You are on page 1of 52

Π,ριε x6με να

EΙΣAΓΩΙΙKA
1. To ιoτoριι6 υπ66αθρo 9
t4
t5
18

23
26
29
34

37
42

53


58

61
67
6. Tα δριilμενα 76

7
7. 80
ι]. 8Ο
q

81
1Ο. 83
11. 81+
12. 87 EΙ ΣAΓΩΓΙ K A
ta 91

ΣΙΙMEΙΩΣEΙΣ 99 1. To ιστoρ ι 2 1 6 υπ 6 6 αθρ ο
BΙBΛΙoΓPAΦΙA 105
Eiναι γνο-loτ66τι oτoν Eλλαδιx6 aaηo xαι eυρ'Jπeρα
oτo γ'οlρoτoυ Α,ιγαioυxατd' τα ιoτoριxα aρ6νιατελorjνταν
τεooερα 6αoιxα μυoτdρια: Tα Κα6etρια' πα Διoν'3oLα'τα
oρφιxα 1ια|πα Eλευoiνια. Tα τελευταiα θεωρoιiνταLy.αL
τα τι6 oηψανπιx&.TΙLρα ατ6 αυπα 6ψωq, ψυoτ:/1ρια τε.-
λoιiντανgε πoλλ6q αλλεg περιoγ[q τoυ Eλλαδιxoιi ιαL ν"η-
oιιbτtxoν 7"ιbρoυ,α)')'& εtγαν τoτιx6 γαραxτ^i1ρα.Tα τio-
oeρα πρωπα ηταν πανελλαδιxη<εμ6dλειαq.o Παυoαν[αq
oπιq Περιηγηαειq τoν αναφLρetαε x&Θε τ6τo xαι x&πoιo
,coυ eτcL-
μυoτl1ριo,τLα πα oπoiα λ6ει 6τι ,oμι,.lg,
η eυot'6ειαδεν
πρtτeι να απaxαλ6ιpειτι γιν6ταν. ταρα την αυστη-
ρη oιωπη πoυ eπξ6α}'αντα LεPατεtατoυ μυoι}oανιαL τe-
λoιjααν τα ψυoτi1ρια'τ|α xα Eλληνιxοt μυoτ{ρια γνο.lρi-
ζoυμε περιαo6τeρααπ, 6qα ξJρoυμε για τ, αν&λoγαμυ-
oτ\ρια ατιζ ctλλε<xιilρεq τηc M6αηe Aνατoληq.
Tα μυoτηρια ταντo'3 oυνδ6oντανμε την xαλλι6ργεια
τηζ γηζ i1 ιαλυτeρα με την .t1oφoταQατω^γi1' Εxπ6q ατ6
την γεωργiα υπ{ρ1ε xαι η χτηνoτρoφ[α.,Oλoι oι λαoi πoυ
πtραoαν στην τρoφoταραγaη{1εi1αν πριν γνωρiαει την
πρωτ6γoνη γoνιμιxη μιμητιxη ψαγεtα. Mε τo πtραoψα
τoυζ στην τQoφoπα?ατωγi1eiγαν xι 6λαq τη oυνεiδηαη
τηζ γoνιμιχi1c,ψLψητL^λΛq ψαγetαq.Π&νιυ o, ανπi1τη συ-
νεiδηoη θεμελιιbθηxαναπ6 πα ιeραπε|απα ψυoτi1ρ'.α.
Lφπαoεaη Λιγαioυ ιαL η ττPα'Lτtιi1πηc γoνιμιx{q μιμητιxd< [Lατ:i.-
Στoν x6oμoτoυAιγαioυ,η.τρ:φoπαiατ'ωγη αζ 1τoνoυνδυ&,ζεταιμε τιζ xαλλιεργητιιLq ανα.γxes..Ei-
λoio.,..ρi τα τιiλη τηc'7ηζ
τραιπuιi1ατ,b τηι. ιη."ρa Aoiα6πoυ υ- ναι δηλαδτj Lνα ι&πoto εiδog μυατηρioυ, αλλιi δεν υπdρ1ει
;:{;;l.;i".. lι,oρ,"".,""a-"1.|,:.Υ,::" αoαν
πLρ
xoινωνiα o'6ψλ io1,ρ6 ιερατei.oπoυ θα επι6ιiλει τη διxτj τoυ θκ-
τηPxeανεπτυγμενητξ-Ψ.oπ!P iγ,Τ.1i μeταφ6ρoνταq
.Eil.αδ,x6 . "o αυτιbν τηρobνπαιxα-
την φρααη.Στην-τθλεoη των μυστηρiων
oτo Aιγαio χαι στoν 1δρo τα
,i,.q ,.io,ρ σηζ ια| νηoτειcbν,τελo'jνται rcpoπeλeoτ|eg,
τηc xαλλιθ
τpαιπιxi1 ρ^r,,o,'ι7
γ:'.γ,:χ;:, ;,i:f.x. δριi-lμενα,αλλ& 1ωρiq ιo1gυρ6 υπ66αΘρo. Στιq χ6ρεζ τηζ
λ.o γo,,μ.,τ]^μιμητιxη Ι:γ::,:: ιιθoη. Aνατoληi δημιoυργo'iνται "γρ$ργoρα τα πανtaγυρα
φλμωη αε πλτ]-
ν αιo,.Lαδιαμopφωμ6,o
Δεν υπηρ11α 'α"γ.ρoπιιiry::l,6,",no
To..t:o"τ]ριαπoυδια- ιeρατεi.απoυ oτηρiζoυν τη δ'iναμτ] τoυζ στη γνιboη. Aυ-
ρημoρφi.Ι{ xιiθε"o,,.,t'1 τηζγηζ Θα ,n,ξeρ^γαoτobντoυζ πoλιlπλoxoυg μιiθoυζ 1τoυα7τo-
με τηνε.ooγ,γη"11^:,9::PτeΨζ
μoρφιbνεται
"&
τελoι1ν dioη τLα aα δριilμενα. Στo 1ιilρo τηc M6oη<
,toτΓ'L1ια μιμητιxη ψα1eLαψ, "::::. "η xαλλι6ργεLα aηζ
;;;''b*;u-ε
γouiμ.,d Ιlc L?xeται μα(i με "ηl'.
ρ,1,i
αoιei' xαι "η AνατΦq η

χαι την &νoιξη,γιατ}:#J,ffi#il.}::
JJil#::: ξθλιξη
"ηc
γo,,μ.,,jc μιμητιxτiq ψα"γεiαloεμυoττjριo.
M6oη AνατoΜ oι xαλλι6ργercg e|ναt oμαδιxθq xαc
Στη
ιαΘo-
ε,ρ"1η.,ln:.,]?:ξ..1.l,
ιπιιi1α,lπi1.εooφ*iιio,, 1
"ητLραoe ατo Aιγαio α.τcooυo. δηγo6νται απ6 τo ιeραπeio.
-"".gι.
τραιπιιi1
,tooφoττα.ρα'τωγιχη
Aoiαq. Aπo Στην Aiγυπ πo αυτ6 πoυ xαθoρiζει την a?oφo1ταPατω-
;,.,:;;j1Ι ltι.l-. τηcΙ!tιxρ&c. oι πλημμ6ρεζ τoυ Nεiλoυ. Και τo ιeραπeLoe[ναt
:",*i;;;&* περν&ει ατ6τooημεριν6 x{f τη<1,- γη εiναι
λu.6 nou γ,.ρiq.. π6τe tρaoνπαι oι πλημμ'iρεg τoυ Nεi-
;;";;';;,, dnol"l"" Ψ*, oποiα-o1εδ6"
;tr.
γ]"f^1:
oPιοι λoυ, τoυ ζωoδ6τη θεoιi τηc x,b?αc, ενιil oτη Mεooπoτα-
Kυxλ&δ,<ια.L Lφπανeωζ τα

#iηi.:*:Τ;:}1i}
io, τι< τo νερ6 _ αυτ6 λ6ει

ft"*J
μ,-",.j κρη "η

;;fr
μiα η γη 6.γαi'νειxυριoλεxτιx& απ6

Jtr#[l[fu
<Γjνεoη> 6πoυ αντt^γρ&φeι
η πol."ια Δ,ιαΘiγη oτη
""ι
Mεoo,.o"αμιαιoiιq μ'iθoυq. Aυτ6 πoυ f,aet oηψαoiα eiν.αι

}:,}::ιT ;;.; il;*ρ
(tχfJiilffiδ u"i'u,),
i}Ι 6τι xαι oτoυq δ6o 16ρo,q (Aiγυπτoq xαι Mεooπoταψ[α)
διαμoρφιilνεται ξνα ιeρατεtoπoυ xpαπ&,ειτη γνιi.lαη
ιιγ ιι6ζ πoλιτι - '.oγυρo
θ1ει εντoπιαo.ι o,o,,",γ ψ^: : P-1φ:παρ'α.γ σaoυζ λαoιjq.
otι,oψ6απ6πατελ.,i ,,.
xαi τη δiνει ωq μυoτ}iριo
6
αμ6cμε εντυπωσιαχ 1,i! i.l M, .,'iδραoη αυτιbν των δ'jo ιo1υριi.lνιερατεiοrν
o., ouuLxr;,o
γι,,"o,, xανoνιxτ] π6λη με ιερα. "η,
1λιετiαg ,.o,, να περ- διαμoρφδνoνται αν&}.ιo^γα ιeραπetαoτη. Συρiα xαι Παλαι-
Eiναιφυαιxo onono,iLpo λu.6η.!o:::"ραγωγt
Aιγαio.Στη o"i,η. io, αν τtψeτωπi.ζoυνδιαφoρεπιι& πρo6λ:i1ψατ α' Και
oτo
απo,.e1lL
νriειoτη NΔ Mιxρ& Ao{αxαt απ6
-ττεoν&ει την πε. αι6ψα πι6 ιδιαiτερα πρo6Τfiψαaα ανπ|tLετιnπ[ζeιη ανα-
BΔ Mιxρ&Aoio η τρoφoπαραγωγη πτυγμ6νη xoινωνiα πoυToατ&λ'Xoυγιo'ix ιαL aoυ Χατot-
πoυτ6τεδ., ,π,]ρ1ι ":!,Po-:.
ριo1ητoυEλληoπ6ντoυ λ&ρ,.6,τoυδιαμoρφcbνετ ω Lναιδιαiτερoπλαioιo oxLιl1ηcxαι

