Cardiologie Couveusesuites Innovatie

Vrouwen hebben andere diagnostiek en
behandelingen nodig bij hart- en vaat-
ziekten.
Nij Smellinghe gaat voor gezinsgerichte zorg
en richtte daarom couveusesuites in.
Het centrum voor Radiotherapie en Onco-
logie in Hoorn is officieel open.
» 03 » 07 » 17
Jaargang 7 • nummer 2 • 23 januari 2013
Er vaar hoe leer zaam een leuke dag kan zij n !
Schaatsers moeten polsbeschermers
dragen. Daarvoor pleiten drie onderzoekers
van het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft.
De drie onderzoekers berekenden dat de
hand- en polsletsels leiden tot aanzienlijke
zorgkosten.
De onderzoekers, Geraldine Nanninga,
Mirelle Bröker en Maarten van der Elst analy-
seerden de gegevens van 256 patiënten die na
een schaatsongeval werden behandeld. De
patiënten kwamen tijdens de vorstperiode
tussen 31 januari en 13 februari 2012 terecht
op de Spoedeisende Hulp van het Delftse
ziekenhuis. 79 procent van de patiënten had
letsel aan de bovenste ledematen (schouder,
elleboog, pols en hand), terwijl acht procent
letsel aan de onderste ledematen (vanaf heup
tot aan de voet) had.
De drie onderzoekers berekenden dat de
medische behandelkosten voor alle hand- en
polsletsels samen (135 patiënten) in totaal
rond de 125.000 euro bedragen. De onder-
zoekers stellen voor op grote schaal pols-
beschermers beschikbaar te stellen bij ijs-
banen en populaire schaatsgebieden. De
Spoedeisende Hulp van het Reinier de Graaf
heeft voor het afgelopen weekend al veertig
patiënten extra behandeld als gevolg van glad-
heid. Het ziekenhuis verwachtte afgelopen
weekend ook weer veel mensen met letsel als
gevolg van de gladheid. Er werd extra perso-
neel ingezet en gastvrouwen serveerden soep
aan onfortuinlijke schaatsers en hun familie.
De onderzoekers stellen voor op grote schaal pols beschermers beschikbaar te stellen bij ijsbanen en populaire schaatsgebieden.
Alle hand- en polsletsels
samen (135 patiënten)
kosten in totaal rond de
125.000 euro
Alleen beschermd schaatsen
Het St. Antonius Ziekenhuis Utrecht/
Nieuwe gein voerde vorige week woensdag
de 65.000ste hartoperatie uit. Geen enkel
Nederlands ziekenhuis heeft zoveel hart-
ingrepen uitgevoerd.
Hartchirurgie wordt al 65 jaar in het
St. Antonius uitgevoerd. De eerste elf gesloten
hartoperaties vonden plaats in 1948. Met de
komst van de hart-longmachine zijn met de
jaren ook complexere langdurige openhart-
operaties mogelijk en staat de huidige teller op
ruim 2000 hartoperaties per jaar. Het hartteam
van het St. Antonius Ziekenhuis bestaat uit
een multidisciplinair team van hartchirurgen,
cardiologen,anesthesiologen, en perfusio-
nisten - die tijdens de openhartoperatie de
hart-longmachine bedienen. Hartoperaties
zijn met de jaren steeds veiliger geworden, de
kans op overlijden is tegenwoordig klein. Per
dag vinden er in het St. Antonius Ziekenhuis
gemiddeld tien hartoperaties plaats die onge-
veer vier tot vijf uur in beslag nemen. Vanuit
heel Nederland worden hart patiënten naar het
St. Antonius voor complexere ingrepen door-
verwezen vanwege de jarenlange expertise
binnen het hartteam. De hersteltijd van een
hartoperatie is beduidend korter geworden
en operatietechnieken hebben een vlucht
genomen.
Mijlpaal aantal
hartoperaties
De facilitaire
zorgondersteuner
www.isscureandcare.com
Tel: 030 - 24 24 800
Kom jij werken
in het buitenland?
Kijk voor meer informatie op www.tmi-interim.nl
ki j k op: scoremedi . nl
Voedi ngsst oel Nut r i max
Vraag gratis catalogus
aan via info@scoremedi.nl
zitten met zorg
www.medifix.nl t. 013-5111111
Professionele
weegschalen
BIJLAGE
SLECHT
ZIENDEN
KRANT
Het Antoni van Leeuwenhoek (Amster-
dam) en het Universitair Medisch Centrum
Utrecht (UMC Utrecht) willen een nieuw
kankercentrum oprichten op twee locaties:
Amsterdam en Utrecht. De instellingen
hebben dat op 11 januari bij de Nederland-
se Mededingingsautoriteit (NMa) gemeld.
De nieuwe organisatie richt zich niet alleen
op de multidisciplinaire behandeling van
kanker maar ook op innovatief onderzoek
naar beeldgestuurde interventies en op
behandelingen toegespitst op individuele
patiënten.
In 2011 tekenden het Antoni van Leeuwen-
hoek en het UMC Utrecht al een intentie-
verklaring om tot een intensieve samen-
werking te komen, die moet leiden tot een
zelfstandig gespecialiseerd kankerziekenhuis,
met een nieuwe locatie in Utrecht en de be-
staande locatie in Amsterdam.  Daarop volgde
een onderzoek naar de haalbaarheid en nu
de melding bij de NMa van de aanstaande
samenwerking. Er zijn tussen de beide zieken-
huizen al verschillende concrete samenwer-
kingsverbanden, bijvoorbeeld op het gebied
van beeldgestuurde oncologische verrichtin-
gen. De ziekenhuizen zien de melding bij de
NMa als een nieuwe, belangrijke stap in de
totstandbrenging van de samenwerking. “Om
ook in de toekomst te kunnen blijven excel-
leren en voorop te blijven lopen in oncolo-
gisch onderzoek en behandeling, willen we
de beste punten van beide organisaties samen-
brengen in één nieuw comprehensive cancer
center”, verklaart prof. dr. Theo Ruers van het
Antoni van Leeuwenhoek.
Door hun kennis en kunde te bundelen,
willen het Antoni van Leeuwenhoek en het
UMC Utrecht het voortouw nemen in het ver-
beteren van de zorg voor oncologische patiën-
ten in Nederland. “Het wordt steeds duide-
lijker dat geen enkele kanker hetzelfde is. Voor
al die verschillende soorten kanker worden
specifieke medicijnen en behandelingen ont-
wikkeld. De juiste toepassing vereist bunde-
ling van expertise. Met dit initiatief komen de
top-experts samen”, aldus prof. dr. Elsken van
der Wall van het UMC Utrecht.
Het wordt steeds
duidelijker dat geen
enkele kanker
hetzelfde is
Kamer 202
Reisziekten
Meldpunt
Als aanvulling op de zorg biedt het Gemini
Ziekenhuis in Den Helder sinds vorige
week de klinische patiënten op de ver-
pleegafdelingen 5-Zuid en 3-Oost een
gratis handmassage aan.
De handmassage wordt gegeven door vrijwil-
ligers die hiervoor getraind zijn door een pro-
fessional. De handmassage geeft de patiënt
naast rust en ontspanning ook extra aan-
dacht. Na een proefperiode van twee maan-
den wil het Gemini de handmassage op alle
verpleegafdelingen aanbieden, inclusief de
dialyse afdeling. Het aanbieden van de hand-
massage maakt onderdeel uit van Planetree.
Het Gemini Ziekenhuis is sinds 2011 in het
bezit van het officiële Planetree-label, waarbij
mensgerichte zorg centraal staat. De vrijwil-
ligers hebben in de afgelopen periode op
deze verpleegafdelingen proefgedraaid. De
reacties van de patiënten zijn positief. De
hand massage zorgt voor een ontspannen
gevoel, daarnaast waarderen de patiënten
volgens het ziekenhuis deze extra aandacht
zeer. Hoewel patiënten spontaan aanboden
om een vergoeding te geven, biedt het Gemini
deze aanvullende zorg gratis aan. De vrijwil-
ligers die de handmassage verzorgen zijn
binnen het ziekenhuis te herkennen aan hun
dienst kleding, die bestaat uit een korenblauw
schort en een wit t-shirt.
AZ Fanroom
Kunstroute blijkt succes
Het St. Elisabeth Ziekenhuis in Tilburg biedt sinds oktober iedere zondag een gratis wandel- en kunstbeschouwing-
route aan, onder begeleiding van een gids. Dit aanbod gold eigenlijk tot en met 6 januari, maar vanwege de enorme
belangstelling verlengt het ziekenhuis de actie nu tot en met zondag 17 maart. De wandeling gaat langs de tijdelijke
tentoonstelling met onder meer werk van beeldhouwer Guido Geelen en fotograaf L.J.A.D. Creyghton in de hoofd-
gang. Op de foto de bijzondere vitrines van Piet Hein Eek die werken als vergrootglas
Gemini biedt handmassage
De handmassage wordt gegeven door vrijwil ligers die hiervoor getraind zijn door een professional.
Kamer 202 is een NTR-serie over het leven
van patiënten die toevallig met elkaar op
dezelfde ziekenhuiskamer belanden. Na de
serie van vorig jaar, die zich afspeelde in het
LangeLand Ziekenhuis in Zoetermeer, wordt
nu een nieuwe achtdelige serie uitgezonden
waarin het Kennemer Gasthuis in Haarlem
centraal staat. De kijkers volgen het wel en
wee van patiënten die terechtkomen op één en
dezelfde kamer. Mensen die elkaar nog nooit
eerder hebben gezien. Er zijn ergernissen, er
is verbazing, maar er ontstaan in korte tijd
ook banden voor het leven. Er zijn inmiddels
twee afleveringen geweest. Aflevering drie is op
24 januari om 19.30 uur op Nederland 1.
Kankercentrum
op twee locaties
Zo’n 500 mensen hebben bij het Meldpunt
Cardiologie van Hartpatiënten Nederland
een melding gedaan over hun cardioloog of
de behandeling in hun ziekenhuis. Ongeveer
de helft van deze meldingen zijn klachten
over de behandeling. De andere helft bestaat
uit verhalen van mensen die alleen hun hart
wilden luchten. Dat blijkt uit een inven-
tarisatie door Hartpatiënten Nederland. 250
meldingen gaan over het Ruwaard van Putten
ziekenhuis in Spijkenisse. Over het Admiraal
de Ruyter ziekenhuis (ADRZ) in Zeeland
kwamen zeventig meldingen binnen. Daar-
naast kwamen van andere ziekenhuizen nog
eens 200 meldingen binnen.
Medisch Centrum Alkmaar (MCA) beschikt
over een ‘AZ Fanroom’, waar opgenomen
patiënten in het ziekenhuis de wedstrijden
van de Alkmaarse voetbalclub AZ live kunnen
kijken. Dat kan via een speciale satelliet-
verbinding op een groot scherm. Binnen het
ziekenhuis is een multifunctionele ruimte
hiervoor geschikt gemaakt. Met de ‘voetbal-
klapper’ en het programmaboekje AZ bij de
hand, genieten de aanwezigen in een ont-
spannen sfeer van de wedstrijd. De AZ Fan-
room is door sponsors mogelijk gemaakt. Op
zater dagavond 19 januari werd, vlak voor het
Eredivisieduel AZ - Vitesse, deze bijzondere
ruimte geopend door bondscoach Louis van
Gaal.
Vakantiegangers bereiden zich onvoldoende
voor op eventuele gezondheidsrisico’s die zij
lopen tijdens de vakantie. Als de reis geboekt
is, zoekt 36 procent van de ondervraagden
informatie op over gezondheidsrisico’s in het
land van bestemming en de preventieve maat-
regelen hiertegen. Dit blijkt uit onderzoek
dat Gezondopreis.nl liet uitvoeren, door TNS
NIPO onder ruim 800 respondenten. Veertien
procent van de ondervraagden is tijdens of na
de reis ziek geworden. Het meest voorkomen-
de ziektebeeld is diarree, gevolgd door over-
geven, voedselvergiftiging en huidproblemen
zoals jeuk of bultjes. De respondenten waren
op vakantie geweest in risicolanden als Egypte,
Turkije, Marokko, Gambia en Kroatië.
Stelling van de maand
Het is terecht dat de
grootverpakking voor
paracetamol uit de
handel is.
2 Actueel
Nummer 2
23 januari 2013
Het Antoni van Leeuwenhoek (Amsterdam) en het Universitair Medisch Centrum Utrecht (UMC Utrecht) willen
een nieuw kankercentrum oprichten op twee locaties: Amsterdam en Utrecht (foto NKI).
31 % Mee eens
67 % Mee oneens
2 % Geen mening
“Een kwart eeuw geleden nog dachten art-
sen, dat hart- en vaatziekten bij vrouwen
veel minder voorkwamen dan bij mannen.
Ondertussen weten we beter. Hart- en
vaatziekten zijn bij vrouwen landelijk en
wereldwijd zelfs doodsoorzaak nummer
één”, memoreerde hoogleraar vrouwen-
cardiologie prof.dr. Angela Maas in haar
oratie. Zij pleit ervoor om binnen de cardio-
logie voor vrouwen nieuwe diagnostiek
en behandelingen te ontwikkelen. “We
moeten bij vrouwen niet de traditionele,
op de klachten van mannen gebaseerde
aanpak gebruiken”, zegt ze. “Je vergelijkt
appels met peren.”
Hart- en vaatziekten ontwikkelen en manifes-
teren zich bij vrouwen anders dan bij mannen.
Dat is eigenlijk heel logisch, stelde cardio-
loge prof.dr. Angela Maas in haar oratie op
17 januari. Zij is verbonden aan het UMC
St Radboud in Nijmegen en de eerste hoog-
leraar cardiologie voor vrouwen in Nederland.
“Hart- en vaatziekten ontwikkelen zich in de
loop der jaren, en de levensloop van vrouwen
verschilt nou eenmaal sterk van die van
mannen.” Dat het zo lang heeft geduurd voor-
dat hart- en vaatziekten bij vrouwen serieus
genomen werden, heeft een reden. Vrouwen
hebben lang niet altijd de bekende ‘pijn op
de borst’ en artsen kunnen weinig beginnen
met de ‘vage’ klachten die ze wel hebben, zo-
als vermoeidheid, weinig energie of benauwd-
heid. Als een vrouw wel pijn op de borst heeft
en doorverwezen wordt, zijn er bij een hart-
katheterisatie vaak geen vernauwingen van de
kransslagaders te vinden. Bij vrouwen onder
de zestig jaar is dat bij bijna tachtig procent
het geval, blijkt uit Zweedse gegevens. Onder-
tussen is duidelijk geworden dat bij vrouwen
vaak niet zozeer de grote kransslagaders, maar
de kleinere vaatjes, waarin de grote kransslag-
aders zich vertakken, problemen geven. De
klachten van vrouwen zijn meestal het gevolg
van functiestoornissen van deze kleine krans-
slagaders en veel minder vaak van vernauwin-
gen. Daarom levert een hartkatheterisatie niets
op en krijgen vrouwen nogal eens te horen
dat het aan de overgang ligt of aan stress. Een
effectieve behandeling ontbreekt. Bij vrouwen
manifesteren hart- en vaatziekten zich gemid-
deld op latere leeftijd dan bij mannen. In de
vruchtbare levensjaren maken de eierstokken
oestrogenen aan, die een verwijdend en dus
gunstig effect hebben op de bloedvaten. Bij het
ouder worden neemt de productie van oestro-
genen geleidelijk af en verdwijnt de bescher-
ming, die de oestrogenen aan de bloedvaten
boden. Gebleken is, dat het geen zin heeft
om vrouwen na de overgang nog oestrogenen
als medicatie voor te schrijven. Op oudere
bloedvaten heeft dat zelfs een averechts effect.
Maas vindt het de hoogste tijd, dat cardiolo-
gen stoppen met het ver gelijken van mannen
en vrouwen. “Je vergelijkt appels met peren”,
zei ze in haar oratie. “Het is veel verstandiger
om vrouwen onderling te vergelijken. Zijn
er factoren, die maken dat de ene vrouw een
hoger risico heeft om hart- en vaatziekten te
ontwikkelen dan de andere?”
Er komen steeds meer aanwijzingen dat deze
factoren inderdaad bestaan. Zo heeft bijvoor-
beeld een vrouw die een gecompliceerde
zwangerschap heeft doorgemaakt, met hoge
bloeddruk of zwangerschapsvergiftiging, een
verhoogd risico op hart- en vaatziekten op
latere leeftijd. De verstoorde processen tijdens
een risicozwangerschap lijken sterk op het
latere proces van aderverkalking. Ook men-
struatiestoornissen en problemen met vrucht-
baarheid of de overgang zijn bij vrouwen
risicofactoren voor latere hart- en vaatziekten.
In de Amerikaanse richtlijnen zijn reuma-
tische en auto-immuunziekten erkend als
risicofactor voor hart- en vaatziekten. Twee-
derde van de reumapatiënten is vrouw. Over
het achterliggende verband tussen deze ziek-
ten is nog weinig bekend. “Een grote uitdaging
voor samenwerking tussen de verschillende
specialismen”, aldus Maas. Ook vrouwen
die behandeld zijn voor borstkanker hebben
een verhoogd risico. De behandelingen met
bestraling, chemotherapie en groeiremmers
kunnen de functie van de hartspier aantasten,
met mogelijk hartfalen als gevolg. Schrijnend
is, dat vrouwen die genezen zijn van borstkan-
ker, daar dus een slecht hart aan kunnen over-
houden. De onderbehandeling van hart- en
vaatziekten bij vrouwen heeft verstrekkende
gevolgen, zegt Maas. “In onze verpleeghuizen
wonen veel meer vrouwen dan mannen. Velen
van hen zijn in hun jongere jaren door artsen
niet serieus genomen. Hun hartklachten wer-
den onder de tafel geveegd en mede daardoor
hebben ze nu een zeer slechte levenskwaliteit.
Ik hoop eraan bij te dragen dat we dit in de
toekomst kunnen verbeteren, door bijtijds
hartproblemen bij vrouwen te herkennen en
te behandelen.”
Bij vrouwen
manifesteren hart- en
vaatziekten zich
gemiddeld op latere
leeftijd dan bij mannen
Tien jaar Japanse
keuringen
Kinderleukemie
vaker te genezen
Het is in januari 2013 al weer het tiende
jaar dat twee artsen van Roppongi Avenue
Clinic, mevrouw Y. Okabe en de heer R.A. du
Cloo, in Ziekenhuis Amstelland in Amstel-
veen gezondheidscontroles organiseren
voor Japanse ingezetenen in Nederland en
omringende landen.
Deze activiteit is destijds gestart op initiatief
van genoemde artsen, in nauwe samenwer-
king met Ziekenhuis Amstelland. De artsen
zijn gevestigd in Tokio, Japan en beschikken
over zowel de Nederlandse als de Japanse
bevoegdheid als arts. Het grootste gedeelte
van de deelnemers aan deze gezondheidscon-
troles is werkzaam bij Japanse bedrijven. Deze
bedrijven zijn wettelijk verantwoordelijk voor
de gezondheid van hun werknemers en bieden
daarom werknemers en hun gezins leden
periodieke check-ups aan. De twee artsen
komen hiervoor driemaal per jaar, in januari,
mei en september, een week naar Ziekenhuis
Amstelland. Het ziekenhuis ondersteunt hen
met facilitaire voorzieningen.
De kans op genezing voor kinderen met
een bepaald type leukemie, teruggekeer-
de AML, is met een nieuwe behandeling in
twintig jaar tijd gestegen van zestien naar
36 procent. Dat blijkt uit een publicatie in
het tijdschrift ‘Journal of Clinical Onco-
logy’.
Het onderzoek betrof ruim 500 kinderen
die behandeld waren voor acute myeloide
leukemie (AML), maar bij wie de ziekte
toch was teruggekeerd. In de jaren tachtig en
negentig overleefde slechts zestien procent van
deze kinderen, maar twintig jaar later is dat
percen tage gestegen naar 36 procent. “En dat
be tekent dat er elk jaar in Europa tien tallen
kinderen meer genezen van deze ziekte”, aldus
Gert-Jan Kaspers, hoogleraar kinderoncologie
VUmc. Het onderzoek werd uitgevoerd in
twintig landen wereldwijd, waaronder Neder-
land, Duitsland, Frankrijk en andere Euro-
pese landen, maar ook in Israël, Argentinië en
Amerika.
Meer kennis krijgen en daarmee de zorg
voor ouderen verbeteren, met dit doel
werkt Zorggroep Solis samen met VU
medisch centrum in Amsterdam binnen
het Universitair Netwerk Ouderenzorg
(UNO-VUmc). Op woensdag 9 januari
werd de samenwerking verlengd voor een
nieuwe periode van drie jaar. Naast Zorg-
groep Solis en VUmc nemen nog achttien
instellingen deel aan het UNO-VUmc.
Welke zorg hebben mensen met een beroerte
nodig als zij blijvend in een verpleeghuis wor-
den opgenomen? Zorginstellingen zitten te
springen om een zorgprogramma voor deze
patiënten, maar een helder antwoord was tot
nu toe niet voorhanden omdat er nog geen
onderzoek op dit gebied had plaatsgevonden.
Het UNO-VUmc heeft deze vraag vanuit de
praktijk opgepakt en onderzoek gedaan. Uit-
eindelijk leidt dit tot een uitgewerkt zorgpro-
gramma wat in de zorginstellingen toegepast
gaat worden. Het is slechts een voorbeeld
van wat de samenwerking tussen zorginstel-
lingen (de praktijk) en de universiteit (de
wetenschap) oplevert. Andere voorbeelden
zijn onderzoek naar valangst bij mensen met
een gebroken heup en een nieuwe benadering
voor de combinatie van onbegrepen gedrag en
pijn bij mensen met dementie. Het netwerk
bestaat sinds 2006. Binnen het UNO-VUmc
wordt niet alleen onderzoek gedaan. Er wordt
ook scholing gegeven om de medewerkers uit
het verpleeghuis beter in staat te stellen om
resultaten van onderzoek te vinden en te be-
palen of ze relevant zijn voor hun werk. Hier-
naast zijn er ook projecten waarin resultaten
van onderzoek en praktijkervaring worden
gecombineerd in zogenaamde ‘best practices’
die direct toepasbaar zijn in de zorg. De
samen werking is verlengd tot en met 2015. De
ondertekening van de nieuwe samenwerkings-
overeenkomsten vond plaats in Expertise-
centrum Naarderheem in Naarden. Dit is één
van de deelnemende zorgorganisaties.
Samenwerking zorginstellingen en universiteit
Het Netwerk Ouderenzorg bestudeert onder meer de benadering van onbegrepen gedrag bij mensen met dementie.
Onderzoeksraad
bekijkt Ruwaard
Cardiologie voor vrouwen
Naar aanleiding van meldingen van mis-
standen in het Ruwaard van Putten-
ziekenhuis in Spijkenisse heeft de Onder-
zoeksraad voor Veiligheid besloten een
onderzoek in te stellen naar het ziekenhuis.
De Raad wil weten op welke wijze het zieken-
huis (medische) informatie over incidenten
en vermijdbare doden registreert en rappor-
teert en hoe daar opvolging aan wordt ge-
geven om veiligheidsrisico’s te beheersen.
Daarbij richt de Raad zich ook op de certifi-
cering van het ziekenhuis in relatie tot de
misstanden die kennelijk hebben kunnen
optreden. De Raad wil weten hoe de inciden-
ten zich hebben kunnen voordoen terwijl het
ziekenhuis al geruime tijd is gecertificeerd. In
de komende weken zal de Onderzoeksraad de
precieze focus van het onderzoek bepalen en
het onder zoeksteam samenstellen. De Onder-
zoeksraad voor Veiligheid streeft ernaar met
zijn onderzoeken de achterliggende oorzaken
van incidenten en voorvallen te achter halen
om zo herhaling in de toekomst te voor
-
komen.
3 Actueel
Nummer 2
23 januari 2013
Prof. dr. Angela Maas
4 Advertentie
Nummer 2
23 januari 2013
Bij moderne zorg hoort een
goede maaltijd. Gezond, smaakvol,
voedzaam en gepresenteerd alsof
de kok deze à la minute met uiterste
zorg heeft bereid.
Met CuliSteam® serveert u de
maaltijd die blijk geeft van streven
naar de beste zorg, met de mogelijk-
heid van flexibele service op maat en
met een lage integrale kostprijs.
CuliSteam® is een innovatief
concept, waarbij de maaltijd
kort voor consumptie wordt
gestoomd. De maaltijden
worden bereid met dagverse
ingrediënten, waar mogelijk
zonder toevoeging van
bewaar-, kleur- of smaak-
stoffen.
Goed
verzorgd!
Met een innovatief vers concept
is een merk van CuliCare
| Tel. 0527-635900 | www.culicare.nl
www.readspeaker.com
Geef uw website een stem
Zodat uw gebruikers kunnen
naar wat u te zeggen hebt!
luisteren
ReadSpeaker voegt spraak toe aan uw
online content, op PC en mobiel
ReadSpeaker
Dolderseweg 2A
3712 BP Huis ter Heide Tel: 030-692 4490 | nederland@readspeaker.com
Bussman is gespecialiseerd in het realiseren van tijdelijke
en semipermanente accommodatie.
Met name in de hoogwaardige marktsegmenten, zoals de
gezondheidszorg zijn wij heel actief.
Denkt u daarbij bijvoorbeeld aan:
- huisartsenpraktijken (Solo, HOED of AHOED);
- praktijkruimten voor fysiotherapie
- apotheken;
- consultatiebureaus;
- (poli-)klinieken;
- dialysecentra;
- woonvoorzieningen zoals verpleeg-
en verzorgingsinstellingen.
De tijd dat tijdelijke en semipermanente bouw synoniem
stond voor noodgebouwen ligt inmiddels ver achter ons.
Op basis van unitbouw wordt tegenwoordig zeer hoog-
waardige huisvesting gecreëerd met als belangrijk
voordeel een zeer grote flexibiliteit. Door de toepassing
van voorzetgevels krijgt het gebouw het door u gewenste
design en een permanente uitstraling.
Wilt u snel aan de slag met een uitbreiding of nieuwe
vestigingslocatie, en wilt u niet wachten tot de tijdverslin-
dende bouwplannen voor nieuwbouw zijn afgerond? Dan
heeft Bussman voor u de oplossing. Met unitbouw kan
binnen enkele weken tijd uw ruimteprobleem opgelost
worden.
Bussman Verhuur BV
IJzerwerf 1
6641 TK Beuningen
T 024-6790100
F 024-6790101
E info@bussman.nl
www.bussman.nl
Thuis in tijdelijke accommodatie
Onafhankelijk adviesbureau Hospitality
Consultants uit Amersfoort, heeft een
rapport geschreven over de maaltijdsyste-
men in Nederlandse ziekenhuizen. De drie
auteurs analyseerden het nieuwe ultravers
maaltijdconcept CuliSteam®. CuliSteam®
heeft wezenlijk nieuwe eigenschappen,
die tot nu toe niet bestaan bij de bestaande
concepten.
Op elk moment van de dag kan binnen tien
minuten individueel voor iedere patiënt ‘naast
het bed’ vers worden gekookt. De uitkomst
is zeer verrassend, vanwege de voordelen die
CuliSteam® biedt ten opzichte van de huidige
warme patiëntenmaaltijden. Ziekenhuis-
managers krijgen met dit rapport een objectief
vergelijk.
De voordelen op een rij:
• Flexibel 24/7 beschikbaar en eenvoudige
bereiding.
• Dagverse en rauwe ingrediënten.
• Verspilling wordt tot nihil verminderd.
• De verpakkingen kan worden gerecycled.
• Perfecte presentatie op een porselein bord.
• Een minimale investering en lage integrale
kostprijs.
• Sterke besparing op arbeid, energie en
ruimte.
De productontwikkelaars van CuliCare Cate-
ring werken samen met zusterbedrijf Willem
de Boer Food & Events. Er is een breed
assortimentsaanbod, ook voor dieetmaal-
tijden en afwijkende consistenties. Culi Steam®
wordt door CuliCare Catering geleverd aan
een aantal ziekenhuizen. Meer informatie:
www.culicare.nl.
Patiënten met een voedselallergie lopen
het risico een onverwachte allergische
reactie te krijgen. Hoe vaak dit voorkomt
en wat de oorzaken zijn wordt door het
UMC Utrecht en TNO uitgezocht in samen-
werking met de Nederlandse Voedsel- en
Warenautoriteit (NVWA).
In het onderzoek houden 250 patiënten van
het UMC Utrecht met een voedselallergie een
jaar lang bij wanneer ze bij welk voedings-
middel een onverwachte allergische reactie
hebben gekregen. Ze gebruiken hiervoor een
speciaal ontwikkelde online vragenlijst. Het
is voor het eerst dat allergische patiënten op
deze manier onverwachte reacties bijhouden
in een wetenschappelijk onderzoek. Eind 2014
zullen de resultaten van dit onderzoek bekend
zijn. Bij elke onverwachte allergische reactie
gaan de onderzoekers na welk voedings-
middel en welk allergeen verantwoordelijk
is geweest voor de reactie. Ze gebruiken hier-
voor onder meer de informatie op het etiket.
Wanneer het etiket onvoldoende duidelijk-
heid geeft, onderzoekt TNO het product op
de aanwezigheid van niet-vermelde allergenen
om de oorzaak van de reactie te achterhalen.
De patiënt wordt hierover geïnformeerd. Waar
nodig zal de NVWA de fabrikant benaderen
om na te gaan hoe de informatie op het etiket
verbeterd kan worden. Patiënten met een
voedsel allergie kunnen ernstig ziek worden na
het eten van voedsel dat het allergeen bevat.
Bekende allergenen zijn onder andere pinda’s,
noten, koemelk en kippenei. In Nederland
heeft zo’n twee tot drie procent van de be-
volking een voedsel allergie. In de praktijk
blijkt dat patiënten een onverwachte aller-
gische reactie kunnen krijgen. Bijvoorbeeld
omdat de informatie op het etiket van een
voedings middel onduidelijk of onvolledig is.
Een mede deling als ‘dit product kan sporen
bevatten van noten’ geeft niet aan om welke
soort noten het gaat en hoeveel het product
hiervan kan bevatten. Ook kan er onbedoeld
een allergeen in producten voorkomen door
kruisbesmetting in de keuken of bij een
voedingsmiddelenproducent.
Wageningen UR (University & Research
centre) neemt op uitnodiging van het
ministerie van Economische Zaken deel
aan de GrüneWoche, een vakbeurs in
Berlijn over voeding en land- en tuinbouw.
Op de beurs, van 18 tot 27 januari, toont
Wageningen UR onder meer de virtuele
supermarkt.
In de door Wageningen UR ontwikkelde
virtuele supermarkt kan het koopgedrag van
consumenten worden onderzocht. Proef-
personen ‘winkelen’ in de virtuele supermarkt
bestaande uit drie grote plasmaschermen.
Alles in deze supermarkt kan aangepast wor-
den: van de schapindeling tot het product-
aanbod. Wageningen UR onderzoekt met
het instrument onder meer welke invloed
de in deling van de supermarkt heeft op de
keuze van consumenten voor gezonder en
duurzamer geproduceerd voedsel. De virtuele
super markt kan door bedrijven ook gebruikt
worden om bijvoorbeeld te testen hoe consu-
menten reageren op een nieuw product. Door
middel van eye-tracking wordt geregistreerd
hoe de consument reageert op bijvoorbeeld
advertenties, verpakkingen, logo’s en prijzen.
Daarnaast wordt bijgehouden hoe de consu-
ment door de winkel loopt, welke producten
hij op welk moment koopt en hoe lang hij
nadenkt over zijn aankoop.
“Voeding raakt ons allemaal, is media-
geniek. Maar er wordt veel onzin beweerd.
De voedingswetenschap moet dit corri-
geren, want de geloofwaardigheid is in het
geding.” Dat beweerde professor Frans Kok
15 januari tijdens zijn lezing ‘Verslikken we
ons in de voedingswetenschap?’, georgani-
seerd door de Nederlandse Academie van
Voedingswetenschappen (NAV).
Volgens Kok, hoogleraar voeding en gezond-
heid en hoofd van de Afdeling Humane
Voeding van Wageningen University, brengen
‘dieetgoeroes en voedingsevangelisten’ de
consument in verwarring en bezorgen zij
de voedingswetenschap een slechte naam.
Voedingswetenschappers zouden de onzin
die over voeding wordt verspreid waar moge-
lijk moeten corrigeren. Kok besteedde verder
aandacht aan trends in het voedingsonder-
zoek, waaronder het belang van voeding
tijdens de eerste 1000 dagen van het leven;
kennis over ongezond buikvet en wat eraan te
doen; cognitieve achteruitgang bij ouderen en
de rol van voeding; en breinonderzoek naar
eetlust en verzadiging. De interactie tussen
genen en voeding speelt hierbij een belang-
rijke rol. Nieuwe inzichten helpen de industrie
en overheid om verdere stappen te zetten in de
preventie van welvaartsziekten en verbetering
van de kwaliteit van leven. Het financieren
van onderzoek wordt wel lastiger: Volgens Kok
zou een te grote nadruk op publiek-private
samenwerking de diversiteit in het onderzoek
en de creativiteit van de onderzoeker kunnen
remmen.
Voedselverspilling kan worden beperkt
door het kwaliteitsverloop van verse pro-
ducten te meten, van vlak na de teelt of
productie totdat het in de schappen ligt.
Door een chip te plaatsen bij een batch
groenten, fruit, vlees of bloemen, die
tijdens vervoer en bewaring continu de
omstandigheden meet waarin de produc-
ten gehouden worden, kan de kwaliteit
van het product nauwkeuriger worden be-
paald en de houdbaarheid beter worden
voorspeld. Die houdbaarheid is vaak langer
dan nu op verpakkingen staat. Ook kan de
rijping tijdens het transport op afstand
worden bijgestuurd zodat producten met
de gewenste kwaliteit arriveren.
Wageningen UR Food &Biobased Research
werkte in het Pasteur project mee aan de ont-
wikkeling van de chip. Onder coördinatie
door chipmaker NXP zijn de eerste prototypes
gemaakt. De chip meet continu allerlei zaken
zoals de temperatuur, relatieve luchtvochtig-
heid, pH-waarde en het zuurstof- en ethyleen-
gehalte. Die informatie geeft inzicht in het
kwaliteitsverloop en/of rijpingsproces van
verse producten.
Zo kan beter bepaald worden voor welke
markt het product het beste gebruikt kan
worden: voor de speciaalzaak met een relatief
hoge standaard of voor een marktkoopman
die klanten krijgt die best tevreden zijn met
een iets minder hoge kwaliteit. Kwaliteit en
klant kunnen zo beter op elkaar worden afge-
stemd waardoor voorkomen kan worden dat
producten grotendeels moeten worden weg-
gegooid. Voorlopig is een chip die ook bij de
consument thuis aangeeft hoe lang het pro-
duct nog houdbaar is, onbetaalbaar. Maar het
moet al binnen afzienbare tijd rendabel zijn
om voor bijvoorbeeld supermarkten een chip
te plaatsen op een pallet voedings middelen of
snijbloemen. In een nieuw project (genaamd
GreenChainge) gaat Wageningen UR Food
&Biobased Research het kwaliteits verloop
van meerdere typen snijbloemen modelleren,
om zo de houdbaarheid nog beter te kunnen
voorspellen. Monitoring van de kwaliteit
van voedingsmiddelen gedurende transport,
tijdens opslag en in rijpingskamers doet
Wageningen UR ook in meerdere projecten,
onder meer in het Europese project FUSIONS,
dat als doel heeft de voedselverspilling in
Europa fors te reduceren.
Voedselverspilling kan worden beperkt door het kwaliteitsverloop van verse producten te meten, van vlak na de teelt of productie totdat het in de schappen ligt.
CuliSteam® biedt
nieuw concept
Onderzoek onverwachte allergische reacties op voeding
Virtuele winkel op GrüneWoche
(On)zinnige trends
op voedingsgebied
Voorlopig is een chip
die bij consument thuis
aangeeft hoe lang het
product houdbaar is,
onbetaalbaar
Met chip minder verspilling
* De teksten op deze pagina zijn aangeleverd
door de betreende organisaties of bedrijven
5 Voeding
Nummer 2
23 januari 2013
Van pinda’s kunnen sommige mensen ernstig ziek
worden.
*
6 Advertentie
Nummer 2
23 januari 2013
Op wereldkankerdag (4 februari 2013)
organiseert het vakblad Nursing het
Mammacare congres: Zorg voor borsten, in
de ReeHorst in Ede. Tijdens deze dag brengt
Nursing mammacare verpleegkundigen,
verpleegkundig specialisten mammacare,
physisian assistants oncologie/mammacare
en alle andere overige zorgprofessionals
die geïnteresseerd zijn in dit onderwerp op
de hoogte van de nieuwste ontwikkelingen
binnen dit specifieke vakgebied.
In Nederland krijgen jaarlijks ruim 13.000
mensen borstkanker. De kans op het krijgen
van een mammacarcinoom is gedurende het
leven van een vrouw twaalf tot dertien pro-
cent. Hiermee is mammacarcinoom in Neder-
land de meest voorkomende vorm van kanker
bij vrouwen, maar ook mannen kunnen
borstkanker krijgen. De ontwikkelingen in de
behandeling van borstkanker volgen elkaar
in snel tempo op. Welke hiervan zijn belang-
rijk voor het dagelijks werk? Het is van groot
belang dat (mammacare) verpleegkundigen
de ontwikkeling in hun vakgebied bij houden,
zowel voor hun eigen werk als voor hun
patiënten. Dit congres biedt (mammacare)
verpleegkundigen de gelegenheid om bij hen-
zelf na te gaan op welke punten van het vak
zij hun kennis en vaardigheden verder kunnen
aanscherpen. Omdat bij goede mammacare
ieder detail moet kloppen.
Praktijk en emotie
In 2012 is de herziening van de NABON Richt-
lijn Mammacarcinoom goedgekeurd. Tijdens
dit congres zal er uitgebreid in worden gegaan
op de nieuwe onderdelen van deze richtlijn
en de gevolgen van de herziening op het werk
van de (mammacare) verpleegkundige. Ook
de emotionele kant van het werk is een be-
langrijk onderdeel van dit congres. Zo zal er
worden stilgestaan bij de vraag: Hoe laveer
je tussen meeleven met de patiënt en profes-
sioneel afstand houden? Gedurende de dag
zullen sprekers als Maaike de Boer (internist-
oncoloog), Jager (internist-oncoloog) en Sieta
Sijtsema (verpleegkundig specialist mamma-
care) ingaan op deze prak tische en emotio-
nele zaken. Allen sprekers die ervaringen
kunnen delen vanuit hun eigen werk. Suzanne
Gerretsen (verpleegkundig specialist mamma-
care en lid adviesraad van de Borstkanker-
vereniging Nederland) zal de dag voorzitten.
Speciale actie
Er is voor de abonnees van de Zorg- en Zieken-
huiskrant een extra aantal kaarten beschikbaar
gesteld voor de earlybirdprijs van 179 euro
excl. BTW. Gebruik maken van deze actie kan
via de website www.reedbusinessevents.nl/
mammacare.
Ziekenhuis Nij Smellinghe in Drachten
voert vernieuwingen door in de geboorte-
zorg. Uitgangspunt is het bieden van zorg
op maat, waarbij ouders en hun pasgeboren
baby zo min mogelijk van elkaar worden
gescheiden. Oftewel: gezinsgerichte zorg.
Om dit doel te bereiken, heeft Nij Smelling-
he couveusesuites gecreëerd. Daarnaast
maken gezinskamers, een weeënkamer en
‘thuismonitoring’ deel uit van de nieuwe
ontwikkelingen in Nij Smellinghe.
 
