You are on page 1of 9

ine asa

"10. L 2002-
)
waOD R o B i N

i
1
/

'7
;.'
ev. ertan
ve sinema
i
t
i
r
t
1

j
(
i
,
j'
B
izzat b,ir en
\'l:
dirilmesi (zaman bir
olarak grlinmesi bill: korkutucudur). Gn-
mzek
yzeysd bir belirtidir. Hatta ideolojinin lib-
eral ogu ya da gizli olarak
potansiyel ve ogul1lukla
"ahla"" ve '''aile dc!!t:r1cri" arka-
gizlcnirkr. 1\130'dcki Cllllll11lri-
ycl<r'i Partiyi kabaca olarak
olsa da. ve
lcrinden onaya yeni bir
ncmscmcIlH:k ok - daha tchlikclidir" -Bu
anwL'1 yola pot:11l-
siyd 8<111 kltr iinde vol
izlemektir" Bu
- ''c bunun,

\"i: yuk ctnh.'k 01;11 cvlilik
"c aik gibi toplu111sal
bi\'imlenmcsi ve dzcnlenmcsi - sa!!L'1
konul11lar. hibir venk
gibi 01;;1 da)
Ya da bir bit,:imdc
sliykrsek: lilmi "lm gt,:-
bir bi . lalLL tal111111111 sunar.
bir
bir biimdc buna

Leili 19':;-i"leki Nurcmbe!'!.!
filme t,:ckili=:;i ol:1ll
J
ik :! sonra Alain
Rcsnais 'n in toplama ii7.en nc ektiili
bir olan Gece 1'(' Sis'in
bir ba=:;I:lllgl yani Nazizmin
"IKL'si" \'e bir
Sanatsalolarak bu iki it,:in ;lc
lsIl, r ync! III Cil il iil dii=:; 1-
(,.-uk daha razla birl.'r
bel!.!cdirlcr, yan
da artar. TcIII S i
trleri tuplul11sal. idenIojik
bir olu=:;tllrur - bu
ancak h,cr politikadan

Ille bfr kunudur. -
Ucn dzcydc. lilmindcki
konusuna, unun bil-
incindc olup bu
Susan ya7.;sl
net bir
miting dzenleyerel.: (YC ki li'lmi
linansc edcrck) '"c kamCl"-
bu, bir
tarihsel ok hir
rniidlir. Bu ilc
bir ;1I11a bir
hir lideri \"L' bir
,"cr. kutsal' "c tmyk i/!L-,"icisinc haki;n
kk, "L'
hir
\'l.' litkr"i
''c
getircil.

inen bir eli olarak sunar; film (a) Hitler'in
Nazi Partisinin ve zaferine
nceden karar ilan etmesiyle ve (b)
"Hitler ve Almanya Hitler'dir"
ifadesiyle zirvesine Hibir yerde kaosa ve
izin verilmez:
ve imgelemin inceleme iin
alJn iin izleyici bu filmi
onaylayabi!ir ya da reddedebilir. Mzik
(Wagner ve milliyeti etkiyi
iin duygusal
hkmetme gre ayarlan-
(ok bir ycelt-
mek iin alt Nnzi askeri mekaniz-
vermek iin st
kurgu dikkatli bir biimde ve rit-
biimsel dzeyde mekanizma
yeniden retir.
Filmin ideoloj;k olarak korkun, estetik olacuk
konulamaz biimindeki
zerine bir
bunun tipik bir
Neredeyse her izleyicinin kendisini
filmin malzemelerine ynelik tutumlar-
dan zor olsa da, Paul gibi salcu,
yazarlar bile Leni
Riefenstahl'in film hemen hemen hi
ama onun kurgu
ve
filmin, izleyicinin filmin ynelik tutu-
mu ne olursa olsun, bu tesine
ve filmi bir film olarak
meye kabul etmek zorunda

