You are on page 1of 54

Krdistanda Sosyalist Hareketin Ve Sosyalizmin Sorunlar zerine Yazlar

Yazan:

Demir Kkaydn

Bu kitapta yer alan yazlar daha nce eitli gazete ve internet sitelerinde yaynlanmtr. Derleme tarihi: 04.03.2006

Kxz Dijital Yaynlar


ndir Bas Dat

Bu kitap kxz sitesinin dijital yayndr. ndirmek, dijital olarak basmak ve datmak serbesttir. Alntlarda kaynak gsterilmesi dilenir.

Krdistanda Sosyalizmin ve Sosyalist Hareketin Sorunlar zerine Yazlar

indekiler
Maralnn Tartamad: Krdistanda Solun Zor Dnemeci (1)
Sunu

4
4

Maralnn Tartamad: Krdistanda Solun Zor Dnemeci (2)


Krdistanl Sosyalist Nedir?

8
9

Maralnn Tartamad (3)


Gerek Krdistanl Sosyalist Nedir?

17
17

Devrimci Demokrasnin Neden Sosyalist Olduu ve Sosyalizmle likinin Sorunlu Nitelii Krdistanl Sosyalist Sitesi in Tantm ve ar Bir sosyalist Olarak Tartrsak ki izgi

24 27 34 42

Maralnn Tartamad: Krdistanda Solun Zor Dnemeci (1)

Sunu
Recep Maral, ksa bir sre nce, gerek kendi sayfasnda (http://www.gelawej.com/ ), gerek sayfasna bal Krdistan Tarih ve Demokrasi Forumunda ve baz e-mail gruplarnda, tartlmas dileiyle, soru iaretlerini paylamak amacyla, Krdistanda Solun Zor Dnemeci balkl blmlk bir yaz yaynlad. Recep Maralnn yazs bir ok bakmlardan ok nemli ve ciddi bir tartmay hak ediyor. ncelikle, Recep Maral, gerek Trk gerekse Krt solunda ok yaygn olan bir eilime, ciddi sorunlar, elikileri, amazlar grmezden gelme, yok sayma, yokmu gibi davranma eilimine prim vermiyor ve bu eilimin ve gelenein karsnda yer alyor. Bir kar rnek sunuyor. Bizzat yaznn bal bile, Krdistanda solun zor ve ciddi sorunlar olduu ve bunlar tartacan belirtiyor. rnein, Trk sosyalistleri, Trkiyede Solun Zor Dnemeci balkl bir yaz yazmadlar. Baln yle olup olmamas nemli deil, nk Krdistandaki solun sorunlar aynen Trkiye solunda da var. Hibir Trkiyeli solcunun, sosyalistin, rnein son alt ay iinde Trkiyedeki solun karlat amazlar aka ortaya koyan ve bunlar tartmak isteyen bir yazsn grdnz m? Yok byle bir ey. Ya da imdiye kadar mumla aramamza ramen biz rastlamadk. Hadi brakalm sosyalistleri bir kenara, onlar ou yeni bir dinamizm yaratamayacak, yeni sorular soramayacak kadar hatalaryla btnlemi bir kuak. Onlar artk patlayacak bir tohum deil, krlmas gereken bir kabuk. Peki u Sava Kart Hareketin karlat sorunlar tartan, brakalm sosyalist olmasn, anarist veya pasifist veya baka bir eilimden veya politik slamdan karlalan amazlar aka koyan, tartan bir yaz grdnz m? nk Trkiyedeki Sava Kart hareketin, ilerde grlecei gibi, tpk Krdistan solu gibi yle amazlar vard. ABDnin saldrsna kar kt takdirde, ABD ile pazarlklarnda Gney Krdistanda etkisini arttrmak isteyen ve orann kaderinde daha azla sz sahibi olmak isteyen ve bu sayede kendi anti-demokratik egemenliini srdrmek isteyen Genel Kurmayn fiyat ykseltmesini salayan bir piyon durumuna dlyordu da. Byle bir sorun vard ve kimse bunun adn anmyor ve tartmyordu. O ok vlen kitle hareketlenmesi ve byk mitingler yaplmasnda bu paralelliin hi mi etkileri bulunmuyordu? Bu soruyu bile sorma cesareti gsterilemiyordu. Bu gerek eliki hakknda nedense kimsenin azn bak amyor, yokmu gibi davranlyordu. Veya bir yanda ABDnin mdahalesine kar kmak dnya halklarnn yannda yer almay salarken, dier yanda ABDnin Saddam rejimini ykmasnn kendi durumlarnda belli bir rahatla yol aacan uman ve bu beklentilerinde pek de haksz olmayan Krtlerin karsnda, onlarn aclarna ve beklentilerine ilgisiz olmaya yol at, byle bir eliki de olduu bu elikiden nasl klabileceine ilikin bir tartmaya rastladnz m? Brakn

tartmay sorunu byle koyana rastladnz m? Hayr rastlayamazsnz. Onlar sanki bu elikiler yokmu gibi, Krtlere emperyalizmin ne kadar kt olduunu anlatan bir tavr iinde oldular. Trkiye sosyalistlerinde ve Sava Kart Harekette, kar karya olunan sorunlar aka ortaya koyacak cesaret ve entelektel drstlk bile bulunmamaktadr. Krt ulusal hareketi veya Krdistan solunun durumu da Trkiye solundan daha iyi deildir. Onlar iinde de, ABD emperyalizmine kar dier ezilen halklarla birlikte olma gerei ile imdi bu emperyalizmle fiili bir kar ortakl iinde bulunmann getirdii sorunlar ve bu amazdan nasl klabileceine dair yollar tartan bir yaz grdnz m? Maalesef yok. Krdistan solu da tersi noktadan, aynen Trkiye Solu gibi, hi bu sorunlar yokmu gibi yapyor, onlara gzlerini kapamay tercih ediyor. Byle bir ortamda, ne Trkiye ne de Krdistan solunun, tartmak ve zm nerileri aramak bir yana sorunlar aka ortaya koyma cesaretinden, bu kendine kar entelektel drstlkten bile yoksun olduu bir ortamda, Recep Maralnn, bu elikileri aka, adn koyarak ortaya koyma ve tartma abas, brakalm ieriini bir yana, sadece byle bir aba olarak bile, devrimci bir ze sahiptir, var olan statkoya kar fiili bir tavrdr. Sanki bir ln bulutsuz gnde akan bir imek gibidir. Deeri bilinmelidir. Krdistan sol hareketinde ve Trkiye sol hareketinde, bu sanki karlalan sorunlar yokmu gibi yaplarn aynl, aslnda birbirine ok zt gibi grnen tavrlarn, temeldeki, ok derinlerdeki zdeki yntemsel zdeliinin bir gstergesidir. Gerek elikilerin adn anmamak ve onlar yokmu gibi davranmak, bu elikileri ortaya koyunlar ve tartanlar karsnda zmni ve fiili bir cephe oluturmaktr. Bu durumda var olan eliki ve sorunlarn adn koymak bile, yokmu gibi davrananlar karsnda bir kar cephe oluturmak anlamna gelir. Gerek blnme aslnda tam da buradadr. Ama Maralnn yazs, sadece sorunun adn aka koyuuyla deil, sorunu koyu tarzyla da iyice unutulmu bir gelenee balanyor. Maral, solun sorunlarn tartyor. Solun Krdistandaki sorunlarn tartyor. Halbuki son yllarda, Krdistanda solun Sorunlarn tartan kimse kalmad. Sa ya da sol, Krtlerin sorunlar tartlmaktadr ama Krdistandaki solun sorunlarn tartan, en azndan sorunu byle koyan bir yazya rastlamak neredeyse olanakszdr. Yaz bu bakmdan da unutulmu bir gelenei canlandryor. Bu nedenle de zellikle, Krdistanda solun sorunlarn sorun edenlerce tartlmas gerekir. Ama Maralnn yazs, Krt solunun deil, Krdistandaki solun karlat sorunlar tartmak istiyor. En azndan formlasyonunu byle yapyor. Yani Krdistanda yaayan solcu ama pek ala bir Zaza, bir Sryani., bir Nasturi, bir Arap, bir Fars veya bir Trk olabilecek birinin, corafi olarak Krdistanl solun sorunlarn tartmak istediini belirtmi oluyor. Bu da olduka unutulmu bir gelenei hatrlatmaktadr. nk son yllarda, Krdistan kelimesi, daha ziyade, sadece Krtlerin yurdu olarak anlalr olmutu. Corafi anlamn yitirmi, orada yaayan btn dier uluslar ve aznlklar yokmu ve onlarn sorunlar olmayacakmasna bir ierik kazanmt. Bu nedenle, Krtler veya Krdistan birbirinin yerine ok rahat olarak kullanlabiliyordu. Halbuki bu ikisi ok farkl iki kavramdr ve ok farkl iki program hatta politik tavr al demektir. Kendini Krdistanl olarak tanmlayan biri,

Krdistanda ulusal baskya kardr. Ama o ulusal basknn yerine yenisini oluturmak iin deil, btn ulusal basky ortadan kaldrmak iin. Dolaysyla milliyetler ve dinler karsnda ntr olan, her trl dil ve dinin eit olduu bir Krdistan iin mcadele eder. Ama Krdistan Krtlerin lkesi olarak anlayan ve bunlar birbiri yerine koyan bir tavr iin, demokrasinin nemi yoktur. Baka dillere zgrlk bir politik hedef deil, politik kayglar veya dengeler nedeniyle katlanlmas gereken bir sivilce gibi grlr rnein. Yani Krdistan szc, bir corafi mekan olarak kullanldnda, devrimci demokratik bir ierie sahiptir, ama Krtler ya da Krtlerin lkesi anlamnda kullanldnda, devletin demokratik karakteri sorununu, oradaki btn uluslarn eitlii sorunu es geer. Devrimci ve Demokratik olmayan burjuva bir karaktere sahiptir. Bu bakmdan Recep Maralnn sorusunun Krt sosyalistlerinin veya Krt solunun deil de, Krdistanda solun zor dnemeci olmas da yine artk son yllarda unutulmu bir gelenee sahiplenme anlamn tayor. Peki bu yaz ne gibi yanklar ald? Bu yaz rnein Trkiye solunda, bir esin kayna olmad, yani bakn Krdistan solu kar karya olduu amazlar aka ortaya koyarak k yollar aryor. Biz de byle bir tartma yapalm diyen bir Trkiye solcusu kmad. Peki Krdistanda solun sorunlarn tartmak iin, Krdistanl olmak gerekir mi? Gerekmez. Dnyann her hangi bir lkesindeki solun sorunlarn dnyann dier lkelerindeki solcular tartabilirler ve de tartmaldrlar. Yani pek ala bir Trkiyeli solcu olarak da, Krdistandaki solcularn veya solun sorunlarnn tartmasna katlmak mmkndr ve mmkn olmaktan te gereklidir de. Lenin Alman sosyal Demokrasinin sorunlarn Tartyor. Luxemburg, Rus ve Alman Sosyal Demokrasisinin sorunlarnn tartmasna katlyor., Pavrus veya Kautsky veya Mehring Rus solunun sorunlarnn tartlmasna katlyordu ve bir zamanlar hi kimse dierine, yahu bu bizim sorunumuz sen bize karma demiyor aksine tartmann olabildiince yaylmas iin aba gsteriliyordu. Bu gzel geleneklerden bir ey kalmad. Krdistandaki Solun sorunlar ve k yollar tartmasna bir Trkiye solcusunun katl var m? Yok. Bu yokluktan Recep Maralnn yazs da nasibini alyor. Yani Trkiyeli solcular., Krdistanl solun sorunlarn tartmyorlar. Peki Tersi var m? Yani Krdistanl solcular Trkiyeli solun sorunlarn tartyor mu? Maalesef o da yok. Maralnn yazsn, Krdistanl solun sorunlar olarak, ne Trkiyeli, Ne Krdistanl ne de Almanyal ne de baka bir yerli solcular tartmad. Gelen birka yank oldu. Ama bunlar Krdistandaki solun sorunlarn deil, Krt bamszlnn sorunlarn tartyorlard ve Recep Maralnn yazsn, Krdistandaki solun sorunlarn deil, Krtlerin, Krt hareketinin sorunlarn tartan bir yaz olarak anlayp, yle tartyorlard. Yani yaznn tartmak istediini tartmyorlard. Bu nedenle Recep Maralnn yazs aslnda tartlmadan kald. Krdistanda solun ya da daha dorusu sosyalistlerin bu gn kar karya olduu sorunlar aka ortaya koyulup tartlm deil.

Bunun nedeni belki de, ne Trkiyede ne de Krdistanda artk sol ya da sosyalistler diye bir eyin fiilen kalmam olmas olabilir. Elbet kendini yle tanmlayanlar vardr. Ama kimsenin kendi hakkndaki yarglar gerein ifadesi gibi alnamaz. Hele Trk solcu ve sosyalistlerinde bu gn hi. Neden? Kisaca ona deinelim. Ortada bir paradoks var. Krtlerde, Milliyetiliin ykselii aka sosyalizmden uzaklama ve milliyetilie sahiplenme biimini ald. Maralnn yazsnn bir yerinde de dedii gibi, bu talarn yerine oturmas anlamn tar ve olumludur da. Ama Trklerde milliyetiliin ykselii, btn egemenlerde olduu gibi o egemenlii gizleyecek bir biim iinde savunuldu. verenler iveren olduklarn syleseler kendilerini ele vermi olurlar. Onun iin hepimiz Trkz, hepimiz Mslmanz, insanz derler. stte ve egemen olma konumunun gizlenmesi her egemenliin temel kouludur. Uluslarda da byledir bu. Trk solcusu ben Trkm derse, zaten kar ve durumunun farkl olduunu itiraf etmi olur. Bu nedenle, rnein sosyalist olduunu syleyecektir ki, bu egemen konumunu gizleyebilsin. Trkiyede bu gnk sosyalizmin altmlarn ya da yetmi ve seksenlerin sosyalizmiyle ilgisi yoktur. Bu zel sava sosyalizmidir. Bu gn sosyalizm egemen ulus konumunu gizleyen bir aratr. Dolaysyla, sosyalizm Trk milliyetiliinin kuzu postu oldu. Bu gn Trk milliyetilii kendini solda, enternasyonalizm, sosyalizm veya anti emperyalizm biiminde da vurmaktadr. Bu nedenle, kendini sosyalist olarak niteleyenlerin okluu, sosyalistlerin deil, Krtler zerindeki egemenlii tartma yapmak istemeyen milliyetilerin okluu anlamna gelir. Tabii bu Krt ve Trk milliyetiliklerinin, biri sosyalizme veya anti emperyalizme ynelerek dieri aka bunlardan uzaklaarak ykselii, birbirini beslemekte ve birbirine hakllk kazandrmaktadr. Trk milliyetiliinin Sosyalizm biiminde kendini da vuruu, Krt milliyetiliinin, sosyalizm ve anti emperyalizmle son balarn koparmas iin ona harika bir gereke sunar. te sosyalistler ezilen ulusa byle ilgisiz olduklarna gre bu sosyalizm denen eyden hayr kmaz! Bu davran da Trk milliyetilerinin, milliyetiliklerini sosyalizm savunusu olarak srdrmelerinin gerekesini sunar. te, Krtler ezilen ulustan bile olsalar sosyalizmden uzaklap, emperyalizm ve kapitalizm saflarnda yer alyorlar. O halde bu milliyetilikten bir sonu kmaz. Sosyalistlie daha fazla sahip kalm. Hasl, her iki tarafta da birbirini besleyen, ama egemen ve ezilen ulusta tamamen zt biimlerde ortaya kan milliyetilik, Krtlerde ezilen ulus milliyetilii olduu iin ak milliyeti grn iinde, en azndan nesnel sonularyla ilerici ve demokratik bir karaktere sahiptir; ezen ulus milliyetilii ise, sosyalizm ve anti emperyalizm biiminde grndnden, gerici ve anti demokratik karakterdedir. Bu durumu, zlerin bu kendi ztlar biimindeki grnn kavramayan bu gnk Trkiyeyi ve politikalar kavrayamaz. Maralnn yanksz kalmasnn nedeni budur. Sosyalizm milliyetiliin rts olduundan Trk sosyalistlerinin sosyalizm diye bir sorunlar olmad iin, Krdistan solunun sorunlarn tartacak Trkiye solcusu yoktur. Krdistan solu da artk Krdistanll veya sosyalizmi brakp Krtle dnd iin Krdistan solcusu da yoktur. Dolaysyla Maralnn bu yazs tartlmaz kalr.

Biz Recep Maralnn bu at tartmaya girmeye ve imdiye kadar eitli biimlerde dank olarak yazdmz ve bu nedenle de ou kez anlalmayan veya yanl anlalan grlerimizi, Recep Maralnn yazs ile polemik iinde ifade etmeye alacaz. Recep Maralnn yazs, bir ok farkl konuyu, PKKnn karakteri, yeni politikasnn nitelii, Krdistanda solun karlat amazlar, ikilemler ve bunlardan k yolu gibi birbiriyle bal bir ok temel sorunu tartma olana sunuyor. Yani strateji ve program sorunlarna giriyor. ok verimli bir zemin salyor. Soruyu doru soruyor her eyden nce. Sorunun doru sorulmas cevabn yarsdr. Eletirimizi imkan ve zaman bulduka yapacamzdan ister istemez zamana yaylm olacaktr. Ama bu bir olumsuzluk olarak grlmemeli. nk tartlan sorunlar yle hemen aktalitesini yitirecek sorunlar deil, temel ve genel sorunlar. Kaderi belirleyen sorunlar. Sindire sindire tartmak ok daha doru ve yararl olur. Bu vesileyle, Recep Maral hakknda bir iki sz. Krtler elbette onu efsanelemi ismiyle tanrlar. Ama Krt ve Trk solunun yollar birbirinden oktandr ayrldndan Trkiyeli solcular pek tanmad iin biraz hatrlatalm. Recep Maral, 12 Mart dneminde Diyarbakr cezaevinin en gen, ocuk yataki mahkumudur. Yllarca Krt Ulusal Hareketi ve sosyalizm davasnda en ar grevleri stlenmi, en ar ikenceler, hapisler, kovuturmalar, alk grevlerinden her zaman alnnn akyla km, bunlarn fiziksel izlerini bedeninde tayan, insan olarak da saylmayacak kadar ok olumlu zellikleri bulunan, son derece mtevazi bir insan, rnek bir devrimci ve bir sra neferidir. Artk nesli tkenmiler taifesindendir. Recep Maral ile Nide ceza evinde yattm yetmili yllarda. Beraberce Kvlcmlnn, htiyat Kuvvet Milliyet: ark kitabnn yeni Trkesinin son redaksiyonunu ve daktiloya ekilmesini tamamlamtk yanl hatrlamyorsam. Sonra, 12 Eyll gnlerinde, bir yerlerden bizleri unutmadn anlatan bir kart atard ara sra. O gnlerde bunlar bizlere mthi moral verirdi. Hibir zaman cevaplayamadm ve sonra onun hapisliinde deemediim bu kartlar nedeniyle hep kendimi borlu hissederim Maralya. Recep Maral kendisini tanm olmaktan onur duyduum ok sevdiim bir arkadamdr. Bunlar belirtiyorum ki eletiri ve tartmalarmz yanl anlalmasn. 15 Mays 2003 Perembe demir@comlink.de http://www.comlink.de/demir/

Maralnn Tartamad: Krdistanda Solun Zor Dnemeci (2)

Krdistanl Sosyalist Nedir?


Maralnn yazsnn bal Krdistanda Solun zor dnemecinden sz ediyor. Maralnn bununla kastettii Krdistanda sosyalizm, sosyalist hareket veya dnce. Dier bir deyile de Krdistanl Sosyalistler. Elbette sol sosyalizmden ok daha geni bir kavram olmasna ramen, sosyalistler arasnda, bazen baskya kar Ezop dili kullanma zorunluluu nedeniyle; bazen farkl sosyalizm tanmlar var olduundan bunlara dalp esas tartlmak istenen konudan uzaklamamak iin, bazen sosyalizm szc sol szcnden daha byk bir prestij kaybna uradndan n yarglardan korunmak iin, sosyalistler tarafndan genellikle sosyalizm karl olarak kullanlmaktadr.i Maralnn yazsnda da sosyalizm ve sol ou kez birbiri yerine kullanlmaktadr. Bu konuda bir ok rnek verilebilirii. rnein Bu tartmay Krdistanl Sosyalistler balamnda yrtmemin bir nedeni de(...) diye yazarken, sol veya sosyalizm kavramlar arasnda bu yazda bir fark gzetmediini de dolayl olarak ifade etmi olmaktadr. Hatta sosyalizm de Trkiye ve Krdistanda genel olarak, Marksist gelenekle zdelemi olduundan, Sosyalizm iinde de Marksizmle snrl olarak kullanlmaktadr sosyalizm ve sol kavramlar. Bir rnek verelim: Krdistann bu srete Sosyalist dncenin prestijinin en yksek olduu alanlardan biri olduunu sylemek abartl olmaz.. Dnn ki MarksistLeninist terminoloji yalnzca sol gruplar iin deil, muhafazakarlar iin bile bir referans olmutu Krdistanda.. Grld gibi, sosyalizm ve Marksizm-Leninizm bile gerek duruma ve gelenee uygun olarak birbirinin yerine geebilecek ekilde kullanlmaktadr. Btn bu kullanmlar, terminolojik saflk bakmndan pek doru olmayabilir, ama yaygn ve anlalr, geleneksellemi kullanmlar olduu, meram anlatmay salad iin kullanlmasnda bir mahzur yoktur. Yani Recep Maral en azndan yazs boyunca Krdistanl bir Marksist, bir Sosyalist olarak tartmaktadr Krdistandaki Sosyalizmin ya da Marksizmin sorunlarn. rnein u sorunlar, moda deyimiyle paradigmalar, Marksistlerin paradigmalardr: Burada tarttmz biimiyle Marksizmin, bir ii snf ideolojisi olmasna karlk snfa dardan tanma zorunluluu, bu aktarc kltrel tabakaya kritik rol vermitir. Bu bilin tayc kltrel tabakann sahip olduu rol, daha sonra profesyonel devrimciler olarak snf ncleri haline gelmeleri ve son erimde de ynetim eliti -parti brokrasisi haline dnmelerinde yaanan, snf iin, snfa ramen ve nihayet snfa kar yabanclama olgusu yaratmtr. Marksist gelenekten bir sosyalist olarak tartld yaznn btnne sinmi olan problemlerde de grlmektedir. zetlersek, yaz boyunca sol, sosyalizm ve devrimci Marksist gelenekten sosyalizm ayn anlamlarda kullanlmaktadr. Bundan yle bir sonu karlabilir: Eer bu yaz, dnyada sosyalizmin veya Marksizmin itibarnn yksek olduu bir dnemde yazlsayd, gerek ieriine ve znesine uygun olarak, yaznn bal muhtemelen