De couveusesuites zijn bedoeld voor baby’s
die na de geboorte extra zorg nodig hebben.
Op een eigen - zo huiselijk mogelijk ingerichte
- kamer ligt de pasgeboren baby samen met de
moeder. De artsen, verloskundigen en verple-
ging leveren de medische zorg in deze suites
aan moeder en kind. Ook vader kan blijven
overnachten. Voor ouders is het na de geboor-
te erg prettig om hun baby dichtbij te hebben.
Bovendien is het belangrijk voor de emotio-
nele hechting.
Marinka van Beukering, hoofd van de Kinder-
afdeling, krijgt positieve reacties van ouders.
“Mensen hebben het over een prachtige tijd
}die ze in de couveusesuite hebben door-
gebracht. Ze vinden het een mooie manier om
de eerste uren en nacht als gezin samen te zijn
met de kleine. Ouders vinden het ook geweldig
dat de partner kan blijven.” Voor moeders die
na de bevalling zorg nodig hebben - en hun
gezonde baby - biedt het ziekenhuis even-
eens een oplossing: gezins kamers. Hier kan
moeder samen met de baby op een rustige
en ontspannen manier bij komen en opknap-
pen. Ook hier mag vader blijven overnachten.
De weeënkamer is bedoeld voor zwangere
vrouwen bij wie de bevalling nog niet hele-
maal doorzet. Het is dan stressvol om steeds
heen en weer naar het ziekenhuis te rijden.
Zij kunnen met hun partner naar Drachten
komen en in alle rust de bevalling op gang
laten komen.  Sinds een aantal maanden
kunnen zwangere vrouwen gebruik maken
van thuismonitoring voordat de bevalling
plaatsvindt. Dit is een uitkomst voor vrouwen
die in de laatste fase van de zwangerschap voor
extra controles van de baby en rust tot nu toe
in het ziekenhuis moesten worden opgeno-
men. Waar de zwangere vrouw voorheen soms
enkele weken in het ziekenhuis moest liggen,
kan ze nu in alle rust thuis blijven, terwijl een
gespecialiseerd verpleegkundige langskomt
om de noodzakelijke controles en metingen
te doen. Met de nieuwe geboortezorg staat
het gezin centraal. Moeder en kind worden zo
min mogelijk van elkaar gescheiden. Artsen
en verpleegkundigen komen naar de patiënt
toe in plaats van andersom. Het is een omslag
in denken en doen. Er zijn intensievere con-
tacten tussen gynaecologen, (kraam)verpleeg-
kundigen, kinderartsen en verloskundigen.
Palliatieve kamer
in Waterland
Open dag flexibel
0peratiecomplex
Laboratoria gaan
samenwerken
Speciaal voor de gezondheidszorg heeft
Bussman een universeel verplaatsbaar
OK-complex ontwikkeld. Een pasklare op-
lossing bij het uitvoeren van renovaties,
calamiteiten of voor een snelle uitbreiding
bij onvoldoende capaciteit.
Voor het ziekenhuis CHU Mont-Godinne in
België heeft Bussman een nieuw OK-complex
gerealiseerd, dat begin 2013 in gebruik wordt
genomen. Op maandag 28 januari is het
mogelijk om kennis te maken met het flexibele
operatiecomplex en de vele toepassingsmoge-
lijkheden. Ook de partners en toeleveranciers
van Bussman zijn op de open dag aanwezig
om alles uitleg te geven over alle gebruikte
systemen en onderdelen van het OK-complex.
Aanmelden voor de open dag kan op
www.bussman.nl.
Het Diaconessenhuis Leiden en ziekenhuis
Bronovo in Den Haag zijn een samenwer-
king aangegaan wat betreft de Medische
Microbiologie. Op 15 januari werd de
nieuwe tweede laboratoriumlocatie in het
Diaconessenhuis feestelijk geopend.
Sinds 1 januari zijn de activiteiten van beide
laboratoria gecentraliseerd in het Diacones-
senhuis. Hiertoe is een extra laboratorium-
locatie gerealiseerd. De oude locatie van het
lab is aangepast voor  onder meer serologie
en moleculaire biologie. De analisten van
Bronovo zijn inmiddels werkzaam in het
Diaconessenhuis. Het onderzoeksaanbod en
het niveau van service blijft gehandhaafd en
zal op termijn worden uitgebreid. Door de
schaalvergroting komt meer specifieke exper-
tise beschikbaar en kan in nieuwe technieken
worden geïnvesteerd.
Mammacarecongres: Zorg voor borsten
Het is van groot belang dat (mammacare) verpleegkundigen de ontwikkeling in hun vakgebied bij houden, zowel voor
hun eigen werk als voor hun patiënten.
Artsen en verpleeg-
kundigen komen naar
de patiënt toe in plaats
van andersom
Couveusesuites in Drachten
* De teksten op deze pagina zijn aangeleverd
door de betreende organisaties of bedrijven
7 Patiëntenzorg
Nummer 2
23 januari 2013
Het Waterlandziekenhuis in Purmerend
nam op woensdag 9 januari een speciale
kamer in gebruik waar terminale patiën-
ten samen met hun naasten de laatste
dagen van hun leven kunnen doorbrengen.
De ingebruikname van deze kamer sluit
aan bij het Zorgpad Stervensfase dat het
ziekenhuis in juni 2011 heeft ingezet.
Bovendien past het bij het streven van het
ziekenhuis om deze  laatste  fase zo draaglijk
mogelijk te maken. “We zijn er ontzettend blij
mee”, aldus Gea Schoonewelle, hoofd van de
afdeling Interne geneeskunde en Oncologie.
Soms is een patiënt met een levensbedrei-
gende ziekte niet meer te genezen. Dan kan
vaak alleen nog het lijden verlicht worden met
palliatieve zorg.  Deze zorg is erop gericht de
patiënt en zijn naasten een zo hoog moge-
lijke kwaliteit van leven te geven. Hiervoor ge-
bruikt het Waterlandziekenhuis het Zorgpad
Stervens fase. Daarbij is er aandacht voor psy-
chologische, sociale en spirituele zaken zodat
de patiënt tot een waardevolle afronding van
het leven kan komen. Palliatieve en terminale
zorg komen in een ziekenhuisomgeving niet
altijd tot hun recht. Iemand die sterft heeft
immers meer behoefte aan rust en verzorging.
Daarom is er op de afdeling Interne Genees-
kunde een speciale, palliatieve kamer geopend.
Deze voormalige meerpersoonskamer is om-
gebouwd tot een ruime eenpersoons kamer en
heeft een huiselijke indeling gekregen.
Eén van de eerste gebruikers van de couveusesuites: moeder C.A. Faber- van ’t Hof  en de pasgeboren Levi.
*
*
Het Longfonds (voorheen Astma Fonds)
slaat in de wetenschap een nieuwe weg in:
naast voorkomen en behandelen van long-
ziekten, is de tijd rijp om kapotte longen te
repareren.
Dat geeft volgens het Longfonds een nieuw
toekomstperspectief aan duizenden Neder-
landers met longziekten. Longen zijn bij een
longziekte vaak onherstelbaar beschadigd.
Wetenschappers zetten de eerste stappen naar
longherstel met behulp van stamcellen. “We
willen aanjagen dat wetenschappers deze weg
in slaan, want het onderzoek is baan brekend
en veelbelovend”, zegt Michael Rutgers, direc-
teur van het Longfonds. “De ontwikkelingen
in stamcelonderzoek gaan snel. We durven
nu te dromen dat we longen daadwerkelijk
kunnen repareren.” De wetenschap over stam-
cellen is zover dat herstel van longweefsel nu
dichterbij komt. Onderzoekers ontdekten
dat iedereen stamcellen in de longen heeft,
die zich kunnen ‘specialiseren’ tot longcel.
Daarnaast zijn er stamcellen uit beenmerg die
nieuw longweefsel kunnen vormen.
Een bewegingsadvies op maat kan vrouwen
na borstkanker helpen weer actief en
gezond de draad van het leven op te pakken.
Dat blijkt uit de resultaten van het promo-
tieonderzoek van Caroline Charlier aan de
Open Universiteit en Universiteit Gent.
Charlier promoveerde vrijdag 18 januari aan
de Open Universiteit in Heerlen. Tijdens dit
promotieonderzoek is het beweeggedrag
onderzocht. De onderzoekspopulatie bestond
uit 465 vrouwen die herstelden van borst-
kanker. Vervolgens is een interventie uitge-
werkt om deze vrouwen te helpen om vol-
doende beweging in hun dagelijkse leven in
te bouwen. Eerder onderzoek had uitge wezen
dat beweging belangrijk is voor een vlot her-
stelproces na kanker. Maar uit het onderzoek
van Caroline Charlier blijkt dat een groot deel
van de vrouwen na borstkanker de gestelde
gezondheidsnorm van matig tot intensief
bewegen niet haalt. Daarom hebben zij baat
bij extra ondersteuning. 
Het Europese PHYTOME project (PHYTO-
chemicals to reduce nitrite in MEat
products), dat 1 december 2012 is gestart,
werkt aan de ontwikkeling van innova-
tieve vleesproducten waarbij het conser-
veermiddel nitriet wordt vervangen door
natuurlijke stoen afkomstig uit groenten
en fruit. Van deze biologisch actieve stof-
fen (ook wel aangeduid met term phyto-
chemicals), is bekend dat ze bijdragen
aan een verbeterde darmgezondheid en
worden toegevoegd aan de vleeswaren als
natuurlijke extracten.
De coördinatie van dit PHYTOME project, dat
drie jaar gaat duren, is in handen van dr. Theo
de Kok, vakgroep Toxicogenomics van het
Maastricht Universitair Medisch Centrum+.
Marktonderzoek laat zien dat de vleescon-
sumptie in de meeste EU-landen stagneert.
Eén van de redenen voor deze stagnatie heeft
te maken met berichten in de media over het
feit dat de consumptie van vlees bijdraagt aan
verhoging van het risico op kanker. Dat zou
onder meer te wijten zijn aan de hoge concen-
tratie nitriet, dat als additief wordt toegevoegd
om te zorgen voor een mooie rode kleur van
het vlees en voor de verhoging van de houd-
baarheid.
De nieuwe vleesproducten worden - om
dezelfde effecten te bereiken - verrijkt met
zorgvuldig geselecteerde combinaties van
natuurlijke antioxidanten en andere biolo-
gisch actieve stoffen die voorkomen in groen-
ten, fruit en plantaardige extracten zoals koffie
en thee. Sommige van deze stoffen bezitten
een zodanige antimicrobiële activiteit dat ze
nitriet kunnen vervangen zonder de micro-
biologische veiligheid in gevaar te brengen,
terwijl andere stoffen die zelf van nature een
rode kleur hebben bij kunnen dragen aan de
gewenste kleur van het product. Ook is be-
kend dat bepaalde van deze ingrediënten de
darmwand kunnen beschermen tegen bescha-
diging van het genetische materiaal en daar-
mee het risico op kanker kunnen verkleinen.
Het PHYTOME project ontwikkelt nieuwe
technieken om deze natuurlijke extracten te
kunnen toevoegen aan verschillende soorten
vleesproducten. Deze technieken zullen zowel
de microbiologische veiligheid als een goede
kleur en smaak garanderen. Als deze technie-
ken die op laboratorium schaal worden ont-
wikkeld eenmaal zijn geoptimaliseerd, zullen
ze beschikbaar komen voor MKB-partners in
het project die vervolgens op industriële schaal
vleeswaren volgens het nieuwe concept zullen
produceren. Omdat de vleesverwerkende in-
dustrie direct betrokken is bij de ontwikkeling
van het concept, zullen naar verwachting de
eerste producten snel na de afronding van het
drie jaar durende project op de markt komen.
Voor- en nadelen
van foliumzuur
Dollars voor
diabetesstudie
Kapotte longen
weer repareren
Sneller herstel
bij beweging
Het PHYTOME project
ontwikkelt technieken
om natuurlijke extrac-
ten te kunnen toevoegen
aan vleesproducten
Vervangers van
nitriet in vlees
Urine is indicator voor fitheid 
Urine-onderzoek levert belangrijke ge-
gevens op over iemands gezondheid. Zo
kan het bepaalde ziekten in het lichaam
aantonen zoals diabetes of nierziekte. Uit
onderzoek van professor Gerjan Navis,
nefroloog in het Universitair Medisch Cen-
trum Groningen, blijkt dat het analyseren
van urine die over een hele dag is ver-
zameld (24-uurs urine), ook waardevolle
gegevens oplevert over iemands conditie
en levensstijl.
 
Via de urine verwijdert het lichaam verschil-
lende stoffen uit het lichaam, maar urine
bestaat niet alleen uit afvalstoffen. Het bevat
vrijwel alles wat het lichaam op dat moment
niet nodig heeft. Bijvoorbeeld een overschot
aan water en zouten, dat via het voedsel in
het bloed is gekomen. Of (de resten van)
medicijnen en restanten van eten en drinken,
zoals de kleurstof van rode bieten. De
24-uurs urine geeft daarmee een beeld van
ons voedings patroon. Uit onderzoek van
urine van niertransplantatiepatiënten bleek
dat deze groep een tekort heeft aan bepaalde
voedingsstoffen, zoals kalium, dat berustte
op te weinig gebruik van groenten en fruit.
Bovendien bleek dat kwetsbare mensen her-
kenbaar zijn aan te weinig creatinine in de
urine. Dit was ook het geval in de algemene
bevolking, en, in het meest recente onder-
zoek, bij diabetespatiënten. De hoeveelheid
creatinine hangt samen met iemands spier-
massa en geeft aan of er wellicht sprake is
geweest van teveel spierafbraak. “Aan de
buiten kant is dat vaak niet te zien, omdat
het toch meestal is verpakt in een laagje
vet”, aldus Navis. “Als je rekening houdt met
iemands leeftijd en geslacht is creatinine
een goede voorspeller van iemands fitheid
en sterftekans. Je kunt aan de urine zien of
er iets moet veranderen en bovendien wát.
Dat komt meestal neer op gezonder eten en
meer be wegen. Je kunt het zien als een soort
Coopertest zonder hardlopen.” Onderzoek
van 24-uurs urine biedt de mogelijkheid om
te meten of iemand kwetsbaar is of tegen
een stootje kan en hoe dat samenhangt met
voeding. Op deze manier kunnen kwetsbare
mensen vroegtijdig geïdentificeerd worden en
kunnen gericht levensstijladviezen gegeven
worden. Deelnemers aan het grootschalige
LifeLines-bevolkingsonderzoek naar gezond
ouder worden, leveren ook 24-uurs urine in.
Inmiddels is van ruim 100.000 deelnemers de
24-uurs urine verzameld. Dat geeft onderzoe-
kers unieke mogelijkheden om bijvoorbeeld
voedingspatronen verder te analyseren.
Slikken van foliumzuur is van groot belang
voor alle vrouwen die zwanger willen
worden. Door het innemen van folium-
zuur kunnen bij de baby aangeboren aan-
doeningen als open ruggetje (spina bifida)
en open schedel (anencefalie) worden
voorkomen.
Recent is in Noord-Nederland een onderzoek
gestart naar de beschermende werking van een
hogere dosis foliumzuur. Het is bekend dat
foliumzuur (vitamine B11) inname vóór en
tijdens het eerste deel van de zwangerschap
een vijftig tot zeventig procent bescherming
biedt tegen het ontstaan van een open ruggetje
(spina bifida). De afgelopen twintig jaar zijn
aanwijzingen gevonden dat het beschermende
effect van foliumzuur groter is bij een hogere
dosering en dat foliumzuur ook beschermt
tegen andere aangeboren aandoeningen zoals
hartafwijkingen. Het FoliumzuurExtra Onder-
zoek in Noord-Nederland, is er op gericht
de vragen die er nog zijn over foliumzuur te
beantwoorden. Er wordt naar zowel de voor-
delen als de nadelen gekeken.
UMCG-onderzoeker Paul de Vos gaat onder-
zoek doen naar de eilandjes van Langerhans
voor de behandeling van diabetes type I.
Hij heeft hiervoor een miljoen dollar sub-
sidie ontvangen van het Amerikaanse dia-
betesfonds, de Juvenile Diabetes Research
Foundation.
 
De Vos gaat onderzoeken welke factoren een
rol spelen bij de overleving van eilandjes van
Langerhans die verpakt worden in materialen
die beschermen tegen de afweerreacties in het
menselijk lichaam. De eilandjes van Langer-
hans bevinden zich in de alvleesklier en be-
vatten cellen die zorgen voor de productie
van insuline. Bij mensen met diabetes type 1
vernietigt het eigen afweersysteem deze cellen,
waardoor er functieverlies optreedt en het
lichaam geen insuline meer aanmaakt. Een
mogelijke behandeling om diabetes type 1 te
genezen, is transplantatie van de eilandjes van
Langerhans in kapsels die beschermen tegen
effecten van het afweersysteem.
Een goed begin in Ikazia
In het Ikazia Ziekenhuis in Rotterdam is na een intensieve verbouwing het nieuwe Moeder en Kind Centrum in
gebruik genomen. In het Moeder en Kind Centrum kunnen moeders bevallen in een huiselijke sfeer. In een van de
nieuwe kraamsuites beviel mevrouw Raczek van zoon Bartek. Het was de allereerste bevalling in het nieuwe centrum.
Voor, tijdens en na de bevalling blijft de moeder steeds met haar baby op haar ‘eigen kamer’. Op de foto van links
naar rechts:. R.P.D Kievit, algemeen directeur; mevrouw Raczek; baby Bartek; mevrouw De Jong, verpleegkundige en
mevrouw Van der Ent, teamleidster Moeder en Kind Centrum.
8 Gezondheid
Nummer 2
23 januari 2013
Nitriet wordt toegevoegd aan vlees voor een mooie rode
kleur en voor een verhoging van de houdbaarheid.
Minister Schippers van Volksgezondheid
opende donderdag 10 januari in het Eras-
mus MC in Rotterdam het eerste Hersen-
tumorcentrum van Nederland. In het cen-
trum werken verschillende disciplines,
waaronder neurologen, neurochirurgen,
neuro-oncologen en radiotherapeuten
nauw samen. De samenwerking moet ook
het onderzoek naar hersentumoren een
nieuwe impuls geven, waardoor snellere
innovatie in zorg en wetenschap mogelijk
wordt.
In Nederland krijgen jaarlijks ongeveer 2500
mensen een hersentumor. Ruim een derde
van hen heeft een zeer kwaadaardige variant
met een uiterst sombere prognose. Ondanks
een intensieve behandeling die bestaat uit
operatie, bestraling en chemotherapie  is de
gemiddelde levensverwachting slechts vijftien
maanden. De overige hersentumoren hebben
een betere prognose, maar alleen wanneer de patiënt een hoog specialistische behande-
ling ondergaat waarbij geen schade aan de
hersenen wordt toegebracht. Een kwaadaar-
dige hersentumor is één van de meest agres-
sieve en moeilijkst te behandelen vormen van
kanker. Dit type tumor komt  vrijwel altijd
weer terug. “We streven er op dit moment naar
patiënten een behandeling te geven waarmee
ze zo lang mogelijk een kwalitatief goed leven
kunnen leiden en dat vereist een zorgvuldig
afge wogen behandeladvies door specialisten
met heel specifieke expertise”, zegt neuro-
chirurg Clemens Dirven van het Hersentumor-
centrum. De bedoeling is dat patiënten door
de komst van het Hersentumorcentrum
kunnen rekenen op betere behandelingen.
Nu is de zorg voor patiënten met hersen-
kanker nog erg versnipperd over verschillende
afdelingen en ziekenhuizen. Als de behande-
lingen op één centraal punt worden gedaan,
zien behandelaars meer patiënten en doen ze
dus ook meer ervaring op. Dat is belangrijk,
want om een hersenoperatie goed te kunnen
doen en zoveel mogelijk van een tumor veilig
te kunnen verwijderen, moet een chirurg veel
ervaring hebben. Uniek aan het Hersentumor-
centrum is dat het wetenschappelijk onder-
zoek een prominente plek inneemt en nauw
verbonden is met de geleverde zorg.
De heiwerkzaamheden voor het nieuwe
Reinier de Graaf Gasthuis zijn vorige week
maandag afgerond. Hiermee loopt de bouw
ruim twee weken voor op de aanvankelijke
planning. In krap negen werkweken tijd is
de basis gelegd voor het nieuwe zieken-
huis.
 
De ruim 1800 heipalen vormen de basis voor
de fundering die momenteel verder wordt op-
gebouwd. De heiwerkzaamheden zijn voor-
spoedig verlopen. Rond de zomer wordt al het
hoogste punt van het nieuwe Reinier de Graaf
Gasthuis verwacht.
Op het parkeerterrein tussen de huidige
gebouwen van het ziekenhuisin Delft werkt
Bouwcombinatie Reinier de Graaf vof de
komende jaren aan een modern medisch
centrum van ruim 56.500 m
2
.  Het wordt een
gebouw dat verbondenheid moet uitstralen,
zowel intern als met de omgeving. Het gebouw
bestaat uit zes bouwlagen, die horizon taal
verbonden worden door een centrale as.
Het ziekenhuis wordt zo ingericht en vorm-
gegeven dat bezoekers en patiënten makkelijk
hun weg kunnen vinden en ook in de zorgver-
lening efficiënt kunnen worden geholpen. In
met name het interieur zijn veel elementen uit
de stad Delft en het Westland zichtbaar.
Ruwaard start
poli Geriatrie
Samenwerking bij
oogheelkunde
Gezamenlijke
spoedpost
De feestelijke eerste paal. De heiwerkzaamheden zijn zo voorspoedig verlopen dat de bouw ruim twee weken voor ligt op de aanvankelijke planning (foto Reinier de Graaf Groep).
Het hoogste punt wordt
rond de zomer verwacht
Minister Schippers opent eerste Hersentumorcentrum
De hersenen vormen een kwetsbaar gebied. Opereren in de hersenen vraagt veel expertise van de chirurg.
Het Ruwaard van Putten Ziekenhuis in
Spijkenisse startte een polikliniek Klini-
sche Geriatrie. Het Ruwaard werkt op dit
gebied samen met het Havenziekenhuis in
Rotterdam.
De regio Voorne-Putten vergrijst sneller dan
de rest van Nederland. Om kwetsbare ouderen
optimale zorg te kunnen bieden, is speci fieke
kennis en zorg noodzakelijk. Oudere patiën-
ten hebben vaak meerdere aandoeningen
tegelijkertijd. Behandeling van deze gezamen-
lijke aandoeningen vraagt om een specialis-
tische aanpak. Het Ruwaard van Putten
Zieken huis wil door het openen van een spe-
ciale poli Klinische Geriatrie de kwaliteit van
de medische zorg voor ouderen verder ver-
beteren. Het ziekenhuis heeft hiervoor samen-
werking gezocht met het Havenziekenhuis in
Rotterdam, waar zorg voor de oudere patiënt
één van de speerpunten is en in de loop van
de jaren veel expertise op dit gebied is ontwik-
keld.
Het Zaans Medisch Centrum (Zaandam) en
Oogziekenhuis Zonnestraal (Hilversum)
zijn per 1 januari 2013 een samenwerkings-
verband (joint venture) aangegaan voor
oogheelkundige zorg.
“Deze samenwerking biedt ons een unieke
kans om de kwaliteit van oogheelkundige zorg
in de regio te versterken en uit te bouwen. In
het gespecialiseerde Oogziekenhuis Zonne-
straal hebben wij de ideale partner op het
gebied van oogheelkunde gevonden om dit
doel te realiseren”, aldus Rob Dillmann, be-
stuursvoorzitter Zaans Medisch Centrum.
Voor de patiënt betekent deze samenwerking
kortere wachttijden en uitbreiding van behan-
delmogelijkheden. Co van Angelen, bestuurs-
voorzitter van Oogziekenhuis Zonnestraal:
“Binnenkort starten de werkzaamheden tot
het modelleren van de bestaande afdeling
Oogheelkunde naar een volledig nieuwe poli-
kliniek volgens de standaard van Oogzieken-
huis Zonnestraal. In de nieuwbouw van het
ZMC wordt de polikliniek voorzien van eigen
operatiefaciliteiten.”
De HuisartsenPost Haarlemmermeer, de
Huisartsenvereniging Haarlemmermeer
en het Spaarne Ziekenhuis in Hoofddorp
willen samen de acute zorg aan patiën-
ten ver beteren. Op 15 januari tekenden
de deelnemende partners een intentie-
verklaring om te komen tot een gezamen-
lijke spoedpost bij het Spaarne Ziekenhuis.
Het is de bedoeling dat deze spoedpost op
1 januari 2014 open gaat.
Een spoedpost is een combinatie van een
Huisartsenpost en Spoedeisende Hulp van
een ziekenhuis. De huisartsen en het zieken-
huis regelen samen de opvang van patiën-
ten die acuut hulp nodig hebben, ook in de
avonduren, tijdens de nacht en in het week-
end. Patiënten hoeven zich niet meer af te
vragen waar ze het beste naartoe kunnen,
maar kunnen straks op één plek terecht. Daar-
naast kunnen huisartsen en medewerkers van
de Spoedeisende Hulp de hulpverlening rond
patiënten beter afstemmen. En ook dat komt
ten goede aan de zorgverlening.  
9 Kliniek
Nummer 2
23 januari 2013
Heiwerk Reinier de Graaf
10 Advertentie
Nummer 2
23 januari 2013
Zuivere EPA-rijke visolie & omega-6 vetzuren met GLA in hun natuurlijke staat
eye q
‘Voor kinderen, tieners....
en hun ouders’
Eye Q in verpakkingen met 60 capsules voor € 11,95 consumentenprijs. Eye Q 210 capsules voor € 36,95
Eye Q Chew 180 capsules met aardbeismaak voor € 36,95 en 200 ml liquid citrussmaak voor € 19,50.
Onder andere verkrijgbaar bij De Tuinen, Vitamin Store, Gezond & Wel, gezondheidswinkels, DIO, DA , drogisten en apothekers
HOOGWAARDIGE VETZUREN
De Eye Q producten bevatten natuurlijke hoogwaardige vet-
zuren uit teunisbloemolie (bron omega-6 vetzuren GLA) en
uit duurzaam gevangen vis.
Tevens wordt extra vitamine E (antioxidant) toegevoegd aan
de visolie om de vetzuren te beschermen.
Eye Q bevat uitsluitend natuurlijke visolie, die een minimale
bewerking heeft ondergaan, is van hoge kwaliteit en vol-
doet aan de meest strenge kwaliteitsnormen voor dagelijks
gebruik.
Deze visolie wordt uitsluitend op het zuidelijk halfrond aan-
getroen en bevat een hoge, natuurlijke verhouding EPA ten
opzichte van DHA.
Een slimme formule met
omega-3 en omega-6 vetzuren
Menacalcin - een speciale formule met een gepatenteerd calciumcomplex en vitamine D3
Springeld Nutraceuticals, T 0186-626173 E info@springeldnutra.com
Health through nature, science and innovation
Menacalcin
met extra
vitamine K2 &
calcium/magnesium
Draagt bij aan het behoud
van normale botten
Een nieuw, gepatenteerd complex van de mineralen calcium, magnesium en
kaliumbicarbonaat dragen bij aan het behoud van normale botten.
Het Westerse voedingspatroon bevat relatief veel dierlijke eiwitten. Dit kan
verzuring geven. De toevoeging van natrium- en kaliumbicarbonaat aan
calciumsuppletie ondersteunt de buercapaciteit van het lichaam. Calcium is
nodig voor het behoud van normale botten.
Nieuwe Menacalcin bevat tevens vitamine D3. Dit draagt bij aan de normale
opname en verwerking van calcium en aan de normale calciumniveaus in het
bloed.
Daarnaast draagt vitamine D3 bij aan het proces van celdeling en aan het
normaal functioneren van het immuunsysteem.
Menacalcin bevat een extra hoeveelheid vitamine K2 (180 mcg per dag).
Vitamine K2 krijgt steeds meer publicitieit, mede omdat het bijdraagt aan
normale botten.
Menacalcin bevat per tablet 200 mg calcium, 45 mg magnesium,
90 mcg vitamine K2 en 5 mcg vitamine D3.
Het aanbevolen gebruik is 1 tablet twee maal daags.
Een verpakking met 60 tabletten kost 34,95.
Een stap vooruit waarbij de traditionele kennis van
toen wordt gekoppeld aan de innovatieve ontwik-
kelingen van nu.
Door toevoeging van de vluchtige olie uit curcuma
- Ar-turmeron - wordt de opneembaarheid sterk ver-
beterd.
De bioactieve curcumine met Ar-turmeron wordt
tot 6 x beter opgenomen dan gangbare curcumine.


Curmaxell 60 en 180 caps. met (per softgel):
250 mg bioactieve curcumine en 250 mg lijnzaadolie
Curmaxell
bioactieve curcumine
en ar-turmeron
6x BETER OPNEEMBAAR
Curcumine is een bestanddeel van kurkuma dat
veel gebruikt wordt in de Indische keuken.
Kurkuma is onder andere de kleurstof in kerrie.
d
e
Sl chtziendenkrant
NUMMER 1 - 23 JANUARI 2013 - WWW.SLECHTZIENDENKRANT.NL
8esIel sael ep
www.krijgikaegeeazeeavuaje.al
klle epbreagsIea
guua auur eea geed deell
Doe Mee! nieuw bij Regiobeurzen dit jaar
Het is nog niet de definitieve versie
maar de audiomaquette is wel al in
een vergevorderd stadium. Donder-
dag 24 januari zal Kamervoorzitter
Anouchka van Miltenburg de eerste
pilotmaquette van de Tweede Kamer
onthullen.
Dat gebeurt vanaf 09.30 uur in de
Statenpassage van het Kamergebouw
(ingang Lange Poten 4). Aanmelden is
gewenst via: geluidinzicht@upcmail.
com. Belangstellenden zijn vanaf 09.00
uur welkom. Cabaretier Vincent Bijlo
zal het programma, dat tot ongeveer
11.00 uur duurt, presenteren. Begin
april 2013 moet duidelijk zijn hoe de
denitieve maquette wordt en hoeveel
hij gaat kosten. Door aan het schaal-
model te voelen en naar audiofragmen-
ten te luisteren, kunnen mensen met
een visuele beperking zich een beeld
vormen van hoe het Kamergebouw er
van binnen uitziet.
Wie dit jaar naar een Regionale Beurs
voor Slechtzienden en Blinden gaat,
loopt de kans daar ook Radio509
tegen te komen.
Radio509 is een radiostation dat
dagelijks nieuws brengt uit en over de
wereld van mensen met een visuele
beperking. Dit radiostation doet dit
jaar ook verslag (vanaf locatie) van de
beurs.
Presentatie van
Kamermaquette
Radio509 op beurs
Emiel Cornelisse
Ook in 2013 organiseert Bas Baren-
dregt in samenwerking met branche-
vereniging Ziezo, de Regionale Beurs
voor Slechtzienden en Blinden. Nieuw
dit jaar is dat bij elke beurs ook een
Doe Mee! item wordt georganiseerd.
“Het gaat er om dat iedereen die tot de
doelgroep behoort of ervoor werkt, de
gelegenheid krijgt om mee te liften op
de populariteit van deze landelijk ver-
spreide beurzen. Dat kan door zich daar
voor een redelijke prijs te presenteren.
Denk bijvoorbeeld aan hen die boeken
schrijven, muziek maken, beeldhouwen,
pitrieten, houtbewerken, fotograferen
of sportief bezig zijn”, vertelt een
enthousiaste Bas Barendregt.
Activiteiten
Hierna volgt een opsomming van de
locaties van de beurzen met daar achter
tussen haakjes de datum en de Doe
Mee! activiteiten. Purmerend (31 januari,
watersport), Leiden (14 februari, schrij-
ven), Nijmegen (7 maart, MuZIEum
plus buitensporten) en Leeuwarden
(21 maart, lezingen over oogaandoenin-
gen). Na de zomerstop gaat het verder
in Weesp (12 september, binnenspor-
ten en spellen), Enschede (26 septem-
ber, lezingen over oogaandoeningen),
Arnhem (17 oktober, muziekworkshops
en Gelders Blaaskwintet plus bijdrage
Dedicon), Rotterdam (31 oktober, musi-
ceren en radiomaken), Urk (21 novem-
ber, driedaags arrangement met binnen-
en buitensport en spel) en tenslotte Den
Haag (12 december, politiek).
Contact
Wie iets aan de man/vrouw te brengen
heeft wat voor de doelgroep geschikt is,
zoals hierboven beschreven, wordt van
harte uitgenodigd contact op te nemen
met Bas Barendregt via basmbaren-
dregt@hotmail.com of (06) 242 329 72.
Lees ook het artikel op:
www.slechtziendenkrant.nl.
“Ongeveer vijftien jaar geleden was
ik een keer aan het hardlopen, trans-
pireerde, wreef in mijn ogen en be-
dekte daarbij mijn linkeroog en ont-
dekte dat ik met mijn rechteroog bijna
niets meer kon zien. Kort daarop werd
vastgesteld dat ik glaucoom heb.”
Schrijver Jan Siebelink, vooral bekend
geworden door zijn roman ‘Knielen op
een bed violen’, denkt achteraf dat het
een acute vorm van glaucoom moet zijn
geweest. Glaucoom, ook wel groene
staar genoemd, wordt veroorzaakt door
een hoge oogdruk en kan onbehandeld
uiteindelijk tot blindheid leiden. Siebe-
link: “In mijn rechteroog zit bijna geen
licht meer. Ik ben ook bang voor mijn
linkeroog en daar zie ik alles mee.”
Op 13 februari wordt de auteur 75 jaar.
Ter gelegenheid daarvan wijdt het
Letterkundig Museum in Den Haag een
tentoonstelling aan de schrijver. Siebe-
link zegt nog veel plannen te hebben.
Het geloof blijft een belangrijk thema
in zijn leven en in zijn werk. “Ik denk
natuurlijk ook na over de dood, ik heb
er de leeftijd voor. Ik ben vooral bang
voor de overgang naar het andere leven
en voor een toornige God. Mensen
denken dat ik het geloof heb losgelaten
maar dat is niet zo; ik ben heel erg door
mijn vader beïnvloed. Literatuur gaat
over het raadselachtige van de mens.
We zijn toch als zeer bewuste wezens
op deze aarde gezet. Pascal zei hij het
al: ‘We zijn een riet.’ Dat wil zeggen: we
zijn heel broos maar we zijn wel een
denkend riet; we weten alles wat we
doen. Dat maakt het leven heel mooi en
bijzonder maar tegelijkertijd ook heel
tragisch, vind ik. Daar kun je mooie
gedichten en een boek over schrijven,
maar het verandert niets aan het feit
zelf. Bij ‘Knielen op een bed violen’ gaat
het ook over geloof en over sterven.
Een zeer onbarmhartig geloof, bijna
meedogenloos en waarbij de liefde, al-
thans niet zichtbaar, geen rol speelt.”
Van het boek verschenen al 53 drukken
en werden ruim 670.000 exemplaren
verkocht.
Door Chrit Wilshaus (Tekstinzicht)
‘Ook bang voor linkeroog’
Jan Siebelink
Het leven is heel mooi,
maar tegelijkertijd ook
heel tragisch
2
brengt kwaliteit in uw leven
met ruim 1.000 producten
Ondervindt u dagelijks problemen met
zien en voldoen contactlenzen of een
bril niet meer? Dan heeft Worldwide
Vision het juiste product voor u. Ons
doel is hoogwaardige producten aan te
bieden die zo zijn aangepast dat ze dé
oplossing voor uw problemen kunnen zijn.
Hierdoor wordt het functioneren op
school, het werk of thuis weer goed
mogelijk en gemakkelijker.
Ons assortiment varieert van:
• grote toetsen telefoons tot eenvoudige mobieltjes
• sprekende horloges tot grote wandklokken
• gezelschapsspellen tot grootletter agenda’s
• loepen tot voorleesapparaten
• medicijndozen tot rollators
• zonnebrillen tot TV-brillen
• eenvoudige tot
geavanceerde verlichting
Ook bij het sporten en allerlei vormen van
vrijetijdsbesteding zijn onze aangepaste
producten vaak onmisbaar.
Vooruitstrevend als we zijn volgen
we steeds de nieuwste technieken en
ontwikkelingen op het gebied van deze
producten.
Dankzij ons uitgebreide internationale
netwerk slagen we er in ons aanbod
optimaal af te stemmen op de wensen
en behoeften van de gebruikers.
Levenscomfort verbeteren en
zelfstandigheid optimaliseren
T (+31) 013 52 85 666
F (+31) 013 52 85 688
E info@worldwidevision.nl
Luxemburgstraat 7 / 5061 JW Oisterwijk
www.worldwidevision.nl
Worldwide Vision
@WorldwideVision
i
Openingstijden
Maandag
t
/m vrijdag:
08.30 tot 17.00 uur
Bezoek- en afhaaltijden
alleen op afspraak
www.readspeaker.com
Geef uw website een stem
Zodat uw gebruikers kunnen
naar wat u te zeggen hebt!
luisteren
ReadSpeaker voegt spraak toe aan uw
online content, op PC en mobiel
ReadSpeaker
Dolderseweg 2A
3712 BP Huis ter Heide Tel: 030-692 4490 | nederland@readspeaker.com
low vision & braille center b.v.
Bezoek onze website voor een compleet overzicht van onze producten
of maak een afspraak voor een bezoek aan onze showroom.
Iris Huys ˆGouda ˆ 0182 - 525 889 ˆwww.irishuys.nl
Verbeter uw verlichting! Iris Huys. Voor al uw daglichtlampen!
Met deze draagbare, stijlvolle Foldi™ van Daylight
kunt u lang genieten van aangenaam licht.
ˆ 30 LED’s voor gelijkmatig en comfortabel licht
ˆ Werkt tot 8 uur op 3 AA-batterijen
ˆ USB-kabel voor sluiting op aan computer
Portable Taak LED-lamp
Art. : 45000-45010-45020
N
U


89,-
IN
3
KLEUREN LICHT
Energiesparende lamp, verbetert het contrast, zodat
u comfortabel kunt lezen zonder vermoeide ogen.
ˆ Gebruik naast bank, stoel of tafel
ˆ Lampenkap en arm volledig verstelbaar
ˆ Warmtewerende lampenkap, 20 Watt Daylight
Vloerlamp Flexi Vision
van € 182,-
Art. : 31067
N
U


175-
PERFECTE LEESLAMP
Groot, helder bereik met stijlvolle, mat chrome Day-
light tafellamp voor comfortabel lezen en werken.
ˆ Vermindert vermoeidheid van de ogen
ˆ 11 Watt TL-buis van 60cm
ˆ Lengte van armatuur: 95 cm
Art. : 32107 SCHADUWVRIJE VERLICHTING
N
U


119,-
Burolamp Slimline
van € 127,-
De perfecte Daylight-lamp voor kunstenaars die
behoefte hebben aan 20 Watt daglicht.
ˆ Biedt ideale werkomstandigheden
ˆ Uniek Clamp-lock systeem™ aan de schildersezel
ˆ Brede lampenkap met reflecterende coating
Schilderslamp
voor hobby
van € 81,35
Art. : 31275 VOL KLEURENSPECTRUM
N
U


75,-
Nummer 1
23 januari 2013
KNGF Geleidehonden leidt sinds
1935 blindengeleidehonden op voor
mensen met een visuele beperking.
Een geleidehond leidt zijn baas veilig
door het drukke verkeer en vermijdt
daarbij obstakels en situaties die
voor zijn baas gevaar kunnen op-
leveren. Voor de blinde baas betekent
een geleidehond meer bewegings-
vrijheid, onafhankelijkheid en ook een
nieuwe trouwe vriend. Larissa Klaas-
sen (achttien) kan er over meepraten.
Sinds kort gaat zij de deur niet meer
uit zonder Nyla, haar geleidehond.
“Veel mensen zien hun beperking als
een handicap. Ik zie het als een ver-
rijking. Bijvoorbeeld: als ik had kunnen
zien, had ik deze lieve hond niet ge-
had!”, zegt Larissa Klaassen opgewekt.
Een uitspraak die de vrolijke achttien-
jarige studente helemaal tekent. Ze is
positief ingesteld en straalt uit dat ze
samen met haar geleidehond Nyla alles
aan kan. Larissa studeert Informatica
aan de Hogeschool van Amsterdam.
“Er zijn niet veel meisjes die een ICT-
opleiding doen, ik ben de enige blinde
op school en de enige die een hond
meeneemt. Ik val wel op”, lacht Larissa.
Op schooldagen logeert Larissa bij een
kennis in Amsterdam of bij haar groot-
ouders in Hoorn. Maar elke vrije dag zit
ze op Texel bij haar moeder en zusjes.
Van wege al dat heen en weer gereis,
is Larissa dolbij met haar geleidehond:
“Nyla en ik vliegen samen overal naar
toe. In razend tempo, niemand kan
ons bijhouden. Om naar Texel te gaan
moeten we met de trein, de bus, de boot
en nog een bus. Omdat ik samen met
Nyla ben, vind ik die reis helemaal niet
erg.” Larissa heeft ook minder leuke
tijden gekend. “Op Texel zag de school
het na de derde klas van het VWO niet
meer zitten om mij te begeleiden - te las-
tig - en moest ik van school af. Daar sta
je dan als vijftienjarig meisje. Ik moest bij
mijn opa en oma in Hoorn gaan wonen
om de middelbare school te kunnen af-
maken. Ook het eerste studiejaar was
zwaar. Vooral door het reizen. Maar op
mijn achttiende verjaardag belde KNGF
Geleidehonden dat ze een geleidehond
voor me hadden. Door de komst van
Nyla is alles op zijn plaats gevallen. Al
bij het kennismakings bezoek liep ik
vlot met haar weg, het ging zo soepel.
Het gaf een geweldig gevoel. Ik heb
haar pas een paar maanden, maar het
is alsof we al jaren samen zijn”, zegt
Larissa. Ga voor meer informatie naar
www.geleidehond.nl of bel (020)
49 693 33.
Door Pauline de Bruin
(KNGF Geleidehonden)
Lees ook het artikel op:
www.slechtziendenkrant.nl
‘Door komst van Nyla is alles op zijn plaats gevallen’
Larissa en Nyla.
“Ik heb altijd tegen de stroom op
moeten zwemmen. Op mijn 24ste
begon ik mijn eerste bedrijf. Dan moet
je naar de gemeente voor een vergun-
ning en naar de bank voor geld. Toen
ik met mijn blindenstok binnenkwam,
wist ik wat ze dachten. Maar ik heb
doorgezet en daar heb ik nooit spijt
van gehad.”
Rinus Snoeren raakte als gevolg van een
auto-ongeluk zijn gezichtsvermogen
kwijt. Ruim zestien jaar geleden startte
hij met Worldwide Vision. “Als je een
visuele beperking hebt, moet je altijd
drie keer zo hard presteren om jezelf
te bewijzen.” Echt thuis voelen in wat
hij noemt ‘het blindenwereldje’ deed
hij zich niet. Dat wereldje was voor
hem teveel in zichzelf gekeerd. Maar
Rinus Snoeren wilde gewoon blijven
meedraaien en besloot zijn eigen bedrijf
te beginnen dat aangepaste producten
verkoopt.
“Ik praat liever niet over hulpmiddelen.
Het doel van de producten die ik
verkoop is om mensen te laten
blijven meedoen in de samenleving;
te laten ervaren dat het leven niet
ophoudt als je visueel beperkt wordt.”
Het assortiment ADL-artikelen,
producten voor algemene dagelijkse
levensverrichtingen, is het grootst bij
Worldwide Vision. “Het varieert van
sprekende horloges en aangepaste
mobieltjes tot voorleesapparaten en
alles wat daartussen zit. Daarnaast
hebben we ons eigen huismerk:
SenseWorks. Dat betekent dat we
onder eigen vlag producten laten
maken of ontwikkelen die elders niet
verkrijgbaar zijn.” Op dit moment
heeft Worldwide Vision circa twintig
huismerkproducten in het assortiment.
“Steeds zijn we op zoek naar nieuwe
producten.” Deze worden trouwens
pas in de catalogus opgenomen nadat
ze zijn uitgeprobeerd en goedgekeurd.
Zijn grote internationale netwerk helpt
hem deze op het spoor te komen. De
meeste producten van Worldwide
Vision komen uit Azië en Amerika. Maar
Rinus Snoeren hoeft niet altijd naar
deze werelddelen toe. “Veel Aziatische
leveranciers komen tegenwoordig
naar de grote internationale beurzen
in Europa. Bijvoorbeeld in Duitsland. Ik
vind het altijd een sport om te speuren
naar nieuwe producten, naar iets wat
een ander nog niet heeft. Dat is echt
mijn ding.”
Ondernemersprijs
Rinus Snoeren is ook heel erg actief in het
verenigingsleven van zijn woonplaats
Oisterwijk. Vooral in de muziek. Zo
zit hij in de muziekcommissie van het
jaarlijkse Oisterwijk Swingt festival. “Ik
heb altijd in allerlei besturen en in de
politiek gezeten; ik heb nooit het gevoel
gehad er buiten te staan. Dat wij in 2009
de Ondernemersprijs van Oisterwijk
hebben gewonnen, heeft zeker ook met
onze maatschappelijke betrokkenheid
bij Oisterwijk te maken gehad.”
Door Chrit Wilshaus (Tekstinzicht)
Helpen mee te blijven doen
Rinus Snoeren
Deze tekst is tot stand gekomen in
samen werking met het betreffende bedrijf
of organisatie.
Het doel van de
producten die ik
verkoop is mensen te
laten ervaren dat het
leven niet ophoudt als
zij visueel beperkt
worden
Architectuur is niet alleen om met
de ogen van te genieten maar kan
ook worden beleefd door aa nraken,
voelen, luisteren en ruiken. Dat
is waar het bij ‘Architectuur door
andere ogen’ om gaat. Het boek
werd eind vorig jaar onder grote
publieke belangstelling in Utrecht
gepresenteerd en is een pleidooi
voor meer zintuiglijke architectuur.
Aan het woord komen acht blinden
en slechtzienden, onder wie colum-
nist Vincent Bijlo en ex-fotograaf en
tegen woordig geluidskunstenaar
Hannes Wallrafen. Hoe beleven zij
respectieve lijk de Beurs van Berlage
en De Vis afslag in Scheveningen? Dat
is te horen op drie audio-cd’s die deel
uitmaken van het boek. ‘Architectuur
door andere ogen’ is een initiatief van
Stichting Zilvergrijs en kwam samen
met Bartiméus en Uitgeverij de Kunst
tot stand. Lees ook het artikel op
www.slechtziendenkrant.nl.
Wie een visuele beperking heeft
en naar een museum wil, weet niet
altijd van tevoren of dat museum
ook voor hem of haar aantrekkelijk
is. De website Museum4all die
afgelopen Slechtziendendag (19
januari, Utrecht) werd gepresen-
teerd, wil daar verandering in
brengen.
“De site wordt een online museumgids
met speciale aandacht voor mensen
met een visuele beperking of oog-
aandoening”, vertelt initiatiefnemer
Karlijn de Winter. Museum4all wil dat
ook mensen met een visuele handicap
in goed toegankelijke musea indruk-
ken en ervaringen kunnen opdoen.
Om Museum4all nancieel te kunnen
reali seren is een crowdfundingactie
opgezet via de website Voordekunst.
nl. “Crowdfunding houdt in dat het pro-
ject wordt gedragen door donateurs”,
legt De Winter uit. Wie mee wil doen,
neemt contact op met Karlijn de Winter
via info@museum4.all.eu. Lees ook het
artikel op www.slechtziendenkrant.nl.
Anders omgaan
met architectuur
Site op zoek
naar donateurs
Kunstenaar Hannes Wallrafen
Nummer 1
23 januari 2013 3
Lekker Luisterlezen
Als lezen lastig wordt, is luisteren
een ontspannen alternatief. Iedereen
krijgt er vroeg of laat mee te mak-
en: het lezen van een boek, krant of
tijdschrift wordt lastiger. Dat wil na-
tuurlijk niet zeggen dat men dan
maar moet stoppen met het lezen van
een heerlijke roman of favoriet maga-
zine. Op een ontspannen manier
kan nog altijd van lezen genoten
worden, door te gaan ‘luisterlezen’:
het luisteren naar gesproken lectuur.
Duizenden mensen maken al gebruik
van gesproken boeken, kranten en tijd-
schriften. Maar veel mensen weten niet
wat er mogelijk is en welk gemak en
plezier je er aan kunt beleven. Maarten
Verboom, directeur van Dedicon, licht
toe: “Dedicon produceert jaarlijks on-
geveer 1.300 nieuwe gesproken boeken,
die via Stichting Aangepast Lezen te
leen zijn. Er is inmiddels een collectie
van ruim 65.000 titels opgebouwd! Op
dit moment maken ongeveer 30.000
mensen die moeite hebben met lezen,
gebruik van deze gratis dienstverle-
ning. Maar er zijn natuurlijk veel meer
mensen in Nederland die problemen
ervaren met lezen. De schatting is on-
geveer het tienvoudige. Daarom zijn we
een project gestart om meer mensen
kennis te laten maken met gesproken
boeken, kranten en tijdschriften. We
willen mensen laten ervaren dat met
het luisteren naar gesproken lectuur
een wereld voor hen open gaat.” Carin
Reinders, directeur/bestuurder van
CODA uit Apeldoorn ziet een duidelijke
toegevoegde waarde van dit project
aan de dienstverlening van de open-
bare bibliotheek: “CODA kan onder-
steuning bieden voor mensen van 0 tot
103. Als lezen niet meer lukt dan bieden
we hulp en ondersteuning zodat je op
andere manieren geïnformeerd wordt,
ont roerd wordt door mooie verhalen
die je niet ziet, maar hoort. Ook voor
slechtzienden en blinden hebben we
de onder steuning die nodig is. Daar-
naast kunnen we samen met het onder-
wijs jongeren met dyslexie verlichting
bieden die zij zo hard nodig hebben,
omdat lezen voor hen geen genoegen
is.”
Wilt u meer weten over wat er allemaal
beschikbaar is of wilt u Luisterlezen ook
eens uitproberen? Neem contact op
met Aangepast Lezen: (070) 338 1500 /
klanten@aangepast-lezen.nl.
advertorial
‘Muziek voor alle
zintuigen’
17 oktober 2013 in Musis Sacrum
Arnhem
In samenwerking met de Regionale
Hulpmiddelen Beurs voor slechtziende
en blinde mensen organiseert Dedicon
dit muziekevenement voor en door
deze groep. Dat dit in de week van de
witte stok is, is beslist geen toeval.
In 2012 vond het eerste, geslaagde
project plaats met het Blaaskwintet van
Het Gelders Orkest. Slechtziende en
blinde mensen konden zelf ervaren wat
het spelen van een instrument inhoudt.
Ook konden zij de muzikanten zelf bena-
deren en bevragen. Vanwege de overwel-
digende reacties is het idee ontstaan een
concert voor en door de slecht zienden en
blinden te organiseren. Zeker een uitda-
ging. En geweldig dit te realiseren. Muziek
is een verbindende factor voor mensen.
Plezier in het luisteren en zelf spelen
is mooi om te ervaren; zowel voor de
luisteraar als ook voor de muzikant.

Dedicon biedt aan de muziekstukken
om te zetten in toegankelijk formaat en
hiermee haar dienstverlening onder de
aandacht te brengen. Dit is belangrijk
volgens Dedicon en daarom draagt zij
dit initiatief een warm hart toe. Graag
betrekken wij onze samenwerkings-
partners zoals Bartimeus en Visio hierin
om er een nog mooier evenement van
te maken.
4
Nummer 1
23 januari 2013
De afgelopen jaarwisseling raakten
101 ogen blijven beschadigd. Het
jaar daarvoor waren het er iets meer:
105. De cijfers die het Nederlands
Oogheelkundig Gezelschap vorige
week presenteerde raken de meeste
mensen maar even. De slacht offers
hebben er de rest van hun leven mee
te maken. Een van hen is de zeven-
tienjarige Jordin Andriessen uit
Dordrecht. Hij raakte iets na midder-
nacht een groot deel van het zicht in
een oog kwijt door een ongeluk met
vuurwerk.
Kort nadat het nieuwe jaar 2012 was
begonnen, ging Jordin naar buiten om
vuurwerk af te steken. Daar was hij druk
mee bezig toen de vuurwerkpot van de
buren omviel. Het kruit schoot recht in
zijn ogen. Het was meteen duidelijk dat
dit niet goed was. Zijn ene oog was vol
geraakt en erg opgezwollen. Hij kon het
zelf niet open krijgen. In het andere oog
was minder kruit terecht gekomen. In
eerste instantie werden zijn oog in het
ziekenhuis in zijn woonplaats schoon-
gespoeld. Maar al snel bleek dat dit niet
voldoende was. In Het Oog ziekenhuis
Rotterdam bleek dat er nog kruit in zat
en dat moest er worden uit gesneden. “Ik
heb nu in dat oog nog maar voor tien
procent zicht”, vertelt Jordin. Maar het
is anders dan voor mensen die een oog-
ziekte hebben, legt hij uit. Hij heeft zelf
het idee dat hij met het ene stukje iets
meer waarneemt dan met het andere.
Vergelijk het met een beschadigde foto.
Zijn iris is gescheurd en zijn pupil rea-
geert niet meer op licht en donker. De
pupil staat altijd in de grote stand. Er
volgt nog een operatie waarbij de iris
wordt gehecht en de pupil in de juiste
stand wordt gezet. “Ik kan niet goed
meer diepte zien”, antwoordt Jordin op
de vraag welke gevolgen zijn oogletsel
heeft. “Badmintonnen of voetballen gaat
bijvoorbeeld niet goed. Ik kan niet goed
inschatten wanneer ik de shuttle of de
bal moet raken. Ik zit nu nog op voet-
bal, maar daar ga ik van af. Het is niet
leuk meer. Ook 3D-lms kan ik niet meer
kijken. En als ik op een trap loop, moet
ik goed kijken of ik de diepte wel goed
inschat.” Leren ging de eerste tijd ook
moeilijk, vertelt hij. Hij kreeg hoofdpijn
en pijn aan zijn ogen van de inspanning
die het lezen hem kost. Gelukkig had dat
geen consequenties, hij ging over en zit
nu in de havo-examenklas. Met vuur-
werk is hij heel voorzichtig geworden.
De afgelopen jaarwisseling heeft hij zelf
geen vuurwerk meer afgestoken.
Door Marja den Otter
“De oogheelkundige zorg aan vuur-
werkslachtoffers kost de samen-
leving elk jaar anderhalf miljoen euro,
oftewel duizend staaroperaties bij
bejaarden.” Tjeerd de Faber, oogarts
in Het Oogziekenhuis Rotterdam en
woordvoerder van het Nederlands
Oogheelkundig Gezelschap (NOG) wil
er maar mee aangeven welke prijs de
liefde voor het één keer per jaar zelf
afsteken van vuurwerk heeft. Vorige
week presenteerde het NOG de cijfers
van de afgelopen jaarwisseling:
23 blinde ogen (waarvan 21 volwas-
sen- en twee kinderogen).
De cijfers, die het NOG nu voor het vijfde
achtereenvolgende jaar verzamelde, zijn
weinig hoopvol. Rond de jaarwisseling
zijn 264 mensen met oogletsel behan-
deld. Onder hen waren 155 mensen die
zelf het vuurwerk afstaken en 109 om-
standers. In totaal raakten 324 ogen
beschadigd, waarvan 101 blijvend. Van
de 23 ogen die helemaal blind werden,
moesten er acht worden verwijderd. In
de vijf jaarwisselingen waarin het NOG
de cijfers heeft geregistreerd zijn in
totaal 111 ogen door vuurwerk blind ge-
worden. De cijfers over de afgelopen vijf
jaar schommelen enigszins, maar ver-
tonen geen dalende lijn. “Het blijkt dat
we als samenleving geen stap vooruit
komen”, concludeert Tjeerd de Faber.
“Je ziet wel wat tendensen. De gemid-
delde leeftijd van de slachtoffers neemt
bijvoorbeeld toe.” Dit jaar waren het
vooral jonge mannen en vrijwel geen
kinderen. De voorlichting die wordt ge-
geven via kanalen als de scholen en
het jeugdjournaal zet volgens De Faber
zoden aan de dijk. Dit jaar waren het
vooral de mensen die vuurwerk afsta-
ken die het slachtoffer werden, slechts
41 procent was omstanders. Dat komt,
denkt De Faber, doordat het regende.
Mensen bekeken het afsteken van achter
hun raam en dat is een stuk veiliger. Voor
de kijkers die wel buiten stonden vorm-
de de harde wind en daarmee afzwaai-
ende vuurpijlen een gevaar. Zagen de
plastisch chirurgen vooral slacht offers
van illegaal vuurwerk, de oogartsen
zagen voornamelijk de gevolgen van het
afsteken van legaal vuurwerk. “Ik zeg
altijd: Nederland is een heel veilig land,
behalve zestien uur per jaar.” In Neder-
land wordt het afsteken van vuurwerk
gedoogd tussen 10.00 en 02.00 uur. Van
de slachtoffers heeft 96 procent ooglet-
sel opgelopen binnen die uren. Dat be-
tekent, zegt De Faber, anderhalf blind
oog per gedooguur. Zelf hield hij al zes
jaar de cijfers bij, tot hij vijf jaar geleden
vond dat de maat vol was. De oogart-
sen moesten van zich laten horen. Het
NOG ging landelijke cijfers verzamelen
en verzocht de overheid (tot nog toe ver-
geefs) om een vuurwerkverbod, stimu-
leerde het dragen van een vuurwerkbril
en toont jaarlijks de cijfers om mensen
wakker te schudden en tot gedragsver-
andering aan te zetten. “Wij presenteren
de cijfers en de Nederlandse samen-
leving moet zien wat zij ermee doet.”
Door Marja den Otter
‘Ik heb in een oog nog maar tien procent zicht’
Oogarts Tjeerd de Faber
Voorbeelden van oogletsel zoals De Faber ze tegenkomt. Deze foto’s betreffen niet de
ogen van Jordin.
De prijs van vuurwerk
Op dit moment zijn er ongeveer 320.000
slechtziende mensen in Neder land. Dit
zijn veelal 65-plussers. Eén van de be-
langrijkste oorzaken van slechtziend-
heid is Maculadegeneratie, ook wel MD
genoemd. MD is een progressieve oog-
aandoening waarbij de slechtziendheid
op termijn zelfs kan uitmonden in blind-
heid, echter met behoud van het niet-
centrale gezichtsveld.
Helaas is er nog geen volledig afdoende
behandeling tegen MD ontwikkeld. Tach-
tig procent van de natte MD- patiënten
wordt behandeld met Lucentisof Avastin-
injecties. Gemiddeld worden er ongeveer
zes injecties per jaar per oog gegeven.
Bij zeventig procent van de patiënten is
er sprake van een stabilisatie van het ge-
zichtsvermogen, maar de risico’s op de
lange termijn zijn nog niet bekend.
De zeventigjarige heer Heijnen heeft
Maculadegeneratie: “Sinds een aantal
jaren weet ik dat ik Maculadegeneratie
heb, maar eigenlijk ben ik al mijn gehele
leven slechtziend. Nu kom ik regelmatig
in Het Oogziekenhuis en krijg injecties in
mijn ogen. Alhoewel dat op zich zelf geen
pretje is, ervaar ik het bezoek aan het
ziekenhuis niet als onplezierig. Vanzelf-
sprekend zou ik hier liever helemaal niet
komen, maar ja daar is op dit moment
natuurlijk niet zoveel aan te doen.”
In de eerste week van 2013 is Het Oog-
ziekenhuis Rotterdam gestart met voor-
lichting over hulpmiddelen voor patiënten
met Maculadegenera tie. Na de afspraak
met de oogarts kunnen MD-patiënten
direct bij Ergra Low Visionterecht voor
een quickscan. Tijdens deze scan wordt
samen met de patiënt besproken of deze
wellicht al tijdens de behandeling beter
zou kunnen lezen en zien met behulp van
hulpmiddelen.
De heer Heijnen: “Op dit moment zie ik
vlekken en om beter te kunnen lezen,
gebruik ik diverse soorten loepen, zoals
een hand- en een beeldschermloep. De
specialist van Ergra vertelde mij dat er
wellicht ook nog andere hulpmiddelen
zijn waarmee ik beter televisie zou
kunnen kijken. Morgen heb ik dan ook
een vervolgafspraak. Ik ben benieuwd!
Hoe vaak zal ik nog naar Het Oogzieken-
huis moeten komen voor injecties en met
welke hulpmiddelen zal ik straks beter
kunnen lezen en televisiekijken?”
Meer weten over Maculadegeneratie?
www.oogziekenhuis.nl/overzicht-aan-
doeningen-en-behandelingen/macula-
degeneratie-informatie.html.
In de volgende edities van de Slechtzien-
denkrant kan men de vervolgafspraken
van de heer Heijnen in Het Oogziekenhuis
volgen.
MD-patiënt in Het
Oogziekenhuis
Nederland is een heel
veilig land, behalve
zestien uur per jaar
5
Nummer 1
23 januari 2013
6
www.tactileview.com
www.routetactile.com
telelfoon 026-3628711
• Van voelen naar kijken – van kijken naar voelen
• Voelbare afbeeldingen voor blinden en slechtzienden
• Van basisschool tot werk, van kleurplaat tot wiskunde
• Zelf voelbare plattegronden maken van elke omgeving
Nummer 1
23 januari 2013
Om nog meer mensen het gemak en
de mogelijkheden van de Webbox te
laten ervaren, worden er dit jaar door
het hele land huiskamerdemonstra-
ties georganiseerd.
Op het moment dat deze krant ver-
schijnt, zijn er al zeventig gepland.
Het idee van de bijeenkomsten is af-
komstig van Bas Barendregt. “Dit jaar
staat Solutions Radio ook weer op de
Regio nale Beurs voor Slechtzienden en
Blinden (zie elders in deze krant, red.).
Daarmee komen we echter niet overal in
Nederland. En zo werd het idee voor de
huiskamerdemonstraties geboren. Door
de huiskamerdemonstraties is het nu
mogelijk geworden om in principe bij je
om de hoek een demon stratie te krijgen
van iemand uit de doelgroep.” Wie een
Webbox thuis demonstratie zou willen
geven of wie daar aan deel wil nemen,
kan contact opnemen met Claudia of
Theo van Solutions Radio in Delft via
(015) 26 259 55.
Huiskamerdemo van Webbox
Uitgever, tevens redactie-adres en
advertentieverkoop:
Gouda Media Groep BV
Crabethstraat 38 D, 2801 AN Gouda
T: (0182) 322 456
E: redactie@slechtziendenkrant.nl
(ook voor tips)
E: info@slechtziendenkrant.nl
(alleen voor advertenties)
Advertentieverkoop
Anneke de Pater, (0182) 322 451
Coördinatie:
Bas Barendregt
Opmaak en (eind)redactie:
Gouda Media Groep
Digitale krant, website:
Deze krant verschijnt ook in digitale
vorm en met meer nieuws op:
www.slechtziendenkrant.nl.
Colofon
Voortaan treft men in De Slechtzien-
denkrant een agenda aan voor de
komende maand. Berichten voor deze
agenda, die men ook op de website
van deze krant vindt (www.slecht-
ziendenkrant.nl), kan men sturen naar
redactie@slechtziendenkrant.nl.
MD = maculadegeneratie. Elders in
deze krant vindt men informatie over
de Webbox huiskamerdemonstraties
en over de beurs.
24 januari
MD Bijeenkomst Bussum
(035) 6911532
25 januari
MD info café Utrecht
(0348) 471424 of 0618182604
29 januari
MD café Eindhoven
(040) 2520650
30 januari
MD bijeenkomst Rotterdam
(010) 4502021
31 januari
Hulpmiddelenbeurs Purmerend
www.hulpmiddelenbeurs.nl
31 januari
MD café Franeker
(0517) 342151
4 februari
MD informatiebijeenkomst Harderwijk
(030) 2980707
6 februari
MD café Groningen
(050) 5265867 of (050) 5734821
8 februari
35-jarig jubileum NVBS Utrecht
www.nvbs.nl
13 februari
Webbox2 demo Doetinchem
www.orionwebbox.org
14 februari
Hulpmiddelenbeurs Leiden
www.hulpmiddelenbeurs.nl
14 februari
Webbox2 demo Emmen
www.orionwebbox.org
Agenda
In de wereld van de slechtzienden
is het een bekend probleem, maar
er zijn nog veel meer mensen die
ermee tobben: de slechte leesbaar-
heid van de ondertitels op de tv.
Mensen kopen vaak een toestel met
een groter scherm en er is weer even
minder reden tot klagen. Maar groter
maken van het lettertype biedt toch
vaak weinig soelaas, tenminste als
de werkelijke oorzaak schuilt in het
slechter worden van de ogen. Je kunt
de letters dan wel zien, maar als je
twee woorden verder bent, dan is de
ondertitel alweer verdwenen. Toch
hoeft men er niet mee te tobben, want
er is een oplossing voor. Die bestaat
uit het automatisch laten voorlezen
van de ondertitels.
Dat gebeurt met een kunstmatige,
maar zeer goed verstaanbare stem,
waar men natuurlijk even aan moet
wennen. Maar men kan nu tenminste
weer naar het journaal, de documen-
taire, lm of actualiteitenrubriek kijken.
Het maakt mensen meer zelfstandig en
onafhanke lijk. De stem komt gewoon
uit een aantrekkelijk kastje, dat eruit
ziet als een platte luidspreker. Dit kastje
is de Webbox en kan de ondertiteling
laten horen van tien televisiezenders.
Dat zijn Nederland 1, 2 en 3. RTL 4, 5, 7
en 8, SBS 6, Veronica en Net 5. Maar de
Webbox kan nog veel meer. Want wie
problemen heeft met het lezen van de
tv-ondertiteling, heeft dat ongetwijfeld
ook met het lezen van boeken, kranten
en tijdschriften. Dankzij de verbinding
met Internet (men heeft geen computer
nodig) kunnen mensen met een lees-
beperking bijvoorbeeld ook voor ge-
sproken boeken, kranten en tijdschrif-
ten gebruikmaken van de Webbox.
Ook voor het laatste nieuws, het weer-
bericht, ettelijke radiozenders, uitzen-
ding gemist, hoorspelen en podcasts
met interessante informatie is de Web-
box te gebruiken.
Ook individuele wensen, denk aan de
kerk om de hoek, de lokale informatie
krant, gemeentenieuws enzovoorts,
kunnen worden gerealiseerd. Ondanks
het uitgebreide aanbod aan informatie
en amusement is de Webbox uiterst
eenvoudig, intuïtief en geheel op het
gehoor en gevoel te bedienen. De
Webbox kan worden aangesloten aan
een vaste of draadloze (WiFi) internet-
aansluiting, en kost 549 euro inclusief
BTW. Overigens wordt de Webbox door
de zorg verzekeraar vergoed. Heeft men
nog geen internet, maar wel kabel-
televisie, dan zijn er mogelijkheden voor
een zeer gunstig geprijsde internetaan-
sluiting. Aan de dienst waarmee met de
Webbox toegang wordt geboden aan
een scala van informatie en amuse-
ment is een basisabonnement van 5,95
euro per maand verbonden. Voor meer
informatie en een demonstratie zie
www.orionwebbox.org.
Weer met plezier tv-kijken
Ondanks het
uitgebreide aanbod
aan informatie is de
bediening uiterst
eenvoudig
De Webbox kan de ondertiteling laten horen van tien televisiezenders.
7
Het is een tussenoplossing maar
doordat het Doofblindennetwerk
(DBN) en netwerkorganisatie Viziris
opgingen in de nieuwe Oogvereniging
Nederland, kon deze organisatie in
januari dit jaar toch worden op gericht.
Het was de bedoeling dat zeven orga -
ni saties vanaf begin dit jaar de Oog-
vereniging Nederland zouden vormen.
Daarbij ging het om: Federa tie Ouders
Visueel Gehandicapten (FOVIG),
Glaucoomvereniging, Neder landse Ver-
eniging van Blinden en Slechtzienden
(NVBS), de Nederlandse Vereniging van
Geleidehondgebruikers (NVG) en Retina
Nederland. Maar laatst genoemde be-
langenorganisatie stemde niet in met
de fusie (op een paar stemmen na werd
geen benodigde tweederde meerder-
heid gehaald), waardoor de fusie op
losse schroeven kwam te staan. Als
juridische oplossing voor het probleem
werd toen bedacht om Viziris en DBN
alvast op te laten gaan in de nieuwe
Oogvereniging Nederland. Lees verder
op: www.slechtziendenkrant.nl.
Oogvereniging toch van start
Peter Hulsen, directeur van Oogvereniging
Nederland.
twitter.com/slechtzienden
www.slechtziendenkrant.nl
Deze tekst is tot stand gekomen in
samen werking met het betreffende bedrijf
of organisatie.
Nummer 1
23 januari 2013
8
Webbox 2:
biedt nieuws, informatie en ontspanning.
Is snel, slim en simpel te bedienen
ORIONWebbox: actuele informatie op afroep!
Meer informatie bel met 015-262 59 55 of mail naar
info@orionwebbox.org of kijk op www.orionwebbox.org
Wilt u de Webbox2 eens bekijken?
Er zijn meer dan 1000 mogelijkheden!
Dat kan op afspraak bij de regionale centra van Visio
en Bartiméus, bij een groeiend aantal bibliotheken
en onze wederverkopers. En natuurlijk ook op de
Regionale Beurzen voor Slechtzienden en Blinden
ZieZo. (zie www.hulpmiddelenbeurs.nl)
Maar er zijn ook honderden enthousiaste Webbox-
gebruikers die hun huis openstellen voor demonstraties
voor belangstellenden. Zo krijgt u uitleg van ervaren
Webbox-gebruikers, misschien wel de mooiste manier
om ermee kennis te maken.
31 januari 2013: Regionale Beurs ZieZo in
Purmerend
6 februari ‘s middags bij de NVBS afdeling
Delft en Den Haag en omstreken
14 februari 2013: Regionale Beurs in Leiden
14 februari thuisdemo in Emmen
20 februari thuisdemo in Oostvoorne
20 februari thuisdemo in Zwolle
21 februari thuisdemo in Driebergen
25 februari thuisdemo in Deventer
voor opgave voor de thuisdemo’s kunt u
contact opnemen met Solutions Radio,
vraag dan naar Claudia of Theo.
Ik ben méér dan
een DAISY-speler
de TV-ondertiteling
spreek ik ook uit
...en ook het laatste
nieuws en de dagelijks
gesproken krant!
...ik ben tevens
een (internet)
radio ontvanger
ik word (onder
voorwaarden) vergoed
door de zorgverzekeraar
Nummer 1
23 januari 2013
11 Advertorial
Nummer 2
23 januari 2013
"Leep deer de gangen en je zIet het verschII." Drs. P. LItteey,
sInds kert dIrecteur-bestuurder van zIekenhuIs NIjSmeIIInghe
In Drachten weet dat het In 'zIjn' zIekenhuIs schener Is dan
In veeI andere InsteIIIngen. Meteen bIj bInnenkemst In de
heefdentree vaIt het de bezeeker ep: de vIeeren gIImmen en
zIjn brandscheen. De ruImte zIet er frIs en verzergd uIt.
ºHeL zlekenhuls moeL er neL|es en schoon ulLzlen. DaL vlnden we van wezenll|k
belang. HeL moeL preLLlg zl|n om hler Le verLoeven", zegL LlLLooy. ºMensen gaan zlch
snel lrrlLeren als heL er nleL neL|es ulLzleL. º lolkerL 8rouwers, dlrecLeur 8edrl|í en
Gebouwen bl| Nl|Smelllnghe vulL aan: ºAls |e ln een zlekenhuls llgL waar heL slordlg
en rommellg ls, verwachL |e daL heL ook meL de resL van de zorg nlks zal zl|n."
Nl|Smelllnghe ls een zlekenhuls voor paLlenLen ulL de reglo ZuldoosL·lrlesland. HeL
heeíL ¸¸§ bedden en ulLgebrelde pollkllnlsche voorzlenlngen. Alle speclallsmen zl|n
er verLegenwoordlgd. HeL zlekenhuls doeL heL goed, daL bll|kL bl|voorbeeld ulL heL
íelL daL heL ln zo¡o naar Fnanclele maaLsLaven als besLe zlekenhuls van Nederland
ulL de bus kwam ln de HealLhcare 1op ¡oo van onderzoeksbureau AML. Len |aar
laLer bleek heL zlekenhuls de besLe volgens de Dr Yep |aarglds zo¡¡.
Maar ook meL de Lechnlsche kwallLelL van de schoonmaak zlL heL ln Nl|Smelllnghe
goed. Al slnds ¡§§§ maken de medewerkers van ISS Cure & Care heL gehele zleken·
huls schoon op AQL¸ nlveau. DaL beLekenL daL heL hele zlekenhuls wordL schoonge·
maakL volgens sLandaarden dle gelden voor een operaLlekamergebled. HeL zleken·
huls ls daarln unlek ln Nederland. Aan de Lechnlsche kwallLelL van de schoonmaak
valL welnlg oí nleLs meer Le verbeLeren. HeL hoge nlveau bll|íL |aar op |aar gehand·
haaíd. De volgende sLap ls dan vaak: ln overleg Lreden meL heL schoonmaakbedrl|í
om wel heL hoge nlveau Le handhaven, maar Legen mlnder geld. ºZo wlllen wl| heL
nleL", zegL lolkerL 8rouwers. ºWl| wlllen |ulsL een verdere verbeLerlng."
Dle verbeLerlng ls ln samenspraak meL ISS gevonden ln heL gasLgerlchL schoon·
maken. Slnds ¡ okLober vorlg |aar werken de schoonmakers op deze nleuwe manler.
Waarom zou een zlekenhuls daarvoor klezen? |an KreeíL (commercleel dlrecLeur ISS
Cure & Care) kan daarvoor verschlllende redenen noemen: ºPaLlenLen, bezoekers
en medewerkers worden krlLlscher. Zlekenhulzen moeLen door de Loegenomen
concurrenLle zlch sLeeds meer lnzeLLen om paLlenLen Le wlnnen en ze Le behouden.
Daarbl| worden de zlekenhulzen vaker aígerekend op 'zachLe íacLoren' zoals be·
|egenlng, eLen en schoonmaak." 8l| heL gasLgerlchL schoonmaken kl|kL heL schoon·
maakbedrl|í vooral naar de gebleden waar paLlenLen en bezoekers komen. HeL ls
belangrl|k daL ln deze rulmLes een velllge, hyglenlsche en plezlerlge
omgevlng wordL gecreeerd. ConcreeL beLekenL daL bl|voorbeeld daL de pollkllnleken
nleL langer op een vasL Ll|dsLlp een oí Lwee uur lang worden schoongemaakL en de
resL van de dag nleL meer. De medewerker komL nu verspreld over de dag een aanLal
keren langs en kl|kL oí de LolleLLen schoon zl|n, de koíFebekerL|es opgerulmd. Hl| oí
zl| werkL Ll|dens de uren daL ook de paLlenLen de pollkllnlek bezoeken. De schoon·
maakmedewerker ls zlchLbaar aanwezlg en ook bereld even de weg Le wl|zen oí de
paLlenL op een andere manler van dlensL Le zl|n. DaLzelíde gebeurL op de aídellngen.
De schoonmaakmedewerkers werken ook daar meer verspreld over de dag. Drle
keer per dag worden de aídellngen nagelopen. HeL voordeel daarvan ls daL dlngen
nleL bll|ven llggen LoL de volgende dag. Als er 's mlddags bl|voorbeeld een
vrl|gekomen bed moeL worden schoongemaakL, gebeurL daL dezelíde dag nog. DaL
hoeíL nleL meer Le wachLen LoL de volgende ochLend. Op deze manler wordL meer
gewerkL vanulL de behoeíLe dle er op daL momenL ls op de aídellngen oí de
pollkllnleken. Lr wordL geschoven daarvoor meL uren en meL medewerkers.
ºWe komen ulL heL 'uurL|e íacLuurL|e', en we proberen de veranLwoordell|kheld nu
zo laag mogell|k ln de organlsaLle Le krl|gen", zegL 8rouwers hlerover. º|e zleL daL
mensen dlL leuk vlnden."
Nl|Smelllnghe heeíL bewusL voor ISS gekozen, om samen meL dlL bedrl|í dle omslag
Le maken. 8rouwers: ºWe zouden noolL de eersLe de besLe parLl| hlervoor opdrachL
geven. |e moeL verLrouwen hebben ln dle parLl|. We kennen ISS al langer. DaL
verLrouwen ls er. UlLelndell|k krl|g |e de leverancler dle |e verdlenL. Wl| wlllen heL
besLe zlekenhuls van Nederland zl|n. Daar doen we ons sLlnkende besL voor. Ook de
schoonmakers doen daL. Lr zlL echL een Leam daL ervoor gaaL, daL ls cruclaal. HeL
hele spel moeL zlch nog bewl|zen ln cl|íers, maar de voorLekenen zl|n goed. We zl|n
absoluuL op de goede weg."
'Leep deer de gangen en
je zIet het verschII'
Het management Is entheusIast ever het gastgerIcht scheenmaken. Maar wat
betekent deze manIer van werken veer de scheenmaakmedewerker? Dat beIIchten
we In een artIkeI dat verschIjnt In de Zerg- en ZIekenhuIskrant van 6 februarI.
Folkert Brouwers en Drs. P. Littooy
Rondetafelgesprek over gastgericht schoonmaken in ziekenhuis NijSmellinghe.
Links achter de tafel in pak: Jan Kreeft, commercieel directeur ISS Cure & Care.
12 Advertentie
Nummer 2
23 januari 2013
HET AFDELINGS- EN MEDISCH SECRETARESSECONGRES
Verbindend, pro-actief en professioneel
18 april 2013 | 9.30 – 17.00 uur | ReeHorst, Ede
Dit congres is dé dag voor afdelings- en medisch secretaresses
om kennis binnen dit specifieke vakgebied op te kunnen doen.
Tijdens dit congres krijgen secretaresses theoretische en praktijkgerichte informatie
mee waardoor ze nog beter invulling kunnen geven aan hun functie.
Het perfecte cadeau voor uw secretaresse tijdens secretaressedag!
đ Leer over de laatste trends op jouw vakgebied
đ Volg de route naar ‘secretaresse nieuwe stijl’
đ Voeg een vleugje assertiviteit toe aan jouw hulpvaardigheid en
dienstbaarheid als management ondersteuner
đ En leer omgaan met agressieve patiënten
Kijk voor meer informatie en aanmelden op: www.reedbusinessevents.nl/secretaressecongres
WEGENS
SUCCES
VERVOLGD!
Een congres over zelfsturende teams in de zorg -
valkuilen en succesfactoren uit de praktijk
Samen aan het roer
Landelijke studiedag
Woensdag 17 april 2013
Cultuur- en congrescentrum Antropia, Driebergen
· Wat zijn de voorwaarden voor de effectiviteit van zelfsturende teams?
· Hoe voert u stapsgewijs het werken in zelfsturende teams in?
· Ìn een halve dag bent u op de hoogte van de valkuilen en
succesfactoren uit de praktijk!
Meer informatie:
www.medilex.nl/zelfsturing
¦lc|nc laal¡c- |- ccn vcr¡lccgkund|g k|ndcrdagvcrbl|¡l, hcl k|ndcrdag-
vcrbl|¡l |n rcg|c ¦cnncncrland cn 2aan-lrcck cn cngcv|ng waar k|ndcrcn
ncl ccn c×lra cn,cl vcr¡lccgkund|gc zcrgvraag lcrcchl kunncn vccr dc
dagcl|¡k-c c¡vang. Jcngc k|ndcrcn ncl ccn chrcn|-chc z|cklc, ccn
aangcbcrcn alw|¡k|ng cl langdur|g hcr-lcl na ccn z|ckcnhu|-c¡nanc
kr|¡gcn c¡ ¦lc|nc laal¡c- adc¸ualc vcrzcrg|ng cn vcr¡lcg|ng |n ccn
vc|l|gc cngcv|ng.
¦lc|nc laal¡c- laarlcn : /--cndclll
lccl gcwccn cn lcch b|¡zcndcr¦
Vccr nccr |nlcrnal|c kunl u vr|¡bl|¡vcnd ccnlacl ncl cn- c¡ncncn.
¦lc|nc laal¡c- hccll lwcc lccal|c-.
lccal|c laarlcn lccal|c /--cndclll
lru--cl-lraal l lcr¡--lraal lC+l
2C5+ Rl laarlcn l;cc JI /--cndclll
C25-;+C7ÿ;; C7;-c+C7;l2
|nlcèklc|nc-naal¡c-.nl www.klc|nc-naal¡c-.nl
Cccn -landaard k|ndcrdagvcrbl|¡l, naar ccn b|¡zcndcr k|ndcrdagvcrbl|¡l
vccr k|ndcrcn lcl ; ¡aar d|c -¡cc|l|ckc vcr¡lccgkund|gc zcrg ncd|g
hcbbcn. lcl dccl |- dc cnlw|kkcl|ng-kan-cn van dc k|ndcrcn lc
bcvcrdcrcn cn hcl gcz|n lc cnlla-lcn.
Cc-¡cc|al|-ccrd Vcr¡lccgkund|g
¦|ndcrdagvcrbl|¡l
Onvolledige overdrachten, bij elk verzoek
een diepe zucht en niet handelen volgens
de professionele standaard... de collega
die ondermaats presteert kan men zo aan-
wijzen. Het gedrag van die collega leidt tot
irritaties, een slechte sfeer in het team en
bovenal slechte zorg. Wanneer is de maat
vol en onderneemt men actie?
Als een verpleegkundige, leidinggevende of
een team niet goed functioneert, heeft dat
directe gevolgen voor de samenwerking en de
kwaliteit van de zorg. Toch blijft (wan)gedrag
binnen teams vaak onbesproken vanwege
angst voor negatieve gevolgen. Deze vrees is
vaak niet terecht. Als zorgverlener is het daar-
bij de eigen verantwoordelijkheid om collega’s
aan te spreken op functioneren. Medilex orga-
niseert op donderdag 25 april de vernieuwde
studiedag ‘Spreken is zilver, zwijgen is fout’.
Het doel van deze dag is om (leidinggevend)
verpleegkundigen te ondersteunen om team-
klimaat en (wan)gedrag bespreekbaar te
maken. Onder leiding van dagvoorzitter Petrie
Roodbol, hoogleraar Verplegingswetenschap
UMC  Groningen, komen diverse onder-
werpen aan bod. De deelnemers leren bijvoor-
beeld hoe ze samen gedragsnormen concreet
en dus bespreekbaar kunnen maken en hoe ze
kunnen zorgen voor een teamklimaat waar-
in iedereen zich uit durft te spreken. Naast
diverse lezingen en best practices kan men
ook één van de vier praktische verdiepings-
sessies bijwonen. Voor verpleegkundigen en
verpleegkundig specialisten zijn vijf accredita-
tiepunten toegekend. Wegens grote belangstel-
ling voor deze dag raadt Medilex belangstel-
lenden aan om zich tijdig in te schrijven voor
deze studiedag. Kijk voor meer informatie op
www.medilex.nl/functioneren.
Verbeter de zorg en durf teamklimaat en
(wan)gedrag bespreekbaar te maken.
De Raad van Toezicht van Rivas Zorggroep
in Gorinchem heeft twee nieuwe leden
benoemd: de heren M.J.W Bontje en mr.
H.C. Naves. Hun benoeming is op 1 januari
ingegaan. De Raad bestaat daarmee opnieuw
uit zes leden. Bontje (58 jaar) is eigenaar van
een adviesbureau. Tot medio 2012 was hij lid
van de Raad van Bestuur van zorgverzekeraar
VGZ. Mr. Naves (53 jaar) is werkzaam als
president van de rechtbank Oost-Nederland.
Jan Smits heeft onlangs het voorzitterschap
van de Koninklijke Nederlandse Maatschap-
pij ter bevordering der Pharmacie, de KNMP,
overgedragen aan openbaar apotheker Rik
van der Meer. De benoeming werd vorige
week bekendgemaakt tijdens de gezamen-
lijke nieuwjaarsreceptie van de KNGF,
KNMG, KNOV, NMT, V&VN en KNMP in
Utrecht.
Drs. Andy Mosmans RM is toegetreden tot
de Raad van Toezicht van Ziekenhuis Amstel-
land in Amstelveen. Mosmans vult binnen
de Raad van Toezicht de portefeuille Com-
municatie, Positionering en Marketing in.
Mosmans is Register Marketeer en momen-
teel directeur bij ARA Groep, samenwerken-
de communicatiespecialisten in Rotterdam,
dat deel uitmaakt van het internationale
TBWA\Worldwide netwerk.
Maarten van der Vorst versterkt tot en met
eind 2013 de Raad van Bestuur van het
Kennemer Gasthuis in Haarlem. Van der
Vorst is verantwoordelijk voor
financiën, ict, vastgoed en
het facilitair bedrijf. Ook
krijgt hij een belangrijke
rol in het uitvoeren van
het programma KG Kern-
Gezond. Met dit program-
ma moet het ziekenhuis
eind 2013 weer finan-
cieel gezond zijn.
Arend Vreugdenhil is per 1 januari 2013
benoemd tot lid van de Raad van Commis-
sarissen van Sophia Revalidatie. Hiervoor
werkte hij als lid van de Raad van Bestuur
van VieCurie Medisch Centrum in Venlo en
Venray.
In het werk van afdelings- en medisch
secretaresses staat de interactie tussen
mensen centraal. Het inzetten van commu-
nicatieve vaardigheden is daarbij van cru-
ciaal belang. Bovendien is er veel media-
aandacht voor de veranderingen binnen het
secretaressevak. De rol van de secretaresse
verandert, ze wordt steeds belangrijker en
werkt niet meer ‘voor’ maar ‘met’ de arts of
specialist. Het afdelings- en medisch secre-
taressecongres is een jaarlijks evenement
georganiseerd door Reed Business Media
dat geheel gericht is op dit specifieke
vakgebied. 18 April zal de negende editie
plaatsvinden in de ReeHorst, Ede.
Tijdens het congres is er een divers aanbod
van lezingen en workshops die ingaan op de
laatste trends. Speciale aandacht is er voor de
nieuwe eisen voor secretaresses ten aanzien
van vaardigheden, attitude en kennis. Wat
wordt er verwacht op deze drie gebieden, nu
en in de nabije toekomst? Het onderdeel de
route naar ‘secretaresse nieuwe stijl’ gaat hier
verder op in.
Welke stappen kan een secretaresse zelf zetten,
hoe pak je dat aan en hoe breng je het bij
je leidinggevende? Ook is er de workshop
‘Dienstbaarheid met een vleugje Assertiviteit’.
Tijdens deze workshop leren secretaresses
het geheim van een aardige en behulpzame
‘nee’, waarmee ze hun eigen grenzen be waken
zonder hun dienstbare instelling geweld aan
te doen. Secretaresses zijn het gezicht van de
afdeling. Tijdens het congres staat daarom niet
alleen het innerlijke en inhoudelijke centraal.
Een speciaal beautybureau zal tips geven ten
aanzien van een goede zakelijke make-up.
Daarnaast is er ook de mogelijkheid om een
communicatietraining te volgen, waarbij de
omgang met agressieve patiënten zal worden
behandeld. Vóór 1 februari 2013 betalen deel-
nemers 195 euro in plaats van 225 euro per
persoon (excl. BTW). Kijk voor meer infor-
matie en aanmelden op www.reedbusiness-
events.nl/secretaressecongres.
In het werk van afdelings- en medisch secretaresses staat de interactie tussen mensen centraal.
Maak (wan)gedrag bespreekbaar
‘Als lijnen niet meer helpt’
Overgewicht is een probleem dat vaak
wordt bestreden met minder eten en meer
bewegen. Met wisselend succes. Soms is
het overgewicht zo extreem dat drastische
maatregelen nodig zijn. Operatief ingrij-
pen, ofwel bariatrische chirurgie, kan dan
een oplossing zijn.
François van Dielen, bariatrisch chirurg bij
Máxima Medisch Centrum Veldhoven heeft
een boek geschreven samen met Marlène
Chatrou, klinisch psycholoog (tot maart 2012
werkzaam bij MMC) en Edith van Zalinge,
journalist. ‘Als lijnen niet meer helpt’ is geen
wetenschappelijke uitgave, maar een lees-
boek. Bariatrisch chirurg François van Dielen
van Máxima Medisch Centrum  Eindhoven
(MMC)  weet dat veel mensen een operatie
overwegen. “Voor die mensen wilde ik een
boek schrijven. Geen wetenschappelijk boek,
maar een leesboek dat alles beschrijft rondom
een bariatrische ingreep. Het voortraject, de
ingreep zelf en ook het natraject. En de onge-
lofelijke impact die een operatie heeft op het
leven van iemand met extreem overgewicht.
De gezondheidswinst is enorm. Het is géén
cosmetische ingreep. Overgewicht brengt na-
melijk een groot aantal andere problemen
met zich mee.” Het boek (14,95 euro) is te
koop  via www.mmc.nl/chirurgie.
Secretaresses zijn het
gezicht van de afdeling
‘Secretaresse nieuwe stijl’
* De teksten op deze pagina zijn aangeleverd
door de betreende organisaties of bedrijven
Bent u net zo
veelzijdig als Vérian?
Interesse? Kijk op
www.verian.nl
Voor meerdere regio’s zoeken wij
Verzorgenden en
Verpleegkundigen
Toe aan een
nieuwe uitdaging?
Kijk voor meer informatie op www.tmi-interim.nl
Mensen in de Zorg
13 Werken & Scholing in de Zorg
Nummer 2
23 januari 2013
“Als zorgverlener is het ieders verantwoordelijkheid om
elkaar aan te spreken op elkaars functioneren.”
k voor
en
Ook
ke
van
rn-
m-
s
*
*
14 Advertentie
Nummer 2
23 januari 2013
Voor meer informatie zie www.bouwsteentjes.nl
Of neem contact op met de heer Stan Mertens, direct bereikbaar 06 24 88 65 26
verkrijgbaar bij
BOUWSTEENTJES
Gewichtsverlies is niet altijd gewenst. Door ziekte, ouderdom of gebrek aan eetlust kan de weegschaal steeds een beetje
minder aanwijzen. Bij dit onbedoelde gewichtsverlies wordt ook veel spierweefsel afgebroken. Dat kan leiden tot minder
kracht, vermoeidheid en een verminderde weerstand. Extra eiwitrijke voeding kan dit proces tegengaan. Wat meer eten, en
ook wat vaker tussendoortjes die extra energie en eiwit leveren. Dat dit ook lekkere tussendoortjes kunnen zijn, bewijst het
Bouwsteentje. De Bouwsteentjes hebben de vorm en smaak van een gebakje en zijn verkrijgbaar in vier verschillende smaken.
EIWITRIJK
De Bouwsteentjes zijn verrijkt met hoogwaardige eiwitten. Iedere portie bevat een klein volume maar liefst 8 gram eiwitten.
Een gezonde volwassene heeft 0,8 gram eiwit per kg lichaamsgewicht per dag nodig. Iemand die ziek en ondervoed is, heeft juist meer eiwitten nodig; wel 1,5
gram eiwit per kilo lichaamsgewicht per dag.
IN DIEPVRIES EN KOELKAST
Bouwsteentjes zijn diepgevroren, nu ook verpakt per 4 stuks in dezelfde smaak.
Eenmaal ontdooid, kunnen ze nog 5 dagen in de koelkast bewaard worden.
BOUWSTEENTJES
Door de hoge concentratie eiwitten (8 gram per portie) zijn Bouwsteentjes een uitkomst bij (dreigende) ondervoeding. Ze versterken de conditie en bevorderen
het herstel. Maar Bouwsteentjes zijn meer dan een voedingssupplement. Het is vooral echte traktatie, een gebakje. Heerlijk bij de koffie of thee, of als nagerecht.
KLEIN EN SMAAKVOL
Ieder Bouwsteentje bestaat uit zeer luchtig cakegebak met een zachte, romige vulling.
Nieuw is de smaak bosvruchten en wordt gelijk als lekkerste ervaren. Daarnaast zijn er Bouwsteentjes chocolade, banaan en aardbei. Het Bouwsteentje is wat
kleiner dan een gebakje; vergelijkbaar met een Petit Four. Daardoor is een Bouwsteentje zeer geschikt voor mensen die gedurende de dag regelmatig iets
willen eten, maar opzien tegen grote porties en voedsel dat snel verzadigt.
WAAROM ZIJN EIWITTEN ZO BELANGRIJK?
• Eiwitten zijn essentieel voor groei en ontwikkeling; ze helpen het lichaam op te bouwen en te behouden
• Eiwitten leveren energie en bouwstoffen voor behoud van spieren, de aanmaak van nieuw weefsel en nieuwe bloedvaten
• Eiwitten zijn belangrijk voor herstel, bijvoorbeeld voor wondgenezing.
• Eiwitten zijn belangrijke bouwstenen van leukocyten en lymfocyten,
stoffen die belangrijk zijn voor de afweer.
• Eiwitten dragen bij tot de vorming van gezonde
botten.
• Eiwitten zijn nodig voor het transporteren van
stoffen in het bloed.
• Eiwit zijn bouwstoffen van hormonen.
• Iemand die ziek/ondervoed is, heeft veel meer
eiwitten nodig dan iemand die gezond is.
“Het beeld dat we hebben van een vergrij-
zende wereld, zorgt ervoor dat ouder wor-
dende mensen op een dood spoor worden
gezet. Maar dat is onterecht. Zij zijn juist
zeer waardevol voor de maatschappij. Het
goede nieuws is dat de kansen voor hen toe-
nemen. Indien we tot ons zeventigste jaar
zouden blijven werken, kunnen we rond het
zestigste jaar een jaar met betaald verlof
en ons voorbereiden op de laatste tien jaar,
waarin we minder uur per week werken.”
Dat zegt Wim van Deventer voorzitter Raad
van Bestuur centrum voor Reuma en Revali-
datie Rotterdam (RRR)
“Pensioenuitvoeringsorganisatie PGGM heeft
uitgerekend dat dit met behoud van pensioen
mogelijk is. Er is dan zelfs voldoende ruimte
om óf het pensioen te verhogen met ruim tien
procent óf in plaats van 32 uur, dertig uur te
gaan werken of een jaar eerder met pensioen
te gaan. Het klopt dat de levensverwachting
spectaculair toeneemt, gelukkig nemen ook
de gezonde levensjaren toe. Hierdoor kunnen
we langere tijd een bijdrage blijven leveren
aan de samenleving in de vorm van betaald
werk of vrijwilligerswerk. Het Centraal Bureau
voor de Statistiek (CBS) verdeelt bij de demo-
grafische analyses het leven in drie fases. Jeugd
tot twintig jaar, volwassenheid van twintig tot
65 jaar en ouderdom boven de 65 jaar. Na
je 65ste leeft iemand gemiddeld nog twintig
jaar. De uitdaging is gezond leven. Stoppen
met werken draagt hier niet aan bij, want rust
roest. Er is dan ook alle aanleiding om de
norm van pensionering op te schuiven naar
zeventig jaar. Dit heeft gevolgen voor demo-
grafische ontwikkelingen. Het aantal ouderen
wordt dan gehalveerd en de groep volwas-
senen (tussen twintig en 75 jaar) neemt met
dit zelfde aantal toe. Dus stoppen met werk
(het gemis aan ritme, structuur, sociale con-
tacten en vooral beweging) is soms letterlijk
ziekmakend. De metamorfose van de ouder
wordende mens komt tot stand door langer
door te werken en zo dienstbaar te zijn aan
de samenleving en onszelf. De wijze waarop
kan per persoon verschillen, maar vraagt
om bezinning. Daarvoor blijkt, mits we lan-
ger doorwerken, ook voldoende financiële
ruimte.” Kijk voor de uitgebreide blog op
www.zorgenziekenhuiskrant.nl.
Wijkverpleegkundigen, praktijkverpleeg-
kundigen en praktijkondersteuners zien
zorgpaden als een nuttig middel om de zorg
beter af te stemmen, doordat helder wordt
wie wat kan en doet. Dat blijkt uit een
publicatie van onderzoekers van het NIVEL
in ‘TVZ Tijdschrift voor verpleegkundigen’.
In navolging van de zorgpaden in zieken-
huizen voor bijvoorbeeld liesbreuk- of staar-
operaties, wordt nu ook in de eerste lijn ge-
werkt met zorgpaden. In een zorgpad wordt
voor de zorgverlening aan een specifieke groep
patiënten de organisatie, logistiek en afstem-
ming tussen zorgverleners vastgelegd, zodat de
zorg van de ene zorgverlener goed aansluit op
de zorg van de andere. Uit onderzoek van het
NIVEL blijkt dat ruim de helft van de verpleeg-
kundigen en praktijkondersteuners ervaring
heeft met zorgpaden. Vooral voor de pallia-
tieve zorg, in de geriatrie, en voor polyfarma-
cie en multimorbiditeit. Over het algemeen
vinden zij zorgpaden wenselijk en verwachten
daardoor een betere taakverdeling en afstem-
ming, en een beter gebruik van ieders exper-
tise. Ruim de helft denkt wel dat zorgpaden de
bureaucratie in de zorg vergroten.
“Hoewel het STRIP-protocol een enorme
verbetering is ten opzichte van de recente
praktijk, kent het een ernstige omissie en
dat is een gemiste kans”, vindt dr. B.M.P.
Hendriks. Het Systematic Tool to Reduce
Inappropriate Prescribing (SCRIPT) is een
richtlijn voor medicatiebeoordeling bij
ouderen. In zijn betoog vraagt Hendriks,
die als scheikundige dertig jaar bij een
farmaceutisch bedrijf in Weesp werkte,
aandacht voor een meer flexibele dosering
van medicijnen.
“Vaak worden geneesmiddelen gestopt of ver-
vangen vanwege bijwerkingen. Onvoldoende
wordt onderkend dat dit vaak een gevolg is
van overdosering. Bij overdosering treedt ver-
zadiging van de dosis-effect curve op (geen
toe name van de gewenste effecten) maar blij-
ven de ongewenste effecten vaak wel oplopen.
Bij een sterke verlaging van de dosis blijft de
werking behouden, terwijl de bijwerkingen
sterk afnemen. Helaas is het door de toedie-
ningsvorm vaak moeilijk om de halve, een
kwart of zelfs één achtste dosis uit te proberen.
Dergelijke doses zijn niet beschikbaar, omdat
de producent heeft vast gesteld dat een lagere
dosering voor de doelgroep tot onderbehan-
deling kan leiden. Toch zou de producent
verplicht moeten worden om zijn producten
ook met lagere gehaltes van de werkzame stof
te leveren, zodat met een verlaagde dosering
de bijwerking kan worden verminderd tot een
acceptabel niveau, waarna moet worden vast-
gesteld of de gewenste werking nog voldoende
aanwezig is.
De meeste controlled release formuleringen
(toedieningsvorm waarbij het geneesmiddel
langzaam vrijkomt) leveren bij eenmaal daags
gebruik bij lange na geen stabiele 24-uurs wer-
king. Voor patiënten met een hoge therapie-
trouw zou tweemaal daags een halve dosering
een sterke verbetering opleveren, dus nog een
reden om producenten te verplichten formu-
leringen met minder werkzame stof te leveren.
Soms kan de patiënt, liefst ondersteund door
de apotheker, zelf het heft in handen nemen.
Twee voorbeelden:
• De spierpijn ten gevolge van een statine
bleek te kunnen worden vermeden terwijl
de LDL fors verlaagd bleef. Eerst werd over-
gegaan op tabletten met de laagste hoeveel-
heid statine en later hoewel de tabletten
geen breuklijn hadden en de coating moge-
lijk bijdroeg aan de langzame vrijgifte van
het medicijn is toch overgegaan tot hal-
vering van de tabletten met de laagste dosis.
Na verloop van tijd heeft de producent een
gehalveerde dosering op de markt gebracht,
kennelijk was de oorspronkelijk gekozen
dosering voor grotere groepen patiënten te
hoog.
• Ernstige keelklachten en tandvlees woeke-
ring bij de laagst beschikbare dosering van
bloeddrukverlagende middelen van de
groep dipines maakte voortzetting van de
behandeling ondanks een zeer goede instel-
ling van de bloeddruk onhaalbaar. Bij één
van de dipines was sprake van een control-
led release met behulp van gecoate micro-
bolletjes in een capsule. Door de capsules
te openen, de helft van de inhoud van de
capsules te verwijderen en daarna de cap-
sules te sluiten kon met succes voldoende
bloeddrukverlaging met verwaarloosbare
bijwerkingen worden gerealiseerd.
Ik ben mij ervan bewust dat ik slechts twee
casussen schets en dat is zeker geen evidence
based medicine, maar dat zou het snel wel
kunnen worden als in geval van bijwerking
het plasmaniveau (de concentratie van het
geneesmiddel in het bloed) zou worden ge-
meten om vast te stellen of de standaard-
dosering voor een individuele patiënt het
nagestreefde plasmaniveau oplevert. Gezien
de grote variatie in plasmaniveaus afhankelijk
van ras, lichaamsgewicht, leeftijd, comorbidi-
teit, comedicatie etc. zou een meer weten-
schappelijke benadering van ernstige bijver-
schijnselen een standaard onderdeel moeten
worden van de opleiding en nascholing van
iedere arts te beginnen met de huisarts. Elk
klinisch-chemisch laboratorium kan derge-
lijke plasmaniveaubepaling uitvoeren en ik
ben ervan overtuigd dat daardoor ondanks de
kosten van de bepaling de kosten van de be-
handeling zullen dalen. Natuurlijk zal soms
de werking niet meer voldoende blijken bij
een dosering waarbij de bijwerkingen accep-
tabel zijn en zal toch moeten worden over-
gestapt op een ander geneesmiddel, maar niet
geschoten is altijd mis .”
Door dr. B.M.P. Hendriks
Door de toedieningsvorm van medicijnen is het vaak moeilijk om een halve of kwart dosis uit te proberen.
Metamorfose van de ouder wordende mens
Positief over
zorgpaden
Wim van Deventer
Vaak worden genees-
middelen gestopt
vanwege bijwerkingen.
Onvoldoende wordt
onderkend dat dit
vaak een gevolg is van
overdosering
‘Omissie in STRIP-protocol’
15 Ouderenzorg
Nummer 2
23 januari 2013
Column
‘De kleine dingen
die het doen’
Het consultteam van de geriatrie wordt vaak
ingezet om de zorg voor de kwetsbare oude-
re patiënten in het ziekenhuis te verbeteren.
Met name extra aandacht voor het ontwikke-
len van een delier is een belangrijk punt waar
we vaak voor in consult gevraagd worden.
Recent een consult op Urologie. Een oude
baas van bijna negentig jaar is opgenomen in
verband met algehele malaise. Hij is bekend
met urologische problemen en daarom door
de huisarts ingestuurd voor de urologie.
De geriatrie wordt in consult gevraagd om-
dat de patiënt bij een vorige opname ver-
ward is geweest. Dit kan een verhoogd risico
geven op een delier bij deze nieuwe opname.
Sowieso is de leeftijd van deze patiënt al een
extra risicofactor, dus goede reden om extra
aandacht aan delierpreventie te besteden.
Met de geriater ga ik bij deze patiënt op
bezoek en vraag hem of hij kan vertellen
waarom hij is opgenomen. “De huisarts
vond het nodig, ik niet hoor. Ik heb een
beetje pijn in mijn rug en moet vaak plassen,
maar verder heb ik geen klachten. Als u het
mij vraagt was ik liever thuis gebleven. Maar
ja, de dokter zei dat het beter was en daarom
ben ik hier.”
Het gesprek wordt een paar keer onder-
broken omdat de patiënt aangeeft nodig te
moeten plassen. Meneer regelt het zelf. Hij
ligt op bed met de kleding aan en heeft een
urinaal binnen handbereik.
Na een plaspauze zegt de geriater: “Mag ik
u erop wijzen dat uw gulp nog open staat.”
De man kijkt ernaar en zegt met een olijk
gezicht: “O maar dat levert geen gevaar op
hoor; het is nog maar een heel klein dinge-
tje.”
Lachend en volledig gerustgesteld gaan we
verder met het gesprek.
Riette Oudenaarden,
nurse practitioner Geriatrie,
Groene Hart Ziekenhuis
Gouda, e-mail:
riette.oudenaarden@ghz.nl
16
Nummer 2
23 januari 2013
Innovatieve bijdrage
leveren aan deze rubriek?
Reserveer nu voor de editie van 17 april en geniet 25% korting!
Bel (0182) 322 451 of kijk op www.zorgenziekenhuiskrant.nl
De nieuwe rubrieken van 2013 zijn: OK: Chirurgie & Cardio logie, Orthopedie,
Urologie & Continentiezorg, Wondzorg & Decubitus, Innovatie, Diabetes en Pediatrie.
Het Academisch Medisch Centrum (AMC) in
Amsterdam heeft als eerste ziekenhuis in
Nederland succesvol een 86-jarige patiënt
een draadloze pacemaker gegeven. De
pacemaker is ingebracht met behulp van
een katheter via de lies.
Deze nieuwe behandelmethode wordt
momenteel in Europa bij veertig patiën-
ten getest. Als de test naar wens verloopt,
kan deze minder intensieve manier van het
plaatsen van een katheter binnen een jaar
gemeengoed worden. Dat heeft cardioloog
Reinoud Knops onlangs bekendgemaakt. Per
jaar krijgen ongeveer 5000 tot 7000 mensen
een pace maker. Er bestaan drie verschillende
pacemakers, met één, twee of drie draden.
De draadloze pacemaker vervangt de variant
met één draad. Het voordeel van de draad-
loze pacemaker is volgens Knops onder meer
dat de ingreep veel minder intensief is dan
momenteel het geval is. Daarnaast is de kans
op complicaties, bijvoorbeeld infecties, stuk-
ken minder.
De Antoni van Leeuwenhoekprijs 2012
gaat naar Sidong (Sid) Huang. Deze onder-
zoeker werkte van 2005 tot eind 2012 als
postdoc in het Nederlands Kanker Instituut,
het onderzoeksinstituut van het Antoni van
Leeuwenhoek. Hij krijgt de prijs voor zijn
innovatieve onderzoek naar de mechanis-
men die ten grondslag liggen aan resisten-
tie tegen antikankermiddelen. Begin dit
jaar zullen in het Antoni van Leeuwenhoek
op basis van zijn veelbelovende onderzoek
de eerste klinische trials van start gaan.
Het onderzoek van Sid Huang (40) richtte
zich op het gebruik van functionele genetische
tools, waarmee hij verschillende mechanism
en wist te ontrafelen die ten grondslag liggen
aan het resistent worden van kankercellen
tegen diverse antikankermiddelen. Juist deze
resistentie zorgt er vaak voor dat patiënten op
den duur niets meer aan zo’n middel hebben,
terwijl dit in het begin wel goed werkte. Een
beter begrip van resistentiemechanismen zou
kunnen leiden tot nieuwe (combinatie)thera-
pieën om in de toekomst wellicht te voor-
komen dat kankercellen ongevoelig worden
voor een bepaald medicijn. In de bijna acht
jaar dat hij werkzaam was als postdoc, wist hij
verschillende grote publicaties op zijn naam
te brengen. Zo was hij eerste auteur van op-
zienbarende artikelen in ‘Cell’, ‘Nature’ en
‘Cancer Cell’. Het bleef echter niet bij publica-
ties alleen. Op dit moment starten, in samen-
werking met internist Jan Schellens, twee kli-
nische trials in het Antoni van Leeuwenhoek,
zodat in de nabije toekomst hopelijk ook
patiënten zullen profiteren van Sids bevin-
dingen. Professor René Bernards, in wiens lab
Sid als Postdoc werkte, noemt hem een snelle
denker. “Hij is slim, technisch enorm vaardig
en misschien wel de hardste werker van ieder-
een die ik ooit in mijn lab had. Daarnaast is
hij ook iemand met wie het plezierig is om
samen te werken. Zo had hij altijd tijd over
om ook de jongere PhD-studenten op weg te
helpen. Wij wensen hem dan ook alle succes
bij de volgende stap in zijn carrière: vanaf deze
maand is hij assistant professor aan de McGill
University in Montreal (Canada).” De Antoni
van Leeuwenhoekprijs wordt jaarlijks toege-
kend aan een veelbelovende onderzoeker in
het Antoni van Leeuwenhoek. De prijs bestaat
uit een bedrag van 6.500 euro, te besteden
aan studie of onderzoek. Het bedrag wordt
beschikbaar gesteld door Roche Diagnostics
Nederland BV. Prijswinnaars worden aange-
wezen door de Nationale Wetenschappelijke
Commissie van het Nederlands Kanker Insti-
tuut.
De burgemeester van Venray, Hans Gillisen,
verzorgde vorige week de o ciële opening
van de nieuwe niersteenvergruizer van
VieCuri. De niersteenvergruizer is vorig
jaar tijdelijk op de locatie Venlo in gebruik
genomen. Volgens plan verhuisde dit inno-
vatieve apparaat in oktober naar de gereno-
veerde polikliniek Urologie in Venray.

Tot 2012 maakte VieCuri gebruik van een
mobiele niersteenvergruizer, die maar op
enkele dagen per maand in VieCuri kon
worden gebruikt. Om de patiënten beter van
dienst te kunnen zijn, is besloten om zelf een
niersteenvergruizer aan te schaffen. Met de
gekozen niersteenvergruizer beschikt VieCuri
nu over de modernste techniek met betrekking
tot niersteenbehandeling. Daarmee kunnen de
urologen de mensen met nier stenen vaak snel,
veilig en zonder operatie van hun pijnlijke
kwaal verhelpen. Uroloog Paul Langen geeft
de voordelen van de nieuwe apparatuur aan:
“De vergruizer werkt zowel met echo

grafie als
met röntgenstraling. Hierdoor komen de nier-
stenen beter in beeld en krijgen patiënten
zo min mogelijk röntgenstraling. Patiënten
ervaren met het nieuwe apparaat minder bij-
werkingen als bloeduitstortingen en er zijn
minder complicaties. In 2012 hebben we 265
behandelingen verricht. We hebben nog ruim-
te voor veel meer patiënten, dus ons streven
is om de patiënten uit de hele regio Noord-
en Midden Limburg hiermee van dienst te
kunnen zijn.”
Het centrum voor Radiotherapie en Onco-
logie in Hoorn is kortgeleden o cieel
geopend. Dit centrum is tot stand ge-
komen dankzij een samenwerking tussen
VUmc (Amsterdam), het Westfriesgasthuis
(Hoorn) en Esperanz. Hugo Keuzenkamp,
lid van de Raad van Bestuur van het West-
friesgasthuis: “De eerste patiënten zijn
inmiddels al behandeld en zij hebben aan-
gegeven heel tevreden te zijn met deze
nieuwe faciliteit.”
Bijna 400 genodigden waren getuige van de
symbolische openingshandeling: vier linten
werden aan een grote sleutel verbonden, waar-
bij elk lint een van de samenwerkende partijen
vertegenwoordigde. De sleutel werd vervol-
gens de lucht in gehesen tot de nok van de
feesttent, waarna een feestelijke confettiregen
losbarstte. In het centrum voor Radiotherapie
en Oncologie verzorgt VU medisch centrum
de radiotherapie. Dit gebeurt in speciale ruim-
tes waar patiënten worden behandeld met
behulp van straling.
Prof. dr. Ben Slotman, afdelingshoofd van
de Radiotherapie licht toe: “Zodra het multi-
disciplinaire team, waarvan een radiothera-
peut van VUmc deel uitmaakt, besluit dat
bestraling nodig is, wordt bij VUmc in Amster-
dam het behandelplan daarvoor vastgesteld.
De patiënt wordt vervolgens in de nieuwe
ruimtes in Hoorn behandeld. Zo kunnen we
op beide locaties dezelfde kwaliteit van zorg
bieden.” Het betekent bijvoorbeeld ook, dat
de aan VUmc verbonden radiotherapeut-
oncologen gaan rouleren over de twee
locaties. Dit maakt het mogelijk om de nieuw-
ste en meest complexe bestralingstechnieken
in Hoorn uit te voeren. In het gebouw zit ook
de polikliniek oncologie Esperanz. Esperanz
is een oncologisch samenwerkingsverband
op het gebied van zorg, onderzoek, opleiding
en preventie. De organisatie is gevestigd op
drie locaties in Noord-Holland: in het Zaans
Medisch Centrum in Zaandam, het Water-
landziekenhuis in Purmerend en het West-
friesgasthuis in Hoorn.
Vertegenwoordigers van VUmc (links), Esperanz (midden) en Westfriesgasthuis (rechts) hebben de linten aan de sleutel verbonden.
Eerste draadloze
pacemaker
Antoni van Leeuwenhoekprijs voor Sidong Huang
Eigen vergruizer
voor VieCuri
Burgemeester Hans Gilissen (rechts) verrichtte de offi-
ciële opening van de niersteenvergruizer. Tweede van
links uroloog Paul Langen. Naast hem staan Irene
Nabben (links) en Silwie de Bruin, twee van de drie
verpleegkundigen die de behandelingen uitvoeren
(foto Henk Lammen).
Dit maakt het mogelijk
om de nieuwste
bestralingstechnieken
in Hoorn uit te voeren
Radiotherapie en oncologie
INNOVATIE 17
Nummer 2
23 januari 2013
Winnaar Sid Huang is links te zien, rechts staat directeur Wetenschapsbeleid, René Medema.
Maandag 4 februari
Mammacarecongres: Zorg voor borsten
Het evenwicht tussen praktijk en emotie
• Met o.a.: Wat is er nieuw in de NABON richtlijn mammacare?
Hoe laveer je tussen meeleven en afstand houden?
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Info: www.reedbusinessevents.nl/mammacare
• Lezers van de Zorg- en Ziekenhuiskrant ontvangen korting!
Dinsdag 5 maart
Congres Ziek van darmproblematiek
• Met: veelvoorkomende behandelingen en de risico’s en complicaties die daarbij
kunnen ontstaan
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Info: www.reedbusinessevents.nl/darmproblematiek
• Vroegboekkorting tot 26 januari
Dinsdag 29 januari
Congres ‘Kinderobesitas - wat heb je nodig?’
• Organisatie: Ziekenhuis Gelderse Vallei in samenwerking met Wageningen
University
• Locatie: Ede, de ReeHorst
• Informatie en aanmelden: www.congreskinderobesitas.nl
Donderdag 25 april
Symposium Spirituele zorg: wat is er mogelijk?
• Bestemd voor: Verpleegkundigen en verzorgenden (accreditatie is aangevraagd),
onderzoekers, geestelijke verzorgers, (huis-)artsen
• Organisatie: Helen Dowling Instituut (HDI) (www.hdi.nl)
• Locatie: Bilthoven, nieuwe gebouw Helen Dowling Instituut (naast Berg en
Bosch-terrein, van 10.00 tot 17.00 uur
• Informatie en inschrijven: Helen Koning: hkoning@hdi.nl
Zaterdag 9 februari
Meet VSO - over werken in een ontwikkelingsland
• Organisatie: VSO Nederland
• Locatie: omgeving Utrecht
• Kosten: gratis
• Informatie en aanmelden: www.vso.nl
Donderdag 7 en vrijdag 8 februari
NEVI Zorgcongres 2013: De zorgsector wordt nooit
meer wat zij was!
• Wat zijn de gevolgen voor Inkoop?
• Een keur van sprekers als Prof. dr. ir. Mathieu Weggeman, Anna van Poucke en
Prof. dr. drs. Loek H.L. Winter zullen daarop ingaan. En nog vele anderen.
• Locatie: Van der Valk Hotel Hengelo
• Info: http://www.nevi.nl/zorg
Donderdag 18 april
Het afdelings- & medisch secretaressecongres
Verbinden, pro-actief en professioneel
• Dit jaar voor het eerst tijdens secretaressedag!
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Info: www.reedbusinessevents.nl/secretaressecongres
• Schrijf je in vóór 1 februari en ontvang €30 korting!
2013
Agenda
Donderdag 21 maart
Dé dag voor de GGZ-verpleegkundige
Hoe lever je goede kwaliteit van dagelijkse
behandelingen met jouw functie als spil in de zorg?
• Met o.a. Winst met leefstijl, complex probleemgedrag bij ouderen en
psychopathologie
• Locatie: ReeHorst, Ede
• Info: www.reedbusinessevents.nl/GGZ
• Snelle beslissers betalen €179 i.p.v. €199 per persoon (excl. BTW)
Ook digitaal op de hoogte blijven?
Meld u nu aan voor de nieuwsbrief via www.ziekenhuiskrant.nl
18 Agenda
Nummer 2
23 januari 2013
Vrouwen in Nederland kunnen zich
binnenkort weer volop laten inspireren
tijdens de Huishoudbeurs 2013. Het groot-
ste vrouwenevenement van Nederland
staat garant voor een gezellig dagje uit met
alles op het gebied van fashion & beauty,
family fun, home sweet home en food &
drinks. Voor de 68ste editie is de Huishoud-
beurs een unieke samenwerking aangegaan
met het vrouwenplatform Women Inc.
Van 16 tot en met 24 februari 2013 wordt de
Huishoudbeurs gehouden in Amsterdam RAI.
Circa 370 exposanten laten het grote publiek
kennismaken met de nieuwste producten en
diensten. Beursbezoekers kunnen zich weer
volop laten inspireren door de laatste trends
op het gebied van mode, verzorging en life-
style. Er valt daarnaast van alles te beleven aan
entertainment op Festival Fantastique. Denk
aan optredens van diverse artiesten, mode-
shows, workshops en de Model Convention
met Mariana Verkerk. Bezoekers kunnen een
voorproef zien van De Huisvrouw Monologen
en Het Boekenbal. Ook valt er genoeg te
proeven, te passen en te proberen op de beurs-
vloer. Bezoekers  profiteren uiteraard ook van
de vele voordeeltjes en koopjes. De samenwer-
king met Women Inc. heeft als doel vrouwen te
prikkelen om zichzelf en elkaar te versterken.
Dit komt tot uiting in een driedaags festival op
de Huishoudbeurs. Het Women Inc. Festival,
biedt bezoekers een unieke mix van inhoud,
cultuur en beleving. Er worden diverse muzi-
kale optredens verzorgd, maar ook talkshows,
workshops, theater- en cabaretvoorstellingen.
Negenmaandenbeurs
Tijdens de laatste vijf dagen van de Huishoud-
beurs (20 t/m 24 februari) wordt ook dit jaar
weer de Negenmaandenbeurs gehouden. Be-
zoekers maken dit jaar kennis met het nieuwe
concept ‘Puur Baby Plaza’. Dit speciaal inge-
richte plein biedt (aanstaande) ouders een
bron van kennis en inspiratie over alles wat
betrekking heeft op een gezonde en bewuste
leefstijl. Hier staan duurzame ondernemers
die producten laten zien die zijn gemaakt
met respect voor mens en milieu. De beurs
biedt ook volop gelegenheid om kennis en er-
varingen uit te wisselen met experts en andere
ouders (in spe). Op het Bol van KennisPlein
zijn deskundigen aanwezig waar de (aanstaan-
de) ouder met al haar vragen terecht kan. Ook
worden er allerlei informatieve workshops
gegeven. Meerdere keren per dag worden op
de beursvloer modeshows gegeven met baby-
producten en trendy zwangerschapskleding.
Verschillende merken laten hier de nieuwste
trends voor het komende seizoen zien. In een
zoektocht naar hét perfecte geboortekaartje
kunnen (aanstaande) ouders zoals ieder jaar
weer terecht in de Geboortekaartjesstraat.
Hier is een breed aanbod te vinden met zo-
wel stoere als hippe, klassieke of juist schattige
babykaartjes. Kortom: voor iedere behoefte en
smaak zijn er genoeg keuzemogelijkheden!
Het complete programma van Huishoud-
beurs en Negenmaandenbeurs 2013 is
te vinden op www.huishoudbeurs.nl en
www.negenmaandenbeurs.nl.
Het Avro-televisieprogramma De Tiende
van Tijl laat op woensdag 6 februari beel-
den zien van een uniek optreden in het
Albert Schweitzer ziekenhuis in Dordrecht.
Presentator Tijl Beckand wilde proberen of
de heilzame werking van klassieke muziek
letterlijk kan ‘stromen’ door een zieken-
huis. Een menselijke keten van 175 perso-
nen bracht het Ave Verum van Mozart ten
gehore, vanuit de hal tot helemaal achterin
een verpleegafdeling.
Dit staaltje van ‘muziek in het ziekenhuis’ staat
niet op zichzelf in Dordrecht. “Tijl Beckand
was vorig seizoen ook al bij ons te gast, samen
met concertpianiste Iris Hond”, vertelt zieken-
huiswoordvoerder Frank van den Elsen. “Zij
speelde toen midden in een verpleegkamer
op de vleugel. De patiënten en hun naasten
waren diep ontroerd.” Muziek doet iets met
je, zeker op belangrijke momenten in een
mensen leven, vinden ze in Dordrecht. “Die
momenten spelen zich in een ziekenhuis veel-
vuldig af. Daarom proberen wij op passende
wijze muziek naar binnen te halen. Onder
meer door ruimte te geven aan ideeën zo-
als die van Tijl Beckand. Maar in de praktijk
blijkt dat muziek overal vandaan komt, ook
als wij het zelf niet verwachten.” Zo ging een
opgenomen patiënt afgelopen jaar spontaan
meermalen achter de vleugel zitten in de
centrale hal op de locatie Dordwijk, vertelt de
woordvoerder. “Hij verraste de passerende be-
zoekers en medepatiënten met prachtige, rust-
gevende klanken. Voor die meneer zelf was dit
een uitlaatklep tijdens zijn ziekbed, nadat hij
tien tallen jaren als pianohobbyist had opge-
treden. Deze patiënt is helaas overleden, maar
hij stond zonder het te weten aan de basis
van een nieuwe traditie. Na een oproepje van
ons in een weekblad meldden zich genoeg
vrijwil ligers om af en toe, op wille keurige
momenten, de hal te vullen met prettig piano-
spel.” De reden dat die vleugel daar ‘toevallig’
stond, was weer een heel andere, aldus Van
den Elsen. “In september 2012 boden wij een
podium aan het Dordtse Bachfestival. Een
week lang waren er in onze hal optredens van
kleine amateurgezelschappen die muziek van
Bach en tijdgenoten speelden.” Een Roemeens
kinderkoor trad afgelopen jaar op in het kader
van de buitenlandcontacten van het Albert
Schweitzer ziekenhuis. In de Roemeense stad
Orastie wordt het lokale ziekenhuis gehol-
pen met verouderde medische apparatuur en
meubilair. Tijdens een tournee deed het koor
uit die stad ook Dordrecht aan, om de band
te verstevigen. Van den Elsen: “De Roemeense
ambassadeur kwam zelfs luisteren. Zij vond
het zó mooi, dat ze enkele maanden later
vroeg of we ruimte wilden bieden aan een
ander Roemeens muziekgezelschap, met
traditionele zang en kledij. Dat werd een
sfeervol kerstconcert. Zo brengt het ene idee
het andere met zich mee.” Zolang de reacties
positief blijven, wil het ziekenhuis ruimte
geven aan muziek. “Muziek draagt wat ons
betreft bij aan een gastvrije omgeving en een
sneller herstel voor onze patiënten.”
Inspirerende Huishoudbeurs
‘Muziek waar je het niet verwacht’
Colofon
Uitgever, tevens redactie-adres:
Gouda Media Groep B.V.
Crabethstraat 38 D, 2801 AN Gouda
T (0182) 322 456
F (0182) 322 466
E redactie@zorgenziekenhuiskrant.nl
Eindredactie:
Marja den Otter
Opmaak en fotografie:
Gouda Media Groep B.V.
Advertentieverkoop:
Gouda Media Groep B.V.
T (0182) 322 451
E info@zorgziekenhuiskrant.nl
Anneke de Pater
Laura Fuykschot
Asteer Künneke
Alhoewel deze krant met de grootst mogelijke zorg is
samengesteld, kan geen van betrokken partijen aan-
sprakelijk worden gesteld voor eventueel voorkomende
fouten.
Algemene servicevragen:
Maandag tot en met vrijdag van 9.00-16.00 uur;
telefoon (0182) 322 456 of mail naar:
info@zorgenziekenhuiskrant.nl
Abonnementen
Adres: Crabethstraat 38-D, 2801 AN Gouda
T (0182) 322 456
E info@zorgenziekenhuiskrant.nl
Prijzen: per jaar 74,20 euro
Redactie/tips:
Tips, een tekst of een persbericht kunt u mailen naar
redactie@zorgenziekenhuiskrant.nl
De redactie houdt zich het recht voor om artikelen
niet te plaatsen of in te korten.
Verspreiding:
De krant wordt tweewekelijks beschikbaar gesteld
in het personeelrestaurant van alle ziekenhuizen in
Nederland. Daarnaast wordt de krant toegestuurd aan
leidinggevenden onder wie de hoofden inkoop in de
ziekenhuizen en zorginstellingen.
De oplage bedraagt 30.000 exemplaren.
Webkrant:
De krant kan ook geraadpleegd worden via
www.zorgenziekenhuiskrant.nl. Hierop staat dagelijks
actueel medisch nieuws.
Komende verschijningsdata 2013:
Tweewekelijks. Klik op:
www.zorgenziekenhuiskrant.nl/verschijning
Bezorging:
Bezorgklachten kunt u mailen naar
info@zorgenziekenhuiskrant.nl
of bel (0182) 322 456
Lezersactie Huishoudbeurs
Lezers van de Zorg- en Ziekenhuiskrant die
graag een bezoek willen brengen aan de
Huishoudbeurs of de Negenmaandenbeurs
kunnen kans maken op twee toegangs-
kaartjes. Alles wat belangstellenden hoeven
doen is een mail te sturen (voor 30 januari)
naar info@zorgenziekenhuiskrant.nl.
Vermeld daarbij naam en adres. Uit alle
inzendingen worden prijswinnaars getrok-
ken. De winnaars krijgen hun twee kaartjes
thuisgestuurd.
19 Service
Nummer 2
23 januari 2013
Traditionele Roemeense muziek in de hal van het Albert Schweitzer ziekenhuis (foto Frederike Slieker).
Prijswinnaars
Kunst & Antiek
De volgende personen hebben twee kaartjes
gewonnen voor het Kunst & Antiek Weekend
Naarden. Deze beurs wordt van 24 tot en
met 27 januari gehouden in de Grote kerk in
Naarden-vesting. Mireille Pluijgers (Vleuten),
Annelie en Ernst van Olffen (Oldenzaal),
Rob Flesseman (Baarn). Marion Uilkema
(Hilversum) en Hester de Beijer (De Bilt). Zij
krijgen hun kaartjes thuisbezorgd.
20
Nummer 2
23 januari 2013
REGIONALE BEURS VOOR
SLECHTZIENDEN EN BLINDEN
Bartiméus ziet mogelijkheden
…en wil de kwaliteit van leven voor mensen die
slechtziend of blind zijn verbeteren. Met persoonlijk
advies, ondersteuning en kennisoverdracht.
Koninklijke Visio
Expertisecentrum voor
slechtziende en blinde
mensen.
Bartiméus ziet mogelijkhede
…en wil de kwaliteit van leve
slechtziend of blind zijn verbe
advies, ondersteuning en ken
r
e
Babbage ...
Zichtbaar beter.
Radio 509
Voor iedereen die horen wil.
Saarberg
Grootste assortiment
voorlezende
beeldschemloepen.
Stichting Aangepast-Lezen
Lezen kan altijd!
Solutions Radio BV
Online daisyspeler, leest ook
TV ondertiteling en dagelijkse
krant voor
Lexima Reinecker Vision
De betere hulpmiddelenzorg
bij slechter zien.
Oogvereniging
Optelec
Verbetert de kwaliteit van leven van mensen met
een visuele beperking en dyslectici door simpele
en effectieve oplossingen aan te reiken.
Iris Huys
Moeite met lezen?
Dan bent u bij
Iris Huys aan het
juiste adres!
Worldwide Vision
Brengt kwaliteit in uw leven.
Leverancier van producten voor mensen met
een visuele, auditieve en/of leesbeperking.
Freedom Scientific Benelux
...laat je meedoen!
Leverancier van alle
hulpmiddelen voor blinden
en slechtzienden!
Low Vision Totaal
Optische hulpmiddelen en
optometrie aan huis.
Toegang
G
R
A
T
IS
voor meer informatie:
www.regionalehulpmiddelenbeurs.nl info@hulpmiddelenbeurs.nl
06 - 24 23 29 72
D
e
z
e
p
o
s
t
e
r
i
s
o
n
t
w
o
r
p
e
n
, g
e
d
r
u
k
t
e
n
g
e
s
p
o
n
s
o
r
d
d
o
o
r
I
V
A
G
R
O
E
P

