RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN

PROGRAM PENSISWAZAHAN GURU SEKOLAH RENDAH (PGSR)
MOD KURSUS DALAM CUTI

IJAZAH SARJANA MUDA PERGURUAN DENGAN KEPUJIAN

MODUL (BAHASA MELAYU)

(RBT 3119)

(PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN)

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN

INSTITUT PENDIDIKAN GURU KEMENTERIAN PELAJARAN MALAYSIA ARAS 1, ENTERPRISE BUILDING 3, BLOK 2200, PERSIARAN APEC, CYBER 6, 63000 CYBERJAYA Berkuat kuasa pada Jun 2011

FALSAFAH PENDIDIKAN KEBANGSAAN Pendidikan di Malaysia adalah suatu usaha berterusan ke arah memperkembangkan lagi potensi individu secara menyeluruh dan bersepadu untuk mewujudkan insan yang seimbang dan harmonis dari segi intelek, rohani, emosi, dan jasmani berdasarkan kepercayaan dan kepatuhan kepada Tuhan. Usaha ini adalah bagi melahirkan rakyat Malaysia yang berilmu pengetahuan, berketrampilan, berakhlak mulia, bertanggungjawab, dan berkeupayaan mencapai kesejahteraan diri serta memberi sumbangan terhadap keharmonian dan kemakmuran keluarga, masyarakat, dan negara. Falsafah Pendidikan Guru Guru yang berpekerti mulia, berpandangan progresif dan saintifik, bersedia menjunjung aspirasi negara serta menyanjung warisan kebudayaan negara, menjamin perkembangan individu, dan memelihara suatu masyarakat yang bersatu padu, demokratik, progresif, dan berdisiplin.
Cetakan Jun 2011 Kementerian Pelajaran Malaysia
Hak cipta terpelihara. Kecuali untuk tujuan pendidikan yang tidak ada kepentingan komersial, tidak dibenarkan sesiapa mengeluarkan atau mengulang mana-mana bahagian artikel, ilustrasi dan kandungan buku ini dalam apa-apa juga bentuk dan dengan apa-apa cara pun, sama ada secara elektronik, fotokopi, mekanik, rakaman atau cara lain sebelum mendapat izin bertulis daripada Rektor Institut Pendidikan Guru, Kementerian Pelajaran Malaysia.

MODUL INI DIEDARKAN UNTUK KEGUNAAN PELAJAR-PELAJAR YANG BERDAFTAR DENGAN BAHAGIAN PENDIDIKAN GURU, KEMENTERIAN PELAJARAN MALAYSIA BAGI MENGIKUTI PROGRAM PENSISWAZAHAN GURU SEKOLAH RENDAH (PGSR) IJAZAH SARJANA MUDA PERGURUAN. MODUL INI HANYA DIGUNAKAN SEBAGAI BAHAN PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN BAGI PROGRAM-PROGRAM TERSEBUT.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN

Cetakan Jun 2011 Institut Pendidikan Guru Kementerian Pelajaran Malaysia KANDUNGAN

MUKA SURAT

Falsafah Pendidikan Kebangsaan Falsafah Pendidikan Guru Panduan Pelajar Pengenalan Agihan Tajuk (Interaksi dan Modul) Tajuk Pembelajaran Tajuk 1 Persekitaran Kewangan Di Malaysia 1.0 Sipnosis 1.1 Hasil Pembelajaran 1.2 Kerangka Tajuk ………………………………. ………………………………. Tajuk 2 Pengenalan Perdagangan Elektronik 2.0 Sipnosis 2.1 Hasil Pembelajaran 2.2 Kerangka Tajuk ………………………………. ………………………………. Tajuk 3 Persekitaran Teknologi, Ekonomi, Organisasi Dan Pengguna 3.1 Sipnosis 3.2 Hasil Pembelajaran 3.3 Kerangka Tajuk

3 Kerangka Tajuk Tajuk 5 Pencarian Bebas dan Terarah 5.1 Sipnosis 7.2 Hasil Pembelajaran 6.3 Kerangka Tajuk Bibliografi Panel Penulis Modul Ikon Modul .2 Hasil Pembelajaran 7.1 Sipnosis 4.1 Sipnosis 6.2 Hasil Pembelajaran 4.3 Kerangka Tajuk Tajuk 6 Penilaian dan Pemesanan 6.1 Sipnosis 5.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Tajuk 4 Aplikasi Antara Organisasi 4.2 Hasil Pembelajaran 5.3 Kerangka Tajuk Tajuk 7 Pelaksanaan E-Dagang 7.

Anda mungkin kembali semula untuk belajar secara formal selepas beberapa tahun meninggalkannya. Modul ini akan menggantikan satu kredit bersamaan dengan lima belas jam interaksi bersemuka dalam bilik kuliah. tutor atau rakan anda melalui email jika terdapat masalah berhubung dengan modul ini. Anda akan mendapati bahawa ikon digunakan untuk menarik perhatian anda agar pada sekali imbas anda akan tahu apa yang harus dibuat. Pembelajaran arah kendiri memerlukan anda membuat keputusan tentang pembelajaran anda. Dengan cara begini anda akan dapat melalui kursus ini dengan mudah. Anda juga mungkin tidak biasa dengan mod pembelajaran arah kendiri ini. Ada di antara latihan ini mempunyai cadangan jawapan. anda boleh berbincang dengan pensyarah. Bagi latihan-latihan yang tiada mempunyai cadangan jawapan adalah lebih membantu jika anda berbincang dengan orang lain seperti rakan anda atau menyediakan sesuatu nota untuk dibincangkan semasa sesi tutorial. sumber-sumber pembelajaran. . Memohon bantuan apabila diperlukan hendaklah dipertimbangkan sebagai peluang baru untuk pembelajaran dan ia bukannya tanda kelemahan diri. Jangka masa untuk melalui sesuatu tajuk bergantung kepada gaya pembelajaran dan sasaran pembelajaran kendiri anda. Tiada kuliah atau tutorial diadakan untuk tajuk-tajuk dalam modul ini. Lampiran A menerangkan kepada anda maknamakna ikon tersebut. Peperiksaan bertulis ini akan dilaksanakan di tempat yang akan dikenal pasti. Walau bagaimanapun. Anda juga diperlukan untuk menduduki peperiksaan bertulis pada akhir kursus. dan masa anda. Anda perlu memahami corak dan gaya pembelajaran anda. Latihan-latihan disediakan dalam setiap tajuk untuk membantu anda mengingat semula apa yang anda telah pelajari atau membuatkan anda memikirkan tentang apa yang anda telah baca. Tarikh dan masa peperiksaan akan diberitahu apabila anda mendaftar.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PANDUAN PELAJAR Modul ini disediakan untuk membantu anda menguruskan pembelajaran anda agar anda boleh belajar dengan lebih berkesan. Modul ini ditulis dalam susunan tajuk. Adalah lebih berkesan jika anda menentukan sasaran pembelajaran kendiri dan aras pencapaian anda. Modul ini memberi peluang kepada anda untuk menguruskan corak pembelajaran.

5. Patuhi waktu yang diperuntukkan itu.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Tip untuk membantu anda melalui kursus ini. Buat perkara yang sama apabila anda pergi ke perpustakaan. 7. Teliti maklumat yang diterima. Cari sudut pembelajaran yang sunyi agar anda boleh meletakkan buku dan diri anda untuk belajar. Luangkan sebanyak masa yang mungkin untuk tugasan tanpa mengira sasaran pembelajaran anda. 1. Mulakan dengan sistem fail agar anda tahu di mana anda menyimpan bahan-bahan yang bermakna. Cari kawan yang boleh membantu pembelajaran anda. 2. Setelah membaca modul ini teruskan membaca buku-buku dan bahan-bahan rujukan lain yang dicadangkan. 3. Semak dan ulangkaji pembacaan anda. . Rujuk sumber-sumber lain daripada apa yang telah diberikan kepada anda. 6. Ambil masa untuk memahami pembacaan anda. 4. Peruntukkan satu masa setiap hari untuk memulakan dan mengakhiri pembelajaran anda.

. Hasil kerja pelajar yang telah disiapkan hendaklah dihantar kepada pensyarah secara e-mel atau bersemuka. Tajuk 6.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Pengenalan Kursus RBT 3119 Perniagaan dan Keusahawanan KBSR melibatkan teori dalam pengajaran dan pembelajaran. (Sila rujuk . Tajuk 4.Pencarian bebas dan Terarah (Topik 10 dalam proforma).Penilaian dan Pemesanan (Topik 11 dalam proforma). Aktiviti dan latihan tersebut termasuk perbincangan dan latihan. Latihan ini harus disiapkan dalam jangkamasa yang ditetapkan. Ekonomi. Terdapat beberapa aktiviti perbincangan dan latihan yang disediakan bagi setiap tajuk. Tajuk 7Pelaksanaan dalam E-Dagang (Topik 12 dalam proforma). Tajuk 3 – Persekitaran Teknologi.Agihan Tajuk). Modul ini juga disertakan aktiviti perbincangan dan latihan untuk pengukuhan pembelajaran. Organisasi dan Pengguna (Topik 8 dalam proforma). Modul ini merupakan nota-nota lengkap bagi tajuk-tajuk yang diyatakan di atas. Pelajarpelajar juga boleh membuat rujukan di mana-mana bahan untuk memantapkan lagi ilmu pengetahuan para pelajar. pelajar dinasihatkan membuat banyak rujukan dan pembacaan.Aplikasi antara organisasi (Topik 9 dalam proforma). Modul ini mengandungi tujuk tajuk iaitu Tajuk 1 – Persekitaran Kewangan di Malaysia-instrumen-instrumen tabungan dan pelaburan (Topik 3 dalam proforma). Pelajar juga digalakkan menghubungi pensyarah untuk mendapatkan maklumat lanjut yang berkaitan dengan topik-topik yang dipelajari melalui modul ini. Tajuk 2 – Pengenalan kepada Perdagangan Elektronik (Topik 7 dalam proforma). Setiap ulasan tersebut akan dibimbing dengan persoalan-persoalan disusuli dengan sumber rujukan yang berkaitan. Sebagai memantapkan lagi kefahaman setiap tajuk dalam kursus ini. Tajuk 5.

Jadual di bawah menjelaskan agihan tajuk-tajuk untuk interaksi bersemuka atau pembelajaran melalui modul.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Maklumat Agihan Topik-topik Dalam Kursus Proforma Yang Dimodulkan Dan Yang Memerlukan Interaksi Bersemuka Kod & Nama Kursus: RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN AGIHAN TAJUK Kandungan modul ini akan menggantikan satu kredit bersamaan dengan 15 / 30 jam interaksi bersemuka. (Agihan Tajuk Interaksi Bersemuka dan Modul Mengikut Kursus Proforma ) .

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Bil. Jam 8 9 10 E-Dagang Persekitaran Teknologi. Organisasi dan Pengguna. E-Dagang Aplikasi Antara Organisasi E-Dagang Pencarian Bebas dan Terarah E-Dagang Penilaian dan Pemesanan E-Dagang Pelaksanaan E-Dagang Keusahawanan dan Perniagaan Kecil Keuasahawanan dan Perniagaan Kecil Persekitaran dan jaringan Penerapan Unsur Pedagogi 4 2 2 2 2 2 2 3 4 2 2 2 2 2 2 3 11 12 13 14 15 JUMLAH 30 15 45 Maklumat Agihan Topik-topik Dalam Kursus Proforma Yang Dimodulkan Dan Yang Memerlukan Interaksi Bersemuka Kod & Nama Kursus: RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN AGIHAN TAJUK Kandungan modul ini akan menggantikan satu kredit bersamaan dengan 15 / 30 jam interaksi bersemuka. Ekonomi. (Agihan Tajuk Interaksi Bersemuka dan Modul Mengikut Kursus Proforma ) . Tajuk/Topik Interaksi Bersemuka (jam) Modul (jam) Jum. Jadual di bawah menjelaskan agihan tajuk-tajuk untuk interaksi bersemuka atau pembelajaran melalui modul.

Tajuk/Topik Interaksi Bersemuka (jam) Modul (jam) Jum. Tajuk ini memberi pendedahan kepada para pelajar jenis-jenis instrumen tabungan dan pelaburan yang ada di dalam sistem kewangan di Malaysia.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Bil. Jam 1 2 3 4 5 6 7 Pengenalan kepada Perniagaan dan Keusahawanan Pemasaran Rancangan Pemasaran Kewangan Persekitaran kewangan di Malaysia Kewangan Perancangan dan Ramalan Kewangan Kewangan Analisis Penyata Kewangan Kewangan Matematik Kewangan E-Dagang Pengenalan Perdagangan Elektronik JUMLAH 4 4 3 4 4 4 2 1 4 4 4 4 4 4 2 TAJUK 1 (Kewangan: Instrumen-instrumen Tabungan dan Pelaburan)  SINOPSIS Instrumen-instrumen tabungan dan pelaburan adalah sebahagian sub topik yang terdapat di dalam tajuk Persekitaran Kewangan di Malaysia. 2. Menerangkan instrumen-instrumen pelaburan di malaysia. HASIL PEMBELAJARAN 1. Sub topik yang lain akan dikuliah secara bersemuka.  . Menerangkan instrumen-instrumen tabungan di Malaysia.

SISTEM KEWANGAN 1.1 i. PENGENALAN Secara umum sistem kewangan ialah sebagai saluran pemindahan dana daripada unit lebihan kepada unit kurangan 1.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN  KERANGKA TAJUK-TAJUK PERSEKITARAN KEWANGAN DI MALAYSIA SISTEM KEWANGAN SISTEM PASARAN DAN JENISNYA PASARAN KEWANGAN INSTRUMEN-INSTRUMEN TABUNGAN DAN PELABURAN KEWANGAN SYARIKAT PERSEKITARAN KEWANGAN DI MALAYSIA Persekitaran kewangan di Malaysia boleh dilihat dari 2 perspektif iaitu Sistem Kewangan dan Pasaran Kewangan A. Pemindahan secara langsung tanpa menggunakan khidmat perantara kewangan seperti bank. Unit kurangan perlu mencari sendiri unit lebihan .

Kos pinjaman lebih murah iv. Syarikat insuran misalnya berperanan menguruskan pelaburan dan menanggung risiko para pelanggan iv. Tanggungan utamanya diterima sebagai wang ii. (Lampiran A) 2. Perlukan cgaran atau sekuriti iii. Menggerakan dana dalam ekonomi ii. Membantu unit lebihan mencari peminjam lebihan dana 1. Membantu meningkatkan kebajikan ekonomi bagi setiap rakyat iv. Kos pinjaman lebih tinggi dan risiko lebih tinggi kerana tiada cagaran Peranan Sistem Kewangan i. Contohnya terbitan saham oleh syarikat 1.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN ii. Dikawal selia oleh pelbagai jabatan dan agensi kerajaan ii. ( LAMPIRAN B) . Unit lebihan dana akan menyimpan diunit perantara kewangan ii.1 Institusi Perbankan i. Ia dikawal selia oleh Bank Negara Malaysia iii. Berperanan dalam melengkapkan fungsi yang dimainkan oleh institusi perbankan. Terdapat dua kontrak yang tersendiri iaitu antara untu lebihan dengan unit perantara dan antara unit perantara dengan unit kurangan iv. SISTEM PERBANKAN Sistem Perbankan dinegara kita dikelaskan kepada dua iaitu institusi perbankan dan perantara kewangan bukan bank (bank dan bukan bank) 2.2 Pemindahan secara tidak langsung melalui khidmat perantara kewangan i. Membantu mengembngkan pelaburan menerusi pinjaman dana iii. Syarikat insuran dikawal selia oleh Bank Negara Malaysia mulai 1 Mei 1988 iii. Ianya terdiri dari dari. Ianya terdiri dari. Perantara kewangan akan mengagehkan kepada unti kurangan yang memerlukan iii.2 Bank Negara Malaysia Bank-bank perdagangan Syarikat kewangan Bank-bank saudagar Syarikat diskaun Bank luar pesisir Pejabat perwakilan bank-bank asing Perantara kewangan bukan bank i.3 2.

iii.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN - syarikat insuran syarikat saham amanah syarikat pemajakan syarikat pemfaktoran syaikat modal usaha niaga syarikat kredit kewangan Agensi Penarafan Malaysia Institusi pembiayaan pembangunan Kumpulan wang amanah dan pencen Lembaga Urusan Dan Tabung Haji Institusi kredit perumahan institusi tabungan B. penerimaan jurubank. . xiii. bon cagamas dan bil Bank Negara Malaysia Pasaran pertukaran asing terlinat dalam urusniaga pertukaran matawang asing dengan dikawal oleh Akta Pertukaran Wang 1953 Pertukaran mata wang berlaku antara bank dan broker wang berlesen Pelanggan utama ialah syarikat-syarikat yang terlibat dengan perdagangan antarabangsa yang menerlukan mata wang asing untuk membuat v. vii. xi. nota janji. bil pertukaran. sijil pelaburan kerajaan. Merupakan tempat dimana urusniaga dana jangka pendek berlaku Ia tidak mempunyai premis yang tetap sebagaimana di pasaran ekuiti Peserta berhubung melalui telefon dan internet untuk membuat pesanan Bagi pasaran wang Instrumen kewangan yang diniagakan terditi dari instrumen kewangan dan deposit jangka pendek dalam sebutan matawang tempatan Bagi pasaran pertukaran asing ianya melibatkan urusniaga instrumen kewangan dan deposit jangka pendek dalam sebutan mata wang asing Pasaran wang menggunakan kadar faedah manakala pasaran pertukaran asing menggunakan kadar pertukaran mata wang asing Urusniaga dalam pasaran wang dan pertukaran asing berlaku antara pihakpihak yang mempunyai dana jangka pendek dengan pihak yang mempunyai kurangan dana jangka pendek Urusniaga ini dilakukan bagi memperolehi hasil faaedah yang lebih tinggi berbanding dengan deposit simpanan di institusi kewangan Kedua-dua urusniaga ini terlibat dengan urusniaga pembelian dan penjualan surat-surat hutang jangka pendek supaya dibeli oleh unit-unit lain Instrumen hutang yang diurusniaga seperti bil perbendaharaan. xii. iv. PASARAN WANG DAN PERTUKARAN ASING i. ii. x. ix. viii. vi. sijil deposit boleh niaga. pasaran modal serta pasaran derivatif 1. PASARAN KEWANGAN Ada tiga bentuk pasaran kewangan iaitu pasaran wang dan pertukaran asing.

INSTRUMEN-INSTRUMEN TABUNGAN DAN PELABURAN . v. PASARAN MODAL i. Prestasi pasaran modal diukur menggunakan indeks. PASARAN DERIVATIF i. Indeks Emas. Pasaran modal merujuk kepada pasaran formal yang memperdagangkan aset-aset kewangan jangka panjang seperti bon kerajaan atau swasta dan saham korporat iv. Urusniaga pasaran prima melibatkan urusniaga ke atas sekuriti yang baru pertama kali diterbitkan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN xiv. Kebaikan pasaran modal ialah membolehkan para pemegang sekuriti mencairkan aset mereka dan mengurangkan kos transaksi ix. Pasaran modal mempunyai satu struktur organisasi dan premis yang formal ii. Urusniaga pasaran skunder melibatkan urusniaga jual beli sekuriti yang sudah disenaraikan di pasaran saham viii. Di BSKL terdapat Indeks Komposit. Sistem Depositori Pusat (CDS) diperkenalkan pada tahun 1992 bagi membolehkan urusniaga tanpa skrip dijalankan 3. ii. pembayaran dan juga penerimaan keluar negara menerusi bank perdagangan Antara bank yang diberi lesen untuk bergiat dalam pasaran mata awang asing ialah Bank Islam Malaysia Bhd dan Maybank 2. Pasaran modal bagi Malaysia ialah Bursa Saham Kuala Lumpur iii. Pasaran ini bertindak menemukan pembeli dan pen jual pada satu-satu masa dengan diuruskan oleh broker vi. iv. Pasaran modal diwujudkan bertujuan menggembeling dana jangka panjang daripada semua lapisan massyarakat supaya membiayai rancangan pembangunan awam serta pelaburan swasta v. Ia terdiri daripada terbitan awam permulaan dan terbitan bermusim vii. Pada tahun 2002 semua bursa-bursa disatukan menjadi Bursa Derivatif Malaysia (MIDEX) iii. C. Indeks Papan Kedua dan Indeks Sektorial x. Merupakan sebuah pasaran opsyen dan niaga hadapan kewangan Niaga hadapan kewangan dimulakan pada tahun 1995 menerusi penubuhan Bursa Opsyen dan Kewan gan Hadapan Kuala Lumpur (KLOFFE) yang memperdagangkan kontrak Niaga Hadapan Indeks Komposit BSKL Kontrak Niaga Hadapan Kadar Tawaran 3 Bulan Antara Bank Kuala Lumpur (KLIBOR) didagangkan di Bursa Komoditi dan Kewangan Malaysia (COMMEX) Pasaran derivatif di kawal selia oleh Akta Perindustrian Niaga Hadapan 1993.

Antara jenis kertas bern ilai tersebut ialah sijil deposit niaga. vii. Sijil ini boleh diniaga dipasaran wang sebelum ianya matang. Akaun Semasa Sejenis akaun deposit yang menawarkan kemudahan cek kepada pelanggan Akaun Simpanan Sejenis akaun yang menawarkan kadar faedah kepada penyimpan Akaun deposit tetap Akaun pelaburan dimana sejumlah deposit diletakan ke dalam bank perdagangan. i. viii. ii. Akaun deposit islamik menggunakan konsep al Mudharabah Sijil deposit boleh niaga Ialah dokumen yang dikeluarkan oleh institusi perbankan yang menyatakan jumlah wang yang disimpan dengan institusi berkenaan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Instrumen-instrumen tabungan dan pelaburan merupakan alat pemindahan dana. . iv. sekuriti kerajaan Malaysia Saham biasa Merupakan satu sekuriti yang didagangkan dipasaran modal. Saham terdedah kepada risiko. vi. Sekiranya syarikat mengalami kebangkarapan pemegang saham biasa adalah pihak terakhir menddapat agehan aset syarikat v. bil perbendaharaan. Jika syarikat mengalami kebangkrapan pemegang bon berhak menuntut aset terlebih dahulu sebelum pemegang saham biasa. iii. Ianya dikeluarkan oleh institusi perbankan dan pengantara kewangan bukan bank. Pemegang bon mendapat faedah setiap tahun yang disebut kadar kupon. bank saudagar dan syarikat kewangan Perjanjian beli balik (Repo) Merupakan satu perjanjian antara pihak bank yang menjual kertas bernilai kepada pelabur dengan persetujuan untuk membeli balik kertas tersebut pada masa hadapan. Satu kadar faedah tetap akan dibayar pada pemegang sijil pada tarikh matang yang ditetapkan. Ianya bertujuan untuk mendapatkan dana jangka pendek dalam pasaran wang. bank saudagar dan syarikat kewangan untuk tempoh masa tertentu dengan diberi kadar faedah tetap. Bon Merupakan sekuriti hutang yang dijual oleh pihak kerajaan atau badan korporat dalam membiayai projek pembangunan. Pemegang saham merupakan pemilik syarikat dan berhak mengundi dan diundi sebagai lembaga pengarah. Ia ditawarkan oleh bank perdagangan. Diantara instrumen-instrumen tersebut ialah.

Mengeluarkan mata wang negara dan menyimpan rezab matawang tersebut ix. Akta Bank Pusat Malaysia 1958 (Pindaan 1994) ii. Menggalakan kesetabilan kewangan dan struktur kewangan negara yang baik Kuasa i.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN LAMPIRAN A Bank Negara Malaysia Peranan v. Ditubuhkan padda 24 Januari 1959 vi. Berperanan untuk mengekalkan kesetabilan kewangan negara dengan meningkatkan pertumbuhan ekonomi viii. Berperanan untuk mengurus dan mengawal selia sistem kewangan negara vii. Akta Bank Islam 1983 . Bertindak sebagai jurubank dan penasihat kewangan kerajaan x.

Akta Bank dan Institusiusi -Instit Kewangan 1989 (BAFIA) iv. Pelaburan modal teroka biasanya dibuat dalam bentuk tunai sebagai pertukaran kepada saham syarikat yang dilabur. v. iii. Akta Takaful 1984 vii. Antara bank saudagar yang terdapat di negara kita ialah Aseambankers dan Arab Malaysian Merchant Bank Berhad) . Pada asasnya syarikat kewangan tidak boleh menyediakan khidmat akaun semasa v. Merupakan institusi kewangan pengambil deposit terbesar di Malaysia II. Gabnor Bank Negara diberi kuasa sebagai Ketua Pengarah Insuran dan Ketua Pengarah Takaful Bank-bank perdagangan I. Penggabungan bank-bank tempatan diistiharkan pada tahun 1999 dengan tujuan melahirkan kumpulan perbankan yang kuat IV. Publik Bank . Contoh-contoh bank perdagangan ialah Maybank. Akta Kawalan Pertukaran Wang 1953 viii. Deposit yang diterima tertumpu kepada deposit simpanan dan deposit tetap vi. Mula beroperasi di Malaysia pada tahun 1970 an ii. Akta Insuran 1996 (menggantikan Akta Insuran 1963) vi. AM Finance. Pada masa kini terlibat dengan urusan perbankan letronik III. Antara contoh syarikat kewangan ialah Mayban Finance. Deposit yang diterima adalah daripada syarikat kewangan. Peraturan-Peraturan Perlu (Perlindungan Kepada Pendeposit) 1970. Terlibat secara aktif dalam proses penerbitan sekuriti korporat di pasaran wang dan modal serta aktiviti modal teroka (Modal teroka atau modal usaha niaga (venture capital) adalah jenis modal ekiuti persendirian yang disediakan untuk syarikat yang belum matang tetapi mempunyai potensi pertumbuhan tinggi dengan tujuan untuk mendapat keuntungan melalui tawaran awam awal (IPO) atau penjualan syarikat. AM Bank dan Bank Islam Syarikat kewangan i. iv. dan Hong Leong Finance Bank-bank saudagar i.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN iii. Aktiviti utamanya ialah pembiayaan sewa beli. pembiayaan perumahan dan kredit jangka pendek. Merupakan kumpulan pengambil deposit kedua terbesar di negara ini ii. pengantara kewangan yang lain serta syarikat-syarikat korporat yang besar iii. Public Finance. EON Finance. Terdapat juga syarikat-syarikat kewangan yang yang dimiliki oleh bank-bank perdagangan iv.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN

Syarikat diskaun i. Bergiat dalam urusan pasaran wang jangka pendek dengan menggerakan dana antara pengantara kewangan lain dan syarikat-syarikat korporat yang besar ii. Instrumen yang digunakan terdiri daripada wang semalaman, wang panggilan dan deposit jangka pendek (bil perbendaharaan, penerimaan jurubank, sekurtiti Kerajaan Malaysia dan sijil deposit boleh niaga)

LAMPIRAN B

Syarikat insuran i. Berperanan menguruskan pelaburan dan menanggung risiko para pelanggan ii. Ia terdiri dari syarikat insuran nyawa, syarikat insuran am dan syarikat insuran komposit iii. Polisi perlindungan yang ditawarkan seperti polisi perlindungan kemalangan, kematian, kenderaan bermotor, marin, kebakaran dan lain-lain iv. Produk-produk baru yang ditawarkan seperti pelan pendidikan anak-anak, pelan pelancongan yang berteraskan pelaburan dan simpanan Syarikat saham amanah i. Merupakan syarikat pengurus dana profesional ii. Ia mengumpul dana dari pelabur kecil untuk melabur dalam pelaburan yang berisiko rendah iii. Bentuk dana yang ditawarkan ialah dana amanah hartanah, dana amanah bon, dana amanah islamik dan dana aamanah ekuiti

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN

iv. Contoh syarikat saham amanah ialah Amanah Saham Nasional, Public Mutual Fund Institusi pembiayaan pembangunan i. Merupakan organisasi yang memberikan kemudahan pembiayaanpembangunan ii. Contohnya Agra Bank bergiat aktif dalam membiayai aktiviti pembiayaan berteraskan pertanian iii. Bank Pembangunan dan Syarikat Permodalan Kemajuan Perusahaan Malaysia Bhd bergiat dalam aktiviti pembiayaan sektor perindustrian dan IKS

Kumpulan wang amanah dan pencen i. Bertujuan untuk menggalakan pekerja menyimpan bagi kegunaan dihari tua ii. Contoh institusi ini ialah Kumpulan Wang Simpanan Pekerja, Lembaga Tabung Angkatan Tentera dan Kumpulan Wang Simpanan Guru-Guru

Institusi tabungan
i. Institusi ini menggalakan simpanan dan tabungan masyarakat berpendapatan rendah dan sederhana terutama diluar bandar ii. Contoh institusi tabungan ialah Bank Simpanan Nasional, Lembaga Tabung Haji dan lainlain lagi. iii. Bank Rakyat pula ialah institusi tabungan berbentuk koperasi.

TAJUK 2 (E-Dagang: Pengenalan Perdagangan Elektronik)
 SINOPSIS Kursus ini mendedahkan kepada pelajar tentang perniagaan dan keusahawanan iaitu pemasaran, kewangan, perniagaan elektronik ( E- dagang ) , undang-undang perniagaan,keusahawanan dan perniagaan kecil serta kemahiran pedagogi. 

HASIL PEMBELAJARAN

1. Memahami bagaimana perspektif yang berbeza mendefinisikan perdagangan elektronik. 2. Boleh menerangkan peranan yang dimainkan oleh pemasaran dan teknologi. 3. Boleh menamakan secara terus prinsip teknologi dalam perdagangan elektronik.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN 4. Faham bagaimana teknologi dan automasi baru merubah dunia korporat. 5. Faham bahawa internet bukan suatu medium elektronik tetapi medium peer-topeer. 6. Faham mengapa maklumat, terutamanya paten pembelian, sangat bernilai. 7. Boleh menerangkan lima cara untuk mencipta nilai maklumat. 8. Boleh menerangkan beberapa masalah yang timbul disebabkan oleh teknologi.

KERANGKA TAJUK-TAJUK

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PENGENALAN PERDAGANGAN ELEKTRONIK INTEGRASI PERNIAGAAN PERUNCITAN TEKNOLOGI DAN MASYARAKAT JENIS-JENIS PERNIAGAAN INTERNET PRODUK PERKHIDMATAN PENGENALAN .

value-added network (VAN) menyediakan sekurang-kurangnya pengurusan akaun dan kualiti perkhidmatan: sebagai tambahan. 2. 3. dan mungkin juga berfungsi sebagai information broker dalam usaha untuk membantu membuat pilihan dalam pelaburan. memandangkan perkhidmatan kewangan adalah dikawal. organik struktur fungsi komersial . Sebuah lelongan online wujud atas perkhidmatan discovery kepada potensi pelanggan ke atas sesuatu produk yang dipamerkan. Untuk lebih jelas lagi. 4. dan untuk mengasingkan ia dari mekanik perlaksanaan adalah jelas. Portal internet mengambil peranan ke atas database query. Model komprehensif ini menyediakan strukutur untuk analisis sistematik perlaksanaan perdagangan elektronik. Buku ini mengandungi model komprehensif dan kepelbagaian peranan teknologi yang berunsurkan perdagangan. Ia juga menyokong kenyataan bahawa perniagaan berkaitan infrastruktur telah berkembang pesat ke dalam aktiviti-aktiviti lain. Perkembangan servis adalah input kepada aktiviti yang menggambarkan kerumitan menkategorikan produk dan penglibatan perniagaan dengan perdangangan elektronik. Perkongsian pasaran memerlukan standards. contoh dan aplikasi model tersebut adalah seperti berikut : 1. yang menyamai keahlian „cartel‟. Model ini boleh menyediakan penerangan yang berkesan dan lengkap mengenai perlaksanaan perdagangan elektronik. dan juga perlu menyediakan sebuah audit trail untuk mengiklan penghantaran. ia mungkin menyediakan pengurusan dokumen dan pengawalan versi yang melaksanakan visibility terkawal. dan kombinasi antara social interaction dan commodity order entry untuk menutup jualan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Mendefinisikan “perdagangan elektronik” adalah lebih sukar berbanding menerangkan tentang “perdagangan”. Keperluan untuk mengenalpasti kaedah untuk nilai tambah. click-trough. On-line brokerage memerlukan perkhidmatan pengurusan akaun. Tambahan alatan dalaman free search atau directed search juga mungkin ditawarkan untuk membantu pembida. Ia adalah kerana perdagangan elektronik ini bergantung kepada teknologi yang menjadikan ia subset kepada dunia perdagangan yang luas. dan information breaker.

yang berfungsi untuk memperjelaskan had praktikal aplikasi teknologi kepada perdangangan.  Dari perspektif pegurusan. promosi dan publisiti. perdagangan elektronik adalah aplikasi teknologi ke arah penggunaan jentera dan aliran kerja sesuatu perniagaan. perspektif-perspektif tersebut digabungkan untuk membentuk satu kenyataan tentang bagaimana perdagangan elektronik akan digunakan bagi mendapatkan keuntungan kepada syarikat. produk.  Dari perspektif ahli ekonomi. perkhidmatan dan bayaran melalui rangkaian komputer. Asas ini akan membantu perkembangan pelan perniangaan dan metrik untuk penilaian. perdagangan elektronik bermakna penghantaran maklumat. Setiap satu perspektif adalah berguna bagi memahami dan melaksanakan pelan perniagaan perdagangan elektronik. .  Dari perspektif pemasaran. Di dalam pelan perniagaan tersebut. perdagangan elektronik adalah pengangkutan yang baru bagi menyediakan maklumat kepada sesuatu target pasaran melalui pengiklanan. perdagangan elektronik mempunyai definisi yang berlainan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Free search Discovery Directed search Market Evaluation Realisation Order entry Database query Click-trough Imformation breaker Agent Social interaction Display Commodity Custom Peranan yang dapat dikenalpasti di dalam model ini sudah dikenalpasti dalam dunia perdagangan yang meluas. DEFINISI PERDAGANGAN ELEKTRONIK Berdasarkan kepada sumber yang berlainan.  Dari perspektif teknologi. perdagangan elektronik adalah alat yang menyampaikan keinginan pembeli dan perniaga untuk mengurangkan kos sambil menambah kualiti barangan dan meningkatkan kepantasan servis penghantaran.

Peranan pengurus adalah untuk merancang. Penggunaan teknologi untuk meningkatkan tahap efisyen dalam sistem dan mengubah perdagangan kepada perdagangan elektronik. sistem pemerolehan semula maklumat. Masyarakat. pengurusan pesanan. menilai dan mengawal. membuat keputusan tentang produk dan perkhidmatan yang menyediakan nilai yang terbaik bagi wang mereka. kita boleh mentafsirkan tugas yang perlu dibuat untuk memastikan perdagangan elektronik berhasil. telekomunikasi yang canggih. berlanjutan dari pemprosesan perkataan yang digunakan untuk mencetak kertas kerja projek. Melihat „perdagangan‟ sebagai sistem di mana „transaksi‟ adalah interaksi antara pembeli dan perniaga yang menyediakan rangka kerja untuk mengenalpasti peranan yang dimainkan oleh watakwatak dalam sistem tersebut. Penggabungan perspektif teknologi dengan mana-mana perspektif lain bermakna meletakkan rangkaian komputer untuk digunakan. menangani projek dengan baik dan memulihkan hubungan kewangan kedua-dua pihak dalam transaksi. melaksana. Teknologi menyediakan produk baru untuk dimaklumkan kepada pelanggan dan cara terbaru untuk memaklumkannya kepada pengguna. pengurusan aliran kerja dan tulisan rahsia. dan termasuk alat untuk mengumpul data. menilai dan menambahbaik. memasukkan transaksi sebagai sebahagian dari komunikasi. pelanggan atau perkhidmatan komputer. Setiap transaksi memerlukan kebenaran dan pembayaran apabila barangan atau perkhidmatan diterima. manakala peranan pemasar adalah menaksir. . Penggabungan perspektif ekonomi dengan pemasaran. Dalam perniagaan moden. di pihak mereka atau syarikat mereka. Gabungan antara pengurusan dengan pemasaran akan menghasilkan projek. Dalam prinsip teknologi. Komunikasi pasaran adalah berfungsi untuk memaklumkan. analisis dan penyebaran maklumat. Melalui kerjasama. Rangkaian ini mestilah mencapai melepasi sempadan organisasi tunggal. mengingatkan dan memujuk pelanggan mengenai nilai wang sebelum dan selepas pembelian.peranan teknologi maklumat dalam pengurusan projek adalah kritikal. database digunakan untuk mengumpul data pencapaian. sebagai alat untuk menganalisis data dan mentafsir kedudukan semasa projek. mereka boleh manafsirkan kos dan faedah projek yang dijalankan. Setiap satu memainkan peranan dalam menjadikan perdagangan lebih mudah dan efisyen dengan mengurangkan kos dan menyediakan maklumat yang lebih baik. multimedia dan hypermedia. penggunaan perdagangan elektronik secara terus adalah.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Dengan menggabungkan perspektif ekonomi dengan pengurusan.

Ia ‟encompasses‟ banyak perbezaan aktiviti termasuk perdagangan barangan dan dan perkhimatan elektronik. dijalankan ke atas sistem hakmilik tertutup berbanding ke atas akses terbuka internet. permindahan biaya elektonik. sebuah struktur kemudahan maklumat yang besar. Perdagangan elektronik hampir merangkumi sebarang jenis transaksi komersial. Ia melibatkan produk (barangan pengguna. Aset digital tidak digunakan dalam satu bentuk sahaja. Akan tetapi. Unsur-unsur tersebut berkait dengan kebolehan rangkaian sistem yang dibangunkan. pendidikan) dan aktiviti baru (virtual malls). Ianya berasaskan kepada pemprosesan elektronik dan penghantaran data. kelengkapan perubatan khas) dan perkhidmatan (maklumat. berorientasikan kesan audit dan rutin. pemasaran terus kepada pengguna. Perubahan maklumat distruksturkan. Internet adalah seni bina baru. Terdapat kesepakatan universal kepada transaksi komersial bagi semua jenis gabungan perniagaan. Perdagangan elektronik adalah mengenai perniagaan secara elektronik. pengurusan bil-bil elektronik. individu dan kerajaan yang akan membentuk tahap perkembangan yang seterusnya dalam perdagangan elektronik. Penggunaan internet dalam platform komersial merupakan suatu kemajuan. Ianya dapat menawarkan akses yang mudah bagi pembeli dan juga peniaga dalam skala global. di mana maklumat boleh digunakan semula dalam pelbagai bentuk pada kadar kos yang rendah. perdagangan tidak akan terhad kepada penjualan barangan dan perkhidmatan sahaja. bunyi dan video. aktiviti tradsional (penjagaan kesihatan. termasuk teks. Skop ekonomi baru membolehkan kedai yang tunggal menawarkan pilihan produk yang akan meliputi 95 peratus daripada produk. lelongan komersial. Perdagangan elektronik tradisional melibatkan perniagaan perniagaan-kepada-perniagaan atau perniagaan-kepada-transaksi kerajaan. perdagangan perkongsian elektronik. Syarikat perkongsian akan pemprosesan data dan .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Cabarannya adalah untuk mengakses produktiviti baru yang dibina dengan kepakaran teknikal dan automasi. Internet dan perkhidmatan yang dipanggil World-Wide-Web (WWW atau Web) telah menjadi sempadan komunikasi kepada pertumbuhan pesat rangkaian komputer. kewangan dan perkhidmatan perundangan). perkhidmatan komunikasi dan media. Skala ekonomi baru membenarkan syarikat kecil untuk meliputi kawasan geografi yang luas dan menandingi syarikat yang besar secara berkesan. penghantaran online kandungan digital. dalam hal ini. perkhidmatan. dal perlhidmatan selepas jualan.

Perkongsian penggunaan laman web oleh ahli fizik dan pesakit mereka akan membantu meningkatkan keperluan pesakit untuk terlibat lebih proaktif dalam penjagaan kesihatan mereka. Penggunaan internet. merupakan sebuah perluasan kepada keperluan asas manusia untuk berkomunikasi dan menyatakan idea. rekaan. doktor terpaksa berjumpa dan merawat pesakit dalam masa yang singkat atau terhad.  Pengeluar yang besar mewujudkan spesifikasi mereka secara online. melalui Web. Secara analogi.  Dari segi kepentingan perkhidmatan perubatan. terdapat sepuluh ribu buah buku yang diterbitkan setiap tahun. mengurangkan penangguhan pengedaran. Kerajaan menggunakannya untuk mengurangkan kos dan menghasilkan perkhidmatan yang berkualiti tinggi. mengurangkan risiko dan kos bertaruh atas peluang yang bernilai tambah.  Bilangan kedai yang boleh dilawati secara online jauh melebihi perniagaan yang boleh didapati secara terus atau runcit. Kabarangkalian yang terdapat dalam hal ini adalah sangat meluas . dan pengguna bagi kebanyakannya adalah sedikit. dan hampir menyamai bilangan majalah yang diterbitkan. Pelanggan tidak lagi hanya bergantung kepada kedai-kedai yang terpaksa dicari mahupun bergantung kepada katalog yang diterima melalui pos. firma tersebut dapat menjalankan operasi ke atas peluang yang benar-benar mengikut kemampuan mereka. INTEGRASI ENTERPRISE . dan meningkatkan skop pengedaran. pelanggan boleh membeli barangan dari kedai-kedai yang terdapat di negeri atau Negara lain dan juga boleh mendapatkan produk yang tidak wujud dalam format tradisional. secara online. Penerimaan oleh perdagangan elektronik adalah bergantung kepada kecenderungan pelanggan dan pemborong untuk menyesuaikan cara perniagaan mereka dengan persekitaran tersebut. Setiap satu dari penerbitan ini disasarkan mengikut spesifikasi pengguna. Masyarakat telah mengakses secara meluas sumber maklumat yang berkembang pesat dan juga kepelbagaian perkhidmatan. Dengan terdapatnya maklumat pada spesifikasi.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN menggunakan Web secara dalaman untuk mencipta sebuah “smart” enterprise.

Sistem yang menyelaraskan syarikat pengeluar Fungsi Pembuatan Kunci aktiviti  Computer-aided design (CAD) melibatkan penggunaan komputer untuk membantu merekabentuk produk yang akan dikeluarkan. Materials resource planning (MRP) menentukan bahagian dan bahan yang diperlukan semasa proses pembuatan dan bila ia diperlukan. Manufacturing resource planning (MRP ll) menggabungkan MRP dengan penjadualan penerbitan. dimensi pengurusan proses boleh menggunakan lebih banyak sumber berbanding projek itu sendiri. Dari segi rangkaian. Pengurusan tempahan mengawasi tempahan pembelian dan penghantaran yang akan dijalankan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Proses perniagaan dianggotai secara tidak tetap dan juga dalam kumpulan yang berselerak.  Computer-aided manufacturing (CAM) melibatkan penggunaan komputer bagi mengawal mesin dan proses pembuatan. Logistik Pembelian menentukan pembekal yang lebih baik dan mewujudkan tempahan pembelian. . bekerjasama dan menguruskan perkongsian tugasan dengan cara yang bersepadu. Pengawalan pengedaran dan penghantaran barangan yang sudah siap kepada pelanggan. Tanpa perancangan yang teliti. Menyedari potensi persekitaran yang memerlukan sumbangan projek infrasturktur yang membantu masyarakat untuk berkomunikasi.      Penjadualan jadual penerbitan kemudahan pengeluaran dengan cara untuk menghasilkan produk dengan efisyen. persekitaran ini mempunyai model rangkaian yang kurang baik dan memberikan tekanan yang sangat besar ke atas keperluan perhubungan dan pengurusan rangkaian.   Computer-integrated manufacturing (CIM) menggabungkan sisitem CAD dan CAM.

Analisis jualan menentukan item yang dijual dengan baik ataupun kurang dijual. Maklumat kajian analisis pasaran mengenai pengguna dan pruduk dikumpulkan untuk mengenalpasti trend dan pendapat mengenai produk dan perkhidmatan semasa. Sumber manusia   Analisis penilaian pencapaian pekerja terhadap tugas. Pemasaran   Pengiklanan menyediakan iklan. Pengawasan belanjawan perbezaan jangka pendek antara ramalan dan pencapaian. . Ramalan kewangan adalah untuk ramalan jualan jangka masa yang lebih panjang. perbelanjaan dan maklumat-maklumat perakaunan yang lain. surat menyurat dan juga publisiti lain. work in process (WIP). perbelanjaan dan pembayaran gaji pekerja. Sistem inventory kemahiran mengekalkan kemahiran pekerja dan menyesuaikan pekerja dengan pekerjaan yang betul.    Bil invois yang dihantar dan pembayaran yang telah langsai.    Jualan meramal projek jualan pada masa akan datang. perkhidmatan dan menyokong maklumat.jualan terbaik dan paling teruk. penerimaan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN   Inventori bahan mentah selapeas ianya dihantar. dan maklumat penting yang lain mengenai jualan. Penggunaan jentera jualan menyediakan pelanggan.  Kelebihan pengurusan membolehkan pekerja mendapat program faedah tambahanseperti insurans dan penjagaan anak-anak. Kewangan Lejar umum yang mengndungi pembayaran. dan produk siap yang dihasilkan mereka.

Rangkaian bertumbuh sebagai rakan kongsi perniagaan sebagaimana pepatah “don‟t work harder. Sebagai tambahan kepada isu seperti meningkatkan keyakinan pengguna terhadap imej digital dan meringkaskan proses pemulangan kerosakan atau barangan yang tidak dikehendaki. cukai dan perkara yang melibatkan kepercayaan. Ia memastikan standard dan mengurangkan kepelbagaian (ketidakseragaman). PERUNCITAN Bolehkah imej nyata menggantikan kepuasan memilih produk.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN  Rekrut mempertimbangkan permohonan calon pekerja. Salah satu cabaran ialah untuk malaksanakan prinsip asas yang wujud dalam dunia fizikal kepada rangka kerja tidak berstruktur kepada dunia sebenar – untuk mewujudkan proses yang selari. sistem ini digubah dalam tiga bahagian :    Pengkalan data teknologi : perkongsian gedung yang mengandungi perincian dan spesifikasi semua bahan. Sistem perancangan : aturan pengeluaran untuk suatu tempoh masa termasuk penjadualan personel dan keperluan bahan mentah. arkitek kepada persekitaran peruncitan sebenar perlu mempertimbangkan keselamatan data dan hak peribadi pengguna.dan menjurus ke arah kebolehramalan dan kebolehpercayaan yang diperlukan untuk ramalan yang tepat. work smarter!”.menganalisis atau mengubah data yang berhubung dengan langkah kerja yang spesifik dan disiplin. lengkap. suatu kelas baru perisian integrasi enterprise telah dibina. meluas dan relevan) adalah pada masa dahulunya spesifik kepada suatu jabatan. . Transaksi sebegini dilindungi oleh rangka kerja undang-undang. Untuk menguruskannya secara lebih berkesan. Sistem tersebut melepasi sempadan organisasi tunggal untuk mengitegrasi kontraktor. produk dan peralatan. Pengukuran pencapaian : membandingkan pencapaian sebenar dengan perancangan. merasa material dan tekstur atau keteguhannya. Perisian yang menguruskan maklumat (contoh: memastikan kesepaduan. mencubanya (jika pakaian) atau duduk di atasnya (jika ianya sofa) sebelum membuat keputusan untuk membelinya? Peruncit menghadapi pelbagai cabaran dalam usaha untuk menjalankannya melalui internet. ketepatan. Kehadiran maklumat dan komunikasi yang kerap mewujudkan kolaborasi yang berkesan. Kebiasaannya. Perisian digunakan oleh individu atau kumpulan untuk mencipta. pembekal dan juga pelanggan.

Kerahsiaan sesuatu maklumat peribadi. dan menggunakan pertimbangan yang baik mengenai pembayaran dengan kad kredit di web merupakan penyelesaian.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Masalah keselamatan. terutamanya melibatkan internet wujud dalam pelbagai bentuk. sistem penghantaran digital. mengsintesis dan mengedarkannya. Penyelesaian lain adalah lebih sistematik . Memandangkan teknologi merupakan kos transaksi yang terendah. Pelawat akan ditawarkan dengan tawaran dan insentif seperti perkhidmatan percuma. Oleh itu. Virus dalam fail. ianya dapat mengenalpasti individu-indivudu yang memerlukan keyakinan yang tinggi dalam kesepaduan dan keselamatan sistem yang digunakan sebelum mereka memberikan data peribadi yang tepat kepada laman web tersebut. Terdapat lima cara untuk menambah nilai maklumat : mengumpul maklumat. Ejen tersebut menyegerakan penggunaan kad kredit dan maklumat peribadi. sebagai contoh. Pelanggan bermula dengan memuat turun ejen penghantar syarikat. mengesahkan caj. lebih ramai orang yang mungkin ingin mengetahui keutamaan pembelian seseorang daripada kandungan email mereka. memuat turun fail dan memasukkan perisian yang dibeli. laman web menambahkan lagi tekanan akibat maklumat yang berlebihan. tanpa pengguna perlu melakukan proses muat turun dan memasukkan perisian. mengorganisasi. Komunikasi sebegini bukan sahaja mungkin tetapi sangat terkenal terutamanya di antara mereka yang tidak pernah atau sukar untuk bertemu. kecuaian sistem pentadbiran. Menggunakan perisian anti-virus. Disebabkan oleh perbezaan yang terlalu jauh. syarikat boleh mendapatkan maklumat yang tidak dapat diperolehi pada masa yang lepas. menghalang email dari sumber yang tidak diketahui dibuka. Banyak interaksi bersemuka boleh dilakukan secara elektronik dan dalam jarak yang jauh pada masa sekarang. memandangkan peniaga akan membuat profil pelanggan yang dirasakan boelh membantu mereka mencapai target dengan lebih berkesan. penghantaran elektronik perisian yang dibeli adalah dijamin. dan pelbagai kelemahan yang perlu dihadapi. penciptaan teknologi adalah bergantung kepada undang-undang dan standard moral. Secara nyatanya. email ugutan. MASYARAKAT DAN TEKNOLOGI Dari sudut pandangan sosial. memilih. Secara umumnya. tawaran diri untuk maklumat peribadi . Maklumat peribadi boleh didapati secara autuomatik di laman web. sama ada melalui internet mahupun kedai di sesuatu pusat dikawal melalui „encryption‟. Sebarang persekitaran komersial dibina berasaskan interaksi personal. Perkembangan perdagangan elektronik yang sangat pantas bergantung kepada aplikasi berkesan teknologi dan juga amalan komersial yang baik. Keseluruhan transaksi adalah dibuat dengan selamat kerana ejen penghantaran melaksanakan komunikasi selamat mereka sendiri dengan pelayar internet.

Kesan laman web dirasai secara nyata pada setiap sektor dalam masyarakat kita. Dari aspek kebimbangan kepada pengguna ialah setelah maklumat peribadi dimasukkan dalam aliran perdagangan ini. . Tidak dapat disangkal kebenaran bahawa teknologi dan automasi mencipta peluang baru bagi menggantikan sistem yang lama. Pelayar laman web secara automatiknya akan mengikuti paten lawatan dan didedahkan dengan iklan. tidak ada jalan untuk mengawal ketepatannya. ianya akan mejurus kepada penurunan peluang pekerjaan yang tidak dapat dielakkan. Adalah diharapkan bahawa apabila kerajaan sedar akan di mana dan bagaimana mencipta keuntungan. Memandangkan pengasasannya. di suatu peringkat perincian yang tidak digambarkan dalam media tradisional. Sesetengah pihak menafikan selain kebaikan teknologi dan automasi. kesepaduan atau perlaksanaannya. peningkatan produktiviti.mereka akan lebih memandang jauh mengenai cukai dan pengedaran semula keuntungan yang dicipta oleh rangkaian digital global.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN apabila mereka mendaftar sebagai ahli. dokumentasi) telah menjadi komoditi yang didagangkan dan suatu medium pertukaran. internet mempunyai pertukaran maklumat tradisi di mana maklumat tersebut ( contohnya: direka. Data peribadi yang dikumpul kebiasaannya dijual. Adalah sangat penting bahawa ekonomi digital berasaskan pengetahuan dan pandangan terhadap kekayaan harus diubah. penyelesaian.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Aplikasi perdagangan elektronik Pemasaran dan pengiklanan online Membeli belah dari rumah Perkhidmatan kewangan Perusahaan Pengurusan rantaian pembekal Pengurusan projek Perkhidmatan perniagaan biasa Direktori „Authentication‟ „Encryption‟ Sistem pembayaran Polisi umum. dan undang-undang dan persendirian keselamatan. protokol rangkaian. Penyedia pekhidmatan . Kandungan multimedia hak penerbitan World Wide Web Persidangan Java ISP‟s Telekom TV kabel Wireless Infrastruktur rangkaian Permesejan dan pengedaran maklumat EDI Ejen CORBA dan Standard untuk teknikal dokumen.

penilaian risiko dan analisis kesan perniagaan. Memahami istilah kualiti perkhidmatan (quality of services). masa henti (downtime).dagang ) . undang-undang perniagaan. 2. Memahami proses rancangan luar jangkaan dan matlamatnya. EKONOMI.TAJUK 3 (E-Dagang: Persekitaran Teknologi. kewangan.keusahawanan dan perniagaan kecil serta kemahiran pedagogi.  KERANGKA TAJUK-TAJUK PERSEKITARAN TEKNOLOGI.  HASIL PEMBELAJARAN 1. organisasi dan Pengguna)  SINOPSIS Kursus ini mendedahkan kepada pelajar tentang perniagaan dan keusahawanan iaitu pemasaran. ekonomi. 4. perniagaan elektronik ( E. 6. ORGANISASI DAN PENGGUNA TEKNOLOGI EKONOMI DAN ORGANISASI PENGGUNA Persekitaran Teknologi . 3. 5. Memahami hubung kait antara transaksi dan juga aliran kerja. misi kritikal. Memahami ciri-ciri yang membezakan internet daripada jenis-jenis WAN yang lain. Boleh menerangkan faedah dan kelemahan jenis-jenis rangkaian yang berbeza-beza. Memahami hubungan antara kualiti perkhidmatan dan jenis rangkaian yang dipilih.

Kuantiti maklumat yang banyak. Telekomunikasi menyediakan banyak contoh situasi di mana firma-firma dan individu-individu sanggup membayar satu premium untuk QoS: daya pemprosesan yang lebih tinggi. Dalam telekomunikasi. Satu pemahaman tentang perkara yang asas adalah perlu untuk pemahaman beberapa peranan-peranan perdagangan elektronik. Kunci kepada tandatangan digital yang menjadi pengikatan obligasi dari segi undang-undang. hampir semua pelaburan teknologi maklumat akan menjadi sebahagian daripada sistem-sistem komunikasi yang bersambungan. Terdapat juga satu variasi yang luas dalam kepanjangan masa kemungkinan maklumat hendak dilindungi. menghubungkan perniagaan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Pada masa lalu. boleh dilihat melalui rangkaian-rangkaian komputer.   Satu resipi atau formula produk yang proprietari. yang perlu untuk dilindungi sepanjang penggunaannya. Kesan kumulatif perdagangan elektronik adalah suatu keperluan untuk pengurusan maklumat yang teliti. Pertimbangkan pandangan ini:  Dana elektronik memindahkan berjuta-juta atau malahan berbilion dolar. dan pilihan yang mesti dibuat tentang rangkaian teknologi. kemajuan dalam telekomunikasi dan pengkomputeran diikuti dengan jelas pemisahan laluan evolusi. Maklumat sulit untuk seorang individu (keadaan perubatan. Hari ini. CCITT mendefinisikan kualiti perkhidmatan ( quality of service – QoS) sebagai “kesan kolektif prestasi perkhidmatan yang menentukan tahap kepuasan seorang pengguna bagi sesuatu perkhidmatan". Tidak lama lagi. kebanyakan bentuk maklumat boleh disimpan dan diproses secara elektronik. individu dan jabatan-jabatan kerajaan.   Pelan strategik korporat sebuah syarikat. dengan perbezaan ekonomi dan implikasi sulit. kebolehpercayaan dan kos. yang mesti dilindungi daripada penyalahgunaan kedua-dua dalaman dan luaran selagi mereka masih sahih. Pilihan-pilihan ini melibatkan pertukaran antara kelajuan. jaminan bagi kerahsiaan dan keutuhan data dan jaminan-jaminan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . yang mana mesti dikekalkan secara rahsia untuk beberapa tahun tertentu. Hari ini. laluan ini bertumpu kepada rangkaian komputer. di mana sekuriti jangka pendek adalah penting tetapi pendedahan adalah singkat. Takrif ini dengan jelas boleh digunakan di sebalik persekitaran telekomunikasi. penilaian pekerjaan) yang mungkin perlu perlindungan bagi sepanjang hayat individu tersebut.

Rangkaian telefon juga menerangkan beberapa perkara penting lain tentang rangkaian komunikasi: 1. sebagai contoh. Telefon-telefon individu disambungkan kepada satu sistem pensuisan perantara (intermediate switching system).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN ketersediaan rangkaian adalah contoh-contoh bagi rangkaian parameter QoS yang boleh.VAN) mengatasi satu alternatif yang kurang mahal. Kodkod negara datang daripada satu perjanjian antarabangsa dalam sesebuah negara. atau malahan merentasi rangkaian tersebut. Network Infrastructure and Performance (Infrastruktur Rangkaian Dan Prestasi) Jika anda hanya ada telefon di dunia. Sesetengah direktori mestilah wujud. 4. anda sentiasa disambungkan daripada nombor yang sama. yang merekod tugasan nombor kepada menusia. setiap talian mempunyai satu nombor telefon yang unik. selainnya adalah kekal. satu telefon rumah yang bersambungan kepada satu rangkaian dengan satu wayar fizikal boleh menghubungi satu telefon selular di satu rangkaian yang dikendalikan oleh syarikat lain. Setiap orang yang bersambungan kepada rangkaian tersebut mesti dikenalpasti secara unik (uniquely indentified). Jika anda menelefon daripada rumah anda. Syarikat-syarikat telefon menawarkan satu nombor khas untuk perkhidmatan direktori di kawasan yang mereka bertanggungjawab. setiap syarikat telefon bertanggungjawab untuk kod-kod kawasan dan nombor-nombor. diikuti oleh nombor sebenar. Beberapa sambungan boleh menjadi sementara. Jika anda menggunakan sebuah telefon berbayar (payphone). anda disambungkan buat sementara waktu kepada satu rangkaian daripada satu nombor yang digunakan oleh orang lain. siapakah yang anda akan hubungi? Rangkaian berkembang lebih bernilai kepada mana-mana seorang pengguna berkadaran dengan jumlah pengguna lain. 2. Dalam kes bagi rangkaian telefon. Sistem pensuisan itu membenarkan mana-mana pengguna untuk berhubung dengan mana-mana pengguna lain di rangkaian itu. 5. Terdapat satu sistem berkumpulan untuk mengatur tugasan nombor-nombor: kod negara dan kod kawasan atau bandar. 3. Rangkaian kawasan yang luas (Wide-area networks – WANs) secara umumnya adalah rangkaian client/server: ini bermakna sebuah komputer mengambil peranan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . mempengaruhi pilihan satu rangkaian nilai tambah swasta (private value-added network . Oleh itu.

Tiga ciri-ciri utama yang membezakan Internet daripada jenisjenis WAN yang lain. Sambungan yang lebih cepat mempunyai jalur lebar yang lebih tinggi dan umumnya lebih mahal kerana mereka memerlukan lebih banyak teknologi canggih. dan setiap paket yang membentuk mesej mengandungi alamat penghalaan (routing address).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN sebagai “client" dan peranan lain sebagai “server". Jalur lebar (bandwidth) merujuk kepada keupayaan saluran komunikasi. Seperti yang telah diterangkan dalam sistem telefon. perkhidmatan yang ditawarkan mungkin adalah penyimpanan data. Clients dan servers berkomunikasi antara satu sama lain dengan memindahkan mesej di sepanjang beberapa sambungan fizikal. Rangkaian lain adalah sambungan berorientasi (connection-oriented) yang bermaksud bahawa Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . sebagai contoh. Internet adalah:  Connectionless: tiada sambungan yang selanjar (continuous) antara client dan server. sebagai contoh). internet menyediakan satu saluran komunikasi yang mudah antara rangkaian-rangkaian. menamakan (naming) adalah satu fungsi pengurusan yang memerlukan kerjasama antara penyedia perkhidmatan di satu skala global. Pembangunan Internet merupakan contoh pemisahan perkhidmatan daripada kemudahan. Ia mungkin kelihatan jelas untuk menyatakan bahawa server menawarkan “perkhidmatan" kepada client. dan amnya diukur oleh jumlah data yang boleh dipindahkan dalam satu jangka masa yang diberikan (bit per saat. menggunakan sistem telefon untuk menyediakan sambungan ini. Cara mereka di bawa dari satu sumber kepada satu destinasi bergantung kepada infrastruktur rangkaian (network infrastructure): Titik pengantara (intermediate points) bergantung kepada perkhidmatan direktori (directory services) untuk mencari laluan terbaik supaya mesej dapat meneruskan perjalanannya dari sumber tersebut ke destinasinya. Internet. Direktori berfungsi kerana setiap titik akhir (atau nod) di rangkaian itu telah diberikan satu pengecam unik. seperti satu sampul surat dalam sistem pos. Aspek yang amnya merupakan yang paling menarik kepada pengguna adalah perkhidmatan antara muka yang menjelaskan apa yang rangkaian boleh sediakan. dipanggil paket (packets). rangkaian awam. dengan sedikit jaminan-jaminan QoS. pemprosesan atau akses untuk alat peranti lain seperti pencetak. Seperti satu keterbukaan (open). komunikasi satelit ataupun gabungan kedua-duanya. Satu mesej dipecahkan kepada bahagian-bahagian yang lebih kecil. Jaringan lain (terutamanya VANs) boleh menggunakan satu set lengkap dawai-dawai yang sulit. dan bagaimana kecepatan rangkaian beroperasi. Mesej-mesej bertukar-tukar oleh clients dan servers yang mungkin besar atau kecil.

Kedua-dua client dan server hanya “membuang" mesej-mesej mereka kepada rangkaian dan menunggu satu respon. Pihak syarikat menjangkakan tahap perkhidmatan akan bimbang internet tidak menawarkan jaminan-jaminan seumpamanya. Dengan kata lain. dalam keadaan yang baik. pembekal-pembekal dan rakan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Satu rangkaian sulit maya (virtual private network – VPN) sebagai contoh. penghujung nod boleh mengulangi permintaan servis (service requests) mereka secara berkala. menggunakan teknologi penghalaan yang lebih kompleks untuk menyediakan satu sambungan berorientasikan infrastruktur. yang kekal 'hidup' sehingga anda menggantungnya. Mission-Critical Networks (Rangkaian Misi-Kritikal) Rangkaian-rangkaian hari ini adalah semakin misi kritikal. seperti dijadualkan.  Stateless: setiap mesej berdiri sendiri. Tiada cara untuk mereka mengetahui jika mesej itu tiba. permintaan ini diminta semula supaya servis akan mengembalikan semula maklumat yang diperlukan. Jika mana-mana poin dalam rangkaian kehilangan arah kerana satu kegagalan sementara. Pembekalpembekal (providers) bagi VANs yang dikawal ketat mempunyai keyakinan dan pengalaman maklumat penting itu akan tiba pada destinasinya. sebagai contoh. internet hanya cuba untuk menjejaki siri paket-paket yang membentuk satu mesej tunggal dan mengumpulkan mereka apabila semua bahagian itu telah tiba. stateless dan best-effort adalah (seperti yang anda mungkin agak) tidak boleh dipercayai (unreliable). atau tiada laluan tersedia) paket-paket itu akan dibuang. penjual-penjual. Istilah global untuk satu rangkaian ialah connectionless.  Best-effort: sistem tidak menawarkan jaminan-jaminan mesej akan dihantar – ia akan melakukan yang terbaik tetapi jika client atau server tidak dapat dicapai (terputus daripada rangkaian. kerana mereka menawarkan ciri-ciri yang memperbetulkan kelemahan-kelemahan ini.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN rangkaian itu menyediakan satu sambungan selanjar daripada satu poin kepada yang lain. Mereka telah menjadi lebuh raya elektronik untuk memindahkan maklumat (lalu lalang) antara sebuah organisasi pemegang saham: pembeli-pembeli. Selain daripada membina mekanisme-mekanisme yang kompleks untuk memastikan bahawa sebarang kesilapan dalam rangkaian dapat dikesan dan diperbetulkan. Lain-lain WANs adalah lebih dipercayai daripada Internet.

sebagai contoh. sesetengah lalu lintas akan menjadi lebih penting dari yang lain. trafik yang kritikal perlu diberikan keutamaan melebihi trafik lain. Satu rangkaian yang boleh memberikan jaminan-jaminan kualiti perkhidmatan (quality of service . “lalu lintas daripada rakan perniagaan") dan dasar-dasar yang berkaitan dengan kelas perkhidmatan (“lalu lintas daripada rakan perniagaan mendapat keutamaan tertinggi melalui rangkaian"). mempersembahkan maklumat video kepada pelabur kewangan untuk mempengaruhi keputusan pelaburan. Tidak dapat dielakkan. menyediakan akses untuk data gudang bagi sokongan pemasaran masa nyata (realtime). bagi masa untuk beban berat. Ini membenarkan satu takrif jenis lalu lintas yang bersesuaian untuk satu kelas perkhidmatan tertentu (sebagai contoh. pertanyaan-pertanyaan. kita perlu memastikan keutamaan-keutamaan yang munasabah yang boleh dikenakan ke atas aliran trafik rangkaian (flow of network traffic). keupayaan rangkaian dan bajet. Ini memerlukan kebolehan untuk mengenalpasti kelas-kelas lalu lintas dan pengguna. biasanya terdapat satu kelewatan besar (considerable delay) antara keupayaan masa rangkaian tambahan yang diarahkan dan masa ia menjadi boleh tersedia. kejayaan perniagaan adalah membahayakan jika prestasi yang cukup tidak meyakinkan. Dalam satu dunia yang ideal. bayaran-bayaran. bagaimanapun. dan berkongsi imej-imej perubatan untuk bekerjasama tentang diagnos-diagnos yang kompleks. Tetapi sementara itu mungkin suatu hari nanti piawaian telekomunikasi boleh dilaksanakan. Apabila kita semakin bergantung kepada rangkaian-rangkaian ini untuk menguruskan perniagaan. rekaan-rekaan. Perkhidmatan rangkaian kritikal juga merangkumi.QoS) mempunyai mekanisme-mekanisme untuk membuat undangundang berasaskan keputusan tentang bagaimana lalu lintas yang melalui merentasi rangkaian. keupayaan rangkaian mungkin boleh ditambah dengan cepat dan dengan murah seperti yang diperlukan. perkhidmatan dan sokongan. audio dan video.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN kongsi. menyokong wakil-wakil perkhidmatan pelanggan. hubungan antara pemegang saham boleh ditingkatkan melalui hubunganhubungan yang menyediakan prestasi yang mencukupi – atau dijejaskan oleh prestasi yang tidak mencukupi. Pertukaran maklumat termasuklah pesanan-pesanan. rancangan dan apa-apa jenis maklumat lagi. dan dunia sebenar mengenakan had-had kepada jalur lebar. Dalam kes-kes tersebut. Tidak mengira sama ada pertukaran melibatkan teks mudah. Ia menunjukkan satu anjakan daripada satu rangkaian pasif yang melayan semua lalu lintas secara sama Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . serta teknologi untuk mengenakan keutamaan-keutamaan dan peraturan-peraturan pada lalu lintas. atau campuran dokumen-dokumen yang menggabungkan imej-imej. Ia menganggap bahawa semua lalu lintas perlu untuk sampai ke destinasinya.

data seumpama ini harus dilindungi daripada diusik tanpa kebenaran atau pengubahsuaian. tetapi mahukan bayaran bagi penggunaannya. Kewujudan sebenar bagi data jenis ini adalah rahsia dan mesti disimpan rahsia pada setiap masa. Data seumpama ini termasuklah nombor akaun bank dan fail-fail kakitangan. keselamatan perlulah diperketatkan. Beberapa kategori-kategori umum data boleh diidentifikasi: and Network Choice (Pengurusan Rangkaian Dan  Data Awam (Public Data). Ia adalah perlu untuk memantau dan log semua akses dan percubaan akses kepada data rahsia. satu rangkaian yang terjamin mempunyai mekanisme-mekanisme untuk mengawal akses kepada data. Data jenis ini mengandungi isi yang sulit. Pemilik sanggup untuk menyediakannya. Produk penyulitan yang canggih (sophisticated encryption products) dan firewalls digunakan oleh sesetengah syarikat untuk melindungi kerahsiaan dan memastikan keselamatan transaksi-transaksi internet. akan menyediakan rakan dagangannya dengan satu rangkaian terjamin untuk perdagangan elektronik dan pemindahan data.  Data Sulit (Confidential Data). Data jenis ini tidak mempunyai sekatan keselamatan dan mungkin digunakan oleh sesiapa sahaj. Terdapat syarikat lain yang bergabung dengan kuasa-kuasa lain untuk mendapatkan perlindungan VANs. Industri automotif ANX. Untuk meningkatkan hasil pendapatan.  Data Hak Cipta (Copyright Data). Jenis ini adalah berhakcipta tetapi bukan rahsia. Pemimpin-pemimpin industri telah bersetuju tentang satu struktur pengurusan dan peraturan perniagaan untuk memastikan rangkaian Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Kebanyakan rangkaian yang dapat memberikan kualiti jaminan-jaminan perkhidmatan mempunyai mekanisme-mekanisme untuk membuat undang-undang berasaskan keputusan tentang bagaimana lalu lintas yang melalui merentasi rangkaian. tetapi kewujudan data adalah bukan suatu rahsia.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN kepada satu rangkaian pintar (intelligent network) yang mengenakan peraturanperaturan pengurusan kepada lalu lintas yang dibawa. Keperluan-keperluan ini bukan ditentukan oleh protokol-protokol egalitarian Internet tradisional. Network Management Rangkaian Pilihan) Pihak syarikat juga memerlukan jaminan agar data mereka kekal selamat. sebagai contoh. Bagaimanapun.  Data Rahsia (Secret Data).

dan butiran pampasan penyedia perkhidmatan yang terlibat dalam menyokong rangkaian berasaskan perkhidmatan. Potensi untuk kegagalan seperti ini semakin besar apabila jumlah rangkaian dan manusia terlibat semakin meningkat. adalah satu syarat bagi penyertaan dalam ANX. penyelenggaraan. kawalan mesti memastikan mesej-mesej tidak dihantar kepada pihak yang salah dan mesej-mesej yang tidak dapat disampaikan dikembalikan kepada pengirimnya. apabila internet semakin berkembang. kebolehpercayaan dan keselamatan. jangkaan-jangkaan bagi kualiti dan kestabilan perkhidmatan meningkat. isu-isu pengurusan dan kawalan juga turut penting apabila rangkaian semakin berkembang. apabila ia membenarkan rangkaian untuk berkembang di dalam satu cara yang sangat berautonomi. Bagaimanapun. Internet semakin berkembang dengan satu model kawalan yang sangat terpencar (decentralized). Penerimaan satu set umum amalan perniagaan. Bagaimanapun.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mendapat keperluan-keperluan prestasi. Disebabkan ia adalah terbuka. Tidak ada titik tengah bagi pengawasan atau pentadbiran. termasuklah boleh menerima penggunaan dasar-dasar dan tahap keselamatan rangkaian. Model ini merupakan sebahagian daripada kejayaan awal bagi Internet. pada masa yang sama. tiada satu entiti tunggal yang bertanggungjawab untuk memastikan satu mesej yang meninggalkan satu poin dan akan tiba tanpa terjejas di poin yang lain. terdapat mereka yang percaya bahawa perubahan-perubahan diperlukan dalam pendekatan untuk pengurusan internet dan kawalan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . rangkaian awam yang menyambungkan banyak rangkaian yang saling berkaitan dan lebih kecil dan penyedia-penyedia perkhidmatan. Terdapat sejumlah besar pertukaran penamaan. tanpa kehilangan fleksibiliti asas yang telah menjadikan ia berjaya. Satu persoalan yang penting untuk masa hadapan adalah meningkatkan pengurusan dan operasi Internet. Sebagai contoh.

pada dasarnya. Aplikasi-aplikasi teleperubatan yang lain sudah pun digunakan. tetapi jika anda hanya rasa tidak sihat. dan menekankan beberapa isu yang perlu dihadapi. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Jika anda benar-benar sakit. Teleperubatan akhirnya boleh membawa semula cara lama panggilan dari rumah. anda akan pergi menemui seorang doktor. Para doktor boleh memeriksa pesakit-pesakit merentasi negeri atau merentasi dunia dengan televisyen dua hala.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Teleperubatan adalah sebuah perniagaan yang sangat memerlukan keselamatan dan integriti. stetoskop elektronik dan pemancaran Sinar X jarak jauh. anda mungkin hanya menelefon dan berjumpa dengan doktor pada satu sistem video interaktif. Jenis teleperubatan tersebut masih dalam peringkat percubaan.

Data yang dikongsi adalah sensitig apabila maklumat diagih-agihkan dari satu tapak perkhidmatan kewangan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . sementara itu juga menangkatkan beberapa persoalan rumit privasi pesakit dan psikologi. dan isu-isu liabiliti adalah sama berat. Kemajuan dalam bahagian ini adalah perlu bagi Internet untuk berevolusi daripada sesuatu yang kelam-kabut. seperti membekalkan interaksi data ubat di Internet. Apa yang merumitkan lagi perbahasan adalah penyedia perkhidmatan yang menawarkan laluan percuma kepada individu sebagai balasan kepada pendedahan untuk tajaan pengiklanan. perlaksanaan preskripsi secara dalam talian masih belum berkembang. Satu isu yang menerima perhatian yang banyak adalah harga dan kos penemuan. latihan-latihan diagnostik. set tradisional pengurusan perkhidmatan rangkaian: pengurusan kerosakan/kesalahan. dengan penulisan yang banyak – atau megabait – artikel perubatan yang sangat teknikal bertujuan untuk pengguna-pengguna serta ahli perubatan profesional bagi memenuhi kedua-dua kandungan dan kaedah mencari. Walaupun preskripsi pesanan mel pernah mendapat peratusan yang signifikan bagi perbelanjaan wang pada preskripsi ubat pada setiap tahun. boleh membawa idea mengurus penjagaan kesihatan kepada satu tahap baru. Terdapat orang lain bagi membantu penyelidikan perubatan. ITU mentakrifkan apa yang kini dipertimbangkan. Membina satu tapak farmasi memerlukan komitmen kepada keselamatan dan infrastruktur keselamatan dan infrastruktur perkhidmatan pelanggan yang serupa kepada reka bentuk yang dibangunkan oleh ahli pembrokeran dalam talian.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Sekumpulan ahli perniagaan menawarkan aplikasi-aplikasi bagi keperluan pesakit dan doktor. pengurusan tatarajah (konfigurasi). Pembangunan garis panduan internet-ready. Walaupun sesetengah syarikat telah membawa langkah-langkah untuk membina apothecaries maya. bebas. prestasi dan keselamatan. Satu perbahasan tentang penggunaan yang sesuai bagi penggunaan berasaskan penentuan harga lawan pembayaran ke atas satu langganan atau bayaran tetap asas. koleksi entiti-entiti yang longgar kepada satu rangkaian kualiti sistem telefon yang terurus. Trend tersebut adalah satu pertumbuhan meningkat aktivisme dan kepenggunaan pesakit. Pada tahun 1992. hanya sedikit jika mana-mana berkemampuan memberi kuasa pesanan baru dan isi dan menjejaki preskripsi menggunakan maklumat yang disiarkan di internet. perakaunan. kajian kes dan perbincangan dan perbahasan. senarai semak dan templat lengkap dengan pelbagai maklumat.

) untuk setiap sistem yang bergantung kepada suatu aktiviti perniagaan. yang menghadkan akses kepada sesetengah set perniagaan pra-layak dan rakan mereka. dan setiap sistem yang berurusan dengan maklumat yang sensitif. ia juga adalah penting untuk mengenal pasti mana-mana sistem-sistem yang mengandungi maklumat yang sensitif atau sulit.  Kedua. dan sebagainya. satu penunjuk nilai relatif keutamaan unsur itu kepada perniagaan. Aktiviti-aktiviti perniagaan adalah proses-proses dan fungsi-fungsi ditawarkan pengeluaran kepada yang menerangkan perkhidmatan Pemilik yang aktiviti pelanggan-pelanggan.  Langkah ketiga adalah untuk menganggarkan satu tempoh masa henti (downtime period) yang boleh diterima (jam. satu penyedia perkhidmatan rangkaian tunggal bertanggungjawab untuk menyelesaikannya. penyelesaian-penyelesaian khusus bersama dengan peraturan-peraturan eksplisit dan prosedur-prosedur operasi mungkin jawapannya. Ia mengandungi beberapa langkah:  Pertama. Bagi sesetengah syarikat. satu tempoh masa henti yang boleh Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Beberapa syarikat lain akan bergantung kepada extranets. penyelesaian-penyelesaian standard di luar rak ke atas internet awam adalah sesuatu yang memuaskan. Sesetengah lain pula menggunakan internet untuk membeli bahanbahan nilai lebih rendah sementara menyimpan pembelian nilai tinggi di VAN. atau rangkaian swasta maya. Pada ketika ini. Bagi lain-lain. Contingency Planning (Rancangan Luar Jangkaan) Oleh sebab rangkaian berasaskan aplikasi menjadi semakin misi kritikal. Dengan VANs. Oleh sebab kebanyakan aktiviti adalah berkitaran. bertanggungjawab kepada operasi harian yang sedang dijalankan. satu kriteria keputusan utama menjadi kualiti tahap perkhidmatan yang diperlukan. kenal pasti aktiviti-aktiviti perniagaan yang kritikal dan pemilik aktiviti. jika sebarang permasalahan timbul. hari. pemilik setiap aktiviti perniagaan perlu mengenal pasti sistemsistem yang kritikal dan maklumat. minggu.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Secara keseluruhannya. syarikat-syarikat mencari alternatif-alternatif paling sesuai untuk keperluan-keperluan perniagaan mereka yang segera. Sistem-sistem kritikal adalah aplikasi-aplikasi yang dikomputerkan atau proses-proses manual yang perlu ditempatkan untuk menyokong aktiviti perniagaan yang kritikal. Ini bertindak seperti satu pemberat untuk aktiviti. Business Impact Analysis dijalankan untuk mengenalpasti fungsi-fungsi perniagaan kritikal.

000. aplikasi-aplikasi. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Sebagai contoh. ia adalah kehilangan pendapatan langsung. Ia mengambil masa empat jam bagi memulihkan rangkaian. tetapi maknanya adalah sama: mesti ada satu pelan untuk mengembalikan perkhidmatan dalam keadaan malapetaka utama. pengecaman pengguna dan kakitangan. pengurus-pengurus seharusnya bermula dengan suatu senario yang mencirikan tarikh dan masa bagi outage.500 seminit. kerosakan ini akan menelan belanja $8. Bahagian-bahagian yang seharusnya diliputi termasuklah servers. pengurusan data. Malapetakamalapetaka ini tidak terhad kepada mereka yang memberi kesan secara langsung kepada kemudahan organisasi. Ia juga adalah bernilai sama ada pengguna boleh melakukan sebarang kerja semasa outage. Para penganalisis umumnya menganggap satu kes senario terburuk semasa mempertimbangkan persoalan ini. Kos-kos amat berbeza dengan persekitaran pengkomputeran. outage mungkin menelan belanja sebanyak $400. rangkaian operasi-operasi dan pentadbiran. kesan kerosakan kepada pusat telefon menukarkan kelengkapan atau kemudahan pengumpulan data kritikal juga perlu dipertimbangkan Untuk mengira kehilangan produktiviti dan hasil pendapatan yang berpunca daripada masa henti (downtime). aplikasi-aplikasi perniagaan dan pengguna.  Akhirnya.000 kepada agensi pelancongan tersebut dalam perbelanjaan sahaja. Lebih buruk lagi. bagi kebanyakan organisasi. Dengan setiap pengguna menghasilkan $20 sejam. Mereka yang tidak suka kepada malapetaka ini memanggil proses ini rancangan luar jangkaan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN diterima mungkin berbeza bergantung kepada masa dalam setahun apabila satu outage mungkin berlaku. Mengira kos produktiviti yang hilang adalah satu perkara mendarabkan tempoh dan bilangan pengguna yang terjejas dengan purata gaji pengguna.150 seminit untuk satu rangkaian jualan tiket telefon. Jika bahagian agensi pelancongan yang sama biasanya menempah $100. Sebagai contoh. dan sepanjang masa tersebut kebanyakan pengguna tidak produktif sepenuhnya. katakan bahawa satu server untuk 100 orang pengguna rosak di satu agensi pelancongan yang besar. pemilik aktiviti dan pengurus sistem dapat mengenal pasti risiko-risiko. menentukan magnitud mereka dan mengenal pasti perlindungan. jenisnya dan tempoh dan bilangan pengguna yang terjejas. seperti berlawanan dengan $1.000 bernilai sejam tempahan. penyelidikan pasaran menunjukkan bahawa masa henti rangkaian pada satu firma pembrokeran boleh engakibatkan kos $107.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Lebihan (terutama sekali dalam hubungan komunikasi dan bekalan tenaga) umumnya dilihat seperti jawapan. Satu alternatif memproses tapak untuk sistem-sistem misi kritikal seharusnya wujud, dan bukan dalam bangunan yang sama. Sesetengah organisasi menggerakkan sistem-sistem fungsian legasi kepada satu alternatif memproses tapak; orang lain membuat perjanjian-perjanjian timbal balas sandar (backup agreements) dengan pengguna yang dipadankan. Kesan kepada keupayaan perancangan adalah jelas. Storan data sandar (backup) di luar tapak turut dianggap bijak, kedua-duanya untuk perancangan malapetaka dan tujuan keselamatan.

Perbincangan

1. Huraikan ciri-ciri yang membezakan internet daripada jenis-jenis WAN yang lain. 2. Huraikan dalam ayat anda sendiri bagaimana maklumat dipindahkan melalui Internet, WAN dan VAN. Apakah perkara-perkara yang harus

dipertimbangkan oleh syarikat-syarikat ketika membuat keputusan terhadap jenis rangkaian yang paling sesuai untuk keperluan mereka? 3. Mengapa rancangan luar jangkaan adalah penting? Huraikan dengan terperinci konsep dan langkah-langkah yang terlibat.

Persekitaran ekonomi dan organisasi
Kitaran pengeluaran melibatkan pemerolehan bahan-bahan mentah atau komponenkomponen, dan menghasilkannya kepada satu produk yang boleh diterima kepada seseorang pelanggan. Setiap langkah dalam kitaran pengeluaran akan menambah nilai sesuatu bahan mentah yang asal. Menjelaskan tentang sesuatu firma memilih untuk membeli komponen-komponen atau perkhidmatan-perkhidmatan dalam pasaran

terbuka, atau untuk mengeluarkan mereka in-house, merupakan satu soalan tradisional bagi sosiologi ekonomi dan organisasi. Satu senarai unsur-unsur yang perlu dipertimbangkan untuk membuat dan menjual satu majalah berita, sebagai contoh, termasuklah: laporan; penulisan; penyuntingan; gambar-gambar; tipografi; reka letak; kertas; percetakan; perkhidmatan langganan; label bungkusan; dan pengagihan fizikal. Sesebuah firma mestilah memutuskan untuk mengeluarkan setiap barangan atau perkhidmatannya sendiri, atau membelinya daripada pembekal. Kebanyakan majalah-majalah berita tidak memiliki
Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN kilang kertas atau percetakan akhbar, tetapi mereka mengupah editor-editor sebagai kakitangan bergaji. Mereka boleh mengarahkan kumpulan pemberita mereka untuk menulis sebuah cerita, mencetak semula sebuah cerita daripada satu wire-service, atau mereka mungkin mentauliahkan seseorang daripada seorang pekerja bebas. Gambargambar pula mungkin didapati daripada jurufoto mereka sendiri, atau mereka mungkin membelinya daripada stock house. Tinggalkan sebentar faktor-faktor sosial yang berpotensi seperti nepotisme, fahaman perlindungan dan tindakan pengakuan, dua faktor terpenting dalam menerangkan keputusan “make-or-buy" adalah (a) pengaruh sikap oportunis

(opportunistic behaviour) firma lain dan (b) kos urus niaga (transaksi). Penjual mungkin akan mengambil kesempatan (cth. menaikkan harga lebih tinggi daripada sepatutnya) apabila mereka menyedari bahawa pengguna bergantung kepada sesuatu barang tersebut dan tidak mudah mendapatkannya di tempat lain. Sebuah syarikat boleh dipengaruhi (vulnerable) untuk bersikap oportunis disebabkan beberapa keadaan:

 

Ketentuan tapak (Site specificity): produk (cth. bahan-bahan mentah) hanya boleh didapati di suatu tapak tertentu. Ketentuan aset fizikal (Physical asset specificity): produk tersebut tidak boleh digunakan untuk perkara lain, dan sebab itu adalah ia hanya berguna kepada seseorang pelanggan.

  

Ketentuan aset manusia (Human asset specificity): kemahiran tertentu diperlukan untuk mengeluarkan atau menggunakan sesuatu produk. Ketentuan masa (Time specificity): produk hanya berguna bagi suatu tempoh masa tertentu (cth. ia akan rosak). Kerumitan produk (Product complexity): maklumat tentang produk adalah kompleks. Pelanggan menghadapi kesukaran memperincikan apa yang mereka mahu dan mencari melalui alternatif-alternatif bagi mencari pembekal terbaik.

Bagi pembeli, masa dan sumber yang terlibat dalam menetapkan pembekalpembekal yang berpotensi dan menilai penawaran produk mereka melibatkan satu kos ketara. Begitu juga dengan penjual, mereka mesti mengiklankan produk-produk mereka, dan menyediakan maklumat tentang kos-kos penghantaran dan ketersediaan (boleh didapati apabila diperlukan). Mendapatkan dan menilai maklumat adalah lebih sukar (oleh itu, lebih belanja) apabila terdapat banyak pembekal-pembekal yang berpotensi;
Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN apabila pembekal-pembekal terpisah secara geografi; apabila terdapat banyak produk yang setanding dalam industri itu; dan apabila harga atau produk berubah dengan cepat. Di sebalik kos mencari produk dan pembekal-pembekal yang bersesuaian, firmafirma mempunyai tambahan kos urus niaga (transaction costs) apabila mereka menentukan kontrak-kontrak, menguatkuasakan kontrak-kontrak dan mengendalikan penyelesaian kewangan. Apabila satu urus niaga telah dipersetujui, pelanggan itu perlu untuk memastikan pembekal-pembekal memahami syarat-syarat bagi kontrak (sebagai contoh, jadual penghantaran dan kawalan kualiti). Apabila barang-barang tersebut telah dihantar, pelanggan perlu menerima satu invois dan pembekal perlu dibayar. Pemantauan, urusan bil dan pembayaran untuk sejumlah besar pelanggan dan pembekal boleh menjadi mahal.

Market and Hierarchies (Pasaran Dan Hierarki-hierarki) Pasaran (Markets) adalah bermaksud memudahkan urus niaga antara pembeli-pembeli dan pembekal-pembekal. Hierarki-hierarki (Hierarchies) merupakan perhubungan pembekal-pelanggan yang bertahan lama, diselaraskan oleh pengurusan lebih dari kuasa pasaran (market forces). Semasa satu mekanisme pasaran bekerja, pembeli membeli daripada manamana pembekal yang menawarkan kombinasi sifat terbaik seperti harga, kuantiti yang boleh didapati, piawaian kualiti, jadual penghantaran, dan sebagainya. Perhubungan antara pembeli dan penjual adalah singkat, pembelian ditamatkan dengan satu urus niaga oleh transaksi asas. Di bawah satu mekanisme berhierarki, seorang pembeli tidak memilih daripada antara banyak penjual yang berpotensi, tetapi sebaliknya memperoleh barangan dan perkhidmatan daripada sebuah pembekal yang ditentukan. Pada dasarnya, firma tersebut memilih sebuah pembekal bagi sejumlah urus niaga, dan hubungan mereka ditentukan dalam satu perjanjian. Dalam suatu persekitaran pasaran, pelanggan boleh meninjau untuk

mendapatkan gabungan harga yang terbaik, kualiti atau lain-lain sifat yang diinginkan. Oleh sebab persaingan antara pembekal-pembekal mewujudkan pelbagai pilihan, pembeli tidak perlu mengadakan tebusan untuk sikap oportunis pembekal. Kebanyakan ahli ekonomi percaya bahawa pasaran secara umumnya merupakan mekanismemekanisme yang lebih efisien untuk pembelian daripada hierarki-hierarki. Hierarki-hierarki terbentuk apabila kos urus niaga adalah tinggi, bekalan-bekalan mestilah dijamin, dan/atau pembekal-pembekal tidak cukup kompetitif untuk
Sulit

Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM

Menggunakan rangkaian elektronik untuk mengurangkan kos mencari barangan dan perkhidmatan yang bersesuaian disebut sebagai “kesan pembrokeran elektronik" (the electronic brokerage effect). Sebaliknya. Oleh sebab teknologi menjadikan firma-firma mudah untuk mencari melalui banyak kemungkinan. Ciri-ciri Utama Sifat Skop Komunikasi Darjah fleksibiliti Kekuatan hubungan Pasaran Bebas Urus niaga tunggal Rundingan Tinggi Rendah Hierarki Bergantungan Satu siri urus niaga Rutin Rendah Sederhana kepada tinggi Electronic Markets (Pasaran-pasaran Elektronik) Dalam tempat di mana pasaran dijalankan. pemerihal piawai produk piawai dan teknik-teknik seumpama untuk fotograf. muzik. Program-program perbandingan yang pintar boleh meningkatkan bilangan bagi alternatif-alternatif serta kualiti alternatif terakhir yang dipilih. Sebagai contoh. Firma-firma mungkin cenderung untuk membina hubungan pasaran dengan rakan dagangan mereka apabila mereka menggunakan rangkaian-rangkaian untuk mengurangkan kos-kos pencarian. Mereka membantu pembeli-pembeli untuk menilai tawaran-tawaran pelbagai pembekal dengan cepat. beberapa perkhidmatan wujud yang menghubungkan pembeli dan penjual yang berbeza melalui perkongsian sumber maklumat (seperti satu pangkalan data berpusat yang diselenggara atau Jaringan Sejagat terpencar) dan menyediakan alat-alat untuk mencari data. dan video telah terbukti amat sukar untuk dibangunkan. sepuluh digit ISBN boleh menerangkan sesuatu buku disebabkan teknologi maklumat yang diaplikasikan. Perundingan suatu kontrak yang meliputi pelbagai urus niaga mengimbangi kos carian (search costs). pembeli-pembeli mencari penjual-penjual. Teknologi maklumat boleh juga digunakan bagi mengurangkan kerumitan produk. mereka boleh menggunakan rangkaianrangkaian ini bagi membangunkan sejumlah besar kumpulan pembekal. bagi beberapa tujuan. dan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Kemudahan rangkaian seperti perkhidmatan direktori memudahkan untuk mengesan sejumlah besar pembekal yang berpotensi. hubungan jangka panjang antara pembeli dan penjual dapat mengurangkan kos urus niaga. Dalam pasaran elektronik.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN menghadkan oportunisme. mudah dan murah. Mengekalkan kestabilan. di samping mengurangkan kos proses pemilihan.

pemberitahuan invois dan pengiriman dengan lebih cepat. Perolehan rutin automatik juga bermaksud kakitangan perolehan mempunyai lebih masa untuk memfokuskan kepada perundingan meletakkan harga yang lebih baik dan membina hubungan dengan pembekal. EDI adalah satu standard untuk menyusun dan menghantar maklumat antara komputer-komputer. Bekalan bersepadu yang berangkaian membantu untuk meminimakan inventori dan mengurangkan modal kerja dengan menambah darjah penglihatan peringkat stok. mengenakan konstren yang ketat kepada penyelarasan organisasi. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Rakan sepasangan (partners) disepadukan kepada satu takat yang ketara (significant) melalui penggunaan sistem maklumat dan rangkaian telekomunikasi. Satu contoh adalah seperti sistem pertukaran data elektronik (electronic data interchange – EDI) yang menyambungkan satu poin terminal jualan peruncit kepada sistem penghantaran pembekal mereka. Electronics Hierarchies (Hierarki-hierarki Elektronik) Firma-firma yang menggunakan rangkaian-rangkaian untuk mengurangkan kos integrasi membangunkan perhubungan berhierarki jangka masa panjang dengan rakan dagangan mereka.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN menunjukkan sedikit kesetiaan kepada pembekal-pembekal tertentu melalui satu siri urus niaga. mengurangkan kemungkinan peruncit kehabisan stok bagi barangan yang selalu dibeli. Mewujudkan perhubungan elektronik dengan pembekal-pembekal besar dan pelangganpelanggan membolehkan syarikat-syarikat untuk menghantar dan menerima pesanan belian. selalunya melebihi rangkaian komunikasi swasta (disebut value-added networks atau VANs). Keadah operasi ini juga disebut pengurusan inventori just-in-time (just-in-time inventory management – JIT).

Pendekatan ini memerlukan padanan tiga item – nombor bahagian. pembuatan dan jualan. seorang kerani akan memeriksa pangkalan data bagi melihat sama ada ianya bersesuaian dengan pesanan belian yang belum dibayar. Di bawah suatu sistem lama di Ford. rekod-rekod penerimaan. Jabatan perakaunan mengakhirinya dengan memadankan 14 data item antara pesanan belian.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Dalam tahun 1980an. jabatan pembelian memulakan satu pesanan dengan memasukkan ia ke dalam sebuah pangkalan data on-line. Kini. dan komputer menyediakan semakan. unit bagi ukuran. apabila jabatan pembelian (purchasing department) menulis satu pesanan belian. yang akan menerangkan akaun perlu dibayar dihantar kepada vendor. dan kod pembekal – antara pesanan belian dan rekod penerimaan. Kerani yang menerima akan menghantar salinan tersebut ke akaun perlu dibayar apabila barang-barang itu telah diterima. ia akan ditolak). ia menghantar satu salinan penerimaan dokumen kepada akaun perlu dibayar jabatan dan kepada dok yang menerima. kerana Ford telah bertanyakan kepada pembekal-pembekalnya untuk tidak menghantarnya. dan menggunakan kebanyakan daripada masanya untuk menyelesaikan yang tidak sepadan. Mereka memberikan respon terlebih dahulu dengan memisahkan halangan-halangan organisasi dalaman yang semakin berkembang antara bahagian-bahagian reka bentuk. bilangan kali pusingan yang lebih rendah yang direalisasi oleh syarikat-syarikat Jepun menunjukkan syarikat-syarikat Amerika berhadapan dengan satu cabaran kompetitif yang serius. Tiada invois diperlukan. Langkah kedua mereka adalah meningkatkan komunikasi dengan pembekal-pembekal utama. kerani itu akan memasukkannya ke dalam pangkalan data (jika tidak. Apabila barangan sampai di dok penerima. Padanan dibuat secara automatik. dan vendor itu akan menghantar satu invois. Jika barang-barang itu diterima. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan invois sebelum vendor boleh dibayar.

26 setiap kenderaan. Satu lagi contoh adalah integrasi sistem-sistem CAD/CAM antara satu reka bentuk cip komputer firma dan satu faundri silikon yang membenarkan pereka-pereka cip untuk memantau proses pembuatan dan mempunyai lebih kelonggaran dalam mengubah ciptaan mereka. pelaksanaan serentak JIT dan EDI merupakan suatu sebab kritikal bagi faedah yang menarik. Chrysler mengeluarkan 2. susut nilai. Simpanan dalam proses kos-kos (storan. invois membentuk asas bagi sistem-sistem perakaunan mereka (sekurang-kurangnya satu pembekal Ford menyesuaikan diri dengan meneruskan mencetak invois. Di Chrysler.2 juta kenderaan dan mempunyai 17 juta transaksi-transaksi EDI dengan pelanggan-pelanggannya. dalam banyak kes. dan mereka dibuangkan). The Commercial Transaction (Urus Niaga Komersil) Generalisasi pandangan ahli ekonomi tentang pasaran-pasaran dan hierarki-hierarki membawa kepada suatu kesimpulan pandangan bagi urus niaga dan dari situ. Pada 1988. bagi simpanan melebihi $100 seunit. Tambahan pula. tetapi sebaliknya menghantarnya kepada Ford. kitaran masa pengeluaran) telah dianggarkan pada $62. Vendor-vendor perlu menyesuaikan diri. dan mereka terpaksa membuat keputusan sama ada perlu atau tidak untuk menerima barangan. manakala aspek tidak kelihatan pula meneruskan secara tertutup antara syarikat-syarikat dan tertumpu kepada pemprosesan urus niaga antara rakan perniagaan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Ejen-ejen pembelian perlu memikul tanggungjawab untuk memastikan data pembekal (seperti di mana untuk menghantar cek) adalah betul. faedah tidak nyata seperti kualiti produk juga adalah jelas. Simpanan daripada persediaan dokumen elektronik dan penghantaran telah dianggarkan $38. Aspek dapat dilihat adalah bermatlamatkan pasaran pengguna yang luas. Kerani-kerani di dok penerima perlu belajar untuk menggunakan terminal komputer bagi memeriksa penghantaran.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Perubahan-perubahan dalam proses pembelian bermakna satu pengagihan semula tanggungjawab yang radikal.63 setiap kenderaan. tercetus idea bahawa terdapat satu aspek “dapat dilihat (visible)" dan satu aspek “tidak kelihatan (unvisible)" untuk perdagangan elektronik.

menganalisis dan menyebarkan maklumat. dan tarikh penghantaran. Model empat fasa boleh menerangkan tentang kos urus niaga. 4. Bagi ahli ekonomi. bergantung pada sifat rangkaian pengangkutan. definisi kepada satu pasaran “sempurna" apabila setiap pembeli yang berpotensi mendapat maklumat yang “sempurna" : tiada seorang yang mendapat maklumat yang orang lain tidak ada. Kos mengangkut barang-barang. berdasarkan kepada perbandingan sifat. Penemuan Prepurchase (Prepurchase Discovery): takrif bagi keperluankeperluan dan mencari ruang maklumat yang lebih besar bagi satu set produk yang berkemampuan yang bersesuaian dengan keperluan. oportunisme dan gangguan di mana hierarki-hierarki menyebabkan keunggulan pasaran-pasaran sempurna ahli ekonomi: 1. pembekal-pembekal yang dapat menepati keperluan-keperluan itu adalah dicari. Termasuk rundingan dengan pedagangpedagang untuk syarat-syarat yang sesuai seperti harga. Tambahan lagi. Dalam dunia sebenar. pulangan produk dan kecacatan produk. tidak wujud halangan kepada pergerakan – ini bermakna untuk memudahkan model dengan membuang batasan realiti. Maklumat tentang produk dan syarat-syarat transaksi adalah perlu pada ketika ini. masa dan keinginan. infrastruktur menjadi masalah. Keperluan pelanggan didefinisikan dalam konteks produk. model ini bermula pada persepsi ahli ekonomi tentang sesebuah pasaran. Interaksi Postpurchase (Postpurchase Interaction): perkhidmatan pelanggan dan sokongan untuk memberi perhatian aduan-aduan pelanggan. termasuk maklumat. 3. 2.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Sama ada dapat dilihat atau tidak kelihatan. ketersediaan. tetapi Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Penyempurnaan Pembelian (Purchase Consummation): penghantaran produk. Pemilihan Dan Komitmen (Selection and Commitment): pemilihan sesuatu produk dan pembekal daripada penemuan set. Penemuan Prepurchase adalah penting dalam kedua-dua pasaran dan hierarki. mekanisme pembayaran dan aliran maklumat dan dokumen yang berkaitan dengan pembelian. Aliran maklumat memerlukan beberapa infrastruktur untuk menggumpul. Jurang antara pasaran sempurna ahli ekonomi dan dunia sebenar sudah jelas: akses kepada infrastruktur dan pulangan kepada pelaburan tidak akan diagih sama rata dan seterusnya akan memberi kesan kepada kos urus niaga. Membina infrastruktur ini memerlukan pelaburan dan pelaburan tidak dibuat tanpa prospek ganjaran sebagai balasan.

Pembeli juga perlu membayar produk tersebut. disinilah ahli ekonomi menemui pasaran yang dipisahkan oleh hierarki: satu urus niaga tunggal boleh disusun. penjual dan sokongan pembekal. yang mana ia memerlukan komunikasi pemasaran selanjutnya untuk mengembangkan kesetiaan pada jenama. kualiti dan masa penghantaran perlu ditepati. atau pembayaran dan mengesahkan ketulenan kesahan instrumen pampasan mungkin akan diminta. tetapi akan juga mencari pendapat orang yang telah membeli produk yang sama atau produk yang serupa. Akhirnya. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Pembeli boleh mengutamakan kepada syarat-syarat penghantaran atau kualiti. Produk (barangan atau perkhidmatan) mesti dihantar daripada penjual kepada pembeli. Walaupun penyempurnaan urusan pembelian kelihatan seperti satu perkara mudah. dan pendapat-pendapat tersebut akan dinilai. yang akan disempurnakan melalui satu tempoh masa (hubungan berhierarki). atau menghabiskan inventori yang berlebihan pada satu harga yang tidak melebihi daripada ofset kos yang dibawa. dengan tiada komitmen (hubungan pasaran). Pemilihan seorang pembekal dan komitmen untuk membeli memerlukan rundingan syarat-syarat berbeza daripada yang lain bagi satu siri urus niaga.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN tiada komitmen diperlukan atau diberi. yang sering melibatkan pihak ketiga khusus dalam pengangkutan. interaksi Postpurchase adalah bahagian yang penting bagi urus niaga. Workflow (aliran kerja) Menggunakan teknologi untuk perdagangan memerlukan beberapa struktur yang ditentukan bagi pelaksanaan dalam persekitaran yang abstrak seperti yang telah dihuraikan di atas. Oleh sebab itu. atau satu siri urus niaga boleh dirunding. dan tugas-tugas dibahagikan antara pembeli. Komputer-komputer dan rangkaian-rangkaian mestilah dirancang. terdapat satu rangkaian pihak ketiga yang akan terlibat dalam menguruskan pembayaran. atau apabila maklumat tentang produk tersebut sukar untuk ditafsirkan. Pada peringkat ini. Walaupun membayar dalam bentuk wang tunai. Pelanggan tidak akan bergantung kepada vendor sahaja. Kuantiti. pengumpulan maklumat dan penilaian adalah penting. Proses membuat keputusan mungkin panjang bagi kes produk yang kompleks. Sebagai tambahan. pembeli dan penjual mesti bersetuju dengan syarat-syarat urus niaga yang telah ditetapkan. penjual mungkin mahu mendorong pembeli membeli produk itu sekali lagi. yang mungkin mendorong mereka untuk membayar satu premium luar yang dikeluarkan oleh seorang penjual yang terikat dengan oportunisme. pada hakikatnya ia melibatkan beberapa pihak yang berlainan selain daripada pembeli dan penjual. Dalam kedua-dua kes ini.

dan ia biasanya boleh ditentukan masanya. banyak interaksi kompleks dapat ditakrifkan. Di tahap paling endah.  Sekali satu transaksi telah sempurna. Suatu aktiviti adalah satu set tindakan-tindakan yang terbatas yang mempunyai satu permulaan boleh ditakrifkan dan kesimpulan.ATMs) boleh dipercayai.  Setiap transaksi adalah satu set perubahan yang lengkap dan mereka diasingkan (isolated) daripada mana-mana transaksi lain yang dilakukan pada masa yang sama. perubahan tersebut adalah tahan lama (durable). Consistent. dan akibat bagi aktiviti tersebut. Takrif ini merupakan takrif yang menjadikan mesin wang automatik (automatic teller machines . Mengikut satu proses yang jelas (satu siri langkah-langkah atau perantaraan keadaan). Takrif ini menyatakan bahawa transaksi:      Mempunyai satu permulaan yang jelas dan satu hujung yang jelas. (Atom. Meninggalkan pertukaran data dalam pangkalan data jika transaksi berjaya atau tidak berubah jika ia gagal. Isolated and Durable. Boleh gagal dalam beberapa cara. perubahan-perubahan itu menjadi tetap. dan dibenarkan untuk bekerja dengan sistem-sistem yang lain dalam sesuatu bank-bank. ini bermakna transaksi-transaksi itu adalah konsisten (consistent). Aliran kerja (workflow) adalah satu laluan item yang jelas melalui satu atau banyak proses di mana setiap aktiviti mempunyai kesan terhadap item itu. Konsisten. Di sebalik transaksi. tetapi berjaya hanya dengan satu cara. teori sistem pengurusan pangkalan data (database management system – DBMS) menyediakan satu takrif eksplisit tentang urus niaga (transaksi). Terpencil Dan Tahan)   Suatu transaksi adalah satu set aktiviti yang dianggap sebagai satu aktiviti tunggal atau atom (atomic) yang dilakukan oleh sistem. Satu transaksi bagi jenis yang ditentukan akan sentiasa membuat perubahan-perubahan yang sama untuk pangkalan data. Pada akhirnya berjaya atau gagal (keadaan akhir). Satu cara mudah untuk mengingati sifat-sifat transaksi adalah akronim ACID: Atomic. ditakrifkan sepenuhnya. Suatu proses adalah satu set aktiviti-aktiviti yang saling berkaitan yang menghasilkan satu produk atau perkhidmatan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Perspektif ekonomi dan pemasaran boleh menjadi agak abstrak manakala pengurusan dan perspektif khususnya teknologi mestilah konkrit. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

Gabungan perspektif aliran kerja dengan empat fasa proses pembelian membawa satu takrif kepada satu set peranan-peranan khusus untuk perdagangan elektronik. jika satu transaksi gagal. selalunya sebahagiannya dibantu secara manual dan sebahagiannya secara berkomputer yang dijalankan bagi mencapai beberapa hasil tertentu (spesifik). Pada dasarnya. diperlukan untuk keperluan dan keinginan manusia. tetapi ia hanya satu cara untuk satu matlamat. setiap satunya dengan tujuan atau motif mereka sendiri di sebalik proses tersebut. satu transaksi baru mesti dimulakan untuk menyiapkannya. Bagi setiap empat fasa yang diterangkan di atas menunjukkan komunikasi dan interaksi antara dua perbezaan “aliran" aktiviti. hotel menyediakan penginapan untuk dua ahli perniagaan yang akan berunding untuk suatu kontrak syarikat mereka. peranan-peranan yang ditentukan bagi perdagangan elektronik adalah lebih terhad kepada persekitaran perniagaan tradisional kerana pergantungan kepada teknologi. transaksi-transaksi boleh dipercayai dan menyediakan peluang-peluang untuk perniagaan baru.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Suatu tugas adalah beberapa aktiviti yang boleh dikenal pasti. Satu ciri utama bagi spesifikasi tugas adalah pengguna itu boleh memberitahu bila tugas tersebut telah siap. ia mungkin tertakluk kepada gangguan atau kelewatan. adalah di mana proses seorang pelanggan berinteraksi dengan process seorang pembekal. manakala aliran kerja boleh berlelar (berulang-ulang). Perdagangan akan sentiasa berorientasikan manusia. Pihak lain terlibat bagi membantu menjayakan tujuan tersebut. transaksi biasanya adalah mekanikal senyap. Transaksi-transaksi adalah pada dasarnya menyerupai kepada aktiviti-aktiviti yang dijelaskan dalam aliran kerja. Bagaimanapun. manakala aliran kerja meliputi lebih banyak interaksi kompleks. Begitulah setiap tugas mempunyai satu permulaan yang jelas dan satu penghujung yang jelas. Satu urus niaga komersil. dalam konsep aliran kerja. Bagaimanapun. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . bank menyediakan perkhidmatan untuk pengurusan tunai. Tugas ini lazimnya digerakkan oleh satu aktiviti perniagaan (business event) dan mungkin terdiri daripada beberapa tugas-tugas kecil. Transaksitransaksi adalah sama ada berjaya atau gagal. Perdagangan elektronik boleh menjadikan aliran kerja lebih efisien. setiap satu mungkin melibatkan interaksi dengan pengguna atau proses yang berbeza. manakala aliran kerja pula menjangkakan bahawa aktiviti-aktiviti akan menjadi terganggu atau tertangguh. Terdapat satu had nilai teknologi boleh ditambah. syarikat penerbangan menyediakan pengangkutan.

Contoh penggunaan transaksi elektronik kepada pembelian sebenar sangat banyak. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .   Menghubungi beberapa syarikat penerbangan untuk mendapatkan jadual penerbangan dan membeli tiket di lapangan terbang dengan kad kredit. Meminta ejen pelancongan untuk memberi satu senarai penerbanganpenerbangan. Mereka membantu pembeli-pembeli menilai tawaran-tawaran daripada pelbagai pembekal.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Semua atau mana-mana bahagian bagi proses urus niaga boleh dilakukan secara on-line melalui penggunaan teknologi dan rangkaian-rangkaian. Contoh ini menjelaskan gabungan sistem-sistem dalam kehidupan sebenar. anda mungkin:   Mencari penerbangan yang anda mahu melalui internet dan juga mencari satu ejen pelancongan tempatan di mana ia boleh dibeli secara tunai. Sistem yang “tidak kelihatan" bekerja secara sulit antara syarikat-syarikat dan ia tertumpu kepada pemprosesan urus niaga antara rakan perniagaan. memilih satu daripadanya dan pergi ke ATM untuk mengeluarkan wang tunai dan kembali untuk membuat pembelian. Jika anda mahu sekeping tiket kapal terbang dari London ke Singapura. Perkhidmatan yang “dapat dilihat” menghubungkan pembeli dan penjual melalui satu perkongsian sumber maklumat dan menyediakan alat-alat untuk mencari dan menganalisis data. Diberi sekeping tiket oleh syarikat yang dibilkan secara bulanan untuk perbelanjaan perjalanan dan membayar melalui EFT.

Apakah perbezaan-perbezaan antara sistem pasaran dan sistem hierarki? Huraikan satu contoh dimana suatu syarikat akan lebih memilih untuk berkerja dalam satu hierarki. 3. “Mengaplikasikan teknologi dalam perdagangan memerlukan beberapa struktur yang telah ditentukan (definite structure) untuk pelaksanaan". Mengapa? 2. Apakah risiko-risiko yang syarikat harus berjaga-jaga? Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Jelaskan empat cara yang berbeza sesebuah syarikat kereta mungkin menjual produknya dengan menggabungkan transaksi-transaksi elektronik dan pembelian realiti (realworld purchasing).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Perbincangan 1. Bolehkah anda mengatakan akaun bank anda adalah satu hubungan berhierarki? 4. Syarikat-syarikat boleh memilih untuk membawa mana-mana atau semua transaksi mereka proses secara dalam talian. Beri tiga contoh kelebihannya. Huraikan bagaimana satu syarikat menggunakan rangkaian-rangkaian untuk menjadi lebih bersepadu.

perkhidmatan pembelajaran. video game. Pengguna suka berbelanja/ membeli belah secara online kerana mereka mendapati banyak barang yang terdapat melebihi daripada barang di kedai biasa. Pemasaran secara terus dan pengiklanan telah berkembang kerana perhubungan yang rapat antara kumpulan-kumpulan membuatkannya lain di dalam untuk internet mendatangkan sasaran keuntungan. Membeli-belh secara online tiada hubungan secara terus dgn empunya kedai dan kecepatan yang di peroleh dalam persekitaran online ini. mereka juga boleh mendapatkan lebih informasi untuk membuat keputusan dalam membeli barangan. Pengguna yang sibuk moleh menjimatkan masa dan mendapati bahawa membeli belah lebih mudah apabila peniaga melayan mereka secara individu.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PERSEKITARAN PENGGUNA Bisnes invest dalam teknologi maklumat dan e-dagang adalah untuk meningkatkan produktiviti. dan meluaskan servis pengguna. di mana jualan di hasilkan dalam internet tetapi produk itu diterima dari segi fizikal. mengurangkan kos. muzik. boleh menurunkan harga dan meningkatkan kualiti. Secara online. Penerimaan digital bagi barangan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Melakukan perniagaan melalui kedai. perkhidmatan banking. Banyak syarikat menerima akibat daripada keuntungan yang cepat dengan meletakkan pesanan dan operasi servis pelanggan di internet. Internet dan teknologi baru yang lain juga menggalakkan perniagaan untuk menjelajah. Jualan runcit barangan. Kualiti servis pengguna juga boleh di perkembangkan. tambahan pula dengan kos yang rendah untuk perniagaan internet. dan berita boleh di lakukan secara terus menerusi rangkaiaan. dengan lebih efisen mencapai hanya pengiklanan dan publisiti. Jualan software. memerlukan peniaga untuk menyediakan servis yang sama kepada pengguna seperti yang mereka sering perolehi. Syarikat yang berkembang secara cepat untuk mengambil kesempatan daripada perkembangan peluang yang di cipta oleh internet. Semulajadi manusia tidak akan berubah hanya kerana pengguna berbelanja melalui komputer. insurans. Informasi yang baik dan pilihan yang banyak. sesetengah pengguna menganggap servis yang di jalankan lebih bertanggungjawab.

Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Contohnya setiap pembelian di kilang yang besar. kenapa pengguna lebih gemar membuat belian secara elektronik? Customer Service Penjualan boleh menggalakkan banyak pelanggan yang boleh mereka temui atau hubungi melalui telefon. saiz penjualan juga akan meningkat. hanya perlu duduk di komputer. dan mencari pembekal secara online. Justeru itu. apabila bil akaun meningkat. Pembekal yang kecil dengan penjualan yang terhad kini membolehkan pembeli hanya melayari laman web dengan mudah sama seperti syarikat yang besar. Internet juga boleh membuat organisasi jualan secara tradisional.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN atau perkhidmatan ini mempunyai potensi untuk menjadi kawasan yang paling luas dalam pasaran elektronik. Sebaliknya. Tetapi. Tempahan secara elektronik boleh memaparkan lebih informasi dan kegunaannya berbanding dengan katalog kertas. Syarikat penjualan terus perlu meningkatkan pekerja kerana tempahan meningkat. membuka laman web. perniagaan internet boleh menambha pelanggan hanya dengan sedikit atau tanpa sebarang kos. Penjualan terus secara online boleh merendahkan pembelian semula dan meningkatkan kebolehan untuk menjual barang tambahan. Pencapaian perniagaan online ini dibatasi hanya dengan kapasiti komputer untuk melayani segala kemahuan atau tempahan yang dibuat. Internet menjadi lebih mudah untuk di ekses dan perdagangan internet bertambah. Ini kerana penjualan berfungsi hanya dalam komputer berbanding dengan kedai yang menggunakan jurujual. Lebih banyak pengguna yang melayari secara onlone. Pada zaman sekarang. kanak-kanak menjadi lebih dewasa. Jumlah pengguna yang membuat belian melalui Internet merupakan bukti di mana pengguna memperoleh kebaikan. penjualan secara katalog dan pengiklanan yang lebih cekap. Sama juga seperti penjual menjual kepada berjuta-juta pengguna yang sedang berkerja di rumah mahupun di pejabat dengan mudah secara online.

pembeli kini boleh melihat model kereta yang berbeza dan membaca segala informasi kereta tersebut dan bagaimana persembahan kereta itu. Laman web yang menjual elektronik pengguna. Bersama dengan gambar kereta dan gambaran. pengguna hanya perlu memasukkan kata kunci untuk mengenalpasti jenis buku yang mereka mahu. dan maklumat yang diperlukan. alatan pejabat dan lain-lain juga menawarkan pilihan yang lebih banyak di internet. sesuai dan untuk mendapatkan maklumat. memilih laman web yang mengadakan promosi dengan mudah. Melalui internet. membeli kereta adalah salah satu contoh kepada kebanyakkan kebiasaannya. memilih kewangan ( sama ada untuk mengurangkan atau membeli dan bagaimana untuk mendapatkan harga yang berpatutan). mencubanya dengan aksesori yang berbeza. pelanggan boleh Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Maklumat tantang produk dan pembelian apa sahaja. seterusnya mendapatkan tempahan mereka dalam beberapa hari kemudian.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Kepelbagaian (Variety) Pembeli di laman web beruntung kerana tanpa meninggalkan rumah atau pejabat. Sebelum itu.pengguna boleh mengakses ribuan laman web untuk mengetahui berita terkini dan pelbagai acara lain. kebanyakan pelanggan akan melawat ke bilik pameran jika mereka kekurangan informasi. Mengumpulkan segala informasi yang di perlukan untuk membuat keputusan boleh mengambil masa yang panjang. pembelian atau polisi insurans dan berunding dengan harga yang berpatutan. Pengguna boleh menyelesaikan pemilihan dan proses pembelian. Pemilihan yang sangat banyak tidak terhad kepada produk dan servis yang boleh di hantar secara di gital. alatan perkebunan. Informed Choice Harapan agar peluang yang lebih besar terhadap terbukanya pasaran elektronik. penampilan. Sebagai contoh. sebuah kedai buku yang menawarkan pelbagai jenis buku memerlukan pengguna mencari sendiri tajuk buku yang di kehendaki atau membuat pesanan melalui telefon. menjadi lebih senang apabila masalah dapat dikurangkan dan mudah di dapati. Ini melibatkan pemilihan sesetengah keputusan dan model untuk kereta. Contohnya. Sebaliknya. Jika pengguna ingin mendapatkan secara online. Pembelian yang memerlukan banyak bajet untuk pencrian latar belakang atau perbandingan yang besar terhadap tawaran.

Secagai contoh. dan luaran kereta. pengguna boleh menandakan kehendak mereka terhadap warna dalaman. Sama ada pelanggan memilih untuk menyelesaikan secara online atau menjalankan pembelian secara personal selepas menggunakan laman web untuk membantu meluaskan pencarian tentang sesetengah produk. penjelasan tentang perkataan/istilah yang mereka tidak faham. power window dan kos juga bolehdi pilih. Perniagaan internet menjual insuran menyediakan peralatan software yang memabantu pengguna untuk mengenalpasti jenis insurans yang mereka perlukan dan seiring dengan informasi untuk membolehkan mereka membuat pilihan yang tepat atara satu polisi insurans dan sebaliknya. Hanya dengan beberapa klik pada tetikus. Akhir sekali. Penjual akan penghubungi pelanggan untuk menetapkan harga. Sesetengah perkara seperti sistem suara. informasi berkaitan sesetengah karier atau banyak mana dan jenis apa insurans yang sesuai untuk mereka.laman web ini memberikan pelanggan banyak pengetahuan tentang pemilihan harga yang terdapat untuk mereka. kesihatan dan gaji. Pelanggan boleh membandingkan polisi dan hagra terhadap karier yang berlainan. keadaan keluarga dan kadar insurans yang di perlukan. Selain itu. sistem ini juga memaparkan kuota agen punya contacts. umur. memilih sama ada model kereta 4 atau 2 pintu. Permintaan pengguna akan diserahkan secara automatik kepada penjual berhampiran dengan alamat pembeli. pelanggan boleh mendapatka informasi yang lebih detail mengenai setiap karier dan setiap polisi untuk memastikan sama ada harga berbeza. Sistem itu boleh memilih tempahan secara rawak dengan menyediakan kuota dan merujuk kepada pelawat hanya mengakses informasi yang mereka perlukan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mengakses kereta baru dan menggunakan harga kereta untuk di bandingkan harganya nelalui penjual di internet. pelanggan boleh memasukkan informasi diri mereka supaya senang untuk di hubungi termasuk alamat. Perbelanjaan insurans juga terdapat secara online. Pelanggan boleh membeli polisi dengan menjawab beberapa soalan mudah tentang warganegara. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Selepas membuat keputusan terhadap model kereta tersebut. yang memberikan keluarga mereka financial profil.

Ramai yang memilih pengalaman sendiri untuk membeli belah dan memilih produk yang mereka boleh lihat. Kanak-kanak pada hari nini membesar dengan internet dan mereka suka mencari shoping di internet dengan mudah dan natural. Kebanyakan penjual runcit merasakan dalam jangka masa yang pendek. Penjualan dan juga persaingan di internet masih belum di terokai. membeli-belah barangan di kedai menjadi jalan utama pelanggan membeli barang untuk tahun-tahun yang akan datang. Ramai yang tidak mempunyai komputer. juga di bawa oleh kepercayan. persaingan dan keuntungan melalui medium ini adalah seperti di tukarkan kepada harga yang rendah kepada pelanggan. Prepurchase Discovery Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . rasa dan cuba. kita boleh melihat kepada pembukaan pasaran daripada perspektif perniagaan dan pengguna. 4 model fasa yang di perkenalkan boleh di gunakan sebagai panduan untuk mencari contoh untuk pengguna dan contoh untuk perniagaan. Transaction and Workflow Kembali kepada idea perjalanan kerja dan analisa proses. Urusan perniagaan yang baik di internet. jualan runcit. kanak-kanak pada hari ini menjadi dewasa . Oleh sebab itu. Mereka amat prihatin tentang memelihara hak peribadi dan keselamatan informasi creadit kepada mereka. dan meneydiakan barangan yang tidak bagus seperti barangan yang di jual di kedai. menurunkan harga tidak akan membawa kepada penjualan tambahan. pencarian kepada permulaan yang lebih besar dan peluang untuk mencari item yang belum berada di pasaran. atau mendapati sangat susah untuk menggunakannya. bersama dengan penyambung teknologi dan sokongan yang di perlukan. Pada dekad yang akan datang. Apabila penjualan secara online berterusan untuk berkembang. Sesetengah pelanggan bimbang syarikat menawarkan informasi yang sallah. Rintangan kepada membeli belah di internet adalah seperti adalah di kurangkan untuk pengguna yang muda.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Walaupun kelebihan yang di tawarkan oleh online shoping. kegagalan penghantaran barangan. e dagang harus membesar bersama mereka. Penjual runcit internet yang lain menawarkan diskaun daripada penjual di kedai biasa. banyak pelanggan hari ini masih risau tentang internet.

ini adalah permulaan permindahan atau enevt perniagaan. Selection and Commitment Ketika fasa ini pembeli memilih pembekal dan produk berdasarkan perbandingan yang telah di buat. risalah dan katalog produk mungkin sudah memadai. Pada tahap ini. Sistem tempahan masuk perlu di sediakan untuk komunikasi tentang permintaan yang lebih spesifik dan penghargaan. tempahan masuk turut masuk melalui gambar. komunikasi 2 hala antara pelanggan dengan pembekal amat di perlukan. Fasa ini termasuk perundingan dengan penjual untuk harga yang sesuai. ini sangat Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Pada fasa yang sebelumnya. Pada tahap ini. Ini bermakna pembekal harus mnyediakan informasi tentang kedapatan dan informasi penghantaran. Pada pembekal. pembeli menggunakan informasi di internet untuk membuat keputusan tentang produk dan keinginan mereka yang ada di pasaran. ini bermakna strategi meletakkan harga termasuk diskaun. Bagi pembekal. Purchase Consummation Ini merupakan fasa merangkumi perjalanan informasi dan dokumen yang berkaitan tentang pembelian dan pembanyaran secara elektronik yang memudahkan pembayaran kepada proses pembelian. availability.Bagi pengguna. informasi tentang pembekal juga boleh di tambah sebagai informasi tambahan seperti perbandingan produk yang di tawarkan. ini bermakna mereka boleh mengetahui apa yang mereka mahu dan mencari siapa penjualnya.Seseorang perlu memastikan maklumat ini berada di tahap pertama iaitu pembekal. dan tarikh penghantaran. speacial features dan servis istimewa. ini bermakna mereka perlu memberitahu pelanggan tentang produk dan servis yang di tawarkan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Ini merupakan satu proses untuk mencari satu set produk yang berupaya untuk memenuhi permintaan pengguna. Informasi ini boleh di ambil dan di sebarkan melalui saluran yang lain oleh orang lain. Dalam pembelian kereta contohnya. Kepada pengguna. mungkin tidak terdapat komunikasi yang baik dengan pengguna. penjual mesti mempamerkan informasi yang telah dicipta untuk mencapai target mereka. Kepada pereka sistem ini.

Informasi dan pemilihan yang lebih baik. termasuk tempoh pembayaran.Barangan. Postpurchase Interction Dalam fasa terakhir ini meliputi servis pelanggan dan galakan untuk menerima aduan pelanggan. Dalam industri yang kian bertambah bertukar kepada pengkomputeran untuk menambahkan kualiti. Bergantung kepada betapa susahnya penghasilkan barangan itu dan proses penghaslannya. penyelenggaraan atau servis percubaan. rangkaian pekerja memerlukan keselarasan juga. Bagi pembekal. Usaha pemasaran tambahan membolehkan fokus kepada pembinaan kesetiaan brand. setiap pengurusan individu harus di kawal untuk mendapatkan kesimpulan yang berjaya. Perlaburan perniagaan dalam teknologi informasi dan e dagang adalah untuk meningkatkan produktiviti. Invois dan resit dokumen pembelian di integrasikan ke dalam sistem akaun pembeli. perkhidmatan. 3. Pesaing harus lakukan perkara yang sama atau mencari kelemahan untuk di perbaiki. Rujukan harus di gerakkan untuk menghasilkan dan menrima barang atau sevris yang di minta oleh pelanggan di dalam masa setuju. atau penjualan. mengurangkan kos. selalunya di buat dalam beberapa bahasa. Produk yang kompleks mungkin memerlukan penulisan teknikal.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mudah. bergabung dengan kos operasi yang rendah dalam perniagaan Internet. Pembekal mungkin mahu mengekalkan personal lines dalam komunikasi. menerima barang dan membayar kepada mereka. 2. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . inovasi. kualiti lebih meningkat. mereka lebih banyak aktiviti yang perlu di lakukan. Pengguna juga memerlukan pemasangan tambahan. Kesimpulan 1. dan kecepatan. Bagi pembekal. kakitangn dan proses penghasilan harus selaras dengan tujuan untuk dilaksanakan. dan menambahkan perkhidmatan pelanggan. menerima kembali produk yang dihantar dan juga kerosakan produk.

Bagi pembekal. Bagi pengguna. Penghantaran secara digital produk atau perkhidmatan ada potensi untuk menjadi kawasan yang luas di dalam pasaran. Bilangan individu yang menggunakan internet menunjukkan potensi untuk menjadi kawasan yang luas dalam pasaran. prepurchase discovery bermakna memberitahu pengguna berkaitan dengan produk dan perkhidmatan yang mereka tawarkan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN 4. 5. 7. Pembaca hanya perlu memasukkan keywords untuk mengenalpasti jenis buku yang di kehendaki. melawat laman web dan mencari. 6. seterusnya mendapatkan buku di tangan mereka beberapa hari kemudian. membuat keputusan dan pembelian. 8. prepurchase discovery bermakna mencari apa yang mereka perlukan dan mencari siapa yang menjualnya. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

kewangan. ● KERANGKA TAJUK-TAJUK APLIKASI ANTARA ORGANISASI KOS PEMBELIAN PENGURUSAN INVENTORI KITARAN MASA ASMILASI TEKNOLOGI PENYESUAIAN TEKNOLOGI Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . 3. undang-undang perniagaan.dagang ) .  HASIL PEMBELAJARAN 1.keusahawanan dan perniagaan kecil serta kemahiran pedagogi. Faham akan perbezaan antara pasaran tradisional dengan hierarki. perniagaan elektronik ( E. Faham bagaimana model pasaran dan hierarki dilaksanakan apabila membincangkan tentang perdagangan elektronik. Boleh menerangkan kaitan aplikasi antara organisasi dalam perniagaan elektronik. 2.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN TAJUK 4 (E-Dagang: Aplikasi Antara Organisasi)  SINOPSIS Kursus ini mendedahkan kepada pelajar tentang perniagaan dan keusahawanan iaitu pemasaran.

penggunaan internet. Sebagai contoh. Objektif kepada penggunan medium ini adalah atas dasar keberkesanannya. perhotelan. Penggunaan medium ini adalah yang terpenting dan termudah bagi menjimatkan masa dan jarak. efisen dan inovasi. ii. Proses ini melibatkan pertuturan informasi supaya produk yang di bekalkan menepati spesifikasi yang di kehendaki. sebelum proses penghantaran produk berlaku. Bahagian accounting akan memadankan invois dengan purchace order. Purchasing Costs Pembelian barang-barang atau servis untuk organisasi yang besar akan melibatkan beberapa proses. dan alat komunikasi membantu melicinkan hubungan inter organisational. Kebanyakan informasi mungkin juga sulit. jika ia berkaitan dengan proses pengeluaran atau mereka cipta produk. Contohnya kepada airlines. pembeli akan di maklumkan terlebih dahulu oleh pembekal berserta dengan invois untuk produk yang dihantar. dan syarikat kereta sewa.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN APLIKASI ANTARA ORGANISASI Penggunaan sistem komputer yang semakin canggih telah menjadi suatu kemestian dalam pelbagai industri di sebabkan oleh persaingan. Apabila contoh produk telah di luluskan. sistem perkomputeran adalah mesti sama ada untuk syarikat berkenaan atau kegunaan pengguna lain. Pembeli harus mencari pembekal yang dapat mengeluarkan produkyang dikehendaki dan menepati jumlah penghantaran. Penggunaan komputer dan medium yang boleh menghubungkan pembekal dengan pembeli di dalam sesuatu perniagaan di dapati paling banyak di gunakan pada masa sekarang. iii. Perhubungan secara elektronik berkembang peasat dalam industri. IT. Inventory Management Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . kualiti dan harga yang telah di tetapkan. Seterusnya. Semua syarikat boleh berkomunikasi antara satu dengan yang lain secara elektronik melalui Internet. pembeli akan menghantar “purchase order” untuk menyatakan kuantiti produk yang di kehendaki. iaitu kesedaran untuk memperbaiki produk dan sevis akibat persaingan. i.

Jika masa yang biasa untuk mengeluarkan produk boleh dikurangkan daripada 8jam kepada 6jam. Awal tahun 1970. para pengkaji mendapati IT memainkan peranan penting dalam memajukan sesebuah syarikat. fixed costs per unit are lower since less time is needed. Dalam tahun 1960. melabur dalam Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Technology Identification and Investment . pengeluaran produk yang mengambil masa yang lama untuk sampai kepada pembeli. Sebagai contoh. semakin banyak mereka perlu menyimpan stok sebagai persediaan jika berlaku kesilapan dan semakin lambat proses yang terlibat jika berlaku perubahan dalam permintaan. Mereka mendapati 4 fasa yang terlibat dalam penghasilkan teknologi baru dan 3 penghalang yang boleh menghalang proses di atas daripada berlaku. Technology Assimilation Penggunaan komputer yang pertama di gunakan di dalam bidang ketenteraan dan sains. Syarikat perlu menyimpan sesetengah stok yang mendapat sambutan bagi menjamin kelancaran pengeluaran produk. Masa yang singkat dapat menghasilkan pengawalan kualiti yang baik kerana masa yang diambil untuk pengujian produk dan kadar kerosakan. Bank of America merupakan bank yang pertama yang menggunakan teknologi Electronic Recording Machine Accounting (ERMA). Semakin lama masa yang di ambil. Ia boleh di tafsirkan sebagaipermulaan kepada perancangan sesebuah teknologi. Pengurusan barangan stok dan produk yang kemas membolehkan servis yang baik dapat diberikan untuk pelanggan dan boleh menjimatkan kos yang lebih rendah. Fasa 1. bukan untuk commerce. Cycle Times Cycle Times merupakan jumlah masa yang diambil untuk membina produk/barangan yang telah tersedia untuk dijual.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Kebanyakan syarikat perlu menghentikan sementara pengeluaran produk bagi menjamin kestabilan stok. boleh di atasi dengan adanya hubungan koordinasi yang rapat antara pembekal dengan pelanggan.

Resolusi masalah teknologi jangka pendek sangat kritikal. Fasa 2. Apabila teknologi membuktikan kegunaannya. Terlalu banyak penekanan dalam skala ekonomi akan mmbunuh projek. kerna inovasi mendahului penapisan design secara berturut-turut. Fasa 3. Rationalisation and Management Control adalah untuk membimbing design dan implimentasi. Perancangan dalam tahap ini adalah susah. dan permulaan kepada projek teknologi tersebut. Kepercayaan asas boleh menjadi potensi kepada pengguna supaya berhati-hati dalam teknologi yang baru dan mendorong imaginasi pengguna bagaimana mencari cara untuk menggunakannya. Fokus perancangan dalamfasa 1 mesti di hasilkan di antara pengenalan teknologi dan sumber manusia. Jika pendekatan terlalu konservatif. teknologi tidak akan berkembang. Technology Learning and Adaptation. Akhir sekali. Hal ini termasuklah menyiapkan dan menapis aplikasi. Perancangan dalam fasa ini mengandungi fokus yang efisen. Fasa ini lebih berteraskan kepada eksperimen. walaupun selepas pelaburan yang bersungguh-sungguh. bahaya yang tidak di duga mungkin akan di lihat di akhir pembinaan dan projek itu akan di bekukan apabila kemudahan terhad. proses ini perlu di sesuaikan dengan teknologi yang di sebutkan pada fasa 1 di mana pada peringkat ini lebih ramai pengguna terlibat bagi memastikan faedah dan implikasi teknologi. Keadaan yang tidak berkembang dalam fasa ini boleh menyebabkan kelekaan dengan kawalan terhadap pengembangan keberkesanan. menaikkan pangkat staff kepada Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Dalam fasa perancangan harus ada fokus strategi yang kukuh. Sebaliknya bergantung kepada komunikasi yang baik dan kesanggupan penyesuaiaan bagi faedah pengguna. Peranan pengguna dan sokongan staf menjadikan boleh di ramalkan manakal kemajuan dalam pembaharuan dan pengubahsuaiian adalah lembab. pengalaman terlalu terhad. Kawalan yang keras dapat menggalakkan galakan yang secara diam-diam dalam projek fasa 1. pemikiran secara logik mengenai implikasi teknologi selalunya tidak stabil. Designer mungkin menggunakan lebih masa dan upaya dalam menonjolkan yang baru dalam produk yang tak berakhir. Hal ini sama risikonya. Pihak pengurusan (personel) hanya mahukan pengalaman dan selalunya memerlukan latihan khusus.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN teknologi tersebut.

dan menyusun semula bagaimana menggunakan teknologi baru secara efisen.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN tahap yang boleh diterima. Sistem pengurusan kewangan dan persembahan akan lebih efektif dalam fasa kawalan di mana terdapat tahap yang lebih tinggi daripada jangkaan yang di perlukan kepada mereka untuk berfungsi. Perancangan yang formal menjadikan lebih efektif dan belanjawan lebih tepat disebabkan pengalaman yang di peroleh dari fasa dua yang pertama (the 1st two phase) Dalam fasa terakhir. perubahan data elektronik (EDI) untuk pengawalan belian dan inventori dalam fasa 3 dan internet adalah barusahaja bermula untuk bergerak dari fasa 1 ke Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . batch data processing (like payroll) oleh sesuatu majikan untuk kebanyakan syarikat adalah dalam fasa 4. Contohnya.teknologi yang meninggalkan perubahan fasa akan di gantikan dengan eksperimen yang baru. seperti teknologi. Dalam fasa perubahan. Selalunya. awal tahun 1990. Ia juga boleh memberi makna pengambilan teknologi kepada pesaing. Kedinamikan pengembangan pengetahuan teknologi bermakna di mana-mana sahaja point yang di berikan dalam satu masa. tak akan sampai kerana perbahan persekitaran teknologi boleh menggantikan kepesatan teknologi daripada ia di ambil sepenuhnya. pembahagian secara penyerahan dalam teknologi kepada lain-lain orang yang berkerjasama. Fasa 1 dan 2 di kenalpasti melalui perubahan. pengurusan harus melakukan rujukan untuk sesetengah faedah. pengaliran teknologi yang tersebar luas (Maturity/Widespread Transfer) di kenalpasti berdasarkan penyerapan dalam teknologi melalui organisasi. rujukan menjadi lebih di gunakan secara efisen kepada tempat-tempat lain. manakala fasa 3 dan 4 melalui pengawalan. Perancangan dalam fasa ini memberikan perhatian terhadap pengurusan di mana teknologi boleh di gunakan dan berapa banyak kos untuk melaksanakannya. Technology Adoption Organisasi boleh menjangkakan untuk mengalami gelombang fasa. kerana ia di gantikan dengan cepat tahap terbaru iaitu 3 teknologi daripada bahagian yang lain dalam organisasi. Beberapa teknologi tak akan dijumpai dalam fasa 4. Dalam fasa ini. syarikat akan berkemungkinan menjadi pengurus projek yang menggambarkan semua 4 fasa ini.

kedua-duanya dalam syarikat mereka termasuk rangkaiaan yang menambah kuasa komputer melalui tahap syarikat tersebut. penemapatan dan menggunakan segala perkakasan dan perisian yang di perlukan untuk berkomunikasi menerusi rangkaian tersebut. invois dan shipping notification via EDI over value-added networks (VANs). risks. standard harus berkaitan tanpa pelabur substantial network-specific sama ada pada penjual atau pembeli. design kos percetakan 1980-an dan juga penghantaran Tahun (CAD). pertukaran maklumat yang lebih efisen menjadi lebih mudah. Apabila kedua-dua iaitu multiple suppliers dan multiple buyers perlu dimasukkan. pembekal dan orang lain. and limitation of the system) Rangkaiaan dan servis teknologi boleh menguatkan perhubungan. Rangkaian lebih terbuka kepada mereka menggunakan komunikasi yang mudah dengan pelanggan yang baru. perniagaan di hantar dan di terima purchase order. Manakala Internet-based electronic commerce adalah bergerak dalam fasa 2 apabila syarikat menjelajahi berkemungkinan dan pelanggan menjadi biasa kepada keuntungan. kerana komunikasi adalah optimis. memperkenalkan engineering sistem computer-aided computer-aided computer-aided (CAM) dimana (CAE)dan manufacturing membolehkan jurutera. Kebanyakan aliran maklumat boleh di tambah manakala selebihnya boleh di gantikan atau hilang keseluruhannya apabila rangkaiaan komputer di gunakan untuk menghubungkan sistem informasi melalui batasan organisasi. pereka dan technicians untuk mengakses dan berkerja. Perubahan kurun. Ini mengurangkan kewangan dan kos pekerja dalam pemperolehan. b) Mereka di kawal oleh bahagian ketiga sama ada pembeli atau penjual pada rangkaian tersebut. (companies explore possibilities dan customers become accustomed to the benifits. Sejak 1970-an dan 1980-an. kemajuan dalam teknologi mengukuhkan perniagaan pemprosesan data dalam fasa 4. Rangkaian menjadi lebih terbuka dengan : a) Protokol awam (public protocol) yang di ambil daripada kelengkapan yang major dan penyediaan software. process. mail untuk dalam mengurangkan procurement buruh. Organisasi besar adalah yang pertama yang mengambil kelebihan/advantages dalam teknologi maklumat. risiko dan had kepada sistem tersebut.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN fasa 2. Jika bahagian ketiga kembali berdasarkan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

Companies lower procurement costs by consolidating purchases and devoloping relationships with key suppliers to benifit from volume discounts and tighter integration in the manufacturing process. pengurusan inventori dan kitar masa). Pembukaan Internet di harapkan most important attribute. terutamanya lebihan masa dan jarak. Fasa 3: Rationalisation and Management Control. 3. lebih daripada 90% individu dan perniagaan/ para peniaga mempunyai servis telefon. Jika rangkaian itu di uruskan oleh penjual atau pembeli di dalam pasaran. Rangkaian telefon adalah contoh yang baik kepada rangkaian yang terbuka. Fasa 1: Technology Identification and Investment. Di USA. Kesimpulan 1. Teknologi informasi dan telekomunikasi membantu melicinkan masalah untuk mengatasi masalah penyelarasan dan kawalan dan dapat membantu mengstruktur semula hungungan inter-organisational. mereka akan melihat pembukaan rangkaian tersebut sebagai amaran kepada pemegang saham pasaran atau kelebihan bersaing. Fasa 4: Maturity/Widespread Technology Transfer. 5. penyedia kepada rangkaian ada beberapa sebab untuk membuang sama ada penjual atau pembeli. 2. Holding inventory bermakna operating kos yang tinggi dan profits yang rendah. 4. Kos untuk pelanggan untuk mencari pembekal yang berpotensi adalah rendah dan kos untuk pembekal untuk menambah pelanggan juga rendah. 6.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN overall volume pada rangkaian pengurusan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . (Kos pembayaran. Fasa 2: Technological Learning and Adaption. Ini kerana murah sebab skala ekomoni dan subsidi pelbagai di tawarkan. Jumlah masa yang digunakan untuk membina produk dinamakan kitar masa. Internet telah membuatkan lebih berpatutan walaupun kepada rumah pejabat yang kecil dengan meluaskan rangkaian perniagaan tersebut ke kawasan yang luas(work team & geographical location).

melalui Internet. 10. Ia digunakan untuk penyelarasan antara purchasing operation di syarikat tersebut dengan pembekal. WWW menjadikan e dagang kepada rumah pejabat yang dengan rangkaian perniagaan berhubungan dengan elektonik dengan kemudahan berkolaborasi projek melalui work teams dan keadaan geografi. Syarikat yang pelbagai saiz kini boleh berkomunikasi antara satu sama lain secara elektronik. networks for compony-use only(intranets) atau untuk digunakan oleh compony dan its bisnes partners(extranets) as well as the private value-added networks. 8.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN 7. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Sistem komputer telah bertukar kepada persaingan yang biasa dan ia lebih kepada insdustri. 9.

 HASIL PEMBELAJARAN 1. Mengetahui keputusan asas yang perlu dibuat berkaitan kumpulan sasaran dan „advertising saturation’ apabila membangunkan sesebuah pengiklanan. banner. 5. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Memahami terma-terma seperti meta-data. 8. 6. kewangan. Dapat memahami apakah tugas ”intelligent software agents” dan “mobile software agents”. undang-undang perniagaan. Berkebolehan untuk menerangkan strategi-strategi pengiklanan secara online serta kebaikan dan keburukannya. web site pirate. 2. Dapat mengetahui apakah “virtual mall” dan kenapa mereka dapat menarik perhatian pengguna.keusahawanan dan perniagaan kecil serta kemahiran pedagogi. Webring. Memahami bagaimana enjin pencarian dan pengiklanan menyumbang kepada e-dagang. click-through. perniagaan elektronik ( E. Dapat menerangkan perbezaan di antara ”agents” dan ”information broker”. 3. 4.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN TAJUK 5 (E-Dagang: Pencarian Bebas dan Terarah)  SINOPSIS Kursus ini mendedahkan kepada pelajar tentang perniagaan dan keusahawanan iaitu pemasaran.dagang ) . 7. Dapat memahami kepentingan meta-data berkaitan pengiklanan dan tapak ”directories”.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN ● KERANGKA TAJUK-TAJUK PENCARIAN BEBAS DAN TERARAH SEARCH ENGINES PENGIKLANAN WEB-BASED MASS MEDIA MEASURING EFFECTIVENESS AGENTS MOBILE AGENTS INFORMATION BROKERS VIRTUAL MALL AND DIRECTORIES DIRECT MARKETING Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

untuk menarik perhatian pelawat-pelawat ke laman mereka. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Spider juga berkebolehan untuk mengikut link (hubungan/rantaian) yang disertakan di dalam dokumen tersebut. Perkhidmatan ini adalah bertujuan untuk bertindak sebagai indeks kepada sumber-sumber maklumat yang sangat banyak dan luas di dalam rangkaian tersebut. Kesedaran ini akan mempengaruhi kita untuk melawat laman tersebut. Oleh kerana sangat mudah untuk memasukkan suatu maklumat ke dalam Internet. ramai penyumbang-penyumbang yang menjadikannya semakin besar dan luas dari hari ke hari. Khidmat-khidmat yang ditawarkan „Free Search‟ akan dibincangkan di dalam bab ini. Membina „kesedaran jenama‟ (brand awareness) melalui pengiklanan dan pemasaran adalah penting untuk berjaya di dalam suatu pasaran yang baru dan pantas membangun. ENJIN PENCARIAN (SEARCH ENGINES) Hingga kini Internet adalah suatu „kolam infomasi‟ yang paling fleksibel. adalah sangat mudah untuk „sesat‟. Ia biasanya menggunakan sejenis alat ( tool) yang dinamakan „spider‟ (atau robot atau webcrawler) yang akan menyenaraikan sampelsampel kesemua dokumen yang dijumpainya di Internet dan menghantarnya kembali ke pengkalan (home). Sesetengahnya hanya mengambil 500 perkataan pertama dari satu halaman yang dijadikan sampel.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN FREE SEARCH (PENCARIAN BEBAS) Kejayaan sesuatu perniagaan tidak akan terjamin dengan hanya mewujudkan suatu „kehadiran‟ di Internet. dan seterusnya penemuan laman-laman tambahan untuk disiasat. serta untuk menjana suatu ulangan lawatan yang penting dan bermakna. Setiap enjin pencarian akan mengumpul maklumat mengenai dokumen-dokumen yang boleh digunakan di Internet. terutamanya di Internet di mana para pengguna mempunyai pilihan untuk menghabiskan masa dan duit mereka pada ribuan laman yang berbeza. Khidmat-khidmat lain akan dibincangkan di dalam bab yang seterusnya. Sebab itulah perkara pertama yang biasanya dilakukan oleh pengguna adalah melawat enjin pencarian. Maka. Portal-portal yang diisytiharkan sendiri telah berkembang menjadi suatu corong yang bertindak untuk membimbing seseorang pelawat bagi „menembusi‟ kandungan Internet yang sangat luas dan sangat banyak. Cabaran utama bagi pemasar-pemasar adalah. manakala selebihnya mengambil keseluruhan atau kesemua maklumat tersebut. iaitu pertanyaan-pertanyaan pengkalan data (database queries) dan pengiklanan. sebagai hanya suatu percubaan atau suatu permulaan kepada lawatanlawatan seterusnya.

Sesetengah enjin pencarian pakar dalam jenis-jenis sumber tertentu: fail-fail audio. dan text yang telah disertakan oleh penulis (author) untuk menerangkan mengenai dokumen tersebut. Petunjuk-petunjuk lain adalah formatnya (font yang lebih besar biasanya adalah tajuk-tajuk). Meta-data adalah satu set kata kunci yang diguna untuk menerangkan dokumen tersebut. serta menawarkan pilihan untuk mengehadkan keputusan dalam suatu tempoh masa tertentu. atau sistem operasi jika ia berkaitan program. atau program-program komputer. membenarkan suatu pertanyaan yang menggunakan kombinasi operator AND. Ini mungkin dikeluarkan melalui kekerapan perkataan (kecuali stop-words. karaoke). NEAR dan NOT. Keputusan kepada pertanyaan biasanya ditunjukkan sebagai satu set link berbentuk hypertext. sejuta atau pun hanya dua dokumen sahaja yang boleh digunapakai. Pada kebiasaannya. Perkhidmatan ini akan benarkan anda untuk pilih “Picture”. Sesetengah enjin pencarian mungkin mengikuti suatu peraturan yang tersirat bila diberikan beberapa kata kunci. Pertanyaan ini akan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Apabila spider menghantar sampel-sampel kembali ke pengkalan. seperti „and‟ atau „etc‟). tetapi juga berapa hampir perkataan itu berada di bahagian atas suatu halaman dan ianya dibahagikan secara adil disepanjang halaman tersebut. Andaikata anda ingin melihat gambar beruang perang (brown bear). atau lebih bagus lagi. Bahasa mark-up tradisional. Keputusannya mungkin seribu. OR. sementara yang lain menawarkan peluang kepada pengguna untuk mencari melalui frasa dan bukan sahaja melalui perkataan. Meta-data ini kemudiannya digabungkan dengan suatu pangkalan data yang membenarkan orang ramai untuk bertanya menggunakan kata kunci. mempunyai tag yang berformat khusus (dikenali sebagai tag META) yang membenarkan penulis (author) untuk merekabentuk satu set kata kunci yang diingini bagi laman web tersebut. HTML. Enjin pencarian ini akan memberi pilihan untuk mengecilkan pencarian kepada jenis muzik (cth. huraian ringkas setiap dokumen yan ditunjukkan dalam konteks istilah pencarian tersebut. grafik-grafik. Terdapat juga yang memberi keutamaan kepada perkataan-perkataan. akan terdapat suatu mekanisme untuk mengeluarkan meta-data daripada sampel tersebut. Sintaksis pertanyaan mungkin adalah mudah atau rumit/canggih. bergantung kepada kaedah yang diamalkan oleh sistem untuk mengeluarkan meta-data dan topik pertanyaan secara kasar. contohnya. ayat pertama pada satu halaman mukasurat akan ditunjukkan pada keputusan pertanyaan untuk memberikan satu gambaran atau pengenalan kepada apa yang ada di laman tersebut. Sesetengah enjin pencarian mengambilkira bukan hanya kekerapan perkataan di dalam suatu halaman. masukkan istilah “brown bear” dan klik butang “search”.

Sulit atau tidak. begitu juga dengan pelbagai kemungkinan maksud yang boleh didapati daripada “lion” atau “kitchen” atau “old man with a moustache”.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN dijawab dengan ratusan lokasi tepat gambar. oleh kerana teknik penyusunan pengkalan data untuk bunyian dan imej-imej masih dalam perkembangan. mengingatkan. tetapi bentuk dan perletakan banner tersebut menjadikannya suatu bentuk pengiklanan yang paling popular. Komunikasi pemasaran adalah bertujuan untuk memberitahu. Perkara kurang penting yang lebih kecil (Smaller secondary) dan pengiklanan secara teks juga turut digunakan. Sebagai lanjutan kepada teknologi pengkalan data (database). serta mencari dokumentasi teknikal yang besar jumlahnya. adhoc dan bergaya peribadi yang dicadangkan oleh free-search dalam persekitaran pasaran. Penyelidik-penyelidik masih mengusahakan sistem yang memahami abstrak seperti “light brown” dan “jazz”. PENGIKLANAN (ADVERTISING) Secara umunya. Terdapat juga satu laman yang dipanggil metasearch (atau metacrawlers) yang menghantar pertanyaan anda kepada beberapa enjin pencarian global dalam satu masa. Terdapat keputusan asas yang perlu dibuat berkaitan dengan kumpulan sasaran dan memadatkan pengiklanan pengiklanan: (advertising saturation) apabila ingin membentuk suatu strategi Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan memberitahu anda saiz setiap imej dan format imej tersebut disimpan. jenis pertanyaan yang baru akan digunakan. seluruh internet. dan memujuk pelanggan sebelum dan selepas sesuatu pembelian. Ia membenarkan seseorang untuk mengehadkan atau meluaskan pertanyaan kepada punca-punca seperti laman (site) FTP dan newsgroups. papan iklan (banner) adalah imej segi empat tepat yang mengiklankan suatu produk. terdapat juga enjin pencarian yang sulit dan spesifik. Pencarian ini juga bergantungharap kepada meta-data. Ia berguna terutamanya dalam dua situasi: mencari satu katalog produk yang luas bagi ciri-ciri (features) dan pilihan (options). Akhir sekali. Sesetengan enjin pencarian melitupi lingkungan sumber-sumber yang luas. enjin pencarian adalah merupakan suatu contoh jelas yang aktif. syarikat atau perkhidmatan. Banner ini biasanya diletakkan di tengah-tengah pada bahagian paling atas suatu laman web (web site). ia akan membawa anda ke laman web periklanan tersebut. dan meta-data akan menjadi lebih luas dan lebih tepat. Jika anda klik pada banner ini.

Walaubagaimanapun. kesedaran jenama akan memuncak. Capaian juga mempunyai komponen bergeorafi. kekerapan pendedahan yang efektif paling minimum adalah lebih tinggi daripada produk yang mempunyai kitaran belian selama beberapa tahun (cth . (low reach – kekerapan tinggi @ high reach – kekerapan rendah). pelanggan sama yang berpotensi mestilah selalu „dipikat‟ untuk memastikan kesetiaan pada jenama tersebut. Dalam kes ini.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN  Frequency (kekerapan): Pengiklan haruslah mendedahkan sesuatu iklan itu dengan kekerapan yang berkesan ditahap minimum yang diperlukan untuk memujuk pengguna membeli produk itu.minuman ringan). kajian menunjukkan bahawa selepas dua pendedahan.  Continuity (kesinambungan): Bagi produk yang mempunyai kitaran belian yang pendek. kekerapan untuk menonjolkan banner perlu dikurangkan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . terutamanya ketika mereka membuat keputusan pembelian. Berbeza dengan pengiklanan tv.kereta). Bagi produk yang mempunyai kitaran belian yang panjang adalah lebih berkesan jika sasarkan pelanggan yang berlainan setiap kali. Untuk mengekalkan profil suatu jenama yang baik selepas kempen permulaan.  Reach (capaian): Pengiklan haruslah memutuskan samada untuk sasarkan sejumlah kecil pengguna tetapi kerap kali ataupun sejumlah besar pengguna tetapi kekerapannya berkurangan. Untuk produk yang mempunyai kitaran pembelian selama beberapa hari (cth . sementara yang lain boleh sasarkan pasaran kebangsaan atau mungkin juga antarabangsa yang lebih luas dan lebar. Banner sesuatu kempen mungkin berguna untuk menghasilkan kesedaran jenama. ketika banyak bentuk media adalah terhad pada pasaran tempatan. Pengalaman lepas telah menunjukkan bahawa kekerapan efektif yang paling minimum adalah antara 1 – 13 pendedahan bagi setiap kitaran belian. pengguna-pengguna yang tidak mahu melihat banner-banner pengiklanan boleh membeli software yang akan menggantikan banner tersebut dengan suatu link berbentuk teks. di mana pendedahan yang berlebihan akan memberi suatu penilaian negatif terhadap produk. pendedahan banner iklan secara berlebihan melaporkan perasaan negatif terhadap medium tersebut dan bukannya produk itu.

Salah satu strategi yang berkesan ialah menghubungi pemilik web yang menguruskan laman yang berkemungkinan menarik minat pelawat-pelawat. anda mungkin ingin bertukar banner dengan laman yang mempromosikan buku resepi. anda mungkin boleh meletakkan link timbal-balik (reciprocal links). perletakan iklan adalah satu kerja yang agak rumit. dan begitu juga sebaliknya. mencadangkan bahawa penerokaan secara kasual adalah berkemungkinan lebih biasa atau lazim daripada pencarian bermatlamat atau rancangan yang disusun rapi. Laman yang diminati ramai selalunya akan membenarkan pelayar-pelayar untuk klik pada link WebRing. Sekiranya banner dikira mengganggu. Kumpulan „affinity‟ boleh berhimpun tanpa perlu melalui sebarang portal. Meletakkan banner secara berstrategi untuk menarik minat pelbagai pasaran „niche‟ (ruang pengiklanan) mungkin adalah satu strategi yang lebih berkesan untuk jangka masa panjang. Ianya adalah satu persetujuan bersama antara bisnes-bisnes dengan tujuan yang biasa ataupun pasaran yang disasarkan. tidak bermakna anda sudah disambungkan atau dihubungkan dengan pasaran. Anda boleh menguruskan iklan produk mereka di laman anda. Perancangan sebegini akan membenarkan lebih banyak Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Dengan meletakkan iklan di dalam sesuatu laman yang sangat sibuk. Contohnya. serta istilah-istilah yang digunakan untuk menerangkan aktiviti Internet. di mana akan membawa mereka kepada ahli-ahli kumpulan yang lain. WebRing adalah merupakan satu kaedah lain yang boleh diguna untuk menghubungkan antara laman-laman yang berkaitan. Link yang diletakkan pada kedua-dua halaman adalah bertujuan untuk membawa pelawat-pelawat ke laman yang mempunyai produk-produk yang bagus atau yang mempunyai maklumat yang berkaitan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Di dalam Internet. seperti “browsing” dan “surfing”. jika anda menjual produk seperti barang masakan.

penyiaran stesyen radio dan tv secara berterusan. seperti syarikat-syarikat perubatan sahaja. Kumpulan-kumpulan pula lain akan mengkategorikan kumpulan-kumpulan. Ini akan membenarkan perkhidmatan pertukaran tersebut untuk memutarkan pengiklanan itu secara berkesan kepada mana-mana laman yang akan memaparkannya. ia adalah lebih baik daripada menguruskan publisiti untuk syarikat-syarikat lain di laman anda. serta membuat pilihan rawak atau spesifik mengenai destinasi seterusnya daripada set laman-laman yang dipunyai ahli kumpulan tersebut. Menambahkan majalah online dan yang mempunyai bahagian sama yang boleh dicetak. MEDIA MASSA BERASASKAN WEB Anda juga boleh membeli sesebuah pengiklanan. Pertukaran banner yang bernisbah 2:1 akan paparkan banner anda untuk setiap dua kali anda uruskan banner peserta-peserta lain. Banner khusus yang akan ditunjukkan adalah biasanya diserahkan dengan segera selepas memasuki sesuatu halaman. Walaupun orang ramai membayar sebahagian daripada kos untuk media seperti surat khabar dan majalah. memastikan banner-banner ditukarkan hanya antara syarikat-syarikat yang berkongsi profil pengguna yang sama. Sesetengah kumpulan pertukaran banner hanya membenarkan syarikat-syarikat di dalam bidang khusus untuk untuk sertai meraka. manakala pertukaran banner pula mempunyai lebih ramai ahli dan adalah kurang dapat dijangka/diramal. antara Pada suatu pertukaran WebRing banner adalah dan lebih WebRing statik dan adalah terhad umumnya. Sesetengah pertukaran mempunyai nisbha 1:1. wanitawanita yang memiliki bisnes boleh menyertai WebRing yang mempromosikan pemilik bisnes wanita. persetujuannya. dimana hanya 60 peratus bertapak di dalam Amerika Syarikat. dan akses terus yang terhad untuk perkhidmatan berwayar dan skop maklumat biasa yang ada menjadi jelas.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pengemudian yang mudah. pengiklanan juga menyalurkan sebahagian besar daripada hasil pendapatan yang diperolehi media. Begitu juga. namun terdapat juga 10:1. Perbezaan pengurusannya. selain produk atau perkhidmatan khusus WebRing. Setiap pertukaran mempunyai nisbah yang akan memberitahu anda kekerapan banner anda dipaparkan. Banner anda akan menjadi sebahagian daripada iklan-iklan yang akan muncul di halaman peserta-peserta kumpulan tersebut. Perkhidmatan pertukaran ini akan menyediakan laporan secara berkala bagi menunjukkan kekerapan banner anda dipaparkan dan kekerapan ia diklik oleh seseorang yang berminat dengan iklan anda untuk melawat laman anda. Lebih daripada 2700 surat khabar mempunyai bisnes secara online. Walaupun hampir 90 peratus penggunaDocument1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Kaedah popular yang ketiga ialah dengan menyertai kumpulan pertukaran banner.

pemasaran terus. kandungan yang disimpan secara digital menawarkan potensi untuk mengulangi pembungkusan semula dan penggunaan semula. Sebaik sahaja kandungan tersebut dihasilkan dan disimpan. walaupun penonton web mereka semakin meningkat. Walaubagaimanapun. Kini. dan transaksi hasil pendapatan. Pengguna kemudiannya boleh membaca maklumat tersebut di skrin atau mencetaknya. Kandungan online boleh dimasuki secara terus melalui komputer. Maka. terdapat sedikit ataupun mungkin tiada kos tambahan untuk menghantarnya kepada seorang pembaca atau seribu pembaca. dan juga muncul secara terus di skrin komputer pembaca. Ia adalah sukar untuk tentukan samada berapa cepat Internet yang mengandungi perniagaan akan mengubah perhatian orang ramai daripada sumber media tradisional. tradisi penyiaran internet secara percuma telah menghalang penerimaa pembayaran berasaskan penggunaan atau pembayaran langganan daripada tersebar luas. Perkara ini mungkin memakan masa bertahun lamanya sebelum kesan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .CD-Rom). Beberapa kajian menunjukkan bahawa tontonan televisyen merosot apabila penggunaan Internet mula meningkat. tetapi mengharapkan setiap medium memuaskan keperluan yang berbeza. dan penyelidikan latar belakang secara lengkap dan teliti di dalam versi online. Walaupun jumlah penonton bagi sesebuah surat khabar atau rancangan sitkom di televisyen tidak menurun.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pengguna web mendapatkan berita dan maklumat secara online. sesetengah penerbit menyatakan bahawa peredaran surat khabar dan majalah mereka yang sedia ada tidak menurun. Artikel-artikel yang terhad kepada teks dan sebuah gambar di dalam edisi cetakan mungkin dilengkapkan dengan klip video atau audio. yang mana adalah susah jika dilakukan dengan timbunan kertas ataupun mikrofilem. Kandungan digital juga diaturkan dengan rapi dan menjadi arkib yang boleh dicari (searchable archives) dan pengedaran semula di dalam format lain (cth . peta-peta. pengiklan mungkin bertukar ke Internet jika merasakan ia memberikan kesan yang lebih efektif untuk mencapai bilangan penonton yang dikehendaki. Mereka mengatakan bahawa pembaca setia bahan cetakan mereka juga boleh ditemui secara online. Web yang mengandungi perniagaan memerlukan pelaburan utama yang lebih rendah berbanding dengan penghasilan web setara lain yang tidak mengandungi perniagaan. Berbeza dengan kandungan surat khabar atau majalah yang hanya dapat digunakan sekali. kebanyakan web-web perniagaan mengelak daripada mengenakan pembayaran untuk langganan sebagai satu cara untuk mengumpul „penonton‟ dan menarik pengiklanan. kandungan sesebuah surat khabar dan majalah haruslah dicetak dan dihantar ke news stands atau depan pintu rumah di seluruh bandar untuk sampai ke pembaca-pembacanya.

tetapi saya tidak tahu bahagian mana” adalah merupakan komen oleh seorang eksekutif pemasaran yang ragu-ragu. MENGUKUR KEBERKESANAN Surat khabar. Syarikat penyelidikan media akan mengawasi bilangan penonton televisyen. Walaupun internet mempunyai potensi yang hebat untuk mengenalpasti dan menyasarkan kumpulan tertentu. majalah. Banyak pedagang-pedagang kini semakin kurang berkebolehan dalam mencipta program pengiklanan yang berbeza untuk setiap sasaran. dan televisyen didorong dan disokong oleh pengiklanan secara berkelompok (mass advertising). untuk menyiasat rancangan kegemaran mereka. mengambilkira penonton yang Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . konsep dan alatan (tools) tradisional juga digunakan untuk pengiklanan Internet. kadang-kadang dengan menggunakan peralatan yang canggih dan berteknolgi. Kekurangan pendekatan yang lebih baik. radio. menunjukkan bahawa pertukaran ini sedang berlaku. Radio mempunyai liputan secara geografi dan maklumbalas penonton. walaupun mereka mungkin tidak percaya bahawa kesemua pengiklanan mereka betul-betul berkesan. Teknologi-teknologi yang lazim terdapat untuk pengawasan (monitoring) dan pengesahan bagi lalulintas penonton (“impressions” atau “eyeballs”) menarik banyak pelaburan pengiklanan. Agensi-agensi pengiklanan dan pembeli-pembeli media selesa dengan teknik pengukuran untuk media ini. atau mengenalpasti pengguna kuat jenama-jenama lain yang mungkin berbaloi jika mengubah haluannya. Peredaran dan kadar penyampaian untuk surat khabar dan majalah dihitung daripada unit yang terjual dan penyelidikan pasaran. ia akan bertindak sebagai jambatan sementara untuk pemilihan media dan pasaran yang ingin disasarkan. Pengiklanan secara luaran (outdoor) berpotensi berdasarkan pada lalulintas. Hanya sedikit maklumat iklan yang ditujukan kepada penonton atau individu tertentu. kerana mereka tidak berupaya untuk mengesan atau membezakan pengguna yang setia berbanding pengguna yang hanya mencuba. Walaupun ia mungkin tidak berhasil sebaiknya dalam persekitaran yang baru. Istilah dan kriteria pengukuran yang digunakan untuk menetapkan harga pengiklanan di dunia sebenar telah mencerminkan perkara ini. tetapi trend terkini dalam perbelanjaan bagi pengiklanan tempatan dan iklaneka. “Saya tahu sebahagian daripada pengiklanan saya telah dibazirkan. kelemahannya bagi sistem penerimaan secara luas untuk mengawasi dan mengenalpasti lalulintas penonton telah menjadi suatu halangan yang akan cuba di atasi.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN penuhnya dapat dilihat.

It can be calculated by IP address (inaccurate) or user login (accurate). Kaedah yang paling biasa untuk menghitung pendedahan ialah dengan menghitung hit: pelawat-pelawat ke halaman Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Walaubagaimanapun. sebagi contoh. AdClicks Keberkesanan pengiklanan secara banner diukur dengan kadar „click through‟: berapa kali orang yang melihat banner tersebut klik padanya dan pergi ke laman pengiklan tersebut. a single page with (for example) ten small icons will register eleven hits in the log file. generated by a file request.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Web Advertising Measurement Term Hit Definition An entry into the log file of a web server. ia mungkin cukup jika mempunyai kekerapan pendedahan yang tinggi. walaupun ia tidak diterjemahkan menjadi satu click-through kepada laman tersebut. It does not indicate wether visitors are digging into the site content or just skimming. The gross number of occasions a user looked up as ite. The “click-through” rate within a certain period of time. Qualified hits Hits that deliver information to a user. Standard impressions The number of times an Internet surfer sees an ad banner but does not “click-through” to connect to the advertiser‟s site. Jika matlamat iklan tersebut ialah kesedaran jenama (brand awareness). Browser hanya memberikan maklumat yang sangat terhad kepada server. tanpa lawatan (visit) ke laman pengiklana tersebut. The number of individuals who visit a site within a specific period of Unique users time. This excludes error messages and redirects. This is a Visit sequence hits made by one user at a site within a set period of time. Pengiklanan itu mungkin diterjemahkan kepada penambahan jualan di dunia sebenar. The number of hits has no predictable relation to the number of visitors to a site. it does not indicate the number of visitors. pengiklan mahu mengaitkan pendedahan-pendedahan kepada perbelanjaan pengiklanan dan jualan. tidak mencukupi untuk membentuk persepsi yang sebenar bagi orang yang menggunakannya. Masalahnya ialah membentuk dan mengenalpasti ukuran pendedahan.

Mereka juga mungkin akan menyediakan lebih banyak alatan software yang menghitung bilangan penonton lebih tepat dari hit dan click-through. audit bagi angka putaran (circulation figures) dan persaingan antara mereka-mereka yang membuat anggaran syer pasaran wujud bagi pengiklanan dunia sebenar. ataupun pengenalan produk baru meraka. Jika banner anda dikendalikan di laman orang lain. sebaik sahaja teknik pengiraan diperbaiki dan diterima secara umumnya. Terdapat kes-kes yang dilaporkan dimana perkhidmatan pertukaran palsu yang hanya memaparkan banner mereka sendiri dan bukannya banner klien mereka. atau asyik kembali atas sebab lain. sementara yang lain menghitung satu click-through hanya jika satu jualan dibuat pada laman web pengiklan itu. Jika seseorang mempunyai masalah memuatkan (loading) satu halaman. tetapi perkhidmatan-perkhidmatan untuk Internet ini masih lagi di tahap yang baru. dan nilai bagi maklumat yang disediakan tidak diterima secara umumnya. serta menganalisis perlakuan yang bertentangan dengan sosio-ekonomi dan profil psikografik mereka. iaitu kepercayaan. Sesetengah pertukaran dan perletakan banner. termasuklah menjejak visit dan corak pembelian. Ini juga akan membantu dalam mensasarkan pengiklanan dan juga bayaran yang dikenakan untuk pengiklanan. Kerana akauntabiliti sebenar memerlukan maklumat sebenar. dan link timbal-balik. iaitu mereka yang menyalin halaman dari laman web secara tidak sah serta menjual ruang pengiklanan dengan menyamar sebagai sebuah syarikat yang berjaya. ia mungkin sukar untuk menyemak prestasi mereka. dan juga „lanun halaman web‟. Keinginan itu untuk juruaudit dan banyak lagi kedudukan yang lebih sistematik atau „pensijilan kualiti‟ adalah diketahui ramai. ia tidak akan menunjukkan capaian sebenar iklan tersebut. syarikat menggunakan pengiraan berdasarkan kombinasi nisbah ia dipaparkan. bolehkah anda sahkan berapa kali ia sebenarnya dipaparkan? Jika syarikat yang anda berurusan itu memberitahu banner anda akan ditunjukkan setiap lima kali seseorang mengakses URL tertentu. kriteria abstrak seperti “share of voice” dan “share of mind” akan memberi laluan pada “share of customers” suatu jenama. Sesetengahnya akan menghitung mana-mana rujukan daripada satu halaman yang akan memaparkan banner tersebut. Isu yang sama timbul dalam pengukuran click-through. Sekali lagi. Terdapat satu lagi faktor.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN yang mengendalikan iklan tersebut. kadar click-through. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Terdapatnya penambahan bilangan pengiklan-pengiklan yang mahu mengetahui secara tepat apakah yang telah dirangsang melalui tindakan atau perbuatan pengiklanan. maka sesetengah perkiraan hanya satu permintaan untuk setiap hari daripada satu alamat IP unique.

Keberkesanan iklan secara banner diukur dengan _________. ________ atau _______ yang akan menyenaraikan sampelsampel kesemua dokumen yang dijumpainya di Internet dan menghantarnya kembali ke pengkalan. Terangkan bagaimana enjin pencarian membalas sesuatu keputusan pencarian. telah kekurangan menjadi suatu _____________________________________ halangan yang akan cuba di atasi. 3. Apakah WebRing? 7. 2. 9. Walaupun Internet mempunyai potensi yang hebat untuk mengenalpasti dan menyasarkan kumpulan tertentu.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN SOALAN 1. 4. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . ________ adalah satu set kata kunci yang diguna untuk menerangkan dokumen. 8. 5. ___________ adalah bertujuan untuk bertindak sebagai indeks kepada sumber-sumber maklumat yang sangat banyak dan luas di dalam rangkaian. kandungan yang disimpan secara digital menawarkan potensi untuk __________ dan _________. Sebuah enjin pencarian biasanya menggunakan alat (tool) yang dipanggil ______. Berbeza dengan kandungan surat khabar dan majalah yang hanya dapat digunakan sekali. Bagaimana perkhidmatan media di „dunia sebenar‟ membuat keuntungan dalam kaedah yang tidak boleh dilakukan oleh perkhidmatan media secara Internet? 10. 6. Dua perkhidmatan yang ditawarkan oleh portal ialah: __________ dan _______.

Bayangkan anda cuba untuk menjual suatu produk secara online. Apakah kaedah yang anda gunakan untuk mengiklankan produk tersebut? Apakah keputusan asas yang akan anda buat berkaitan kumpulan sasaran dan „advertising saturation‟?  Apakah masalah paling besar apabila ingin menaksirkan kejayaan dalam sesuatu pengiklanan Internet? Apakah yang dapat anda lakukan untuk mengatasi masalah ini?  Bagaimanakan Internet telah memnpengaruhi media tradisional? Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Perbincangan   Terangkan bagaimana enjin pencarian menyusun dan mengumpul maklumat.

Malangnya. menyemak setiap perkataan bersandar kepada perkataan dalam pangkalan data. Teknologi enjin pencarian terkini masih mentah bagi membolehkan pembezaan yang berkesan sama ada maklumat tersebut berkualiti atau tidak. Kebolehan menapis pada kelajuan yang tinggi. tenaga dan kos diperlukan untuk menemui maklumat yang berkaitan. Kurangnya kualiti jaminan juga menjadi masalah terutamanya kepada Internet. Ini adalah tanda pertama kepintaran dalam ejen perisian: peraturan yang tugasan untuk mendapatkan dan memproses maklumat secara automatik dari pangkalan data atau gabungan pelbagai sumber. Ia membaca sepanjang dokumen. masa. kos bagi menilai dan menapis maklumat meningkat dengan pantas. Jika perkataan tersebut tidak terdapat dalam pangkalan data. sementara penyemak ejaan yang lebih ”pintar” mungkin mencadangkan alternatif tertentu dari perkataan yang kerap tersalah ejaan atau alternatif ejaan dialek dalam pangkalan data (Sebagai contoh: UK memilih ”rumour” sebaliknya USA pula ”rumor” ). mencari.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PENCARIAN TERARAH Memandangkan banyak maklumat boleh didapati. sementara kos mendapatkan maklumat berkurangan mendadak . bayangkan seorang penyemak ejaan. Sekatan yang lemah untuk memasuki laman yang menarik bagi pengumuman percuma tetapi kandungan kurang berkualiti. penyemak ejaan yang ”tidak pintar” akan berhenti dan meminta pembetulan.dan menyelesaikan masalah menawarkan perlindungan daripada berlebihan maklumat. “Agents” Ejen pintar selalunya dianggap sebagai jawapan kepada petunjuk masalah dalam kecelaruan Internet. definisi ini menggambarkan jenis perisian lain yang terlalu banyak serta telah lama mencipta nama. Satu contoh yang baik bagi ejen pintar ialah ejen pelancongan tempatan anda. Individu ini menggunakan perisian yang khusus untuk membina senarai tiket yang sesuai dan menggunakan pengetahuan mereka untuk memilih tiket yang paling sesuai dengan kehendak pelanggan. penyertaan pasaran merujuk kepada pertukaran bahagian proses pencarian kepada orang lain. Sebagai contoh. Menurut kamus definisi bagi istilah ejen ialah: ”Sebagai entiti yang memberi kebenaran atau kuasa yang bertindak bagi pihak lain”. Seorang ejen perisian ialah pemohonan yang bertindak untuk menyelesaikan tugasan bagi pihak penggunanya. Ejen perisian yang baik akan membenarkan orang ramai untuk kurang menghabiskan masa bagi mencari maklumat dan lebih masa menggunakan atau menganalisis maklumat Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Kebanyakan ejen perisian adalah berdasarkan idea yang pengguna hanya perlu menetapkan matlamat yang agak tinggi daripada mengeluarkan arahan yang jelas. Oleh itu.

sepatutnya bagi harga yang telah diberikan ( atau mengikut perbezaan harga) perjalanan yang singkat dan tidak banyak berhenti lebih menjadi idaman. Walaupun pada level yang lebih awal. ia memerlukan tahap “kepintaran” yang sama. istilah Peringkat tertinggi kepintaran bergantung kepada model kewujudan dan frasa dalam setiap bagi kumpulan konsep mungkin mempertimbangkan untuk manusia dan pembelajaran mesin yang membenarkan ejen sendiri membuat keputusan menggambarkan keseluruhan yang berkaitan. boleh membosankan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . kita mungkin bertanggungjawab untuk ”melatih” ejen perisian yang mana ”rumor” adalah sama dengan ”rumour”. Sifat “Pencarian awal” memudahkan pengguna untuk mendapat kandungan pangkalan data yang besar dengan keputusan yang baik. Mereka juga mungkin menggunakan teori permainan untuk membuat keputusan yang suatu alternatif itu lebih baik dari yang lain.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN ”berguna” yang ” pemulihan auto”. Sebagai contoh. Sistem Pengurusan Pangkalan Data (DBMS) dengan keupayaan persoalan rumit mungkin juga sepadan dengan gambaran ejen.. berdasarkan kepada pemulihan maklumat. ”Mobile Agents” Dengan mencari dari pangkalan data ke pangkalan data yang lain bagi memastikan anda tidak ketinggalan maklumat yang diperlukan. di mana * bermasuk untuk memasukkan semua perbezaan seperti ”telah dibina” atau ”sedang dibina” termasuk juga ejaan alternatif seperti ”rumour” untuk ”rumor”. sebuah penerbangan dari London ke Singapura akan berhenti di satu atau banyak tempat. Sebagai contoh. Ini mungkin membawa kepada persoalan seperti: Pilih (berfikir-fikir* atau khabar angin*) Dalam 4 huruf (membina* atau membangunkan* atau mendirikan) Dalam 4 huruf (kilang atau kemudahan atau gudang) Menjangkakan ”berfikir-fikir” termasuk sinonim seperti ”berfikir tentang” atau ”mempertimbangkan*” atau ”memikir-mikirkan tentang sesuatu*” dan ”khabar angin” termasuk ”skup” atau ”dengar itu” dll. Ia juga akan membenarkan pemulihan maklumat baru untuk mencapai keputusan pakar ”pencari yang berkuasa”. Idea mereka mengenai keadaan berkembang melalui satu peraturan – dalam contoh di atas. Tetapi dalam menjelaskan kandungan. Ejen perisian yang memiliki kepintaran peringkat ini belajar untuk memperbaiki keputusan mereka mengikut pengalaman. seorang pemaju tanah mencari peluang perniagaan baru mungkin memerlukan pangkalan data untuk mencari semua rencana yang mungkin berguna untuk membuat senarai tentang kontrak-kontrak baru yang boleh ditawarkan.

dokumen perjalanan kerja. tarikan minat oleh komuniti bangunan dan pemulihan semula maklumat. Pengguna manusia mestilah boleh mentakrifkan tugasan tersebut. Maklumat kerjasama berkumpulan adalah pendekatan pelbagai-ejen untuk ”retrieval” maklumat. pangkalan data dibuat lebih awal. Dalam kes yang lain. Bagi menyakinkan persoalan anda. ejen perisian boleh menjadi pembantu dalam pengurusan rangkaian yang sebenar. kebelakangan ini ejen dan khidmat peribadi membataskan mereka kepada satu atau lebih pangkalan data yang dikawal oleh syarikat yang menawarkan khidmat tersebut. ejen pelbagai perisian Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Paradigma ejen bergerak (atau objek bergerak) ialah dipercayai oleh ramai pencari untuk menjadi pesaing yang kuat dalam perlawanan untuk berurus niaga dengan cabaran daripada multimedia komunikasi yang berkesan dan mempengaruhi pencarian maklumat. khidmat pelanggan. menyediakan parameter dan meneruskan perlancaran ejen perisian dalam rangkaian. Pendek kata. pergerakan adalah faktor yang membezakan diantara ejen perisian dan jenis perisian yang lain. Dalam kes enjin pencarian. Walaubagaimanapun. masuk campur pengubahsuaian pengguna (interaksi antara manusia dan komputer). penjual membayar untuk memasuki pangkalan data mengenai ciri-ciri produk dan harga. Ejen bergerak adalah satu program yang mewakili pengguna atau program lain dan boleh dipindahkan dari satu hos ke hos yang lain dalam rangkaian di bawah pengawalan mereka. Manakala kelemahannya pula. pengguna terakhir perlu menetahui bagaimana memprogram atau bagaimana untuk menulis skrip. Untuk lebih pencarian. Ideanya ialah. seseorang memilih laman untuk diindeks lebih awal. Kelebihannya ialah pengguna tidak perlu membina persoalan yang rumit kerana laman tertentu telah disasarkan. Ejen bergerak memilih bila dan di mana mereka akan dipindahkan dan mungkin mengganggu perlaksanaan dan menyambung tempat-tempat lain dalam rangkaian tersebut. ejen perisian bergerak adalah sebuah program yang menggerakkan data. jadi ia mungkin tidak akan menggambarkan harga terbaru atau urus niaga. mereka hanya perlu mengetahui bagaimana untuk mengambil dan membuang ikon yang diwakili ke dalam kanvas dan ”mewarnakan” tingkahlaku ejen perisian mereka. Lebih terperinci. mesin-mesin meminta kepada hos ejen perisian bergerak dan menyediakan data untuk membolehkan mereka mengekalkan dialog diantara mereka dan menyediakan maklumat dan pencarian yang diperlukan untuk menyelesaikan tugasan mereka. Sejak ejen bergerak berpindah daripada mesin ke mesin dalam rangkaian tersebut untuk menyelesaikan tugasan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN dan mengambil masa. Semua topik pencarian yang aktif dan keputusan akan mula ditunjukkan. Ejen perisian perlu juga mengetahui bagaimana untuk bekerjasama dengan ejen perisian yang lain. Ia akan mengembalikan keputusan dan diperolehi media bagi pihak pengguna.

Potensi bagi ejen pencarian pintar ialah mengharapkan demostrasi terbaik oleh sistem ”tele-learning”. Ejen boleh menganalisa persoalan pelajar. Tambahan pula. Ejen perisian juga digunakan bagi menjangkakan persembahan media semasa interaksi bersama pelajar dengan pangkalan data ””courseware multimedia”. Ia juga termasuk beberapa objektif: Sistem sepatutnya membenarkan pelajar untuk mencari bidang yang menjadi permintaan. Oleh itu. peranan seorang pengajar telah berubah daripada menjadi pensyarah kepada penulis dan/atau fasilitator ”online” yang bertanggungjawab untuk memberi pertolongan apabila pelajar berhadapan dengan masalah semasa proses pembelajaran. ”Information Brokers” Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Experts utama determine laman mana untuk pencarian dan bahagian penyelesaian yang berkualiti baik dengan kos pncarian yang rendah. Di bawah sistem ini.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN sebenarnya mempersembahkan pencarian secara langsung di banyak laman ”remote” melalui rangkaian. Pelajar mudah berhubung dengan guru atau fasilitator dalam talian untuk mendapatkan pertolongan bagi tajuk-tajuk tertentu menggunakan e-mel. ejen bergerak boleh digunakan untuk menambah maklumat dari perpustakaan digital dan mengumpulkan bahan khusus mengikut profil pelajar. bekerjasama bagi meletakkan maklumat yang berkaitan dengan persoalan anda. Proses pembelajaran perlu dikawal berdasarkan kepada gaya pembelajaran pelajar dan kebolehan kognitif. Kebolehan ini boleh digunakan untuk menyediakan persembahan alternatif daripada tajuk yang sama dan/atau mengawal rangkaian itu sendiri bagi persembahan optima. Ejen pelbagai pencarian bekerja bersama-sama.(cth: penyimpan lebih ”bandwidth” untuk video). tetapi mungkin juga material khusus atau rujukan lain yang berkenaan. dan ditujukan terus kepada sumber maklumat yang sesuai: seboleh-bolehnya pengajar. menawarkan fleksibel untuk melayari khidmat pangkalan data scattered courseware dari mana-mana pusat pelayaran dalam rangkaian dalam masa yang sesuai. khidmat perbualan perhubungan telefon dan penggabungan video. Sistem sepatutnya menyediakan mekanisma tarikan dan ciri–ciri multimedia dalam koporat yang maju bagi memudahkan proses pembelajaran. sistem tersebut sepatutnya boleh mengawal pelbagai profil pelajar yang berkaitan dengan objektif pembelajaran yang berbeza.

masih terdapat permintaan untuk menyediakan maklumat yang berkaitan kepada Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . pilihan dan ciri-ciri serta lain-lain. ramalan industri. Ciptaan seperti ini digunakan untuk mengukuhkan contoh yang kebanyakan ejen menawarkan satu sumber maklumat kepada pembeli dan disokong oleh setiap ahli atau yuran langganan dibayar oleh ejen. Teknologi Internet telah membuang sempadan ruang dengan tidak menyediakan peluang atau hak untuk menggunakan maklumat dunia kepada mana-mana pembaca berpotensi. mereka tidak menyediakan kemudahan dan membina khidmat kepada produser. kebanyakan pengguna pasaran bagi maklumat dalam kebanyakan negara disambung kepada kandungan permintaan tempatan. dan menolong orang ramai memetakan dunia sebenar. usaha sama. kandungan asing mendapat penerimaan yang meluas hanya kerana tiada kandungan tempatan yang boleh setanding kualiti. banyak iklan dalam pelbagai media mempersembahkan maklumat muktamad dalam sosial dan ekonomi yang diterajui oleh ramai pengeluaran. akan memberi pulangan sumber menerusi aktiviti seperti keputusan suku tahunan. Ejen hartanah yang baik dilihat sebagai perantara di antara pembeli dan penjual.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN ”Information brokers” menolong pelanggan mencari produser dengan mengkategorikan tawaran dan menyediakan menu yang kukuh bagi memudahkan pelayaran. pengalaman dengan media tradisional mencadangkan bagi sebab sosial. Secara umumnya. Ramai yang lebih sesuai dengan pelaburan dalam talian dalam pasaran kewangan: sebagai contoh. Servis kepelbagaian senarai hartanah merupakan contoh dalam dunia sebenar. Oleh itu. Ejen tersebut akan menyenaraikan antara tawaran yang telah diiklankan oleh servis kepelbagaian senarai. Hal ini dengan jelas menyatakan perbezaan utama diantara ejen dan broker maklumat: Seorang ejen akan bekerja mengikut arahan khusus daripada pengguna. budaya dan bangsa. menjadikannya lebih sesuai bagi mengarahkan tawaran tersebut dalam pasaran elektronik. Dalam kebanyakan kes. Lain-lain jenis maklumat broker disemak dengan teliti dan maklumat berkaitan dikumpul. tetapi lebih kepada mengawal peniagaan yang telah lama wujud. servis berita utama kewangan. semasa menyediakan maklumat pemasaran yang tertentu dari mana-mana dalam dunia (Contoh: Menerbitkan apa-apa dari USA untuk pasaran Asia). menambahkan pilihan yang baik dan khidmat dalam lingkungan kawasan membeli belah. manakala broker maklumat pula akan memilih dan mengumpulkan maklumat yang dirasakan menarik bagi sasaran pasaran tertentu. Kesannya kepada broker maklumat dalam Internet melalui dua cara: membawa maklumat tentang keadaan dunia sebenar kepada pelanggan. pengedaran dan penggunaan. Sejak akhir-akhir ini. dipakej dan diedarkan. Walaupun begitu.

pengawal akan mengkategorikan senarai. Syarikat perisian dan telefon mempunyai senarai “directory” dan servis pemetaan. portal tersebut akan menggunakan enjin pencarian mereka mendapatkan keputusan daripada pangkalan data. kata kunci atau prasa dalam persoalan pangkalan data adalah petunjuk berharga yang dapat menarik minat. cuaca dan berita. Permintaan ke atas muatan tempatan muncul di semua level geografi: negara. portal yang sibuk dikunjungi oleh pelawat dan portal sampingan akan mengambil kesempatan dengan menawarkan metadata melalui pengiklanan. Pihak suratkhabar hendak mengambil langkah segera untuk mewujudkan laman web yang memaparkan pengiklanan dan senarai panduan di dalam Bandar seperti restoran dan tayangan gambar. Setiap hari. Dalam masa yang sama. Selalunya laman seperti ini dimulakan dengan maklumat yang diambil daripada buku telefon. panduan mengenai restoran dan servis dan maklumat tempatan yang lain. Berdasarkan kata kunci yang diberikan oleh pengguna. kata kunci yang sama digunakan untuk memilih pengiklanan tertentu daripada pangkalan data lain yang mempunyai sepanduk berhubung kait dengan senarai kata kunci oleh pengiklan yang bermatlamat dapat menarik minat penonton. dan menerima senarai perniagaan daripada syarikat yang tidak termasuk dalam cetakan “yellow pages”. tempat yang boleh dikunjungi. Iklan tersebut akan ditayangkan dengan persoalan mengenai keputusan dengan harapan yang mereka akan menawarkan alternatif yang lebih menarik. seni dan muzik. agama dan komuniti metropolitan. Menempat kandungan mewakili perbezaan bentuk kualiti. Semasa enjin pencarian mengindeks setiap perkataan dalam setiap muka surat. Terdapat sesetengah penyiaran dan rangkaian kabel bergabung liputan mengenai berita dalam negara dan hiburan dengan berita tempatan daripada bergabung dan pangkalan data boleh dicari melalui “online”. acara semasa. e-mel dan URL. “Directories” sampingan juga menjadi penambahan biasa dalam menawarkan khidmat di laman portal. Sesetengahnya menerima dan mengedarkan maklumat secara percuma manakala sesetengah yang lain dikenakan cas tambahan bagi pengiklanan yang lebih daripada maklumat asas. “Directories” ini selalunya Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . menjadikan maklumat yang disediakan lebih releven kepada pengguna. dan berkongsi dengan yang lain untuk senarai sebenar estet. sukan tempatan. Orang ramai juga turut cuba mendapatkan perkongsian hasil iklaneka dan pengiklanan tempatan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pasaran. alamat. Kebanyakan laman adalah dibina oleh “directory” yang mempunyai bahagian “yellow pages” untuk perniagaan yang mengandungi nombor telefon. “Virtual Malls and Directories” Dalam topik ini.

Sebagai contoh. Dalam kes ini. Terdapat juga sebilangan yang memberi pelanggan peluang untuk membeli barangan kawalan yang bagus. pembeli dalam Internet tidak perlu mencari lebih jauh untuk menemui kedai “online” untuk membeli sesuatu. khidmat dan harga. broker juga memberi maklumat mengenai khidmat yang membenarkan perbandingan membeli-belah kepada insuran. setiap “storefront” di dalam “mall” dilihat berdikari oleh pelanggan. Lebih ketara. proses pembelian kereta melalui “online”. Kedua-dua Sulit Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pengumpulan berdasarkan maklumat yang diberikan laman web yang telah tersenarai. peruncit kecil boleh mengambil kesempatan. pembekal khidmat “online” dan enjin pencarian menggambarkan peruncit dan menyediakan hubungan terkawal dengan laman mereka. Kumpulan stor dengan produk yang hampir sama lebih mudah untuk membuat perbandingan mengenai ciri-ciri produk. “Virtual malls” telah dibentuk untuk memberi perasaan berdekatan dengan stor Internet. yang menawarkan lebih peluang untuk pembandingan dan pembelian yang lebih santai. kepentingan lebih baik daripada kepelbagaian. bermula daripada topik asas (Contohnya: Seni dan Budaya) dan beralih kepada topik yang lebih khusus (Lukisan Penuh Perasaan Untuk Jualan). dan lebih mudah dimaksudkan dengan mendapatkan perhatian penuh dari pelanggan yang disenaraikan oleh “directory” atau “virtual mall”. Ia juga mengarahkan kepada pengiklanan terkumpul oleh stor-stor yang tersenarai. Secara umumnya. dan akhirnya membenarkan pembeli untuk beurusan dengan penjual bagi meneruskan rundingan. pihak media. Dalam dunia yang nyata. Tambahan pula. dengan hanya menekan kata kunci dan ejen perisisan akan mencari mana-mana tawaran daripada peruncit untuk pemilihan dan maklumat mengenai harga. Kebanyakan “directories” ini adalah perkara tertentu yang mempunyai pelbagai peringkat kategori. Oleh sebab itu. Kedua. semua stor adalah sangat jauh (atau dekat) dari sudut yang nyata. Pertama. terdapat sedikit perbezaan diantara “directories” dan “virtual malls” dan membabitankan pengiklanan untuk mengatasi keadaan perkhidmatan baru. broker memberi maklumat dengan menerangkan tentang model dan ciri-ciri yang terdapat pada kereta di pasaran. Dalam sebuah rangkaian. semasa mereka berkongsi pesanan-masuk dan sistem pembayaran. Kepada pembeli yang ingin membeli sepasang kasut tetapi tidak mahu pergi dari kedai ke kedai. Kadangkala perkhidmatan menerusi dua broker maklumat “online” boleh dikaitkan. merapatkan diri dengan stor besar yang kukuh di dalam pusat membeli-belah. Mana-mana pembeli yang berminat akan di arahkan ke laman web yang memaparkan gambar dan penerangan lanjut mengenai kasut di laman peruncit tersebut untuk menyudahkan pembelian.

menghantar dan melihat semula keberkesanan kempen “direct-mail”. tetapi lebih mengenai tingkahlaku biasa yang menggambarkan percubaan bersifat Internet keberlakangan ini. kos pengiklanan dan pemasaran yang rendah akan menarik minat masyarakat untuk meneroka laman web menerusi televisyen. Kelebihan pemasaran tambahan adalah dapat menarik minat pengguna. mengukuhkan maklumat mengenai tawaran daripada penjual yang telah dipilih. “a portmanteau of internet and netiquette”. melihat kepada banyak perniagaan yang muncul bagi meramaikan pelanggan mungkin perlu membayar jarak penglihatan melalui laman tersebut. dengan membenarkan peruncit menghantar tawaran yang disasarkan. “Direct Marketing” “Direct marketing” dalam tradisi runcit adalah sudah canggih. Pangkalan data mengenai kewujudan pengguna mungkin lebih terperinci. Dalam kursus perniagaan biasa tiada siapa ambil peduli akan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . sebagai ejen yang pintar membuat rangkaian tersebut lebih mudah untuk dilayari. “Netiquette” boleh mengambil borang polisi untuk forum interaktif. Selalunya peraturan dalam adab pengendalian pemerintahan maya dirujuk sebagai “netiquette”. telefon dan PDA. untuk membuat proses pencarian pembeli lebih menyakinkan. Dalam kes pemasaran Internet. Dengan membuat perniagaan melalui pemindahan laman web lebih kepada fungsi menjual kepada pengguna melalui catalog yang menarik dan borang pesanan dalam talian yang membawa kepada transaksi. tingkahlaku tersebut digambarkan seperti berikut: “Internet ialah rangkaian komputer yang sangat besar yang wujud berdasarkan kerjasama. Semuanya akan dikumpulkan bersama sebagai kos pengiklanan dan pemasaran yang boleh menjadi lebih mahal bagi sesetengah pihak. isu undang-undang dan teknologi yang menghalang syarikat daripada mengambil kesempatan. Jumlah masa dan wang yang banyak dikehendaki bagi menyusun.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN perkhidmatan tersebut. alat dan pengguna komputer dan menggunakan maklumat untuk menarik minat pengguna baru dengan menghantar surat kepada pelanggan yang tinggal di kawasan tertentu yang sesuai untuk mengadakan demo atau lain-lain kelebihan. Bagaimanapun sekarang tardapat sebilangan masyarakat. Jika pembabitan Internet diteruskan dalam cara tertentu. Peruncit boleh mencapai dan memanipulasi “made up” pangkalan data luas mengenai jaminan maklumat bagi kereta. Dalam kata lain. Teknologi menawarkan peluang untuk mengumpul kepintaran pasaran dan memantau pilihan pengguna melalui pelayaran pelawat dan tingkah laku semasa pembelian. laman yang sedikit akan menjadi laluan bagi membimbing pemerhati melalui isi kandungannya.

Dengan itu. Perniagaan yang sah tidak akan menyinggung perasaan pengguna dan bersedia untuk menerima budaya Internet yang melarang “spamming”. sesebuah syarikat yang menggunakan infrastruktur dengan motif keuntungan semasa sesiapa yang menerima mesej mereka yang tidak diperlukan. agensi perlindungan pengguna dan lain-lain persatuan yang terlibat. pihak terbabit boleh menceritakannya kepada beribu-ribu masyarakat melalui perbualan maya. dakwat atau lain-lain sumber. Mereka juga boleh membina laman web khas rungutan mengenai syarikat anda. pihak pembankan dan persatuan pengguna. “Spam” ialah bentuk mesej yang dipos berulang kali kepada forum awam seperti “newsletter”. mereka mungkin tidak akan menghiraukan “netiquette” dan menceroboh masuk dalam sistem komputer anda atau menghantar fail dengan virus pemusnah atau bom e-mel yang bakal merosakkan komputer anda. Kami saling bantu-membantu. dalam prinsip yang sama. semuanya dalam kos yang rendah.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN penyimpanan maklumat dan mengedarkannya pada masa yang sesuai. Selain itu. menyatakan bahawa sebanyak 80% ahli daripada syarikat “direct marketing” dengan sukarela memutuskan untuk melaksanakan peraturan yang melarang ahlinya menghantar e-mel yang tidak berguna. Walaubagaimanapun. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . tidak perlu ia membebankan infrastruktur kita dan membazirkan maklumat yang berharga. E-mel dengan aduan juga boleh dihantar kepada rakan kongsi anda. pengguna Internet mungkin tidak boleh melawat pejabat anda tetapi mereka mudah menyuarakan sebarang rungutan.” Ini terutamanya berkenaan e-mel tidak berguna yang banyak dikenali sebagai “spam”. Walaubagaimanapun. mereka boleh memberikan nama syarikat anda kepada pelbagai senarai hitam melalui talian yang boleh dipantau oleh pengguna biasa. Kegunaan e-mel yang tidak bijak dan forum awam membawa kepada moral dan tindak balas yang sah menentang pemasaran langsung dalam Internet. Canadian Direct Marketing Association. agensi penghargaan. “The Coalition Against Unsolicited Commersial Email (CAUCE) adalah sebuah organisasi Internet yang cuba untuk mengembangkan undang-undang ini termasuk emel. Di US telah terdapat undangundang mengharamkan sebarang pengiklanan melalui faks yang memerlukan penerimanya membayar sejumlah wang untuk kertas. Bilangan tersebut mungkin bertambah ramai dengan mengepos mesej melalui papan buletin maya. Kebanyakkan perkhidmatan Internet yang disediakan akan mengambil langkah menentang “spammers” seperti memutuskan perhubungan dan menolak sebarang servis mereka jika sebarang aduan dibuat. Sebagai contoh. Demi membalas dendam.

Sebilangan ejen perisisan pintar yang menggunakan ___________ untuk membuat keputusan. AOL terus membawa kes tersebut ke mahkamah. Walaupun syarikat tersebut telah berjanji untuk kembali kepada polisi pengiklanan mereka yang lama dalam laman web dan melalui pos biasa sahaja. Semasa “Prime Data Worldnet Systems” menghantar banyak mesej e-mel yang mengiklankan ciptaan perisian bagi membolehkan pengguna Internet yang lain untuk menyampaikan e-mel tidak berguna kepada ahli AOL. ________ adalah sebahagian daripada perisian yang bertindak bagi menyempurnakan tugas bagi pihak pengguna. 5. Semasa “Cyber Promotions” enggan untuk memberhentikan “spamming” ahli America On Line (AOL). firma guaman Canter & Siegel mengepos beberapa ribu salinan iklan kepada Usenet bagi perkhidmatan mereka di ruangan untuk beberapa jam. Dalam masa dua hari. mereka juga menggunakan senarai alamat e-mel yang diambil daripada pertanyaan pengguna untuk sokongan teknikal. dan Symantec telah disenaraihitamkan sebagai “spammer”. mencetuskan limpahan cakera. 4. Symantec.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Pada April 1994. 3. DBMS yang memiliki kebolehan pertanyaan yang canggih mungkin bersesuaian dengan huraian tentang _________. Selain menggunakan senarai wang langganan surat berita biasa mereka. Secara umumnya. walaupun kedai yang membina ”virtual mall” dilihat tidak bergantung kepada pengguna. zaman kejatuhan rangkaian. Program yang menggerakkan maklumat ialah ___________. AOL menghantar semula semua emel yang tidak dihantar dalam satu masa. mereka mungkin berkongsi __________ dan __________ disebalik keadaan. Apakah masalah utama enjin pencarian? 2. dan sistem tergendala dalam sesetengah kes. 7. menghantar banyak e-mel mempromosikan produk yang baru. perkhimatan Internet New Zealand telah disingkirkan. Banyak e-mel dan pesanan yang tidak diminta dihantar berulang kali kepada forum-forum awam seperti ”newsgroups” dikenali sebagai _________. Kesimpulannya. kewujudan perubahan pelanggan kepada jenama perisian yang lain. UUnet menjatuhkan “Cyber Promotions” sebagai pelanggan dan AOL membawanya ke mahkamah. berkesan untuk menyingkirkan pembekal Internet UUNet “Cyber Promotions”. Apakah perbezaan utama diantara ”agents” dan ”information broker” ? 10. kemungkinan terdapat alternatif yang lebih baik. 6. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . komuniti Internet tidak mudah memaafkan. meninggalkan kesan yang sangat besar kepada perbincangan Usenet. kumpulan pereka perisian dunia. _________ dapat membantu pengguna mencari pengeluar dengan mengkategorikan menawaran dan mengadakan senarai yang tersusun bagi memudahkan pemanduan arah. 9. Latihan 1. Bagaimana ”mobile software agents” dapat merubah peranan seorang guru dan pelajar? 8.

Menghuraikan apa itu entri pesanan. sistem lejar am. perniagaan elektronik ( E. Menghuraikan masalah-masalah sistem entri pesanan yang biasa yang akan melemahkan pembelian yang dalam talian. ● KERANGKA TAJUK-TAJUK Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . 4.  HASIL PEMBELAJARAN 1. 6. sistem pembelian dan sistem entri pesanan. 5.keusahawanan dan perniagaan kecil serta kemahiran pedagogi. Kebimbangan privasi yang meningkat dengan pengumpulan profil individu pengguna.dagang ) .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN TAJUK 6 (E-Dagang: Penilaian dan Pemesanan)  SINOPSIS Kursus ini mendedahkan kepada pelajar tentang perniagaan dan keusahawanan iaitu pemasaran. Menerangkan bagaimana pengumpulan data daripada seorang individu pengguna boleh digunakan untuk meningkatkan khidmat pelanggan 2. Memahami maksud pernyataan transaksi dan implikasi kepada entri pesanan. kewangan. undang-undang perniagaan. Menghuraikan fokus dan peranan kawalan inventori. 3.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PENILAIAN DAN PEMESANAN RELATIONSHIP MANAGRMENT SOCIAL INTERACTION COLLECTING CUSTOMER PROFILES AUTOMATED ORDER ENTRY THE THREE-TIER CLIENT/SERVER SYSTEM AT WORK DELIVERING CUSTOMIZED PRODUCTS MARKING ORDER ENTRY WORK ORDER FORM Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

kemudiannya membacakannya dan memasukkannya ke dalam sistem manual mereka. Firma-firma yang lebih maju mungkin menggunakan satu sistem reka bentuk berbantukan komputer (CAD) bagi membolehkan mereka menerima reka bentuk data dalam format digital. Sebagai contoh. dan kebolehpercayaan. bahan mentah dan kesesuaiannya. Dalam beberapa keadaan. Proses penilaian ini mungkin disepadukan dengan penemuan. pameran (display) tidak memerlukan teknologi yang canggih untuk menjadi sesuatu yang berguna. khidmat pelanggan. Peruncit-peruncit internet. Mereka “rip off” spesifikasi-spesifikasi yang dicetak. seperti harga. Kredibiliti sesuatu katalog produk merupakan faktor utama kepada pasaran elektronik. Ianya adalah sukar untuk dicapai dan perlu melakukan beberapa percubaan. atau ia mungkin suatu „pas kedua‟ (second pass) melalui subset vendor-vendor (subset of a vendors) yang dipilih selepas produk yang diinginkan telah dapat ditakrifkan dengan jelasnya. Vendor juga perlu menyediakan peluang-peluang untuk berinteraksi dan mempersembahkan maklumat kepada pelanggan dalam bentuk yang mudah difahami dan berguna. Dalam keadaan yang lain. Masalah ulangan lawatan (repeat visit) adalah sebahagian daripada fungsi bagi reka bentuk tapak Web. pengeluar-pengeluar besar membuat spesifikasi mereka tersedia secara dalam talian (online). mungkin perlu untuk menawarkan produk mereka dengan huraian yang terperinci dalam Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . mewujudkan asas kepercayaan antara vendor dan pelanggan memerlukan lebih daripada teknikal atau kecanggihan pemasaran. Selalunya. mereka juga mempunyai satu sistem dalaman manual dan tidak cuba untuk mengunakan format yang tersimpan secara digital (digitally stored format).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PENILAIAN Memahami bahagian ini memerlukan perbandingan antara tawaran-tawaran tertentu di mana tempat pasaran dijalankan. Beberapa firma-firma kecil pula berpuas hati dengan satu penyelesaian “rip and read”: mereka menghubungkan kepada sebuah papan buletin atau rangkaian nilai tambah tetapi menggunakan komputer sebagai sebuah mesin faks yang mahal. Walau bagaimanapun. kejayaan sesebuah syarikat mungkin lebih banyak dikaitkan dengan eksploitasi teknologi. dua set kriteria keputusan akan dipertimbangkan: faktor produk. Dalam kedua-dua kes tersebut. Pendekatan ini berkesan untuk spesifikasi-spesifikasi bertulis dan bagi lukisan-lukisan tertentu. sebagai contoh. dan ia bergantung kepada setakat mana kepuasan pelanggan. Tapak (sites) sesuatu perniagaan akan hanya menjadi berjaya lama-kelamaan jika mereka dapat menjana pengulangan lalu lintas di tapak tersebut. dan faktor kemanusiaan seperti reputasi.

apa sahaja kemungkinan akan mula timbul. menyimpan dan melabur. imej-imej tiga dimensi (3D) sesuatu produk ditambahkan sebagai penarik bagi menggantikan gambar foto 2D dalam laman web masa ini. Dalam ekonomi yang global. pada dasarnya. Suatu hubungan amanah mesti diwujudkan antara pelanggan dan vendor. Sekali pengguna sudah setia kepada sesuatu konteks (jenama). Syarikat-syarikat yang mahu mendapatkan sekumpulan pelanggan yang setia mesti menjari jalan untuk memberikan satu dimensi peribadi (personal dimension) bagi pemasaran tanpa sempadan. Selaras dengan jalur lebar (bandwidth) yang semakin berkembang. Pelanggan-pelanggan boleh melawat laman web kedai-kedai perabot di internet dengan persekitaran realiti maya. Ciri ini memboleh pelanggan mengukur kesesuaian beberapa perabot yang berbeza untuk disesuaikan dengan bilik mereka sama ada dari segi saiz mahupun warna perabot tersebut. Cabarannya adalah untuk membawa pemasaran langsung kepada peringkat seterusnya: untuk memasarkan secara langsung terhad kepada sekumpulan pelanggan (juga kepada individu) dan menjadikan ia menguntungkan. pendapatan dan jantina kepada pihak bank. memperbaiki rumah. umur. Pelanggan-pelanggan Internet memberikan maklumat asas tentang rumah mereka. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Kemudian. Pengurusan Perhubungan (Relationship Management) Gaya persembahan dan reka letak (layout) sesuatu katalog produk tidak mencukupi untuk menjamin kejayaan. Mereka mungkin boleh melengkapkan rumah atau pangsapuri mereka dengan perabot melalui ikon „seret dan lepas‟ (drag and drop) perabot kepada ruang bilik pelanggan yang telah dibuat menyerupai rumah mereka. bagi memberi kredibiliti kepada maklumat yang diberikan. pekerjaan. Sebuah bank dalam talian memberikan satu contoh bagaimana pemasaran oneto-one boleh dilaksanakan. untuk menukarkan produk kepada perkhidmatan jangka panjang. memulakan suatu perniagaan. Pada masa akan datang. sentuhan peribadi semakin mudah hilang. Kesetiaan pelanggan (cth: pengenalpastian jenama) adalah mungkin sekali dihubungkaitkan dengan keseluruhan konteks produk dan penghantaran maklumat. sebagai contoh. Matlamat akhirnya adalah. syarikat-syarikat akan lebih menguruskan pelanggan berbanding jualan: perbelanjaan yang berbilion yang tidak disedari untuk iklan dan promosi bagi produk percubaan akan digantikan dengan disiplin yang lebih berfokus dan jangka panjang yang akan mengurus dan meningkatkan kepentingan pengguna sepanjang hayat.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN talian. Pengiktirafan ini akan membawa kepada satu takrif baru penjenamaan: satu jenama akan menentukan kualiti perhubungan dan juga kualiti produk tersebut. mereka menunjukkan keinginan dan keutamaan kewangan mereka.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN persaraan. atau hanya memperbaiki organisasi kewangan dan peruntukan. pengurusan akaun dan transaksi yang komprehensif. ia juga boleh menjadikan pelanggan lebih berpuas hati. perdagangan elektronik. Mempunyai deskripsi produk. katalog produk bank akan memberi maklum balas dengan menawarkan khidmat nasihat kewangan dan barangan baru mengikut kehendak pelanggan dan tawaran istimewa untuk perkhidmatan bagi pelanggan yang mempunyai keutamaan. Mekanisme-mekanisme ini dan yang serupa memberi peluang kepada bankbank untuk silang jual (cross-sell) produk dan perkhidmatan. Keseluruhan konteks ini menyediakan kemudahan mendapatkan maklumat. dan bantuan keputusan peribadi. Sama ada melalui kerjasama dengan syarikat insurans atau persaingan secara langsung dengan mereka. sokongan teknikal dan maklumat status pesanan dalam talian bukan sahaja menjimatkan wang dengan membolehkan staf perkhidmatan pelanggan syarikat untuk mengendalikan yang lebih banyak soalan rumit dan menguruskan perhubungan pelanggan. Perkhidmatan pelanggan yang lebih tinggi boleh membezakan faktor yang akan meningkatkan kesetiaan pelanggan kepada sesebuah gedung dan produknya. pihak bank juga telah mempengaruhi syarikat insurans mencapai pasaran mereka. Bank juga telah mula menjual insurans sebagai matlamat mereka untuk menjadi kedai sehenti ( one-stop shop) bagi memenuhi keperluan perkhidmatan kewangan pengguna. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Berdasarkan input ini dan jenis-jenis akaun yang mereka ada dengan bank.

Sebagai tambahan untuk meningkatkan kepuasan pelanggan. Sokongan dalam talian terbahagi kepada dua kategori am: sokongan transaksi dan sokongan teknikal. Sokongan teknikal adalah penting khususnya bagi produk kompleks yang memerlukan dokumentasi yang mendalam.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Terdapat beberapa perkara yang lebih mengecewakan bagi seorang pelanggan jika dibandingkan penghantaran produk yang tidak mengikut masa bagi suatu pembelian yang penting. Antara contoh interaksi sosial yang terbaik adalah melalui kumpulan perbincangan berkaitan produk dan saling mencabar (pencabar/pesaing– Lists). muat turun perisian dan sokongan teknikal maklumat dalam talian. syarikat-syarikat menggunakan Internet untuk laporan simpanan khidmat pelanggan daripada pesanan yang dibuat. ataupun ia mungkin diwujudkan untuk para pengguna berkomunikasi antara satu sama lain. Interaksi Sosial (Social Interaction) Beberapa pelanggan akan menjangkakan perkhidmatan di laman web adalah lebih baik daripada kedai biasa. Sokongan transaksi termasuk status pesanan. Oleh sebab tiada perhubungan secara langsung antara pemilik atau pekerja di web dan kerana ciri Web yang jelas. bagi pengguna yang mahu menggunakan discussion lists dan newsgroup di Internet. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Selalunya. panggilan telefon kepada pembekal akan menyebabkan satu siri pemindahan maklumat dari satu jabatan kepada yang lain dan mereka menjanjikan akan menyemak status pesanan dan menghubungi pelanggan semula. Seorang pelanggan boleh pergi ke laman Web syarikat penghantaran. memasukkan nombor pesanan. arahan pemasangan dan tip-tip merumus masalah (troubleshooting). ciri-ciri interaksi sosial memainkan peranan yang besar bagi memudahkan maklum balas antara pelanggan dan pengeluar di samping bagi menyokong penyelidikan pasaran. Lists Ini mungkin diwujudkan khusus untuk menghubungkan pengeluar dengan pengguna. ketersediaan produk. Pola ini membazirkan masa dan wang bagi pelanggan dan penjual. dan mengetahui bahawa produk itu sudah pun dihantar dan dijangka sampai kepada pelanggan pada keesokan pagi. Syarikat-syarikat penghantaran membantu rakan kongsi perniagaan mereka untuk menyelesaikan masalah ini melalui internet. Maklumat ini boleh didapatkan daripada laman Web syarikat itu dalam tempoh masa kurang daripada satu minit. bagi pengguna yang mahu berbincang atau berforum melalui perkhidmatan dalam talian yang komersial. dan proses memulangkan barang niaga yang tidak dikehendaki.

membentuk rantaian atau “threaded discussions".RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Dua teknologi internet yang digunakan dengan meluas untuk tujuan ini adalah kumpulan akhbar (newsgroups) dan sembang (chat). Bilik sembang awam (pulic chatroom) umumnya cuba mengekalkan fokus perbualan kepada satu topik khusus. adalah kumpulan pertama yang memanfaat Internet sebagai suatu bentuk teknologi komunikasi yang cepat dan murah. tarikan utama mereka adalah komunikasi langsung dan kepelbagaian peserta. Setiap permintaan untuk pertolongan dan jawapannya yang berkaitan juga dapat dikesan dan disimpan dalam pangkalan data. untuk diguna pakai oleh pelanggan-pelanggan dan wakil-wakil perkhidmatan pelanggan di kemudian hari. Bilik sembang boleh berbentuk visual yang kompleks. Pengguna menghantar pesanan-pesanan melalui mel elektronik. Sistem itu seharusnya memasukkan/menggabungkan peraturan perniagaan untuk memberi laluan dan mengutamakan berdasarkan jenis soalan yang ditanya. jurnal dan buku. Sesiapa yang masuk ke ruangan tersebut dapat membaca mesej dan memberi respon terhadap mesej tersebut dengan serta-merta. Sokongan pelanggan berasaskan Web membolehkan kerjasama bagi melayakkan dan mengutamakan permintaan untuk sesuatu pertolongan merujuk kepada kesegeraan mereka dan respon kepada mereka melalui saluran tertunda atau saluran masa nyata (real-time). Mereka dapat bekerjasama dengan teman-teman dari seluruh dunia dan berkongsi idea-idea mereka dan penemuan-penemuan dengan lebih cepat berbanding kaedah penerbitan tradisional seperti majalah-majalah. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . jenis tulisan dan imej-imej: terdapat juga yang mempunyai keupayaan audio yang terbatas. Terdapat satu skrin pemisah membenarkan pengguna untuk memasukkan (menaip) mesej. kepada satu peti surat kolektif di mana sesiapa juga boleh berbuat begitu. berdasarkan perisian kumpulan akhbar. Pendekatan ini memastikan setiap pertanyaan itu dijawab melalui saluran yang paling berkesan. dimana mesej tersebut dihantarkan dengan serta-merta ke ruang mesej dikongsi yang dipanggil “bilik sembang (chatroom)” atau “saluran (channel)". e-mel. dengan pelbagai jenis warna teks. Jawapan atau pandangan kepada pesanan yang dihantar dihubungkan. Para saintis. Komunikasi cepat ini beransur-ansur mula menjadi perhatian kepada golongan bukan saintis dan Usenet hari ini sedang berkembang maju. halaman yang mana telah dilawati pelanggan dan berapa lama mereka telah menunggu untuk satu jawapan. Sembang (kadangkala dikenali sebagai IRC) adalah satu perkhidmatan yang membenarkan komunikasi segera dengan sesiapa sahaja yang mahu menyertainya. bilik sembang peribadi (private chatroom) atau panggilan telefon. Usenet adalah satu kumpulan sistem papan kenyataan seluruh dunia.

Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Untuk satu yuran yang sedikit. pelanggan akan memberikan masa kepada juruteknik untuk membantu menjawab pertanyaan pelanggan tersebut. Mereka mungkin mewujudkan satu “perkhidmatan keutamaan" untuk pelanggan-pelanggan web yang akan membenarkan mereka untuk meminta satu sesi berbual secara langsung semasa mereka melayari laman web. pelanggan akan dihubungkan kepada seorang juruteknik yang akan menjawab semua pertanyaan pelanggan. satu tapak elektronik bercadang untuk menghantar semua pertanyaan pelanggan yang berpunca daripada halaman stereo paling mahal kepada senarai panggil semula. Suatu rekod bagi perbualan tersebut disimpan dan dihantar melalui e-mel sebagai rujukan kepada pelanggan sekiranya masalah yang serupa timbul pada masa akan datang.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Sebagai contoh. Pelanggan-pelanggan ini akan menerima panggilan telefon yang segera daripada wakil servis. sementara soalan memerlukan beberapa penyelidikan akan mendapat jawapan melalui e-mel.

mungkin menjadi kebiasaan. buku-buku dan CD-ROMs untuk membantu tukang kebun mereka bentuk sebuah taman. Bagi mewujudkan sebuah kedai sehenti untuk keperluan perkebunan. bebawang. Pengguna yang ada soalan tentang istilah hortikultur boleh memeriksa glosari dalam talian. Oleh sebab penggunaan video dan audio digunakan secara meluas merentasi rangkaian. khidmat nasihat dan bukubuku berkaitan bunga dan sebagainya. atau menghubungi talian bebas tol. Ini mungkin bukan sahaja perlu untuk menemukan anda dengan orang lain yang mempunyai cita rasa muzik yang sama. peralatan dan produk perkebunan lain (termasuk rumah hijau!) daripada seluruh dunia. Sebagai contoh. laman web dijangkakan dapat memberi pilihan kepada pelanggan untuk klik pada butang untuk bercakap secara langsung dengan perkhidmatan pelanggan dan wakil jualan melalui internet. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . mereka menjual perkakasan kebun bunga. pengkhususan produk luar. Sebuah inventori maya jika dibandingkan dengan inventori sebenar. benih-benih. Ejen-ejen untuk membangunkan masyarakat. Sebagai tambahan. buku dan majalah untuk petua tentang penanaman dan bunga yang tumbuh subur atau rosak dalam tanah dan keadaan iklim tertentu. Ciri-ciri lain termasuklah Frequently Asked Question (FAQ).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Penggabungan produk dan perkhidmatan dalam sesebuah kedai maya dapat menjimatkan masa dan usaha para pengguna. syarikat itu bermula dengan mengambil semua sumber inventori yang digunakan oleh tukang kebun hari ini: tapak semaian dan katalog biji benih tumbuhan dan alatan. majalah dalam talian. membolehkan syarikat itu menawarkan pelbagai pilihan produk-produk yang mana tapak semaian terbesar juga mungkin tidak dapat menyediakannya: beribu-ribu biji benih. pekebun yang bersungguh-sungguh ditawarkan menggunakan perkakas perisian dalam talian untuk mereka bentuk kebun idamannya. suatu perniagaan untuk memperkenalkan bunga-bunga eksotik yang bermula dari satu kumpulan perbincangan masyarakat yang merupakan tukang kebun atau orang yang meminati penanaman bunga. analisis pelaburan dan sebagainya. Kini. malah juga dalam lingkungan lain seperti buku-buku. permainan interaktif. bilik sembang dan bahagian “delay tips" dari editor majalah. berdasarkan premis masyarakat mahu berhubung dengan orang lain yang mereka percayai. hotel-hotel. kelab perkebunan di mana pekebun dapat berkongsi hobi dan idea mereka dengan penggemar lain. dan katalog yang pelbagai jenis.

Sememangnya. Sesetengah pelanggan hanya menyedari maklumat mereka telah dijual atau disebarkan tanpa pengetahuan atau persetujuan mereka apabila mereka menerima e-mel yang tidak dikehendaki. Sebagai tukaran bagi maklumat tersebut. mereka mahu mengetahui bila dan bagaimana maklumat peribadi mereka digunakan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Mengumpul Profil Pelanggan Syarikat-syarikat telah lama mengumpul dan menyimpan maklumat pelangganpelanggan dan produk dalam pangkalan data di mana hanya kakitangan yang diberi kuasa tertentu sahaja boleh mengakses data tersebut. Ramai pengguna berhati-hati dengan pemasaran seperti ini. Pembelian akan menyebabkan profil pelanggan dibuat kerana penjual Internet memerlukan maklumat peribadi yang asas bagi menghantar barangan fizikal kepada seseorang pelanggan. mereka mungkin menawarkan “perkhidmatan keahlian" seperti e-mel peringatan hari jadi. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Mereka akan ditawarkan dengan cadangan produk-produk yang baru mengikut minat mereka dan maklumat pembelian terdahulu. pengguna tidak dapat menyekat maklumat yang dikumpulkan atau. Sesetengah pengguna melihat pengumpulan maklumat dan pemasaran langsung dari sudut yang positif apabila mereka hendak membeli produk pada masa yang akan datang. Perniagaan jaringan (web) juga menyimpan rekod tentang pembelian seseorang pelanggan. pengumuman produk baru atau surat berita. Mereka mahu memberitahu kepada pihak syarikat bila penggunaan maklumat ini sepatutnya disekat untuk tujuan dalaman dan bila ia boleh disebarkan kepada syarikat luar jika syarat-syarat khusus telah dipersetujui. mereka takut kehilangan rahsia peribadi. Bagaimanapun. Sebagai contoh. satu pengguna Internet boleh meninggalkan satu “footprint" elektronik setiap kali lawatan mereka ke laman-laman Web yang berbeza dan pembelian yang dibuat dan mereka tidak menyedari telah melakukannya. Kebiasaannya. Perniagaan yang inovatif menjumpai jalan untuk mencungkil potensi bagi maklumat tersebut iaitu dengan menjadikan ia berguna bagi mereka yang memerlukannya. semasa mereka memberi maklumat peribadi dengan rela untuk menyatakan bahawa mereka mahu ia digunakan. pelanggan akan dialu-alukan dengan nama mereka apabila mereka disambungkan kepada sebuah tapak. Tapak itu mengetahui siapa yang berada di situ disebabkan oleh satu teknologi yang dapat merekod alamat Internet pelawat dan memadankan ia kepada satu nama sekiranya pelawat telah pun berdaftar atau membeli sesuatu di tapak tersebut. sama ada ia merupakan suatu wakil khidmat pelanggan yang menjawab panggilan telefon atau pelanggan yang mencari maklumat akaun atau sokongan teknikal dalam talian. Terdapat laman yang meminta pelawat baru memberikan maklumat peribadi secara sukarela apabila memasuki laman tersebut.

CPU dan sistem operasi - Server terakhir anda (merujuk pautan) Perangkaan (statistik) ini boleh digunakan untuk membuat Profil Tapak (Site Profile) dan Profil Pelawat (Visitor Profile). anda memberitahu pelayan (server): Pelayan boleh juga menyimpan: - Tarikh dan masa (timestamp) Permintaan fail (Komponen mentah) Server load (proses-proses) dan kesilapan-kesilapan - Alamat IP dan ISP anda Pelayar (browser). Profil Tapak: Profil Pelawat: - Sasaran (hit) tapak atau halaman (aliran barisan aktiviti) - Titik permulaan pelawat Kaedah pembayaran Purata bilangan lawatan sebelum membeli - Urutan sasaran halaman (Page hit sequence) - Laluan yang biasa digunakan melalui tapak - Pola ulangan pembelian Bagaimana pelawat menggunakan kemudahan berbanding hanya melayari - Tempoh masa melawat (Purata halaman yang biasa didapatkan semula) - Kemudahan apa yang mereka gunakan dan berapa kerap - Window shoppers (pelawat yang hanya melihat halaman yang dibuka) - Dari mana pelawat datang?   Domain Referrals - Keutuhan (kesilapan dan amaran) Tindakbalas (server load mengikut jam. World Wide Web Consortium sedang menghasilkan satu teknologi baru yang dikenali sebagai Platform untuk Pilihan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . jalur lebar Untuk membantu mengurangkan masalah ini.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Setiap kali anda disambungkan kepada satu laman web. hari. minggu dan musim) - Jenis server Kesan daripada promosi dan dan pengiklanan tapak - Capaian lain (enjin carian) Transaksi terhalang atau gagal Keupayaan: perkakas.

benarkan pemulangan barang yang diniagakan. cadangkan idea untuk hadiah dan syorkan produk yang berkaitan. Perbincangan: 1. Peruncit-peruncit perlu tahu bahawa ianya perlu untuk membuat pelanggan berpuas hati. Apakah kelebihan-kelebihan dan masalah-masalah yang berkaitan dengan pengumpulan dan penyelenggaraan pengkalan data yang mengandungi profil maklumat pengguna? Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . 3. Galakkan mereka memberi komen kepada masyarakat untuk memberi cadangan bagaimana untuk menjadikan barang yang diniagakan dan laman lebih baik sekaligus ini menjadi alasan bagi pengguna untuk kembali ke tapak. beri peluang kepada pelanggan untuk mencuba produk. (Platform for Privacy Preferences). atau P3. Pelan lain adalah dengan meletakkan “tanda amanah" (trust mark) pada tapak dengan piawaian rahsia boleh diterima.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Peribadi. Bagaimana katalog produk dapat membantu anda memajukan perniagaan anda? 2. Terangkan bagaimana perbezaan khidmat-khidmat Internet dapat membantu perniagaan meningkatkan khidmat pelanggan dan penilaian produk. Ia akan membenarkan perisian server web untuk menyekat tapak yang mempunyai polisi maklumat yang tidak sepadan dengan pilihan peribadi yang dinyatakan oleh pelanggan. Berikan pelanggan pelbagai pilihan penghantaran. Falsafah ini tidak berakhir dalam dunia yang dalam talian. Jika boleh. Idea ini adalah menyerupai kepada perisian “kawalan ibu bapa” (parental control) yang mana ibu bapa dapat menyekat laman web yang tidak sepatutnya dilihat oleh anak-anak mereka.

Sistem entri pesanan adalah satu ruang antara muka (interface) kepada komponen-komponen lain bagi interaksi sistem pemprosesan. sama ada dilakukan secara dalam talian atau di luar talian. Perjanjian itu sendiri adalah hasil satu proses perundingan yang kompleks. ia adalah bermulanya daripada satu rantaian peristiwa-peristiwa yang kompleks yang mencapai puncaknya dengan penyerahan produk atau perkhidmatan kepada pembeli. adalah merupakan entri pesanan pelanggan. Input dalam sistem mengandungi jualan. Sistem-sistem entri pesanan yang lain adalah kurang jelas kelihatan. Mereka boleh mengambil input daripada syarikat lain dalam bentuk mesej EDI. Kebanyakan gedung Internet cuba menjadikan aktiviti belian dalam talian sebagai sesuatu yang biasa dan seberapa mudah yang mungkin. Dua sistem yang merupakan nadi bagi sesebuah perniagaan: kawalan inventori (inventory control) dan lejar am (general ledger). Apabila pelanggan sudah bersedia untuk membeli. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . yang menyediakan sokongan transaksi untuk jualan. bagi transaksitransaksi yang berkaitan untuk bekalan dan bahan mentah. di mana ia telah diproses berdasarkan perjanjian sebelumnya antara rakan perniagaan. pengeluaran dan notis penerimaan data. Satu bahagian yang lain pula adalah pembelian. Kedua-dua pihak menjangka sistem ini akan membawa keuntungan di masa akan datang. Lazimnya. untuk menunjukkan bila produk perlu dipesan semula dan mengira nilai bagi inventori tersebut. manakala lejar am pula merekod aliran dana. dan maklumat harga serta saiz. Tumpuan kawalan inventori adalah logistik produk. dan aktiviti belian diteruskan kepada semak habis (checkout). Pandangan daripada pihak ketiga boleh disediakan bagi membantu pembeli dalam memilih antara jenama atau model yang berbeza. pengeluaran dan akaun perlu dibayar. sistem kawalan inventori menjejaki kuantiti barangan yang dimiliki. huraian terperinci tentang produk. serta antara muka antara perniagaan dan pelanggan- pelanggannya. dan pelaksanaan sistem tersebut mungkin telah memerlukan pelaburan yang besar daripada kedua-dua pihak. Data jualan memberitahu barang siap yang telah dijual dan menerima notis rekod penghantaran bekalan dan bahan mentah. melalui kos operasi yang lebih murah dan kecekapannya yang lebih baik. Apabila barang-barang telah dihantar.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN ENTRI PESANAN Entri pesanan adalah matlamat akhir perniagaan. Produk fizikal yang tersusun di rak-rak digantikan dengan katalog-katalog elektronik yang memuatkan gambar-gambar foto. bil dan akaun belum terima. Semak habis bermaksud membuat pembayaran dan urusan penghantaran. pelanggan tersebut hanya klik kepada produk dan ia dimasukkan ke dalam troli belian maya pengguna. Satu bahagian yang berkait rapat dengan ini.

sistem pembelian dan entri pesanan adalah saling melengkapi: sistem pembelian sesebuah syarikat merupakan satu antara muka bagi sistem entri pesanan sebuah syarikat lain. Entri Pesanan Automatik Entri pesanan automatik bagi perdagangan elektronik merupakan penghubung antara keputusan pembelian dari pihak pelanggan dengan sistem entri pesanan pembekal. sistem itu juga mengingatkan pelanggan invois yang terlewat dan menghantar rumusan bagi caj invois dan bayaran kepada pelanggan. Ia dihubungkan kepada satu sistem pengeluaran yang merekod penggunaan bekalan dan bahan apabila ia diubah menjadi produk untuk pelanggan. invois pembekal dan menerima notis bagi memastikan kuantiti yang dipesan sepadan dengan kuantiti yang diterima dan kuantiti bagi pembekal yang terlibat. sistem entri pesanan mestilah disepadukan dengan paparan produk supaya pelanggan dapat memilih beberapa barang bagi sesuatu pembelian. Keluaran (output) tambahan mungkin merupakan satu laporan prestasi vendor yang menunjukkan kemampuan seseorang vendor dapat menepati tarikh akhir penghantaran dan matlamat kualiti/kuantiti. Di internet. Asas-asas bagi three-tier client / model pelayan (server model) menjelaskan had Jaringan Sejagat (World Wide Web) dan menawarkan wawasan kepada pelaksanaan rangkaian yang menyokong perikatan elektronik. Apabila satu pesanan memasuki data telah disahkan dan ketersediaan inventori dan kredit pelanggan tersebut disemak. Jika terdapat sebarang kecelaruan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN kuantiti barang yang dikeluarkan daripada inventori dicatat. dan rangkaian. Sebagai tambahan. dimana kita boleh duduk di hadapannya dan menaip atau menggunakan tetikus. Sistem itu menyelesaikan pesanan pembelian. Kita dapat mengurangkan kerumitan dengan beranggapan bahawa rangkaian melakukan tugasnya sendiri dengan membenarkan komputer-komputer untuk berkomunikasi antara satu sama lain. peniaga akan menghubungi pembekal untuk menyelesaikannya. Pada dasarnya. Lejar am menghubungkan sistem-sistem ini bersama melalui data kewangan yang digambarkan. dan menyediakan pesanan pembelian. Sistem akan mencari unit harga bagi setiap butiran. satu sistem yang misteri atau interconnections yang membenarkan pengguna untuk mengakses komputer-komputer lain. Jurutera-jurutera yang telah mereka sistem ini membahagikan peranan yang dimainkan oleh komputer yang dihubungkan kepada rangkaian kepada tiga: Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Rangkaian komputer dibahagikan kepada dua bahagian: komputer.

kita dapat mengenal pasti tiga lapisan: (1) penyampaian: skrin dan pencetak (output). Jika permintaan adalah bagi sesuatu fail di rangkaian itu. Bagaimanapun. ia dipersembahkan. Ia bergantung kepada sistem pengendalian untuk mencari fail yang dinginkan. (2) penggunaan: “kotak" (pemprosesan – tidak bekerja melainkan jika ia digerakkan). Apabila (dan jika) server membalas. lapisan penggunaan (application layer) dan lapisan pengurusan data (data management layer). ada sesuatu yang perlu dilakukan. di mana ia adalah tugas webserver Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan beberapa sumber yang boleh digunakan untuk pemprosesan. pengimbas (input). tetikus. Ia adalah pelanggan yang membuat permintaan server. secara rasminya. sistem pengendalian bertanggungjawab terhadap komunikasi dengan semua bahagian komputer dan menggabungkan kesemua model three-tier client/server. dan pengurusan data: papan kekunci. tetikus. Lazimnya. ia akan membuka sistem kerja untuk mendapatkan fail dari tempat ia disimpan. ia hanya menunggu. pemprosesan dan pengurusan data. Memulakan komputer bermakna memulakan sistem pengendaliannya (operating system). Mereka memanggil ia three-tier client/serve) kerana terdapat tiga perkara yang perlu dilakukan. sistem pengendalian akan menghubungi server yang berkenaan merentasi rangkaian. Memulakan program yang lain: sebagai contoh. itulah had peranannya. tugasnya yang paling penting adalah pengurusan data: setiap kali sebuah fail diminta. Ia cuma membuat satu permintaan dan menunggu.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN penyampaian. mencari sebuah fail merupakan fungsi pengurusan data. Jika server tidak bergerak balas selepas tempoh masa tertentu. Browser hanya mementingkan persembahan. pelayar itu disambungkan kepada satu rangkaian. mereka menyebut ia lapisan persembahan (presentation layer). dan kemudian mempersembahkan ia. sebuah pencetak atau pengimbas dan sebuah “kotak" dimana semua bahagian ini disambungkan. Server tersebut perlu mendengar permintaan fail. apabila gerak balas diterima. browser itu akan mempamerkan satu mesej ralat (error message). jika tidak. satu pelayar web (web browser). Secara teknikalnya. Ia adalah mudah untuk mengenal pasti beberapa bahagian: skrin. Sistem pengendalian itu mencari di mana program itu disimpan dan memberikan ia kawalan sebuah tetingkap (mungkin keseluruhan skrin) yang boleh digunakan untuk persembahan. Sistem Three-Tier Client/Server di Tempat Kerja Mari kita mulakan dengan sebuah komputer biasa dalam sebuah pejabat. Mereka telah menemui idea sangat berguna ini yang mana ia telah disepadukan ke dalam hampir semua perisian yang kita gunakan. papan kekunci. Pada peringkat ini. Seperti yang telah dinyatakan di atas.

webserver memanggil server sistem pengendalian untuk memberi ia sebuah fail untuk dihantar semula kepada pelanggan (klien). Webserver menghabiskan kebanyakan masanya dengan tidur. Jika ia adalah satu permintaan mudah.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN (penggunaan) pada sistem itu. pemeriksaan jumlah produk dalam stok.GCI). Browser Plug-in HTTP Request Cookie Data HTML and Files Web Pages and Graphics Webserver HTTP Request Cookie Data API Database Log Files CGI Sekarang. Dalam kedua-dua kes. melalui satu pengaturcara penggunaan antara muka (application programmer‟s interface . Jika halaman yang diminta memerlukan pemprosesan. server tersebut menyerahkan permintaan kepada sebuah program lain yang akan menjana sebuah halaman web di mana server itu akan kembali. yang akhirnya akan bergantung kepada pengaturcara dan matlamat bagi sistem itu. Webserver menganalisis permintaan dan memutuskan jika ia adalah satu permintaan yang mudah atau satu permintaan yang kompleks. Pemilihan kaedah adalah satu isu teknikal. ia sepatutnya sudah jelas bahawa jurutera-jurutera itu adalah seperti model three-tier client/server berdasarkan dua alasan: (a) setiap pihak mempunyai had Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . apa sahaja kaedah yang digunakan.API). sebagai contoh. Akhirnya. satu halaman web khusus dicipta yang mana webserver boleh menghantar semula kepada browser. Pengaturcara-pengaturcara (programmers) juga boleh mewujudkan halaman web khusus melalui get laluan sepunya antara muka (common gateway interface . Kebanyakan webservers boleh ditambah. ia hanya bangun apabila satu permintaan diterima dan menjawab terhadap permintaan yang masuk. Tugas Webserver hanyalah untuk bergerak balas terhadap permintaan untuk sebuah fail. tugas webserver hanyalah menjawab permintaan dengan sebuah fail bagi sesuatu browser.

Dalam erti kata lain.TPM) atau middleware untuk memastikan bahawa semua langkah dapat disiapkan dalam susunan yang betul. Pangkalan data produk yang canggih dan pautannya kepada sistem entri pesanan dan paparan membezakan komoditi daripada perkhidmatan entri pesanan yang biasa. Sistem pengendalian (lapisan pengurusan data) meneruskan permintaan itu untuk satu lagi server. kita perlu mengekalkan “bentuk" (state) sesuatu transaksi. Selain itu. 4. 3. Persembahan memaparkan respon tersebut kepada pengguna dan menunggu untuk permintaan yang seterusnya. Browser (lapisan persembahan) meminta sebuah fail. Tapak (sites) ini meniagakan produk atas kemudahan. 2. ketersediaan dan harga yang berpatutan. Di internet. harga dan penghantaran. beberapa mekanisme boleh didapati untuk memasukkan bentuk maklumat (information state) dalam permintaan itu yang diteruskan dari browser kepada program CGI melalui Webserver. ini bermakna bahawa browser tidak mengetahui jika server sudah tersedia apabila ia membuat satu permintaan. Pautan (links) yang mendasari pangkalan data adalah kunci kepada kejayaan. 5. kebanyakan sistem terkawal menggunakan “pengawas pemprosesan transaksi" (transaction processing monitors . Pembayaran dan pilihan penghantaran mungkin berbezaDocument1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Pengurusan data memberi sesuatu semula dan penggunaan diteruskan sepanjang persembahan. atau penggunaan mengeluarkan satu mesej ralat untuk persembahan jika pengurusan data tidak memberi respon. browser atau server harus mengingati langkahlangkah yang telah siap. urutan di atas adalah: 1. Entri pesanan komoditi menawarkan pilihan rutin bagi produk. Penghantaran Produk Khusus Hubungan antara browser dan webserver adalah sukar dinyatakan. Daripada sudut pandangan pereka itu. untuk bergerak melalui proses. Webserver (penggunaan) menerima permintaan itu dan bertanya sama ada kepada sistem pengendalian atau program lain (pengurusan data) untuk gerak balas yang bersesuaian kepada mesej. dan server tidak peduli sama ada browser sudah sedia ada apabila ia bergerak balas kepada permintaan tersebut.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN tanggungjawab yang jelas dan (b) peranan-peranan boleh melata (cascade) daripada satu pihak kepada yang lain. Untuk membuat entri pesanan dalam talian berfungsi. Produk-produk “Off-the-shelf" dan perkhidmatan-perkhidmatan yang standard juga boleh didapati.

Bayangkan sebuah kedai pakaian berasaskan Web yang menggabungkan teknologi yang membenarkan pelanggan-pelanggan untuk mencuba pakaian. Tapak ini bertindak sebagai sebuah kenderaan untuk membuka rundingan kepada produk. Muzik dan komputer adalah antara produk lain yang mana gabungan inovasi dan ekonomi. Keputusan untuk memilih antara saiz sederhana atau lebih besar boleh menjadi mudah dengan menggunakan tetikus komputer untuk menyeret (drag) baju maya ke atas imej 3D pelanggan tersebut untuk melihat sama ada ianya padan atau bersesuaian. dengan menggunakan imej 3D untuk mengikut saiz tempahan dan kesesuaian bagi seseorang pelanggan. Ada juga yang bercadang membuat perniagaan menjahit pakaian. jika mereka mahu. teknologi ini akan meransang keinginan pengguna untuk mencuba pakaian di bilik persalinan gedung tersebut. Pelanggan-pelanggan di kedai muzik dalam talian mempunyai pilihan atau membeli CD yang boleh didapati di gedung muzik itu. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Atau. Entri pesanan yang biasa membenarkan rundingan kepada pilihan bukan standard. harga dan pilihan penghantaran.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN beza mengikut keadaan produk dan keadaan transaksi. Bagi peruncit dan pengilang yang terus mengeluarkan saiz yang standard untuk pelanggan mereka. tetapi hanya boleh dipilih dalam lingkungan set yang terhad. mereka juga boleh mencipta CD mereka sendiri daripada sejumlah bilangan perakam digital. barangan khusus atau sebungkus barangan berserta perkhidmatan.

Memori tambahan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Cisco membina hampir keseluruhan produk-produknya (routers. pelanggan boleh memilih sama ada untuk membayar lebih bagi sebuah processor yang laju (speedy processor) atau mahu menjimatkan wang dengan memilih sebuah processor yang lebih perlahan (slower processor). telefon atau email. kira-kira 98% daripada pesanan dapat melalui sistem tersebut dalam satu masa. Dan. dan menghantar pesanan kepada jabatan perolehan. Bagi komputer. bateri tambahan dan pakej-pakej perisian semuanya adalah boleh didapati mengikut permintaan pengguna. Pesanan yang tidak disahkan akan di tolak. sistem itu mestilah mampu menggambarkan kedua-dua gaya dan warna-warna sekaligus memikat apa yang disukai oleh pelanggan. jurutera yang sama boleh mengkonfigurasi produk dalam talian. Bagi pakaian. Dengan penentuan harga dalam talian dan alat konfigurasi. seorang pelanggan dengan autoriti (authorization) yang betul juga boleh mengakses maklumat secara langsung di tapak Web. Berikut adalah contoh-contoh yang dapat menjelaskan hubungan bagi pengkalan data produk yang perlu. Secara umumnya. pembeli yang diberi autoriti dapat melengkapkan pesanan dengan beberapa keystrokes. jadi cuma terdapat sangat sedikit produk off-the-shelf. Sebaliknya. pelanggan akan dihubungi dan kitaran perolehan akan dibuat semula. jurutera di tapak pelanggan (customer sites) tahu jenis produk yang diperlukan dan bagaimana ia harus diatur (configured). pengguna-pengguna boleh memilih dari kepelbagaian model. mengetahui dengan segera jika terdapat sebarang kesilapan. invois atau akaun maklumat. dan membeli konfigurasi yang biasa atau memilih mengikut harga dan keperluan prestasi (performance). Disebabkan struktur penentuan harga sudah ada diatur ke dalam tapak Cisco. Pihak pentadbir perkhidmatan pelanggan Cisco akan memasukkan pesanan ke dalam sistem Cisco yang teruji untuk mengesahkan pesanan tersebut. ia akan menemui kesilapan dalam bagaimana produk itu telah diatur. Hari ini. selain daripada menelefon Cisco untuk memesan. modem yang berbeza. Jabatan Perolehan (procurement department) kemudiannya akan membuat pesanan belian dan menghantarkannya kepada Cisco melalui faks. pesanan sesuatu produk mungkin adalah rumit. pilihan boleh didapati bagi setiap model yang ada mestilah ditentukan berserta dengan harga. Pakej perkhidmatan (servis) juga boleh disesuaikan kepada keperluan pelanggan itu. pelanggan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . suis dan rangkaian lain yang bersambungan dengan peranti) untuk pesanan. Muzik mungkin adalah yang paling mudah. Misalnya. network adapters. ini menjimatkan masa di Cisco dan tapak pelanggan (customer‟s site). Membeli sebuah komputer riba tidak lagi terhad kepada sebuah kedai atau pengeluar yang ada. Sebelum syarikat dapat mewujudkan kemampuan jualan Internet.

Juruwang akan melihat harga jika permintaan telah berjaya. dan hubungan kepada bank-bank dan perkhidmatan penghantaran mestilah berfungsi kesemuanya dengan lancar untuk membuat transaksi berjaya. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . ia akan menolak item tersebut dan menghantar satu mesej bahawa permintaan itu telah berjaya. sesuatu server yang dihubungkan kepada pautan semak keluar (checkout) dalam sesebuah pasaraya. Sebarang ketakpastian di sini akan menyebabkan seorang pengguna meninggalkan proses pembelian dalam talian. Sekali lagi. Pembangunan produk. Satu kesilapan yang berpunca daripada malfungsi (malfunction) dalam sistem itu iaitu kecuaian menggunakan komputer yang menyebabkan komputer itu pincang tugas.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN boleh memilih berdasarkan artis dan tajuk lagu di mana ia dibuat mengikut pesanan pembeli. Jika ada beberapa sebab permintaan tersebut tidak boleh disempurnakan. satu permintaan (request) dihantar ke server untuk “menolak satu item daripada inventori yang mempunyai kod bar itu”. jika ia adalah betul. Pengguna perlu mengetahui apa maklumat yang diperlukan dan apa langkah-langkah perlu untuk melengkapkan transaksi. pengeluaran dan ramalan jualan. Senario ini menjelaskan satu perkara penting: juruwang mesti terlatih untuk merespon kepada mesej-mesej daripada sistem. Membuat Entri Pesanan berfungsi Lapisan pengurusan data mestilah disepadukan dengan proses-proses perniagaan yang lain supya sistem entri pesanan berfungsi dengan betul. Satu lapisan bahan adalah lapisan rangka kerja (framework) seterusnya. tetapi mesej mestilah cukup spesifik supaya mereka memainkan peranan mereka dengan sempurna. server akan menghantar satu mesej ralat (error). Tiada perkara yang seharusnya menghalang pengguna dari membeli. Setiap kali juruwang melalukan sebuah item ke arah pengimbas laser. Mereka juga perlu mengetahui bagaimana mereka akan diberitahu apabila syarikat itu telah menerima pesanan mereka. atau satu mesej seperti “item tidak diketahui" ( item unknown) dalam kes jika berlaku kesilapan. wang tunai dan pengurusan kredit. ia tidak bermakna pelanggan tersebut tidak boleh membeli produk itu. pengguna tidak akan menekan butang “beli” (purchase). Sebagai contoh. pengguna juga berkemungkinan untuk meninggalkan proses pembelian. Server mencari butir pengecam. kekuatan sistem ini datangnya daripada fleksibiliti seni bina yang berlapis. Jika proses pesanan sukar difahami dalam jualan runcit secara dalam talian. Mesej “item tidak diketahui" memerlukan tindakan yang berbeza. Jika maklumat yang diinginkan pada sesuatu produk atau ketersediaannya adalah sukar untuk dicari. jurutera-jurutera adalah seperti model client/server kerana peranan mereka adalah jelas.

Borang Pesanan Borang digunakan bagi mengumpul data input daripada pengguna.. cascading menus dan trees. kredibiliti akan hilang dari mata pelanggan. Jangan membuat pengguna menekan butang “submit” dan menjumpai jalan yang susah. mereka adalah antara muka antara pengguna dan sistem entri pesanan. Empat prinsip asas seperti berikut: 1. dan pengguna itu boleh membuangnya dari troli tersebut. Lain-lain sistem berasaskan GUI mempunyai satu set alat-alat (tools) yang lebih banyak. Perlu diingatkan bahawa pelanggan akan keluar dari penggunaan jika mereka sudah mula merasakan ia hanya membuang masa. Biasanya. kotak semak (checkboxes). barang-barang itu kekal di dalamnya. manakala sistem berasaskan teks hanya ada medan teks untuk input. seperti slider bars. Apabila tapak tidak berfungsi dengan betul. Borang pesanan dimulakan dengan grid lajur dua pasangan name-value (two-column grid of name-value pairs. widgets adalah terhad kepada empat jenis yang biasa: butang radio (radio buttons). senarai drop-down dan medan teks (text field). nyatakan dengan jelas apabila anda meminta untuk kata laluan. Menggunakan reka letak (layout) dan tanda-tanda visual untuk mengatur elemen-elemen dan tandakan dengan jelas apa yang diperlukan. Satu reka bentuk yang fleksibel akan bersesuaian bukan sahaja kepada elemen-elemen Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN boleh menyebabkan pengguna untuk meninggalkan tapak sebelum proses pembelian bermula. borang di reka bentuk untuk menerima input menggunakan widgets. Ia adalah penting di mana segala butang-butang dan pautan dapat membawa pembeli kepada bahagian yang betul.GUI). Dalam satu persekitaran antara muka pengguna grafik (graphic user interface . Ia adalah penting untuk menjadikan borang yang dipersembahkan oleh aplikasi entri pesanan mempunyai banyak kefungsian. tetapi dengan satu klik akan menghilangkan borang itu. Jika anda memerlukan enam aksara kata laluan abjad angka. Pautan yang menghubungkan dari satu borang kepada bahagian fail bantuan yang releven adalah berguna. pembangun boleh bergantung kepada alat-alat perisian kejuruteraan berbantukan komputer (computer aided software engineering CASE) bagi menguruskan kod yang diperlukan untuk mengambil input daripada pengguna dan menghantar ia kepada server. apabila pengguna-pengguna meletakkan barangan mereka dalam troli belian (shopping cart) mereka.). Bagi borang berasaskan Web.

2. Kemudian. konvensyen (convention) tarikh adalah hari ditulis selepas bulan. Mengumpulkan dan membuat laporan satu senarai lengkap kesilapan-kesilapan setiap kali borang diproses. letakkan penerangan pada borang. Widgets yang berkaitan akan dihimpunkan kepada satu unit. ruang dan lain-lain. ia sepatutnya tanya pengguna untuk memasukkan satu nama pengguna dan kata laluan pada borang pengaktifan. anda perlu mengisi semua bagi bahagian yang berkaitan. jika satu ciri memerlukan pengesahan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mudah tetapi juga sekumpulan elemen yang lebih kompleks. pilih “bayar melalui kredit kad" atau “bil saya kemudian". Melampirkan penjelasan secara langsung untuk membentuk elemen. data seharusnya hanya dipamerkan. nama dan jumlah pesanan haruslah dipaparkan. proses pesanan. Jadi. Nombor telefon dan nombor kad kredit mungkin input sebagai satu campuran digit-digit. Walaupun kebanyakan pengguna tidak akan menyentuh data tersebut. di sebelah atau di bawah widget ia diterangkan. sebagai contoh penjajaran melintang atau tegak bagi butang-butang radio (radio buttons). Sebagai contoh. Templat input adalah elemen penting bagi borang yang baik. editable input fields akan mengajak mereka berbuat demikian. pengguna perlu tahu jika 03-02-01 adalah Mac atau Februari! 1. Warna latar belakang juga boleh mengumpulkan widgets. Sebagai contoh. tanda sempang. Beberapa reka bentuk akan memerlukan keupayaan untuk membezakan hasil interaksi dengan seseorang bergantung kepada konteks di mana borang itu digunakan. Jika data tersebut telah dikumpulkan. dan menggunakan jenis-jenis widget yang bersesuaian kepada konteks. Reka bentuk tersebut mestilah dapat menyampaikan arahan-arahan dengan jelas (tanpa perlu huraian) seperti: pertama. Dalam konteks ini. Menerima semua input yang jelas. satu templat input pada borang mestilah memaksa pengguna untuk memasukkan data dalam satu bentuk yang dapat digunakan. Jika permohonan tidak dapat mengurangkan ini kepada hanya maklumat yang ia kehendaki. Di mana praktikal. tidak berubah dan pengguna sepatutnya tidak diberi peluang untuk mengubahsuaikannya. 3. sementara orang Eropah masa menulis hari sebelum bulan. Jika satu server Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Tarikh adalah suatu masalah biasa: di Amerika Syarikat. jika anda telah memilih “bayar melalui kredit kad".

anda boleh mengesahkan bahawa satu borang dikendalikan dengan betul melaporkan satu kata laluan yang sah tidak betul. tidak perlu untuk memaksa pengguna memasukkan semula borang tersebut jika ia tetap akan menolak kerana “ medan alamat yang dikehendaki adalah kosong”. Memaksa server untuk mencari kesilapan-kesilapan pada satu-satu masa adalah satu pembaziran masa dan sumber. begitu juga menawarkan kepada pengguna untuk melengkapkan maklumat yang diperlukan tanpa perlu banyak usaha. bagaimana pembelian dan sistem entri pesanan saling Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Dalam satu kitaran tunggal. an empty address field. (In a single cycle. satu medan alamat yang kosong. Permohonan itu melihat semua medan ( fields) pada borang setiap kali ia dihantar. Satu kelebihan bagi pendekatan ini adalah ia mempercepatkan proses menguji pemeriksaan ralat kod (process of testing the error-checking code) berkaitan dengan borang. you can verify that a form‟s handler correctly reports an incorrectly confirmed password. Terangkan berinteraksi. dan satu nombor akaun ill-formed. and an ill-formed account number).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN menolak satu borang dengan mesej “nama pengguna tidak sepadan dengan kata laluan". Perbincangan 1.

kewangan. Mengetahui bagaimana perdagangan elektronik boleh beroperasi secara berterusan. Mengetahui jenis-jenis pengesahan di dalam perdagangan elektronik. Mengetahui bahawa perdagangan elektronik mempunyai ciri keterbukaan di dalam operasinya. perniagaan elektronik ( E. 4. 2. Mengetahui cara-cara pembayaran di dalam perdagangan elektronik.keusahawanan dan perniagaan kecil serta kemahiran pedagogi.  HASIL PEMBELAJARAN 1. ● KERANGKA TAJUK-TAJUK PELAKSANAAN E-DAGANG ANTHETICATION CLEARING CONTINUITY VISIBILITY Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . 3.dagang ) .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN TAJUK 7 (E-Dagang: Pelaksanaan E-Dagang)  SINOPSIS Kursus ini mendedahkan kepada pelajar tentang perniagaan dan keusahawanan iaitu pemasaran. undang-undang perniagaan.

saya hanya mempunyai pemetik api. ia masih lagi merupakan salah satu cara yang biasa digunakan. Terdapat 4 cara untuk membuat pengesahan:  Sesuatu yang hanya ada pada saya. Sekiranya kod yang digunakan betul. pengesahan suara. pemberi) dan kertas yang digunakan adalah sah. Pakar dalam keselamatan dokumen memanggil ciri ini sebagai pengesahan dan non-reputability. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Ini dipanggil ketulusan. tidak terdapat perbezaan yang jelas antara salinan dan original. pengesahan retina mata. proses pengesahan telah berlaku.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PENGESAHAN Apabila melihat kepada dokumen sah seperti kontrak atau cek.Cap jari.  Sesuatu yang hanya anda yang tahu. dan responden akan menjawab. Tetapi apakah penipuan elektronik boleh dikenalpasti? Sebagai contohnya.  Cabar dan jawab. Definisi Pengesahan Pengesahan ini merupakan proses untuk mempercayai identiti seseorang atau benda. kita bertanya soalan. Walaupun ciri-ciri ini dapat ditiru. Untuk memastikan bahawa sesuatu dokumen itu sah disisi undang-undang. adakah anda mempunyai mancis?. dengan cek yang biasa. tidak. Anda juga perlu memastikan bahawa dokumen tiu tidak diubahsuai dalam apa jua cara dan ia telah dihantar oleh penghantar yang disahkan. tandatangan. Pemerhatian secara fizikal telah mencukupi untuk mengesahkan samada cek itu telah diubahsuai (jumlah. anda perlu memastikan bahawa (a) ia telah ditandatangani oleh seseorang yang mempunyai autoriti/hak yang betul dan (b) penandatangan tidak dapat menafikan bahawa dokumen itu mempunyai tandatangan yang sah. harus terdapat sesuatu cara untuk memastikan bahawa tandatangan itu tidak diubahsuai dan sah.hanya anda dan orang kedua sahaja yang tahu. apabila berjumpa dengan seseorang. Sebagai contoh. atau buktibukti yang menunjukkan pengesahan berdasarkan bit dan bait yang terdapat pada dokumen elektronik tersebut. Dalam dunia maya seperti perdagangan elektronik. tarikh. Perdagangan elektronik memerlukan cara untuk mengenalpasti kesahan dokumen elektronik seperti cek dan kad kredit. pihak bank akan menunaikannya dengan membandingkan tandatangan pada cek dengan tandatangan pada simpanan bank.

adalah menjadi kebiasaan untuk mengabungkan “apa yang anda ada” dan “apa yang anda tahu” untuk mengawal akses sesuatu benda. mesin pengeluaran duit (ATM) membekalkan akses kepada informasi penting dan untuk mengeluarkan duit. Sekiranya hanya anda mempunyai kad bank dan tahu nombor PIN nya. namun terdapat peringkat-peringkat kepercayaan. Alat untuk menjalankan pengesahan ini menjadi semakin murah dan penggunaannya telah menjadi semakin meluas. pihak ketiga yang dipercayai dan encryption digunakan untuk mempercayai tandatangan digital dan wang digital. Nombor PIN anda disimpan dalam pengkalan data bank adalah sama dengan yang terdapat pada kad ini. menaip kata laluan anda dan menjalankan transaksi. Pergantungan kepada teman kongsi yang melibatkan ketidakkebalan dan ketidakpastian. pengesyoran dari pihak ketiga tetap menjadi cara yang paling banyak digunakan dalam pengesahan kepada transaksi dan dokumen digital. hanya anda jua lah yang dapat menjalankan transaksi. Pengesahan digital menggunakan sesuatu yang hanya ada pada anda telah meningkat naik selaras dengan inovasi sains biometrik. Model keseluruhannya ialah:   Penggunaan encryption untuk mendapatkan pengesahan dan menghalang pemalsuan. Dalam perdagangan elektronik. Mesin itu akan membaca nombor yang terdapat pada kad anda. anda harus menggunakan kad yang dibekalkan oleh pihak bank. Kepercayaan telah didefinisikan sebagai:   Keyakinan mengenai teman kongsi berdasarkan kepakaran. pengalaman dan niat. Membahagikan proses pengesahan kepada beberapa pihak. Sebagai contoh. Walaubagaimanapun. Menggunakan mesin ini. Definisi Kepercayaan Pakar dalam keselamatan telah bersetuju bahawa tidak terdapat keselamatan yang sempurna.. Nombor PIN yang anda tahu hanya berfungsi dengan kad yang betul.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN  Pengesyoran oleh pihak ketiga yang dipercayai. cara yang mudah ialah dengan memberikan surat dari pihak ketiga. Dalam perdagangan eletronik.sebagai contoh. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN  Kenyataan formal mengenai polisi keselamatan dan langkah-langkah

keselamatan akan meningkatkan kepercayaan dan mengurangkan kebimbangan mengenai liabiliti.

3. Permintaan Perkhidmatan menggunakan Token

Application Server
6. Perkhidmatan dibenarkan

4. Pengesahan

5. Token

Client

2. Pengaksesan dibenarkan

Authentication Server

1. Permintaan Token Pengesahan

Model Kerberos

Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM

Sulit

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Pada tahun 1980-an, projek Athena yang dilaksanakan oleh MIT menggunakan model ini untuk membina sebuah sistem keselamatan komputer yang dipanggil Kerberos, dinamakan sempena anjing kepala tiga yang mengawal laluan masuk ke Hades dalam mitos Greek. Kerberos ialah perkhidmatan pembahagian pengesahan yang membenarkan klien untuk mengesahkan identitinya kepada server tanpa perlu menghantarnya melalui network yang mungkin menjadi sasaran para hacker. Kerberos juga boleh digunakan untuk mengesahkan keyakinan dan integriti data yang telah dihantar melalui network. 3 kepala Kerberos ialah klient, server aplikasi dan server pengesahan. Kerberos menggunakan beberapa mesej yang telah di encrypted untuk membuktikan kepada server aplikasi bahawa klien yang ada ialah pelanggan yang berhak. Kunci yang di encrypted, yang hanya diketahui oleh klien dan server pengesahan digunakan untuk mengesahkan klien itu. Selepas itu, server pengesahan akan menhasilkan satu tiket yang boleh digunakan oleh klien untuk mengakses aplikasi yang terdapat pada server aplikasi. Tiket ini mempunyai had masa, sekiranya had masa telah habis, satu tiket baru akan dihasilkan oleh server pengesahan kepada klien. Kerberos membahagikan tugas kepada 3 pihak, iaitu klien, server pengesahan dan server aplikasi. Klien dan server pengesahan berkongsi rahsia yang sama, dan rahsia ini harus disimpan. Server aplikasi akan mengesahkan tiket yang dikemukakan sebelum memberi laluan untuk mengunakan perkhidmatan kepada klien. Tandatangan Digital Tandatangan digital mempunyai 2 fungsi yang utama iaitu : menentukan liabiliti dan memastikan kepercayaan. Kesahihan wang digital biasanya ditentukan oleh penggunaan tandatangan digital. Ini merupakan sistem lain yang memerlukan perkhidmatan pengesahan. Sistem yang digunakan adalah menyerupai sistem Kerberos untuk menentukan kesahihan klien dengan penggunaan pihak ketiga, atau klien itu sendiri. Secara keseluruhannya, sistem tandatangan digital ini mesti membekalkan identiti pihak yang menandatangani dokumen itu, bukti yang mereka telah mengetahui bahawa dokumen itu telah ditanda dan integriti dokumen itu. Tandatangan digital menggunakan encryption yang menepati kehendak sistem ini. Secara ringkas, asymmetric encryption menggunakan 2 kod (kunci yang berpasangan) satu untuk enrypt mesej dan satu lagi untuk decrypt mesej itu. Keduadua kunci ini saling berkaitan. Asymmetric encryption juga dikenali sebagai publickey cryptography kerana salah satu daripada kunci itu (kunci peribadi) disimpan manakala satu kunci lagi iaitu kunci awam diedarkan secara percuma. Berdasarkan
Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN perhubungan antara kunci-kunci ini, sesiapa yang mempunyai kunci awam dapat mengesahkan bahawa tandatangan digital itu telah dihasilkan menggunakan kunci peribadi. Secara ringkasnya ialah, maklumat yang di encrypted menggunakan kunci awam hanya dapat di decypted menggunakan kunci peribadi. Untuk memastikan tandatangan peribadi ini berfungsi, kita harus mempercayai cryptographers untuk memberikan kita encryption algorithms yang kuat, kita harus mempercayai pemegang kunci peribadi untuk merahsiakan kunci itu, dan kita harus mempercayai bahawa kunci awam yang digunakan oleh kita dalam mengesahkan mesej itu adalah asli. Selepas 20 tahun berlalu, algorithms telah menjadi semakin kebal, nombor PIN, kata laluan, atau ciri-ciri biometrik telah dapat digunakan untuk mengakses kunci perbadi. Masalah yang mustahil untuk diselesaikan ialah adakah kunci awam pada seseorang itu benar ataupun sekadar kunci yang telah diciplak. Lagipun kunci itu hanya nombor-nombor, ia tidak membawa maklumat peribadi mengenai tuannya. Penyelesaian terkenal kepada masalah ini ialah dengan membalut kunci itu ke dalam sijil digital yang mengandungi kunci awam dan tandatangan digital untuk certificate authority(CA). Untuk mendapatkan sijil digital, seseorang perlu menunjukkan CA berserta dengan salinan kunci awam bersama-sama bukti identitinya. CA

Certificate Authorities Sebagai pihak ketiga, CA akan mengenalpasti sijil digital ...CA mengandungi 2 maklumat: satu senarai lengkap mengenai sijil dan satu senarai sijil yang dibatalkan. Sekiranya sijil dikompromi, (cth; pekerja meninggalkan syarikat atau komputer dicuri), pemilik boleh menghubungi CA dan meminta agar sijil itu dinafikan. Sijil yang berasaskan standart X.509 telah diiktiraf di seluruh dunia dan turut mempunyai tarikh luput untuk memastikan sijil yang telah luput dapat dikeluarkan daripada pengkalan data online. CA juga perlu menetapkan had kepada bilangan pemegang yang yang mendapat pengesahan dalam sijil itu. Sesetengah sijil dapat diberikan kepada sesiapa yang mengisi borang dalam laman web. Ini hanya bagus untuk membuktikan kewujudan yang konsisten, dan ia tidak menjamin bahawa seseorang itu orang benar atau syarikat yang betul. Terdapat juga sijil yang diberikan selepas mendapat beberapa maklumat dari pelanggan, seperti kad kredit. Sijil tahap tinggi memerlukan seseorang itu menghantar permohonan kepada notari yang akan memeriksa identiti orang itu sebelum menyokong permohonan sijil itu. Ini akan menambah kredibiliti sijil itu. Dengan ini, kita akan dapat mempercayai dokumen yang telah ditanda secara digital bernilai sama atau kurang kepada had kepercayaan yang telah ditetapkan oleh
Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit

pemegang sijil adalah yang berkemungkinan bertanggungjawab. dan kesahihan penjual dan pelanggan. Semua sijil mempunya tahap kepercayaan yang saling berkaitan. Untuk menjamin lagi proses ini. Banyak syarikat merasakan mereka mempunyai sedikit kuasa untuk mengawal perkerja mereka dan apa yang mereka lakukan dengan internet. Secure Electronic Transaction (SET) telah direka untuk memastikan integriti pembayaran. biasanya topped oleh pihak berkuasa kerajaan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Pelanggan perlu memastikan bahawa mereka berurusan dengan penjual yang mempunya hubungan sah dengan institusi kewangan yang mempunyai SET. Ini akan membantu mengurangkan isu yang muncul daripada kontrak sempadan berlainan dan liabiliti. dan juga pemberi sijil digital itu. server itu akan menunjukkan identitinya dengan menghantar salinan kunci awam yang dibungkus dalam sijil. Tanggapan pertama ialah pemegan itu tidak melindungi kunci peribadi yang diperlukan untuk menanda fail. Kebiasaannya. kebanyakan sistem pengesahan hanya menyiasat satu tahap dalam hieraki sijil itu. Atau United Nation mungkin menandatangani sijil kepada United Stated yang mungkin menandatangai sijil kepad 50 negeri yang lain. Penjual pula memerlukan jaminan yang pelanggan menggunakan akaun pembayaran yang sah. This Sekiranya pelayar laman web anda berhubung dengan server yang mempunyai sambungan Secure Sockets Layer (SSL). Penyelesaian untuk isu ini masih lagi dalam perkembangan. SET memerlukan pembeli dan pelanggan supaya mendaftar dengan CA yang dikenali. kebanyakan organisasi mula menjalinkan pangkalan data mereka dan sijil laluan seiring dengan orang ramai yang melanggan struktur. Akhir sekali. Namun CA boleh menjadi bertanggungjawab sekiranya seseorang mendaftarkan kunci dengan nama orang lain.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN CA. jadi hanya komputer yang menjadi sumber bagi kunci itu. Dalam kebanyakan kes. atau sijil itu dibatalkan oleh seseorang lain dari pemiliknya. Protokol SET. penjual dan pelanggan perlu memastikan bahawa kandungan mesej tidak diubahsuai semasa dan selepast transaksi. Tetapi sistem ini direka untuk menyokong hierarchy of trust. kerajaan mungkin memilih untuk menandatangani sijil kepada setiap mereka. Sekarang ini. Melainkan anda tidak mempercayai kepada CA. Sekiranya seseorang itu kehilangan duit kerana sijil itu telah dikompromi. Selepas itu anda perlu memeriksa pemberi sijil CA itu. Seperti contohnya. Ianya tidak susah untuk membayangkan kerani bawahan melibatkan syarikat dengan kontrak yang bernilai tinggi. membuat peruntukan kepada CA korporat dan geopolitik. atau pekerja yang mendaftar kunci tambahan menggunakan nama syarikat.

Dalam sistem ini. Aset digital membenarkan mereka mudah untuk diciplak. penerima tidak mengetahui apakah terdapat duit yang terdapat dalam cek itu sehinggalah penerima menghubungi pihak bank. dan dalam kes wang digital. apabila penerima menerima wang digital. yang akan meningkatkan trafik talian dan usaha yang diperlukan oleh penerima untuk menerima wang jenis ini untuk pembayaran. dia harus menghubungi pemberi untuk memastikan bahawa ianya adalah sah dan tidak digunakan lagi. Ini bermakna.. Sistem yang lain ialah bergantung kepada skima encryption dan beberapa ciri pada media penyimpanan untuk memastikan bahawa pengguna tidak dapat menyalin dompet elektronik yang penuh dengan wang digital ke dalam disket. pemberi harus menyimpan pangkalan data yang besar untuk syiling yang telah digunakan. ianya adalah tidak berharga untuk menciplak paten bit pada wang digital untuk menhasilkan wang digital yang sama. Walaupun hayat syiling itu mempunyai had. tanda. Ciri-ciri ini menjadikan wang susah untuk dipalsukan dan disebabkan ianya sesuatu yang fizikal. contohnya kad telefon. Pengkalan data ini akan membesar mengikut masa. kertas atau logam yang istimewa. ia akan memerlukan usaha yang banyak untuk menciplaknya dan ianya adalah tidak mustahil. ia hanya dapat dibelanjakan sekali sahaja. meningkatkan kos untuk mengesan perbelanjaan berganda. atau ciri-ciri fizikal yang lain. Sesetengah sistem telah memilih untuk memusatkan pengurusan mengenai pengeluaran tunai dan masalah perbelanjaan berganda. termasuk rekabentuk. maka fail itu dapat disalin dengan mudah. Sekiranya wang digital itu disimpan dalam komputer untuk tujuan digital dan dompet elektronik. kerana integriti wang digital telah disahkan oelh tandatangan penghasilnya. Namun sekiranya ia disimpan dalam smartkad. membelanjakan semua wang dalam dompet yang asli dan menciplak kembali wang salinan kedalam yang asli dan membelanjakannya kembali. Memalsukan wang digital adalah amat susah. pemberi harus memberi jaminan bahawa wang digital itu mempunyai nilai dan tidak pernah digunakan sebelum ini.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Wang Digital “Sesuatu berkaitan anda” adalah cara yang biasanya wang disahkan dalam dunia sebenar. Ini bermakna. pemberi mesti menyediakan mekanisma untuk mengesahkan wang digital yang digunakan untuk pembayaran. Dalam rancangan wang digital secara online. ini akan mengakibatkan masalah perbelanjaan berganda. Sistem jenis ini direka untuk mengatasi masalah penyimpanan dan trafik talian dan digabungkan pula dengan pengurusan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . wang digital juga adalah sama dengan cek. Kerajaan memberikan beberapa cara untuk mengesahkan wang. Bagaimanapun. Dengan kata lain.

Bolehkah model Kerberos(contoh) digunakan? Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . 4. Apakah 4 cara untuk pengesahan? Terangkan had bagi setiap cara. Bagaimanakan certificate authorities berfungsi? Mengapakah terdapat had kepada trust yang boleh digunakan kepada pengesahan yang disediakan oleh certificate? 5. Apakah cara yang boleh digunakan untuk menghalang perbelanjaan berkembar terhadap wang digital? Reka satu sistem yang boleh mengawal masalah ini. 2. Huraikan setiap tahap dalam transaksi elektronik menggunakan tandatangan digital. Huraikan mengenai model Kerberos dan implikasinya terhadap pengesahan. Perbincangan 1. namun ia mempunyai kelemahan dimana ia adalah terdedah kepada hacking oleh cryptographer berpengalaman.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN berpusat. 3.

Kepelbagaian sistem pembayaran dan mekanismanya memberikan banyak peluang kepada penghantaran elektronik untuk pembayaran dan teknik untuk pengurusan akaun baru. kebiasaannya perdagangan media. bank penjual. video dan hiburan lain juga boleh dihantar melalui internet. Produk Digital Dan Penghantaran Digital Penghantaran digital boleh digunakan untuk produk digital. pembaca boleh memilih berita yang ingin dibaca. permintaan pembayaran melalui kad kredit dan penghantaran barang menggunakan servis penghantaran kepada pelanggan. Perkembangan jejak audit ini melibatkan beberapa pihak: pihak penjual dan pihak pembeli merekodkan pesanan. Musik. adalah satu alternatif untuk penghantaran segera untuk dokumen perdagangan. Sesetengah laman web perdagangan. Sistem penghantaran digital yang berkesan menawarkan kelebihan dalam mengesan dan mengaudit jejak produk itu dari kilang terus kepada Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan kejayaan pengagihannya adalah penting. dan adalah perlahan untuk dipindahkan melalui internet yang tidak bagus. perdagangan elektronik boleh menguruskan pesanan. artikel majalah. siaran berita. tiket pernebangan dan polisi insuran. Kepelbagaian sistem pembayaran adalah sangat hebat dan ia akan diterangkan dalam bab yang khusus. Barangan fizikal memerlukan penghantaran fizikal. Untuk penghasil permainan. Perjalanan audit yang selari ini akan merekodkan butiran mengenai penghantaran. sebagai contoh. pakej demo membantu jualan. ke e-mail atau ke dekstop melalui teknologi klik. bank pembeli. dan dapat memulakan kembali proses sekiranya ia diganggu. seperti kontrak yang sah. dan meminta untuk dihantar ke laman web persendirian pembaca. untuk penyesuaian akaun dan laporan kewangan. Produk digital yang lain pula memerlukan sistem penghantaran digital yang lebih canggih. Dokumen sulit dan kritikal. Perisian. boleh dihantar menggunakan encryption berganda dan sijil digital untuk mengesahkan identiti penghantar dan penerima. Sistem penghantaran digital yang berkesan akan mengesan perkembangan muat turun itu. telah . Fail itu mungkin agak besar. dan syarikat kad kredit yang merekodkan pembayaran. penghantaran pembayaran.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PEMBAYARAN (Clearing) Clearing merujuk kepada menghantar pembayaran kepada penjual dan barang kepada pembeli. dan nilainya tidak terdapat pada bentuk fizikal. Penghantaran dokumen yang selamat. menggunakan teknologi streaming atau pemindahan fail. Penghantaran barang mungkin lebih jelas. namun sistem pembayaran elektronik adalah lebih kompleks. syarikat penghantaran merekodkan resit mengenai barang dari penjual dan penghantran kepada pembeli. semuanya adalah barangan maya. CD.

Dokumen Dan Mesej Salah satu kebiasaan dalam kolaborasi dalam kumpulan kerja ialah perkongsian dokumen. Firma memerlukan kawalan yang ketat terhadap dokumen mereka untuk memastikan liabiliti sah. Jaminan terhadap penghantaran dan pemasangan bermakna penjual dan penghasil tidak mahu menerima aduan dari pelanggan mengenai masalah muat turun dan pemasangan. Sesetengah perisian mesej elektronik mempunyai kebolehan untuk memastikan resit dan membaca mesej. idea boleh bergerak melalui tempat dan zon masa. penjual perisian itu mungkin meminta kepastian bahawa perisian itu telah dipasang dengan betul. Komunikasi ini adalah perlu dalam semua aspek perdagangan. Dalam firma farmasiteutikal.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pengguna. ISO 9000) untuk menyeimbangkan configuration control kepada projek dan dokumen. Pengguna juga boleh membalas mesej tanpa perlu memasukkan alamat penerima. Setiap pengguna mempunyai alamat email dan kotak e-mail. Asas dalam mesej elektronik ialah mail elektronik(e-mail). Dengan perisian email. Email juga tidak memerlukan usaha tambahan untuk mencipta jejak audit. Sekiranya ia bukan pakej demo. atau pertandingan. mesej boleh dihantar kepada seseorang. fax. serta ini memerlukan penggunaan perisian Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . ciri yang biasa digunakan dalam email ialah kebolehan untuk memasukkan dokumen yang dihasilkan menggunakan perisian lain kedalam email sebagai lampiran dan kebolehan untuk menghantar mesej kepada kumpulan. Dengan kata lain. dan perisian untuk menguruskan pertukaran informasi bertulis ini adalah asas kepada kebanyakan sistem maklumat kumpulan kerja. Mesej elektronik membenarkan komunikasi bertulis antara ahli kumpulan yag berada di masa dan tempat yang berlainan. tetapi juga rekod kepada semua alternatif dan pengulangan yang membawa kepada spesifikasi itu. Biasanya. Sesetengah perisian juga dapat menambah lagi konsep jejak audit secara automatik dengan menambah nombor telefon. mesej penting mungkin tidak dibaca dengan segera dan ekspresi muka dan komunikasi bukan lisan yang lain tidak dapat digunakan. Jejak audit ini adalah penting untuk kebanyakan proses formal. kerana perisian itu akan memasukkan alamat penerima dengan automatik. mungkin perlu menyimpan bukan sahaja spesifikasi untuk ubat terbaru mereka. Sesetengah organisasi memerlukannya berdasarkan peraturan dan komitmen untuk methodology yang spesifik (contohnya. dan komunikasi tidak integrasi yang lain. keselamatan. Ciri ini dipanggil archiving dan pengguna dapat menyediakan folder untuk menkategorikan mesej-mesej ini.

Pendekatan ini boelh dilakukan pada klien atau server. dan menyatukan mekanisma untuk menguruskan perkembangan yang selari.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pengurusan dokumen yang bagus. lembaran kerja). atau menyesuaikan diri dengan penggunaan format yang pelbagai. dan memberikan penyelesaian terbuka untuk penerbitan. Akses kepada dokumen yang diuruskan ialah subjek untuk check in / check out dan jejak audit. kerana ia menyediakan platform yang bebas. sebagai contoh. Penukaran bermula pada lapisan pengurusan data. namun penyatuan dokumen berasaskan server menawarkan kelebihan memusatkan pengurusan dan pengauditan. satu untuk dokumen cetak dan persembahan elektronik. perbandingan fail dan membezakan kegunaan untuk menunjukkan perbezaan antara versi yang berlainan bagi dokumen dan menyelesaikan konflik. penguncian fail untuk mengawal akses kepada dokumen yang dikongsi. Version control memfokuskan kepada menjejak dan mengkoordinasikan perubahan dokumen. lukisan yang diimbas. Penukaran adalah menarik untuk perpustakaan yang kecil. Kebolehan untuk menguruskan dan mengakses maklumat menerusi piawaian yang berbeza telah menjadi keperluan yang penting. supaya terdapat kawalan terhadap koleksi dokumen yang berubah secara dinamik. Cabaran utama ialah untuk menukar dokumen kepada format yang telah dipilih daripada pelbagai jenis format yang lama dan dengan cara yang praktikal dan tepat. Menubuhkan intranet telah menyebabkan berlaku kekeliruan kerana memperkenalkan HTML dan objek yang berkaitan seperti GIF dan imej JPEG sebagai satu piawaian. tp tidak sesuai untuk mempersembahkan isi kandungan dari beberapa jenis dokumen. Kedua-duanya memerlukan perisian yang istimewa. apabila sebahagian daripada mereka menghasilkan versi baru untuk sesuatu program dalam masa yang sama. dalam pelbagai jenis format (dokumen pemprosesan perkataan. Pengurusan Dokumen Sekarang ini. penukaran melibatkan 2 langkah penghasilan. Masalah yang terdapat apabila memilih HTML ialah ia mungkin universal. organisasi telah mendapat bahawa mereka mengumpulkan timbunan kertas dan dokumen elektronik. Terdapat 2 pendekatan yang nyata dan saling melengkapi untuk menyelesaikan masalah ini: menukar kepada format yang piawai (sebagai contoh. HTML). Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Ciri tambahan kepada sistem version control ini ialah: kemudahan untuk mengorganisasi fail dan menguruskan simpanan. Malahan. yang bermakna akan menggandakan pengurusan dan mendaftar cabaran. Sistem ini berguna kepada penghasil program.

Tetapi terdapat beberapa komplikasi pada dunia sebenar yang perlu diambil kira. seperti invois. pengagihan. dan pada kos membuat lapisan persembahan. pesanan atau dokumen jenis lain. Untuk mengelakkan kos dan masalah yang berkaitan dengan penggunaan kertas. Apa yang membezakan EDI dengan email ialah struktur dalaman dan isi kandungan mesej data itu. dan ditukarkan „on the fly‟ kepada format yang boleh digunakan oleh klien. Ia juga membolehkan data yang dihantar dan diterima diproses secara terus oleh komputer tanpa perlu menaip data itu kembali. Electronik Data Interchange Dalam teori. mengikut makna elektronik”. pelanggan membeli. EDI telah menghapuskan proses menghantar dan menerima dokumen menerusi sistem pos. EDI mungkin susah untuk dibezakan dari email. dan penjualan. pembuat menghantar. pelanggan menerima. pra pemasangan. ditambah lagi dengan spesifikasi penghantaran yang terperinci bagi setiap penghantaran. Pertukaran ini ialah pengurusan data yang mudah. Konsep perhubungan komputer kepada komputer ini. Data berstruktur adalah bersamaan dengan cara mempersembahkan isi kandungan data. Secara anggarannya. sebarkan semua pembekal dan pembeli di serata dunia dan gambaran sebenar akan kelihatan. dikenali sebagai elektronic data interchange juga dikenali sebagai EDI. EDI boleh ditakrifkan sebagai “pertukaran data berstruktur berdasarkan piawaian mesej yang dipersetujui diantara sistem komputer. 70% daripada input komputer adalah output daripada komputer lain. seperti invois dan pesanan. bertujuan untuk menghantar dan menerima dokumen perdagangan. organisasi telah menghubungkan sistem komputer mereka untuk komunikasi dan menghantar data perdagangan. menggudangkan. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Cara untuk memastikan bahawa tafsiran yang betul mengenai maklumat dari sistem komputer adalah didefinisikan oleh piawaian. mesej email tidak akan diproses oleh sistem penerimaan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Penyesuaian diri sebenarnya ialah pendekatan lapisan persembahan. pemasangan. Setiap masukan semula data-data itu adalah berkemungkinan punca kepada kesilapan. Akhir sekali. Faktor dalam pembahagian produk dimana terdapat lebih daripada beratus produk siap dan bahagian yang berbeza. Dokumen itu disimpan dalam format asalnya. kerana kedua-duanya melibatkan pertukaran mesej elektronik antara sistem komputer. Faktor dalam syarikat pula terdapat pelbagai jenis syarikat terlibat dalam pembekalan komponen. sesuatu transaksi nampak mudah: pembuat membuat. Selepas penghantaran ke mailbox.

15000 RAN per minggu. Pembekal akan menerima mesej EDI (cth: DELJIT) yang menpunyai permintaan penhantaran yang lengkap. sekiranya tiada kawalan inventori yang efektif. Kerajaan melihat EDI sebagai peluang untuk meningkatkan pengurusan berkaitan dengan pembelian. dengan jumlah Advice Notes). Sebagai contohnya. Kerajaan juga semakin menggunakan EFT untuk memproses pembayaran seperti insuran sosial dan faedah kerja kepada individu dan organisasi lain. pembekal akan memperoleh maklumat berkaitan dengan permintaan pengeluar. penjaga stok memeriksa jadual harian dan mengira secara manual setiap barang untuk mengelakkan berlakunya kekurangan barangan. Bagaimanapun.. apabila terdapat transaksi melibatkan import dan eksport. dan EDI dapat menjejak dan seterusnya menguruskan maklumat ini. Transaksi yang biasa mengambil masa sehari untuk siap kini mengambil masa seminit sahaja. Bank dan organisasi kewangan yang lain menggunakan khidmat EDI dalam lingkungan electronik funds transfer (EFT). akan berlaku lambakan inventori pada akhir tahun. dan bahagian pengeluaran akan mengetahui dengan tepat status dan isi kandungan penghantaran itu. dokumen pengisytiharan dapat dihantar menggunakan mesej EDI dimana ia mempercepatkan keseluruhan proses itu. Dengan pertambahan penghasilan barang. Risiko untuk berlakunya penghentian di bahagian pengeluaran dapat dikurangkan dengan menggunakan pengesan stok. 1 bagi setiap RAN. Integrasi pertama EDI kedalam proses pembuatan bermula dengan industri automobil. cukai dan logistik. Pertumbuhan penghasilan yang besar digabungkan dengan penambahan dalam penghantaran bermakna jumlah Advice Notes yang dihasilkan akan mencapai kadar yang besar ( sebgai contoh. akan bertambah juga kertas kerja berkaitan dengan sistem MRP( Materials Requirement Planning). Sebelum penggunaan EDI. Sesetengah jabatan kerajaan berurusan dengan kuantiti dokumen yang banyak. EDI membenarkan bank dan pelanggan untuk beroperasi dengan lebih efisien dengan menghapuskan bilangan kertas kerja yang banyak. Mesej DELJIT digunakan untuk Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . menambah lagi kos untuk menghantar dan menambah lagi peluang untuk kesilapan manusia Dengan menggunakan EDI. supaya dipulangkan kepada bersama-sama penghantaran barang. Advice Notes akan dilampirkan bersama kepada pembekal.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Namun ini berbeza dengan EDI dimana mesej yang diterima akan diproses secara automatik tanpa canpur tangan manusia. Digabungkan dengan ini ialah permintaan perkerja untuk menghimpunkan dokumentasi ini untuk dihantar. Satu pengesan nota penghantara yang dipanggil RAN(Release Authorisation Number) untuk setiap penghantaran barang kepada kilang akan dihasilkan.

EDI mempunyai impak yang besar dalam industri pembuatan. daripada jadual kepada permintaan JIT harian. yang mana kebiasaannya beberapa hari atau minggu. Dengan menggunakan JIT. dan sementara itu. Pembekal. setiap hari. terdapat banyak peluang untuk membebankan rantaian bekalan dengan inventori berlebihan. betul-betul sebelum bahagian itu diperlukan di bahagian pemasangan. daripada pembekal. yang mana kadang kala disalah tafsir atau terlupa. 4. penghantaran. Menghantar mesej itu. Ini tidak mengejutkan kerana adaptasi EDI adalah bersamaan dengan adaptasi just in time (JIT) dan teknik lean manufacturing untuk mengawal tahap inventori dan menguruskan proses pembuatan. Memasukkan maklumat kedalam sistem komputer penerima. routing dan perisian cross-dock untuk menguruskan kiriman. tanpa memerlukan invois. Satu lagi mesej EDI (cth:DELACK) akan dihantar kepada pengeluar untuk memaklumkan bahawa penghantaran telah dilakukan. 5. EDI melibatkan 5 proses yang utama: 1. Ini bermakna pembekal akan mempunyai permintaan pelanggan yang tetap serta tepat dan ini akan menyebabkan kecekapan akan dipertingkatkan. Dengan banyak organisasi terlibat dalam penghasilan dan penjualan produk. secara automatik akan menghasilkan self-billing payment untuk penghantaran barang. disahkan oleh imbasan kod bar. Apabila maklumat berjadual dihantar bersama-sama dengan data pesanan. Menukar maklumat itu kepada format yang boleh ditukar. syarikat dapat merancang penghasilan lebih tepat dan mengurangkan inventori pada stok. Perisian EDI juga boleh digunakan untuk menghubungi penghantaran ambil sendiri. pembuat boleh memesan dan menerima bahagian . EDI memberikan hubungsn transaksi yang diperlukan oleh JIT. Membekalkan bekalan kepada beberapa pembuat bermakna berhadapan dengan bilangan maklumat yang banyak. ia membolehkan tahap inventori dikira dalam masa jam. senarai barang-barang dan arahan bil untuk pengangkutan dan/atau perkhidmatan penghantaran oleh pembekal. Dengan memberikan komunikasi yang cepat dan efisien. 3. Pemastian menggunakan resit. EDI ialah proses biasa yang menghapuskan penggilan telefon pada akhir masa yang meminta untuk perubahan permintaan penghantara. yang meliputi kesemuanya. Menukar kembali / mentafsir mesej apabila sampai kepada penerima.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN menghasilkan label kod bar yang dilekatkan pada penghantaran dan di imbas pada resit. pembaca kod bar yang mudah alih pula digunakan untuk Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Mengekstrak maklumat dari sistem komputer. 2. sebaliknya menggunakan pengiriman.

lokasi kenderaan. pengiriman. berbanding dengan mengesan penghantaran yang hilang atau silap dihantar. Permerolehan ini dipertingkatkan lagi dengan melalui permintaan sebut harga dan maklumat perubahan rekabentuk. pembekal perkhidmatan penghantaran dan pelanggan. Apakah yang ditawarkan oleh menerbitkan jejak audit elektronik kepada perniagaan? Bincangkan mengenai masalah yang berkaitan dan penyelesaiannya. pengagih. resit penghantaran. Perbincangan 1. menerusi menghubungkan pengambilan pesanan dan operasi pengiriman menggunakan routing dan fungsi pengesanan barangan. Maklumat ini dimuaturun melalui network kepada sistem pelanggan serta merta dan pada akhir hari. 2. Kemaskini ini melibatkan: masa pengambilan. dan laporan kerosakan. tugasan trak. menghapuskan kertas kerja dan kesilapan dalam penghantaran.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mengemaskini dan melaporkan perkembangannya. bil dan routing. Kesan net ialah untuk menguatkan hubungan antara pembekal. Maklumat yang lebih tepat dan cepat mengenai penghantaran membenarkan pengubahan tenaga manusia kepada tugasan yang lebih produktif seperti menghasilan perkhidmatan baru dan pemasaran. 3. Bincangkan bagaimana EDI boleh membantu pengeluar meningkatkan perniagaan mereka. Apakah masalah yang berkaitan dengan dokumen yang dicipta daripada perisian yang berlainan? Bagaimanakah masalah ini boleh diatasi? Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .

dan teknologi maklumat. Mereka dibangunkan dalam satu persekitaran di mana pihak syarikat yang melihat diri mereka dan dan rakan kongsi dengan fungsi penuh. Pengurusan Rangkaian Bekalan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Untuk mencapai matlamat pengurusan logistik. tumpuan diperlukan pada penggunaan optimum produk. Belanjawan menjadi semakin ketat dan menyebabkan syarikat perindustrian dan organisasi pelanggan menjadi semakin merundum. maklumat yang tersimpan dalam "silos" atau "bilik kebal" adalah pantulan kepada dalaman. kerjasama dalaman merentasi fungsi-fungsi perniagaan adalah penting. sistem-sistem pengangkutan. negara-negara. Ini mungkin divisualisasikan sebagai produk fizikal atau perkhidmatan itu sebagai bot yang terapung-apung atas satu sungai maklumat. telah dihubungkan dengan prestasi sebagai satu faktor kompetitif yang utama. Mereka kurang bertoleransi kepada tahap yang berada bawah jangkaan. dan ruang. Menghasilkan kebolehan untuk menghantar maklumat daripada permintaan pelanggan kepada penyedia bahan mentah adalah matlamat syarikat-syarikat “fast cycle”. Pengurusan logistik mengenal pasti dan mengawal perhubungan antara firma dalam rantaian bekalan. Pengaliran berhalaju tinggi melalui bekalan dan sistem-sistem pengagihan adalah sepenuhnya bergantung kepada pada aliran maklumat yang serentak. sumber-sumber. dan pengagihan. bahan-bahan. penghasilan. proses / tumpuan kecekapan. Operasi-operasi perkilangan moden memerlukan satu infrastukrur logistik multinasional yang terselaras amat benua-benua. Apabila syarikat-syarikat telah menjadi berpuas hati dengan hasil usaha ini (ingat lagi kepada fasa-fasa penerimaan teknologi?) tumpuan mereka telah bertukar menjadi pengurusan rangkaian bekalan. Pelanggan-pelanggan mempunyai sumber-sumber yang kurang untuk mendapatkan produk dan perkhidmatan. membeli. dan ini bermakna menyediakan sistem-sistem yang menyepadukan peramalan. Tambahan pula kepada perhubungan antara organisasi ini. dan jangkaan mereka adalah tinggi. Malangnya sistem-sistem perniagaan yang biasa menggunakan strategi-strategi ini biasanya berasaskan konsep yang dibangunkan dalam 1960 atau juga sebelumnya. Objektif bagi penghantaran logistik berkisar kepada frasa "menyampaikan produk pada tahap kualiti yang betul kepada tempat yang betul dan masa yang betul".RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN BERTERUSAN (Continuity) Organisasi pembuatan kini berhadapan dengan pasaran global yang bertukar secara tetap dan mengelirukan. Kos keseluruhan sesuatu produk.

Mekanisme-mekanisme yang dihadapi dan dioperasikan oleh pasukan-pasukan kerja biasanya akan menjadi kebiasaan. dan automasi maklumat perlu sedang disediakan bertepatan dengan masa untuk ahli pasukan melaksanakan (dan berkembang) menjalankan proses-proses. piawaian. Pembekalpembekal bahan. Dengan kata lain. Pelaksanaan pengeluaran kepada mana-mana takat munasabah perlu Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . adalah kaedah terbaik. Kes-kes perniagaan harus dibangunkan melalui pekerja pengeluaran. pusingan hayat produk yang lebih pendek. dasar perniagaan. Kos-kos biasanya sering berhubungkait dengan ketakpastian dalam rantaian bekalan. rakan kongsi saluran (pemborong-pemborong. Pelaksanaan bagi proses baru oleh pengguna yang melakukan kerja pembuatan. pengambilan permintaan. Pembekalan seluruh dunia. Interdependencies dalam rantaian bekalan mewujudkan satu usaha lanjutan yang melangkau jauh di sebalik satu kemudahan pembuatan yang tunggal. dan maklumat. perkhidmatan-perkhidmatan. penentuan harga. Perubahan kepada aliran kerja digital memerlukan kesabaran untuk memberi perhatian isu-isu perniagaan sebelum isu-isu teknologi. pengurangan ketakpastian boleh mengurangkan harga. perkhidmatan) dan sains (peramalan. Beberapa organisasi pembuatan mampu untuk mengambil risiko yang tidak menentu. menjadualkan). dengan bukti terdapat faedah melalui menerima metrik. yang akan membawa kepada harga yang tinggi. ketakpastian akan menuntut satu risiko premium. permintaan tidak dapat diduga. pengedar-pengedar. Kesimpulannya. pengekosan. dan penyelesaian khusus untuk satu peluang akan menjadi terlalu berisiko untuk kebanyakan pemain. pemerolehan permintann. Ia memerlukan ia pandangan holistik berkenaan rantaian bekalan dari permulaan hingga penamat. Salah satu daripada keperluan untuk kejayaan adalah persekitaran maklumat yang kaya dan teguh. dan pengedaran produk-produk. Keadaan yang sulit pada rantaian pengurusan bekalan adalah dianggap sebagai gabungan bahagian seni (penyampaian. kesetiaan kepada jenama berkurangan akan mewujudkan ketidaktentuan. prosedur-prosedur. naik turun letak harga strategi-strategi. untuk mengesahkan faedah dan cara yang mana untuk menawan mereka.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Pengurusan rangkaian bekalan adalah satu kata generik yang merangkumi penyelarasan permintaan. peruncit-peruncit) dan pelanggan-pelanggan adalah semua pemain utama dalam pengurusan rangkaian bekalan. teknik-teknik jualan. Ia adalah penting yang persekitaran maklumat diimplementasikan untuk bersaing dengan keperluan praktikal bagi organisasi yang menggunakannya. Kejayaan perniagaan bergantung tentang berhadapan dengan perubahan keperluan pelanggan-pelanggan ketika berhadapan dengan kos-kos yang dituntut oleh pelanggan. Terdapat satu hubungan yang rapat antara proses kolaboratif dimana urusan perniagaan.

serta latihan. Kerjasama tidak boleh berjaya kecuali semua para peserta mempunyai satu persekitaran teknologi yang serasi. Unsur-unsur teknikal itu adalah jelas dan mudah bagi dilaksanakan. Prosedur baru. dan permohonan alat-alat automatik mesti secara terang dan mudah. Ia adalah penting bagi mengenalpasti fakta bahawa pelaksanaan adalah penting dalam satu kegiatan pengurusan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN dengan jelas. terutama yang bersaiz kecil dan sederhana. kerana ini adalah perkara yang perlu dilakukan untuk bertahan. teknik-teknik. Mencungkil peluang strategik bergantung di atas analisis yang asli bagi perniagaan. dan sokongan pada kos yang mampu. Kesedaran mengenai keuntungan-keuntungan strategik tidak akan tercapai daripada penghapusan bagi aliran kertas dalam proses-proses individu. Kemajuan mesti dibuat dengan teknologi terbukti yang boleh dilanjutkan seperti yang dibenarkan oleh keadaan perniagaan. terdapat dua aliran kerja yang diskret terlibat dalam pengiklanan majalah. nasihat. Tanda biasa yang mereka tukar adalah satu bukti dan sekeping filem. Kerjasama Dan Perubahan Jika satu perubahan sedang dibuat. bila. Ini adalah cukup sukar untuk diperoleh dalam satu organisasi tunggal. Konsep bagi operasi untuk semua para peserta adalah penting: siapa akan melakukan apa. satu menunjukkan hasil keluaran yang diharapkan. Satu persetujuan yang jelas bagi proses kerja adalah penting. dan bagaimana organisasi melakukan kerja. dan kedai pre-press untuk mewujudkan iklan yang akan muncul. boleh dipertingkatkan menerusi keperluan untuk interaksi dengan pelbagai kontraktor. Tiada yang lebih sukar bagi memudahkan daripada. Hubungan yang seterusnya adalah Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Pembekal-pembekal. dan ditambah dengan latihan lengkap dan menempatkan sokongan. dan lain adalah diguna dalam bentangan dan proses percetakan. Ini merupakan satu perubahan budaya. Sebelum perubahan itu berlaku ia mesti dijustifikasikan dengan menghasilkan bukti jelas bahawa ia adalah bermanfaat untuk objektif-objektif di mana organisasi mempunyai kepentingan untuk dirinya. Sebagai contoh. ia kadang-kadang boleh direncanakan. adalah susah untuk menerima perubahan. Ia akan menjadi lebih banyak masalah apabila dilanjutkan untuk pelanggan-pelanggan dan pembekal-pembekal dalam peringkat-peringkat penerimaan teknologi yang pelbagai. Mereka memerlukan bantuan bagi mengenal pasti asas persekitaran untuk meletakkan tempat. mungkin akibat satu kecenderungan terbina dalam usaha untuk melindungi diri sendiri daripada sesuatu yang tidak diketahui. Manusia-manusia. biasanya daripada satu proses yang berjaya pada masa lalu. menanggung kos sendiri dalam tempoh yang dekat. perubahan satu proses kerja. biasanya dalam setahun. penerbit. melibatkan data apa dan dengan perisian dan perkakasan asas yang mana. Satu adalah hubungan antara pengiklan.

Penyelarasan rantaian bekalan memerlukan perhatian penuh untuk peramalan jangka pendek dan penerimaan barangan. tetapi tidak banyak yang dapat dilihat apabila seorang cuba mengesan sekeping disket. Pembekal lazimnya menerima dua jenis ramalan. Salah satu antara kebimbangan bagi komuniti pengiklanan adalah dengan menggunakan penghantaran iklan secara digital.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN penerbit. Pengiklanan adalah hasil kreatif. Dengan menurunkan tahap inventori. Sebagai contoh. Peralihan kepada aliran kerja digital memerlukan bangunan sama darjah bagi akauntabiliti dan kelulusan kedalam proses-proses sebagai di sana berada dalam konvensional atau tradisional aliran kerja. Bayang dan baki warna adalah unsur-unsur penting bagi hasilan kreatif. seseorang boleh mengesan kepingan filem dihadapan cahaya dan melihat apa yang terdapat. Untuk memastikan bahawa proses itu tidak menjadi terlalu menyusahkan. Usaha-usaha bagi meningkatkan komunikasi antara pemasaran dengan kakitangan jualan suatu perniagaan dan unit-unit pengeluarannya boleh menperoleh ganjaran dengan cepat. pergudangan. pengeluar-pengeluar.ialah tidak terdapat manifestasi fizikal. Data berstruktur dan rutin adalah lebih mudah untuk diuruskan. Dengan CPFR. kedai pre-press dan pencetak. dan kos-kos pentadbiran. semua orang akan berasa selesa bahawa projek itu akan berjalan. pemborong dan peruncit-peruncit bekerja bersama untuk membentuk piawaian dan panduan untuk memperbaiki peramalan dan penstokan semula yang dipanggil Collaborative Planning Forecasting Replenishment (CPFR). Apabila tanda telah diserahkan kepada semua. seorang peruncit dan pembekalnya dapat menghantar secara elektronik menetapkan ramalan-ramalan terbaru mereka untuk satu senarai produk. syarikat-syarikat perisian telah membangunkan programprogram yang secara automatik menangani mesej pengecualian diberdasarkan peraturan yang digunakan oleh setiap perniagaan. Ramalan mingguan itu adalah satu Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Satu server yang terikat dengan Internet akan membandingkan ramalan itu dan perbezaan panji-panji dalam mereka yang melebihi satu margin keselamatan yang normal (kemungkinan 5 peratus). Bukti itu membuatkan ia lebih mudah untuk pelanggan membandingkan iklan yang telah diluluskan dengan iklan yang telah dicetak. Standard-standard ini akan membenarkan syarikat bekerjasama dalam menentukan permintaan produk dimasa hadapan dan berkongsi maklumat tentang produk-produk yang terdapat dalam stok. satu mingguan dan satu bulanan. dan tanda yang mereka tukar adalah sekeping filem. Perbezaan itu akan reconsile oleh perancangperancang pada peruncit dan pembekal. dan sangat bergantung di atas perhubungan individu antara orang dalam syarikat syarikat berlain. sesuatu perniagaan akan menyedari penjimatan yang banyak dalam pengendalian bahan.

tiga minggu yang akan datang adalah bagi perolehan bahan dan baki adalah ramalan semata-mata. Tawaran elektronik adalah termasuk borang kontrak. Ia boleh diedarkan melalui Internet dan / atau pada CD-ROM. fasal-fasal dan syarat bagi kontrak. Jabatan perancangan pengeluaran mengenal pasti pembuatan dan keupayaan bahan dalam setiap kilang. perbezaan antara pertukaran data yang diseragamkan dan persekitaran yang kompleks menjadi semakin jelas. dan membawa kepada tahap kepercayaan yang lebih tinggi antara rakan perniagaan. Aduan biasa adalah kebiasaannya tidak menyokong keperluan sebenar mengambil masa terlalu lama untuk matang. Ramalan bulanan menyediakan butiran untuk dua belas bulan yang akan datang dan pada dasarnya. Proses yang digunakan untuk mendefinisikan dan mengesahkan piawaian perlu berkhidmat terutamanya kepada keperluan-keperluan bagi pengguna masyarakat.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN rancangan jangka sederhana yang memberi syarat-syarat terperinci untuk dua belas minggu yang akan datang. Organisasi mencari cara-cara untuk mendapatkan kontrak-kontrak secara elektronik Architecture dan Engineering (AE). Gabungan ini membolehkan mereka boleh mengurangkan ketakpastian dalam persekitaran perniagaan. jabatan kumpulan pemasaran akan melaporkan unjuran-unjuran jualan mereka. Satu iklim perubahan piawaian dan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . jadual-jadual pengeluaran adalah diberi kepada setiap kilang. Pada pihak lain. dan berkaitan lukisan-lukisan dan penentuan-penentuan teknikal. dan bagi kontraktor-kontraktor tertentu. Piawaian Dan Kualiti Perkhidmatan Individu-individu dan pasukan yang melaksanakan proses-proses perniagaan bergantung pada integrasi yang berkesan antara dua elemen penting: (a) piawaian dan (b) kualiti perkhidmatan. Apabila maklumat baru masuk setiap minggu. pelaksanaan vendor khusus adalah biasa. setiap bulan. dimana setiap kontrak-kontrak ini mempunyai prosedur dan bentuk-bentuk mereka tersendiri. ramalan tahun depan. Dilengkapi dengan maklumat daripada tuntutan syarikat dan bekalan. Sekali lagi. ia mungkin tidak akan menghasilkan kos yang berkesan. proses diulang dan jadual pengeluaran disesuaikan. Asas mesej ditentukan dengan jelas. Kakitangan perolehan menggunakan maklumat yang sama untuk berunding dengan pembekal-pembekal. Persoalan mengenai ini adalah walau sebanyak manapun ekonomi sebagai teknikal. dan mereka memanfaatkan daripada pembangunan usaha sama. Piawaian adalah perlu bagi produk-produk maklumat. untuk mengalirkan satu permintaan awam untuk memetik bersama dengan semua lukisan kejuruteraannya untuk semua rakan dagangan berpotensi. supaya tiga minggu pertama itu adalah syarat-syarat tetap.

Piawaian seperti ISO Standard for the Exchange of Product data (STEP) dan the Product Data Exchange (PDES) sedang dibangunkan. kod produk. perisian yang satu pengguna individu atau pasukan digunakan atas mewujudkan. tetapi agak unik untuk sesuatu projek. EDI adalah direkabentuk untuk mengendalikan jenis maklumat yang berbeza dari kontrak-kontrak seni bina dan kejuruteraan. jadi pilihan yang ada hanyalah untuk menerima piawaian dari rakan kongsi atau memilih untuk pasaran yang lain.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pelaksanaan khusus akan menghalang penerimaan. maklumat adalah diterima dan dikeluarkan daripada teras sistem perniagaan. dan kandungan bagi transaksi-transaksi EDI. dan ia adalah tidak pelik untuk satu sistem dalaman untuk meletakkan pelanggan dan data-data keluaran dalam format yang tidak sesuai dengan piawaian EDI. mengemukakan cabaran yang khas. Kos bagi melaksanakan banyak piawaian adalah terlalu tinggi. Dengan kata lain terdapat kaedah yang piawai untuk menggambarkan alatan komponen yang membentuk satu dokumen dagangan. pertukaran data antara organisasi telah pun lama wujud diantara rakan kongsi industri dalam kes-kes tertentu. nama. American National Standards Institute (ANSI) adalah penyelaras dan clearinghouse untuk piawaian kebangsaan di Amerika Syarikat. alamat dan sebagainya. bahasa-bahasa. UN EDIFACT merujuk kepada United Nations rules for Electronic Data Interchange for Administration. dan amalan-amalan. Data oleh itu adalah disalurkan terus untuk aplikasi-aplikasi relevan . tetapi perjanjian-perjanjian dan penerimaan mengambil masa. sistem-sistem CAD tidak sesuai. tetapi jauh daripada apa mereka Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan ia lazimnya bukan transaksi-transaksi yang berulang. Piawaian untuk pertukaran data dalam arkitek-jurutera dan kontrak pembinaan. Isu-isu teknikal berkenaan perkongsian data memberikan cabaran yang sama. seperti yang dalam pengiklanan.g. dengan dikaitkan pengurusan mengikut pengecualian. harga. Piawaian EDI mentakrifkan teknik untuk penstrukturan data kepada mesej yang elektronik yang sama bagi dokumen-dokumen berasaskan kertas. Pengurusan EDI atau perisian terjemahan boleh menterjemahkan mesej sepertimana mereka bergerak dari piawaian kepada format dalaman dan sebaliknya. ANSIX12 dan UN EDIFACT telah ditubuhkan sebagai piawaian untuk struktur. Commerce. format. Dalam satu penyelesaian EDI yang bersepadu sepenuhnya. e. menganalisis. atau mengubah data tepat untuk satu langkah kerja adalah sering khusus untuk satu disiplin. Piawaian dan sokongan perisian adalah berkembang. sebagai contoh. Dalam kurang berstruktur persekitaran. Sebelum penerimaan bagi piawaian EDI. Usaha-usaha ini mewakili mesin-mesin. Memburukkan lagi masalah adalah kekurangan satu standard tunggal itulah diterima dengan meluas. and Transport. terdapat satu nombor berbeza.

Apabila videoconferencing diguna untuk kerjasama elektronik. Apa yang tinggal ialah melihat berapakah kos yang boleh diberikan untuk pengguna. Selagi pengguna Web tidak boleh muat turun sebuah video dalam satu saat. Internet adalah tidak berdaya untuk menguruskan permintaan pembangunan produk yang semakin mendesak. Bagaimanapun. Rangkaian QoS. Perkhidmatan pendidikan juga mahu menggunakan lebih banyak program video untuk menambah sumber-sumber dalam talian yang lain. persoalan mengenai jalur lebar adalah genting. Kos-kos pengedaran penerbit adalah termasuk dengan membayar pelaburan dalam server dan teknologi lain yang memastikan apabila seseorang memasuki laman Web. Unsur-unsur ini adalah termasuk dengan perkakasan dan perisian bagi jaringan. Ia tidak boleh dipercayai. yang bermaksud kerjasama spontan adalah sesuatu yang mustahil. menonton televisyen atau menggunakan pemain CD. kebolehgunaan.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN hendaklah menjadi jika perkongsian data dan pertukaran sedang untuk berkesan sebagai pemboleh-pemboleh bagi perusahaan yang maya. ia akan memerlukan jumlah data yang besar. ia memberikan respon dengan cepat. Untuk industri multimedia. Kini tahap perkongsian antara jaringan yang menawarkan tahap QoS lebih tinggi lebih diingini. yang membolehkan mesej-mesej berpindah antara rakan perdagangan. Perhubungan mesti dimulakan dengan baik terlebih dahulu. Kos-kos bagi menyokong kerjasama yang masa nyata adalah terhalang kecuali dalam contoh yang khusus. dan kelajuan menjadi satu faktor yang utama untuk kejayaan. QoS adalah merangkumi piawaian kerana salah satu unsur QoS adalah keakuran kepada piawaian. seperti pembangunan produk. serta unsurunsur bagi prasarana komunikasi baru sahaja disebut. kesedaran mengenai faedah maksimum ini memerlukan kerjasama yang masa nyata. Jenis kerjasama memerlukan tuntutan khas mengenai perkakasan dan perisian untuk mempamerkan dan mengoperasikan data. dikira dalam terma jalur lebar. dan tidak boleh menyokong pemindahan jumlah data yang besar dengan prestasi boleh diterima. terutama di seluruh dunia. kemudahan penyimpanan data. laman Web tidak akan dapat mencipta produk video yang dapat dijual dalam talian dan penggunapengguna Web akan menjadi lebih suka membaca surat khabar. dan rangkaian mesti berupaya mengendalikan pemindahan fail-fail yang besar dan penyampaian data harus dijadualkan dengan berhati-hati. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Organisasi-organisasi boleh mula hanya dengan pertukaran data digital berstruktur. Prasarana komunikasi adalah beranalog untuk proses itu. dan piawaian pelbagai data dan komunikasi yang memudahkan pemindahan data. sebagai satu premium QoS. tak terjamin.

para doktor akan dapat untuk mendiagnosis sesetengah penyakit dan mencadangkan rawatan-rawatan untuk pesakit-pesakit melalui Internet (undang-undang dan peraturan mengenai teleperubatan dan lesen boleh mengehadkan berapa meluas diagnosis jauh boleh diguna). Perbincangan 1. Apakah sumbangan piawaian dan kualiti perkhidmatan untuk persekitaran maklumat peruntukan? 3. 2. peralatan baru sedang dibangunkan untuk diagnosis jarak jauh. mutu imej dan kebolehpercayaan adalah perlu sebelum teleperubatan dan diagnostik perubatan jarak jauh muncul sebagai industri berdaya maju pada Internet. Mengapa jalur lebar penting kepada industri-industri pada Internet? Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Seiring dengan perkembangan semasa. Bagaimanapun oleh kerana sesetengah diagnostik-diagnostik perubatan memerlukan imej-imej yang sangat bermutu tinggi (resolusi yang kurang bagus boleh memberi kesan satu ketumbuhan atau satu keretakan yang tiada wujud). Huraikan masalah yang mungkin akan berlaku apabila melaksanakan pengurusan rangkaian bekalan. peningkatan-peningkatan dalam lebar jalur.

Pembangunan bersepadu untuk satu produk. dan ia adalah jarang untuk melihat lebih daripada beberapa orang boleh berkerjasama dalam tempat sama.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Visibility (Keterbukaan) Ia adalah sesuatu yang luar biasa untuk satu syarikat memenuhi keperluan industri dengan menggunakan sumber tersendiri sahaja. Orang ramai daripada organisasi berbeza. berkerja dengan baik bersama-sama. dan unsur-unsur sokongan tidak bersepadu atau setempat. Infrastruktur automatik adalah perlu untuk menggabungkan kesemuanya adalah sering dibayangkan sebagai satu sistem kereta api yang merentangi negara-negara dengan landasan yang berbeza. Perubahan moden itu adalah orang ramai. Tetapi persedian secukupnya telah dibuat bagi membuktikan ia mungkin berjaya. dan berusaha untuk berubah. kedua-dua proses dan alat adalah tidak mencukupi untuk mereka. Banyak organisasi sedang mencari satu pendekatan terbukti. Persoalan yang akan dijawab adalah seperti ini: Apakah adalah dikehendaki bagi mewujudkan satu persekitaran yang memudahkan satu kumpulan yang telah diagihkan secara global dan organisasi. dengan satu perubahan moden yang menawarkan janji besar tetapi juga membawa kesukaran. Inovasi dalam mengenal pasti caracara untuk bekerja yang lebih baik adalah kebiasaannya bergantung kepada adanya maklumat utama dan penyertaan rakan sepasukan pada masa yang tepat. maklumat. Organisasi perindustrian telah mula untuk bekerja dengan cara ini. tetapi kebiasaannaya tidak. Rangkaian masa di mana orang ramai mesti bekerja telah runtuh. dan menyokong mereka semasa mereka kerja. Mereka perlu bukan sahaja hidup bersama malah juga giat menyokong satu sama lain. atau mengkolokasikan kunci peserta-peserta secara elektronik. Cabaran yang ada adalah untuk menjadikannya praktikal dalam had syarat-syarat untuk mencapai kejayaan dalam perniagaan. membenarkan pelanggan-pelanggan dan pembekal- Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . meskipun dalam satu embrionik atau pada keadaan yang tidak stabil. alat-alat. dalam masa yang tepat.adalah dikenalai sebagai satu perusahaan maya. dilaksanakan secara global dan secara elektronik. Aliran kerja digital dari hujung ke hujung sebenarnya adalah satu sukan berpasukan. Pendekatan terbukti itu adalah secara amnya merujuk sebagai kejuruteraan serentak: mendapat orang yang betul bersama. Alat-alat itu adalah kebiasaannya aplikasi perisian yang harus. Terdapat banyak peluang untuk inovasi dalam menyediakan maklumat penting dengan cepat. Proses-proses dan maklumat adalah unsur-unsur yang perlu untuk kejayaan. Maklumat yang mereka perlukan untuk melakukan kerja berada dalam pelbagai borang kertas dan yang bertaburan dalam semua arah. memberi mereka maklumat dan alat-alat yang betul.

teknologi. Diagihkan Pengurusan Projek Kerja kumpulan melibatkan tugas-tugas yang berturutan yang dibuat oleh anggota berlainan dalam kumpulan. dan memberitahu ahli pasukan mengenai status projek itu. bawa satu kos yang mampu dimiliki. Ia juga menyokong pengkoordinasian projek yang membenarkan syarikat-syarikat bagi melaksanakan skim-skim kejuruteraan secara serentak. Programprogram ini menjamin bahawa setiap kerja dalam aliran kerja dijalankan oleh orang yang betul dan dalam urutan betul. Beberapa perisian aliran kerja sedang diorientasikan ke arah tugasan. Kerja kumpulan juga memerlukan dokumendokumen diagihkan dari satu orang kepada satu orang lain dalam kumpulan untuk pemprosesan. Dalam kes ini. Perisian pengurusan aliran kerja akan menkoordinatkan tugasan yang dilakukan oleh individu yang berbeza dalam satu kumpulan kerja. membolehkan mereka menyokong produk yang di kenali di seluruh dunia sepanjang hidup mereka. satu proses dipanggil penghalaan dokumen. kerangka masa. Program jenis ini akan memastikan bahawa dokumen-dokumen yang sesuai itu akan bergerak daripada seorang ahli kumpulan kepada ahli yang lain. dan aliran dokumen-dokumen antara ahli kumpulan. Untuk menyelaras satu aliran kerja tertentu dengan berkesan. kekangan ini adalah sumber-sumber. masa. Orang lain terlibat dalam tugas-tugas mempersembahkan atau memproses dokumen-dokumen. dengan aliran kerja bergerak daripada seorang kepada orang yang lain. dan menyediakan satu prestasi yang sama atau melebihi jangkaan? Ia adalah masalah kejuruteraan yang klasik dalam mengeluarkan hasil optimum dalam kekangan praktikal. dan matlamat-matlamat. Banyak projek pengurusan dan aktiviti-aktiviti aliran kerja dikaitkan dengan proses ini. Sesuatu tugas mesti dikenalpasti bagi membangunkan satu alternatif bagi reka bentuk yang berasaskan permintaan projek. budaya. Ia membenarkan satu ketua projek untuk mengawal kemajuan sesuatu projek melalui "states" dan menggunakan "triggers" dan satu senarai penghalaan yang mencerminkan sebuah hierarki organisasi syarikat. Satu lagi aliran kerja adalah berorientasikan kepada dokumen-dokumen. Sumber-sumber (rakyat. dan masa. bajet) Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Ia menyediakan satu kawalan tatacara menerusi kelulusan pemudahan: jurutera-jurutera boleh mengkaji semula.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pembekal bekerjasama dalam pembangunan produk. seorang pekerja boleh mentakrifkan saling bergantungan tugas-tugas untuk berpadanan sesuatu struktur projek. meluluskan dan mengagihkan semakan-semakan proses pembuatan untuk mengawal projek dari jauh dengan sertamerta.

ini mungkin termasuk "Menunjukkan Rancangan Menguji ". yang menunjukkan bahawa butiran yang ingin anda lihat berada dalam ujian. Perisian pengurusan projek akan memudahkan kerja-kerja rutin pentadbiran yang berkaitan dengan kerja kumpulan. Sistem itu memahami tugasan dan memberi pilihan yang sesuai untuk anda. Para peserta adalah termasuk pelanggan organisasi-organisasi. Anda dapat melakukan ini di mana saja menggunakan pelayar web. menghantar emel. Ahli pasukan yang terlibat perlu berkomunikasi sebelum dan sepanjang tugas. Bayangkan bahawa anda adalah ketua pasukan bagi satu rekaan projek perisian yang diberi nama Valenti. subkontraktor. rakan teknologi. Pengurus projek itu perlu mengesan tugasan. Semua akan mempunyai pelbagai peringkat keupayaan dan kecanggihan. anda akan dapat melihat carta Gantt yang terkini.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mesti diperuntukkan untuk tugas itu. atau hubungan dalam projek baru dokumen-dokumen. dan kemudian menjalankan spesifikasi dalam kekangan kewangan dan jadual. Apabila anda log masuk. Dengan mengklik tugasan dalam carta Gantt anda boleh melihat menu-menu mengenai tindakan yang relevan. yang akan mengemukakan dokumentasi berkaitan dengan satu klik. Ini tidak akan menjadi tetap sepanjang hayat satu produk tetapi akan berubah mengikut syarat-syarat serta surut dan aliran bagi syarat dan keupayaan. dan mengutip senarai sumber yang sedia ada. dan mengarahkan pembetulan berdasarkan prestasi relatif untuk memperuntukan sumber. Pengurusan fasiliti akan mengenal pasti dokumen-dokumen yang berada dalam kumpulan yang Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan pembekal-pembekal. Perniagaan akan dimenangi dan dilaksanakan oleh perusahaan yang maya. dan menawan perniagaan. Ia mempunyai kebolehan semula jadi untuk menghasilkan carta Gantt atau histogram. untuk meratakan sumber. antara satu sama lain (isu-isu reka bentuk) dan dengan pengurus projek (laporan status pentadbiran). mengesan anggaran perbelanjaan. Untuk satu tugasan menguji. Hasilnya. meneruskan. daripada jadual pengeluaran dan anggaran perbelanjaan untuk analisis aliran genting. anda boleh meminta tentang perubahan arahan dan klik kepada hiperrangkai keputusan yang akan mengemukakan data projek. Organisasi yang berjaya akan membangunkan keupayaan mereka untuk menempat diri mereka dalam apa jua konfigurasi maya dimana ia adalah perlu untuk mengenal pasti. Pilihan-pilihan lain adalah boleh didapati adalah Action Items. dan anda perlu mengkaji semula status mengenai sesuatu perubahan arahan yang berpunca daripada pembaikian semasa ujian penerimaan.

menentukan sumber dan mengesan prestasi. Penjadualan kumpulan membantu ahli-ahli kumpulan kerja menyelaras masa mereka. Kerjasama masih terhad kepada fungsi pengurusan projek: ahli-ahli pasukan boleh melihat. Hasilnya.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN sama. Perisian generasi sekarang adalah bertujuan untuk menyokong kerja dalam setiap domain dengan teknologi-teknologi menghubungkan pelanggan / pelayan seperti berkongsi capaian data dan mesej piawaian. Komunikasi adalah termasuk e-mel. banyak projek memerlukan usaha bersepadu beberapa individu yang berkongsi satu set peralatan. pemberitahuan e-mel. Cara berkerja seperti ini memerlukan alat pengurusan yang membolehkan komunikasi dan penyelarasan pada satu jarak. Penjejakan dan perataan sumber adalah fungsi yang terdapat dalam perisian pengurusan projek tradisional. Perisian ini juga berupaya untuk menjadualkan mesyuarat dengan pengguna lain dengan membandingkan jadual pengguna lain untuk mencari masa yang bersesuaian. Pengguna-pengguna pula perlumengemaskini kalendar individu mereka untuk menjadikan perisian ini berkesan. Perisian penjadualan kumpulan memberikan pengguna peluang untuk menyimpan temu janji dan mesyuarat dalam kalendar masing-masing. produk ini hanya dikhaskan untuk penggunaan oleh pengurusan projek. alat-alat CASE. catatan (semoga sebagai e-mel lampiran tetapi mungkin seperti kertas). Kelulusan keputusan telah dipermudahkan dengan borak pada masa nyata. perisian simulasi. Kolaborasi akan menjadi melepasi batas asas komunikasi apabila berkongsi maklumat reka bentuk. Aliran kerja. dan perbincangan kumpulan memberikan kumpulan untuk mengadakan mesyuarat maya dengan akses serentak untuk menonjol status data. perisian pengurusan projek adalah jawapannya. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Setiap peralatan adalah penting dalam domain pentadbiran atau fungsian. dimana pelan-pelan yang paling mudah akan terpaksa dikhususkan tempat menyimpan seperti program-program CAD. ataupun perisian pengurusan projek tidak bernilai seperti alat kerjasama tugasan kerana mereka tidak memahami pengetahuan vertikal bagi masalah domain-domain tertentu. Apabila pengurus projek perlu memberikan tugasan. Apabila ahli kumpulan ingin bekerjasama pada masa yang sama. pasukan-pasukan telah mendapat untuk bertukar kepada satu peralatan hodgepodge tidak bersepadu. dan sebagainya. penjadualan kumpulan. meluluskan dan menggabungkan kemaskini kedalam jadual projek. bukan oleh anggota sebuah pasukan projek. Tambahan. panggilan telefon. konflik kerap timbul kerana masalah jadual. sementara itu pengurusan konfigurasi akan mengawal maklumat yang akan membenarkan penghasilan semula. aplikasi-aplikasi pengundian/tinjauan. sebagai contoh. Bagaimanapun. Mencari satu masa untuk semua orang boleh berkumpul untuk satu persidangan atau mesyuarat mungkin sukar. dan media lain.

Pengeluar-pengeluar terpaksa bersemuka dengan cabaran untuk memasarkan keluaran siap mereka lebih cepat. manakala melibatkan lebih banyak kumpulan dalam reka bentuk itu dan pembuatan bagi kereta dan trak mereka. Hari ini. juruterajurutera itu akan mereka komponen-komponen dan peralatan yang diperlukan untuk membuat alatan komponen. satu atau berbilang prototaip kereta-kereta akan dibina dengan tangan bagi melihat sama ada setiap bahagian padanan antara satu sama lain dengan betul dan sama ada kereta itu boleh dibina dari segi ekonomi. pengilang-pengilang dan pembekal-pembekal telah menyepadukan proses pembuatan. dan sehingga peringkat terakhir iaitu apabila produk dihantar kepada peniaga. selepas pindaan terakhir. Mula-mula. Jika semuanya bergerak dengan lancar. kenderaan tersedia untuk dihasilkan dalam jumlah yang besar. satu model berskala penuh telah dibina untuk melihat bagaimana kenderaan akan kelihatan. daripada merangka kerja sehingga melalui peringkat pemasangan. dan individu yang terlibat dalam pembuatan dan pemasangan berkerja sebagai sebahagian dari satu pasukan. Apabila prototaip telah siap. Orang Jepun biasa boleh mengambil masa kira-kira tiga tahun untuk menghasilakn sebuah kereta daripada konsep ke pengeluaran besar-besaran. semua pihak terlibat dalam mereka platform yang baru bagi pereka-pereka kenderaan. computer aided design(CAD). Melalui penggunaan komputer . pembekal-pembekal. computer aided manufactoring / pembuatan berbantuan komputer (CAM) dan computer aided engineering / kejuruteraan dibantu komputer (CAE). Jurutera-jurutera akan bekerja bersama pembina-pembina prototaip untuk memperkemaskan lagi spesifikasi kejuruteraan. jurutera-jurutera. Menggabungkan perubahan-perubahan kepada model boleh mengambil masa berbulan lamanya. Akhirnya. keseluruhan pasukan boleh berkongsi fail komputer dan penggunaan model 3 D untuk Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . menyumbang kepada proses ini dari mula sehingga. Sebaik sahaja ia diluluskan. pasukan jurutera pembuatan kemudiannya akan memasang kenderaan bagi mencari setiap masalah-masalah pemasangan. ejen-ejen pembeli akan bekerja dengan pembekal-pembekal untuk mengeluarkan peralatan prototaip dan bahagian untuk pemasangan atau prapengeluaran kereta-kereta. Berkongsikan maklumat secara elektronik membenarkan anggota lain bagi kumpulan untuk menyiapkan projek-projek bersama.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Beberapa industri menghadapi satu cabaran lebih besar untuk mengurangkan kitaran masa berbanding dengan industri automotif. berbanding daripada terpaksa menunggu setiap ahli menyelesaikan langkahnya sebelum boleh diserahkan kepada orang lain. langkah-langkah yang biasa memakan masa berminggu-minggu atau bulan-bulan sekarang boleh dilakukan dalam satu hari. Akibat penggunaan komputer. manakala syarikat-syarikat Amerika mengambil masa empat sehingga enam tahun. Kerja dalam perkongsian. Kemudian.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN mereka kenderaan dan melihat bagaimana bahagian itu sesuai tanpa memerlukan prototaip dibina dengan tangan. Perubahan-perubahan untuk alatan komponen dapat dilakukan tanpa membina sampel pembuatan dan bahagian-bahagian. Apabila rekabentuk terakhir itu dipersetujui, data CAM sedang dimuatkan kedalam mesin yang membina peralatan dan bahagian prototaip. Teknik-teknik yang sama digunakan untuk menyusun atur dan memasang peralatan bahagian. Bekerja sebagai satu pasukan dan berkongsi maklumat secara elektronik telah mengurangkan masa yang diambil untuk membangunkan dan membina sebuah kenderaan baru untuk kirakira 30 bulan-bulan. Syarikat-syarikat automotif kini ingin menyingkatkan lagi kitaran reka bentuk supaya menjadi kurang daripada 24 bulan dengan menyediakan platform pasukan-pasukan dalam bahagian lain diserata dunia dan menghubungkan mereka secara elektronik. Dengan menggunakan perhubungan komunikasi global, juruterajurutera di Detroit boleh memberitahu tentang satu masalah kepada jurutera-jurutera pasukan mereka yang berada di India. Dengan perbezaan zon waktu, jurutera-jurutera dalam Timur boleh menyelesaikan masalah dan menghantar jawapan untuk rakan-rakan sejawat mereka di Detroit pada hari niaga yang seterusnya.

Pengurusan Maklumat Pengagihan

Kerjasama pengagihan memerlukan satu integrasi perkhidmatan yang adalah jauh lebih sukar daripada apabila perkhidmatan itu tinggal di bawah satu bumbung. Suasana sempurna itu menolak had imaginasi. Proses kerja dilaksanakan dalam satu cara kolaboratif, dalam masa nyata di tempat yang sesuai, oleh rakan sepasukan dan diagihkan setiap masa dan tempat. Mesyuarat-mesyuarat adalah elektronik, dan maklumat yang diperlukan untuk tugasan hampir adalah dengan segera boleh dicapai dan dapat digunakan dengan sedikit atau tanpa persediaan. Maklumat disediakan melalui satu kepelbagaian media elektronik: teks, grafik, suara, dan video. Jumlah data yang sangat besar disimpan, dicapai, dilihat, dan dialih. Ini akan perlu berlaku dengan cekap, dengan tepat, dengan selamat, dan mampu milik. Kerjasama elektronik memerlukan capaian tersedia kepada maklumat. Tetapi apa yang penting ialah membataskan akses dan operasi-operasi mengenai maklumat, selaras dengan keistimewaan; bukan sahaja untuk kerana sebab perdagangan atau keselamatan negara, tetapi juga bagi memastikan integriti data terhadap sebarang perubahan yang berniat jahat atau tidak sengaja. Perisian dan perkakasan perlu mengawal akses untuk maklumat dan perisian aplikasi berkaitan, dengan menggabungkan profil yang ditugaskan kepada individu dengan keistimewaan tertentu. Akses dan keselamatan membuat tuntutan yang bertentangan dengan persekitaran
Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN maklumat, dan satu baki praktikal mesti disediakan. Keselamatan dibina bagi perisian yang menguruskan maklumat: i.e. perisian yang memastikan integriti maklumat, kebenaran, kesempurnaan, mata wang, dan kaitan untuk konfigurasi barangan khusus atau versi yang dikemukakan oleh pengguna. Maklumat dalam bentuk elektronik sedang tumbuh pada satu kadar yang tinggi. Pertumbuhan ini telah mencapai satu titik dimana ia boleh dengan mudah menjatuhkan satu pasukan sebagaimana ia cuba mencari dan menggunakan maklumat yang berkaitan untuk objektif-objektifnya. Mempunyai kebolehan untuk mengesan dan mengakses maklumat berkaitan adalah penting, tetapi ia juga adalah penting berbuat demikian dengan pengguna yang sedang mengawal, dan terlindung daripada serangan data tidak dikehendaki dan ketakpastian dan ketidakcekapan carian yang tidak tersusun. Sebagai contoh, maklumat yang diperolehi. daripada data-data sejarah terbentuk daripada transaksi-transaksi EDI adalah satu sumber tidak ternilai oleh penyelidikan pasaran dan maklumat perancangan strategik. Tanpa peralatan yang sesuai untuk pemerolehan dan analisis data, data yang tepat boleh terlepas perhatian dan data tidak relevan mungkin terlibat dalam analisis. Harta yang paling bernilai tetapi tidak nyata dalam mana-mana organisasi adalah pengetahuan kerja. Maklumat ini lazimnya disimpan dan dikomunikasikan dalam bentuk proses perniagaan, prosedur pengendalian yang piawai, dasar korporat, dan dokumendokumen lain. Dokumen-dokumen ini adalah berhubungan dan saling berkaitan untuk menyokong maklumat seperti huraian-huraian kerja, arahan kerja, lukisan-lukisan tambahan, carta-carta aliran, dan borang-borang. Cabarannya ialah bagi mencari maklumat betul, memastikan ia adalah tepat, dan mengeluarkan semula dokumendokumen yang telah dikemaskini menjadi satu masalah pengurusan maklumat yang besar, terutama sekali dalam organisasi-organisasi besar yang mungkin mempunyai, ratusan, mungkin beribu dokumen. Pengurusan dokumen hanya mengesan masalah mendapatkan dokumen untuk analisis. Ia telah dianggarkan dalam industri pembuatan, 50 peratus masa untuk pembangunan produk dihabiskan untuk menjejak maklumat, memelihara semakansemakan kajian mereka, dan pemeriksaan perhubungan antara lukisan-lukisan 2 D, model-model 3 D, arahan-arahan pemasangan, dan, proses rancangan. Syarikatsyarikat perkilangan biasanya mempunyai keupayaan yang tinggi dalam merakamkan komponen dan lukisan-lukisan pemasangan; bagaimanapun, mereka sering gagal untuk memastikan rekod-rekod yang komprehensif berkaitan data-data keluaran yang berkaitan. Ini membuat ia sukar (dan sering mustahil) untuk pereka-pereka produk dan jurutera-jurutera untuk mengakses maklumat berkaitan apabila mereka memerlukannya.

Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM

Sulit

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN Masalah diperluaskan kepada penyelenggaraan. Kilang-kilang digunakan untuk menghantar ratusan requisition for quotes (RFQs) kepada jabatan pencarian sumber mendapatkan bahagian-bahagian jentera yang rendah nilai. Bagi setiap tuntutan, rangka tindakan perlu diminta daripada storan, didapatkan dari bilik kebal, diangkut, diambil gambarnya, dilipat, terlampirkan kepada borang tuntutan, disampulkan dan diposkan. Prosesini boleh mengambil masa beberapa hari dan ia adalah begitu kompleks dan mengambil masa sehingga menyebabkan jabatan pencarian sumber biasanya akan menawarkan tender barangan kepada dua untuk tiga pembekal-pembekal pada satu masa. Kemudian, lebih daripada satu daripada empat invois akan disiasat dan dibuat semula untuk dimasukkan pesanan pembelian dan resit-resit. Kini, jabatan pencarian sumber menerima permintaan secara elektronik daripada pelanggan-pelanggan dalamannya. Sistem itu secara automatik mencari lukisan-lukisan betul dan melampirkannya kepada borang tuntutan elektronik. Tidak sampai dalam masa sejam jabatan pencarian sumber memulakan proses, pembekal-pembekal akan diberitahu mengenai RFQs baru menerusi e-mel, faks atau EDI. Satu tawaran boleh dikeluarkan dan diberikan pada hari sama ia diterima. Invois-invois secara automatik dilampirkan dengan pesanan pembelian, mencerminkan setiap pindaan yang berlaku di sepanjang proses itu. Keupayaan untuk mencapai pembekal-pembekal dalam talian dengan lebih ramai telah mencipta lebih banyak persaingan dan membawa kepada harga rendah. Tempat Menyimpan Dan Profil Projek-projek maya melibatkan komunikasi, kerjasama dan pengurusan sebagai satu multidimensi secara keseluruhan. Peralatan yang memberi perkhidmatan kepada satu atau dua daripada keperluan ini menawarkan hasilan yang terhad untuk diagihkan kepada ahli-ahli pasukan, memaksa mereka untuk menyepadukan dan mengemaskinikan aplikasi-aplikasi secara manual. Menyediakan satu rangka kerja pengurusan proses yang lengkap untuk cara kerja maya bermakna menyediakan satu lapisan perkhidmatan yang mendatar, yang akan menyokong integrasi erat bagi reka bentuk dan peralatan pengurusan projek. Ia mesti bertindak sebagai satu persekitaran yang kaya dengan perkhidmatan dan memahami kepelbagaian aplikasi-aplikasi projek, setiap satunya menyokong satu aspek kerja maya - projek / pengurusan proses, komunikasi projek, atau pelaksanaan bagi projek tugas-tugas. Keupayaan untuk "berkerja bersama, sebahagian" adalah boleh dikatakan mustahil tanpa satu stor yang berorientasikan projek untuk koleksi, organisasi dan pengagihan bagi bahan projek. Sistem stor wajib mempunyai satu orientasi proses yang kukuh; ia mesti berasaskan kepada andaian yang projek mengambil tempat dalam satu
Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit

tetapi juga mencari untuk menyediakan capaian maklumat pada bila-bila masa. ketelusan dokumen-dokumen seperti minit mesyuarat dan fail sokongan lain wajib mempunyai satu profil untuk akses keselamatan oleh ahli kumpulan. Kepentingan berkongsi tempat menyimpan dan profil dilanjutkan lagi menjangkau di sebalik alam perusahaan maya. dan satu lagi dengan penapisan mesej dan capaian data. perkhidmatan yang hos laman-laman web tawarkan Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Kawalankawalan kepada akses yang istimewa berdasarkan profil pengguna membenarkan pelaksanaan aplikasi-aplikasi. Kini. dan membenarkan mereka mengakses kepada data. dan profil pengguna bagi membenarkan ejen-ejen melakukan kerja-kerja mereka. peranti. satu lagi dengan penukaran bagi data untuk peranti atau rangkaian. dan liabiliti. Pembangunan dan penyelenggaraan profil untuk mengawal ketelusan adalah kunci utama dalam persediaan sistem-sistem pengagihan. dikenali di Amerika Utara sebagai Personal Communication Services (PCS) dan di Eropah sebagai Universal Mobile Telecommunication System (UMTS). peranti. Misalnya: satu mungkin bimbang dengan pengambilalihan bagi lokasi data sekarang. Storan yang dikongsi dan kawalan persetujuan memberi pengguna keupayaan untuk mendefinisikan peranan-peranan. hampir 80 peratus komuniti ISP menawarkan hos untuk kandungan Web. Persekitaran nomad bukan sahaja menyediakan isyarat penghantaran yang cekap untuk peralatan mudah alih dan tetap. Pembekal-pembekal ini secara umumnya telah mula untuk menawarkan akses Internet mudah dan kemudiannya bergerak untuk menjadi hos kepad Web untuk clients. Sistem itu memerlukan berkongsi tempat menyimpan rangkaian. Dalam sekelip mata. capaian maklumat peribadi memerlukan keupayaan ejenejen untuk berkomunikasi dan bekerjasama. dan untuk menapis data projek dalam jumlah yang banyak berdasarkan asas itu. Dalam alam pengurusan projek dan pengagihan kerja. Integrasi rangkaian-rangkaian data dan telekomunikasi telah mengiringi dalam idea pengkomputeran nomad. Secara umum.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN konteks yang terurus. Trend antara ISPs dan penyedia rangkaian lain ialah untuk menambah perkhidmatan lebih maju. Penghantaran bagi reka bentuk dan dokumen-dokumen pembinaan melibatkan isu-isu khas logistik. di mana saja. hak cipta. dan menjadi diubahsuai bagi memudahkan aktiviti-aktiviti dan penyimpanan rekod yang melibatkan konteks. dan diperibadikan untuk pengguna akhir nya tanpa menghiraukan mengenai rangkaian. dan lokasi. Mereka saling memutuskan mengenai perkhidmatan pengkomputeran dan komunikasi untuk pengguna nomadik berdasarkan profil peribadi pengguna. tender dan penyerahan cadangan juga memerlukan satu tahap tinggi keselamatan. Dua contoh adalah pengkomputeran nomad dan pengacaraan aplikasi-aplikasi jarak jauh.

Di sebalik perkhidmatan ISP tradisional. melingkungi aplikasi untuk permohonan. Sistem itu mesti berasaskan kerpada sebuah Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . adalah cabarannya. Bagaimanapun. prestasi. Capaian maklumat mesti dikawal. yang buka peluang untuk mereka bagi menyertai dalam perkhidmatan integrasi margin yang tinggi dan berunding perniagaan. bekerjasama secara pesat dengan persidangan jarak jauh dalam mengejar matlamat yang sama. Pengguna aplikasi akan mengambil sedikit masa untuk mengasing-asingkan matriks keselamatan. Berhadapan dengan cabaran mengambil lebih daripada satu set mesej diskret dan alat-alat pengurusan projek. pengehosan web adalah percuma dengan satu akaun dailan). Proses-proses perniagaan sedang menjadi semakin meningkata secara maya: dianggotai secepat yang mungkin. mereka memenuhi permintaan untuk mendapat kerjasama keselamatan dalam talian antara kumpulan bagi rakan perniagaan. pasukan-pasukan yang tersebar . Aplikasi pengacaraan mengancam setiap perseat dan pelesenan tapak. Pembekal-pembekal ini meletakkan diri mereka sebagai ASPs (Application Service Provider / Penyedia Perkhidmatan Permohonan). tetapi kurang responsif. Langkah seterusnya dalam evolusi ini adalah hosting aplikasi-aplikasi berasaskan Internet. Halaman yang statik telah berkembang menjadi halaman yang dinamik dan sentiasa dikemaskinikan melalui hiperlink kepada pangkalan data dan sistem-sistem bahagian lain. Bagaimanapun. yang adalah dipanggil sebagai rangkaian semasa dan apabila pengguna memerlukannya. yang boleh digantikan dengan membayar setiap penggunaan atau skim-skim keanggotaan. kebolehpercayaan dan peningkatan kos menjadi hos aplikasi-aplikasi Internet. Trend ASP adalah terbukti amat mengganggu untuk jualan dan taburan model dimana seluruh industri perisian terletak. Sistem itu akan disesuaikan untuk menguruskan beberapa projek-projek yang telah diagihkan yang mengambil tempat dalam konteks proses yang formal. Atau IBSPs (Internet Business Service Providers / Penyedia-penyedia Perkhidmatan Perniagaan Internet).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN dan tawaran akses dail-up adalah lebih murah (sering. konsisten. laman web yang menjadi hos terus bercambah dan semakin canggih. pernukaran data mesti selamat. lengkap. Vendor utama perisian akan dipaksa untuk menyesuaikan model-model produk dan pelesenan mereka bagi menyokong penggunaan-penggunaan parti ketiga. dan usaha sama untuk mengemukakan mereka. dan maklumat yang diberikan mesti betul. mereka bukan satu-satunya kumpulan dengan pendekatan pengacaraan aplikasi-aplikasi Internet yang ambivalen. Akhirnya terdapat perjanjian menjadi hos aplikasi bahagian-bahagian. ianya adalah lebih daripada menggabungkan kesemua ciriciri kepada satu. Pemahaman mengenai syarat-syarat bagi kerjasama elektronik dalam sokongan bagi pengeluaran kerja. dan berkitan untuk konfigurasi yang betul bagi bahagian atau sistem.

BOLEH MENGGUNAKAN IKON YANG DILAMPIRKAN. dalam kekangan satu peranti keselamatan dan capaian data kegranulan untuk aplikasi-aplikasi khusus. 2. Apakah unsur-unsur yang diperlu untuk kerjasama elektronik yang berjaya? Mengapa anda menggunakan perisian pengurusan projek? Apakah had yang terdapat padanya? 3. Jawapan tersebut perlu disimpan dalam portfolio pelajar sebagai bahan bukti. OLL atau serahan ketika berkursus di IPG. (Panduan: aktiviti-aktiviti boleh disediakan untuk membantu pelajar memahami tajuk tertentu. LAYOUT SETTING MENGIKUT KETETAPAN YANG BERIKUT: a) FONT : ARIAL b) SAIZ FONT : TAJUK UTAMA – 14 SUB TAJUK – 12 ISI KANDUNGAN – 12 c) SPACING : 1. Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . dan 2 latihan ( pengetahuan dan aplikasi) boleh diberikan pada akhir modul untuk menguji kefahaman pelajar. Perbincangan 1. Jawapan aktiviti / latihan boleh dihantar kepada pensyarah untuk semakan melalui emel. 2.5 3. Aktivit dan latihan yang diberi perlu mengambil kira beban pembelajaran pelajar.) -----------------------------------------------------------------------------------------------------------CATATAN: 1. Huraikan perkhidmatan yang akan ISPs tawarkan kepada perniagaan pada masa yang akan datang. ISI PELAJARAN SETIAP TAJUK PERLU MELIPUTI 4 PERKARA DI ATAS.RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN pangkalan data berkaitan profil pengguna.

Pengajian Perniagaan 2 (Edisi kedua). Abu Bakar Hamed (2005).Bhd. Wahab. Pengajian Perniagaan 1. Kuala Lumpur Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit . Aini Hayati Ahmad dll (2008). Kuala Lumpur: McGraw Hill. Electronic Comerce : Management. M.com Zaharah Bakar (2003) . Bany Ariffin & Mohamad Abdul Hamid (2003).RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN BIBLIOGRAFI Ahmad Raflis Che Omar. Keusahawanan sebagai kerjaya (Edisi kedua). Rancangan Perniagaan : Garis Panduan dan Strategi Untuk Perniagaan Kecil & Sederhana. www.pelanduk. Bhd. Kuala Lumpur: Fajar Bakti Thomas O‟Daniel (2000). Pengajian Perniagaan 1 (Edisi kedua). Mengurus kewangan. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Universiti Utara Malaysia. M.B. Zarina Salleh & Siti Zahrah Buyong (2005). Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Longman Che Zuriana Muhammad Jamil & Kamarulzaman Bakri (2001). Muda dll (2003).B. Ismail Ab. Marketing & Technology. PTS Publications & Distributors Sdn. Asas Pemasaran.Economic. KEUSAHAWANAN & Pengurusan Perniagaan Kecil. Pelanduk Publications.Fajar Bakti Sdn.Kuala Lumpur Pena Media . Asas perakaunan pengurusan. Muda dll (2003). Khairuddin Khalil (2003).

com 20 Tahun. (NAMA) (JAWATAN) (EMEL) (KELULUSAN) PHD/SARJANA/SARJANA MUDA/DIPLOMA/SIJIL (PENGALAMAN KERJA) (NAMA) (JAWATAN) (EMEL) (KELULUSAN) PHD/SARJANA/SARJANA MUDA/DIPLOMA/SIJIL (PENGALAMAN KERJA) Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN PANEL PENULIS MODUL PROGRAM PENSISWAZAHAN GURU SEKOLAH RENDAH (XXX PENDIDIKAN RENDAH) NAMA AMRAN BIN PA PENSYARAH Amranpa202@gmail. KELAYAKAN BMgt with Edu (Hons) UUM. Sarjana Sains Pengurusan Pendidikan(MSc Mgt Edu) UUM.

RBT 3119 PERNIAGAAN DAN KEUSAHAWANAN IKON Rehat Perbincangan Bahan Bacaan Buku Rujukan Latihan Membuat Nota Senarai Semakan Layari Internet Panduan Pengguna Mengumpul Maklumat Tutorial Memikir Tamat Document1 Dicitak 6/13/2008 10:47:00 AM Sulit .