John Russel Taylor (Cinema: A Crilica!
DiclionGly iinde, ed. Richard Roud, Seeker
and Warburg, 1980.)
Bylesi sama sapan, rezil szlerle
nereden karar vermesi
zordur: kendini sola neyin
dair Taylor'un tuhaf,
izleyicinin mistik
estetik kendisini "malzemelere
ynelik tutumlardan" tamamen'
dair
yazarlardan" kendisini ayn tutmaya
ynelik arzusuyla Riefenstahl'in
mekanik klasik kurgusunun "Eisenstein'la
bir
cesiyle mi; ya da
bir film" olarak sorusuy-
la ya da bnsit olarnk ne anlama
mi? iradenin Zaferj iyi
bir filmdir. yrlni Hazine
4
ya da Gerek Valanlar gibi stn bir
profesyonel yetenek sergiler (buna sahip
olmayan ok
mmkndr.) kamera
son derece ve tekdzedir.
Eisenstcin' duygusal ve entclektcl
kurgusu ile
rnek jIk clden grle-
gibi, onun iin byk bir dezavJn-
taj olabilir. Taylor'un ilgili olarak
itiraz edilebilecek temel nokta,
bir tr "soyut" gzellik
sahip Tersine gzellik daima
kltrelolarak belirlenir: temel politik bil-
incimizi tam olarak destek
gzellikleri, zevkleri
sememiz gerekli hale gelir. iradenin Zaferi'nin
iddia edilen
mak iIle i meye, bus ki maya, III i1i
bir insan bu
bu filmi sona
ve nefret bulur.
Gece ve Sis (I 955) Riefenstahl'in
bir blm ve bu.
Resnais'nin filminin yeterince bir biimde
hem ierik hem de stil bir panzehir
duygusunu glendirir. Malzemenin
duygusal etkisi ok gl olmayabilir ama
Resnais ve senaryo Jean Cayro! izleyiciyi
ve analitik zgrlk iin
mmkn olan her yaparlar. Film,
maz olan dunnnu hale
getirmeyi dener. Elde edilen paradoksal
olarak bize gsterilenierin korkun
giderek bilincine saglar: korkuyla
yerine
tahayyl edebilmesi 've anlayabilmesi iin alan
ve zgrlk insan burada
bir belgesel iinde ve etkilerin kar-
(zellikle Riefenstahl ile
Mzik etkiyi
olmak yerine olmak kul-
benzer biimde zl
li olarak grntlerin etkisine (etkilerini azalt-
kontrpuan Btn film
(filmi) ne biimsel kar-
modeli zerine kurulur, yle ki hakikilik
duygusu srekli olarak filmin dilinin bilincinde
olmakla iindedir: / ren-
kli i siyah-beyaz, hareketli grntLi i
stilize hareketi / otantik haber filmi.
Grdklerimiz zerine iin -belki bir
noktaya kadar- eesarcllendiriliriz.
kendisi gibi, iradenin Zaferi de
kabul etmeye, olmaya. yn-
lendirilmeye. telkin edilmeye bir izleyi-
i
i
i
ii
,i
II
i
i
i
i
'i
i
i
I,
'i


i.
i:

i
"
i'
J
1\
,,
,
,
i'
; 'j
,
;.,
.'.
i
1
l
,
1
ciye gereksinim duyar. Gece ve Sis ise
izleyicinin aktif var kabul eder ve cesaret

Gece ve Sis'in iinde filmin
esiri olmak, zellikle film Riefenstahl'in
suz glgesiyle ok Ama
filmi izledike (Peter Harcaurt'un Film
Comment'in 1973 tarihli
daki Alain belgeselleri zerine
mkemmel kesinlikle ok etk-
ilendim), "belirli daha fazla
filmin sonunda daha fazla
hatta fkelendim. filmin
onun yaratma net bir
biimde ama film ilerledike
zmlemenin yerine dair
edici bir duyguya sahip olur. Film sonunda
varan ve uygar bir
kadar,
-zamanda bir ve gizleme da.
Kamp yetkililerinin, s kademeden alt kade-
meye, komutandan kapa'ya (toplama kampla-
ynetimin kampta kalanlar
olarak' kimse) kadar,
mahkemede sorumlu reddettikleri
finaiden etkilenmemek
ve film bizi "o zaman sorumlu kiI11?" sorusuyla
Ancak kltr
iindeki kkenleri ve zmIem-
eye ynelik herhangi bir
(belki de liberallerin "belirli bir nok-
tesine gelemez. nk
bu, "liberal" zihniyetin tesine geen bir
gereksiniminin bilincine
gerektirirdi) film ne ner-
mekten ve ok daha tehlikeli
bir biimde akla
getirir. "sorumlu kim'?" bir
sorudur; "sorumlu ne?" sorusudur.
Teslim bize bu kadar ekici filmin
ve
keder duygusudur ve keder, zerinde
bir tepki olarak
yeterince olsa da, hibir zaman
bir duygu sonunda bize"
liberalizmin o bilinen korkutucu aresiz-
dair elleri havaya hareketidir:
bunlar tekrar (ve bugn
oluyor); bunlar ya da duru-
munun" bir
tan bir yoktur ve
bellek bu konuda zaman Filmin
konUlntl ok gl bir biimde somut bir klinik
gzlemi. ok bel irs iz bir eclebi/metafizik iikeye
"yineleme itkisini" Michael
Schneider (Nevroz ve and
5
Civilization'da) burjuva filozoflar
gibi Freud da lm saan yok edici
emperyalist burjuvazinin lm igdsn
igdsel ile
yorumunu yapar. Resnais ve Cayral bu
yinelerler, Buradaki (ok nemli ve
rehber olan bu iki filmle) kay-
bir zmlemesini yapmak ve
yeterli bir kuramsal
nermektir.

Bir szlk
1914-18
ortaya Mussolini zirve-
sine ve lkelerde ve kara
gmleklilerin taklit yurtsever
anti-komnist rgtlenme ve ilkeler.
OED
Szlk eski Roma'dakifasces'e gnderme yap-
srdrr:
Eski Roma'da yksek nnde
yryen olan
sopular otoritenin
Bu hem kuramsal hem de
"ilkeler ve rgtlenme"
tespit etmenin bize temel
verir: vurgulama (her
ne kadar byle da, her
zaman emperyalizme kayma
komiinizme ("Nasyanal
sosyalizm" ibaresinin ve
nemini belirtir) - ok uzun
sre nce, Rus devriminin
henz gerek zgrlk ve dayanan yeni.
bir toplum hareketinin resmen
olarak kabul Sovyet
komnizmi Stalin ynetim,inde gerici glerin
de bir hal Bu yce bir
otorite (Due,
ynndeki ilerlemedir.
terimi tam olduka zel bir 20. yzyil
hareketi iin ve kapitalizmin
bir rn olsa bile
Latince kken, temel itkilcrinin
tarihi kadar eski
akla getirir; Iradenin Znferi ile Gece ve Sis iin
ok toplumsal belgeler derken
zaman ve yt;rdcki
ok
kliltrmze "Otorite"
nnahtnr szcktr: zerinde g kul
ine asa

T
\'L' onlara iizer-
Ile zamaJl !!erekse !!c ,'c
otorite

bir d:1
zerinde
'-dL'111okrasi" 'e L'sitliQc
beli'di n;iliL'ric
gt.; i hakil1liy(..t i
birbirine
..
K htn t;l'\Tl:'lllizt!c \'c iimizde.
hissetme ve
iizel hem dc kamusal, bliro-
oturmil
ve

Ile olursa
\1[:.;1I1l) byk belirleyen.
il,:in dzeyde
olan olarak

ekleme yaparsak,
olan beyaz st ya orta sl1lllbn
nkl.'gc Ekonomik
verili
bu
bir
BirL').:kr lislL'sindcn
ya inkar mmkn
iiz-disiplinin
/;1;':1]" riskiyk
helki de
Ikil ell iyi
.... llll!" erkekler
sykyebilirim.
HlJ nCl'ede \'L' ILC Z;II11;111 Tarih
II va
li;\. iki hiiviil-:- k II il
iizcl mlkivetin Vl:' erkck
bu iki
;1\"JlI bu hir
L 1.... i ye'rinL'
:-;\..'1;11"1..'11 'L' olma

erkek/er
henc/l/I"
'fen'.H'ksiidler
.\'cr i.yk Il' r

he,ne


6
getiren zel mlkiyet hem
hem dc nesnelere sahip
tesine geip insanlara sahip da
galip gelenin L'sidcrinc,
k!L:yc. (erkekler. bir
cinsel
11<Ikkll1,1 sahip ulduQUllll kabul
tJlan)
Ozcl mlkiyet beraberinde evlilik,
aikyi
ok mi'.' Bizlcr hala "cretli klckr"
lerden Vl.: '\:v ii kiiklcr" nlarak
szde s;\t!n-
btn
iin temel ol;lIl
edcr.
O halde. irac/el1iJl bize
olarak inceleme
toplum. iinde ve
ol:ls1
kendi mant[ks,,1 gllirr.
Onun ne olabilir'! bir biill1(k.
toplum Eger henz
bir toplum ve
umut cdiyursak. biimde zgiir bir
olmaktan da (zg.rlk. "izin
ilc asla Otorite izin
ilcnin
gelirir,) toplum" bir
bir
toplum grnmler
IJu cn iyi. tc ri ,
btn maddcll:rin
ortadan ularak (Hala
bir dzeye kadar ama g.erekli "politik
dogruluk" bu topluma ncmli bir

{!<i ha ok Gc('e I't' Sis'!l;l1

bu lilm daha degerli bir belgedir.
RicI"L-llst:lhl'il1 lilmindc llL'
kadar
i.lI(,:lhle ,ii.
sy!cdiklL:ri (grsel gihi)
byk iiliidc belli belirsiz
edil'i bir relOl'ik olu!;lIl'. partisi
(ncelikle CkllllOl1lik olarak
da ahbki ve "kul"-
{:myor"; yurtsevcrlik kadilr
(Gece 1'(' Sis'in m:ll11lksa! SUnUCUJlll


rcsl1li
ylirliy!;lcr. ya da
ii
i
i
i
!
i
,
Ii
j
j
'\
,
i
i
)l
II
i
:1
\:1
I,
r
1
i

i
J
1

.,
'i

1
Filmin nl "gsterisi" (spectacle)
byk bir makinenin
kk birer haline
gsterisidiL Busby Berkeley mzikallerindeki
derecede nl gsteriler ile ilgin bir
Riefenstahl'de gsteri erkek ve
aktif, Berkeley'de ve edilgindir ama
neredeyse byk bir
edilemez
nem verilir.
G/iktidar Olarak Erkeklik, Berkeley bize
erkeklerin uygun olarak
sunar. iradenin Zaferi fal1ik
gce olan izleyiciye indirger
zamanda gsterinin edilgin bir
olorak, ulusal gsteren kyl
leri iinde gsterir). Film olan fallik
(ve sanat
erkek nemlidir.
Filmi bulmayan bir henz
belleri, fla-
malar, Nazi ileriye
bacaklar. Hitler'in talebi zerine
bir bu filmde sonuna
erkek en mkemmel simgesi
olarak penis yceltilir, penisin gc
makinenin gcyle (Nazizm
alternatif bir rol iin
Gece ve Sis'deki toplama kampmdaki
gardiyanlara - teklip hale

bunlaL)
Sistemini ocuklara
Hitler'in ve Riefenstahl'in
geleminde Nazi iin
erkek askere
defalarca Bunu kllr-
mzde ocuklara bit ile
(biz buna, her zaman
gereken bir szck olan sosyalizas-
demeyi tercih ederiz): bu,
egemen ideolojinin (erkek kapital-
izm) sorgusuz sualsiz kabul edilerek
Bu biim, tabii
ki Alman Nazileri olarak
ok daha az ve
(bu nedenle daha samimiyetsiz ne
srlebilir): bizim sistemimiz ocuklara
-dikkatle iinde- kendileri
iin 20.
yeni ufuklar aan iki byk
Marks ve Freud'a -belki olarak
gemek bizim niversite ncesi
hi yer
Temizlik / Gece ve Sis'de toplama
7
slogan-
lar, "buraya giren umu/ etmeyi tmulun"
ama "Temizlik (annelerimizin
bize bir ve zgiir-
biimindedir -Riefenstahl'de hem
a hem de grsel bir iinde vurgulanan
bunlar. inceleye-

Kamplorla olan "Temizlik
buradaki temizlik
(en kk ya da bilimsel
olmadan, kanlardan daha stn ve onlar-
don Ari
temizlenmesidir. Gece ve Sis, sloganlar-
daki ironinin izer;
ortaya cesetlerin rmesi nedeniyle
pislikti. Temizlik daha en Riefenstahl'in
filminde bir olarak ortaya tm
genler birlikte hortumla bizim
Nazi etrafta oynar. Sonuta temiz-
lik ideali militarizm ve iyi bir maki-
nenin Freud temizlik
cinsel bir belirtisi olarak
kabul etti (bunun sinemada ustaca iin
Ophuls'n The Reckless izleyin).
Ve kesinlikle hepimiz bir yerinde
"seks kirlidir" (Her
durumda bu trl
"fuck" bizim nihai
"kirlilargo" olabilirdi?) Gerek
"iradenin zaferi" cinsel enerjilerin iktidar drt-
sne (bu konu
Korkun trajik bir biimde
Alternatif bir imgesi iin, Rie-
fenstah!'in filmiyle Fransa'da
bir filmin karakteri
L le Pere Jules karakteri burju-
eser
(srekli reyen kedilerin) ve
zgr ve
zgrlktr"e gelince,
demokratik kapitalizmde
gibi de toplumun
iin emek ola-
hemen ortaya
emek bireye
haz vermeyen etkinliklerde bulun-
nk etkinlikte
kendisiyle bir yoktur (bunun
nedeni para kazanmak ya da fazla nem
mayan yurtseverlik grevini yerine getirmek
olsa da). Bu, st dzeyi-
ni talep eden kapitalizmde
halidir. Freud'un daha nce
bireyin zerine giderek tahamml edilmez yk*
r
1
j
'J
,
leri dayatma olarak dzeydir bu.
Freudyen kavramlar
olan ile yceltme dikkatle
Libido (eratik enerji) ve
tatmin edici bir biimde haz veren (nemli
kltrel her zaman psikanalitik
olarak cinsellik kkenli olarak grlme nedeni
olan) etkinlik ii,pde yceltilebilir.
Ancak emek libidonun bask
gerektirir: madem ki gre etkin-
lik tatmin edici olmayan ve (herhangi bir
o zaman etkin-
yceltme yoluyla yolu yok-
tur. Hitler'in uzunca sredir kabul
gren ve ile zvcrinin
gezenlcre bulur- birlikte,
bildik Protestan dayanan) ko-
vurgu (verilen
nem) yine g/iktidar drtsnc
vurgular: slogan
olurdu.
Nazizmin Kaz yryen
Nazilerden 'belki de daha tehlikeli

ve onay venncsidir: bu
gnmzde hkmetlere oy veren
her yerindeki iyi niyetli kitlelerle
ne
"Sorumlu kim?": bir dzeyde kaba kuvvet kul-
lanan iin caddelerde
slrJya giren btn drst insanlar ve
toplama mmkn masumiyeti
(kabahat; mi?). Sorumlu olan, bir dzeyde
kesinlikle gelecek haftadan lesini,
sistemini, ekirdek aileyi
toplumsal kurum-
sayesinde sahip mistitikasyon ve
grmezden gelme hillinin) sonu-
cll ortaya bu korkun masumiyettir.
Nazizmin fil-
minde ama yola
bunlar okunabilir:
i. Aileye verilen lZem.: cinsiyet rollerinin kesin
olarak ve cin-
iine olarak aile.
Buradan,
2. Aile hale getir-
i/meleri: yeniden retme rolleri,
garantileyen Ari
sadakatIeri.
3. ahin!.... iin
cinsellik. buradan cinsel enerjinin
kanalize edilmesi.
8
4. Geylere eziyet: Geylere eziyet btn tarih
boyunca hep bir
arada ve "erkek
-Faggot- birlikte dzeyde insan
her zaman bir ynelik
geylcre ve tcrsi-
ni
Btn bunlar ne kadar bildik ve
ne kadar
Gnmzden geriye gcylere
-1934'te Riefenstahl'in ve 1955'le liberal
Resnais'nin gnderme eziyet zel
bir nem Bu eziyetin niyet olarJk
Yahudilere kadar sistematik oldugu
ortaya zellikle o
dneminde ve pas-
resmi damga geylere
izlerini srmek daha zordur.
(Naziler 300 bin geyi toplama
tahmin gibi, geyler "sosyal
birlikte
salar da, olarak
r.)
(sosyalizasyon ile)
heteroseksel erkek simgesel
iin gereklidir. Bu
neyin "erkek-
si" neyin kesin
gerektirir, bylece olarak
ve konumda olarak m-
"erkeksi" olan ise vlp
beslenebilecektir. Heteraseksel potan-
siyel olarak lan-
olur. ve
Nazilerin "sosyal biim-
lerin toplumsal kabul. toplumumuzun merkezi
birimint:, bu birimin
ynelik rernesine. erkek egemcn
ekirdek aileye ciddi biimde zarar verirdi.
zamanda bu kabuL.
ama (hi yokkcn) bunun
heleroseksel
krizin zlmesinde nemli bir olurdu.
zihniyetin asla gstermeye-
budur.
Polemik hari
hkmetlerimize diyemeyiz: ancak btn
dnyasmda
kri ok olarak grlebilir:"Moral
luk"; dinci gru-
plar; rgtlerin (KKK. .tHyan
Nation, Ulusa! Cephe) artan gleri: 'Aile'ye ve
bunu destekleyen gelenekscl kOflln-
gereksiniminc
-,
1
i
.j
.,
..,
-,

;
,
"
-I
i
t
1
,

l
.j
,
1
1
1
1 i
:\ i
:( ,
Li
i

i
'. i
r
! i
i i
,
j'
i '

i
]
:1
1
i
,
1
vurgu; "eski gzel
feminizme tepki; geylere ynelik srmek-
te olan Toploma ("Rehabilitas-
yon Merkezleri" gibi adlar verilse de)
uzak olmayabilir. (Bunun ve net bir
grmyor musunuz? Almanlar da
1934'te "Kim -ya da ne- sorum-
lu?" sorusu, hemen olarak
en gl lkesi
(SSCB'nin, yani "Ktlk
bu yana) Amerika
Devletleri'dir. gnmzde semenlerine
ca az ya da ok hkmetler tercih
yapma sunan bir "demokrasindir.
kltrne -bu kltrn her
dzeyine, btn toplumsal
bunun egemen her yerine
cb
somut ifadesi olan Zaferi'nin kamera
hibir biimde bu filme, Riefenstahl'e
ya da Nazi zg ve bu
nedenle paketlenip bir kenara konulamaz.
Riefenstahl'ii1 teknik hepsi
gnmzde Amerika'da ve Avrupa'da (nadiren
bu kadar sistematize ve zel bir biim
iinde olarak da)
olarak ve bunlar egemenlik ve yn-
lendirme temizlenemezler.
Bu, Hollywood ve egemen anlat!
bir gibi
gclebilir; tamamen tersine niyetliyim. Erkek
egemen kapitalizm srece (ben
ken ortadan
de bununla birlikte srecektir. Verili
bir gerek olarak bizim iin yananlamlar-
dan bir neye benzeye-
etmek zor, belki de
bu bir yoksunluk olabilir-
di. Belki de egemenlik ve ynlendirme herhan-
gi bir "biim" ya da ikindir ...
kltrmzn temel
ya da mdahalelerini hari tutan ya da
zerine dram-
atize grnr bir
dramatize etmek olarak onu
yeniden retmektir ama sre giden haliyle
Birok film yallltzm yeniden retir ve bylelik-
le glendirir zamanda da kltrm-
zn toplumsal ve ruhsal yeniden re-
tirken tabi tutan -ilgin, kar-
birok film Holly-
\Vaad'un byk ikisinin. Ford ve
I-litchcock'un
dramatize inceleye-

9
John Ford'un "tarihsel" westernleri ege-
menlikle, boyun
siyle, yasaya gelmenin ortadan
kontrol edilmesiyle,

rulan ve devam edilen
tarihindeki ok yzcyli emperyal-
izm ile ilgilidir. ok bir
iradenin Zaferi'nde ve Riefenstahl
ok "yccltici" alt
ckimidir. Bu ekim karaktcre karizmatik lider
konumu -ve militarizmi
flendirmek ve iin
(ufuk izgisine svarilerin nl grunt-
lerini Birok svari filminde ne
zaman zaman olan militarizm
Hitler'in belirli
yineler: bireysel askeri grup,
yurtscverlik misyonu iinde hizmet, disiplin ve
asimilasyona kendini vermekle anlam ve
bu. Bylesi zelliklerin
Ford'un gl bir itkiyc
yoktur ve bu savun-
mak isteyen kimse bunu grmezden gelmemeli
ya da nemini Ancak bu .sine-
maya olan kimse de bu
tereddtsz tatmin Tecrit
bu zellikler asla filmlerde halde
Bunlar her yerde bir bozgun ve
kaybetme duygusuyla, teslim olma ve hayal
ima edilerek (asimilasyona boyun
kazanma srekli
ve
trajediyi ne nitelenirler. Btn
bunlardan srekli bir paradoksla
yani gya kaderi'ne
ma. gerek kaderin, bir
olan yitir-
menin Sonu - The Man Who Shot
Liberty finalindeki ifade olan)
ve gzn bilincine
filmlerde
(ok olarak svarilere eden
milliyeti retorikte) kaydedilir, vlr ve bu
filmler reddedilirler.
Ai fred Hitchcock'un duflllTIU daha da daha
da byleyicidir. Onun nl
hakimiyet ve ynlendirnieye ("izleyiciyi iine
sokma", "izleyicide duygular adan-
zamanda srekli
btn sinemasal teknikler
-en -bu teknik izleyi-
ciyi bilincine varmaya
davct eder. Egemen olma tutkusu filmlerinin
yntembilimsel, stilistik. tematik, yani her
dzeyinde Bu anlatilar gliktidar
1
mcadelesine ve HitchcDCk btn
insan egemen arzusuyla
olarak gibidir. bunu er-
kek egemen kapitalist sistemdeki btn
olarak niteleyebilir ve Hiteheoek sadece klt-
rn kendi
iter. zamanda bu filmler srekli olarak ikti-
dar drtsnn ve
ne (hepsinin tesinde
daha anlamcia heteroseksel
ve
gsterirler). Karakteristik
olarak bu filmlercle (Hitcheoek'un izleyici
zerindeki
olan) izleyicinin birden
ve her bir an gelir: Arka
Pencere'deki izleyici-
nin an; lm Korkusu'ndaki "pera-
matr" cinayeti.
Hiteheock'un kt (Bir
Glgesi'ndeki eharlie Amca,
oruz'daki ip'teki Nictzseheci
katil, Trendeki Bruno Anthony)
karakteristik olarak dramatize
eder ve byleyici, canavarca ve
nihayetinde kendini-imha etme biiminde sunar.
Onun bir
dzeyde olarak Bu
nedenle egemenlik drts Hitchcock'un sine-
her yerine halde, filmleri
filmler bunlar daha ok
dramatize ortaya
ve filmlerdir. Bu filmlerin
nemli bir budur.
EK:

Nazizmin dair
popler izi en ip
ve
Bunun drtye gl bir biimde
sempati ve bunun etk-
ili konusunda biraz Bu
kesinlikle intikam ve ynndeki
(bu istemeyen) arzuyu
eder; bunun tesinde, bir ve
kamplardan
(bunu savunanlar lm ceza-
lehindedirier). Ben talepleri gvenilmez
buluyorum. iki nedeni var.
(Ancak ki,
ortaya
orum; ortaya sorumlu-
dnya. aileleri,
bilmelidir.)
10
Birincisi, her zaman
(kaybeden) taraftan konusunda
tarafta" hi bunlardan yok mu'!
atom gl
gen erkeklerin kentte ve
kentteki ocuklar ve
konuyla ilgili herkes iin net
benim basit gre, bu byk bir
suu," olmayan bir ve
En tepeden en bu konuyb
ilgili herkesin yerlerine ve sorum-
luluk derecelerine gre
gerekmez mi? Ama bu ve
bile.
Ancak temel nedeni,
ncelikle bir
tatmin duygusu ("Evet, bu
konuyu hallettik") amaca zarar
olmam.
belirli bir noktaya kadar
rum: bu nedenle sorunun kim ne sorumlu?
sulu-
dikkatlerimizi
mi mmkn temel yne
ekici etkisi olabilir -daha nce ne srmeye
m gibi, btn erkck egemen
kapitalist kltrlere zg olarak gryorum.
gereken toplumumuzun (ekono-
mik, toplumsal, ideolojik, psikolojik)
ve bu grev ccsaret biimde gz
korkutucu olsa bununla ve bizi
bundan hibir izin vcr-
memeliyiz.
Stuart
Gece ve Sis'te zm-
leme, en Stuart Marshall
ok az bilinen ve biraz vg
belgesel filmi (Desire)
Belki de bu ihmalin iki nedeni
filmi, Resnais'ninkinin aksine bir
sanat olarak sahip
sanat ynnden., hareketlerinin rit-
minde. kurguda ve mzik eksik-
likleri olmasa da, Gece ve Sis'in titizlik-
le geleneksel belgesel yntemi olan
Ve merkezi ilgi
genellikle en iyi haliyle ikinci dereceden
nemli (o da sonular
kabul edilen Nazilerin
geylere eziyettir. Uzun bir film
olarak video bulunsa d;]. bu
film ne Leonard Martin'in Alovie and Film
GlIide'lna ne de rakibi Martin ve
J
ii
I
I
1
i,
,
i:
i:
ii
:1
1
1,1
i


ii

,.
i
i
"
,
,
;
i
.i
i
Porter'm Video Movie dahil
ihmal cdilmcsi nct bir ileti gnderiy-
or: "Geyler nemli
Alt "Almanya'da Cinsellik, 1906-1945"
olon film iradenin Zaferi'yle iinde ok
ilgin grnr. Hibir zaman gibi
grnmeye film, ortaya
tam ve kadar
ana birinin izini srer:
egzersiz yapmaya, hayli zel bir fiziksel gzel-
lik formunu ne neden olan ve
leri daha eskilerde, Alman Romantizminde
bulunan yurtseverlik
duygusunun mkemmel Ari vcudun
mesiyle bir arada ve cinslerin
komplor; her zaman
doga! eden,
cesaretlendirilmesi ve
fizikselolarak birbirine benzemesi
beden formunu ekici srekli
edilmesi; cinsiyet rolleri zerinde
kontrol gl, ve fiziksel
olarak ekici 'olmaya cesaretlendirilirken, ka-
derlerinin anneleri olarak saptan-
asla edilmez). Hi kimse masum
bir soylu idealler olarak
btn bu btn bu btn bu
btn bu milliyetilik vgsnn
sonunda ve toplama
na nceden
11
bir biimde, her ne kadar dair
grntlerinin
de, bu bir tezi
sunar, ama didaktik Her ok
zekice ve
filmi derinden edici ve etkili bir
dzeyine (geyolan) Schubert'in ve
(Yahudi olon) Mahler'in - bu nedenle
Nazi dneminde Nazilerin 010-
bilecck bunlar. zellikle Schu-
bert'in Do Majr
hareketi yerinde bir seimdir: bunu bestelcdi-
Schubert, cinsel yolla geen ve tedavi
AIDS'in 19. olan
frengi nedeniyle lyordu. kendisi
de sonra AIDS'den ld.
Finaldeki Mahlcr'in "Dnyayla
yitirdim," daha fazla yoruma yer
SIZlIl, gcylcr iin dik-
ilen ekimiyle zirveye
lkelerdeki toplama
ekimlerine eder.
NOTLAR:
Bu Sc.n/al a"d Narrative Film (Columbia
Universily Press, New York. 1998) evril-
bu bir blum yazar bir
yerde btnne gndennede
btnne bu gnderme
iin ve ve
u nokta bu bllimn sonun
da ek nc ek
cviriye dahil (ev.
Notu.)