B
V
-
w
w
w
.
i
v
a
g
r
o
e
p
.
n
l
www.regionalehulpmiddelenbeurs.nl hulpmiddelenbeurs hulpmiddelenbeurs
BEURSKALENDER 2013
31 januari Purmerend De Bibliotheek Waterlandlaan 40 0299 - 433323 10.00-17.30
14 februari Leiden De Bibliotheek Nieuwstraat 4 0900 - 2323000 10.00-16.00
7 maart Nijmegen Stadschouwburg Keizer Karelplein 32 H 024 - 3221100 10.00-16.00
21 maart Leeuwarden De Bibliotheek Wirdumerdijk 34 058 - 2347777 12.30-18.00
11-13 april Houten Expo Houten Meidoornkade 22 030 - 2616688 10.00-17.00
12 september Weesp De Bibliotheek Oude Gracht 67 029 - 4412704 10.00-16.00
26 september Enschede De Bibliotheek Pijpenstraat 15 053 - 4804804 10.00-16.00
10 oktober Breda De Bibliotheek Molenstraat 6 076 - 5299500 11.00-17.00
17 oktober Arnhem Musis Sacrum Velperbuitensingel 25 026 - 4437343 11.00-18.00
31 oktober Rotterdam De Bibliotheek Hoogstraat 110 010 - 2816100 10.00-16.00
21 november Urk De Koningshof Staartweg 20 0527 - 651651 10.00-16.00
12 december Den Haag De Bibliotheek Pr.Willem Alexanderhof 5 070 - 3140911 10.00-16.00
(zat. tot
16.00)
De Regionale Hulpmiddelenbeurs is mede mogelijk gemaakt door:
Reinecker
Communicatiesponsor
www.ivagroep.nl

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful