε πιεπξά ηνπ
ηξηγώλνπ καο, ηνλ αξηζκό 6. Δθεί αθξηβώο είλαη ην δεηνύκελν
ζεκείν.

Αλάγλσζε ζπληεηαγκέλσλ νρηώ ςεθίσλ. Έλαο νθηαςήθηνο
αξηζκόο ζπληεηαγκέλσλ καο δίλεη ηελ δπλαηόηεηα λα εληνπίζνπκε
έλα ζεκείν κε αθξίβεηα 10 κέηξσλ. Οη ζπληεηαγκέλεο απηέο
ρξεζηκνπνηνύληαη γηα ηελ επηζήκαλζε ζέζεσλ κάρεο, ηξαπκαηηώλ
πνπ ρξεηάδνληαη ηαηξηθή πεξίζαιςε, θ.ιπ. Έζησ όηη έρνπκε ηηο
ζπληεηαγκέλεο 89710262. Αθνινπζνύκε ηα εμήο βήκαηα:

Αθνινπζνύκε ηα βήκαηα εληνπηζκνύ ησλ ηεζζάξσλ ςεθίσλ
ηνπ ηεηξαγώλνπ 89 71 – 02 62 θαη έπεηηα εθαξκόδνπκε ηελ
κέζνδν εληνπηζκνύ ησλ έμη ςεθίσλ πνπ ήδε πεξηγξάςακε 89
7 1 – 02 6 2.
Γηα λα εληνπίζνπκε ηα ηειεπηαία ςεθία ησλ ζπληεηαγκέλσλ
ρξεηάδεηαη λα ππνδηαηξέζνπκε λνεηά ηα ζεκεία αλάκεζα ζηνπο
αξηζκνύο ηνπ ηξηγώλνπ καο ζε 10 ίζηα κέξε.
Σέξλνπκε ην ηξίγσλν πξνο ηα δεμηά, θαηά κήθνο ηεο νξηδόληηαο
γξακκήο, κέρξη ην ηέηαξην ςεθίν ηνπ πξώηνπ κέξνπο ησλ
ζπληεηαγκέλσλ καο 89 7 1 (ν αξηζκόο 7,1 ηνπ ηξηγώλνπ) λα
επζπγξακκηζηεί κε ηελ θάζεηε γξακκή πνπ πξνζδηνξίδεηαη από
ηα δύν πξώηα ςεθία (89).
Τέινο, εληνπίδνπκε πξνο ηα πάλσ, ζηελ θάζεηε πιεπξά ηνπ
ηξηγώλνπ, ην ηέηαξην ςεθίν ηνπ δεύηεξνπ κέξνπο ησλ

ζπληεηαγκέλσλ καο 02 6 2 (ν αξηζκόο 6,2 ηνπ ηξηγώλνπ).

---------------------------------------------------------------Σπληεηαγκέλεο GPS. Όιεο ηηο ζπζθεπέο GPS ηηο ξπζκίδνπκε λα
δίλνπλ ζπληεηαγκέλεο ζην παγθόζκην γεσδαηηηθό ζύζηεκα
αλαθνξάο: WGS84.
Γηα λα κεηαηξέςνπκε ζπληεηαγκέλεο από ηε κνξθή 23ν25'35'’
[κνίξεο,ιεπηά,δεπηεξα] ζηε δεθαδηθή κνξθή (23.43) δηαηξνύκε ηα
ιεπηά κε ην 60 θαη ηα δεύηεξα κε ην 3600. Γειαδή:
23ν25'35'’ = 23 + (25/60) + (35/3600) = 23.43
Σηε κεηάδνζε ελόο ζηίγκαηνο πάληα πξνεγείηαη ην γεσγξαθηθό
πιάηνο (Latitude) θαη αθνινπζεί ην γεσγξαθηθό κήθνο (Longitude):
38.25N
23.68E

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful