You are on page 1of 7

De kerken hebben een ethisch reveil nodig - Digibron var brand_name = 'Gereformeerd Weekblad'; var fileExists = true; var

file_form = "<form name='show_org' id='show_org' action='http://viewer.digibron.nl/railo/viewer/' method='get' target='_blank'><input type='hidden' name='publisher' value='Uitgeverij Den Hertog' /><input type='hidden' name='publication' value='Gereformeerd Weekblad' /><input type='hidden' name='pagenumber' value='12;13;14' /><input type='hidden' name='type' value='article' /><input type='hidden' name='pdate' value='19920522' /><input type='hidden' name='fname' value='GER-19920522-010012002.xml' /><input type='hidden' name='search' value='lindeboom theologen voorop' /><a href='javascript: viewOriginal();' class='original-file'>Bekijk origineel</a></form>"; var json_nav = '[]'; var formatted_date = '22 mei 1992'; var detail_nav = '<div id="null"><div id="detail-hover"><a id="detail-navigation-prev" href="detail.jsp?sourceid=1011&uid=00000000012ed444fcf1256ced15a957&docid=14"></ a><a id="detail-navigation-next" href="detail.jsp?sourceid=1011&uid=00000000012df846e40b364765d245f2&docid=16"></ a></div></div>'; var _gaq = _gaq || []; _gaq.push(['_setAccount', 'UA-1026369-48']); _gaq.push(['_trackPageview']); (function() { var ga = document.createElement('script'); ga.type = 'text/javascript'; ga.async = true; ga.src = ('https:' == document.location.protocol ? 'https://ssl' : 'http://www') + '.google-analytics.com/ga.js'; var s = document.getElementsByTagName('script')[0]; s.parentNode.insertBefore(ga, s); })(); function tweet() { var tweet_url = "http://twitter.com/share?"; tweet_url += "url=http%3A%2F%2Fwww.digibron.nl%2Fsearch%2Fshare.jsp%3Fuid%3D00000000012de1d1c 9e065135b14001b%26sourceid%3D1011"; tweet_url += "&text=Ik+las+in+%23digibron%3A+%27De+kerken+hebben+een+ethisch+reveil+nodig%27" ; tweetwindow = window.open(tweet_url, "tweetwindow", "status=1,toolbar=0,location=1,menubar=0,resizable=1,directories=0,height=450,wi dth=500"); return false; } function facebook() { var u = "http%3A%2F%2Fwww.digibron.nl%2Fsearch%2Fshare.jsp%3Fuid%3D00000000012de1d1c9e06 5135b14001b%26sourceid%3D1011"; var t = "De+kerken+hebben+een+ethisch+reveil+nodig"; window.open('http://www.facebook.com/sharer.php?u='+u,'sharer','status=1,toolba r=0,location=1,menubar=0,resizable=1,directories=0,height=450,width=500'); return false; } function evernote(publication, publicationdate) { Evernote.doClip({ title: $('#content-1 h1').text(), url: location.href, content: $('#content-1').html(), suggestNotebook: 'Digibron Notes', suggestTags: 'Digibron', providerName: 'Digibron', header: 'Bron: '+publication+', '+publicationdate+', pag. 12;13;14', styling: 'full' }); }

Uit: Gereformeerd Weekblad, 22 mei 1992 , pag. 12-14 Link naar dit artikel: http://www.digibron.nl/search/share.jsp?uid=00000000012de1d1c9e065135b14001b&s ourceid=1011 Verkorte link naar dit artikel:

if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000); if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1; document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/artikel;dcopt=ist;sz=728x9 0;tile='. + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>');

if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/textlink1;sz=1x1;tile=' + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>'); if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/textlink2;sz=1x1;tile=' + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>'); if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/textlink3;sz=1x1;tile=' + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>'); if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/textlink4;sz=1x1;tile=' + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>'); if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/textlink5;sz=1x1;tile=' + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>'); if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/artikel_re1;sz=300x250,336 x280;tile=' + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>'); if (typeof(et_ord)=='undefined') et_ord=Math.floor(Math.random()*10000000000000000);if (typeof(et_tile)=='undefined') et_tile=1;document.write('<scr'+'ipt

language="JavaScript" src="http://ad.nl.doubleclick.net/adj/digibron.dqa.nl/artikel_re2;sz=300x250,336 x280;tile='e + (et_tile++) + ';ord=' + et_ord + '?" type="text/javascript"></scr' + 'ipt>');

Deze tekst is geautomatiseerd gemaakt en kan nog fouten bevatten. Digibron werkt voortdurend aan correctie. Klik voor het origineel door naar de pdf. Voor opmerkingen, vragen, informatie: contact. Publicatiedatum: 22 mei 1992 De kerken hebben een ethisch reveil nodig Dr. J. Hoek KERKELIJK LEVEN De rede van minister Hirsch BaUin, waarin hij uiting gaf aan zijn zorg over het vervagend normbesef onder ons volk, heeft veel reacties opgeroepen. In christelijke kring gaf in het bijzonder zijn appl aan de kerken te denken. De kerken zouden niet nieuw elan normen en waarden in de samenleving moeten uitdragen.

Liever dan mee te doen met hen die onmiddellijk kritische kanttekeningen gingen plaatsen bij de woorden van de minister van justitie, zou ik er aanleiding in willen zien tot grondige zelfkritiek van de kerken. Wat komt er vandaag de dag nog terecht van het betuigen van Gods beloften en geboden voor alle mensen en machten", zoals de hervormde kerkorde dat in artikel VIII als roeping van de kerk omschrijft? Wat is de realiteit van, , kerstening als kerkewerk"? Bijzonder ontdekkend en verootmoedigend vond ik de opmerking van de bewindsman: , , Ook al zou de jeugd zich openstellen voor benvloeding door de kerk, men zou vaak niet weten wat te zeggen". De kerk die met een mond vol tanden staat tegenover een jeugd die om orintatie vraagt! Het is een vriend die mij mijn feilen toont. Het lijkt mij hoogst onverstandig deze vriendelijk verwoorde, maar intussen diep borende, kritiek voor kennisgeving aan te nemen. De vraag moet onder ogen gezien worden: hoe komt het dat de kerk tekortschiet in haar bijdrage aan het moreel beraad en besef in de hedendaagse samenleving? Innerlijke onzekerheid Uiteraard is er heel veel te zeggen over het door Hirsch Ballin geconstateerde tekortschieten van de kerken, In dit artikel wijs ik slechts op een enkel, naar mijn inzicht echter, wezenlijk aspect. Is dat tekortschieten niet voor een deel te wijten aan innerlijke onzekerheid binnen de kerken? Er is in onze eeuw een stortvloed van kritiek losgekomen op de traditionele christelijke moraal en in het bijzonder op het calvinistische ethos. Mijns inziens hebben zeer vele kerkleden deze kritiek niet alleen aangehoord, maar zich ook hiernaar gevoegd. Ze zijn kritiekloos door de knien gegaan voor de kritiek. Daardoor zijn ze in een defensieve houding gedrongen. Men wilde laten zien dat christenen best meevallen, dat ze heel gewone mensen zijn met wie je gezellig kunt verkeren.

Daartoe was een rigoureuze uitverkoop van het erfgoed van de christelijke levensstijl of meer in het bijzonder de gereformeerde zede noodzakelijk. Christenen gingen mee in het gebruikelijke consumptiepatroon, in de vrijetijdsbesteding, in de al te onbevangen omgang - met de moderne media, met name de televisie. In levensstijl waren christenen (genomen in de brede zin van het woord) en niet-christenen niet of nauwelijks meer te onderscheiden. Het gevolg is duidelijk: na decennia van aanpassing heeft het zout zijn zoutende kracht en het licht zijn schijnsel verloren. Veel hedendaagse kerkelijk meelevenden zijn in meer of mindere mate gecapituleerd voor de moderne seksuele moraal (of het gebrek aan moraal!), hun zondagsviering is behoudens een uurtje op de zondagmorgen volledig geseculariseerd, van vreemdeUngschap hier op aarde is gezien de omgang met geld en goed nauwelijks meer iets te merken. Zulk aangepast christendom heeft kraak noch smaak. Wat hebben we de jeugd te zeggen wanneer ons christendom tot een vernisje is geworden? Is het dan nog verwonderlijk, wanneer jonge mensen alternatieven zoeken bij de New Age Beweging of bij allerlei oosterse mystieke stromingen? Terug naar het Woord In dit verband moet in het bijzonder de verantwoordelijkheid van de theologen worden onderstreept. Ik zou met ds. A. M. Lindeboom willen zeggen: De theologen gingen voorop". Vele moderne theologen zijn voorgegaan op een weg, die uiteindelijk leidt naar jde ondergang van het ware christendom. Ze hebben dat gedaan door aan de aanpassing bij de moderne geseculariseerde moraal een theologische legitimatie te verlenen. Ze hebben dat gedaan door de Bijbel als bron van normen los te laten, of in elk geval zozeer tijdgebonden te verklaren, dat duidelijke bijbelse richtlijnen - zeg maar de Tien Geboden in hun actuele relevantie - discutabel konden worden gesteld. Ik ben mij ervan bewust dat dit harde beschuldigingen zijn. Het gaat mij niet om het spuien van afbrekende kritiek. Maar het moet duidelijk zijn, dat er een herbronning nodig is. Terug naar het onfeilbare en volstrekt gezaghebbende Woord Gods: de 66 boeken in de twee testamenten van de ene Auteur, de Heilige Geest. Is de bereidheid tot deze herbronning er wel? Ik noem een symptoom van een houding, die mij daaraan doet twijfelen. Tot mijn droefheid moet ik constateren, dat er in het officile theologische circuit nauwelijks aandacht is voor het werk van bijbelgetrouwe ethici als J. Douma en W. H. Velema. Men acht hun werk niet wetenschappelijk genoeg. Hoe wetenschappelijk is het dan om hun werk te negeren? Reken maar dat zij alle werken van Kuitert c.s. lezen. In hun boeken gaan ze daar goed beargumenteerd op in. Maar of het omgekeerde ook het geval is? De vraag stellen, is haar beantwoorden! Waarom wordt deze klassiek gereformeerde ethiek (en dogmatiek!) niet aan alle vier faculteiten waar predikanten voor de Nederlandse Hervormde Kerk worden opgeleid onderwezen? Waarom wordt de wens van vele rechtzinnige gemeenten, dat hun aanstaande predikanten ook dit geluid tijdens hun opleiding zullen vernemen, niet veel royaler dan thans het geval is gehonoreerd? Ook conservatieven schuldig Anderzijds ligt er ook schuld bij de conservatieve stromingen in de kerken. Zij hebben hun talent al te dikwijls in een zweetdoek begraven. Dikwijls zijn ze niet ingegaan op eigentijdse uitdagingen en hebben ze klemmende actuele vragen met dooddoeners afgedaan. Allerlei traditionele vormgevingen van een christelijke cultuur zijn met het wezen van de zaak vereenzelvigd en zo is een

onvruchtbaar isolement opgeroepen en bevorderd. Ook zijn fr bij traditionele christenen nogal eens kwalijke verschijnselen van een dubbele moraal te signaleren. Men is bijvoorbeeld voor een strenge zondagsviering en houdt getrouw vast aan de zeer zinvolle en loffelijke traditie om tweemaal per zondag ter kerke te gaan. Maar in het doordeweekse zakenleven is er te weinig van de doorwerking van het op zondag gehoorde en beledene te merken. Er is een gezagsgetrouwe opstelling ten aanzien van de overheid als dienaresse Gods", maar op de belastingmoraal is wel het n en ander aan te merken. Reformatorische cultuur-en maatschappijkritiek komt te weinig uit de verf. Ook verklaarde calvinisten leven vaak te weinig uit de beginselen die Calvijn in zijn Institutie zo meesterlijk heeft geformuleerd: een ethiek van pelgrimage, overdenking van het toekomende leven en van daaruit onthechting (, , innerweltUche Askese") om vrij van egosme en materialisme, bereid tot de dienst aan God en de naaste, gestalte te geven aan het christen-zijn vandaag. Een claim op ruimte Traditionele christenen trekken zich nog te vaak terug in hun eigen bastions. Dat is ten principale verkeerd, maar gezien de omstandigheden in de praktijk niet onbegrijpelijk. Het is ontegenzeggelijk zo, dat zij in de grote protestantse kerken al jaar en dag onder het juk van de repressieve tolerantie doorgaan. In de synodevergaderingen zijn ze - bij gebrek aan een stelsel van evenredige vertegenwoordiging - altijd in de minderheid en de stemmingen in de hervormde synode leiden heus weleens tot moedeloosheid. Na een diepgaande gedachtenwisseling, waaraan door vertegenwoordigers van de behoudende stromingen constructief is meegedaan, is de uitslag voorspelbaar: achttien stemmen voor de minderheid, nauwelijks ooit iemand die op grond van de aangedragen argumenten of uit respect voor gewetensbezwaren met die bonders" en , , confessionelen" meestemt. In de gemeenschappelijke vergaderingen van synoden in Samen op Weg-verband geldt dit des temeer. Terecht is ook onlangs weer gewezen op een blinde vlek in het benoemingsbeleid. Willen de mensen van de behoudende lijn werkelijk de kans krijgen van harte mee te doen in de breedte van de kerk, dan moet de samenstelling van het college van kerkelijke hoogleraren en docenten, alsmede van alle commissies en organen van bijstand, grondig worden aangepast. Dat zal een paleisrevolutie geven! Maar: geen woorden, maar daden. Als men ernst maakt met de herhaalde uitnodigingen om toch te participeren in de breedte van de kerk- (en), dan zal men graag ook getalsmatig adequate ruimte verschaffen aan de vertegenwoordigers van wellicht wel de meerderheid van de meelevende kerkleden. Tegendraads Persoonlijk ben ik er diep van overtuigd dat de kerk pas dan een morele kracht in de samenleving kan zijn, wanneer zij terugkomt op haar schreden op het pad van de bijbelkritiek en niet langer tol betaalt aan de eigenwettelijkheid van een moderne moraal, waarin geen gezag van Godswege geaccepteerd wordt. Juist wanneer de kerk weer tegendraads durft te zijn vanuit de gelovige luisterhouding - met Samul: Spreek, HEERE, want uw dienstknecht/ maagd hoort" - , zal de geseculariseerde samenleving ontdekken dat er met christenen iets heel bijzonders aan de hand is. Dat ze leven uit een liefdevolle levenshouding. Tot eer van God en tot heil van de naaste. Zo wordt minister Hirsch Ballm royaal op zijn wenken bediend!

* Eerder gepubliceerd in Woord en Dienst (02-05-1992). Dr. J. Hoek

Print paginaBroninformatieDeel via twitterDeel via facebookBewaar in evernote Bekijk origineel Link naar dit artikel sluiten Url: De kerken hebben een ethisch reveil nodigURL laden ... Pagina: 12-14

AdvertentiesBoekhandel Smit in Gouda Ruim aanbod in Bijbels & theologie romans & k inderboeken & muziek! www.boekhandelsmit.nl Orgelmakerij Boogaard Voor elke kerk een passend orgel www.orgelmakerijboogaard.nl Kool Boeken / Antiquariaat In- en verkoop van uw (oude) boeken Taxaties Inbreng Veilingen www.koolboeken.nl Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Gebruiksvoorwaarden. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Terms of use Op Digibron -en alle daarin opgenomen content- is het databankrecht van toepassing. Volledige gebruiksvoorwaarden: http://www.digibron.nl/search/page.jsp?section=disclaimer&ln=nl. Data protection law applies to Digibron and the content of this database. Full terms of use: http://www.digibron.nl/search/page.jsp?section=disclaimer&ln=en. 887e1c96-2827-4b0f-8179-211a4b02b70e Y2:887e1c96-2827-4b0f-8179-211a4b02b70e http://www.digibron.nl/search/detail.jsp?sourceid=1011&uid=00000000012de1d1c9e06 5135b14001b&docid=15 http://www.digibron.nl/search/detail.jsp?sourceid=1011&uid=00000000012de1d1c9e06 5135b14001b&docid=15