:.-#:,fi.,{l,:,":i,:.;:H##ε:ffi.:
#'*ff.ffi ΙVΙατ|,.^1τ.
xi,ηoηc πoυ θα ei.πηρεαoeι πepιoo6τeρoτoν x6oμo τoυ Aι-
"γo{iu..Απ6 νωρiq (τoυ},αaιoτoν oυπ6τo τ6λoζ
τηζ 6ηζ
νιi<' κu6i16ηq,Δινδυμiνη<' oτo 1δρo τoυ i.X. 1λ.,",ια<) φτανoυνoτo Aιγαio τoλμηρoi <<θμπoρoι>>,
a?xoνaαL
Mαζi με την τρoφoπαραγωγη
LI
10
6τωq Θα λ6γαμε, αναζητιllνταq υλ'"xα τoυ εiναι αναγxαtα γλιi.lαoεqτων λαιbν τηq Eυρωπηζ, 'cηζ Περoiαq xαL των
oτην xαλλι6ργeια αυτi^'1q τηζ επτoxιζ. Ινδιιilν (αυτoυg τoυ xατotoι πoυq ατoι&λεoαν Ινδoευριo-
Aναζητo'iνε αρaιxα a']lιαν6πoυ αφθoνoιiσeσπη M{λo, 7τα9υζ, ενιi.,ξ6ρoυν6τt oτην Ινδ(α π{γαν
μ6λιq τo 15ΟO
τLα να xαταoιευ&ooυν απoτελεoψατιx&, εργαλei.α'Φυoικ& π.X. xαι τiραoαν exεi, ατ6 τo iδιo ψoνoπ&τιπoυ θα πε-
τLα.aην εξ6ρυξη ια| ψeταφoΡααυτoυ τoυ υλιxo,j qτα αδ6- ραoeι αρ^γ6τeΡα )η.αL
o M6γαq Aλdξανδρoq),αλλ& oι ττιλ-
ναμα πλoiα τoυζ, χρησιμoπoιo'iνντ6πιoυg ιατotxoυq' Και σe|ζ.xαL.oιαριθμoi γiνoνται με πρoθ6ματαi1 eπιθiψατα.
τoυq μαθαiνoν\ι.tα ψυoτιx&"τalν oaετιxιλν γνιi.loεων To 6νoψ&τoυζ στην oυo[α oηψαiνειαδελφoi (Δ6η=o5.1-
τLανα
μπoρo6ννα τα δoυλειjoυν.H xiνηoη αυτ./1 xρατ&eι τoν ι6- φ6q, Λdλεξ=αδελφoi).oι Kriρεq e|ναι αυτ.o|πoυ θα τoυq
σμo τoυ Aιγαioυ oe &ψeoη eπαφi1με τη Mθoη Ανατoλ{. 6}.γ11Ινδoευρι,.lπα|oυq. Καριx& ε[ναι τα oν6ψαταK,.,o]
Στην επ6μενη φ&oη τoυ πoλιτιoμο,i τηq Mdoηq Ανα- o6q, Παρναoo6q, Aλιιαρναo69, τα αε -νδ6ζ x.λπ. Eρ1o-
τoληq, oπην eπoγt'1.cηζ xρισηζ τcυν μετ&λλων xατ&,- νταL }|'αLαυτoi απ6 τη N. Mιιρ& Aoiα
η με πυινi1 ,γ'oio-
σ.C-ασηoτo Α'ιγαio xαL στLζ γ'iρ<υπεριo1t,q ταρoυoι&ζει α- σtαση ατη NΔ Mιιρα Aoi,α.
ι6ψα πι'o ζ,ηρi xiντ1oη. oι λαoi αυτo[ πoν etναι τo},ιτιoτιxd' αναπτυ^γψiνoιxαt
H Aiγυπτoq xαι η Mεαoτoταψ[α δεν d1ouν ιxανot !ψτoρoι ιαι πeaνtτεq θα eγxαταoπ{1ooυναταθερdq
μdταλλα
xαt ιδια|τe.pαγαλx6. Και γι' αυτ6 αναζητo'3i τα 6αoει<o' 6λα τα oηψε|α 6τoυ 6ρi'o:xoυν
μ6ταλλα μdταλλα, α)'λαλαι
oe ψαιριν€ g x<b1ec.Aνθριυπoιμε γνο.loειg 6πoυ xρiνoνται xαπ&λληλα αημεiα
τLα την ανε6ρε- τ|α eψπoηLxo$qoταθ-
αη, εξ6ρυξηγ\αLτoν xαΘαφoψaμετιiλλων μo6q. H Kνωo6q xαι oι Kυxλriδεq εiναι ot o.ταθεηt,qτoυq
φτ&νoυνo"o λ,-
γα[o xαι αναζητoνν τα τoλ6τιψα μ6ταλλα ατην ελληνιxη 6αoeι< oτo Aιγαi,o.
γη. Kciνoυν αταθμo6q 6πoυ τα 6ρ[oιoυν oι Λ6λεγεζ )ιαL oL Kοiρεq αναζηπωνταg
τoυq ντ6πιoυ.qνα 6.r&ζouντα μθταλλα )η.αL 'α, ψαΘoluoυi , μiταλλα θα
να .Cα eι),t.αψL- φτ&ooυνoτην Δ. Mεα6γειo (ατην Ιταλiα, N. iαλλtα, νη-
νε6oυν,γιατi δεν ηταν δυνατ6 να πctρoυντo oι& τηq-Δ. Mεooγεioυ }|αLaην Ιoπαν[α) την 3η
ψιbψανα τo 1i-
τ&νe oτη M6oη Aνατoλ{. oι ειδιxoi πoυ }'ιeτtα.oι εμπoριxoi τoυg oταθμot oτo Αιγαio ,iuo,".X.
φτciνoυνατo Aι- *o. oλ-
γαto αν^i1xoυν στo Lε?α.tΞ,i.o.
Και 6τωC,iΙταν.φυoιx6oι oταΘ- ψαντιια xtντρα γνιilαεο.lν.Eτoι ψeταφ!ρeταtεδιb oταθε-
μoi τoυq.για την εxμετciλλευσητων φυoιxιJ:νπ6ρων γiνo- ρα η τραxτιxτ] τιυν μυατηρiων. oι Θεol xαL τo πeριε16-
νπαι ιeρ&. Και ψeπαφLρoυνεδιi τραxτm$, ιεριυν τηq M6- μεν6 τoυq ατ6 πη Mjαη Aνατ oλi1e"γxαΘi,o'tαν1α| oτoν x6-
αηc Ανατoληc. Eπειδ{ τα ιε,ρατεi,α των πριbτ<υνχoινω- σμo τoυ Aιγα[oυ xαι ελληνoπ oιo'!νταt,ενιi,loι Λ6λεγεq xαι
νιων δεν εlναι xληρoνoψιxα, αναζητo'3νxαι εδιi.l ιιανo6q oι Καρec, eγxαθloτανταt oe πυxνiq oμdδεq o"o uηλ,& *o,
ανθριi.lπoυg \ια πoυζ π&ρoυν oτιq oπα ταρ&λtατηq Eλλiδαζ. Και θα e['ναιιαι αυπoi,ατ6 τα
γραψψLζτoυζ.
oι πρωτoι τξτoιoι txανol ci'νθρωπoιτoυ φτ&νoυναπ6 oτoιaε[α πoυ θα oυ.γxρoτi^1ooυν τα Eλληνιxιi Φιiλα.
τ.η M6oη Aνατoλη εδιi για o'J'lιαν6 xαι μ6ταλλα εiναι oι oι παλι6τe.ρoι6αoιλιοiδεqτηζ 1\αxων[αq,τηζ Mεσση-
,
ιαι oL Kιiρεq, δrio μυατηριδδειg λαoi πoυ d1oυν ν[.αg,τηc Hλεiαc τιυν Mεγοiρων αλλd )1αLτηζ Aιτωλiαq,
*:kγ..
6oiλλει την αφραγΙδατoυζ oπην ιoτoρlα αυτoil τoυ εiναι Λθλεγeζ \^αLK&ρεq. Λ6λεγεq *o"oγ'γi1 ε|ναιo
oι Λ6λεγεq εiναι Καυxαoαν6q }ια6q, αφoυ tγει αντ6 "6λou. IΙραxλ{c, o Tελαμιilναq, o oιλθαq,"ηu
πoυ o Πηλ6αg *'oi 6\o,' o,
λ6με oυγxoλλητιx{ γλιοooα. Δεν d1oυν xλiαειq 6πωq oι }Ιραxλεiδεq ιαι παρα πoλλoi απ6 τoυq
ημiθεoυqiρ,.c.
12
13
Tα E)ληνιx & ψυoτi1ρtαδιαμoρφιilνoν ταL[Le6ντoνηπα- μoρφ{.πoυ τελoιjνταντα ψυατ^iiρια
.,,.,}1 oτην oτoν ελλαδι-
ρoυoi,αoπoιaei,ωντηq M6oηc Ανατoλdc, 6πoυ πρ<υτoδια- 'Lo xωPo ι}'αoιxi] αργαιoτητα elναι 6αΘι&,
-αy γ,o uo |ηu
μoρφιiθηxαντα μυαττ]ρια.Και εo&1oνταt oτoν x6αμo τoυ πoιiμε ιαθo},ιια,',.ηρ.ooμ6, o in6';
o' τ Lστ oLxα τη g ^
Aιγαioυ μαζi με την xαλλι6ρΙεLα τηζ Υγ1ζ,την τPoφoτα- Aι -
γδττ oυ.,,oλα o1εδ6ν α Ψυo ττi,ρ,oouoδ,,o
ργ",;θη;;; ;.
ραγωγη γενιx6τερα. Mε την ευιαιρ[α λ6με 6τι τ6oo τo oι- την παρt,ψ6αoη ψεγα)'ων
^τ μυoτιυν yLαLL€r)oφαν1ων
τ&ρι πoυ πρωτoxαλλιeργε[τω,6oo ιαι τo τp66ατo ιαL τo πoυ ei,-
1αν θητε6oeL στα A'ιγυπτtαxα lεροi. oi
66δι πoυ ειπ ρt.φoντ αt, εiναι Mεαανατoλiτιxηq ^r.α.C
αΙ ωτΔζ. πι'lν,αρaα[ωνμυoτηρiιυνε[νω o [εγriλoι ψ[";;,,
K.iδμ,q, o oρφ;oq, , ou-
To γαραxτηριoτιι6 αντi1c τη< περι6δoυ τLα τoν Aιγαι- ρεxιiδηc,o,Eπιμενδηζ xαL o Π,θ"γ6;;.
αx6 xαt Eλλαδιx6 1δρo εiναι 6τι τελoιjνταιμυoτηρια (γo- H v;y&ιη αναδιoργανωση
τωνμυoτηρiων
νιμιxη 1,ιιψηπιxi1ψαγe[αqτα τ}'α|oια .cηζ ,C1oφoτtαραγωγηζ) τα' τoν t5o π.X. αι γ[νεταιια-
oε x&Θeπεριofi 6πoυ αναπτ6σσeaαLη a1oφoτcαQα^γωγfi xαι teρoφαντεq.*,*λ'"fiΙ,":::;',\:ι?':ξ:'::;"#"::1'::
d1oυν τoπιx6 aαραxτi1ρα,Tα νηoι& τoυ Aιγαioυ ιαι o aol. Naυ' :τoυ,αφo6 iξηααν 25O περ,|πoυ
aρλuιoωq ιυρtαργoι
ρoζ τηζ Eλλοiδαc δεν J1oυν ευρriτερηeν6τηπα.Πρooφ6ρo- τηc Aιγυττoυ εxδιω1θη'ou oio
ibη Atγυπτιαxi1 δυ-
νxαι τLα τoτιιξζ xoινωνiεζ' Και ξτqι o1εδ6ν αναπτ'3ooo- ναoτε[α(158Ο-13Οs 'η
ιφ.oriλl) oτo Aιγα[o ανα-
νται' Κατ& oυνθπεια 1ιαLτα ψυoτi1ριαLaoνν τoτικ6 aαρα_ *:yo
".x.) "",
Υ::::": o"o iuoψα'cηζπρoπρo-
xπi1ρα.To εμπ6ριoμε τιζ x,]ι?"<τηc M6oηq Aνατoληq (με τLατLαζτoυζ τηζ 7ι,ατ&1τooη.,
Ιoιi<.oι πι6'ψeγαλoιε[ναco.Δouλ6q'ψ,
τη Συρiα-M eooπoταψi,α απ6 τη μια με xLντpoτo λιμ&νι τηc τιq x6ρεg τoυ' τL<περlφημεqΔαναι.δεq
xαι o Κοiδμoζ. E-
oυγγαρiτ, α)λ&, ιαt &λλα λιμοtνια, 6τι'lq τη< Mυρoiνη<xαι πειδη θα aρειαoτei'u'o.oioφξΡouμ.
την Aiγυπτo μ6oω Kρητηg) επιτρ6πειτη δημιoυργ|αιoaυ- παρeψ6&oειqτoυc σaα ";;.,ριψ6'να για τιq
,[uo.'ouo1"α[eg
ψuo.i1ρ,.o' oρπψ[-
ριiν Nρατιilνoτoν ελλαδιxo aωρo. ΤΤρanα τηc Kρdτηq με νεq &ευxρινip eιq xαΘαρ.&,oi
ρ,*o,3,,.ρ..1oμ6,o,.
xtνπρo την Kν<υoα6,την Kαριx{ π6.}ι1xαπα τα πρo-Mι- oι Δαναo[, oι Kαδμεloι "
, o, A6ou",'._loiaπ',,, ψxρ6-
νι'iixα γρ6νια αλ}'α xαι oτα Mινωιxα γρ6νια xαι 'loτeρα oπα πoλεμιι!ζ, oψαEεqπoυ!φταoαν ατ6
1ερε< τo 15o π.Χ. αι-
Mυxηναix& oτo N. Aι^γαioxαL τηζ Tρotαc,oτo B. AιγαLo ωνα"ι|αL ψeτα oτo Aιγαlo ατην oυo[α τψi1ψo"o
δiνoυνν6εq δαoπ&'oειqy'αLσπα μυoτ{ρια. (Πoιμdνων Bαoιλιriδων)
'εdναι
Υ:"a, u,π] χ0ηxαν ατ6"'uττν
Λlγυπτo oταaρ6wα τη^c "o,
18ηqi,τ;;;';;;;*i'il'i'ι"',
Ι\[ναtoι πoλεμιx6g ,μ,iδ.q
u"J""ηρ|ξouu 6", ε[ναι α-
2. T α ε λ λ η ν [ , χ i [ ι υ σ τi ρ'o τ6γoνoι aηζ τceΡ[φηtLΙq "o''
Ιorj<,
"η< '6ρλΣ-""oυ,Ιναγoυ.
Tα ψυoπi1ριατoυ Eλλαδιxori 1ιilρoυ $,παν ιαt παρjμει-
ναν τελετoυρ.γi.εc,"(tα .cην eυyLαρτ'iατηg Ι!ζ, τια την πo- 3. oι Υxαcυq x αι oι απ6 γoν0 ι
λυπ6θητη6ρoxΛ.Kαι υπ{ρ1ανπ&νπα τoπιι& ψυoπ}1ρια, τη ζ Ι οι jq
αλλ& xαι μυoτηρια πoυ απ6xτηαανπανελλ{νια eψ6[λeια oι Υxαι|q.(ΠoιμdνεqBαoιλιriδεq)
{1ταντo o6νoλoτων
6πωζ πα Κα6el,ρια,πα oρφιι&, πα Δ'ιoν{'loια,
πα Κρητιι& ^
πoλεμιxιi,lν,
oμoiδιυνπoυ στo δε,j'eρo
ψi,oi 18oυ π.Χ.
xαt τθλoqτα Eλευαiνια. αtωνα xινi1θηxαν xατα τηc Aιτ,iτ,πoυ, "ou
xατ6λα6αν τo μt'-
14
t5
τουq ιiλλoυq'Aιγυπτioυq xd,νoνταqγυμνιx6ν αγcbνα,
γιστo μθροζ aηζ ιαL iδρυoαν exe, ψια oμoαπoνδiααυτ6yo- μoυ
(περιo- απτjντηααν 6τι o Περα!αq xατd,γεται απ6 την π6λη τoυq
μο.lνxρατιδiιυναφηνoνταgμ6νo την Aνιυ Aiγυπτo
1η των Θη6ιbν) ιυq φ6ρoυυπoτελη τoυg. γιατi o Δανα6q'xι o Λυγxεie τjτανΧεμμ[τεq oι onoioι πfi-
Tιq oμ&δεq των Υxoιbg τιg απoτελoιioαν Σημiτεq, γαν δια θαλι*aaηe oτην Ελλιiδα. Aρψ{ζoνταq απ6 ou'oJq
Κανx&'oιoι α}ιλ& ιαι πoλεμιατ6q απ6 τo λεγ6μενo Ινδoευ- αν!φεραν oλ6xληρη τη γενεαλογ[α μlχρι τoν Περo!α. ,o-
xαι θεο,l- ταν λoιπ6ν αυτ6q ηρθε aτην Aiγυπτo Tια τo λ6γo που α-
ρι,lτα;x6 x6oμo, πoυ τpoLργoνται ατ6 τo Aι^γαLo
απ6.γoνoι τη< Ιo{l<,πoυ γ6ννηοε απ6 πo Δiα τoν ναφiρoυνxι.oι Eλληνεq, δηλ. τια να φlρει απ6 τη Δι6,jη
ρo,iνται
,Επαφo (oτην oυoiα τoν ταυρ6μoρφoθε6 Aπη, πoυ τιμo'i- την xεφαλη τηe Γoργο,jq, ε[παν 6τι τjλθεxαι απ' αυτoιjq,
oαν π,λραπoλ'j oι Aιγiπτιoι). xι αναγνωριoε 6λoυq qoυζ συτTενεiq τoυ
γιατ/ 6ταν πτjγε
oι απ6γoνoι τη< Ιo6< aaηiζoνται oε δ'jo ιαπηγoρtεq c.τηνA[yυπτo εiγε απ6 πριν μι7θει απ6 τη μητlρα τoυ.τo
απ6 πα δ'io δiδυμα α^γoριαπη</lι6υη<, πηζ κ6Pηζ τoυ T- 6νoμ'ατηq.Χlμμιδoq. τoν τυμνι,χ6αγιΔνα πoυ
γiνεται πρoq
ταφoυ'.τo B{λo xαL 10ν Aγηνoρα. o Bηλoq φα|νeταινα τιμfiν τoυ5, τoν τελoιjν xατcΙ:διαταγfi τoυ.
xυριαργnoeoτην π6λη X6μμιq* με την oπoiα διατηρoιiν o Περαjαq etναι ατ6yoνoζ τoυ B{λoυ τoυ Δανα-
oτενiq oγ[,oeιqoι απ6γoνoiτoυ. o t{ρ6δoτoqλ6ει oυγxε- oυ, αφoυ εtναι γιoq aηζ x6Ρηζ τoυ Δαν.αηq.'LαL
o Mαν6θωναq
xριμ6να:Aποφε,jγoυννα χρησιμoπoιo'jνελληνιxd lθιμα xαι o Aιγιiπτιoq rcρLαqπoυ ψεπ6φρασe στα Eλληνιxoi την αP-
μe λiγα λ6για oιjτe ιiλλoυ xανεν6ζ λαod τα iθιμα μετα- aα[α Aιγυππιαxi1 ooφ[ααπ6 πην tερατιxi1τPαφι, o"o ,,λ,-
7ειρ[ζoνται.oι ι{λλoι Aιγ,jπτιoι λoιπ6ν lτoι τηρoJν αυτ6ν γυπτιαxd>>τoυ λ6ει:., o AρμιΙιq πoυ λlγεται xαι Δανα6q
τoν xαν6να. Aλλιi oτo νoμ6 των Θη6cΔνxαι xoντd' oτη 6α'αiλευαε πlντε xρ6νια xαι ιjoτερα εξoρ|oτηxε απ6 την
N!α Π6λη υποtρ7ειμιιi μεγιlλη π6λη η Χlμμιq' Στην π6- A[γυπτo xυνηγημlνoq απ6 τον αδελφ6τoυ Aiγυπτo, lφτα-
λη αυτfi υπι1ρ7ει τετρdyωνo ιερ6 τoυ Περα!ιυq τoυ γιo'j σe στην Ελλιiδα xατlλα6ε τo Aργoq xαι 6αaiλευσε στoυζ
τηq Δανdηe xαι γ'jρω απ' αυτ6 φυτρcilνoυνφolνιxεq, Tα Aργεioυq.
τρoπ'jλαια τoυ ιερod εiναι πlτρινα xαι πoλ'j μεγι1λα xι α- Σ,,6να dλλo Aιγυπτιαx6 xεi.ψενo<<TηBi6λo τηζ ΣΔ-
πd,νcυαπ' αυτιi υ''llιΔνoνταιδυ6 μεγι1λoι ανδριciντεq'απ6 π6- θεcυqi1 o xυνιx6q Κdxλoq>>1 , ξεxαθαρ[ζεταL πτLoπoλ,j τo
τρα. Mloα oτoν περi6oλo αυτ6 υπctρψειεναq να6q δπoυ ε[- θ6μα. Αναφ6ρειτoν Δανα6 46o 6αoι}ιtατηq Aιγ,iπτoυ.
ναι oτημlνo τo ιiγαλμα τoυ Περc!ωq. oι Χεμμiτεζ αυτol Aρμα[oq o xαι Δανα6q !τη o,. o Aρμα{oq πoυ λ!γe-
λlνε 6τι o Περαlαq εμφαν[ζεται πoλλls φoρiq aτη 7Δρα τα'ι xαι Δαναδq xυνηγημ6νoqαπ6 τoν αδελφ6τoυ Pαμeo-
τoυζ xαι μοiλιaτα xαι μloα aτo yα6 xι 6τι 6ρ[oxoυν εxεl oτj πoυ λ!γεται xαι Aiγυπτoq εxδιΔxεται απ6 την A/γυ.
πτo xα.ι φτciνειcτην Ελλdδα, o Pαμεoafiq, o αδελφ6qτoυ
φoρεμlνooανδdλιμεγιiλo δυ6 πfiyεq. 6ταν φανε[αυτ6 aτην
Aiγυπτo επιxρατεl ευτυy|'α.Aυτi λ!νε xαι }|;νoυν πρoζ πoυ λ!γεται' xαι Aiγυπτoζ 6αoiλευα, oiηu Aiγυπτo
7ρ6-
τιμτjν του Περalωq xατd, τα ελληνιxι7 iθιμα τα εξ{q: Tε- νια 68 αφoιjμετoν6μασε τη xΔρα αε Aiyυπτo xoτd τi 6-
λoιjν γυμνιx6 αγcΔνα πoυ περιλαμ6ιiνει lλα τα ε[δη των α- νομd τoυ, ενιi παλι6τερα λεγ6ταν Mεa:τραiα xαι oι Ελ-
δlνoνταq για 6ρα6ε[α ζΔα, 7λα[νεq xαι δ6ρ- λην.εqτην Aερ[α. o Δανα6q πoυ λlγεται xαι Aρ-
γcυνιoμd,τοlν
,oταν 'lλεyαν
ματα. τoυq ρΔτηoα γιατ/ o Περalαq oυνηθ{ζει να μα/οq-xατlλα6ε τo AρΥos αφo'j εxEiωξε τo Σθ!νελo
τoυ Kρoτωπoιj xαι 6αoiλeυaε ατo Aργoq, Και oι απ6γo- 'o γ,6
εμφαν[ζεται αυτo'jζ xαι μ6νo xαι γιατ| ξεxωρlζoυναπ6
o'

16 t7
νoι αυτoιj πoυ λ;τoνται Δαναiδεq. Δαναoi xρd'τηoαν την Αιγ'iπτoυ). o Αγ{νoραq6oτειλεπα παιδι&.τoυνα 6ρo,3-
εξoυciα ωζ τoν Ευρυoθ!α τo γι6 τoυ Σθlνελou xαι €τto- νε την xoρητoυ παντo6,με την εντoληαν δεν την 6'ρoυ-
ν6 τoυ Περaiα. Και
'joτερα απ6 αυτ6ν την εξoυa[α την νε να μην γυρiooυν τ[oι'l" Tα ταιδι& τα αxoλo'lθτσe xαL
πηραν oι Πελoπ[δεq απ6 τον Πiλoπα xαταγ6μενoι xαι
η.ψηπt,ρατoυζ η Tη}'{φαooαη $γρ.6"η. H Eυρjπη α-
πρcllτoq πτjρε την αρχι o Aτρiαq. π6xτηoe με τo Δ'ια τo MΙνιυα,13τo Pαδ&μ,ανΘuιαi τo
o Δανα6<αρaιx&[,φυγεγια τη Λι6ιiη ιαι 6ταν τoν Σαρπηδ6να.
xαταδ[υlξαν xαt exε[' αφo'i μ6νη δι6ξoδ6q πoυ i1ταν πα TΙ&νπαoιiμφιυνα με τo μ6θo o Κοiδμoq, o Θ&ooq xαι
τλoiα ψπ.i1xeo' αυτ& xαι iφταoe oτo Aι^γαi"o.
lrLγεπαι o- o Φιν6αq {φπαoαν oτo At"γαtoιαι t']lαaναν παντo6
τι {ραν xαι ιδρυτ{c { oπωoδηπoτε αυπ6qπoυ τ]λεγ1ε τo τα 1\ν
Fυρ<ilπη.o Φoiνιxαq illαξε oτα παρ&}ιιατηq Aφριxi1c,x'αL
Mαντεio τoυ Aμμωνα oτη Λι6ιiη8. Aτ' 6τι 6γαiν,eιoi6
"o ξαναγυφoe τ|oaι 6ταν εixε πεθ&νει o Αγ{voραq xαι.dδcυ-
oτotae|απoυ 6xoυμε o Δαναoq φτ&νeιoπo Aιγαio σ,cLζαP- oε τo 6νoψ&.coυ στη Φoινixη. o Kiλιxαc eγιαταoτ&θη-
γLq πoυ 15oυ π.X. αιιbνα'Aυτ6< με τιζ 50 x6ρεq τoυ ι- χε στην Kιλιxiα xαι dδιυαε ιαι αυπ6c,τo oνoυ.&τoν στ:rι
δρι1ειιερ6 τηq Aθηνoιζ (τηq Tριτωνiα<Aθην&<)9oτη P6-
χωρα.
δo, πηγαiνει oτα νηot& τoυ A. Aιγαioυ γ.αLoL x6ρeq πoν
o Θ&αoq eγxαταoπ&θηιe σ.cη Θ&oo 6τoυ υτipaαν
διδdαxoυντα ψυoτi1ριατηζ Θεσμoφ6ριαqΔ{μη πραc,(τηc τλo'3oιαμεταλλεiα. o Φινdαq eγxαταoτ&Θηxeσao86""o-
,Ιoιδαq)
oτη Λ{μνo xαL στα,α)λα νηoια.'Υoπερ,αeτxατα.-
Po 'L.αLo Kοiδμoq περιφ6ρθηxεπoλιj ατo Arγαto ot'ρνoνταq
oταθηιαν oτo Aργoq. Tα ψυoτi1ριατηζ Θεσμoφoριαc,Δi1-
ψαζ[ τoυ x'α|τη ψανα τoυ. Στ&θηιε πρωτα ατη P6δo, 6-
ψητPαζ τελo0νταν ωζ πα xλαoιx& aρ6νια ατo Φενε6, αλ- πoυ πρoηγoriμεναεi1ε τeραoει xω o Δανα6qxαι txτιoε ι-
λα xαι, ατην Aνδανiα τη< Mεααηνiαg.10 ερ6 τr1q.Aθην&q.Ax6ψα o Kοtδμoq αφ#,ρaπε6να oρει1οtλ-
xινo λ!6ητα ιαι ξιτιoε ιερ6 πoυ Πooειδιi.lνα.Toπερα.-τi1-
τe σπη Θηρα 6πoυ ξxτιoε παρ6ψoιoιερo, αφηoe,n,| ni-
4. H Tεν ι ;, τo υ A γ i ν o ρ 0 ( ' απ6 την oμ&δα τoυ με αPxητ6 τo Mψ6λiα
T:.o:ζ ?o xαL
δiδαξε 1η .YPαφι, τα Φoινixεια γρο{μματα,πoυ απoτjλε-
ξ1 γε,ιci ατ6 τo δiδυμoαδελφ6τoυ Bτjλoυ,τoν Aγη- σαy aη 6&oη τoυ Eλληνιxo6 α}'φα6ipoυ. ,Υoπeρα τ{1e
νoρo,,αxoλoυθεiιiλλη πoρεiα.o μ'iθoqθθλε.,α ,.γ"iοi- oπη γι'ιρα των }Ιδωνιilν Θραxων πoυ τoν δd1'η,o,
σ,cαπαLατην Παλαιατiνη.Τoτoρ"x& o Αγηνoραqταυτiζε- φ,λ6-
φρoνα.Exεi πjθανε η μητ6ρα τoυ Tηλθφαooα{1Αγρι6πη
ται με τoν ηριυα τηq Φoινixηg Xναq,2. Ι{ μυθoλoγiα λθ- )ιαι πην 6θαι.|,iε.
Aτ6 xεi t'φυ1e για τoυq Δελφo,3c,.για να
ει 6τι εδω νυμφε'iτηxε την Tηλ1φαooα i1Aγρι6πη ),t.αL α- ρωτηoει τLα την Eυρcυπη.
τ6xπηoe πt,ντe α1oρtα ια,ι
'*Lα x6ρη: τoν Κοtδμo. τoν Ki- H Πυθiα πoυ elπe να π&!leι να 'J,lαaνεtτην Eυριilπη
λιια, τo Θ&oo, τo Φo[νικα, τo Φιν6α ιLαL τηy Eυρωπη.
uo aτ[oεr,π6λη, 6πoυ Θα tπε,φτeνα xoιμηθεi
Tην Eυριilπη την ερωτεriθηxε o Δ[αq, o oπo|oq !r, ψ,o oγε.:
(πriλι εψφαν|ζeται ατe-
μεταμoρ-
φιbθηxε oe &ατρo τα'3ρoκαι την παρ6αυρe να ανt6ει τ&'.
}ii" T9, Θα 6ρει ψτρooτ&τoυ η
λοtδαΙιb η τρo^γιαγια
τoυ). o Kοiδμoqαγ6ραoeψι&α.γe-
νω τoυ, oτlιτe την ψeτtφερεxoλυμπci-lνταζστην Kρη'η )'αδαατ6 τoν Πελriγoντα)η.α|
(eδιb ξαν&1oυμε τoν ταυρ6ψoφo'Επαφo τoν Aπη τηq
την αxoλoιiθηo..Fi oγε,io-
η δα 6πεoει&τω oτην πeριoai1τηcKαδμεiαζ σπηΘ!6α.
18
19

blL
Και εxet απoφ&oιoενα,ιτtoει
την,π6λη. ,Εoτηoε υπαtθριo
6ωψ6 oτην Aθηνα ιαι eνα αyαλψα:l1.
δiνει τo μ'Jθo 9'Παυaανtαζ πoυ
γiα τo.χ'τLσLψoτ11ζΘi6α<,, λdει 6τι: τo οi-
""'.'oε πoλλoιiqoro^':yf . .roυ
λ!γετα'ι ,oiγo σ-,,:"jTff":ξ;
ε }1
αL u Ρ,,ψ -ouτΡεζ
";,;::: o K dδμ ζ d;-,,; ; :
"o, nαρατηρε|.
Σ, αυ- ",) " ;r :: Ι,:r;;,,":::
:!::^::: !θηνd1
j !tλ,,,
},"i
"
τoυζΛoιπoν
πoυπ[aτευαν
6τιo ξdδμoq"i" 'iib, "'o δi-
u:'Ι: i""" Aιτ!1τιo1x'1ι6xι Φ"l;;;;
τoυqεναντιcδνεται :*,!* γ.x,:;i,::x*::: -
"!:Ξ
μtρoζ
$!iili.#;#h"χ:*i!"!iξ:''
ry;::";:;"lu!::1,?#:":"λ,i;::,!:;,:';:;;;;:
6α[oιλiνε 6τι oτo
πoυ ατιg μ6ρεq
ι?;;::Τ[f
i,ξ;:',::*';:"Ζ"1,iiJi""ναπειλητιxo
θηλ1,;,;;ιl';":","ff
'η1 ";;;;;;;,
μαq ε[να'ιαγoρd,o'ηu oρψoij"ηλ
t\u.^δ:.i'-υν,τα,1qε[πια
τα ερε[πιαεν6e ctλλo'υδωματioυ
'ii'"'l η
τoυ i.μo'iou
oιxlα τoυ Κdδ-
τηq Aρμoν[αqxαι
πoυ τjταντηs Σεμ6ληs'
τηρι<υδηq)
τoν oυδαlo
::,^:::#,:.:,;:;#;;:ιr;::
,;".
To μiροq αυτ6 xαι "(i.;;;;.;, *u,,,o G,εαφιito<)
(oAνoρθ"d;;;.i,
τιατoυζ'o,θρ,Δoouq7";":t:|,:"y":";:#"Α;;::"::";; ]iΥΙ".,η,,ρα i
?;::,\
νιαζ ε^€::"'
l αν
τ1αγoiyηogν
δτι τo
oι MoJaεq;;" τfμ} ;;;;';;
μ!ρoq πoυ oτdθηxαν ητqι στην αTo-
'i!^Ιi:*i'.:ξ3:i:{:ιJ;r,x;:
;;!:::,::!*δ.;::.,".n,'&i;i;;i:;#J^""J,

ροt.Ax6μα xo, μ"lif.,*":"" xεραυν6πoυ!-
^λ!γεται
πεσε στo \cυμdτιο 'oi'o'
τηe Σεμ!ληs louo, xαι 6να
Λ!γ^ετ1ι 6τι o Πoλ,jδcυρoζ16
!.o','u-'?.u!1u6
xoσμησε με 7αλx6 x!ι
ξ,jλo απ6
τo ξιJλo αυτ6 τo
:{:i{::;""{;#x:?J,lil#:'':"";:.,1
lo oν6μαcε Δι6νυoo Κctδμo, Εx:ε{
xoντd fiταν xαι τo ciγαλμα
ι'λo"" ι!ργo τoυ oνα- , ",'::;; :' ;. JΙΖ.}'::\::.'η.,. :,Ψ ζ τoυ' o-!{.
αδ1ιoq eξα-
'λ"
aιμτjδη 6λo ψο{λxινo,'Toi εxεi
!'"^".,ξ*rk;:;:"i"i?χ!ψ"inΥΥ:::^.1?:
j;;;;:^1,":T:""#:,':::":;,:
6;μ6.;;;" xαταoxευdαει
τα παι3ιd τoυ Πραξιτε,ιη.
oλoxληρωooυμετ.o
,",d,:! μιiθo τoυ Kdδμoυ θυμ/ζoυ-
ψe 6τιοtλλημυθoλoτιxi παPαδλoη',,iJ..
;".., γd;;;;;,
Aρμoνιαq θγινeoτη Σαμoθραxη
f:Υ:^"^::τ:1c xαι αx6-
ψα oτt o ταψoζ αυτ6q εtναιτeλιx& 6&oη'*"ωi
ων, 6πι,rg uξητηoouψe
9o
η κoeJ,'φι-
πn xατω:.o Kαoμoq απoφασ|-
αε να θυoι&oειτην αγe),&δα [:;i'Υ::;::^.δ:l.ξ."βl-
::#!',i{Ιi|:::#r"::?ξ:;:fr
ατηΣciιδατηq
oτηνΑθη,ci.λ,' 6
Aιy,3ττ9" γ{νeπαιxαι e, '!,'Ιir'""Τui!"":il::",:"ρ;εl,"ηi,;;:::#;JJ
μ,ai1τ,i"";'i'J!χ":,^.i{.?;;J-:ΗTjH,,
:f,
ναg. Πριν να θυoι&"oειτo !T*',"o μJγ7l.,
*ρ6.'η;;;;- Jιj
Ξ-:
ξclo ε"ρu,...,o'φ.ρo,,
παρα(Jρξι1ηγαν
t,*
νεPoτLα
_1, e*" τηqΘι6αζ_,
τΕητη {η 6λoι.o.
οuol.
z,nil Ι",ii"!"
!:u:.r::::',oμ,q
,aην f
1 f
τρoμερ,6q
''!"τ,
δραxoνταq
(o.δροixoντα ζ e[ναιτo Le- tl
,111τηqΘi6αζη
iι,γ:;:;;;;::'n;:':::uη;;:^".;:;ffi
'1),τηιi,,iψ,;;;i[,*γ"l:a.:i:{:ii,
ρo ζωo τηζ τηζ,6πιυg η Δελφιiνη ατoυ<
Δελφoιjq).
j
20
& ?t
i
t&
Ξ.
Παντα xατ&. τo μ,iθo, απ6 τo γαψo τoυ K&δμoυ xαι Aυτ& oaeτιx& ψe τoυg μ'iθoυg.Δυ6 πραγματα πρθπει
,oπoυ
τηc Aρμoνiαq γεννiΘηχαν 6 παιδιci (τ€ o oeρεq x6pεq xαι να πρooθ6αoυμε. περν*ει o Kοiδμoq ιδρ6ειxαι μυ-
δυ6 αγ6ρια): η Aυτoν6η, η Ινιi.l,η Αγα6η, η Σεμ6λη, o oπi1ρια αφιερωψtνα oτoυq Κα6eiρoυq. Kαι αx6ψα 6πι o
Πoλιlδωρoqxαι o Ιλλυρι6q.oι x6ρεg τoυ εiναι oυνδεδεμd- Kdδμoq xα; 'tα αδ6λφια τoυ etναιxυνηγoi μετ&λλων πoυ
,Hφαιoτo.
νεζ με ψυoτ.i1ριαιαΘε xατη^γoρ,ιαC,. Aτ6 τη Σεμθλη xα\ aa 61oυνοiμεoη oγt'oη με τoν
Δiα γενντjθηxεo Δι6νυooq,,o,.,, xαθιεριilνειηα Διoν(ιqια.21 (o Θ&-
Π{γαν oτη Θρ&xηoe αναtfiτηoημετοiλλων
H Aγαιiη απ6 τo Σπαpτ6 E1ioνα γθννηoε τoν Πενθθα22 αoq εxμεταλλelτηxe τα exε[ μεταλλεiα, α)λ&, xαt aα p.e-
πoυ Θυoι*,ατηιε απ6 τη ψητLρα τoυ σqη διαρxeια των μυ- ταλλεiα oπην αντ[περα αxτi) ' Και αργ6πeρα,ψeτ&τη φυ-
ατηρiιυν τoυ Διoνιjooυ.}Ι Aυτoν6η παντρειiτηxε τoν Aρι- γi1 τoυ ατ6 τη Θi16α θα 'αxoλoυθηoειτoν εμπoριx6 δρ6μo
oπαto xαι γ6ννηoε τoν Axπαtωνo23noυ Θυoι&oτηxεoε ψt& το.lνμετ&λλων πρoζ τη Διioη. Θα μεiνει oτoυq Eγ1ελεig
ψυoπηριακi1τελετoυργiα για την Aρτεμη. ΙΙ τρiτη τoυ ι6- 6πoυ υπdρ1αν μεταλλε[α αρ.γ6ρoυ'Και αυπ&"τα μεταλ-
ρη η Ινιb νυμφε'iτηxε τoν Αθιiμαντα (Mιν0α την 1ια'cα- }'εtα τα θλεγ1ε τo Mαντεio τηc Δωδιi.lντJζ.Tται e!ιναια-
,kΙ'φαιoτo
γωγi) ιαι ^γ!ννηoετo Λdανδρo ιαι τo Mεληx6ρτη2aπoυ μεoα oυνδεδεμθνoιμε τoν ιαL πoυζ μεταλλoτε-
xνπeζ ΙεΛχινεζ.
, m\ , 26
Θυoι&,oτηxειαt αυτ6c'xαι )'ατρευ6,cανωζ Παλαiμoναq. H
Ινιil λθγεται xαι Δ'ευxoΘξα. To δειiτερo oτoιγeto πoυ πρf,τeι να oημειιbooυμε εiναι
o μιjθoc δεν εξηγεi ^γιατi.['φυ.γeατ6 τη Θiβα, αφo6 6τι oτα Κα6etρα ψνoτi1ριατηζ ΣαμoΘραxηq (6πoυ τoπo.
αφηoε eιεl, τo "γι6τoυ Πoλι1διυρo,αντiλιxo αx6ψα, υπ6 την 1ετei.ταιo γ&ψoq τoυ Kοtδμoυ xαL τηζ Aρμoνiαq) σημα-
xηδεμoνiα των Σπαρτ<i.lν. o μιiθοq λ6ει απλοi 6τι o Kοtδ- ν,νLx6,xαΘoριoπιι6 θα λ6γαμε ρ6λo παiζει 6ναζ τιυν Kα-
,.η 6εiρο.lνπoυ λ6γεται Kαδμiλoq, δηλαδτjμιxρ6q Κιiδμoq.
ψoζ xαL η Aρμoνiα |Lεπα θανcilτιυαητoυ Πενθ6α απ6 πη
μητ6ρα τoυ Aγαιiη, iloπeρα απo τρoφηπεiαπoυ Διoν6ooυ o Kιiδμoq εtναι o τρooτατευ6μενoζ τoυ Δtα. Κατα
6φυγαν ψε αψ&ξιπoυ τo θoeρνανδυ6 δαμriλια ^γιαψια γιb- συν4πεια etναι &ψeoα oυνδεδεμ6νoζμε τoν Aμμιoνα-Δiα.
ρα των 6αρ6&ρι''lν'6τoυ ιαι Θα,Hπειρo)25
6αotλeυανo' αυπobq.Και Kαι oι μυημθνoι oπα Κα6ei,ρια ψυoτ}1ριαεtaαν πρoo6&oειq
πi7.γανoτoυg Eγ1ελεiq (oτην xoνπ& oτo Mα- oτoν Aμμωνα τηg Aιγ6πτoυ. Eναζ απ' αυτoiυqεiναι o Mθ-
ντeto πη1Δωδ6νηq. γαq Aλ6ξανδρogπoυ 6ταν πi1e oτo ιeρ6xαι Mαντεio τoυ
ΙΙ Aγα'iη ψeπ&'τo xoψψ&πwoψατoυ γιo'i τηζ στην Aμμωνα-Δiα' ,uoναναxi1ρυξeυι6 τoυ θεo6.
τ6λεoη τcυν Διoνυoιαxci.lνμυoτηρiιυν6φυγε, με oυμ6oυλ{
τoυ Διoν'iooυγια τoυζ Ιλλυριo6q6τoυ ταντρe,iτηxεπo 6α.
oιλιd, τoυq Δυxoθ{ρoη.
,oταν
5 . Κα ι τ α ι σ τ oρι xi , a τ oι χ ε [ α . rι α τ ι ζ
oι Ιλλυριoi x{ρυξαν π6λεμo oτoυg Eγ1ε\e[c, xαι o μ ιiδ ε q Υxo6q πoυ ι ρθ α ν α τ ο Aι γ α [ o
η Aγα6η LψαΘe6iι ηγεμ6νεq ατoυq Eγ1ελεiq {ταν oι To-
νεiq τη<, δoλoφ6νηoετoν Λυxoθ{ρση 6δωoε τo 6αo[- Στα ψtoα τoυ 18oυ π'Χ' αιιbνατo Aιγαi,oαναoπαπιb-
'|,α'L
λειo τιoν Ιλλυρι<bνoτoν Kιiδμo ' Στα 6αθεια τoυq γεραψα- νeπαι ψeπ&την ανατρoπη πoυ oημει,bνeπαιατη Mιxρ& A-
τα o Δiαζ ψεταψ6ρφωoετoν Kciδμo ιαL 1ην Aρμoνiα oε oiα. o δημιoυργ6qτη< μεγοtληgXιττιτιxτ]g Aυπoxρατo-
φtδα ιαι τoυg doτειλε oπα νηoι&,των Mαxιiρων. .ρ|αC,/\αψταρνα ιαπα}''3ΞLaα xPα.CLx&αγfiψατα τηζ Mι-

22 23
xρ&c, Aoi,αc,xαι φτ&νeι ωζ τη Δυτxi1 Θ&.\αooα,τo Aιγαt- αντεπiθεαη xαι xατξλα6αν πην πeριoai1τηq Aι1αρηζ την
o. oι oτρατιaπιxtq δυν&μειgaω'ι αναπPεπoμ6νωνηγεμ6- oπoiα oailρωoαu,,.
νων τηζ Mιxρ&q Aoi'αq πLφτoυνστo Aι^γα[o'Mεριxoi, απ6 Για την εxδiωξ{ τoυq 1ρeι&o,νηx'αν oxληρo[ α"γωνεg.
τo6τoυqτoυq ηγεμ6νεq θα ε.γxαπαoταΘo{ν oe δt&φoραoη- [Ι πληρη τoυq εxδiωξη dγινε oτα aρ6νια 1ηζ Χα.cσεπ-
ψe|,ατoυ Eλλαδιxoιj 1ιilρoυ αναπρt,πoνταqτιq εδ<i.lτoπιιt'q oιo'3τ. oι Υxoιilc ατoτρα6i1aπηχαν στην Παλαιoτiνη, 6-
αP^χtc.M6αα oτην αναoτ&πaιoηπoυ αxoλoυθεiη ανατρo- ττoυετoιψαζoνταν τLα ανπετ[Θeoη.o Toιiθμι,loηG Γ,, την
πi1oτη Mιxρri Aoiα δημιoυργe[ταιη xiνηoη πoυ θα γiνει iιδια apoνtα πoυ απoδεαμειiτηxε απ6 την xηδεμoνiα τηc
γνιυoτ{ ωg Υxαιilc (Πoιμθνεq Bααλιιiδεq) πoυ θα eιo6&- ψαναq τoυ, eπoιψ&ζει εxoπραπei'αατην Παλαιoπ,ινη 6τoυ
λoυν oτην Aiγυπτo, Θα xαταλ&6oυντo μεγαλ6τερo μ6ρoq oι Υxo<ilg61oυνoυγxεντριirαειπoλιi μεγοtλεqδυν&μειg'B-
πηζ xα| θα μεiνoυνεxεi δημιoυργbνταqδιxd τoυg xρ&τη. τιxeφα)'fiq τηζ exστ?α'1etαqeiναι o iδιoc o Φαραω' H oJ-
Kαι θα μεiνoυνeιet.γιαπερioδoτ&νa>ατ6 250 1ρ6νια.A- γχρoυση t,γινe oπη Mεγιδδιb τη€ Παλαιαπtνηc.πo 1468
ν&1ιεoαo' αυτoiιq πoυq Υxoιbq i1ταν xαι ιo1υρ6q oμ&δεq π.X.
ατ6 πo Aιγα[o πoυ αυμ6oλ[ζoνπαιoτo μιiθo τηq Ιo'iq. ,E- -...oπωζ
περι.γρ&φει τη oυγxρoυoηo iδιog o Toriθμιυoη<
Γ,^ oε μια πoμπιilδη [.ιθεoi1τoυ πoυ ε[a, aoρoμΘel oπo
μειναν xαι αυπol eιei, 25o γρ6νια.
oι Υxoιbq ειoξ6α}ιανoτην Aiγυπao σπo δεriτερoμια6 ιeρ6τoυ Καρν&x, oτην oυoi,αoι περiφημoιΥxoο.lqδεν πρ6-
τoυ 18oυ π.Χ. αιιbνα. Aνιiμεαα ατιq πoλεμιxtq αυτ!g o- 6αλαν oυoιαoτιx{1αντ,toταoη,Διαλriθηxαν oτην πρι|τη ε.
πiθeo! τoυ xαL ox6ρπιoαν' o TorjθμωoηqΓ, θα .coνζ ια-
μ&δεq ηταν x&τoιeζ ατ6 τo Aι^γαto.}Ι 18η δυναατεiα
(1580-1308 π.X.) αναδιoργανιi.lνει ταδιδξει xαι θα τoυg oxoρπ[σeLσε αημεio τoυ να βΙν ξα-
την Καπω Aiγυπτo
ναφανo,iνoτην ιoπoρiα.Eνα τμ{μα απ6 τoυg Τxαcbq πoυ
xΦ|Leoτρατ6 Noυ6iων αργi'ξeιτην επiθεoη xατ&τωνΥx-
ei1ε εδραιωθei,oπα παρ&λ'ιατηg Φoινixηg φe}.γoνταqατ6
oιbq. Στα aρ6νιατoυ ToJθμωση A, (t528-t510) τo με.
την xαταδiιυξη Toιi0μωoη Γ, ψτi1xαν oτα π}ιo,α ιαι
γαλιiτερo μjρoq τηζ Aιγιiπτoυ 61ει ελευθερωθεixαι ψετα- θ,φυ"γαν
"o,
oτη Θα}ιαooα.Tρα6ηt,αν τLα ,νo Aι^γαi'o, επιxαλo,j-
λo μ6ρoq των Υxocbq ατωΘεtται oτην Παλαιoτiνη. T6τε
μενoι χαι αυτo[ rην παλα πoυq xατα"γοl^γi1 απ6 εδ<i.
φα[νeπαινα Lφυγexαι o Aγ{νo Pαζ τιoυ τε}ιιx& e1ιαταoτ&'- oι οtνεργoιαυτoi,Υιoδζ ε[ναt ταυτ6aρoνα1.(αιaηov.ε-
θηxε ατην T6ρo. Tην iδια επo1η πρ6πει να tφυ"γετ|α τη
ρoi 6μπoρoι. Και ατoφ&oισαννα αα1oληθor1νμε τo εμπ6-
/ιι6'bη o Aρμriιq i'1 Δ'αναoc,.Kαι θα 6μεινε αρxeτ& γρoνια ,oλεc
ριo μετοiλλων. αυτ[,qoι oμriδεqπoυ θα φτ&,ooυνoτo
αφoιi αυνδ6θηxeoτeν& με τo Mαντεto τoυ Aμμωνα-Δiα. Αιγαio, θα αo1oληθoιiνμε την αναζ{1τηση}1αtτo εμπ6ριο
Στα ap6νια B, (15t0-t49oπ.X.) πρ6πει
τoυToJθμωση των μετιiλλων.
,Hταν
x&,τι πoυ τo εiaαν x&νeι xαι oι πρ6-
να εxδιcixετ αι o Δανα69 ατ6 πη Ιlι6bη. Mπαiνει oτα πλo,ια τoυq πριν να
γoνoi φιiγoυνγια την Aiγυπτo.
xαι φτ&νeι oτo Aιγαiο. Aυτoi oι Υxoιιc πoυ ηρθαν απ6 τη 1ιι6υη(εxεiνoι πoυ
Στα γρ6νια τηg αντι6αoιλεiαq aηζ Χατσεπoιo'3τ 61oυν για Θe6τρooτ&τη τoν Πooειδcbνα)2gxαι ειεtνoι πod
(1490-1468 π.Χ.) oι Υιoιbc, πoυ πρθπει να ei,γανεxδιο.l- θ'ργoνται απ6 τη Φoινixη ψeια τη tιαxn τηs Mεγιδδιil
γΘe[ιατoια oτιγμ{ απ6 την Aiγυπτo i1 να xαπei,γαν αx6- (1468 π.X.) xαι tγoυν .για θe6 τρooτ&iη τo.Δiα3ο'φ6ρ-
ψα e}'&aιoταoτηρiγψατα ατo Aιγυπτιαx6 iδαφoq' lxαναν νoυν χαι τη γενιx{ αναψoρφωoητων μυoτηρiο.lν.

24 25
o Kιiδμoq eLναt o μεγοtλo<μ'iατηc-ιεροφαντηc. πoυ L- H αναφoρ&αυτ^i1 τoυ }Ιρoδ6τoυμαg δiνει τo ψtτoτια
oτα μυoτdρ ια να τα δια-
xe|τo ιilρoq να ταρεψ6αtνeι 'LαL aα ψυστηρLατoυ ε[ναι γνωoτ& oτην xλαoιxi1 αργαι6.ητα.
τιζ Θη6εq τηc
[oρφ.i,,...o K&δμoqLaeι αψeoηoγLoημε ΙΙ Δ{μητρα ωq θε6τητα eiναι
η ψeταφoρα
,Ιo.δoq
λ.γ'1,,"o,. o Δiαζ. πoυ φαiνeπαιτρooτ&τη<τoυ eLyαιo Aμ- oτoν Eλλαδmo γωρo' Λtet oυγιεxριμ6να o Hρ6δoτoq3a "ηq
oτ6xεται 6τι
μωναζo θε6cτων Θη6ιilντη<Aιγιiπτoυ..,oπου η Tαιδα λdγεται ατα Eλληνιια Δi|μητρα. Και σ,tLζ τα-
.δρ'i'...ρ&τηc Αθην&c ιαL τoυΔiα. o ταψos τoυ με την
ραγ. 58 xαι 59 ατo iδιo 6ι6)'i,oτoυ μιλ&ει xαι.γι& ciλλoυq
Aρμoνiα'ε[ναιxαΘαρ&ιερ6qγ&μoq τιυν μυoτηρiιυν.. θεoιiζ o ),ατρe[αqτoυq laει ψeταφερθe[απ6
Λiγo ψeτα απo τoν K&δμo αργi,ζeιη δρ&oηεν6qοiλ- -πoυ ^τρ6τoq
την Aiγυπτo35.
λoυ μεγοiλoυ μ.ioτη:τoυ oρφθαατ6 τη Θρ&πητoυ Θαxα- oπωaδτjπoτε τιζ τελετoυργiεζ' τιζ πoιιπlq xαι τιζ ε-
ο.,ρλo.. λ,γ6ψεuo oρφιια ψυoπ{1ρια τLα πα oτoi.αΘα ,
π[αημεq παρελd,aειq
"o ειδιx6 6ι6\to,o oρφθαa εtναι απ6 την φυλf .πρoζ τo να6, πρcilτoι τιq xαθι!ρcυoαν
αφ'ιεριbqoυψε oι Aιγdπτιoι Nαι απ' αυτo,jq τιq !μαθαν o, Ελληu,q.
o oρφ['αc, ηταν μυημ6νoζσaα Κα6eiρια Aυτ6 yια μ!να απoδεiψνεται απ6 τo 6τι oι τελετlq αυ-
",,.K.,6u,,,,.
xαι oδτ]γηoε xαL πoυζ Aργoνα'iτεq oτη Σαμo-
μυαττjρια '
τiq γiνoνται απ6 πoλd παλιd' ατην Aiγυπτo, ενcΙl oι Eλ-
θρ&xηΙια να μυηθoυν.
ληνεq τιq xαθιlρωoαν πoλιj xατoπινd',
oι Aιγιjπτιoι xd'νoυν πoλλlq τελετoυργiεq xαι 67ι
μια
τo 7ρ6νo' Mε ιδια/τερη λαμπρ6τητα
6. o H ρ 6 δ o τo ζ tι α τα μυ σ τ iρ'o γ/νoνται
τιμη.τηe Aρτεμηq oτην π6λη Βoυ6ιiaτη3 ",z,"ls"
oρos

Taτερα ε/ναι oι τελετoυργiεe τηq Βoιjaιρηζ πρoζ τι-
o ΙΙρ6δοτoqμιλιbνταq τLα τα μυoττ]ριατoυ τα el.τε ,Ιaιδαq
Πελαoγιx& δηλαδη τα Κα6ei.ρια γρ&φeι Κoντι7 o' αυτfi ξ! :η,, γιατi υπιiρ7ει xαι μεγc{,λoquo6ζ θ,,ie '
H Βoιjoιρη xτioτηxε aτη μloη τoυ Δ!λτα τoυ Nε[λoυ. "ηe
τη λ|μuη32τη ν,j7τα xdνoυν αναπαρd,aτασητων παθΔν H
ou"ouuoi'' xαι ocAιγ,jπτιoι τα λlνε μυoτηρια. Για τα ιιυ- Ιaιδα λ!γεται cτα ελληνιxι? Δ,τjμητρα.Mιd τρ[τη ιερoτε-
cτfiρια αυτd, για τo πωζ γiνoνται δηλαδη γνc'lρ{ζcυ'πι6 λεaτ[α xd,νoυνoι Aιγ,jπτιoι στην π6λη Σιiιδλ o)oq'
αλλι1δενxd,νειναμιλfiaω'Και για τη γιoρτfiτηe
noλao{, τηq Aθηνdq',, l^Υoτlταρτo o":ην Hλio,jπoλη προe τιιιi ',μ"i
Δfiμητραqπoυoι Eλληνεqτη λlνε Θεαμoφ6ρια, δενθ1 τoυ θεoιj ,Hλιoυ38,!να.π!μπτo aτην π6λη aλ""a'6
nλ περιca6τερo, π!ρα απ6 6aα επιτρlπει η ευoi- τιμfi τηe ΛητoιJq xαι lxτo ατo Παμπρiμη oρos τιμτj'τoυ "λoξ
"ino"o Aρη.
6εια. ,oλεq
Exεiνoι που μετiφεραναπ6 την Aιγυπτo τoJτη τη αυτdq τιg τελετoυρ.γ|eq.rια τιq oτoi'εq
μιλοiει o
γιoρτfixαι τη δiδαξανocιq γυνα[xεζτων Πελαcγc/lνfiταν Hρ6δoτoqψeπαφ!ρΘηxαν στoν x6oψ τoυ Aιγαioυ in6
oι x6ρεqτoυ Δαναoιj.Aργ6τερα6ταν η Πελoπδννηaoq α- Υxoωc, πoυ θα επαν6λθoυνoτo "ou<
aιbρoτcυνπρoγ6νωντoυζ.
ναoτατcΔθηxε απ6 τoυζ Διυριε{qxαι a πληθυαμ6qτηe α- Πoλλ6q dλλεq τελετoυργiεg-μυo .!ρ,o oi'uoφt,Poνa
αL α-
ναγxd,oτηxεyα μεταναστειjoει, yιiθηxε xαι αυτl1η τιoρ'- τ6 τoν Hρ6δoτo6τι laoνν πρo6λε,oη."η, Aiγ,λ'o. M.o
τfi xαι τη διατl1ρηoαν
μ6νo oι Aρxdδεq πoυ δενμεταxινfi- χαPαxιηPLστtιi1 τiτoια τελετoυργiα iaeι oatoη ψε τα Κα-
θηxαναπ6 τo 7Δρo τoυq' 6e|ρια ψυoπ.hρια6τωq αναφt,ρειo Hj6εo"oq a0,.'Πρ6xe,ται