Krdistanda Marksizmin (ya da Sosyalizmin) Zor Dnemeci olabilirdi. Byle bir balk da en azndan imdiki balk kadar hatta ondan daha da doru olurdu. iii Peki Maral Krdistanda sosyalistlerin sorunlarn tartyor ama kim olarak, ne olarak tartyor? Ksaca buna deinelim. nk tartmann izleyecei yntem bakmndan, karlacak sonular ve zm nerileri bakmndan bunun hayati nemi bulunmaktadr. zne ve ama arasnda belirli bir iliki vardr. Farkl zneler farkl konumlar ve karlar demektir. Politik tartmalar, en azndan deklare edilmi znelerin, dolaysyla konum ve karlarn zdelii durumunda yaplabilir. Yani Krdistanda sosyalizmin veya solun sorunlarn tartmak, zorunlu olarak bu sorunlarn sosyalistler veya solcular asndan tartld anlamna da gelmez. nk her hangi bir znenin ya da toplumsal gcn sorunlar baka zneler, baka konum ve karlar asndan da tartlabilir. rnein biz bir ok yazlarmzda, burjuvazinin, ABDnin veya Kemalist brokrasinin kar karya kald amazlardan sz ederiz. Ama bu sz ediimizdeki ama, o amaz ve sorunlara bir zm bulmak deil, aksine o amaz ve sorunlarn yol aaca bunalmlardan yararlanarak onlarn anna ot tkamaktr.iv Elbette Krdistanda Solun sorunlarn sola dman birileri de, hazr bu sorunlarla kar karyayken u solun anna nasl ot tkarz kaygsyla da tartlabilir. Veya, sam solmu beni ilgilendirmez, benim iin nemli olun bamsz bir Krt devletinin kurulmasdr diyen biri de bu amac asndan, Krdistandaki solun sorunlarnn, kar karya kald amazlarn kendisine ne gibi olanak veya engeller yaratt noktasndan tartabilir. Ama Recep Maralnn kaygs byle bir kayg deildir. O, sol ne yapabilir de bu amazlardan kurtulabilir, nasl bir politika izlemelidir ki Krdistanda kendisini tehdit eden yok olutan kurtulabilir diye tartmaktadr. rnein yle yazyor: Sosyalistler kendi politik ve ahlaki tutumlarn net bir biimde ortaya koymal, daha da nemlisi kendi alternatif politikalarn retmelidirler. Mevcut politik tutumlardan birinin ya da brnn peine taklmak, hele hele suskun kalmak Krdistanda solun lm ferman demektir. derken rnein bu kaygy ifade etmi oluyor. Toparlarsak, Maral, sadece Krdistanda Sosyalist hareketin sorunlarn tartmyor bunlar ayn zamanda sosyalist olarak tartyor. En azndan deklaresi byle. Buna uygun davranp davranmad veya bunun ne gibi elikilerle malul olduu ayr bir sorun ve zaten bu yaznn esas konusu da bunlar. Ama imdilik henz orada deiliz. Bunu belirtiyoruz, nk biz de tartmaya, ayn zne asndan, ayn kaygyla girmeye alacaz. Yani Recep Maralnn ortaya koyduu sorunlar bir sosyalist olarak, sosyalizmin karlar asndan tartmaya alacaz. O halde, sosyalist olmayan bir insann Maralnn tartmasnn ieriine girmesi, sanki rnein Maralnn Bamsz bir Krt devletinin sorunlarn sorunlarn tartyor gibi tartmas, Maralnn neyi tarttnn hi anlalmadn gsterir. Zaten Bizim yazmzn balnn, Maralnn Tartamad olmasnn nedeni tam da bu durumdur. Sadece Maralnn Sosyalist olarak tartt anlalmam deil, bu sosyalist ile ayrlmaz biimde bal olan, Krdistanl sz de anlalmam bulunmaktadr. Krdistanlkavram

Krt gibi anlalmaktadr. Bir ok tartmac tarafndan, Krdistanda yaayan, hi de Krt olmas art olmayan bir sosyalistin deil, Krtlerin ya da Krt Ulusal Hareketinin sorunlar tartlmaktadr.v Maralnn yazs zerine yaplan tartmalarda, kimse, yazy Maralnn yazsnn balnda ve iinde deklare edilmi amac asndan tartmamaktadr. Yazy tartanlar, Krt Ulusal Hareketinin veya Krt ulusunun karlarnn nerede olduu asndan tartmaktadrlar. Halbuki Maral tam da, bir sosyalist olarak, imdiye kadar pek problem olmayan, Krt ulusal hareketiyle Krdistanl sosyalistlerin konumlar arasnda oluan gerilimi tartmaktadr. En azndan eski uyumun eskisi kadar kolay kurulamad izlenimi ona bu yazy yazdrmaktadr. Krt ulusunun karlar asndan tartan bir Krt milliyetisi asndan ise, byle bir gerilimin varl ve bu gerilimin nasl alaca bir sorun olmaz. Ya da bu gerilimin sosyalist hareketin tamamen nasl silinerek alabilecei bir sorun olabilir rnein. O halde, Recep Maralnn tartmaya at ve tartmak istedii konular, ancak sosyalistlerin tartabilecei konular olabilir. ster Trk, ister Krt, ister baka bir ulustan olsun, o ulusun karlar asndan olaya yaklaanlarca tartlamaz. Bu nedenle kendimizi at tartmann bir muhatab olarak gryoruz. Aslnda yaznn gerek muhataplar sosyalistlerdir. Ama o muhataplar tartmamaktadr. Tartmamak bir yana sorunlarn adn azlarna bile almamaktadrlar. Bu nedenle bu yaznn bal Maralnn Tartamaddr. Tartan kimileri Maralyla ayn amalar tartyormu gibi tartmaktadrlar onun amalarn tartacak yerde. Bu da tam bir kafa karklna yol amakta ve bunun da bir yansmas olmaktadr. * Bu ksa giriten sonra, u soruyu soralm: Krdistanl Sosyalist Nedir? nk bu noktada bir berraklk olmadan, Krdistanl sosyalistten farkl eylerin anlald bir durumda yine ayn problem ortaya kar, ayn szckle ama bilince kmam farkl amalar ve zneler ifade edilmi olur. Bu sorunun cevabn ararken, elbette Maral ile ortak bir referans sistemi olmas gerekmektedir. Maralnn kendisini sosyalizm erevesinde ama rnein topik bir sosyalist veya anarist olarak veya sosyal demokrat veya Maoist olarak grmediini biliyoruz. Yani Maral Marksist gelenektendir ve en azndan Marks, Engels, Leninin retisini referans kabul etmektedir. Tabii Marks, Engels, Lenin olunca da, bunlarn adyla o reti ok tahrifatlara uradndan, en azndan otantik biimleri bir referans olarak alnabilir. Yani Birinci Enternasyonal ve nc Enternasyonalin Leninin henz sa olduu ilk drt kongresi. O halde, Krdistanl Sosyalistin ne olduu sorusuna bu referans noktalarna gre cevap aramak gerekiyor. Biz de byle yapacaz. ncelikle sorunu kategorik dzeyde ele almak gerekiyor.

Krdistanl Sosyalist Sosyalist bir Krdistan veya Bamsz bir Krt devleti veya btn uluslarn eit olduu, ABD gibi, Avrupa Birlii gibi bir Ortadou Demokratik Federasyonu iin mcadele eden, Krdistanl deildir ve olamaz. Krdistanl Sosyalist dnya prolateryasnn zaferine Krdistan denen blgede azami katkda bulunmaya alan insandr. Dier bir deyile, Krdistanda ve Krdistan iileri iinde, dnya proletaryasnn genel ve tarihsel karlarn savunan insandr. Niin byledir? nk nc Enternasyonalin de aynen benimsedii, Birinci Enternasyonalin tz ii snfnn kurtuluunun ne yerel ne de ulusal bir sorun olamayaca nermesinden hareket eder. Bunun ardnda da kapitalizm sonunda bir dnya pazar ve dnya ekonomisinin ortaya kmas, dolaysyla ii snfnn kendisinin bir dnya tarihsel snf olduu nermeleri vardr. Yani her hangi bir lkenin iileri bile ii snf deildir. Onlar dnya proletaryasnn oralardaki zmreleridir. Zmre karn savunmak genelin karn savunmak anlamna gelmez. Yani her hangi bir lkedeki iilerin karlarn savunmak, ii snfnn karlarn savunma anlamna gelmez. i snfnn karlar ancak dnya leinde tanmlanabilir. Bun nedenledir ki, manifestoda Komnist, ii snfnn genel ve tarihsel karlarn savunan olarak tanmlanr. Ve tam da bu mantn rn olarak, Birinci ve nc Enternasyonaller, ulusal ii partilerinin basit bir toplam deil, cebirsel bir toplamdr. Yani parann btne tabi olduu, teorik ve biimsel olarak merkezin, dnya proletaryasnn genel karlarn savunduunun var sayld ve tek tek rgtlerin kendilerini bu iradeye tabi kld organizmalardr. Bu nedenle her hangi bir lkedeki parti, nc Enternasyonalin bir ubesidir. Tpk bir lkedeki partinin bir il rgt gibidir. Bir lkedeki partide nasl bir ehirden dierine giden ye oradaki rgtn bir yesi olursa, ayn yaklam tm dnya iin geerlidir. Yani Krdistanl sosyalist, kelimenin gerek anlamyla Krdistanl bile deildir. Her hangi bir lke veya ulustanlk, rastlantsal, kltrel bir zelliktir, siyaseti etkilememesi gereken bir zelliktir. Bir lkede bir ehirden dierine tandnzda muhtemelen byk kltrel ve dil problemleriyle karlamazsnz ama bir lkeden dierine gittiinizde bunlar ou kez siyasi bir pratik iin almaz kltrel engeller olarak karnza kar. Bu anlamda rastlantsal ve kltreldir ve politikann ieriini belirlemez ve belirlememelidir. Marks retisinin zn anlatrken, snf mcadelesinin burjuvazinin dnrlerince de bulunduunu, kendi katksnn burada deil, kapitalizmden sosyalizme giden yolda, proletarya diktatrl denen bir gei dneminin gerekliliini ngrmek konusunda olduunu belirtir. Benzer olarak, enternasyonalizm de, tek tek lkelerin proleterlerinin dayanmas veya halklarn dayanmas deildir. Bu anlamda Enternasyonalizm, burjuvazinin veya kk burjuva demokrasisinin de kabul edebilecei bir eydir. Tpk snflarn ve snf mcadelesinin varlnn burjuva dncesi tarafndan kabul edilebilecei gibi. Karlkl karlar temelinde bir anlaytr bu. Ksa vadeli ile uzun vadeli kar, parann kar ile btnn kar arasnda hibir eliki ve gerilim olmad gibi bir varsayma dayanr veya bunlar var olduunda saym suyum yok demeyi meru grr. Proletarya enternasyonalizmi ise, aralarnda eliki ve gerilim olduunda, ksa vadeliyi uzun vadeliye, paray btne tabi klan, ona feda eden enternasyonalizmdir. Tpk karmak bir organizma gibidir. Basit bir simbiyoz veya yaam

ortaklndan te bir eydir. rnein insan vcudu, byk tehlike anlarnda, rnein bir dolam bozukluu veya kalp krizinde, daha az hayati organlar feda eder. rnein nce bacaklar, bbrekleri feda eder, beyni ve yrei koruyabilmek iin. Proletarya enternasyonalizmi byledir. Parann btne feda edildii bir enternasyonalizmdir proletarya enternasyonalizmi. Ve siz o srada, feda edilecek parada bulunuyorsanz, bunu gnll olarak yapmaya hazrsnz demektir. Lenin de, Proletarya enternasyonalizmini, tam tamna byle tanmlar: Proletarya enternasyonalizmi unlar gerektirir: 1- Bir lkedeki proletarya mcadelesinin karlarnn, bu mcadelenin dnya leindeki karlarna tabi klnmas; 2- Burjuvaziyi yenmekte olan uluslarn, uluslar aras sermayenin devrilmesi amacyla ulusal planda en byk fedakarlklar kabul etmeye elverili ve hazr olmas. Tabii, Enternasyonalizmin tanmn gelenee, retinin temellerine uygun olarak byle yaptmzda, her hangi bir lkeli sosyalistin brakalm lkesinin bamszln falan bir yana lkesinde burjuvaziyi ykacak bir devrimi bile, bulunduu lkede sosyalizmi kurmak (ki o da mmkn deildir ama ayr konu) veya o lkeyi kalkndrmak iin deil, dnya proletaryasnn zaferine azami katk iin yapmaya alr. Yani bulunulan lkede burjuvaziyi ykacak bir devrim bile kendi bana bir ama deil, dnya proletaryasnn zaferine daha fazla katk sunmay salayan bir aratr. te imdi oktan unutulmu, Marks, Leninlerin sosyalizm ve enternasyonalizm anlay byleydi ve onlar byle davranyorlard. Leninler, Rusyada sosyalizmi kurmak iin deil, Avrupa gericiliinin kalesi olan arl ykarak, Avrupa ii snfnn mcadelesine bir hz vermek ve sonra onlar tarafndan sosyalizme gtrlmek iin Devrim yapp mcadele ediyorlard. Onlar iin kendi lkelerinde devrim, sosyalizm vs. hibir zaman kendi bana bir hedef deildi. Btn bunlar, esas hedefe hizmetin aralaryd. An Rus Sosyal Demokrat i Partisinin programn okuyun. Sorun aynen byle koyulur. Lenin, ayaklanma iin gerekelerini sunarken, Rusyada sosyalizmi kuralm demiyordu. Alman bahriyelileri ayakland, onlara yardm iin biz de ayaklanalm diyordu. Bu artk unutulmu ok baka bir yaklamdr. Brest Litovsk da veya baka tartmalarda ayrlklar, Rusyada derimin nasl yaatlaca noktasndan yaplmyordu, Alman ve Avrupa proletaryasnn zaferine, devrimi kurtararak m yoksa feda ederek mi daha ok katkda bulunuruz noktasndan yaplyordu. Bir de imdiki sorunu koyulara bakn. Dnebiliyor musunuz, bir Trkiyeli veya Krdistanl sosyalistin, sorunu byle koyabileceini? Somut olarak yanl bir durum yarglamasna da dayanabilir ve yanl sonular da olabilir. Ama sorunu byle koymak dorudur. Sorunu byle koymayan sosyalizm adna yaplm her karsama, temelden yanltr. O halde yle bir sonuca ulaabiliriz. Sosyalistler asndan sorunu byle koymayan her karsama ve tartma temelinden yanltr. Yntemsel olarak yanltr. Savata, ordunun genelinin zaferi iin gereinde tek tek birlikler nasl feda edilirse, proletarya ordusunun zaferi iin de ayn ey geerlidir. Orduda bunu mutlak itaat, uymayann kuruna

dizilmesi salar, proleter dnya ordusunda, bu gnll olarak dnya proletaryasnn karn ne alma bilinci. O halde, byle, retinin unutulmu otantik kategorileriyle baktmzda, Krdistanl sosyalistlerin grevi, Krdistanda Dnya Proletaryasnn zaferine azami katky nasl salayaca noktasnda toplanr. Elbette bu gn, o genel e tarihsel kar ifade ve temsil edecei dnlen bir merkez yoktur. Dnya apnda bir ii hareketi da yoktur. Ama Krdistanl veya her hangi bir yerli sosyalist, byle bir merkez olsayd bana burada nasl bir grev verirdi, veya u an hangi politika dnya proletaryasnn genel karna azami katkda bulunabilir diye dnen insandr veya gruptur veya rgttr. Byle bir yaklamda, bulunulan yerdeki kitlelerden veya hareketten tecrit olup olmamak deil, dnya proletaryasnn genel ve tarihsel karlarndan tecrit olmak, ona uzak dmek bir tehlike olarak koyulur. Biz rnein sava karsnda tamamen byle davrandk. Saddamn bir zaferinin Krtler iin bir felaket olaca, keza Trkiyedeki Demokrasi hareketi iin de bir felaket olaca gereini hi rtmeye almadk. nk Krtlerin ezilmesi, ayn zamanda Trkiyedeki Genel kurmay rejiminin glenmesi anlamna gelirdi. Btn sol yukarda tanmladmz trden bir enternasyonalizm perspektifine; sorunu kategorik olarak koyma ve tavr alma cesaretine sahip olmadndan, ABDnin baarszl ile blge gericiliklerinin de zayflayaca gibi karsamalarla durumu idare etmeye altlar. Biz ise aka, para btne tabidir. ABDnin bir yenilgisi, Trkiye ve Krtler, hatta belki Irakllar iin bir felaket anlamna gelebilir, ama byle bir yenilgi, Dnya ii ve ezilen halklarnn mcadelesine muazzam bir atlm verir, bu nedenle ABDnin yenilgisinden yana tavr almalyz, onu salamaya almalyz dedik. ti Krdistanl sosyalistin de tavr byle olmaldr. Kategorik olarak, onun kaygs, byle bir tavr ald iin Krt ulusal hareketinden tecrit olmak deil, Dnya Proletaryasnn genel ve tarihsel karlarndan tecrit olmak tehlikesi asndan koyulmaldr. Bir lkedeki mcadele ve dnya proletaryasnn genel karlar e dzeyde, aralarnda bir denge aranacak hedefler deildir. Biri dierine tabidir. Burada kategorik olarak bir tavr sz konusudur. Elbette diyebilirsiniz ki, rnein, ABDnin zaferi, Dnya Proletaryasnn genel ve tarihsel karna daha byk hizmet eder, biz bunun iin savamalyz. Burada tartan, Proletarya enternasyonalizmi asndan tartmaktadr kategorik olarak. Trkiyede demokrasi mcadelesini glendirir onun iin ABDnin yenilgisinden yana olalm diyerek, ABDnin zaferine kar durandan ve d grn itibariyle bizimle ayn pozisyonda bulunandan, bin kat daha enternasyonalisttir ve bize yakndr. Burada tartma, yntemsel olarak deil olgusal dzeyde yanl olabilir. Ama ilke dzeyinde sorunun koyuluu dorudur. Sorunu byle tartan bulunmamaktadr. Sorun Krt Ulusal Hareketinin veya Trkiyedeki demokrasi mcadelesinin veya Trkiyenin veya Krtlerin karlar asndan tartlmaktadr. Btn bu tartmalarda liberallere veya ulusal

kurtuluulara syleyecek bir szmz olamaz. Ama kendini sosyalist olarak niteleyenler, sorunu byle koyarak sosyalizmle hibir ilgilerinin olmadn kantlamaktadrlar. imdi bu uzun aklamadan sonra, Recep Maralnn, sorunu nasl koyduuna bakalm. Maraldan uzun bir alnt yapalm: Sosyalist hareketin ABDnin dnya hegemonyas iin balatt emperyalist savaa kar tavr almas gereklilii ile, bu savan blgede yarataca statko deiikliinden kalc bir Krt federal devleti gibi, Krdistanl sosyalistlerin siyasal hedefleriyle de rten bir srecin ortaya kmas, sosyalistler asndan nemli bir gerilim noktas oluturuyor. Krdistanl sosyalistlerin amaz, sanyorum, bugn baka herhangi bir noktadan bakan sosyalistlere gre ok daha derin. nk hem lke zglndeki son derece kritik ulusal kurtulu sorununda doru bir tutum taknmak, hem de dnya leinde emperyalizmin saldrganlk politikasna kar somut bir tutum almak durumundalar. Sorun imdiye dek genellikle hep birbirine kout giden bu ilikinin, bugn ters kutuplara savrulmu olmasndadr. Basmakalp sylemler bu durumu aklayc olmaktan uzak. Recep Maralnn nerede takld bu alntda aka grlmektedir. Recep Maral, ABDnin zaferinin, dnya haklarnn aleyhine olacan kabul etmektedir. Burada Enternasyonalist bir Krdistanl Sosyalist olarak yapmas gereken karsama, para btne tabi olacandan, ABDnin yenilgisinden yana tavr almak olabilir. Bu kategorik olarak nce alnmas gereken tavrdr. Ama Recep Maral bu kategorik tavr alamyor. Niin alamadn gryoruz. Krdistanl Sosyalistlerin Siyasal Hedefleri olarak tanmlad Kalc bir Krt federal devleti tanmlamasnda bulunuyor sorunun can alc noktas. Kalc Bir Krt Federal devleti veya daha ileri gidelim, bir Krt Sosyalist Cumhuriyeti dahi Krdistanl sosyalistin hedefi deildir ve olamaz. Btn bunlar, kendi bana hedef deildir, ancak, dnya proletaryasnn zaferine azami bir katk salyorlarsa bir ara, bir yoldurlar. Bu amala elitikleri an Krdistanl sosyalist gereinde Krt kitlelerinden, Krt iilerinden, ya da Krt iileri Krt ulusundan tecrit olma bahasna dnya proletaryasnn tarihsel ve genel karndan yana olmak zorundadr. Sorun ve cevab kategoriktir. Bu cevaba gre tavr almak gerekir. Eitlikler arasnda denge bulmak olarak koyulamaz sorun. Recep Maralnn yapamad budur. O btn Trk ve Krt solunun dier yazarlarndan farkl olarak, bu gerilimi ve elikiyi inkar etmiyor. Aka koyuyor. Ama tam anlamyla, klasik enternasyonalist gelenee dayanan bir Krdistanl sosyalist gibi deil, Krdistann sosyalizmle kalknacana inanan veya bamszln sosyalistlerin salayacan dnen bir Krdistanl olarak dnyor. Krdistanl sosyalist, Krdistan iin sosyalizmin en iyi bamszlk veya zgrlk salayacan dnen deildir. Recepin anlad anlamda Krdistan, dnya apndaki mcadeleye oradan azami katkda bulunmaya alt bir sava alan deil, bir zgrlemesi veya bamsz olmas gereken bir hedeftir. Savan amacdr azami katk yaplacak bir alan deil. Elbette sorun bir kere byle koyulup temelde kategorik olarak bir doru tavr alndktan sonra, bu tavrn uygulamasnda, bir yn hareket alan aranabilir.

Bunu yle anlatalm. Diyelim ki, bir ordunun geri ekiliini emniyete almak iin bir birlii belli bir alan tutmakla ve gereinde yok olmak ama oray olabildiince uzun sre elde bulundurmakla grevlendirdiniz. Bu birlik, yok olma bahasna buray tutmakta kararldr. Ama bunu yaparken, dmana postu pahalya satmak iin, bin bir trl taktik manevra yapabilir. Bunun gereklilii ve zorunluluu inkar edilemez. Bunun gibi, elbette, Krt ulusunun tarihsel bir frsat yakalad bir anda, byle dnya proletaryasnn karna deyip aka ABDnin yenilgisinden yana tavr almak, sizi tecrit edecek hatta belki tmyle imhanza yol aacaktr. Enternasyonalizm zaten buna hazr olmaktr. Ama tpk o feda edilmi birlik gibi, postu pahalya satmann yollarn, tecrit ve imha olmaktan kurtulmann veya bunu uzatmann yollarn aramanza engel olmaz bu. Zaten byle yaptnz lde daha fazla katkda bulunabilirsiniz. te Recep Maral, ilkesel bir tavr altan sonra yaplmas gerekenleri, ilkesel tavrn yerine koymaktadr. Yanl buradadr. Bu yanl nasl ifade ettiini grelim: Aslnda mevcut paradoksal duruma baktmzda bunun zor bir durum olduunu teslim etmek gerekiyor. ster ABD-ngiliz koalisyonunda yer alarak dnya sosyalist hareketi ve kresel muhaliflerle kar karya gelmek, isterse br bloka dahil olarak Saddam gibi bir cellatla bir anda mttefik hale gelip Gney Krdistandaki zgrlk istemlerinden vazgeerek ulusun karsna gemek.. Daha nce birka kez belirttiim gibi, dayatlan bu ikilemin, son derece haksz ve konjonktrel bir yanl olduunu dnyor ve bizi ne kadar gerilimin odanda tutsa bile doru tutumun bamsz bir hat izmek olduunu dnmekteyim. kilemler renk krdr ve eni sonu yaamn gerekteki ok renkliliine arparak krlmaktan kurtulamazlar. rnein daha savan ilk gnlerinde frsattan istifade Gney Krdistan igal etmeye alan Trkiyeye kar Krt gruplarnn aldklar topyekn tavr, ABD-TC ilikilerinin gerilmesi ve krize yuvarlanmas, nemsenmez gibi grnen ve tali kabul edilen bu alimelerin blge asndan nasl baat bir karekter tadn gstermi oldu. Bu sava teknolojisi, sermaye ve siyasi gcne gvenerek paldr kldr, krp-dkerek ilerleyen ABDngiliz koalisyonu iin de sorunun uzaktan hesapland gibi olmadn, olamayacan yeterince anlatt sanyorum. Recep sorunu ikilem olarak koyuyor. Bizim tanmladmz anlamyla Krdistanl Sosyalist asndan bir ikilem yoktur. Eit dzeyde bir eliki ya da karlkl karlara dayanan bir enternasyonalizm sz konusu deildir. Maralnn enternasyonalizm anlay, birini dierine tabi klan deil, ortalama, her iki tarafn da karna zmler arayan bir enternasyonalizmdir. Yani devrimci demokrasinin enternasyonalizmi. Proletaryannki bu deildir. Bu anlamda, Recep Maral, henz klasik Marksist gelenekten bir Krdistanl bir Sosyalist olarak sorunu tartmamaktadr. Sosyalizmin iyi bir ey olduunu dnen bir Krdistanl olarak tartmaktadr. Bizim birinci itirazmz bu.

Tabii bir yaklamn yanl olduunu aklamak yetmez. Onun tarihsel ve sosyolojik anlamn da aklamak gerekir ki onun ne olduu anlalabilsin. Bundan sonra, yine bizzat Recep Maralnn yardmyla, Recep Maralnn sorunu niye byle koyduu, bunun tarihsel ve sosyolojik anlam zerinde duralm. nk bu yaklam ok yaygndr ve hatta btn sosyalistlere egemendir. Niye byledir? Bunun bir aklamas, Maralnn bu tavrnn sosyolojik ip ularn verir. Ondan sonra, bizzat Maralnn n kabullerinin mant iinde ifade ettii kmazdan k iin yapt nerilerin ne gibi elikiler barndrdna geilebilir. 21 Mays 2003 aramba demir@comlink.de http://www.comlink.de/demir/ *

Maralnn Tartamad (3)

Gerek Krdistanl Sosyalist Nedir?


Yaznn birinci blmnde, Maralnn da kendisinin dayandn varsaydmz teorik gelenek veya varsaymlar asndan Krdistanl Sosyalistin tanmn yaptk. Ve byle bir tanm erevesinde soruna nasl baklmas gerektiini ele aldk. Maralnn tartmasnn bu tanma uymadn gstermeye altk. Burada tpk matematikte olduu gibi, kabul edildii var saylan ncllere gre tmden gelen karsamalarla bir sonuca ulamaya altk. Bu ortak kabuller iinde o kabullere gre doru tavrn ne olacana ilikin bir tartmadr. Dorudan doruya, Maralnn yazsnda ve bizim bu yazda tartmaya altmz sosyalistlerin kar karya olduu amazlar ve sorunlarla henz ilgisi yoktur. Bu balamda sava karsndaki tavrlar aslnda sadece somut bir rnek ilevi grmektedir farkl Marksizm, dolaysyla farkl Krdistanl Sosyalist anlaylar bakmndan. Krdistanl sosyalist nedir? balkl ilk blmdeki tartma, sosyalizm ya da Marksizm ya da enternasyonalizmden, ne bu iddiada bulunan insanlar olarak ne anlamamz gerektiine ilikin bir tartmadr. 1 Klasik Marksist teori ve gelenek asndan Krdistanl Sosyalistin normatif bir tanm sz konusuydu bir anlamda Bu fark gstermi olmak ve Klasik Marksizme gre Krdistanl Sosyalistin hedefinin ve dolaysyla almas gereken tavrn ne olduunu gstermi olmak, Maralnn Krdistanl Sosyalisti ile bizim Tanmladmz Krdistanl Soyalistin farkl olduunu, dolaysyla bunlarn farkl hedefleri olduunu, hatta bunlardan birinin klasik retiye uygun olmayan bir

lgintir. Bu yazya hibir cevap gelmemi bulunuyor. Bu aslnda piyasada sorunu bu adan tartan kimse kalmadnn da bir gstergesidir.

Krdistanl sosyalist olduunu gsterir ama gerek Krdistanl Sosyalistin bir sosyolojik kategori olarak ne olduu hakknda bize bir fikir vermez. 2 Gerek ve Normatif Krdistanl sosyalistler arasndaki iliki, ralite ile verite, gerek ve doru arasndaki iliki gibidir. Bir eyin doru olmas onun gerekte bir karl olduu anlamna gelmez ve bir eyin gerek olmas da onun doru olduu anlamna gelmez. Ama doru bilinmeden gerein ne olduu anlalamaz. Gerek devrimcidir sz, aslnda doru (hakikat) devrimcidir anlamndadr. Tabii buradaki doru kategorisi de ahlaki bir kategori olarak doruluk deildir, gerein zn kavrayan kavramlar, yasalar, onun grnmez ilikileridir. Toplum bilimleri ve politika alannda, bu kavramlar olmadan gerein znn kavranmas olanakszlar. Yani kendisi de aslnda son durumada bizzat tarihin ve toplumun materyelist bir aklamasndan km, rnein normatif bir Krdistanl Sosyalist, kavramnz yoksa, gerek Krdistanl Sosyalistin ne olduunu anlamanz olanakszdr. Bu her alanda byledir. deal bir kapitalizmin ifadesi olan soyut bir kapitalizm kavramnz yoksa, var olan kapitalizmin ne olduunu hibir zaman anlayamazsnz. Ayn ey Sosyalizmden Enternasyonalizme veya tm toplumsal kategorilere kadar geniletilebilir. Engelsin insann anatomisi maymunun anatomisinin anahtardr sz bu ilikiyi aklayabilmek iindir. Bu kavramlar, tpk fizikte matematiin grd ilevi grrler sosyoloji ve politika alannda. Bu ok soyut gibi grnen, gerek hayatta belik hibir karl bulunmayan kavramlar olmadan toplumsal srelerin gerek anlamn kavramak olanakszdr. Ya da metafizik, vlger burjuva sosyolojisinden, tasviri bir sosyolojiden teye gidemezsiniz. lk bakta bu kavramlarn gerekle hibir ilikisi yokmu gibi grnr, kimileri bunu bir yeryz cenneti olarak anlayp nasl olsa byle bir ey olmaz veya olsa bile kim bilir ne zaman diye dnp, bu kavramlarn ieriine kafa yorma gerei bile grmez. Bir hayal, kimilerinin kendini avutmas gibi grlr. Ama bu hayal gibi grnen, saf kavram olmadan, tpk fizikteki bir s, bir enerji, bir ktle, bir hz kavramlar olmadan hibir derinlie ulaamayacanz gibi, aynen sosyoloji ve politika alannda da hibir derinlie ulaamazsnz. rnein Dou Avrupadaki gerekte var olan sosyalist lkelerin sosyalist olup olmadn anlamak iin, sosyalizmin, gerekte hibir zaman karl olmam ve belki hibir zaman da olmayacak otantik, saf, normatif kavramna ihtiyacnz vardr. Sosyalizm kavramnn bu ieriine gre sosyalizmde snflar olmaz. Snflar olmad iin snf mcadelesi arac olarak devlet yoktur, dolaysyla devlet artk sadece burjuva hak eitliini salayan bir kalnt olarak vardr henz tam bir bolluk olmad iin. Onu komnizmden ayran tek fark grl grl akan bir bolluk bulunmamas dolaysyla eitlik iin

Bu anlamda tartmann skolastik bir karakteri de vardr. Skolastiin yntemi de tmden gelimdir. Daha yksek bir uygarlk ve kltr dzeyinin sonular onda tartlmaz veriler olarak alndndan, bu kabul edilmi verilerden hareketle karsamalar yaplr. Bu anlamda, bu Krdistanl Sosyalistin ne olduu ve nasl davranmas gerektii tartmas skolastik bir tartmadr da ayn zamanda. Bunun bilincindeyiz. Ama kavramsal aklk iin bu skolastik benzeri tmden gelim kanlmazdr. Leninin Devlet ve Devrimi onun en skolastik eseridir. Teorik tahrifata ve revizyonizme kar teorik mcadele daima tmden gelimci nitelii dolaysyla skolastik bir karakter tar.

yaptrm gereklilii ve dolaysyla demokrasinin olmas ve hala i blmnn dolaysyla belli bir yabanclamann varldr. Komnizmde ise ne iblm olur ne de demokrasi, nk olaanst bolluk yaptrma ve eitlie gerek brakmaz. zgrlk vardr demokrasi yoktur. imdi bu sosyalizm tanmyla o real sosyalist lkelere baktmzda btn bunlarn hi biri, o gerek sosyalist lkelerde olmad grlr. O zaman ortaya iki yol kar: ya bunlar sosyalizm deildir ya da b. u sefer durumu kurtarmak iin sosyalizm kavramnn ieriini tahrif etmek zorundasnzdr. O zaman sizin sosyalizm kavramnzn, veya dou Avrupada dendii gibi gerekte var olan sosyalizm kavramnzn ieriinde, devlet, gelir farkllklar, i blm, hasl sosyalizm tanmnn kendisine gre olmamas gereken her ey vardr. Bu durumda sosyalizm kavramnz veya Gerekte Var Olan Sosyalizm kavramndaki, gerekte var olan btn bunlar ierdiinden, bu eer bir iindeki yntemsel ve mantksal elikiyi gstermek iin bir benzetme yapmak gerekirse, snflarn ya da meta retiminin olmad kapitalizm gibi bir samalktr teorik olarak. Kendi iinde bir elikidir. Ancak saf sosyalizm kavramyla onlarn sosyalist olmadn anlayabilirsiniz. Sadece bunu da deil, niin olmadn ve niin gerekte var olan sosyalizm gibi bir kavramn yaratldn da. Ayn ey, Krdistanl Sosyalist iin de geerlidir. Gerekte var olan Krdistanl Sosyalistin zellikleri, tpk gerekte var olan sosyalizm gibidir. Aslnda gerekte var olan Krdistanl Sosyalist, imdi artk gerekte de var olamayan bir zamanlarn gerekte var olan sosyalizminin bir rndr ve paralelidir. Onun sosyalizmle ilikisi, gerekte var olan sosyalizmin Sosyalizmle ilikisi gibidir3. Sosyalistin, dolaysyla Krdistanl Sosyalistin de vatan olmaz, ulusu olmaz, onun esas kaygs kendisinin mcadele alan olarak tanmlad lkeye veya ulusa deil, dnya ii snfna ters dmemektir vs. , vs. . Btn bunlar oaltlabilir. Ama gerekte var olan Krdistanl Sosyalistin vatan da vardr, ulusu da vardr, Bizi hep halkdr veya o lkenin ii snfdr en iyi durumda. Dnya proletaryasnn genel karna paray feda etme veya ona azami katkda bulunma gibi bir kaygs yoktur. Enternasyonalizmi yurtseverliin derini olduu, derin yurtseverliin enternasyonalizme gtrd anlayndadr. Btn derdi en iyi durumda lkesinde sosyalizm kurmaktr. Hasl ierii gerekte var olan Krdistanl Sosyalist olan Krdistanl Sosyalist de, teorik olarak tpk, cretli iilerin, kapitalistlerin olmad ve meta retimine dayanmayan kapitalizm gibi batan aa elikidir. Tabii Krdistanl sosyalist kavramnn arkasndaki kavramlar ve varsaymlar, sizin bunu veri kabul ederek baka karsamalar yapmanza, baka ilikileri tanmlamanz da salar. Bunlar tpk matematikte matematikiler iin aksiyon durumundaki eitlikler gibidir. Matematikiler rnein bir forml alrlar, bu forml yle de yazabiliriz derler, eitlii

Tabii burada Maralnn yazsyla tarttmz iin hep Krdistanl Sosyalist deyip duruyoruz. Aslnda Trkiyeli Sosyalist veya Trk Sosyalisti de tam byle bir eydir. Hatta dnyann btn lkelerindeki sosyalistlerin yzde doksan dokuz virgl doksan dokuzu da byledir. Yani okuyucu aslnda btn bu Krdistanl Sosyalist szlerini Trkiyeli veya baka bir lkeli sosyalist diye de okuyabilir ve hangi lkedeyse o lkedeki sosyalist diye okumas daha doru olur.

koruyarak denklemde yerlerini deitirirler, ya da onlar deiik bir balamda, rnein bir geometrik ekil gibi yorumlarlar. Bazen de, karmak bir forml basit bileenlerine ayrp bu bileenleri farkl formlasyonlarla ifade edip, daha nce grlmemi balantlar ortaya karrlar. Bylece o zamana kadar aklanamam baz olaylar aklama olana bulurlar. rnein, nce olgulara bakarak, kapitalizmin bir dnya pazar ve ekonomisi yarattn, proletaryann bir dnya tarihsel snf olduu sonularna ulayorsunuz olgulardan yola karak. Bu sonuca ulatnz m, tpk matematikteki eitlikler gibi, dnya tarihsel snf olmak vatan olmamak demektir, dnya tarihsel snf bir lkedeki iilerin ii snf deil, ii snfnn bir zmresi olmas demektir. O halde bir lkedeki iilerin karn ne almak, zmre karn snfn genel ve tarihsel karnn nne almak anlamna geleceinden revizyonizm oportunizm demektir. Yani rnein Trkiye ii snfnn karlar iin mcadele etmek oportunizmdir. Ya da baka bir uslamlama zinciri ve sonu. i snf dnya tarihsel ve vatansz olduuna gre, iilerin partisi ancak dnya apnda bir parti olarak var olabilir demektir. Byle bir parti yoksa bile her sosyalistin byle bir partiymi gibi dnp davranmas ve byle bir parti yaratmak iin almas demektir. Byle bir parti olmadan belli ulusal sava alanlarnda mcadele edecek partiler olamaz. O halde ne Trkiyede ne de Krdistanda ya da dnyann her hangi bir lkesinde bu gn devrimci bir ii partisi yok demektir. Bylece bir yn sonu ve eitlik retilebilir. Aslnda btn bunlarn hepsi, ii snfnn dnya tarihsel bir snf olduu nermesinin farkl formlasyonlardr. Konumuza balarsak, retinin otantik biimindeki bir Krdistanl Marksist kavramnz olmadan gerekte var olan Krdistanl Marksistin ne olduunu anlayamazsnz. Hatta bu gerekte var olyan Krdistanl Marksisti, Krdistanl Marksist kavramnn yerine koyma sonucuna yol aar. Bu ise, aslnda, gerekliin zn kavramak iin tm kavramsal aralar yitirmi olmak anlamna gelir. * Maralnn Krdistanl Sosyalistler dediinde, dnya ii snfnn Krdistan mfrezesini kastetmediin grdk ama onun gerekte neyi kastettiini henz tam netletirmi deiliz. Maralnn gerekte hangi zne asndan sorunu tarttn, yine bizzat kendi ifadelerini analiz ederek zmlemeye ve Krndistanl Sosyalistin gerekte ne olduunu anlamaya alalm. Maralnn Bizi formel olarak, dnya ii snf deildir, Krdistan ii snf da deildir. Yani sosyolojik bir kategorinin politik ifadesi deildir, daha ziyade kendini yle tanmlynlar anlamnda, olduka znellikle ykl bir kavramdr Krdistanl sosyalistler. Ama bu kastettii anlamyla Krdistanl Sosyalistlerin Bizi kimdir? Bunu birka alntyla anlamaya alalm: Krdistann smrge statsn tarttmz 70li yllarda, bizim Krdistanl mellalarmz ok hakl olarak yle yaknrlard. Biz Krtler aslnda smrge bile deiliz. Keke smrge olsaydk. . nk smrgenin de bir ekli emaili olur. . Biz de o da yok! Beikinin zaman

zaman yapt Krdistan smrge bile deildir, bir smrgenin sahip olduu asgari kstaslar Krdistana uygulanmamtr vurgusu da byledir. imdi bu alntdaki Bize baktmzda, ilk cmlecikteki biz, Krdistanl sosyalistlerdir, ama ikinci cmlecikteki biz, o Krdistanl Sosyalistlerin Bizidir. Bu biz Bizim Krdistanl Mellelerimizn Bizi, Krdistanllar, hatta Krtlerdir. nk Mellalar aka znenin Biz Krtler olduun sylyor. Mella zaten sosyalistlerin Bizine ait olamaz. Krtlere aittir. Hatta Krtlerin bile snnilerine aittir. Bir sosyalist iin bir tek biz olabilir: dnya ii snf. Bir sosyalistin Krdistann mellalar ya da Krtlerin Mellalar diye belli bir mesafeyle yazmas gerekeni bizim diye yazmaktadr Maral. Burada Mellann dedii ierik olarak yanl deildir. Bir gerei ifade etmektedir. Ama bu geree, Krdistann mellalarnn syledii ve dnya sosyalistlerinin ya da Krdistanl Sosyalistlerin de kabul etmesi gerektii gibi bir noktadan deildir sahiplenme. Sadece sylenenin ieriine deil, syleyen zneye sahiplenilmekte ve biz denmektedir. rnein, Marksn Goetheden bizim byk airimiz diye bahsetmesi veya Leninin Tolstoydan bizim Romancmz gibi bahsetmesi gibi olur bu. Bunlar sosyalist olmadklarndan bu sahiplenme Rusluu veya Almanl ifade eder. Eer onlar bir zamanlar Bizi byle kullansalard, dnyann eitli uluslarndaki milyonlarca ii ve aydn sosyalist olmazd. Lenine gra, Tolstoy Rus Kylsnn veya Rusyann aynasdr ama bizim deil. Goethe Alman burjuvazisinin airidir, bizim deil. Bir baka rnek: Yine o zaman Mellalarmzdan yle veciz bir ifade daha duyardm Buradaki Trkenin son eki biiminde ifade edilen bizde, Krtln biz olduu ok aktr. Mellalar dnya proletaryasnn deil Krtlerin Mellalardr. * Elbette, bir sosyalistin, zaman zaman, belli bir znenin iindenmi gibi yapmas ve bu anlamda kimi zaman rnein pedagojik bir kaygyla, bizi o baka zne balamnda kullanmas anlalabilir. Genellikle, iinde faaliyet gsterdikleri uluslarn olumsuz tarihsel zelliklerine vurgu yaparken, sosyalistlerde biz kullanma sk grlr. Biz de zaman zaman, Trklere veya Trkiyelilere bazen, bir demokrat kimliiyle ve genellikle onlarn ilkel milliyetiliklerine kar yazdmz zamanlarda, byle hitap ediyoruz. Burada adeta tiyatrodaki yabanclatrma etkisi gibi bir etkiyi amalyoruz. Aslnda o bize ait olmadmz, ama yleymi gibi yaptmz gizlemiyoruz. Hatta bunu anlamayan kimi okuyucular sk sk bizim Krt veya ermeni olduumuzu olduumuzu dnyorlar. Ama bu durumlarda pedagojik kayglarla, m gibi yapma tarznda bir kullanm vardr. (Burada unu tekrar belirtelim, bizim Maralnn sosyalist inanlarndan ve niyetinden en kk bir kukumuz yok. Biz onun bu inanlar ile gerek konumu arasndaki eliik durumu ncelikle tespit etmeye alyoruz. Ve bunu ok berbat bir zamanda yapyoruz, hi kimsenin birbirini yeterince doru sosyalist olmad iin eletirmedii, herkesin diyelim ki yeterince bir Krt gibi davranmad iin eletirdii bir zamanda yapyoruz ve daha da kts, Trk sosyalistlerinin egemen ulus konumlarn korumak ve gizlemek iin, Krtleri srekli milliyetilikle sulayp eletirdikleri, aslnda sosyalizmin egemen ulusun konum ve karlarnn korumann bir arac olduu, bu yaklamlar tm Trkiye sosyalistlerine egemen

olduu bir durumda yapyoruz. Biraz dikkatsiz bir okuyucunun bizi kaba bir izlenimle onlarn arasna atmas mmkndr. Ama biz btn bu dediklerimizi aynen ve daha katmerlisiyle srekli Trk veya Trkiyeli sol iin de srekli yazyoruz. Trkiye solunda maalesef Maral gibi aka sorunlar ortaya koyan bir sosyalist kmad iin Maral ile tartma biiminde bu biz farkllklarn koymak zorunda kalyoruz. Yoksa an Mihriden Yanere, solda kim varsa, hatta zgr politikada yazan Trk solcu ve sosyalistlerinde, Maralda konu ettiiniz eyler aynen ve fazlasyla geerlidir. Yani burada Maralnn eletirisi gibi grnen ey, aslnda Trk sosyalistlerinin eletirisidir. Ve arada ok temel bir fark vardr. Maralnn bizi ezilen ulusun bizidir. Trk sosyalistlerininki ezen ulusun. Maralnn bizinin nesnel demokratik bir karakteri vardr, Trkiyeli sosyalistlerinki ise gerecidir. ) Bir baka rnek verelim: Krdistann zgrlemesi mi, Blge Gericiliklerinin Demokratiklemesi mi? balkl blmn hemen banda, bu tartmay niin Krdistanl Sosyalistler balamnda yrttn yle aklyor: Bu tartmay Krdistanl Sosyalistler balamnda yrtmemin bir nedeni de Sosyalist akmlarn, rgtlenme ve anlaylarn Krdistan ulusal mcadelesinin son 40 ylna damgasn vurduu, olumlu veya olumsuz onun kaderinde arlkl olarak yaam olmasndandr. Yani sosyalist akmlar Krdistandaki mcadelenin son krk ylna damgasn vurmasa, sosyalistler olarak tartmayacaktr. Denebilir ki, bu nedenlerden biri. Ama bu Krt ya da Krdistanl olarak nedenlerden biri. nk bununla balantl ve devam olan alttaki paragrafn banda, Sosyalist ve kapitalist kltrn toplumumuza girii derken, birinci paragrafn gizli znesini, ya da o birinci paragrafta ben olarak ifade edilenin ait olduu zne ifade edilmektedir. Toplumumuzdaki toplum, lkemiz, ulusumuz anlamndadr. Yani Krdistanmza, lkemize, Krt Toplumumuza anlamndadr ve bu zne asndan tartlmaktadr. Yani Yukardaki paragrafn gerek ierii udur: Bu tartmay Krdistanl Sosyalistler balamnda yrtmemin bir nedeni de sosyalist akmlarn, rgtlenme ve anlaylarn Krdistanmzn, ulusumuzun kurtulu mcadelesinin son krk ylna damgasn vurmasdr Bu ifadede gerek znenin ne olduu, kimin asndan tartld ok aka grlmektedir. Maral bir sosyalist olarak Krdistanl sosyalistlerle veya bir Krdistanl sosyalist olarak dnya sosyalistleriyle deil, bir Krt ya da Krdistanl olarak, dier Krt ve Krdistanllarla tartmakta, onlara niin bir sosyalist olarak tarttn aklamaktadr. Yani Recep Maralnn sadece znesi deil, Muhatab da Krtlerdir ya da Krt ulusal hareketidir. Krdistandaki sosyalistlerin sorunlarn, Krdistann veya dnyann sosyalistleriyle deil, Krtlerle ya da krt Uulsal Hareketiyle tartmaktadr. Krtler geleneksel olarak kendilerine yllardr sosyalist dedii ve Krdistanda sosyalizm hala bir prestije sahip olduu iin, Krdistanl sosyalistler balamndadr bu tartma. Yani znesi, (bizzat kendi ifadelerinden kan sonuca gre, ki bu btn yaznn ieriine de sinmi olarak yledir) kendine sosyalist diyen Krtler ve Krdistan Ulusal kurtuluulardr. Onlarn

iinden onlarla tartmaktadr aslnda. Ve tam da bu nedenle tartamamaktadr. nk ulusal Kurtuluular ve Krtler karsnda Sosyalist, sosyalistler karsnda ise Krttr. Sanrz bunca rnek yeter. Maralnn Krdistanl sosyalistinin, Marks ve Leninlerin Krdistanl sosyalistiyle bir ilgisi yoktur. Maralnn Krdistanl sosyalisti Krttr, ncelii ulusunu baskdan kurtarmaktr, ama bunu dnyann dier uluslaryla kar karya gelmeden daha adil ve eitliki bir dzen hedefi balamnda yapmak istemektedir. Snflar reddetmez, bunlarn atmasn ve elikilerini bilir ve bu atmada da altta olanlardan yanadr. Ama dediimiz gibi btn bunlar burjuva ufkunun snrlarn amayan bir sosyalizmdir. Snf mcadelesini kabul etmek ve bu mcadelede ezilenlerden yana tavr almak, dier ezilenlerle dayanma iinde bulunmak, burjuva dnyasyla elimez. Bizzat Marks, snf mcadelesini daha nce burjuva dnrlerin bulduunu ve onlarn bunu kabul edebileceini syler. Peki bu tavr kendisini nitelemesilyle deil de, bu analizden kan zyle sosyolojik bir kategori olarak nasl tanmlayabiliriz. Bu tavr znde, tipik devrimci demokrasi tavrdr. Kendini sosyalist olarak tanmlayan b. ir devrimci demokrasidir bu. Bu noktada bizim nmze iki yol kar. Artk, recep Maralnn yazsnda tartt sorunlar, Krdistanl Sosyalistlerin deil, kendini sosyalist bir terminolojiyle ifade eden krdistanl devrimci demokrasinin tartt sorunlar olarak ele alp, bu znenin kendi amalarn tartma konusu yapmadan onlar veri olarak ele alp, bu verili ama iinde nerdii zmlerin tutarllk iinde bulunup bulunmad, ne derece doru ya da gereki olduu bakmndan tartmak. Burada tartma artk, Krdistanl sosyalistlerin, u Krdistan denen sava alannda dnya devrimine nasl azami katkda bulunuruz tartmas deil, Krdistann devrimci demokratlarnn, dnyann ezilenleriyle ters dmeden, onlarla kar karya gelmeden nasl Krdistann kurtuluunu baarrz tartmasdr. Bu tartma sosyalist ve Marksist bir terminolojiyle ve kendilerinin Marksist ve sosyalist olduuna inananlarca yaplmaktadr. Bu tartmaya, bu nesnel konum ve gerek amalar asndan elikileri gstermek iin girilebilir. nk Maralnn nerdii zmler, bu gerek znenin amalaryla da rtmemekte, Maral savunmas gerekeni savunmamakta ve mantk sonularna ulaamamaktadr. Burada bizim eletirimiz, ancak dardan bir mdahale, eer byle isen byle yapman gerekir tarznda, eletirileni bir i tutarlla davet bunun eksiklii bakmndan bir eletiri olabilir. Dier yol, Maral kendini Krdistanl sosyalist olarak ifade ettiine gre, tartmay, sosyalistlerin dnyada ve Krdistanda ne gibi sorunlar ve amazlarla kar karya bulunduu ve bunlarn nasl zlebilecei asndan tartmay ve eletiriyi srdrmektir. Ama bu takdirde eletiri konusu olan, yazdan bambaka bir dnyada tartmak gerekecektir. Tartma ister istemez Maralnn sosyalizminin gerek sosyalizm olup olmad yolunda bir tartma olarak kalabilir. Biz bunu buraya kadar yeterince uzun olarak durduumuzdan burada kesmek istiyoruz. Ama ayn zamanda Dnya sosyalistlerinin de, tpk Krdistanl devrimci demokratlarn problemleri gibi problemleri var ve aslnda Krdistanl devrimci demokratlarn problemleri bunlarla yakndan ilgili olduundan, bunlarn tartmasna girmek. Bu takdirde, tartmann bal, Maralnn Tartamadklar deil, Bizim Tartamadklarmz olmas gerekir. Nasl Maral bir sosyalist olarak tartmaya kalktnda, aslnda artk kimsenin

sosyalizm diye biimsel bir problemi bile olmadndan tartamyor tartmaya kalkanlar da sosyalist olarak deil Krt milliyetisi olarak tartyorsa ve biz de Maralnn Tartamad diye balk koymak zorunda kalyorsak; biz de yllardr tanmladmz tarzdan bir sosyalist olarak sorunlar koyup tartmaya kalktmzda ayn akibete uruyoruz. Sosyalist olduunu dnen devrimci demokratlar bizi Trkiyenin sosyalizmi veya demokratiklemesi iin mcadele eden bir sosyalistmi gibi yani kendileri gibi sanp, kendileri gibi anlayp yle eletirmeye kalkyorlar. Maralnn yazs ve o yazya yank veren Krtler arasndaki iletiimsizlik, bizimle dier sosyalistler arasnda aynen yaanyor. Zaten Maralnn yazsna byle mal bulmu Maribi gibi sarlmamzn nedeni de bu. (Yine politik korrekt olmayan, rk bir laf ettik, Magripliler affede. ) Biz bu iki yolu paralel gtrmeye alacaz. Bu bize her birinin sorunlarn daha iyi ve birbiriyle kyaslama olana sunar. Yani bir yandan, Maralnn znesini ve amalarn veri kabul edip onun sorunlar tartmasna, bu amalarla uyumlu olup olmad asndan gireceiz, dier yandan bizim dediimiz anlamda Krdistanl Sosyalist asndan. Bu bizim tavrmzn anlalmas iin bir olanak da sunar. 24 Mays 2003 Cumartesi demir@comlink. de http: //www. comlink. de/demir/

Devrimci Demokrasnin Neden Sosyalist Olduu ve Sosyalizmle likinin Sorunlu Nitelii Ama buna gemeden nce, devrimci demokrasinin kendini niin sosyalizm olarak tanmlad sorununa ve onun bu gnk durumuna gelelim. nk bu sorun, hem Trkiye Solu denenin ne olduunu hem de Krdistandaki devrimci demokrasinin ne olduunu kavramamz salayacaktr. * Maral, o aktardmz blmde, Krt aalarn bile nasl Marksist Leninist terminolojiyle konutuunu anlatrken, bunu sadece aalarn veya ar esnafnn pratik pragmatik kayglarla yaptn gzel aklyor. Ancak bu aklamann eksik bir yan var. Bu sre tek tarafl deildi, tabiri caiz ise, sosyalistler de ayn pragmatizmle onlara yaklayor, sivri ularn trplyor onlarn kabul edecekleri biime getiriliyordu. Ama bu sadece Krdistanda deil, btn dnyada oldu. Dnyadaki sreci kavramadan, Krdistandaki bu sre anlalamaz. Yani sosyalizm milliyetiletii iin milliyetilerin de kabul edebilecei hale gelmiti. Stalinizmin, yani Ekim devriminin, bat Avrupa proletaryas devrim yapp yardma gelmedii iin tecrit olma ve muazzam bir kyl denizinde zaten kk bir aznlk olan ve i sava ve ykmla fiilen yok olmu bir proletaryann koullarnda, bir brokratik kastn kar devrimiyle

tasfiye edilmesinin, bu tasfiyenin dnya Komnist ve ii hareketinde yapt korkun, hala aclar hissedilen byk tahribat zerine ok yazlmtr ve epey bilinir ama Stalinizmin ayn zamanda dnyadaki devrimci demokrasi, yani yoksullarn, kyllerin, pleplerin devrimcilii ve radikalizmi zerinde, jakobenizm zerinde (Trkiyede bu da Bonapartizm ile kartrlyor, Bonapartizmin tepedenciliine Jakobenizm deniyor. Jakobenizm demokrattr Bonapartizm modernlemeci) yapt tahribat pek bilinmez ve zerine pek bir ey yazlmamtr. Bu brokratik kast, modern bir snf olmad iin iiler gibi bamsz bir ideoloji gelitiremezdi, ykt devrimi tamamen tasfiye etmeye kalkt takdirde ise burjuvazinin iktidar ortaya kar egemenlik elinden giderdi. Bu nedenle, ykt devrimin bayran kendi bayra yapmaya devam etti ama bu bayra kendi karlarna uygun bir hale de getirdi. Enternasyonalizm parann btne tabi olmas myd, Sovyet brokrasisinin karlar dnya proletaryasnn karlar olarak tanmlanyor ve btn lkelerin iileri ve sosyalist partileri bu brokrasinin d politika manevralarnn bir aracna dnyordu. Onlarca yl boyunca byle oldu, Ekim devriminin prestijine dayanarak, nice kuak sosyalistlerin diergaml, enternasyonalizmi bylece kullanld. Bu kullanm bu gn artk, o politikann dnya proletaryasnn tarihsel ve genel deil bir kastn karlarnn politikas olduu gereine hi kafa yormadan, parann btne tabi olmas anlaynn tmyle olumsuzlanmasna ve reddine gidiyor. Uluslar aras bir merkeze kategorik olarak kar kmann veya bunun gerekliliini reddetmenin nasl bir milliyetilik anlamna gelecei zerine kimse kafa bile yormuyor artk. Bu rnekler oaltlabilir. nemli olan, bu kastn sosyalizm diye savunduu ve fiilen uygulad, artk sosyalizmle ilikisi olmayan., tpk Krdistann pragmatik toprak aalar gibi, btnyle pragmatik amalarla kullanlan bir terminolojiydi sosyalizm. Ve byle olmasayd ne Krdistann toprak aalar ne de Devrimci demokrasi o sosyalist terminolojiyi kullanmaz veya kullansalar bile, bunun eklektik ve pragmatik kayglardan kaynaklanan bir terminoloji kullanm olduu bilinirdi. Yani sosyalizmin Marksizmin z, Stalinizmin elinde devrimci demokrasinin kabul edebilecei mevzilere ekilmitir. yle bir dnya durumu var sayalm. Ekim devrimi tecrit olmutur, yaylamamtr, emperyalist lkeler de onu ykacak gte deillerdir ve kendi aralarndaki elikiler engellemektedir, i savata muazzam bir tahribat olmamtr proletaryann. Bu sayede, brokrasinin iktidar alma tehlikesinin veya kapitalist dnya tarafndan tasfiye edilme tehlikesi altnda bulunan ama bu tehlikelere ramen brokrasinin iktidar ele geiremedii, Paris komn tipi tedbirlerle srekli zayf tutulduu. ktidarn tam demokratik bir ortamda, snf olarak proletaryann ve yoksul kyllerin elinde bulunduu bir durum var saylabilir. Bu koullarda rnein, devrim, tek lkede sosyalizm olur gibi, milliyetilikle uyuan bir teoriye sahip olmayacaktr. O proletarya, biz sosyalizme ulaamayz, buna ancak dnyann ileri lkelerinde devrim olursa ulalabilir. Bizim grevimiz buna azami katkdr, bu katky yapabilmek iin de buradaki iktidar korumak ve ezilenlere iyi bir demokrasi rnei sunmak temel grevimizdir tarzndan bir yaklam iindedir.

Byle bir dnyada, tek lkede sosyalizm nedeniyle sosyalist olan, bir lkede sosyalizmin olabileceini dnen, sosyalizmi bir tr hzl sanayileme ve kalknma olarak anlad iin, tamamen ulusal kayglarla sosyalizmi benimseyenler olmazd. Byle bir sosyalizm anlay ne ezilen haklarn, ne devrimci demokrasinin ne de burjuvazinin ruhunda titreim yaratmazd. Tpk imdi bizim kastl olarak Trkiyeli veya Krtdistanl sosyalist Trkiye veya Krdistanda dnya devriminin zaferine azami katky amalayan, enternasyonalizm uluslar aras dayanma deildir paray btne tabi klmaktr tarzndaki formlasyonlarmzn ne Krt ne de Trk sosyalistlerinin ruhunda zerrece titreim yaratmamas, bu nermeleri grmezden gelmeleri ve suskunlukla geitirmeleri gibi. Bylece ift ynl bir deiim oldu. Bir yardan devrimci ii snfnn ideolojisi ve nderleri, beyni ve hafzas fiziki olarak yok edildi, teori ve politika giderek milliyeti bir ierikle doldu ve bu sosyalizmi kurabilecek biricik g olan ileri lke iilerinin giderek sosyalizmden uzaklamas ve sadece kendi z savunmalar iin, yani burjuva milliyeti bir ufuk ereveinde srf kendilerinin karlarna ynelik politikalara hapsolmalarna yol at. i snfnn sosyalizmden uzaklamas ve tipik komnist sosyal demokrat partiler sendikalar brokrasisinin kontrolne geiine paralel olarak, sosyalizm daha milliyeti bir anlayla ifade edildiinden, bu sefer smrgelerdeki kyller ve ulusal baskya kar aslnda sosyalizmle hi ilikisi olmayan hareketler ve bunlarn kitleleri kendilerini sosyalist olarak tanmlamaya baladlar. Ne hedefleriyle ne toplumsal yaplaryla bunlar sosyalist olamazd. Bylece dnyada azlnda, yirmili yllarn sonuna gelindiinde, devrimci ve sosyalist bir ii hareketi kalmamt. Bunun son kalntlar spanya i savanda tasfiye edilmiti. Buna karlk, dnyadaki btn ulusal kurtulu ve kyl hareketleri sosyalist olmutu. Yani tencere yuvarlanm kapan bulmutur. Halbuki kyller sosyalist yaplamaz. Kylleri sosyalist yapmak, kyllerin sosyalistlemesiyle deil, sosyalizmin kyllemesiyle sonulanr. Sosyalizm, gerek proleter sosyalizmi ve enternasyonalizmi, kendisine ideolojik yaklam gsteren kylle ve kaak burjuvaziye itici davranmaldr. Onunla pek ala mesafeli ve saygl bir iliki de kurulabilir. Bunun nasl olabileceini, Rus devrimi tarihinde, Kyl partileri ile Boleviklerin veya nc Enternasyonalin ilk yllarnda Ulusal Kurtulu hareketleriyle ilikilerde grlebilir. Ama bu etkilenme, sadece sosyalizmin kk burjuvalamas, kyllemesi milliyetilemesi biiminde deildir. Bu devrimci demokrasinin ideolojisi zerinde, sosyalizmin prestiji zerinden ok daha korkun bir tahribat yaplmtr. Var sayalm ki, brokratik dejenerasyona uramam Ekim devrimi koullarnda, geri lkenin birinde, rnein inde, bu kyl denizinde, sosyalist terminoloji kullanan veya kullanmayan bir kyl ayaklanmasyla kyller iktidara geldi. Byle bir lkede, devrimin en byk tehlikesi, brokratlama tehlikesidir. Bu devrimle ittifak yapm, ona her trl destei vermi bir ii iktidar, hem kendi rneiyle hem bu ilikinin prestijiyle, hem ideolojik olarak, bu lkede, tpk Paris komn gibi bir demokratik cumhuriyetin brokrasiye ve kar devrime kar en byk gvence olabileceini tavsiye edebilir. Oradaki brokratiklemeyi engelleyebilir veya azaltc etkide bulunabilirdi. Yani devrimci demokrasinin devrimci demokrasi olarak kalmasn salayabilirdi. Ama tam tersi olmutur. Hem rnekle, hem

dekmtekle, devrimci demokrasi adeta brokratlamaya tevik edilmitir. Tek partiler, her trl zgrln yok edilii, bir kastn imtiyazlar. Bylece dnyada sadece proleter sosyalizmi yok olmad, devrimci demokrasi de yok oldu. Demokratik cumhuriyet dnyann hibir yerinde savunulmaz oldu. Sosyalizm deniyordu ve bu sosyalizmle ilgisi olmayan bir brokratik kastn iktidar oluyordu zerrece demokrasiyle ilgisi bulunmayan ya da burjuvaziyle tamamen milliyeti dzeyde, demokrasiyi zerrece sz konusu etmeyen ittifaklar yaplyordu. Bu bize unu gsterir, bu gn btn dnya sosyalist hareketi aslnda, kendini sosyalist sanan devrimci demokrasiden baka bir ey deildir. zellikle nc dnyada byledir bu. Gelimi lkelerdeki de, aslnda bir ii brokrasinin, o lkelerdeki iilerin zmre karlarn savunan, yine burjuva bir harekettir. Yani dnyada aslnda ok uzun zamandr, aa yukar otuzlardan beri devrimci ve enternasyonalist bir ii hareketi yoktur. Evet nc dnyadaki sosyalist hareket aslnda devrimci demokrasidir ama, devrimci demokrasi de artk devrimci demokrasi deil, bir tr bonapartizmdir. Devrimci demokrasinin burjuva anlamda btn devrimci ve ilerici program ve miras unutulmutur. imdi tpk Maralnn dedii gibi, talarn yerine oturma dnemine yava yava giriyoruz. Ama bu talarn yerine oturmas, olaanst zordur. nk arada geen zamanda, geri ve ileri lkeler arasndaki zenginlik fark ylesine byk bir noktalara varm ve bir snr am bulunuyor ki, ileri lkelerin iisi artk yeryz lsnde eitlikli bin dzem isteyemez durumdadr. *

Krdistanl Sosyalist Sitesi in Tantm ve ar


Krdistanl Sosyalist isimli yeni bir site ayoruz. Buna niye gerek duyuldu? Bu siteden beklenen ilevler nelerdir? Sitenin nasl bir alma sistemi olacaktr. Bu konular ksaca aklayalm. imdiye kadar, Krt ulusal hareketine desteimizi, egemen ulusun ve onun sosyalistlerinin iinden vermeye altk, bundan sonra da bunu aynen srdrmeye devam edeceiz. Ne var ki, egemen ulusun iinden verilen bir destek btn enerjisini, dikkatini ve eletirilerinin sivri ucunu kendi ait olduu ulusa yneltmek zorundadr. Bu tavr ister istemez ezilen ulus iindeki snfsal ve ideolojik ayrlk ve atmalar, ezilen ulus iindeki sosyalistlere havale eder. Doru tavr da budur. Egemen ulus iindeki sosyalist, btn vuru ynn, egemen ulusun milliyetiliine, bunun sosyalist hareket iindeki etkilerine, ezilen ulusun mcadelesine dmanlk, kk grme ve ilgisizlie yneltmelidir. O bunu yaparken ezilen ulus iindeki sosyalist de; ezilen ulus iindeki milliyetilie, burjuva ideolojisine, bunun programatik, stratejik, taktik grnmlerine sivri ucunu yneltmelidir. Bu iki tavr birbirini tamamlarlar ve glendirirler. Krdistanda ve Krtler arasnda calan ve PKK-KADEK bandan beri bu grevi bir lde yapmaktadr. Ama bunu kendi karakterine uygun olarak devrimci demokrasi erevesinde yapmtr ve yapmaya devam etmektedir. Bu devrimci demokrasinin ideolojik erevesinin

calann grleri ve eserleri olduu sylenebilir, yani bir bakma Apoculuk, bu devrimci demokrasinin ideolojik erevesini oluturmaktadr. Ama olann hepsi budur. Ne yazk ki, Krdistanda ve Krtler arasnda Devrimci Marksist bir akm bulunmamaktadr. Byle bir akmn, bir evrenin, bir hareketin, bir rgtn yokluu asimetrik bir duruma, tek ayakla yrmeye yol amaktadr. Ne var ki bu tek ayakla yrme sadece teori alannda deil, politik alanda da vardr ama tamamen ters tarafta. deolojik ve teorik bakmdan Krdistanda Devrimci Marksist bir karlk yoktur; politik bakmdan ise Trkiyede devrimci demokratik bir karlk yoktur. Yani Krt Ulusal Hareketi, Demokratik Cumhuriyet programyla, dil ve etniye dayanan bir ulusuluktan, demokratik ve cumhuriyeti bir ulusulua geen programyla, Trk ezilenlerine, demokrat ve sosyalistlerine ynelmekte, ama orada hibir yank bulamad iin, tek aya zerinde yrmek zorunda kalmakta, dolaysyla yryememekte, bin bir meakkatle ok kk mesafeler kat edebilmekte, bu yankszln yol at baarszlklar onun Krt ulusal hareketi iindeki pozisyonlarn zayflatmakta ve bu zayflam pozisyonlarda Trk ezilenlerinin, demokrat ve sosyalistlerinin desteini almas glemektedir. Sadece calann prestiji ve KADEKin rgtsel arl bu gidiin bir kar topu gibi byyerek gelimesini engellemektedir. Bu politik asimetrinin, tek ayak zerinde kaln, tam tersi ideolojik planda ortaya kmaktadr. rnein biz Devrimci Marksist bir adan Trk milliyetiliiyle, Trk sosyalistleriyle bir ideolojik mcadele yrtyoruz ama bunu Krtler iinde ya da Krdistanda yapan yok. Dolaysyla bu da tek ayakl oluyor. Ve bu yokluk ok ilgin bir sonuca yol ayor. Krtler iinde bunu yapann olmamas, burjuvazinin sosyalizme ideolojik saldrsna Krtler iinden ya da Krdistandan kimsenin cevap vermemesi, ezilen ulus burjuvazisinin, sosyalizmi egemen ulusun karlarn savunmann aracym gibi gsterebilmelerine dolaysyla g ve konumlarn pekitirebilmelerine yol amaktadr. Ayn zamanda Krt burjuvazisinin bu konumunun glenmesi, Trk milliyeti sosyalistlerine, Krt ulusal hareketini, sosyalizm dman ve emperyalizm ibirlikisiymi gibi gsterme olana sunmaktadr. Bylece politik ve ideolojik tek ayakllk, Krtler ve Trkler iinde burjuvazinin ve milliyetiliin gcn ve politik arln pekitirmekte; bunlar birbirini beslemektedir. Ezen ve ezilen ulusun sosyalistleri ve burjuvalarnn olas kar karya geliinin drt farkl kombinasyonu mmkndr. 1) Ezen ulus iinden Krt hareketinin destekleyen sosyalistler ve yine ezen ulus iinden milliyetiler ve burjuvalar. 2) Ezilen ulus iindeki milliyeti ve sosyalistler. 3) Ezilen ulusun sosyalistleriyle egemen ulusun milliyetileri ve burjuvalar. 4) Egemen ulusun sosyalistleriyle ezilen ulusun milliyeti ve burjuvalar. Bu drt konumlantan sadece birincisi ve ikincisi bizzat konumlan olarak ideolojik olarak sosyalizmi ve enternasyonalizmi besler; nc ve drdncs bizzat konumlan olarak milliyetilii ve burjuvaziyi besler. Yani henz hibir sz bile edilmeden, diyelim ki ezen ulusun sosyalisti ile ezilen ulusun milliyetisi kar karya getirildiinde, sosyalizm daha batan yeniktir. Ayn durum tersi iin de geerlidir. Ezen veya ezilen ulusun iinden

sosyalistler ve milliyetiler kar karya geldiinde, milliyetilik ya da burjuvazi, bizzat bu konumlan nedeniyle daha batan yeniktir. Ne var ki, bu drt farkl kombinasyon olaslna ramen, bugn Krdistanda hemen hemen sadece bir tek kombinasyon grlmektedir. Egemen ulusun sosyalistleriyle ezilen ulusun milliyetilerinin kar karya geldii kombinasyon. ster zgr Politikann sayfalarna baklsn, ister Medya TVnin ak oturum benzeri programlarna. yle bir grnm ortaya kmaktadr: Amerikan Emperyalizmine kar szler edenler, sosyalizmi savunanlar hemen hemen sadece zaten bir avu olan Krt Ulusal Hareketini destekleyen Sosyalistler Trklerdir, buna karlk ABDnin veya globalizmin faziletlerinden sz edip sosyalizme saldranlar Milliyetiler Krtlerdir. Bunlarn sosyalizme saldrlarna kar Trk sosyalistlerinin sosyalizmi savunmak zorunda kalmalar; yani milliyetiler ve enternasyonalistler; sosyalistler ve liberaller arasndaki ideolojik mcadele, sanki egemen ulus ile ezilen ulus arasndaki bir mcadele gibi grnmekte ve bu da ezilen ulus burjuvzisinin iine gelmektedir. Hem de sadece bu kombinasyon nedeniyle. Yoksa Krt milleyitileri ve burjuvalarnn karsna Krt sosyalistleri, veya Trk sosyalistlerinin karsna sadece Trk milliyetileri ve liberalleri karlsa bu olanak var olamaz. Bu drt olas kombinasyondan Trk sosyalistleriyle Krt milliyetilerinin kar karya getirildii kombinasyon, Krt burjuvazisine, egemen ulusa duyulan krgnl ve ezilen ulus tepkisini sosyalizme yneltme olana; ideolojik bir atmay ulusal bir atmaym gibi gsterme olana salar. te yandan Krt sosyalistleriyle Trk liberal ve milliyetilerinin kar karya gelmesi, ayn olana Trk burjuvazisine salar; yani enternasyonalistler ile milliyetiler arasndaki bir atmay, ulusal bir atmaym gibi gsterme. Dier iki kombinasyonda ise bizzat kombinasyonun kendisi daha batan burjuvazi ve milliyetiler iin bir yenilgidir. nk o uluslarn iinden kar klmaktadr onlarn ideolojilerine ve bu kar kn var oluu bile burjuvazinin ve milliyetiliin batan yenilgisi anlamna gelir. Ama ne Krt basnnda ne de televizyonunda bu burjuvaziyi ve milliyetileri daha batan yenilgiye uratan kombinasyon grlmemektedir. Yani Krt milliyetileriyle Krt sosyalistlerinin ya da Trk milliyetileriyle Trk sosyalistlerinin kar karya gelii grlmemektedir. Sadece, daha batan Krt milliyetilerinin ve burjuvazisinin iine gelen; egemen ulus sosyalisti ile ezilen ulus milliyetisinin kar karya geldii kombinasyon grlmektedir. Sosyalistin, sosyalist olarak milliyetilik karsnda ideolojik mcadele erevesinde getirdikleri; egemen ulusun ezilen ulusa kar pozisyonlarym gibi sunulmaktadr. Bunun tersi de Krtler iin, sanki Krtler sadece milliyeti burjuvalardan oluuyormu izlenime yol amakta, bu da Krtleri destekleyen Trk sosyalistlerini, Milliyeti Trk sosyalistleri karsnda zayf duruma drmekte, egemen ulusun milliyeti sosyalistlerinin konumunu glendirmektedir.

Bylece milliyeti Trk sosyalistleri, bakn, bu Krtlerin hepsi Amerikanc oldu, hepsi globalizmi, kapitalizmi vyor. Bunlar emperyalizmin ajan oldu deyip, Trkiyenin egemeni Genel Kurmay destekisi politikalara destek salamaktadr. Ayn ey tersinden de olmakta. Krt milliyetileri, bu sefer, Trk sosyalistlerinin hepsi, Genel Kurmay desteklemekte, bunlar kazanmaya almann anlam yok, Trklerden bir ey kmaz, onlar bizim en byk dmanmzdr deyip, kendi politikalarna destek salamaktadr. Bu kombinasyonlarn byle kurulmasnda elbette o moderatrlerin ya da programclarn ya da yayn yneticilerinin ideolojik ve snfsal eilimlerinin de bir pay vardr. Ama dier yandan, byle kombinasyonlar, KADEKe de, yani devrimci demokrasiye de bir hareket alan salamaktadr. Bir yandan bu iki farkl grup, birbirine kar koyularak bir denge kurulmaktadr, dier yandan da genellikle her iki grubun da en gerileri kar karya getirilerek, Krt kitlesine, bakn byle dogmatik sosyalistler de yanl, bu gnk dnyay anlamyorlar; dier ilkel milliyetiler de yanl ABDye ve kapitalizme fazla bel balayp halklarn kardeliine deer vermiyorlar diyerek kendi konumunu ve politikasn meru gsterme, glendirme ve rasyonalize etme olana bulmaktadr. Yani bu tr konumlanlar her ne kadar uzun vadede kendi bindii dal kesme gibi bir anlama sahipse de ksa vadede bu gn iinde bulunulan ok skk durumda pozisyonu salamlatrma ve hareket alann geniletme olana salamaktadr KADEKe. (Bu arada unu belirtelim bir yanl anlamaya meydan vermemek iin. Gerek zgr politika, gerek Medya TVde Milliyeti, kapitalizm ya da globalizm hayran, Avrupa veya ABD ile bu ilerin gideceini dnen yazarlarn veya konumaclarn bulunmas yanl deildir. Elbette o bir ulusal hareket olarak, ezilen ulusun tm snflarn bir araya getirmeye alacaktr. Hele bu gn ok riskli durumlarn ve tecrit olma dolaysyla imha tehlikesinin srekli bulunduu bir durumda bunun gerei her zamandan fazladr. Ama bu politik ve sosyolojik ittifak ayn zamanda ideolojik bir savala bir arada gitmelidir. Ne kadar yakn bir i birlii varsa o kadar sert bir ideolojik mcadele gerekir. Sorun kombinasyonlardadr. Yani bunlara kar Krt sosyalistleri bir ey sylememekte ya da syleyenler o gazete ve yaynlarda grlmemektedir. Bylece ideolojik mcadele yaplmak bir yana, kendilerine kar ideolojik mcadele yaplmas gerekenlerin konumu glendirilmektedir.) Ama sadece KADEKin yayn organlarnda m bu kompozisyonlar var? Hayr, her yerde. ster nternet forumlarna bakn, ister btn Krt ve Krdistan basnn tarayn. Ayn kombinasyonun oralarda da olduunu grrsnz. Yani Medya TVnin programlarna veya zgr politika sayfalarna yansyan aslanda genel bir zelliin de oralarda yansmasdr ayn zamanda. Yani hibir yerde, Krt sosyalistleri yok. Var olanlar, milliyetiliin bu ykselii karsnda hibir ses karamyorlar. Varlklar ve yokluklar farkl deil. Yani bu pozisyonun olumasnda hi de grmezden gelemeyeceimiz bir neden daha var. Maalesef bizim egemen ulus ve egemen ulus sosyalistleri iinde yaptmz ar eletirileri, ezilen ulus iindeki milliyetilie yapan ezilen ulus sosyalisti yok. Yani Krdistanda ve Krtler arasnda devrimci Marksist bir akm yok. Bir yandan, politik dzeyde, KADEKPKKnn Demokratik Cumhuriyet, yani etniye ya da dile dayanan milliyetilik karsnda

topraa dayanan demokratik ve cumhuriyeti milliyetilik ile ittifak ederken, ayn zamanda ideolojik ve teorik olarak Devrimci Marksist teoriyi, en azndan ideolojik mevzileri savunacak bir akm, bir yayn vs. yok. Elbette tek tek, dank kii ve eilimler muhtemelen vardr ama bunlar danktr bir teorik ve ideolojik etkileri olmadndan varlklar ve yokluklar arasnda bir fark bulunmamaktadr. O halde, bu sitenin iki temel ilevi daha yukarda anlatlan tanmlarda ortaya kyor. Birincisi, milliyetiliin ve burjuvazinin iine gelen kombinasyonlar olanaksz klmak. Yani Krdistanl sosyalistlerin, Krdistandaki burjuvaziye ve milliyetilie ideolojik sava cephesini amak. Dier yandan dank ve sesi kmayan Krdistanl Devrimci Marksistlerin bir araya gelip bir kar arlk oluturabilmeleri iin bir olanak bir platform olmak. Elbette bu gnk dnya durumunda politik bir kar arlk henz dnlemez, ama en azndan ideolojik ve teorik mevzileri glendirmek ve savunmak, teorik bir kar arlk oluturmak dnlebilir ve yaplabilir. Kar arlktan sz ettik. Byle bir kar arlk, Krt Ulusal Hareketinin Devrimci Demokratik kandna, yani PKK-KADEK izgisine, imdiye kadar rakipsiz hkm sren san ve milliyetiliin basks karsnda soldan bir denge salar. Bylece onun daha az hata yapmasnn koullarnn ortaya kmasna katkda da bulunur. Bu anlamda dolayl olarak politik bir arlk da kazanr ve politik bir ilev de grebilir. Yani sosyalizmin ve enternasyonalizmin Krdistan cephesinde ideolojik dzeyde hibir g ya da direni grlmyor bu gn. Bu durumda nasl bir ordu, direniin hi olmad bo alanlar baka yerlerdeki birliklerden oraya takviyeler yollayarak glendirirse; ayn ekilde Krdistandaki cepheye g verecek bir kaydrma yapma gerei ortaya kyor. Bu durumda, gcmzn ve enerjimizin belli bir blmn, Krdistandaki sosyalist mcadeleye aktarmamz gerekiyor. Nasl fiziksel olarak Almanyada yaamamza ramen, virtel olarak Trkiyede yayor gibi, Trkiyedeki sosyalist mcadeleye katk iin, bir Trkiyeli sosyalist gibi, bir Trk sosyalist gibi yazyorsak, bundan sonra gcmzn belli bir oran da, virtel olarak Krdistanda yaayan bir sosyalist gibi yazmaya ayracaz. * Elbette zorla gzellik olmaz ve tama suyla deirmen dnmez. Dardan bir destek en fazla bir ilk hareket salayabilir, bir doum sancsn lmlandrabilir. Ama bu konuda umutlu olabilmek iin nedenler var. rnein, Egemen Ulustan Bir Sosyalist Olmann Zorluklar adyla yazdmz makaleye, Krtlerden ve Krdistandan son derece cesaretlendirici bir ok yank geldi. Yani Krdistanda sosyalistlerin olmadn dnmek iin bir neden yok. Varlar ama danklar. Bu nedenle varlklar ve yokluklar arasnda bir fark yok gibi grnyor. Amacmz zaten bir ilk hareketi salamaktr; motoru hareket geirmektir. Eskiden emme basma tulumbalar vard, onlarn su ekebilmesi iin nceden iine bir miktar su koyulmas gerekirdi, bu su tpk ekonomideki kredi gibi bir i grrd, o su bir kere koyulduktan sonra, o ilk koyulan suyla kyaslanmayacak llerde su karlabilirdi. te bu siteyi aarken amacmz, bu tulumbaya koyulacak ilk su olmak. Eer kuyuda su yoksa elbette bu ie

yaramaz. Ama biz kuyuda su olmadn dnmek iin bir neden gremiyoruz. Yllardr Trkiye kuyusunda ayn ii yapmaya alyoruz, Trkiyenin rmlnn yol at tm kurumulua ramen oradan bile yava yava su kma eilimleri grlyorsa; Trkiyenin aksine yirmi yldr bir uyan yaayan Krdistanda iyimser olmak iin daha fazla neden var. Elbet gnl ok daha iyi bir hazrlkla bu siteyi amay isterdi. Ama olaylar hzla geliiyor. Bu sitenin domainini almamz aylar olmasna ramen, bir trl harekete geirecek gerekli zaman ve enerjiyi bulamyorduk. Bu nedenle, pek mkemmel ve iyi hazrlkl olmasa da bir balang yapmay, belki daha mkemmel ama ok gecikmi olmaya tercih etmek gerekti. Ne doa, ne tarih, ne toplum, ne de politika, hibir eyi karlksz vermiyor. Zamandan kazanmak iin yeterince bir hazrlktan vazgemek gerekiyor. Ne derler? Kervan yolda dzlr. Ya da Napoleonun dedii gibi: bir ie bir kere giriilir gerisi sonra grlr. * Bu site nasl alacak? Site bir tr politik ve teorik bir Linux gibi alacak. Peki bu ne demek? Bunu ksaca izah edelim. IBM uyumlu bilgisayar olanlarn hemen hemen tamama yakn Windows denen programn eitli tip veya versiyonlarndan birini kullanmaktadr. Bu Windowslar bilgisayarda alan programlar ile bilgisayarn donanm arasnda ilikiyi salayan sistem programlardr. Daha eskiden bu gnk Windowslarn karl DOS idi. Bu Windows gibi, yine belli firmalarn mlkiyetinde olan baka daha az bilinen sistem programlar da vardr. Bu bakmdan hepsi ayn kategoriden saylabilirler. Ama bir de Linux diye bir sistem program daha vardr. Bu Linux, sadece farkl bir sistem program deildir, ayn zamanda ok farkl bir anlaya da dayanr. Windows gibi programlarn mlkiyeti belli bir kii veya irketin elindedir. Btn kaynak kotlar gizlidir. Onu kopyalamak vs. sutur. Linux, btn bu bakmlardan Windowsun zdddr. Btn kaynak kotlar aktr. Onlar istediiniz gibi kullanrsnz. Bunun karlnda sizden istenen sizin de, programa yaptnz katklar bakalarna kullanm ve gelitirmesine ak tutmanzdr. steyen program istedii kadar oaltabilir. Linux kimsenin deildir ve herkesindir. Tpk bir dilin milyonlarca insann katklaryla olumas kimsenin ve herkesin olmas gibi, Linux da binlerce programc ve kullancnn ortak katklaryla oluup gelimektedir. Bu program yllar nce Linus Torwald isimli bir Finli renci ilk kez yazp kotlarn yukarda anlan koullarla serbest brakmtr. O gnden beri ilgisayar merakllarnn kk alanndan km bu gn Windowsun karsndaki biricik gerek rakip haline gelmitir. Microsoft ve ABD ile rekabet halindeki bir ok firma ve devlet de bu gn Linuxun kullanm ve geliimini tevik etmektedir. Her neyse bu apayr ve birka yaz gerektirecek kadar uzun bir konu. Burada bizi ilgilendiren bu Linuxun bu geliiminin nasl bir ileyi mekanizmasyla gerekletii. Diyelim ki, yeni bir bilgi ilem prosesr, Chip kt, diyelim ki 386dan 486ya geildi. Bunun zerine bir ok gnll Linux programcs, zaten Linuxun herkese ak olan,

ekirdeinin kotlarn yeni bilgi ilemcinin olanaklarn kullanacak ekilde deiiklikler yaparak gelitiriyorlar ve bunlar derhal herkesin bilgisine sunuyorlar. Her program daima baz hatalar ierir. Bir ok Linux kullancs, bunu deniyor. Pratikte veya programlamada karlat hatalar yine nternette ifade ediyor, program yapana bildiriyor veya dzeltilmi versiyonunu yazp yolluyor. Bunlar nda yeni versiyonlar ortaya kyor. Onlar tekrar kontrol ediliyor. Ve u bylece, ta stabil ve yetkin bir versiyona ulalncaya kadar devam ediyor. Ve bu bylece hatasz bir versiyona eriilinceye kadar sryor. te bu noktada, Linuxu ilk yazp serbest brakm, Linus Torwald ve i birlii iindeki baka programclar, bu denemeler sonucunda ortaya km en mkemmel ve yetkin versiyonu, yeni versiyon olarak resmen tanmlyorlar. Bu her alanda aa yukar byle, yeni bir yazc km ve onunla ilgili birileri bir src program m yazm, aa yukar herkesin nnde hatalar kullanclarca ve baka programclarca koyuluyor, bu tekrar dzeltiliyor, tekrar deneniyor ve bu bylece gidiyor ta ki artk dzeltilecek bir ey kalmayncaya, hatasz bir srcye ulalncaya kadar. Herkesin ortak katklaryla, herkesin gz nnde, yine sonular herkes tarafndan denetlenen muazzam kolektif bir aba. te Krdistanl Sosyalist de, aa yukar benzer bir sistemle alacak. Site Krdistanl Sosyalistlerin karaca bir yayn iin mutfak grevi grecek. Ne var ki bu mutfak, herkesin gz nnde olacak. Yemeklerin piirilmesine, hangi malzemelerin kullanldna yoldan geen herkes bakabilecek. Ve ayn zamanda yemeklerin piirilmesine ve hazrlanmasna isteyen herkesin katkda bulunabilecei bir mutfak gibi alacak. Sonunda ortaya kan yemek, yani derginin yeni says, sitenin ana sayfasnda yer alacak. steyen onu istedii kadar yiyebilecek. Yani istedii kadar oaltacak, datacak, okuyacak, okutacak vs.. Peki bu mutfakta yemek nasl hazrlanacak? Krdistanl Sosyalist Sitesinin amalarn paylaan Krdistanl Sosyalistler bu dergiye girmesini istedikleri yazlarn, ncelikle sitenin forumuna asacak ve e-mail grubuna yollayacaklar. Burada muhtemelen bu yazlar zerine tartmalar veya eletiriler olacaktr. Bu eletiriler ve tartmalar sonunda, yazar eer yazsnn dergiye girmesini istiyorsa, buna eletiriler ve tartmalar nda gerekli grrse gelitirip son eklini verdikten sonra, bunu dergide yani sitenin ana sayfasnda yaynlanacak dergide yaynlanmasn isteyebilecektir. Siteyi ynetenler neriyi kabul ettiinde, o yaz dergiye alnp, bir sonraki sayda son versiyonuyla yaynlanacaktr. Elbette gerek foruma gerek mail grubuna sadece dergiye girmesi istenen yazlar yollanacak diye bir kural yoktur. Buralar ayn zamanda, Krdistanl Sosyalistlerin her trl gr ve bilgi alveriinde bulunduklar, eitli konular tarttklar bir alan ilevi de grecektir. Dergi bir bakma, btn bunlarn z, tortusu, hlasas, en iyilerinin, en kalitelilerinin topland kelimenin gerek anlamnda, derleme szcnn ima ettii trden, bir dergi olacaktr. Peki bu siteyi ve dergiyi kim ynetecek? Grevsiz hak, haksz grev olmaz. Sitenin almasna teknik ya da ieriksel ya da baka biimde dzenli olarak katkda bulunanlar. Bunlar iin ayr bir grmelerin yapld ve kararlarn alnd bir mail grubu olacaktr. Bu mail grubunda, sitede alanlar, ona dzenli katkda bulunanlar yer alacaktr. Ve bunlarn

kararlarnn sonular somut bir dergi olarak ortaya kacaktr. Ve bizzat bu sonucun kendisi de bizzat yine forum ve mail grubunda her trl eletiriye ak olacaktr. Bylece Krdistanl Sosyalist, Krdistanl Sosyalistlerin ortak abalarnn bir rn olarak ortaya kacaktr. Eer bir benzetme yapmak gerekirse, bizim bu siteyi aarak ve alma ilkelerini belirleyerek yaptmz, Linus Torwaldn ilk kez Linuxu yazp, katk yapanlarn da serbest brakmas artyla kotlarn serbest brakmasna benzer. Sonrasnda onun kaderini nasl bir zamanlar, bilgisayar merakllarnn ve programclarn ilgileri ve abalar belirledi ise, bu sitenin kaderini de Krdistanl sosyalistlerin katklar ve ona sahip kmalar belirleyecektir. * te site aa yukar byle alacak. Krt milliyetiliine ve burjuva grlerine kar devrimci ve yaratc bir Marksizmin mirasna dayanarak mcadele etmek isteyen Krdistanl Sosyalistleri katkda bulunmaya, destek olmaya aryoruz. Yeterince anlalamam bir ok nokta olabilir. Bizzat bu tantm ve ar yazs da, eletiri ve neriler nda daha yetkin ve gelimi bir ekle kavuacaktr. Elbette Krdistanl Sosyalist sitesi, Krdistanda aksayan ideolojik aya tamamlamaya ynelik. Ama Devrimci Demokrasi sz konusu olduunda, Trkiyede de politik ayak aksyor. Bunu da gidermek, yani Trkiyede Devrimci Demokrasinin toparlanmasna hizmet edecek bir site de bundan sonraki adm oluturacaktr. Bu vesileyle bu projede yardmc olmak isteyenleri imdiden balant kurmaya davet ediyoruz. Demir Kkaydn 25 Austos 2003 Pazartesi demir@kurdistanli-sosyalist.net http://www.kurdistanli-sosyalist.net *

Bir sosyalist Olarak Tartrsak


Sayin Bervarto, Madem ki sosyalistsiniz simdi sosyalist olarak tartisalim. nce alfabeden balayalm. Bir sosyalisti bir milliyetciden ayiran sudur. Bir sosyalistin ulusu, milliyeti olmaz, o belli bir ulke ya da ulusal devlet capinda dunya capindaki mucadeleye, en fazla katkiyi dilini, politik ortamini ilisikilerini bildigi ulus ya da ulkede verebilecei iin bir ulus ya da lke apnda bir faaliyete katlr. Bir ulusu iin ise, lkesinin kurtuluu, kalknmas ya da refah kendi bana hedeftir, sosyalizm buna en iyi yol, bilin, ideoloji vs. olduu iin benimsenir. Yani amalar ve aralar tamamen farkldr.

Somut rnek vereyim. Btn Trk ya da Trkiye Sosyalistleri milliyetidir. nk onlarn hepsi lkelerinin demokrasisi, refah, hatta sosyalist olmas iin sosyalistttirler, dnya apndaki kavgaya orada azami bir katkda bulunmak iin deil. An Evrenselden TKPye kadar hepsinin lkemiz diyle sze baladn grrsnz. Sadece bu ifade bile onlarn milliyetiliini gsterir. Aslnda Trk ya da Trkiye sosyalizminin douu da tamamen milliyeti bir problematikten kaynaklanr. Trkiyede insanlar dnya apndaki mcadeleye azami katky en iyi burada yapacaklar iin sosyalist olmazlar ve olmamlardr. Trkiyede (kendi lkelerinde) bamszlk, demokrasi, eitlik, kalknma ve hatta sosyalizm iin sosyalist olmulardr. Kendi lkende sosyalizm istemek, hedefin bu olmas dahi milliyetiliktir. Bir sosyalist, ancak dnya proletaryasnn baarsna kendi lkesinde devrim yapt takdirde daha fazla katk yapabileceini dnd iin orada devrim yapmaya kalkan insandr, kendi lkesinde sosyalizm kurmak iin deil. Ama Krt ya da Krdistandaki sosyalizm farkl mdr? Hayr. Krdistan ve Krt sosyalistleri de aynen Trk ve Trkiye sosyalistleri gibi milliyetidir. Krdistann kurtuluuna veya Krt ulusunun bamszlna ve ykseliine, sosyalizmin daha yararl olacan dndkleri iin sosyalist olmulardr. Bu nedenle Trk milliyetilii gibi Krt milliyetilii de kendine sosyalizmi bayrak etmi, milliyetilik sosyalizm biiminde ortaya kmtr. Yalnz burada Krt ve Trk milliyetileri arasnda ok temel bir fark vardr. Trk sosyalistlerinin milliyetilii ezen ulus milliyetilii olduu iin, bu milliyetilik sosyalizm biiminde, enternasyonalizm ve iilerin birliine vurgu biiminde ortaya kar. Aslnda, sosyalizm ad altnda yaplan, burjuvazinin imtiyazsz snfsz kaynam bir kitleyiz edebiyatndan baka bir ey deildir. nk bu tavr altta olann, yani Krtlerin (Sorun kadnlarda ve baka rklarda da ayndr.) altta olduunu gizlemeye, onun kendi zgl sorunlar temelinde bamszca rgtlenmesine kar kmaya yarar. Dolaysyla Trk sosyalistleri, ulusal ayrlklar karsnda nerede birlikten sz ediyorlarsa, orada egemen ulus milliyetilii yapyorlar demektir. Buna karlk, egemen ulusun bu inkar karsnda, Krt milliyetileri, ezilen ulus milliyetiliinin ilerici ve demokratik karakterine vurgu yaparlar. Dolaysyla, buradan hareketle, ezilen ulusun milliyetilii olarak, ayrla vurgu yapm olurlar. Bylece, sosyalizm biiminde grnen ezen ve ezilen ulus milliyetilikleri, sosyalist bir terminoloji araclyla krlarak, POLTK ANLAMI itibariyle, tamamen zt bir biimde ortaya karlar. Sosyalizm grnml egemen ulus milliyetileri, enternasyonalizm, sosyalizm ve snfn birlii gibi parolalarla GERC ve SMRGEC EGEMEN ULUS MLLYETLN SAVUNMU OLURLAR. Yani sosyalizm savunusu, egemen ulus sosyalistlerinin elinde ve dilinde aslnda gericiliin savunusunun rtsdr. Dier bir biimde ifade edilirse, gericilik ve ovenizm sosyalizmi savunma biiminde grnr egemen ulusta.

Buna karlk, Krt veya Krdistan sosyalistleri milliyetilie yaptklar vurgu ile, POLTK ANLAMI itibariyle EZLEN ULUSUN NESNEL OLARAK DEMOKRATK SONULAR RETEN LERC VE BASKIYA KARI KONUMUNU SAVUNMU OLURLAR. Yani Trkiye ve Krdistanda yzde doksan dokuzu itibariyle pratik olarak EZEN ULUSUN SOSYALSTLER (MLLYETLER) GERC, EZLEN ULUSUN MLLYETLER (veya Sosyalistleri) LERCDR. Tekrar edelim POLTK OLARAK. imdi bunu her yazmda yazan benim. Bana bir tek sosyalist gsterin Trkiyede egemen ulusun milliyetiliinin sosyalizm biimi altnda grndn benim kadar vurgulayan. Ve bana bir tek sosyalist gsterin, Krt ulusunun bamszlk kavgasn sonuna kadar destekleyen. Bir tane daha benim kadar bu ileri yapan ve syleyeni bulamazsnz. Ben btn yazlarmda, Krtlerin Amerika ile ittifak yapma hakkn bile savunurum, buna karlk da Trk sosyalistlerinin Genel Kurmayn nesnel destekileri olduunu sylerim. Hemen hemen her yazmn konusu bu gibi temalardr. Ama burada bir eye dikkat edilsin, ben burada POLTK OLARAK nesnel anlamlardan sz etmekteyimdir. Yani Krt ABD ile bamszl iin i birlii yaparken, dnya lsnde deil ama, en azndan Trkiye ve Krdistan lsnde, nesnel sonular itibariyle ilerici ve demokratikletirici bir i yapm olur. Buna karlk, Trk sosyalisti, szde dnya halklar adna ABD Iraktan ksn derken, Krtler zerindeki ulusal bask karsnda egemen ulustan olarak sustuu iin, nesnel sonular itibariyle, gerici, anti demokratik gleri glendirici bir i yapm olur. Ama dikkat edin POLTK OLARAK TRKLERN SOSYALSTL GERC KRTLERN MLLYETL LERCDR: BR BASKIYI KORUR VE GZLER DER EMNASPE EDC, KURTULUU BR KARAKTERE SAHPTR. Ama DEOLOJK OLARAK, yntemsel olarak, Teorik olarak ikisi de ayn milliyetiliktir, biri dierinden ak kak deildir. Yani bir sosyalist olarak, ister sosyalist olduunu sylesin ister milliyeti olduunu sylesin, Krtleri politik olarak destekler ve onlarn hakllna vurgu yaparken, DEOLOJK OLARAK da onlardaki milliyetilikle mcadele etmem gerekir,tpk Trk sosyalistlerinin milliyetilii ile de ideolojik olarak mcadele ettiim gibi. imdi bu ideolojik mcadeleyi, Krtlerin mcadelesini Trkiyeli bir sosyalist olarak desteklediim ve yine bizzat Trkiyeli sosyalist milliyetilere kar mcadele ettiim alanda yapamam. Bu ancak Krdistanda Sosyalizmi glendirmeyi hedef alan bir platformda yaplabilir. Tpk Trk sosyalistleri gibi Krt sosyalistlerinin de hepsi milliyeti olduundan ve hepsi ayn ideolojik gericilii savunduundan, Krt sosyalistlerinin iinden de, nasl Trk sosyalistlerinin iinden, Trk sosyalistlerinin yaptnn milliyetilik olduunu syleyen kimse kmyorsa; Krt Sosyalistlerinin iinden de Krt Sosyalistlerinin yaptnn

milliyetilik olduunu syleyen kimse kmyor. nk ister Trk ister Krt olsun hepsi milliyetidir de ondan. Bu durumda Trk ve Krt sosyalistlerinin hepsinin milliyeti olduun iddia eden benim izgim, ne yapabilir? Nasl Trk olmadm halde, bir Trk gibi veya Trkiyeli gibi yaparak, Trk sosyalistlerinin milliyetiliiyle mcadele ediyorsam, ayn ekilde Krt ya da Krdistanl gibi yaparak Krdistanl Sosyalistlerin veya Krt sosyalistlerinin milliyetiliiyle mcadele edebilirim. imdi bu durumda, benim politik tavrm ortadayken, yani benim Krt hareketini tavizsiz olarak desteklediim ortadayken, en kk bir milliyetilikten bunda kimse bir iz bulamazken, benim ideolojik bir sava iin Krdistanl bir sosyalist gibi yazmama, hatta yazmama bile deil, Krdistanl Sosyalistlerin bu ii yapmas iin bir platform amama, sen Trksn bizim iimize karma demek, tamamen, ulusal bir snrn ardna gizlenerek ideolojik milliyetilii dokunulmaz klma abasndan baka bir ey deildir. Ve bunu syleyenler sosyalist olduunu dnen kiiler olduu lde, bu milliyetiliin bir ifadesidir, yani sosyalizmle badamaz ve byle bir site amakla ne kadar doru bir i yaplm olduunun somut kantn olutururlar. Yani tam da sitenin alna yaplan itirazlar onun ne kadar gerekli olduunun gstergesidir. Bir sosyalistin hi unutmamas gereken en basit ilkelerden biri de udur. Politik olarak bir gc ne kadar destekliyorsanz ona kar o kadar ideolojik mcadeleyi iddetlendirmeniz gerekir. Bu ilkeye uygun olarak, bir sosyalist Krt ulusal hareketini politik olarak ne kadar destekliyorsa ona kar ideolojik olarak o kadar sert eletiriler yapmaldr. imdi Krt milliyetisi olan Krt sosyalisti arkadalara syleyeceim u: Trk sosyalistlerine ve Trk milliyetiliine en ar eletirileri yapann Krdistanl Sosyalist sitesini amasnn ve oraya yaz yazmasnn bir rastlant olmadn dnn. Ve kendinize unu sorun: Demirin sylediklerini syleyen bir Krdistanl sosyalist olamaz m? Olabilir. O takdirde ona, kardeim sen Krdistanl deilsin falan diyemiyecektik. Ona o zaman ne diyecektik. O zaman dediinin ierii ile uraacaktk. O halde, Demir, olmas hi de olanaksz olmayan, eer yoksa tesadfen olmayan veya buraya yazmayan o sosyalist gibi yazyor kabul edilip onun dediklerinin ieriine ynelmek gerekir. (tirazn samalna bir baka rnek. Internet ortamnda pek ala, deiik bir Krt adyla bu siteyi aabilir ve yazlar yazabilirim. Bunu kimse kontrol edemez. Bu durumda herkes beni Krt ya da Krdistanl sanacandan Krtler hakknda konuamazsn diyemeyeceinden, ne diyorsam onun ieriine ynelecektir.)

Sorun bu kadar basit. Benim savunduum sosyalizm anlaynn sosyalist olmadn syleyebilirsiniz, Krdistanda sosyalizmi zayflatacan syleyebilirsiniz. Bunlarn hepsi anlalr. Ama Sen Krt ya da Krdistanl deilsin, Krdistan hakknda yazamazsn demek, bir sosyalistin deil milliyetinin tavrdr. Buna sadece onu yazann kendini sosyalist sanan bir milliyeti olduunu gstermek balamnda deinebilirim. Sosyalizmin alfabesini bilen byle eyler sylemez. Sayn Bervarto, Bir konu daha. Bakn ben otuz yldr yazyorum. Siz benim yazlarm okumamsnz ve hakkmda hibir ey bilmiyorsunuz. Okuduysanz bile onlar sistemli etd edip anlamamsnz. Beni, Trk sosyalistlerinin, yani o tipik milliyetilerin bir temsilcisi gibi dnp o kategorilerle deerlendiriyor, kafanzdaki o ekmecelere koymaa alyorsunuz. Ben o kalplara ve ekmecelere smam. Esasnda yazdklarm biraz anlamaya kalksanz bunu grebilirsiniz. rnein geenlerde, Ezilenlerin Su Ortakl diye bir yaz yazdm. Bu sizin kar knzn, yani Krtler veya Krdistanllar hakknda Krtler konuur diyen mantnzn, nasl aslnda ezilme ilikisinin sizin tarafndan retildiini gstermeye altm. Bunu bile anlamyorsunuz. Bu yazya hi bir cevap gelmedi. Keza dn Trk sorunu mu Trk sorunu mu? diye eski bir yazm astm. rnein bu yaznn, Krt halkndan ve ulusundan ne kadar fazla ey beklediini, benim bu yazda, Krtleri ya da bir ezilen ulus hareketini kk grmeden dolay deil, ok byk grmekten dolay; onlardan ok ey beklemekten dolay eletirilebileceimi bile anlamyorsunuz. Benim yazdklarn sizin ufkunuzun dndadr. Bir Marksist beni ancak Krt ulusal hareketinden ok fazla eyler beklemekle eletirebilir. Krdistan gibi bir alana bu enerjimi, zamanm ve dikkatimi ynelterek, gcm boa harcadm, milliyetiliin hzla ykseldii, sylediklerime rezonans gsterecek, yank gsterecek kimsenin bulunmad bir ortama yneldiim, verimsiz bir alanda enerjimi tkettiim, Mslman mahallesinde salyangoz satmaya kalktm iin eletirebilir bir Marksist beni. Yani yaplanlarn tam tersi noktadan. Benim yazdklarm ancak ufkunuzun dna kmaya alrsanz anlayabilirsiniz. Sadece yazlarm deil gemiim de bunu gsterir. Bakn size birka rek vereyim. 1) Krdistanda ayr parti rgtlenmelidir diyen ilk ve tek Trkiyeli Sosyalist partinin teorisyeniydim. Eer parti dalmasayd, Krdistandaki yelerimizin Krdistan partisini kurmalar sz konusu olacakt. Ayn eyi Almanyadaki yelerimize yapmtk. Ama bu ayr sizin anladnz anlamda ayr deildi tabii, Trkiye partisiyle eit dzeyde bir dnya partisinin seksiyonu idi. (1979)

2) Kvlcml, htiyat Kuvvetde, 1930lar Trkiyesinde Trkiye Komnist Partisi, Krdistan Komnist Partisinin olumasna aabeylik yapmaldr der. Ben 1979da, yani o Trk sosyalist hareketinin o hametli devrinde, diyalektie inanyorsak, bunun tersi de mmkndr. Belki bundan sonra Krt hareketi Trk Sosyalist hareketine aabeylik etmek durumunda olabilir anlamnda szler yazmmdr. Orhan Kotan bile bir konumada, byle bir eyi Krtlerin dnmeyi bile akllarndan geirmedikler bir dnemde, bunu yazdm bana sylemiti. Ve yllardr, Krt ulusal hareketini izleyerek onun deneylerini sistemletiriyorum. Yazlarm dikkatlice okursanz, onlarn Krt ulusal hareketinin deneylerinin genellemelerine dayandn, yani ondan rendiini grrsnz. (Her ey deneylerden renilir, deneylerden h bir ey renilmez B.B.) 3) Benim bu gn savunduum izgi yeni deildir. Orhan Kotann kard Krdistan Pressin ilk banda, orada yazdm yazlarda da bu gn savunduum eyleri savunuyordum. 4) Ayrca ben her hangi bir rgt iinde, ezilen ulus, cins, aznlk, rktan kiilerin de ayrca otonom yaplar olmasndan yana ilk Trk sosyalistiyimdir. Yani rnein, devrimci ve Marksist temelleri olan bir Trkiye Partisinde, Krt yelerin, kadn yelerin, sakat yelerin, Ermeni yelerin, Hristiyan yelerin, Alevi yelerin, hem btn bunlar iinde faaliyeti organize eden, hem de partinin bu gibi sorunlardaki krlne kar bir parat oluturan yaplanmalardan yanaymdr. Yanl anlamamanz iin yle de formle edeyim: Diyarbakrdaki Sosyalist, Devrimci Marksist Krdistan partisi iindeki Trkler, Ermeniler, Aleviler, Ezidiler, Kadnlarn da otonom rgtlenmeleri olmaldr. 5) Markstan Michael Lwye kadar btn Marksistlerin aslnda, milliyetiliin millet anlayna sahip olduklar iin, ulusal sorunda milliyeti olduklarn sylerim. Yani bu konudaki grlerim Marksizm tarihinde benzeri olmayan, onun kkten yenileyen bir grtr. Ulusuluun Tarihsel maddeci teorisine dayanmaktadr ve bu teori 1980lerin ortalarnda ortaya kmtr. Bu teori Trk ve Krt sosyalistlerince bilinmemektedir. 6) Ve nihayet, dnya sosyalist hareketinde, bu teorik temelden hareketle, ulusal olanla politik olann bann koparlmasn, yani ulusun da bir din gibi, kiinin bir inan sorunu olarak ele alnmasn programatik bir talep olarak formle eden, yani Dnya tarihinde ulusal sorunda sosyalist program ilk kez formle eden teorisyenimdir. imdi, btn bunlar yokmu gibi, bunlar bilmeden beni ve yaptklarm ne anlamak ne de eletirmek mmkn deildir. nsann kendisi hakknda unu yaptm bunu yaptm demesi pek ho bir ey deil ama, bu gnk hafza kayb karsnda baka arem maalesef kalmyor. Hafzasn yitirmi her kuaa olmad batan en basit ve yllarca nce atm eyleri tekrar tekrar retmeye kalkamam. Onlarn neyin karsnda olduklarn kavramalarn istemek hakkmdr sanrm. *

imdi size milliyetiliinizi kendi szlerinizle gstereyim. Ben bir Krt komnistiyim diyorsunuz. Krt komnisti olmaz, Trk komnisti olmaz. Krdistanl Komnist olur. Yani, Krdistan cephesinde savaan komnist vardr. Burada bile Krdistan ya da her hangi bir lke, bir cepheyi ifade eder, bir sava alann ifade eder. Ulusal bir aidiyeti deil. Kii kltrel olarak bir Krt veya Trk komnisti olabilir. Ama Kltrn yani Krteye veya Trkeye egemenliin, o insanlarn adet vs.lerini iyi bilmenin, politikann ieriiyle balants olmaz. Dolaysyla, politik anlam olmayacandan, politik bir tartmada, Trk veya Krt Komnistiyim demenin anlam yoktur. Byle diyen kii, Krt veya Trktr ama Komnist deildir. Buraya kadar klasik Marksizm balamnda. Ama Tarihsel maddeciliin gelitirdii ulusuluk teorisi balamnda, uluslar da tpk dinler gibi var olu biimleri olduundan, Krt Komnisti ya da Trk Komnisti, Mslman Komnist veya Hristiyan Komnist gibi bir kavramdr. Din ile politikann akmas ilkesine dayanan devletlerde faaliyet gsteren Marksistlerinin Mslman Komnist, Hristiyan Komnist olmas gibi bir eydir bu. Bir Marksist orada kendini dinle tanmlayamaz. Aksine, siyaset ile dinin koparlmas mcadelesi vermek zorunda olduundan, bizzat bu tr tanmlara kar savamak zorundadr. Ayn ekilde, ulusla da tanmlayamaz. Marksist, ulus ile politikann ilikisini koparmann mcadelesini vermek zorundadr. Buras da benim katklarm balamnda. * Biz Krdistanllarn gzel bir deyimi... Bir sosyalistin Bizi Krdistanllar ya da Krtler ya da benzeri ulus ya da lkenin halk olamaz. Bir sosyalistin Bizi bir tek eydir. Dnya ii snf, bu biz ve dier bizler uyumaz, birbirini keser. Krtlerin veya Krdistanllarn yle gzel bir deyimi, Biz sosyalistlerin durumunu iyi aklayabilir gibi bir cmle bir sosyalist olarak anlalabilir. Ama Biz Krdistanllarn gzel bir deyimi dediniz mi, siz sorunu baka bir zne asndan tartyorsunuz demektir. Bu site sorunu Krtlerle ya da Krdistanllarla, o zne asndan tartmayacak. Bunun kendisini sosyalizme kar gryor, yanl gryor. Onun bizi dnya ii snf, Krdistanda neyi nasl yapacan tartyor. Ya da bu amaca ynelik. *

siz diyarbakira geldiginizde bizim yarattigimiz orgute bir kominist dost olarak her zaman gelin Grdnz gibi, siz basit bir toplam gibi, uluslar aras dayanma gibi bir anlay enternasyonalizm sanyorsunuz. Diyarbakrdaki rgt sizin rgtnz olmaz, bizim, dnya ii snfnn rgtdr, onun Krdistan seksiyonunun rgtdr. Dolaysyla ben stanbuldan Diyarbakra gidince Sizin rgtnzde deil, Bizim rgtmzn, Krdistan seksiyonunun Diyarbakr ubesinde almaya balarm. Bu kadar alfabeden habersizsiniz. Ama sizin gnahnz yok. Btn Krt ve Trk solu byle milliyeti. * bende sizin ulkenize geldigimde ilk ugrak yerim sizin olusturdugunuz kominist partisi olacaktir Ayn milliyetilik tersinden. stanbuldaki rgt ya da Komnist Partisi, sizin partinizin, yani Dnya partisinin, Trkiye seksiyonunun, stanbul ubesidir. Siz oraya gittiinizde Bizim lkemizin partisine deil, kendi partinizin, stanbul ubesine gitmi olursunuz. Bakn, btn bunlarn, benim katk yaptm ksmla ilgisi yok bile henz. Bunlar birinci ve nc enternasyonallerin dayand alfabetik nerme ve anlaylar. * benim ulkem somurgedir,benim ulkem de milliyetcilik hakli bir zemine sahiptir,sizin milliyetciliginiz ise irkcidir zira ezen konumdasiniz Bunu bir Marksist nasl ifade eder? Krtlerin lkesi smrgedir. Krtlerin milliyetilii hakl bir zemine sahiptir. Trklerin milliyetilii rkdr nk ezen konumdadr. Bu durumda biz Marksistler, Trk milliyetiliine kar Krt milliyetiliini politik olarak desteklemeliyiz. Ama siz bir Marksist olarak deil, bir Krt olarak tartyorsunuz. Sizin biziniz Krtlk. Karnzdakinin de bu kategoriler dnda var olabileceini kabul etmiyorsunuz. Ve bu kategoriler dnda dnmeyi reddediyorsunuz. Ama bu tam da milliyetiliin ta kendisidir. nk snfsal bak ile ulusal bak birbirinin varln reddeder. Bizi ulus olan ile Bizi snf olan bir arada olamaz. * Bir sey daha kurdistanli tum emekciler: ermeniler, turkler, cerkezler, suryaniler vb kurdistanda hem kendi haklari hemde yasadiklari ulkenin tum sorunlarinda soz ve yetki

sahibidirler...onlarin kurtulusu benim dunya gorusumde marksist bir dunya gorusuyle nihayi sonucuna ulasir... milliyeti Trk sosyalistleriyle ayn mantkla dndnz gryor musunuz? Aynen Trk sosyalistleri de sizler iin yle diyor: Bakn hi yabanc gelmeyecek Trkiyedeki tm emekiler: Ermeniler, Krtler, erkezler, Sryaniler vb. hem kendi haklar hem de yaadklar lkenin tm sorunlarnda sz ve yetki sahibidirler... Onlarn kurtuluu benim dnya grmde Marksist bir dnya gryle nihai sonuca ular. Yani ben onlar kurtarrm. Kendilerini bana emanet etsinler. Yllardr Trk sosyalistlerinin Krt sosyalistlerine dedii bu deil miydi ve hala da bunu demiyorlar m? Grdnz gibi, yntemsel temellere inmeden Trk sosyalistleriyle mcadele, onlarn milliyetiliini kopya etmekten baka bir sonu vermez ve de vermemitir. te Krdistanl Sosyalist Sitesi, Krdistanda, u an urada yaptn yapmaya alyor. Sayglar Demir * ki izgi

imdiye kadar, zgr Politikadaki yazlarmz, bir Trk ya da Trkiyeli Sosyalist olarak yazyorduk. Yani egemen ulusun iinden ezilen ulusun mcadelesine destek verme ve bunun bir rneini sunma yazlarn temel vurgusuydu. Byle bir paradigma veya kimlikle yaznca, elbette, btn vuru ynmz, genel olarak Krt Ulusal Hareketinin hakll, bu hareket iinde de PKK-KADEK izgisinin daha radikal, daha eitliki, daha modern zellikleri; onun sosyolojik karakterinin, politik ve taktik ynelilerinin analizi; bunlarn tarihsel ve politik anlamlarnn aklanmas; buna karlk Trk ulusunun ve ulusuluunun gerici ve izofrenik karakteri, Trkiyeli sosyalistlerin aslnda milliyetiler olduklar ve sosyalizmin bu egemen ulus milliyetiliini gizlemenin ideolojik bir rts olduu gibi noktalarda younlamt. Gazetede yazan dier Trkiye Sosyalist Hareketi kkenli dier yazarlarla aramzda ok kkten bir fark vardr: Onlar Trk ya Trkiyeli olarak deil, Sosyalist olarak yazyorlard; biz ise daha ziyade Trk ya da Trkiyeli olarak yazyorduk.

Sosyalist olmadmzdan deil. Elbette sosyalistiz. Ama gerek Ulusal soruna bakmz; gerek sosyalizm anlaymz dier Trkiye Sosyalist Hareketi kkenli yazarlarn anlaylarndan kkten farkl olduu iin, (ki sadece onlardan deil, btn Kdistanl ve Trkiyeli sosyalistlerden, hatta dnyadakilerin de tamamna yaknndan farkl) gerek kendi bana bir eylem olarak Trk ya da Trkiyeli olarak bir Krt ulusal hareketi organnda yazmak; gerek oradan Trklerin veya Trkiyeli sosyalistlerin milliyetiliine kar yazlar yazmak, somut bir politik eylem olarak, kelimenin gerek anlamyla hem ezilen ulusun desteklenmesi yani enternasyonalist bir eylem olduu iin; hem de milliyetilie (yani ayn zamanda enternasyonalizme, ki Enteransyonalizm de Milliyetiliin varsaymlarn paylar) kar olduu iin; bir sosyalist olarak orada sosyalist vaazlar vermekten ok daha doru ve etkili olduu iin byle yapyorduk. Bu fark ve bizim niye byle davrandmz; bunun gerek anlam anlalmad iin; bu gn, bizim ayrlmamz ve dier Trkiye Sosyalist Hareketinden yazarlarn gazetede yazmaya devam etmesi nedeniyle sk sk yle bir soruyla karlayoruz. Niin onlar kald da sen ayrldn?. Ya da sk sk yle szler duyuyoruz: Kalmas gereken gitti, ayrlmas gerekenler kald. Bunun bir srpriz olmamas gerekir ve anlalmayacak bir yan da yoktur. ok kkten bir farkllk vard, onlar orada bir sosyalist olarak yazyorlard, biz bir Trk veya Trkiyeli olarak yazyorduk. Elbette biz de bir sosyalisttik ama bu bizim yazar olarak oradaki kimliimizi belirlemiyor, yazlarmzn ieriinde, yntenimde ortaya kyordu. Trk ya da Trkiyeli olarak yani ezen ulustan biri olarak bir Krt ulusal hareketi organnda yani ezilen ulusun organnda, ezen ulus milliyetiliine ve inkarclna ezen ulusun iinden biri olarak vurmak ve ezilen ulusa aktan destek vermenin, binlerce sayfalk ideolojik mcadeleden daha fazla, bin kat daha yararl olduunu dnyorduk ve hala da byle dnyoruz. Yani dier bir deyile, egemen ulustan biri olarak ezilen ulusun gazetesinde yazmann politik bir eylem olarak sevaplar, bir sosyalist olarak yazmamann gnahlarn fersah fersah karlamaktayd. Bunu islam diniyle yle bir kyas iinde aklayabiliriz. Bilinir, slam bir ticaret ve sava dinidir. Ticaretten ve savala domutur. Zaten sava ve ticaret ikiz kardetirler. Ticaretin bat dillerindeki (Mercado, Merchant, Trkeye geen Marandiz vs.) kkeninin sava tanrs olan Mars (Kzl gezegen, Merih) olmas bir rastlant deildir. te bu ticaret ve sava dini, gnde be vakit namaz ve orucu mminlere farz klar. Ama seferi iseniz, yani ticaret veya sava iin yoldaysanz, bu farzlar yerine getirmemeniz ho grlr, affedilir. nk o yaptnz ilerin sevab, namaz ya da oru farzn yerine getirmemenizin gnahndan fazladr. Ayrca, tpk ticarette olduu gibi , borcunuzu kaza namaz ile sonradan da deyebilirsiniz. * imdi fark neredeydi, niin biz ayrldk ve dierleri ayrlmad? Bunun hi de rastlantsal olmadn ve i mantn gstermeye alalm. Bylece hem imdiye kadar niye yle yazdmz; imdi niye yazmadmz ve nasl yazacamz daha iyi anlalabilir. nce unu belirtelim. Biz tam da sosyalist inanlarmz gerei farkl zneler asndan yazar ve politik eylemde bulunuruz. Burada daha nce sosyalist harekette hi denenmemi bambaka bir politika ve rgt anlayyla hareket ederiz.

rnein Enternasyonalde ulusal dzeyde bu kabul edilir. Bir yerden bir yere giden gittii yerin organna katlr ve yoksa yaratr. Bu iin alabesidir ve dorudur. Yani rnein Trkiyeli biri olarak Krdistana gittiinizde artk bir Krdistanl sosyalistsinizdir ve onun organnda alrsnz. Keza, Krdistanl da Trkiyeye gelirse Trkiyedeki organlarda alr. Bu sadece bu iki rnek iin deil, btn lkeler iin geerlidir. nk i Snf ancak Dnya Tarihsel olarak var olabilir ve ancak Dnya apnda bir snftr. Biz de bu alfabeye uygun davranrz. Almanyaya gelince derhal Almanya seksiyonunda almaya balarz. Fransada isek Fransz seksiyonunda. Dnyann bir global ky olduu bir ada, fizik olarak orada bulunmaya bile gerek yoktur. Virtel olarak nerede azami katk yapabileceksek oral olabiliriz. Yani Trkiyeli olmak iin Trkiyede bulunmak gerekmez. Bu iin alfabesidir. Trkiye ve Krdistandaki sosyalistlerin hi birinde bu alfabe bile yoktur. Sadece bu bile onlarn hepsinin ciddi lde milliyeti olduunu gsterir. Ama biz burada da durmayz, gerek yeni sosyal hareketlerin, gerek ii hareketinin deneylerinden; gerek sermayenin gerek tarihsel hareketi kavrayndan ve bir ok znelerin varlndan ve her bir znenin iinde ayr bir sosyalist ve proleter kanat oluturma anlayndan hareketle bir adm daha atarz, sadece lkeler ilikin deil; znelere ilikin olarak da hareketlilik anlayna geeriz. Ve bunun ilk deneylerini yaparz kendi politik pratiimizde. Enternasyonalizmin Sonu adl yazmzn sonuda bunu yle de ifade ediyorduk: Marks-Engels dneminde tek zne ii snf grlyordu. Bu nedenle Btn lkelerin ileri Birlein iar, kendine gre bir anlama sahipti. Ekim devrimiyle birlikte, Ezilen uluslarn kurtulu savalar ortaya knca, bu yeni zneyi de ifade edebilmek iin, iilerin yanna bir de "ezilen halklar birlein" ibaresi eklendi. Ama bugn znelerin bylesine eitlendii bir ada, sadece iileri zne kabul eden; onlar da ulus dolaymyla tanmlayan bir rgt biimi ve ilke artk yeterli olamaz. Artk btn lkelerin iilerini deil, yeryznn btn ezilenlerini, yani btn zneleri birletirecek bir ar ve biim bulunmaldr. (Ya da yeryznn btn iilerini sadece ulusal blnmle gre deil, btn blnmlk biimlerine gre bir araya getirecek biimler.) rgtler uluslara gre deil, her bask biiminden ve sorundan doan znelerin iinde, onu kesen dier bask biimleri ve zneler iin mcadele edenleri birletirmelidir. Yani her hareketin blclerini. i hareketi iinde rnein, siyahlarn ve kadnlarn otonom rgtlenmelerini ve karlarn savunanlar; Siyah hareketi iinde, iilerin ve kadnlarn; Kadn hareketi iinde iilerin ve siyahlarn. Ulusal kurtulu hareketleri iinde btn bunlarn hepsinin; btn bunlar iinde ulusal kurtulu hareketlerinin. Bunlarn her biri o znenin hareketiyle snrl kalanlarca "hain" olarak grleceinden; btn hareketlerin ve znelerin "hainlerini" toparlayacak bir forma ihtiya vardr. Btn zneleri tanmayan ve snf iinde de eitli blnmeler arasnda sadece ulusal blnml meru kabul edip tanyan enternasyonalizm gelecein mcadeleleri iin bir ilke ve biim olamaz. Enternasyonalizm, belki "btn lkelerin iileri"ni birletirebilirdi ama "yeryznn btn ezilenlerini" birletiremez. (zgr Politikaya yazlarmz, bu anlamda bu yepyeni anlayn denemelerinden biridir. Tpk seri retime gemeden nce rnein bir otomobilin, uzun bir test safhasndan gemesi

gibidir. Ve zgr Politikaya drt yl boyunca yazmamz bu anlamda, en ar testtir ve yaklammz bu testten baaryla kmtr kanmzca. Yani artk seri retimie geilebilir.) * rnein 1980lerin ortasndan 1990larn ortasna kadar, teorik ve politik faaliyetimizin ekseninde beyaz rla kar siyahlarn mcadelesi vardr. Bu dnemde elbette Almanya seksiyonunda alrz, klasik anlamda bir enternasyonalist olarak, en nemli eletirilerimizden biri Trklerin ve Krtlerin Avrupadaki Trkiye ve Krdistandan gelen iileri Trkiye ve Krdistandaki mcadelenin lojistik destek ss olarak grmelerine ve milliyetlere gre rgtlemelerine yneliktir. Ama bu klasik blmde kalmayz. Ayn zamanda, Avrupada yaayan bir yabanc, Irk basknn hedefi olan bir Siyah, Almanyada bu siyah Trk ile zdeletiinden de bir Avrupadaki Trk olarak politika ve ideolojik mcadele yaparz. Ve rnein Trkiyeli bir sosyalist olarak bu dnemdeki faaliyetlerimiz ok snrldr. Daha ziyade Kurueme Sreci erevesinde kalr. Krtlerden gelen Krdistanda bir oluumun ban ekme nerilerini de geri eviririz, Egemen ulustan destek pozisyonuyla yetiniriz. 1990larn ortasndan itibaren ise, gerek dnyadaki genel hareketin gerilemesi gerek Avrupadaki siyahlarn ve zellikle de Trklerin radikallemesinin durmas ve gerilemesi nedeniyle gcmz Trkiye ve Krdistana yneltip, genellikle Trkiyede egemen ulustan birisi olarak yazarz. Ayrca bir Krdistanl olarak da yazma denemelerimiz olmutur zaman zaman. Somut birka rnekle bir fikir verilebilir. rnein 1992de svete bulunduumuz sralarda, bizden Krt Ulusal Kurtulu Hareketi ve PKK hakknda yaz isteyen Drdnc Enternasyonalin sve Seksiyonunun organ iin, yazarken, Avrupal bir siyah olarak yazarz. Byle yazdmz iin orada yaynlanmaz ve biz bylece Beyaz adamn rklyla mcadele ederiz. Ama ayn yazy yazdmz sralar, sveteki Trk diyasporasyla, bu sefer egemen ulustan insanlar olarak, yani Trkler olarak, Krt Ulusal Hareketiyle Dayanma Komitesi kurmaya alrz. Yani ayn dnemde, ayn yerde ok farkl balamlarda, bambaka kimliklerle yazarz. Yukkaddaki rnea gre Trkiyedeki egemen ulustan Trk olarak ve Avrupada rk basknn hedefi siyah Trk olarak. rnein calann Yaamn Savunmak in Trk Giriimi de bu anlayn ve yaklamn bir devamdr. Keza zgr Politikaya yazmaya baladmzda, ilk yazmzda, Trk milliyetisi ve sosyalist olarak birbirine ve kar yazlar yazacamz syleriz. Bir sre byle gittikten sonra, gnlk bir gazetede haftalk yazlar biiminde olunca, yaptmzn anlalmadn grdmz iin, buna son verip, Trk veya Trkiyeli sfatyla yazmaya devam ederiz. Bu yazlar bir belge olarak iliikte sunulacak. Siyah olarak veya Avrupadaki Trk olarak: Krt Ulusal Hareketi ve PKK. Ezen Ulustan olarak yani bir Trk olarak: Krt Ulusal Kurtulu Hareketiyle Dayanma Komitesi Kurulu Bildirgesi. Ve zgr Politikaya ilk yazdmz, bir Trk milliyetisi ve bir sosyalist olarak birbirine kar yaz yazacamz anlattmz yaz: lk Yaz: Schachnovelle

* Fark aklayabilmek iin biraz tekrar da olsa vurgulayalm. 1) Trkiye veya Krdistanl sosyalistlerin, birka kk grup hari hemen hemen hepsiyle, klasik Marksizm ve Enternasyonalizm bakmndan bir fark var. Hepsi bu anlamda milliyeti. Enternasyonalist deil. 2) Klasik enternasyonalistlerle bir farkmz var, sadece lkelere ve uluslara deil, znelere gre hareket ve rgtlenme anlayn getiriyoruz. Tabii bu Trkiye ve Krdistanllarla da bir fark. Ama onlar daha iin alfabetik ksmnn imtihannda takldklarndan, bu ayrln onlarla deil, onlarn o ok kk enternasyonalist kesimiyle anlam var. 3) Bir de bunlara ek olarak, ulus ve ulusuluun, henz kendine Marksist veya sosyalist diyenlerce bilinmeyen ve kabul edilmeyen seksenlerden sonra km teorisine dayanyoruz. Bu anlaya gre, enternasyonalistler de milliyetidirler. Bylece btn Trkiyeli, Krdistanl ve dnyadaki bilebildiimiz btn sosyalistlerden de farklyz. Enternasyonalist deil, anasyonalistiz. Yani din ve ulus arasnda bir paralellik kurarsak, btn dinlerin kardeliini ve bir tek insanlk dini iinde erimesini savunan dinler gibi olan enternasyonalizmden deil; btn dinleri politikann dna atan, onu kiinin bir vicdan ve inan sorunu olarak gren aydnlanma gibi, ulusal olan politik alann dna atan bir a-nasyonalizmden yanayz. Yani dinsiz gibi milliyetsiziz. Paralellii gz nne alrsak, Enternasyonalizm bir kardelik dinidir, sosyalistlerin dini kardelik dini olamaz, tpk din gibi ulusu da politik alann dna atan ulussuzluu mmkn klan laiklik olabilir. Bu tarihsel ve teorik arka plann farkll erevesinde bakldnda, Gazetedeki yazlarmzn mant kavranabilir. * Bu teorik, ideolojik ya da metodolojik fark politik tavr allarda programatik, politik, stratejik ve taktik olarak tamamen farkl tavr allara yol amaktadr. Dz bir mantkla anlalamayacak ve elikili grnecek son derece diyalektik farkllklardr bunlar. Her ey kendi zdd biiminde ortaya kmaktadr. rnein, bizim ulusumuz yok dedik ama Krt Ulusal Kurtulu hareketinin organnda Trk ya da Trkiyeli olarak yazdmz sylyoruz. te yandan, dier sosyalistlerin ulussuz deil enternasyonalist olduklarn sylyoruz, hatta Trkiyeli ve Krdistanl sosyalistlerin enternasyonalist bile olmadn sylyoruz ama onlar Trk olarak deil, enternasyonalist ve sosyalist olarak yazyor. Bu ne perhiz bu ne lahana turusu. Burada bizim son derece tutarsz olduumuz ak deil mi? Burada bir eliki yok mu? Dz bir mantk asndan elikili gibi grnr ama toplumsal olaylarn ve ulus denen, ulusuluk denen fenomenlerin son derece karmak, elikili, diyalektik kavran asndan, yani Tarihsel Maddeci kavran asndan deil. Bunu aklamay deneyelim. rnein, calan, av kpekleri tarafndan drt bir yandan kuatlan bir av hayvan gibi dnyada snaca bir tek lke-kovuk bile bulamayp, CA ajanlarnca karlp Trkiyeye

teslim edildiinde, Trkiyede en oven azgn milliyetilik ahlandnda; Krtler calann ahsnda en iren ekilde aalandnda, Trkiyeli sosyalistlerin hi biri, provakatif olarak, Trk milliyetiliine kendi iinden vurmak iin; Trklerin iinden Krtlere el uzatmak iin hi bir ey yapmad. Ve bu davranlarn imdi olduu gibi, calann Uakta syledii, MT tarafndan psikolojik savan bir paras olarak uygulanan szde nedamet getirip teslim olduu, cann kurtarma derdine dt gibi bir yargnn ardnda, gya ok uzlamaz, teslimiyete kar devrimci gerekelerin ardna gizlediler. Onlar sosyalistti, devrimciydi byle uzlamalar yapm korkmu birini savunma durumuna dmek istemezlerdi. Hele Trk olarak bir ey yapmak m? Bu da nereden kt? Sosyalistlerin milleti mi olurmu? Trk milliyetisi deillerdi, enternasyonlistlerdi! Milliyetilerin gnahlarnn kefaretini onlar ekecek deillerdi ya! (Dikkat edilsin, bu sadece Trkiyeli sosyalistlerin tavr deildir. Btn dnyadaki sosyalistlerin tavrdr. Ama somut ve dorudan bir rnek olduu iin onlar ele alyoruz. Trk veya Trkiyeli Sosyalistler yazan her cmleyi, dnya sosyalistleri veya Krdistanl sosyalistler gibi de okuyabilirsiniz. Fark etmez.) Peki biz ne yaptk? Tamamen zddn. Ulussuz olduumuz halde, calann Yaamn Savunmak in Trk Giriimi kurduk. Dikkat edin Trk Giriimi, Enternasyonalist dayanma, hukuki veya insan haklar gibi bir isimle kendini ifade eden bir giriim deil, Trk Giriimi. Niin byle? Niin sadece bizler kurduk? Niin ikinci bir Trk giriimi kurulmad? ok basit. Biz kendinizi hi bir ulusal deere ya da hedefe bal hissetmediimiz iin Trk olarak bir giriim kuruyorduk. Ve Trkiyedeki sosyalistler, tam da Trk oldaklar iin, sosyalistlik yapyorlar ve byle bir tek baka giriim kurmuyorlard. Yani biz Trk olmadmz iin Trkle vurgu yaparak bir giriim kuruyorduk; onlar tam da aksine, btn iddialarna ramen Trk olduklar iin, sosyalistliklerini vurgulayarak hibir ey yapmyorlard. Bizim milliyetimiz olmad iin Trk olabiliyorduk, onlarn milliyeti olduu iin Trk olamyorlard. Burada sosyalizm ve Trklk veya milliyetilik, ezen ezilen ulus ilikisinde, ztt olarak grnmektedir. Ezen ulusun sosyalisti ya da genel olarak ezen ulus, milliyetiliini, stn konumunu gizlemek, onunla yzlememek iin sosyalizme ihtiya duymaktadr; aksine ezen ulus milliyetiliiyle zerrece ba olmayan sosyalistler, yani bizim gibiler, tam da Trklkle veya Trkiyelilikle her hangi bir ideolojik, programatik ya da ruhsal bir balar olmad iin; Trk milliyetiliiyle daha iyi mcadele edebilecei iin, Trk veya Trkiyeli olmaktadr. Tekrar toparlayalm. Egemen ulus iinde, sosyalizm, anti globlizm, anti emperyalizm vs. egemen ulusun karlarn koruma, savunma veya sorgulamamann ideolojik bir arac olmaktadr. Dolaysyla Sosyalizm veya anti emperyalizm veya anti globalizm vs. egemen ulus karlarn korumann arac olunca, ezilen ulus, btn bunlar, kendisinin mcadelesini inkar etmenin, bask altna almann bu ideolojik aralar olarak grmeye balamaktadr. Bylece Ezilen ulus olarak, Krtlerin egemen ulusun karlarn koruyan syleme duyduu kukuculuk ve tepki, Ezilen Ulus Burjuvazisi tarafndan, sosyalizme, enternasyonalizme, anti

globalizme kar bir ideolojik mcadele kanalna aktlmaktadr. Yani, Krt burjuvazisinin, bu gn Krtler iinde artan ideolojik ve politik egemenliinin ba sulusu, Trkiyeli Sosyalistlerdir. Eer onlar, gerekten sosyalist olsalar, kelimenin gerek anlamyla Trkiyeli Sosyalist olmasalar, yzlerce, binlerce calann Yaamn Savunmak in Trk Giriimleri kursalard. Hibir enternasyonalist ya da sosyalist vaaz vermelerine gerek kalmadan, Krt burjuvazisinin, Krt ulusal hareketi iindeki ideolojik etkisi sfra inerdi. nk btn ikna ediciliini yitirirdi o zaman. Ama Trk veya Trkiye Sosyalistleri ne yapyorlar? Bizzat kendi politikalarnn sonucu olarak, yani rnein binlerce calann Yaamn Savunmak in Trk inisiyatifi kurmadklar iin, Krtler arasnda artan burjuvazinin ideolojik etkisine kar ideolojik mcadele yapmaya kalkyorlar. Ve aslnda tam da byle yaparak, ideolojik mcadele yaptklarn syledikleri milliyetilii tekrardan retiyorlar ve kendi egemen ulus milliyetiliklerini ele veriyorlar. Yani Krt milliyetiliine veya burjuvazinin ideolojik etkisine kar ideolojik mcadele aslnda, Trk milliyetiliinin, egemen ulus karlarn korumann bir rtsdr. Ve tam da byle olduu iin, bu Krt ulusal hareketi iinde burjuvazinin, sosyalizme ve demokratik zlemlere kar ideolojik etkisinin glenmesine hizmet etmektedir. Yani taraflar karlkl olarak birbirlerini yeniden retmektedirler. Aslnra bunlarn, tpk genel kurmay ile politik islam gibi; kayk dn, varlklarn ve etkilerini srdrmek iinbirbirlerinin varlna ihtiyalar vardr. Trkiyeli sosyalistler, kendi davranlarnn sonularyla, ayn yanl yeniden reterek savamaya kalkmakta ve tekrar o sonularn da kendisini yenidren retmesine hizmet etmektedirler. O halde, Trkiyeli Sosyalist kavram, onlarn kendilerini tanmlamalar olarak deil, gerek anlamyla kavranrsa, Trk milliyetileri veya Trkiye milliyetileri olarak okunmaldr. Krt veya Krdistan milliyetilerinden tek farklar, daha tehlikeli olmalar nk milliyetilii gizlemeleridir. Ve tabii bunun bir ezen ulus milliyetilii olmasdr. Ezilen ulus milliyetilii ise, ad stnde milliyetilik olduu gibi, ezilen ulus milliyetilii olduu iin, en azndan politik sonular itibaryle demokratik bir karaktre sahiptir. Bu yksek dzeyde soyutlamayla ulalan ekirdeine gre bir tanmlama yapmak gerekirse, Trkiye sosyalistleri gerici, Krt milliyetileri ilericidir politik olarak. Bizim tavrmz ise, Trkiyeli sosyalistlerin tavrnn tamamen zttdr. Ona kardr. Biz politik olarak, egemen ulusun milliyetilii ile savamak iin ve ezilen ulusa destek vermek iin Trk oluruz. Bu davranmz var oluuyla ideolojik mcadeledir. Milliyetilie ve Brujuvazinin ideolojik etkisine en byk darbedir. Ama maalesef ok gszdr. Kk bir rnek olarak kalr. Trk ve Trkiyeli sosyalistler ise oktur ve gldr; onlarn politikalarnn sonucu olarak glenen Krt milliyetili de ok gldr. Btn bu glerine ramen, onlar, bizim rneimizin, kendileri iin ldrc ve farkl karakterini hissederler. Ve bunun iin kendilerine zg kar sava stratejisi gelitirirler. Nasl uygulanr bu stratejiler?

Trkiyeli Sosyalistler, sizin rnein Bir Trk ya da Trkiyeli olarak davranma ve yazmanz, ite sosyalizmi terk edip milliyeti olduunuzu kendi aznz ve davrannzla itirafnz olarak sunar. Sizinle alp verecekleri olmayacan; sizi sosyalist olarak grmediklerini ve ciddiye almadklarn; sizin Krtler arasnda ykselen burjuva ideolojisine kar ideolojik mcadele vermediinizi sylerler. Bylece yine ilk bakta son derece mantki gibi grnen bir pozisyon elde ederler. Hem Trk Giriimi kuruyorsun, gazetede Trk ya da Trkiyeli olarak yazyorsun, hem yazdn gazetedeki Krt milliyetiliine veya Amerikan hayranlna kar ideolojik mcadele vermiyorsun. Her ey ak deil mi? Nerede kald senin sosyalistliin? Sosyalistin milliyeti mi olurmu? Soyalistler milliyetilikle mcadele edecekken sen Trk veya Trkiyeli olduun sylyorsun. Bir de stne stlk yazlarnda Krt milliyetiliine veya Krtler iindeki Amerikancla saldracak yerde, hep enternasyonalist Trk sosyalistlerine saldryorsun. Hem de ok aalayarak, tahrik edici biimde. Ak ki sen sosyalizmi terk etmi, post modern akmlarn anti marksist etkisine girmi, ama hala kendini sosyalizm postu ardnda gizlemekte devam eden bir milliyeti ve anti marksistsin. te Trkiyeli sosyalistlerin ounun gznde byleyiz. Hatta diyebilirim ki, baz Krt milliyetileri bile bizi byle gryor ve bu nedenle sempatilerini ifade ediyor. Yanlsamalar ve yanl anlamalar elbette sadece Trkiyeli sosyalistlere zg olmayacaktr, elbette Krtler de benzer yanlsamalar iinde deerlendirmelerde bulunacaklardr. Bunlar engellemek olanakszdr. Zamanla giderilirler. Ama gerekte, yanlsamalardan soyutlayp, tavrlarn zne indiimizde, bizim o btn Trk veya Trkiyeli olarak yazma veya tam da byle olduu iin o organlarda grnte ideolojik mcadele vermeme gibi davranlarmz, yani Trkiyeli sosyalistlerin, bir tr ihanet ve sosyalizmi terk olarak grdkleri davranlarn, tam da sosyalizmi savunmann biricik biimi olduu; buna karlk Trkiyeli Sosyalistlerin egemen ulustan olma konumlarna deil, sosyalist olmalarna vurgu yapan ve egemen ulustan olu karsnda susan; bunun yan sra rnein ezilen ulus iindeki milliyetilie kar sosyalizmi savunan ideolojik mcadele yaplarnn, aslnda egemen ulus milliyetiliinin bir grnm olduu ortaya kar. Yani biz tam da sosyalist olduiumuz iin Trk veya Trkiyeli olmaktayzdr; onlar tam da Trk veya Trkiyeli olduklar iin sosyalistlik yapmaktadrlar. Biz Krt milliyetiliine kar bir Trk olarak ideolojik mcadele vermediimiz iin milliyetilii zayflatmaktayzdr; onlar milliyetilie kar ideolojik mcadele verdikleri iin onu glendirmektedirler. Yani taraflar kendi gerek zlerinin ztt biiminde grnmektedir. Bizim Trk olarak davranlarmz, Krt milliyetiliini zayflatrken, onlarn sosyalist olarak davranlar Krt milliyetiliini glendirmektedir. Bu diyalektik durumu kavramayann son drt ylda yaptklarmz anlamas olanakszdr. Zaten pek azdr bunu anlayan. Bizi venler de yerenler de anlamadan vmekte ve yermektedirler. Anlalamamaktadr nk her iki taraf da yani Trk soyalistleri de Krt sosyalistleri ve ulusal hareketi de milliyetidir. Her iki taraf da milliyetilerin ulus kavramna sahiptirler. Milliyetiler milletin ve milliyetiliin ne olduun anlayamayacaklarndan, bizim ne dediimizi ve yaptmz anlayamazlar. Yaptklarmz ve yapmadklarmz ancak bizim kabullerimizin mant iinde

anlalp eletirilebilirler. Ama bizim n kabullerimiz, onlarn kavray ufkunun dna dmektedir. Bunu yle bir benzetmeyle anlatmak mmkndr. Biliniyor bir zamanlar bir Batlamyus astronomisi vard. Dnya merkezde, yukarda ay, gezegenler ve yldzlar. Gn yeti kat da haftann yedi gn de bunlardan geliyordu. plak gzle grlebilen gezegen says art ay atr sabit yldzlar vs.. Dana sonra bir Kopernik devrimi yaanyor ve Gne merkeze alnyor. Bilimden sz edenler genellikle burada kalyor. Halbuki, son yllarda, Kopernik devrimi gibi bir ka devrim daha oldu. Bu gn ise evrenin merkezi, ne gne, ne dnya, ne Samanyolu galaksisi, ne samanyolu galaksisinin iinde olduu byk grup vs.. Merkez falan yok. Bir merkezden sz edilecekse eer, Big Bang var. Byle bir evren kavraynda, brakn dnyay ya da Gnei, Samanyolu galaksisnin bile fazla bir kymeti harbiyesi yoktur. imdi, Batlamyus astronomisiyle uzaya bakann ve bu gnk anlaymzla uzaya bakann grleri ve kavraylar ok farkl olur. Diyelim ki, bu gnn bilgisiyle uzaya bir peyk yolladnz. Bunlarn ou plak gzle de grlyor. Batlamyus astronomisiyle gge bakan birisi, hzla geen peykin n grnce, ge yeni bir kat daha eklendi diye dnebilir. Sizin bunun gn bir ayr kat olmadn anlatma abalarnz kesinlikle bir anlalmazlk duvarna arpacaktr. Onun grd sabit yldzlarn, aslnda, samanyolunun merkezindeki siyah deliin etrafinda dnen spiralin kollarndaki kimi yakn yldzlar olduunu sylemeniz kesinlikle anlalmaz kalacaktr. Bunu politikaya ve ideolojik mcadele alanna aktarrsak, milliyetiliin dnyay ve toplumu kavray Batlamyus astronomisine karlk der, sosyalistlerinki (nk onlar da aslnda milliyetidir) de belki kopernik astronomisidir. Sizin, bigbang, kuantum, relativite teorilerine dayanan evren kavraynzla ortaya koyduunuz davranlar, hele ardnzda szlerinize ve davranlarnza arlk kazandracak ne ideolojik bir manevi otorite ne de gl bir sosyal hareket ve rgt yoksa zerrece ikna edici olmak bir yana dndrc bile olmayacaktr ve deli samas gibi grnecektir. Yazlarmzn ve tavrmzn durumu aa yukar tam byledir. Yani onlar Batlamyus veya Kopernik astronomilerinin kavramlarna benzer kavramlarla topluma ve tarihe bakanlarca ne anlalabilirler ne de onlarn anlalmalar iin abalar gerektirdiini ima decek bir marnevi otorte, bir hareket, bir rgt vardr. Bu durumu aklamanz ise bir megolomanlk olarak grnecektir. Bylece daire kendi iine kapanr. * Btn Trkiyeli Sosyalistler, Krt hareketiyle ilikilerini hep bir sosyalist olarak kurdular ve orada bir sosyalist olarak yazdlar ve yle desteklediler. Yani yukarda anlatlan karakteristikler hepsinin ortak karakteridir ve bizim tavrmz bunlarn bir alternatifini oluturmaktadr. Ayn zamanda buna kar bir ideolojik mcadeledir. Dolaysyla gazetedeki dier sosyalist yazar arkadalarla, ister Trk veya Trkiyeli, ister Krt veya Krdistanl olsunlar, aramzda byle temelden bir fark vardr. Bu nedenle bizim niye ayrldmz dierlerinin niye yazmaya devam ettiinin ip ucu da burdadr.

Biz orada Trk veya Trkiyeli olarak yaznca, bu eylemin politik anlam nemlidir. Yani Krt ulusal hareketine verilen bir destek. Ama bu destein muhataplar, bunu diyelim kolonizatrlk olarak anlyorlarsa, burada yaplacak bir tek i olur: ekilmek. Ama bir sosyalist olarak yazyorsanz, elbette Trk olmadnza gre bunu stnze alnmama veya alnsanz bile kar tarafn sizi itham ettii kavramlarla dnmeme ve davranmama hakknz olur. Ama sonu tpk, Trk ve Sosyalist olarak yazma gibi olur. Biz ayrlarak, milliyetilie en byk darbeyi vururuz. Onlar yazmaya devam ederek onu glendirirler. Elbet burada yle bir itiraz yaplabilir ve yaplyor. Onlar Krtlerin ou deil, kk bir aznl, Krtlerin ou yle dnmyor. O halde yazmaya devam etmek gerekir. O tr yazlar, gazetenin iinde elbette yer alacaktr. nk biz bir ulusal hareketiz, burjuvazi de bu ulusal hareketin bir parasdr. Onlar yle dnyor. Dnmeyin veya dndklerinizi yazmayn diyemeyiz. Burada anlalmayan udur. Elbette onlar yle dnyorlarsa yazmaldrlar. Ama bu fikirlerini ifade ettiklerinde, ben Trk olarak yazdm iin, onlara cevap veremem. Elim kolum baldr. Ben onlar bunu yazdklar iin deil, Krt ve Krdistanllar cevap vermedii iin elim kolum bal kalrm. Bu noktada orada durmann anlam yoktur. Kald ki, bir ulusal hareketin iindeki burjuvazinin bile byle dnmeye ve bunu ifade etmeye balamas, bu savunmay yapacak Krt ve Krdistanl arkadalarn elinin kolunun serbestlemesi iin ekilmyi gerektirir. Yani ekildiiniz an zaten yle bir argman ortaya kar. Bak artk ite onlar yok, hadi syle bakalm imdi syleyeceini. Yani akll bir Krdistanl sosyalistin, bize, arkadam kusura bakma yle bir kenara ekil, bunlarn hakkndan ben gelirim. Benim gelebilmem iin elimin kolumun serbest olmas, onlarn elinde ve dilindeki bu silahn alnmas gerekiyor. demesi gerekir. Ne bu yapld ne de sosyalist olduunu syleyen PKK-KADEKliler tarafndan bunlara kar mcadele edildi. Aksine kesin bir suskunluk sz konusudur. Aylardr byle yazlar yaynlanmaktadr. Gazetenin Krt ve Krdistanl yazarlarndan veya dardan bunlara kar bir tek yaz kmamtr. Ne zamanki bizim yazmz kt o zaman baz okuyucu mektuplar vs. grnd. Durumda bir deime yoktur. Biz yazmayacamz ifade ettik ve ayrldk. Bu srede gerek Bildirici, gerek Ferat, gerek Kahraman, gerek Kaya hepsi istisnasz, ya aktan ya da erbabnn anlayaca bir ekilde eski grlerini tekrar ettiler. Ve bunlara karlk bir tek Krdistanl ya da Krt yazardan bir tek sz km deil. Kalan Trk sosyalistlerinin durumunu dnn. Cevap verseler, kendilerini istedii kadar Trk deil sosyalist grsnler, en azndan okuyuclar tarafndan Trk veya Trkiyeli olarak grldkleri iin, Biz koloniztr deiliz demek anlamna gelecektir syledikleri. Vermeseler. Skut ikrardan gelir denecektir. Bu tr yazlarn yaynlnmamasn isteseler, sansrc duruma deceklerdir. Orada yazmaya devam etmeleri halinde bile yazmalarnn bir tek yolu var. Bu yndeki en ufak ima ieren yazlara dahi, Krtlerin ve Krdistanllarn cevap vermesi. Ama bizim

ayrlacamz sylediimiz dnem yaynlanan birka yaz ve okuyucu mektubu hari bir tek yaz kmad ve kmyor. Bylece orada Trkiye Kkenli sosyalistler olarak yazmaya devam eden dier arkadalar, tpk sosyalist olarak yazarak yol atklar sonular, yazmaya devam ederek yeniden retmektedirler. Gazetede bir tane bile Trkiye Sosyalist kkenli yazarn olmamas, Krt burjuvazisinin eilimlerini yanstanlarn, karsnda kemalizmi laiklik diye yutturan bir brokrasi bulunmayan islamclarn decei duruma drr. O zaman, onlarn inan zgrl ardna gizlenen anti laik karakterleri ortaya karsa, Krt burjuvazisinin de, aslnda Trk sosyalistlerine kar gibi grnen, PKKnn devrimci demokratik izgisine ve genel olarak sosyalizm ve eitlikilie kar karakterleri ortaya kar. * Bunu zaten ele veriyorlar. Nasl m? Bizim davranmzn ve yazlarmzn ayrc niteliini izleyerek ve yok sayarak. Bakn onlarn yazd yazlara. Dikkat edin, ister gazetede yazanlar ister gazete dnda yazanlar olsun (Yani Yaar Kaya ve Sra Bilgin vs.) bizim gerek yazlarmnzn ierii gerek davranmzn fark hakknda hibir ey sylemeyip, ayn kefeye koydular. Sanki bizim davranmz ve yazlarmz yok gibi davrandlar. nk gerek yazlarmz gerek davranlarmz onlarn iddiasnn fiili tekzibi ve yanllnn kantlanmasdr. Bu durumda onu gzlerden karmak, dikkatlerden uzaklatrmak, susua getirmek gerekir ki bu fiili tekzip anlalmazsn ve ideolojik bask srsn. Bunun en kolay yolu fark gizlmektir. Bu da Krt Burjuvazisinin sava stratejisidir. 04 Kasm 2003 Sal demir@krdistanl-sosyalist net

Sosyalistlerin sol kullanm genellikle sosyalizm d solu dlarken, burjuvazinin sol kavram nerdeyse, Trkiyenin resmi soluyla, CHP ile snrldr. Solun birlemesinden sz edildiinde genellikle CHPli eitli grup ve eilimlerin birlemesinden sz edilir. Baka bir ok rnek verilebilir: Krdistanl sosyalistlerin amaz, sanyorum, bugn baka herhangi bir noktadan bakan sosyalistlere gre ok daha derin. Bir baka rnek: Krdistanda solun kaderi bu dnemeteki tutumuyla balantl bir hale geldi. Sosyalistler kendi politik ve ahlaki tutumlarn net bir biimde ortaya koymal, daha da nemlisi kendi alternatif politikalarn retmelidirler. Elbette yle bir soru da sorulabilir: Peki Maral, Soldan Sosyalistleri hatta Marksistleri kastediyorsa, ilke olarak yanl olmamakla ve anlalmay ortadan kaldrmamakla birlikte, niin yazsnn baln sosyalistler ya da Marksistler diye deil de sol szcyle formle etmitir? Bu tamamen rastlantsal mdr yoksa bir sorunun, bir eilimin yansmas mdr? Bu, bilinli veya bilinsiz bir seim olarak, bizzat yaznn tartt sorunun ve o tartt sorunda kendi konumunun elikilerinin de bir yansmas olabilir. Maralda bunun bilincinde. Yazsnn sonunda, Belki de bir vicdan muhasebesi yapmamz gerekiyor ve belki de Krdistanl sosyalistler iin zor bir dnemeten
iii ii

bahsederken sadece kendime ilikin znel bir zor dnemeten bahsediyorumdur derken bunu ifade ediyor gibidir. Bizzat Maralnn yazsnda belirttii gibi, Marksist-Leninist terminoloji yalnzca sol gruplar iin deil, muhafazakarlar iin bile bir referans noktas oluturduu bir dnemde bu yazy yazm olsayd, muhtemelen yazsnn baln Krdistanda Marksist-Leninistlerin (...) veya Sosyalistlerin (...) eklinde formle ederdi. Ama byle bir balk, yine bizzat Maralnn belirttii gibi bu gnn Krdistannda (Krdistana hakszlk etmeyelim. Btn dnyada durum byle) ilgi uyandrmaz, hatta itici olabilirdi. En azndan bu n yarglar aabilmek, daha geni bir okur kitlesiyle bir etkileim kurabilmek iin bile, daha esnek bir kavram seilmi olabilir. Bir zamanlar toprak aalarnn bile Marksist Terminolojiyle konutuu bir dnyadan, Marksistlerin bile giderek daha liberal bir terminolojiyle konumak zorunda olduu bir dnyaya gelmi bulunuyoruz. Ama bunu yaratan da, tam da Maralnn szn ettii, Zor Dnemeci yaratan derin tarihsel sretir. Yani Maralnn szn ettii ve tartt elikiler, bizzat bu elikilerden sz eden yazsnn balnda bile yansmaktadrlar. Elbette politikada her ey byle direk kardan bir cepheleme biiminde olmaz. Zaten snf savan askercil savatan ayran temel fark buradadr birinde, yani askercil savata her iki taraf ayr bayraklar ve parolalarla hareket ederler ve balangta henz biri batan yenik deildir; dierinde ise, biri daha batan galip dieri daha batan yenik ve galipler kk bir aznlk olduklarndan, dolaysyla da st ve egemen konumlarn ancak kendilerinin kar ve konumlar ayr bir zne olduklarnn anlalmamasna bal olarak srdrebileceklerinden kar tarafta yanlgya yol aabilmek iin, karlar ve konumlar zdemi gibi konumak zorundadrlar. Ama bu kar tarafn iinden kendini ifade etme, sadece st snflar asndan byle deildir. Alt snflar da tamamen baka nedenlerle ayn yola ba vururlar. Her iki taraf iin de aslnda bir sava hilesi sz konusudur. Alt snflar da gerek bask, gerek egemen snflarn muazzam ideolojik ve kltrel etkisi nedeniyle, kendi karlarn egemen snflarn terminolojisi, ideolojisi veya hedefleri iinde ifade etmeye, egemen snfn kar asndan konuuyormu gibi yaparak kendi karlarn formle etmeye alrlar. Bylece fikirlerin, ideolojilerin o sonsuz eitlilii, o kaos ortaya kar. Bu labirentler ve fikirler ideolojiler canglnda yolunu bulmak. Baka karlarn bilinsiz bir savunucusu durumuna dmemek olaanst zordur. Zordur ama olanaksz deildir. Her z kendi ztt olarak grnr adeta. Bu koulda yolunu yitirmemenin biricik mihenk ta metodolojidir. Ancak metodoloji bize, dncelerin anatomik yapsn anlama ve ortaya karma olana verir. Dncelerin eitlilii doadaki canllar gibidir. Ama bu canllar ele alrken rnein, onlarn d grnlerine gre karar vermeyiz. Balina suda yaad iin balk gibidir. Vcudu biimsel olarak suda yaamann fiziksel yasalarna uymu ve aynen balklarn vcudunu ekillendiren yasalarn etkisi altnda bala benzemitir. Ama bu onun anatomik olarak balklara kulardan bile uzak, insana ok daha yakn bir canl olduu gereini deitirmez. Biyoloji ve paeantolojide, ya fosilleri inceleyerek ya da bizzat o canly ap organlarna bakarak onun balk m memeli mi olduunu anlayabilirsiniz. Ama ayn karmakl bulunan dnce ve ideolojiler alemine girdiimizde, insanlar nedense hemen d grnle hkm veriyor. Kimse metodolojik tartmaya ve zmlemeye girmiyor. Metodolojik tartma olmadan da bir fikrin znn ne olduu, hangi snfn karlarn savunduu anlalamaz. Hayvanlarn i organlar hakknda bir kasap kadar bile bilgisi olmayanlar bir biyolog veya paleontologmucasna, fikir ve ideolojilerin sadece d grnlerine bakarak yarglarda bulunuyorlar. Ve daha da kts, bu gerilii utan deil vn olarak alyorlar. Metodolojiden sz edenlerle sadece alay ediliyor. Kimse de sz etmiyor artk.
v iv

Bir rnek. Maralnn yazsna yaplm bir eletiri dolaysyla bir tartmac u szlerle tartmaya katlyor:

Deerli Recep Maralnn Yazsna tirazlarm 2 yaznzdan dolay sizi kutlarm. Siyasette gereklerden hareket etmek esastr. Krtler de kendi gerekleri stnde siyaset yapmasn renmek ve kavramak zorundadrlar. an gerisinde kalm bolevizmle ya da Stalinizmle bu gnk gelimeleri aklamak ve sosyalizmle yorumlamak Krtlerin ve Trk sol hareketinin kmaz. Krtler bu kmaza saplanmamal dileiyle. (B.Rodi) Sylenenin ierii ve ifade yanllklar bir yana. Bu tartmac Maral sanki Krtlerin sorunlarn tartlyormu gibi tartmaya girmektedir.

Diyelim ki, bir sosyalist de yle yazabilir: Siyasette gereklerden hareket etmek esastr. Sosyalistler de ( veya ii snf da) kendi gerekleri zerine siyaset yapmasn renmek ve kavramak zorundadrlar. an gerisinde kalm Bolevizmle ya da Stalinizmle bu gelimeleri aklamak ve doru bir politika oluturamamak sosyalist hareketin (veya ii hareketinin) kmazdr. Sosyalistlerin bu kmazdan kurtulmas dileiyle. Bu takdirde, tartma, Recep Maral ile ayn amalara ynelik, dolaysyla birbiriyle etkileim iinde bulunabilen, birbirini anlayan bir tartma olurdu. Ama Maral, Krdistanda Sosyalistlerin ne yapmas gerektiini, rnekteki ise Krtlerin ne yapmas gerektiini tartyor. Bu iki ok farkl znelerdir ve aralarnda hibir zdelik yoktur. Sadece geici akmalar olabilir.