26 ctn
.coνζ
τLα φαλλo0qπoυ χρησιμoτoιoi'tνπαι}|αLσ.CαΚα6et- ιδιoaυγxραoiα τoυζ xαι δεν θα εiyαν μπει τελευταiα. Κι'
ρια μυoτηρια. oιjτε μπορΔ να π0) [,τι oι Aιγιjπτιoι πτjραναπ6 τoυq Eλ-
Tην παραμoνi'η< γιoρτηe τoυ Διoνιjaoυ' την δρα τoυ ληνεq αυτ6 fi xdπoιo dλλo !θιμo. Moυ φαiνεται πι6 πιθα.
δεiπνoυ o xιiθε Aιγιjπτιoq oφο{'ζειlνα γoυρo'jνιμπρooτd' ν6, 6τι o Mελιiμπoυq lμαθε 6oα lyoυν α1lαη
με τo Δι6-
ατην π6ρτα τoU xαι τo δ[νεινα τoυ τo μεταφiρει o χoιρo- νυao'απ6 τoν Κιiδμo τoν TJριo xι' απ6 αυτo,jq,πoυ τjλθαν
6oax6q πoυ τoυ τo πo'jληαε. Tην υπ6λoιπη γιoρτfi τoυ μαζ[ τoυ απ6 τη Φoινixη, oτη 7ιΔρα πoυ afiμερα oνoμο{-
ΔιoνJαoυ, oι Aιγ'jπτιoι τη γιoρcιiζoυν τo /διo a1εδ6ν α' 6- ζεται Βοιοlτiα.
λα 6πcυqοι Eλληνεq,, εxτ6ζ απ6 τoυq ψoρo'jq.AντI 6μωq
για φαλλoJq ooφ[oτηxαν νευρ6oπαcτα αγr1λματα, !να πfi-
7υ ιj,ψoqπερiπoυ, πoυ τα τριγυρνoJνoτα 1tυριcΙγυνα[xε6. 7. Aλλα σ τoι χ ε i α .)/ι α τoυζ Κ αδμε i oυq
To αιδolo τοlν αyαλμdτων' πoυ δεν ε[ναι πoλJ μιxρ6τερo
απ6 τo ιΙλλo oδμα' xιyε[ται. Mπρoατci απ6 τη αυνoδεiα Mε εξαiρεoητα Kρητιx&' τoυ εi1αν διαμoρφωθεiπριν
.
πdeι μιιi π[πιζα xι' αxoλoυθo'jναυτlq, cll!λνoνταqατo Δι6- ατ6. την ετιoτρoφi1των Υxoιbq oτo Aι^γαi,o τα αλ},α ψυ-
νυoo' TΔρα,,γιατi τo c{γαλμα lxει τ6oo μεγctλo τ,oαι\oio,, oπi1ριαδιαμoρφιiθηκαν στη μoρφi τoυ .cα
γνωρiζoυμεατα
xαι γιατi μoνo αυτo xLνειται απo τo σωμα' υπαρχει μια xλαoιx& aρ6νια ιυq μυoτ{ρια ψετ& την εποiνoδoτο-lνΥx-
oψeτιxfi ιερfi παριiδoaη. αιog. Kαι-o Hρ6δoτoqμαq λ6ει 6τι αυτo[oι Υxoιilg
,Eψoυν μετd-
λoιπ6ν τη γνδμη, πωζ o Mελctμπουq, o γι6q φραν εδω πα xνρι6τeρα aων Aιγυπτιαxιbν μυατηρiιυν.
τoυ Aμυθιiωνα, δεναγνoo'jαετη θυα[ααυττj, αλλ' απ€ ν α- Πρoηγo6μενα τελoιiνταν ψυoτηριαxtq τελετoυργiε<αλλ&
ντ[αq την ηξερε εx πε[ραq'.Ι'ιατi o Mελ&μπoυq ε[ναι εxε[- δεν {ταν αυτ6 πoυ εννoo'iμεψε τα Κα6ei.ρια,πα Διoνlioια,
νaζ πoυ εξτjγηoεoτoυq Eλληνεζ χαι τo 6νoμα τoυ Διoν,j- τα oρφmα xαι .cα Eλευoiνια. Τα πρωτα πραγψαπιι&"
ψυ-
σoυ χαι τη θυα{α)1αι την πoμπfi τoυ φαλλoιj.Ε[ναι αλτj_ oτ.i1ριαπoυ διαμoρφιυθηxανμε την παρ['ψ6αo:η t,-
θεια πωq δεν τoυζ εiπe με αxρ[6εια 6λα 6oα η€ερε' αλλιi ",,
oωq' εiναι τα Κα6ei'ρια, τα oτoi,α eiναι τρoτoπoiηoη {1
. α_
οι αoφo[πoυ ηλθαν 'jατερα απ' αυτ6ν, τα ξεxαθciιρισαν xα- ναo.6νταξηπαλι6τερων μυατηριαxιilν τελετoυργιιλν xαι
λι)τeρα.Για την πoμπfi 6μωq τoυ φαλλoιj, πρoq,τιμfiν τoυ τρ6xeιται τ6oo για τα Κα6εLρια τηq Σαμoθρ o'η<, 6oo*o,
Διoνιjaoυ,o Mελclι'μπoυζε[ναco εισητητιζ, xι' απ' αυτ6ν ^γιαιe[να τηq Boιωτiαq.
,Eλληνεq
lμαθαν oι να xdνoυν αυτ&'που xd,νουν.Λiιυ λοι- g' πρι;.lγl πρoτoτoiηoη πoυ τεtνει απη διαμ6ρφοloη
π6ν εγcΔ,6τι o Mελιiμπουq l1τανdνθροlπoq' ooφ69,πoυ συ_ τιυν Kα6ειρiων γiνεται ατ6 τoνq Δαναoι5q,6ταν oρ.γανω-
oτηματοπolησε τη μαντιxfi xαι, μαθα[νoνταqαπ6 την A[- νoνται oε ψυoτi1ριατηζ Θεσμoφoρtαc,Δipητραc,, αλ},&
η
xαι 6oα tψoυν αytαη με τo Δι6νυ-
tυπτo xαι d,λλα πoλλd',Ελληνεζ' τελιx{ διαμ6ρφωoη^γiνεταιαπ6 τoν K&δμo (τoυq Καδμεi-
σo' τα δlδαξε oτoυq με μεριxlq παραλλαγ!q. oυζ) πoυ tφπαoανoτo B. Aιγαιo ψετ&τη
μo1η i{u-
"ηc
Γιατ[ 6i6αια δενμπoρ6 να πω 6τι ε[ναι απλfi oJμπτcιoη γιδδιυ (1468 π.X.). Πρjπει να διbooυμεψεριxα oπoιγε[α
εxεiνα πoυ γiνoνται στην A[γυπτo τcα τo θε6 να ε[ναι τα
,Eλληνεq. ΙLα aoν K&δμo >tα|.toυζ Kαδμεioυq πριν να xαπαπιαoπ-oiι-
iδια με εxε{να πoυ γiνoνται στoUζ Γιατ[ τ6τε με με τα Κα6e|ρια μυoτ{ρια, την τελιxη μoρφi των o-
αυτd' θα {1ταναJμφωνα με τα ηθη τοlν Ελληνοlν xα[ την πo[ων εδι,,lαεo K&δμoq.

28 29
Mε 6αoη την Eλληνιxη Mυθoλoγiα o Kαδμoζ εtναt xη. Tο fδιo ixανε xαι o Θdαoζ πoυ ετχαταoτdθηxε επ[-
^γι6qπoυAγηνoρα, εγγoν6q πη< 1τι66ηc, xαι διo6γγoνoζrηζ σηζ στη ΘΡ4"η xαι [δρυαετην π6λη Θciao 6πoυ lμε,u,,,n1.
περiφημηcΙoriqτηζ x6ρηc,πoυ,Ινα1oυ. Kαι αλλo'ja8o Aπoλλ6δωρo1λθει: o Κιiδμoq αφο,j!θαι!lε
Δηλαδ{ ανt'1xειατη γeνα των Υxoιbq τoυ iφυ^γqy,x.- την Tηλ6φασσα πoυ oτo μεταξ'J πlθανε xαι φιλoξεντjθηxε
τ6 πo At.γαi.a^γιαπην Aiγυπτo xαι ψεπ& την 6ξιυoη τoυq απ6 τουq Θρd'xεq, πτjγε oτoυq Δελφo'jq \rια να ρcυττjαει
απ6 τη 18η δυναατε[α eτLoτρeι|;αν ατo Aιγαtoaι. To 6νo- τια την ΕυρΔπη. o θε6s τoυ ε{πε να μην αoyoλlιται πo-
ψα πoν (Koiδμoq) αημαiνει ανατo)'[τη<.Mυθoλoγιx6gπη- λιj με την Ευρδπη, αλλιi να αxoλoυθfioειμιd αγελciδαπoυ
yLq τoν αναφ6ρoυνωq γι6 τoυ Aγ{νoρα 6αotλι& τηζ Tιi- θα oυναντfioει στo δρ6μο του }<αινα θεμ),ιΔαει π6λη ε-
ρoυ στη Φoινixη. o Aπoλλ6δωρ,g., λ6'. oυγxεxριψtνα:o xε[ πoυ θα πξaει να xoιμηθε[. AφoιJ πηρε τo 7ρηoμ6 διl-
Βτjλoq λoιπ6ν πoυ 6αoiλευσε στoυζ AιγJπτιoυq εγlννηoε αxιζε τη Φωxlδα 6πoυ εiδε μια αγελο{'δααπ6 τo 6oυxoλι6
αυτo,jζ πoυ αναφ!ραιιe πρoητo,jμεναn3 , o Aγfiνoραq πηγε τoυ Πελοt,γoνταxil την αxoλodθηαε.H αγελdδα πρoxιΔ-
oτη Φoιν{xη 6πoυ νυμφiυθηxε την Tηλ6φαoαα xαι απ6.
ρησε στη Βaιcρτ/αxαι xoιμfiθηxε στo μlρoq 6πoυ xτiατη-
χτησ€ μια θυγατlρα' την Eυρ6πη xαι αγ6ρια τον Κd'δμo, xε η π6λη τιυν Θη6Δν.
τo Φoiνιxα χαι τoν Κiλιxα, Κd'πoιoι λξνε 6τι η Ευριbπη Σε oυν61ειαo Απoλλ6δωρogλ6ει τLα τo ox6τωψα τoυ
δεν ε{ναι τoυ Aγτjνορα, αλλοiιτoυ Φoiνιxαnn. Δραxoνταπoυ φJλαγε την Aρεiα Πηγi, ΥLα.Cηoπoρ&τcaν
Tην ΕυριΔπη την ερο.lτειjθηxεo Δlαq χαι την απoπλc{,- δoντιδν τoυ απ6 την Αθην&, απ6 την oπotα6γ}μe τo πλ{-
νηaε αφoJ μεταμορφc\θηxε σε fiμερο ταdρo, αν66αoε cτη θog των Σπαρτιbν, τoυq oπoioυEεξ6ντιυαε ψe ατ&τη' ε-
ρο{yητoυ την Ευρδπη xαι δια θαλοtaoηeτη μετlφερε oτην ιπ6q απ6 πdντε (E1ioνα, Oυδαio,Xθ6νιo, Υπερεiνoρα,xαι
Κρi'η. Εxεi αυνευρlθηxεμε το Δiα xαι γlννηoε τo M[-
,oμηρoq Πελιbριo).Για την εξ6ντωαηαυτδν των Σπαρτιbν oι θε-
ν0)α' τo Σαρπηδ6να xαι τo Pαδο{μανθυ.o λiει 6-
oi τoν τιμιbρηoαν να θητεriαει (να γiνει δorjλoq)τoυ Aρη
τι o Σαρπηδ6ναqγεννfiθηxεαπ6 τo Δ[α χαι τη Λαoδοtμεια
yια oκπω γρ6να. Και αφo'3εξιλειilθηxε € τ ot για τη σφα-
την x6ρη τoυ Βελλερεφ(,ντη,r" '
,oταν γ{ πoυ t,xανe,η Aθηνοi τoυ jδωαε τη6αoι),εi'ατoυ τ6πoυ.
ψclθηxεη ΕυρcΔπη o πατlραq τηe Aγfiνoραq i- Kαι o Δtαq τoυ 6δωoε γυνα|ια την Aρμoνiα πην κ6-
cτειλε τα παιδι&'τoυ να την 6ρoJνε xαι τoυζ ε[πε να μη
ρη τηζ Aφρoδiτη<xαL τoυAρη. Στo ^γαψo τoυq6λoι oι θε-
γυρ[ooυν,αν δεν τη 6ρoJνε. Mαζi με τα παι3ιοiιτoυ iφυ-
.rε xαc oi xαπt6ηxαν ατ6 πoν oυραν6xαι γλjντηoαν ατη.7f(a}-
η μd,να τoυζ η Tηλlφαααα xαι o Θc{,ooζo γι6q' τoυ
Aγτj'νoρα,τoν οπoio o Φερεxιjδηqτoν λ!ει γιt, τoυ Κ[λι- μεiα. o K&δμoq 6δωαε oτην Aρμoνi.α τoν π6πλo ιαL xo\)
}1α
6ρμο πoυ e|γε xαταoιε;υ&oato,Hφαιoτoq. Mεριxoi λdνε 6-
Eιllαξαν παντod αλλd' δεν 6ρτjxαν πoυθενd την Ευρδ- τι τoν εi1ε δ<iloειoτoν K&δμo o ,Ιlφαιoτoq, ενιb o Φερε-
πη χαι επειδτj δεν μπaρoιjoαν να γυρloouν στην πατρ[δα xιiδηq λdει 6πι τoυ τoν 6δωoε η Eυρωπη, η oτotα πoν e[-
τουq,,!μειναν oε διctφoραμtρη, o Φo[νιxαζ ατη Φoιν{xη,o ae παρeι διbρoαπ6 τo Δtα...o K&δμoq e[ναι υταριτ6 τρ6-
Κiλιxαs xoντd' aτη Φοιν[xη δπoυ υπiταξε 6λη τη yιbρα σωπo. Εγιαπαoταθηxε πρωτα oτη Θραxη νoτeρα t,φπα-
xoντd' σtoν πo,cαμ6ΠιJραμo χαι την oπo[α oν6μαoε Κιλι- σε σπη Θiβα' απ' 6πoν Θα ανατρατε[ αργ6τeραγια να με-
xiα. o Κctδμoq xαι η Tηλ!φασσα xατoixηoαν aτη Θρci- ταxινηθεi γα Lνα διαoτημα oτην Kαλυδιbνα xαι ατ6 εxe[

30 31
,Ελ-
στoυζ Eγχελεiq τηq Hπεiρoυ xoντ& oτα oρνaεtααργ6ρoυ μαντιxο τα γρciιμματα, πoυ xατd' τη γνδμη μαq οι
πoυ ελ6γ1oνπαναπil τo ψανπe.oτηq Δωδ6νηζ. ληνeq δεν τα ε[7αν πρoηγoιjμενα. Tα γρdμματα αυτd,ατην
To ενδιαφ6ρ oν τLα πα ψυoπi1ριαoτo μ'iθo τoυ K&δμoυ αρyη ηταν 6πιυq τα χρησιμoπoιo[oαν6λoι aι Φo/νιxεq'
ε[ναι 6πt oτoν 6ρtαxeται δημιoυργo,jνταιΚα6εi.ρια μυατ{- Mε τoν xαιρ6 xαθrllq dλλαξαν τη γλcΔαoα τoυq οtλλα-
,Bλληνεq
ρια. Tα δυ6 6αoιx& ιtνπρα των Κα6eιρiων εiναι τo BA ξαν xαι τo ρυθμ6 τcυν γραμμιlτιυν. oι πoυ xα-
τoιxoλααν γJρο.ι απ' αυτoJq, oι ,Ιωνεq
Arγα|o xαι ειδιxα η Σαμoθρrixη.ιαL η Θ{16α. αφoιj !μαθαν τα
o Δι6δωρoqo Σιxελιιi.lτηq.,λdει 6τι o Kdδμoq iγαν γριiμματα τα τρoπoπo{ηcανλiγo χαι τα yρηaιμoποiηααν
απ6 τ4 Θiβεc, πη< Aι^γυπτoυ1ιαL6πι η ι6ρη τoυ η Σεμθ- xαι oι [διaι. EIπαν 6μωq 6τι δixαιo /1ταν,αφoJ τα iφεραν
,oαιρη εδcΔΦο[νιxεζ να τα πoιjνε Φoινιxιxri.
λη γ6ννηoε τoν r,oυ σπα Eλληνιxd }'€ γ eταt Δι6νυ.
αoζ. o K&δμoq ιδρ,iειτιq Θi6εc, με τo 6νoμα των Θη6ιbν o Kαδμoq e[ναι ξ,να oηψανπιx6qψυoτηc των Aιγυ-
τηq Aιγ'iπτ oυ, πα oυψ6oλατη€ Aιγ'jπτoυ: πτιαxιλν μυατηρiων. Και 6πoυ πeρν&ειαναδιoργανιi.lνeL τα
'(αL ψαζi.φt,ρνeι υπαρaoντα μυoτηρια με την αt"γυττιαιi1αxdι|,,η.To iδιo
τo oxαρα6αto >ιαι πoν πd,πυρo.
o ΙΙρ6δoτoq50μιλιbνταq τLα'aη νηoo Kαλλiστη ανα- θα xανει αργ6τερα o τελευπαtoqμεγ&λoζ μιioτηc τoυ αP-
φeρeιxαι πα εξi1c,:Σ' αυτ6 τo νηαi λoιπ6ν, πoυ τcjρα το aαi'oυ x6oψoυ αλλ& xαι ψtγιoτoc' φ|\6σoφoc,Πυθαγ6ρα:q'
,oταν
λlνε Θfiρα xαι παλι6τερα λεγ6ταν Καλλ[aτη ζolaαν τ6. rioτερα απ6 2o aρ6νια ταραψoν\ oτα ιερ&τηq Αι-
τεu' απ6γoν0ι τoυ Mεμ6λιιiρoυ του γιo'j τoυ ΙΙoιxlλoυ α- γ'3πτoν, τηc Βα6υλιbναζ xαL των ctλλων 1ωριilν τηq M6-
π6 τη Φoιν[xη. o Κdδμoq o γι6q τoυ Aγfiνoρα τoν x:αιρ6 oηg Aνατoλi1<,.γνριoεoτoν ι6oψo πoυ Aι1αi,oυ,oτoυq Eλ-
πoυ αναζητo'jaε την ΕυρΔπη ε[7ε πρooεγγi'aειoτo νηoi ληνεq, θα τερ&oeι,ατ6 την Eλευoiνα 6πoυ o ιερoφ&ντηq
πoυ ofiμερα λlγεται Θiρo, ε|τε yιατi' τoυ c!:ρεoετo νηo/, θα τoυ παραaωρloeL1α τ,Pω.ce[αoπην τdλεoη των μυστη-
,Ετaι ,Υoτερα
ε[τε yια xd'πoιo dλλo λ6γo. &φηoε a' αυτ6 τo νηol ρiι,.lν. θα π&ει oτoυq Δελφoυq 6πoυ θα πρo6e[oe
dλλoυs Φo[νιxεζ xαι μαζ{ lναν απ6 τoυζ συτtενεlq τoυ τo γενιx{ αναδιoργ&νωoη. Θα διιbξειτoυq6oιoυq,πoυq&γιoυq
Mεμ6λiαρo. Και αυτol xρατoJoαν τη λεγ6μενη Καλλioτη ιαL 1ην τυθ[α xαι θα oρiαει νjoυq. με νjoυg xανoνιoμo'jg.
,Υατερα
για oxτΔ γενιlq πρ[ν να φτcEαειεδcbαπ6 τη Λαxεδα[μoνα θα τερ&'oeιατ6 τη Δωδιbνη ιαι φυoιx&θα x&νeι
ο Θfiραq. ιαι εxε[ αλλαγ6q. To xυρoc,ιαL τη δ'iναμη να παρeψ6αi,-
Σε &λλo αημεio o }Ιρ6δoτoq,,αφo'3εξη"γε[πωζ oι Γε- νeι τ6oo xαπα},υτιxd.oτα ιeρ&τo αντλoιjoε ατ6 τo .γε.γo-
φυρα|oι'ψια απ6 τιq φυλ6c τηc Aθ{να<, απ6 την oπo[α
ν6c'6τt "Ι1πανψL^γαc, μιiατη< (πρωθιερθαq)τη< Αιγ'iπτoυ.
ιαπ&γoνπαν oι τυραννoχτ6νoιAρμ6δLoζια| Aριατoγεiτo- o Kοiδμoq λoιπ6ν \παν o αναxαινιoτlq πων Κα6eιρi,.
ναq iραν Φoiνιxεζ πoυ ε[aαν θλθει oτη Βoιι'lτiα μαζi με ων μυατηρ[ων.H μυθoλoγi,απονθ4λειγι6 τoυ 6αoιλι&Tυ-
τoν K&δμo xαι εtaαν eτιαπασ1αΘεi ατην περιo1η τη< Tα- ρoυ Aγηνoρα, πoυ ^i1ταν διojγγoνog τηq Ιoιiζ. Aλλri η Ιιil
να^γραc,απ' 6πoν π!ραoαν oτην Aθ/1ναλiγo μετ& την εχ- πt1ε oπην Alγυπτo xαt εxε[ 6αoiλει.|.rε o ^γι6c'πη< 'Ετα-
,Eδρα
δiωξη των Kαδμεi<υναπ6 τηΘiβαιαι πρooθ6τει:oι Φoi- φoq. τoυ η M6μφιδα,6πoυ xαL ao μ6γιατo ιερ6 των
νιxεq αυτo[, του ε[xαν lρθει μαζ{ με τoν Κιiδμo, ανciμεαα Κα6ε[ριoν. Aπ6 την Aiγυπτo λoιπ6ν, πρoeργeται xαt o
ατoυq oπoloυq11τανxαι oι Γεφυραiοι, 6ταν lμ.εινανσ' αυ- Kοiδμoq.H oμriδα τoυ Aγηνoρα τρtπeι να εxδιιi1θηxε α-
τη τη 7Δρα, lμαθαν πoλλο{, oτoυq Eλληνεζ χαι τo πιδ αη- τ6 την Aiγυπτo oτα aρ6να τoυ Toιiθμωση B, 6ταν .για

32
πρ6τη φo?&,oL Υxoιbq ατωθi1θηxαν ξξι'l ατ6 πα 6ρια τηq
Στα Διoνυoιαι&., oτα oρφιx& NαLσ,τα Κρητιx& eξα-
Αιγ0πτoυ. Και π6τε τρf,πeινα eτ>|α,cασταθηxαν ατη Φoι- xoλoυθεi να τα[ζει xrjριo ρ6λo o <<θν{oxων θε6q>(Δι6νυ-
νixη. Aπ6 exei φe'5γoυν^(Lα,Co Aηα|o ψετ& πη διοiλυoη
σoζ ,tou παυ'τ[ζeταιμε τoν ,ooιρη xαι o i'διoqo oρφt,αq).
των Υxoιilg ατη ψ&aη Mεγιδδιo (146s π.x.). Μετα τη
Στoν ιooψo τoυ Aιγα[oν xαL 1ηζ Eλλiδαq
ψ&γn oι Υ ιo δc, διαλ6oνταιxαι xατ αδιδ)4.oντ
αL ωq τoν Eυ - . ψoτi1ρια
γiνoνται δυ6 φoρdqτo γρ6νo.To φ0iν6πωρoμε τη oπoρd,
φPατη εν<i.lτμημα τoυq τερνd'ει ατη N.A. Mιxροt Aoi.α i1 xαL aην &νotξη 6ταν τα oταρτ& θjλoυν 6ρoxη.Σ.
φτ&.νoυνoτo Aι"γαi,o' τeριoγfi τα 1ιυoτiρια τελoιjνταιαν&λoγα ",i.o.
μ..'o ,λiμo. Σ"o
ξεoτα ψtρη η ανoιξη iρaeται νι,lρiτερα. τo iδιo *αi .o
φΘ,-
νoπωοo.
8. oι θεo i τc υ ν ελ λ η ν ι x ,Δu μ υ στ η ρ iω ν
,oλα
τα ψνoτi1ριατoυ x6oμoυ t,aoυν για x!ντρo πoυg
τη Mητ6ρα Γη πoυ ατoυq διαφ6ρoυ9λαoriq ταtρνeιxι ι-
δαtτeρα oν6ψαπα' Στoυζ Σoυμdριoυq\t'γεται Ιναννd,,
oτoυq Βα6υλωνιoυq Ioτ&ρ, oτη Συρiα Aoταρτη i Aφρo-
δiτη (oτην Kιiπρo), oτη Φoινixη Aνctθ, oτην Αiγυπτo ,Ι-
oιδα, oτη Μιιρα Ao[α Mεγαλη Mητ6ρα, Kυ6θλη Δινδυ-
μi,η i M&,,oτoυq,Eλληνεg Δ{μητρα \ P€ α x.λ.π. Kαι
αι6ψα τρt,πεινα επαναλ&6oυψε6τι oxoτ6q των μυoτηρi-
ων εiναι η ευxαρτ|α τηζ γηζ.
Στoν x6oμo τoυ Aι^γα[oναρaιx& φα[νeπαtνα .γtνoνται
τα ψυoτi1ριαμε επixεντρo τη Mεγιiλη Mητ6ρα Γη, πoυ
eiναι η iδια με πην ανπ[oτoLxητηζ Δ. Mιxραq Aoiαc,. Κα-
νoνιx&,δεν 1ρειαζ6ταν να αναφeρθεiτo 6νoμ& τηq. Aργ6-
τερα τi1ρeπo 6νoψαPiα, πoυ oημαiνει Γη (Γαiα) xαL 1e-
λιxοi 6γινε Δ{μητρα (Γη M{τηρ).
Σπα πρanα μυατ{ρια oτoν ι6oψo τoυ Aιγαioυ υτ&ρ-
xεL xαl αρoeνιx6q<<θντjoxων θε6g>>6πωq o' 6),α τα μυ-
oτi1ριατηc M6oηc Aνατoλ{c. Στιq νε6τερegαναιαινi.oeιq
των μυστηρ[ωνeξαφανiζeταιo θνl1oxcυνθε6q ιαι oτη θd-
ση του μπαiνει η Περoεφ6νη.
o oυρανιoqo'3ζυ.γoc, υτ&ργει τ&ντα, αλλri με διαφoρε-
τιxα oν6ψατα:Κ&πoπe elναι o ανιi.lνυμoqθε6q,ι&πoπe γi'-
,Ιαxγoq
νεται Πooειδιi.lναζ, ατα Eλευoiνια i1 Δtαc,.

34
35
TA KAB EΙP ΙA MΥΣ T ι ΙP ΙA

1 . Γ ε νιxd ,
Tα Κα6ε,Ιριαψυoπi1ριατjταντελετoυργiεζγια την ευ-
xαpπtατηζ γηζ. ΔηλαδηιLντρo τoνq!r1ταν
η μεγ&ληMη-
τ6ραΓη 6πιιζ oε 6λα τα μυατηρια.Kαι τελo'jνταν6τι,q
αxρβωc, y'αLτα Eλευαiνια αν >|αLαναφiρeπαιμε διαφoρε-
,ΙΗπαy
τιx6 6νoψαη Δ{μητρα. xαt αυτ&.&ρρηπα (μ,o-.-
xα, απ6ρρητα)^για τoν πoλ'j x6oψo' Φανερ&6μο.lgγια τoυg
μυημ6νoυg.Ei1αμε y'αL σπα Κα6εi.ρια μυημθνoυq.}Ι μJ-
.γιν6τανLξω απ6 την τε-
ηoη, 6πωg o' 6)'α πα ψυoτi1ρια
λετoυργiα ιαι φυoιι&.τριν ατ6 την συμμετoγi1πoυ ατ6-
μoυ στην τελετoυργiα. Ax61ια xαι εδιi.lατιg τελετoυργ[εq
Lταιρναν ψtρoq ιαι μη μυημ6νo|,τ.oυ αxoλoυθoOααντην
τελετoυργiα ιαι Lπαtρνανμ6ρoqoτα 6ργια.
Tα Κα6eLρια μυoτηρια τελoιjντανoπα νηαtα τoυ B.A.
,Ιψ6ρo,
Aιγαioυ Λημνo, T6νεδoxαι Σαμoθραιη, α}'λα ιαι
oτην απtναντι 1!Ιιxρααιατm"λ1αιτ.λ1, oττp τεριo"y'.i,τ.r1q
Tριυ&δαqxαι αx6ψα πι6 τLρα. Στα Mεγιiλα Κα6etρια, η
πt6 eτLoηψητελετoυργiαγιν6ταν ατη Σαμoθρ&xη τη <<Ζα-
θ6η Σαμoθρ&ιη Lνθα xαι 6pγr;c- φριxτα θειiν &ρρητα 6ρo-
τoiαι ctoμενoι eιoeπLρηoανeψαi.qαπoθημoo6νηoινηρωεg
μiγμα γαρ oφιo| oφθλoιμoνανθρ<ilπoιαιτηαδε θυηπoλiη<
πλωτdραιν ex&"oτo,q,,.o,
α6,o},etν (Tη, ιερη Σαμoθραxη 6-
πoυ τελo,iνταtφριxτ&6ργια θε<i.lν ατ6ρρηταoτoυq θνητo0q
oπα 6ρ^για πηραν μ6ρoq με διxη μoυ υπ6δειξη ενγαριoπα
ιαL oL ηρ,.c .γιατi, etναtιυφθλιμo oτoυg ανθριbπoυζπoυ

1n

*
πλdoυν oτ'η Θαλαooα να ταiρνoι.lνμ6ρog o, αυτi1 την τε- τηe πεδιντjeπεριq(ιζ τηζ Σαμoθρdxη€, πoυ iγινε θιiλαo-
λετoυργiα). oα. Και γι, αυτ6 λ!γεται 6τι oι ιtlαρdEεqατoυq xατoπι-
Στo 0ρφιι6 αυτ6 xe[ψενo^γ,ινεται ψνεi.αxαι για τo δε6- νoiq xαιρodq'αiρνoυν xατd, xαιρo,jq απ6 τη θdλααoα π!-
τe1o σπoLxeioτων Κα6ειρ,ιων μυατηρiων: πην τρooταo,ια τρινα xιoνδxρανα. Tα νερd,ei4αν xαλι!ιtlει xαι π6λειq'. oι
των ναυτιλoμ6νιυν. ιiνθρωπoι πoυ !6λεπαν την πλημμ,iρα απoτρα6η7τηxαν
Aτ, 6τι παραδiδεται ψυoτi1pιατελoιjνταν oτη Σαμo- oτα ι!lηλ6τερα μ;ρη τη€ ντjαoυ,Κι' 6αo η θιlλαcαα ανl-
.
θρ&xη ια'L πPLν απ6 την xαθι6ρο.loητων Κα6ειρi,,. iζo, 6αινε 6λo }ζαι πιo ι!ηλιi, oι &,νθρωπoιπρooευγτjθηχανστoυζ
αυτ6 ιoaiιει }LαLτLα'6}'α π' ciλλα μυατ! ρια. Tα Κα6e{ρια ,oooι
ντ6πιoυqθeoJs. oιbθηxαν απ' 6λη τη νfiαo, oε ανd,-
ε|ν.αιτρoτoπoiηoη παλι6τερων μυoτηρiιυν. Και αxρι6)oη
.γι' αντ6 oυγa[,oνταιoι,Κ&6εr,ρoι μνηση Tια τη acυτηρ/ατoυq,i6αλαν 6ρια o' 6λη την ixτα-
μ. Κoρι36αντeq',τoυg ση τoυ νηoιoιj xαι laτηoαν 6ωμo,jq, 6πoυ xd,νoυν0υo/εζ
Koυρ{τεq5axαι ciλλoυqπαλι6τερoυq ',,q
δαiμoνεq. ωq τιbρα. Eτoι γiνεται φανερ66τι πριν απ6 τoν xαταxλυ-
o Δι6δωρoqΣιxελιιiτηcu, ,,o, αναφ['ρeται o' αντi1 την oμ6 ζo,joαν aτη Σαμoθρdxη ciνθριυπoι.Tcτερα απ6 αυτd
πρoηγo6μενη τjλεoη μυoτηρiιυν γρ&φει Tcbρα θα εμφανiζεται ατη ντjooxd,πoιoζ Σd,cυναq,tια τoν oπo[o dλ-
μιλτj-
σoυμ€ Tια τα γeιτoνιxd, τηq Ελλdδαq νηoιct πoυ 6ρ/αxo- λoι λ!νε 6τι ε{ναι γι6q τoυ Δ[α xαι τηe Nιjμφηq xαι dλλoι
yτα'ι στo Aιγαio πiλαγoq xαι θα αρ7[ooυμε απ6 τη Σαμo-
τoυ Ερμιj xαι τηζ Piuηs. Aυτ6q o Σcλaυαq αυγx!ντρωaε
θρ9"η. Γι' αυττj τη ντjaoμεριxoi λlνε 6τι παλι6τeρα.λε- τoυq ανθρcilπoυζπoυ ζodααν αx6ρπιoι ατη ντjao χαι τoυζ
γ61αν Σdμoq, αλλο{ 6ταν xατoιxτjθηxε η λeγ6μενη τcbρα i6αλε τcΙξη xαι ν6μoυq.H ντjooqπτjρε τo 6νoμιl' τoυ.
Σιiμoq η παλιοt πoυ τjταν xoντd, oτη ΘμΙxη ouoμdo,ηi", To πληθοq των ανθριbπων τo ψcilριoεoε π!ντε φυλ!q,
Σαμoθροtxη56 ' oτιζ oπo[εζ 6δωoε τα oν6ματα τa.ιν παιδιΔν τoυ, Και ενιi
Tηu xατoixηaαv ντ6πιoι. Eτoι Eενυπιiρ7ει xαμιd πα- 6τcι ε[7αν τα πριΙ,γματα λlνε 6τι γεννfiθηxαν απ6 τo Δiα
ρ.ιi_δooη tια τoυζ πρcilτoυqανθρΔπoυq'χαι τoυζ ηγεμ6νεq. )1αι την ΙΙλ6xτρα, μιd' τcιν Aτλαντ{δcιν νυμφcllν,o Δοiρ-
Mεριxo/λlνε 6τι παλι6τερα λεγ6ταν ΣαΔννηaoq xαι επει- δανoq, o Ιαo{ων xαι η Aρμoνiα. Aπ6 αυτodq o Δο{ρδανoq
δη απ'oιx{oτηxε απ6 Σαμ/oυq xαι Θριixεq oνoμd,oτηxεΣα-
fiταν μeγαλεπ[6oλoq c|νθρcυπoq' xαι αφo'J π!ραoε με σχε-
μoθριixη. oι ντ6πιoι xdτoιxoι εi7αν παλαιο{διxτj τoυq διr1,- δ{α oτην Aαiα lxτιoε εxεi την π6λη ΔιtρEανo xαι oυγxρ6-
λεxτo, απ6 την oπo{α πoλλls λlξειs Eιατηρodνται tησε τo 6αaiλειo γ'jρω απ6 την π6λη πoυ αργ6τερα oνo-
μi7ρι
aτjμερα aτην τ!λεaη των θυαιΔν. oι ΣαμoθριΙ",q λ;u,'6-
μctατηxε Tρo[αxαι τoυq ανθρcΙlπoυq' εxε[νoυ τoυ μ!ρoυq'o-
τι πρ[ν απ6 τoν xαταxλυoμ6 πoυ γνcΔριoανιΙλλεq περιo- ν6μααε Δdρδανoυq, Λlγεται 6τι xυριιlργησε σ€ πoλλoιjq
76q tγινε ξναq πoλd μεγιiλoq exei, xατd' τη διd,ρxεια τoυ λαo'jq' aτην Aa[α xαι απo[xηaε xαι τουζ Δdρδανoυq πiρα
oπoioυ cΙνoιξε τo oτ6μιo τιον Κυανlcυν ΠeτρcΔν57 σε απ6 τη ΘριLxη.o Δiαq πoυ fiθελενα τιμfioειxαι τoν dλ-
'1αι
oυνι!1εια ιtνoιξε o Ελλτjaπoντoq,. To Π!λαγoq τoυ Π6ντoυ λo γι6 oτην τελετfi των μυστηρ/ων,που
πoυ πριν !μoιαζε με λ[μνη γ!μιcε niλJ απ6 τα νεριΙ 'ouu' "ou μJηoe
τελοiνταναπ6 παλιd oτη νficoxαι τ6τε xατi, xd,πoιoτρ6-
'6oo
τοlν πoταμcilν πoυ ψιjνoνταν εxε/, πoυ τελιxd τα uερd ξε- πo, παρα86θηxαν c, αυτ6νxαι τα oπoiα δενεπιτρεπ6ταν
γιjθηxαν'oε oρμητιx6 ρεdμα μlαα απ6 τoν Eλλτjcπoντo να γ{νoυνγνωoτd,aε xανlνα μη μυημiνo' Πιoτε'jεται 6τι
xαι xατlxλυoε πoλλd' μlρη Aolαs xαι μεγdλο μ!ρoq αυτ6ζb9ε[ναιo πριbτoqπουμdηaε ξlνουeaτην τελεττjxαι
'ηs
38 39
ixανε 6ται iνδoξη τη μ.jηaη' Υcτερα !φτααε εδcΔo Κιlδ- στoυζ μυη|ι!νoυζ. 0μ's η φiμη 6τι αυτοi oι θεof1 εμφα-
μaζ τoυ Aγτjνoρα (ητδνταq την ΕυρcΔπη, o oπo/o€ αφo'j νlζoνται απρooδ6xητα oε ιΔρα xινEdνoυ αε 6oτjθεια εxε{-
6λα6εμiρoq aτην τελετfiαυτfi νυμφlυτηxετην αEελφfi νων πoυ xινδυνειJoυναν εiναι μυημlνοι )1αι τoυζ επιxαλε-
τoυ Ιαoloνα Aρμoν{α, την oπo{α oι ctλλoι Eλληνεq μυθo- cτoJν, απλcΔθηxεo'6λo τoν x6oμo.
λoγo,jν ωq x6ρη Aρη,60 Λ6γεται αx6μα 6τι εxεiνoι πoυ ε{7αν xoινωντjaει τcυν
'oυ
o γιiμoq αυτ6q εiναι o πριΔτoq 6πωq λiνε aτoν oπo{o μυaτηρfων γiνoνται xαλιjτερoι, ευaε6!ατερoι, διxαι6τερoι
παρα6ρiθηxαν με δΔρα 6λoι oι θεo[, η Δτjμητρα πoυ ερ(')- xαι xαθ' 6λα αγαθ6τερoι.Και γι' αυτ6 oι πι6 aημαντιxoi
τειjθηxε τoν Ιαaioνα δcΔριαετo aιτd,ρι, o Ερμfie δcjριaε τη απ6 τoυq iρ.,s xαι τoυ ημ{θεoυqεπιθυμoιjααν πι7ρα πo-
λιiρα, η Aθηνι{ τoν περfφημo 6ρμo, τoν πlπλo xαι τoυζ λJ να μεταλd6oυν τηq τελετfiq' Eται o Ιd,αoναq'χαι oι
αυλodζ, η Hλ6xτρα τιq ιερt6 τελeτlq τη< Mεγc{ληζ Mη- Δι6αxoυρoι62,o Hραxλiq o oρφ!αq αφoιj μυτjθηxαν
τ!ραq των θειilν πoυ oυνoδειjoνταιαπ6 τα xlμ6αλα xαι τα "o,
π!τυyαν a' 6λεζ τιζ εχστρατe/εq τoυq με την παρoυc[α
τ'jμπανα εxεiycυν πoυ πα[ρνoυνμlρoq oτα 6ργια, o Aπ6λ- αυτrΙν των θεcΔν.
λωναζ iπαιξε λJρα, oι Modaεq αυλ6, ενιυ oι ctλλoι θεoi πoυ ΠαραΘeoα 6λo αυτ6 τo ατ6oπαoψα ^γιατ|τeριiγει πην
ευφρct'νθηxαν lxαναν τιq διx!ζ τoυζ πρoσφoρ6qaτo γο{μo. oυoiα xαι πην ιoτoρ{ατων Kα6ειρiων 1ωρiq να απoxα},ν-
Mετri τo γο{μoo Κdδμoq αιjμφοlνα με τo 1ρηoμ6 πoυ π1eL τα ψυoτιx&'πoυ 6πρeπε να τηρηθoιiν ατ6ρρητα, τα
tλεγε 6τι iτρεπe να xτ{aει τιq Θη6εq oτη Βoιcυτiα iφυγε α'PPηaα'
για εxε/. o Ιαο{oναq νυμφειjθηxε την Κυ6!λη με την o- o Στροi6ωναq63ταραΘLaeL,να tδια πρ&"γψαταψe x&-
πolα απ6xτησε τoν Κoρ16αντα. Eπειδfi o Ιααioναq ι'ετα- πoιεq διαφoρ6q.Λ6ει o Στρ&6alναq oτι: Στη Σαμoθρctxη
νdoτευoε στoυζ λεoιjq, o Δο{ρδανoqxαι η Κυ6!λη μe τoν xατoιxoioαν oι αδελφoi Ιααioναq xαι Δctρδανoζ.,oταν o Ι-
Κoρ'j6αντα μετ!φεραν aτην AαIα τιq ιερlq τελετoυργieq αa[οναq xeραυνo1oλτjθηxεαπ6 τo Δ[α .rια την αμαρτiα α-
τηe Mητlραζ των θεcilνπoυ oυνεπfiραν την Φρυγ[α. π6ναντι aτη Δτjμητρα, o Δd'ρδανoq!φυγε απ6 τη Σαμo-
,oταν ,oλυμπo θρc{xηxαι xατolxησε στoυζ πρ6πoδεq τηq Tδηq ατην π6-
η Κυ6lλη ανl6ηxε oτoν xαι oυνoixη-
oε εxε[, γ6ννηoε την Aλxη xαι oν6μαoε τη θεοi Κυ66λη λη Δαρδαν[αxαι δ[δαξεoτoυq TρΔεq τα μυoτfiρια τηq Σα-
α,Jμφωναμε τo 6νoμο{τηq, Ενδ o ΚoρJ6ανταζ πoυ ον6- μoθριixηe, Tη Σαμoθρctxη την lλεγαν πριν Σdμo' Tο α-
μασε τoυζ ιερε[q τηe Mητiραq πoυ πα{ρνoυνμlρoq oε 6ρ- π6aπαoμα 50 61) λleι για τoυζ τιμωιιlνoυq aτη Σαμo-
γιαoτιxoiq 4oρo,jqΚoρ'j6αντεq, νυμφε,jθηxετην x6ρη τoυ θροtxηθεo'jq6τι πoλλoi τoυq'απoxαλodααν Κα6εiρoυq, αλ-
Κ{λιxα Θτj6α.Kαι αx6μη απ6 εδΔ μeταφlρθηxε xαι η λ,j- λι{ δεν μπoρoιjν να πodν τι ε{ναι αυτoi oι Κc{'6ειρoι,6πωq
ρα τoυ Βρμτj aτη Λυρνηc6, την oπolα αργ6τερα την πτj- δεν μπoρoιJν να πodνε τι ε[ναι oι Κιjρ6αντεq xαι Κoριj6α-
ρε απ6 εδcil o Aμλλlαζ 6ταν xατlλα6ε την π6λη. ντεq fi oι Κoυρfiτεq xαt oι Ιδα{οιΔιixτυλoι.
Aπ6 τoν Ιαaioνα xαι τη Δfiμητρα γενντjθηxεo ΠλoJ- Και ψια αι6ψα παρατ^i1pηoητoυ Στρ&6ωνα πoυ την
coq, λlνε oι μ'jθοι, αλλd, τo αληθιν6 ε[ναι 6τι πλo'jτoq ε[- αναφt.ρeιo Eυoτ&θιoqooλ6ει 6τι τo 6νoμα τηg νi1ooυ6.γαt-
ναι τo aιτciιρι πoυ δc'lρfiθηxε στo γciμo τηe Aρμoν[αq για νeι απ6 πo o&ψoqπoυ oημαiνει Kαι
'jι|.,oq. πρooθ6τει6τι oι
τη aυνoυo/ατoυ Ιααloνα. TcΔρωτα oψετιxd με την τελε- Σιiμιoι πρodρ1oντανατ6 τη Mυxοtλη }|αι eτιαταoπ&Θη-
τoυργ[α τηρoιJνται απ6ρρητα xαι γiνoνται γνωaτci μ6νο 1η'α\ισaη νi1oo ατ6 πα.}.ι&,επειδt'1η ν{ooq εi1ε ερημωθεi

40 4t
εξαιπtαζαφoρi,αqτηζ γηζ. Παλι6τερατη λ6γανεMελiτη N6μφη. Και αoιo'lνταy στη Σαμoθριixη. Tα ψυoτi1ριατoυ
επειδ{ i1τανπ}..oboια. |αotoνα πoυ ei'ναιo eραoτi1<τη< Δdμητραq etγαν &ψeoη
Πρ6πει να αημειιJrooυψεαx6ψα6τι η Σαμoθρ&ιη εi,- oγ6oη ψε aα μυατ{ρια τη< Mεγriληq Mητ6ραq τηc Mι-
ναLηφαLσtLoγεντiζ, θ1ει θερμoπηγ!q xαι τo t'δαφ6qτηc e[- xρ&c,Ao|αq τoυ "γ'ινeταιKυ66λη, 1VΙri,Δινδυμ{νη x.λ.π.
ναι πλo'jαιo oε μ6ταλλα, εν<ilδεν 61ει ε6φoρoiδαφoq .για Τo rcρατeLoτηc Σαμoθροixηq iθελε να etναι η αργιx-l1
xαλλιθργεια. Και αxρι6,bs xoρη ατα μ6ταλλα τη€ Σαμo- πηγ{ αυτιilν των μυστηρiιυν.Kαι αxoψα 6τι αυπα τα ψυ-
θρ*xηc πρoα6λxυoεανθριbπoυqαπ, 6λη τη M6αη Aνατo- oπi1ρι,α,τoυ πPωτoαπoxαλ'3φΘηιαν στoν Ιαotoνα πt'ραoαν
λ{. E1ει ετi,oη<πoλλοt xαι xα}'& δ&oη' oτην Tρω&δα ιαι ατ6 εxεi oτην υπ6λoιπη Mιxριi Aoiα.
H &πoιpη τoν ιeρατetoυτη4 ΣαμoΘρ&xηc,δεν φαiνεται
να ευoπαΘe[.Γνωρiζoυμε 6τι η xαλλιθργεια τη< γηc τt'-
2. o ι τε λ ε τι ! q ραoe ατ6 τη Mιxριt Aotα oπη Θραxη' Και ψαζt με την
xαλλι6ργεια τρf,πeι να τ!ραoαν }|αLaα πρωτα ψυoτi1ρια
,oλεq δηλαδ{ η εξ6λιξη πηc, απλ.hc μιμητιx{c γoνιμιx{q ψα^γei-
oι αρaαtec,τητξζ θεωρoι}ντα Κα6ei,ρια μυoτη-
(,)ζ τα αργαι6τePα τoυ x6oψoυ τoυ Aιγαioυ, αλλιi 1ι,.l- αζ πoυ τjταν γνι,loτi1 xαι oτoν x'6oψoτηq Bαλxανιxi1c α-
ρια
ρ!ιζoνται δυ6 διαφoρετιxt,qeτoaf,q:στην πρo τoυ Kιiδ-
oε π6 πα}ια'
H φυoιxi1,λoιπ6ν, oeι.ρ&'e[ναι να 61oυν f,ρΘeιxαι τα
μoυ επofi xα| σrην ψeπα πoν K&δμo.
o Κ*δμoc Lφταoε ατη Σαμoθραιη eπιιεφαλ:i1ζLσxυ- μυoτ{ρια τηq Mετctληq Mητ6ραq (Kυ66ληc Λ Pξαc,) απ6
ρηc ατρατιιoτιx& πoλεμιxηc oμ&δαc αναζηπιbνταc1ιilρo ε- τη Mιxριi Aotα xαι oaι αντtoτρoφα.Κι' 6ψωc,υπ&ρaetι&-
1| σηψανaL'.t'6
τoυ πρtπeι να εξεταoθεi.
γκατ&,oταoηg.T1ει ανα1ιoρτjαειατ6 πη Φoινixη, [oι'ιζ α-
π6 την T6ρo, αμ6oο.lqψeτα την περiφημη μ&1η τηc Mε- Στη B. Bαλxανιxτ], xαπ& ψiγoc, τoυ Δoiνα6η διαμoρ-
γιδδιi (1468 π.X.) ατην oπoi,αo To'iθμιυoηc Γ, εi1e δια- φιilνεται 6ναq πoλ'j πριiιμoq πoλιτιoμ6q xαι ψ&λιoτα ψe
λι1oει oριoτιx&, τoυζ Υxoιj.lζ, oι oτotoι ei.aανe^γxαταoταΘet αυπ6aΘoναoτoιaetαπoυ δεν αυνδθoνταιμε τη M6αη Aνα-
oτην Παλαιατiνη-Συρiα μετ& την εxδiωξη τoυq απ6 την τoλτj, oτην προιπη xαt φυoιι&, oτη μεγιiλη ανθιoη αυτoυ
Aiγυπτo xαι ξxαναν πρooτ&Θεια να αναιτi1ooυν τo Aι- τoυ πoλιτιoμo6. Eδιb 61oυμεxαλλιθργεια εν6gεiδoυgoτα-
.γα[o' ριo6 πoυ δεν 61ει i'ρΘeιαπ6 τη M6αη Aνατoλ{. Και αx6-
j1oυμε την p{αη
Εiναt aαpαιτηριoτu6 6τι o K&δμoζ μ6λιζ Lφταoe oπη μη aα}τιoiι πoλri πριν να γiνει χρiση
Σαμoθρrixη π{ρε μ6ρoq oπα ψυoτi1ρtαγωρi,qνα aρειαoπei απ6 πoυqΣoυμ6ριoυ9.Και τ1λog 61oυμε xαL ψLαμυστη-
μJηαη' Καπ& oυνtτεια γνιbριζε τα ψυoτi1ρια.Και 6πι.'ιc,o ριιbδη πρωτ oτPαφi (Γραμμιxη τPαφi) πoυ δεν Lγει αx6-
Πυθαγ6ραq αρ^γ6τeρα με την ιδι6πηπα τoυ ωζ αρaιeρ6'αc, v'α αlτox?υττoγραφηθεi.
το.lνAιγυπτιαxιbν ιεριi.lν6xανε αναδιoργοtνcυoη oτα εδιil ι- Στoιaεtα αυτi1<τηζ πρωτoγ?αφηζ ιi1oυν 6ρεθεi oτη
ερα [,πoι xαι o Kιiδμog 6γινε ατ'll πην πριilτη oτιγμη δε- Bντoα τηζ σημερινηc Σερ6i,αζ,,α}ι}ι&,ιαι oτo ν6τιo ρoυ
xτ6g oτα μυoττ]ρια.Tα μυoττ]ριαγiνoνταν xαι πριν ατ6 τoυ Δo'ινα6ηιoντ& oτιq ex6o}ι[,g τoυ (Γxoυλμενiταα, Xα-
τoν Kιiδμo. Σ,iμφιυνα με τιζ παραδ6oειqτηq Σαμoθρ&χηζ ψαν'ιγια).Σημαντιx6 τo}ιιπιoτιι6 x6ντρo $1πανιαι τo ση-
τα etae δωρτjαει o Δtαc,oτoν Ιαoioνα πo .γι6 τoυ απ6 τη μεριν6 Καρανo6o, πo x!ντρo τιυν Θραxιbν ατ6 τ6τe πoυ

42 43
^^α1e6αινoνν στη Bαλχανιxi1(ψLoα τηζ 3ηζ π.X. 1ιλιετi- τoυ σaoυζ ιiλλoυ< ιερεig. T6αo o Δι6δωρoqo Σιxελιιiτηq
αc,), Κατα oννξπεια δεν απoxλεiεταL xα| ψια παρiψ6αoη 6oo xαι o Στρ&6ωναq παυτi.ζoυνπoυc,ιeρetqτηq Mεγ&ληζ
,Ιoωg
τoυ πoλιτιoμo'i τηq B. Bαλxανιιi1<. η παρLψ6αoη Mητθραq με τoυζ Koιiρoυq >|αιaoυζ ΙδαioυqΔαxτιiλoυg.
τoυ Δ|α τoυ αναφ[,ρει
o Δι6δωρoqo Σιxελιιiτη q ψe τα πρ[α H ταρ[,ψ6αση.coυKriδμoυ φθρνειαναδιoργci,νωση. o
παιδι& τoυ' τo Δiρδανo, τoν Ιαo,ιoναxαL την Aρμoνiα να Kιiδμoq εiναι μυημ6νc,ζστα μυoτdρια των Κα6ei'ρωντηζ
etναt ψια τtτoα παρ6'ψ6αoηιαι π6τe 61oυμε μια πριi.lτη Aιγ6πτoυ. oι' Κ&6ειρoι λoιπ6ν tργoνται oτη Σαμoθριixη
αναδι&ρθρωαητων μυατηρiων τη< Σαμoθρdxη€ πoυ δeν
ψαζt ψε τoν Κdδμo. Και o γαψoqτoυ Kriδμoυ με την Αρ-
etναι αx6ψα Κα6ε[ρια, αλλ& μυoτ{ PLα.πηq Mεγ&ληq Mη-
ψoνtα ε[ναι η μυoτιx{ τελετoυργiα τηc αναδιoργ&νωαηc
π6'ραq.Lυπα τα αναδιαρθριυμ6να μυατ{ρια με τoν Ιαoto_ των μυστηρiων,o ιερ6c,^(αψoc,. o Δι6δωρoqo Σιxελιιi-lτηg
να μπoρεi να π!ραoαν oτη Mιxρ& Aoi'α. Και δεν εiναι τυ- laει πeριoo6τερoδixιo να τoπoθετεi"αυπ6τo γ&ψoατη Σα-
aαi,oπoυ o \πτηc' o eραoπi1cτη< Mεγαληq Mητθραζ τηζ
μoθρ&xη ιαι 6γι oτη Θi16α' πoυ τoν 6αζoυν ιαπoιoι &λ.-
Mιxρ&C,Aotαc,Lγeι την πρo6λευoi1τoυατη BΔ Mιxροi A-
λoι μυθoγριiφoι.Aoφαλιbq o K&δμoq iδρυαε :,CαL στην τce-
o[α .
Mετ& τoν Ιαoioνα πoυ δεν ['γει oat'oη με τoν Σ&oνα ριoγfi τηq Θi16αc,πo ιeρ6 των Kα6εiρων με xdντρo την
Κα6ei'ρια Δ{μητρα, α}'λ& αυπ6 etναι xαπoτιν6. H τρ,Jιτη
την αρaιxi1μoρφi των Mυoτηρiων τη< Σαμoθροixηg,θα
j1oυμε ταρ['ψ6αoητoυ Kdδμoυ ^γ[νeπαι oτα ψυoτi1ρ|απηζ Σαμo-
ψιανt,ααναδι&ρθρο.loi1τoυqμε τoν K*δμo. o Kαδ- θρ*xηc.
μog εiναι iαο.lgo μεγ*λoq μιioτηc των Aιγυπτιαxιbν μυ-
o K&δμoq etναι ταυτ6a1oνα xαL xυνηγ6q μετ&λλιυν.
oτηρiιυν πριν απ6 τoν Πυθαγ6ρα. Kαι η αυμ6oλη τoυ στη
Aπ6 τη ψερι& αυτi1 t'aet τη }'ατρεtα πoυ Hφαi,oτoυ, τoυ
διαμ6ρφιυoητων Κα6eιρiων εiναι πoλιi μεγιiλη.
oι παραδ6αeLζτLα τoν Ιαoioνα taoυν oυoιαoτιx& ψι& Φθιi Ti Πταa των Aιγυπτiων.
,oλυμπo oι Κα6eιρoι θεωρo6ντανπαιδι& τoυ Hφαtoτoυ, στoν
διαφoρ&. Κατα τη ψια παρ&δoοr, ανi'6ηιe ατoν
αφo{ι ατ6 τιq ερι'ιτmf,qτoυ oaεoeιζ με τη Δ{μητρα γεν- x6oψo πoυ Aιγαtoυ xαι ταιδι& τoυ Πτα τi Φθ& ατην Ai-
νdθηxε o Πλorlτoq. H ιiλλη παραδoαη 6λεγε 6τι αφoυ6i- γυπτo. Στη M6μφιδα, τη€ oπoi.αqυπt,ρτατogθε6qηταν o
ασε ,rηνΔημητρα xεραυνo6oληΘηxeατ6 τo Δtα. Στην πα- ΦΘriτi fΙτα υπi7ργειερ6 τιυν Kα6εiροlν πoυ τo θεωρoriααν
ρ*δooη αυτ{1o Ιαoi,oναq ψoι&ζeιμε τoν Aττη τoν εραoτi1 αταρα6tαoτo ιαι τρoψeρ6.
τηq Kυ66ληζ. Tdλoq o περiφημoqτ&tιo<τoυ Kιiδμoυ με την Aρμo-
oι θρωτεq τηq Δ{μητραq-Ιαo[oνα εiναι η 6αoη τaιν νΙα, η oτo[α για riλλoυq iγαν xoρη τoυ Δtα xαι τηg N,iμ-
μυατηρiιυν.Απ6 τoυζ 6ρωτεq αυτo'3qγενν{θηxε o Πλoιj- Ψτ]a,αδελφ{ τoυ Ιαo[oνα ιαt 10υ Δotρδανoυxαι γι& αλ-
τoq. Kαι η Δ{μητρα oυμ6oλiζει τo οiγγελμα τoυ Πλoιi- λoυq x6ρη τηc Aφρoδiτηζ xαL τoυ Aρη, etναι απλ& η ιε-
τoυ με τo δδρo πoυ πηγε oτoνg ^γαψoυζτηζ Aρμoνiαq- ρo1αψtαπoυ τελεiταt ατα ψυoτ$1ρια. Εtναι η πριilτη πoυ
K*δμoυ, τo oταγυ' τeλetται oτα αναδιoργανωμ6ναψυoτi1ριατηc Σαμoθρ*xηg,
Ωq Mεγ6ιλη Mητθρα αxoλoυΘe|ταιατη Mιxρ& Lo[α 6ταν ψταiνoυν στην τeλeτoυρ^γi'α oι Κ&6eιρoι,.Tα πριν α-
ατ6 τoυq ιερεig τηc πoυ λθγoνται Koρ,i6αντeq xαι [,aoυν π6 τoν Κriδμo ψυoτi1ριατηq Σαμoθρ αxη< i1παν ταρ6ψoια
eπιxeφα}'fiqτo .γιo τηc Κoρ'36ανπα' τoυ 6δωoε τo 6νoψα μe εxεiνα τη< Mεγ*ληq Mητθραq oτη Mιxρ& Aoiα, Δεν

44 +a
ξερoυμεαν εiaαν oαφi1 αναφoρ&oτη Δ{μητρα i1 ατλα oττ, περiφημoq
Mεγoiλη Mητdρα. 1&ψo<με την x6ρη τη<Mεγriληq Mητθραq,
,\παν την Αρμoνiα.
μιιi πρoιoθημ6νημoρφ{ γoνιμιx{q μιμητιx{c
ψαyε[αq..Υπipμαν δρωμενα ψe 6&oη. ono,ιo
τo μυoτ{ριo. ,Hταν oι oatoειq τoυ Ιαoi'oνα
"o. ".l.oυ,"o,
xαι τη< Mε- 3 . T ι ε iνα ι oι Κο{ , 6ε ι ρoι
γe}ηζ Mητjραq, o t'ρωταq τoυ Ιαo{oνα πPoζ τη Δi1ψη"ρo
απ6 τoν,oπoto6γiμe o Πλo,iτoq. Σ' αυτi1 To λεξιx6 Σoιjδα oτη }ι€ ξ η Κ&6eιρoιλ6ει 6τι i1ταν6-
μυατηρiιυνδεν φαiνεταt'να υτ&"paeι "η.φ"oη,"λu νoμα 6θνoυq (λαoιi) αλλ& oημαiνeL NαL δαiμoνεg. Και
η K6ρη )ια| η ατ.ατω- oτo
τi τη< ,ιτoν Κ&τω K6oμo. Δ,ν- φot;u""λνα taeι απo'σα- λeξιx6 τoυ Hαιi1ιoυ στην iδια λ6ξη αναφ{ρoνται:
Κ&6eι-
φηνιoθεi αxoψα η 6ννoια τoυ oτ6ρoυ nou nt'φ"',,στη ρoι ιαριtνot. <<Πdνυ δε τιμιiνται o,3τoιεν Λ{μνοl ωq θεoi.
τη.
Δ6γoνται δε εiναι FIφαiατoυ παiδεg>. (Δηλαδ{ Κα6eιρoι
''o,
ζιυ{< ηταν η dνι,loη,η ερωτι!1dνωoη bηi,,o,i (ιι,- ε[ναι τα Κα6oυρια. Στη Λ{μνo τιψo,3νταιπol.,j ωq oεoi.
τiραq Γηζ) με τo Aρoενιxo (τoυ ΛLγeται 6τt e[ναι ταιδι& τoυ LΙφα[oτoυ).
φuo,noe[ναιo o,ρ";j;).
H <ιoτoρια>> αυτη<τηc dνcυoηqαπoτελe[ ouo,,oi,o To 6νoμα Κα6ειρoι ψεριxo| απ6 τoυq αρaα|oυq oυ.γ-
τα δρωμενα. "ηu τo θειi.lρηoανoημιτιx{c ιαa ατωτιζ. Υ,,oo"ηρ.ζ6-
γ ραφ.ei,c'
Σ6μφωνα με τo μJθo πoυ παραθtτει o Δι6δωρoq ταν 6τ.ιoι δαiμoνεq αυτoi,etγανtρθει απ6 τi;ηΦoινixη,''(απ'
o Σι-
xελιιi.lτη<,τoν oπoio αναφLραψeπt6 τ&νω' o 6τo.υiγεt θρθει xαι o K&δμoq). To Κα6'ιρ oτιq oηψιτιx6q
μεγ&λo6 ε-
P.:o"i), o Ιαα{oναgφε'iγει τLα aoν,oλυμπo (0υραν6)..E- $ιilooε< oημαiνει μεγriλoq. Στην αρα6,'i1 ^γρ,&φ,.α,
δω εiναι τo διjoxoλo oημεlo Kebir. Υπ&ρaει 6ψωq xαι, ψι&αν&)'oγη ρtζα, oτα σανσ1ι?L-
για δι.υxρiνιoη. H αναaι,lρη-
ση,στoν ,oλυμπo oημαiνει τη Θαν&τωoi1πoυ' Δηλαδ{ τι"ι&: τo Cawiras πoυ oημαiνει επioη€ μεγ&λoq. o k.
τα Koυρτiδηc65παραΘ['πει,oi otλλ'q
δριilμενααxoλoυθoιjνταναπ6 ανθρωπoθυαio.,ο,λ, Tια την ερμη-
u.l.i- νεiα τoυ oν6ψατoqτων Κα6εi'ρ,ον.""o,!',',,
σα['.εΙLα πα ψυoτi1ριατηq Kυ6dλη Tτoι oι B6λxερ (v"i-
ζ, tLoρφΛ o.oi,, c_ker) Mαoυριi (Maury) υπoατηρiζoυν6τ τo 6νoματιυν
ηταν )'|.α,t.τα
πριιπα ψυoτi1ρtατηq Σαμoθρ&xηζ, ",, -xαι
e[παψε6- Κα6ei'ρων εiναι ελληνιι6 xαι 6γαiνeι ατ6 τo
τι αρx,.ι&ατην τ6λεαη των
μυστηρiι,.lνεi1αμε xαι ανΘρω- ρi1ψα xαtω
(xαiειν-KαFeiρoι). Kαι
πoθυoiεg,πoυ αργ6τeρα-εξελi1θηxε o. o,"l,,,oυ1ιoμ6 των με τη ρiζα αυτi1oι Κ&6,ιρo, ξγouu
αφιερωμ6νωνατη Mεγοiλη Mητθρα. Tαωq λoιπ6ν o'ηi,oημε τη. φωτια ιαL .tα ηφαi,oτεια.Eiναι δηλαδ{1ταr
uλεtφo_ διd τoυ Hφαioτoυ πoυ e|ναιoτα ελληνιx& o Θe6,q τηζ φω-
|Lε.'cαLoτην περtττωση τoυ Ιαoloνα αν&λoγη θνoi.α, τι&,g,o τεxνtτηqπoυ δoυλειiειτα μjταλλo o"η
η'o-
τo,ια πoν ανξ6αoeoτoν ,oλιiμπo. 'Ιo<ιq αυτ6.να φ'"io..Ει-
oη,ψo,,o- ναι αoφαλ.ιΙlqδαiμoνεq τηq θ&)'αooαζ τoν απ6 τα 6&θη τηc
δoτει.ιαι η &πoι]lη 6τι τoν Ιαo[oνu κεραυνo66),ηoε
o Δi- eξαxoνπ[ζoυντη φωπι& τoυ πατiρα τoυζ τoν ,ΤΙφαιατo xαι
αq,.oπωoδiπoτε στην πρι,lτη
φ&oη..υ μuo"ηρiλ, δεν υ- xαταoτρ!φoυντα π&ντα. Πρθπει να αημειιiooυψε 6τι oτα
πi1ρxαν oι Κ&6eιρoι. Και αx6ψα xαι αυτ^i1 ,Ιψ6ρo,
μ. ιl6qτl 1oγ λατρευ6ταν (Δ{μνo, Tdνεδo xαι Σαψo-
η oταψατησe)1αLdγινε",,.K,δμ;
oυμ6oλixη.
",9!-,To9υo[α o Kctδ- θρ&xη) }1ταν ηφαtoτto^γεν.fi ιαL tLLατξπoια υπ6θεoη j1ει
μoq (Kαδμiλoq xατoπιν&) ouoo"o[u,"o,,λo, .6τe ,oμωq
γ[νeται o γeρ& oτηρ[γματα. δεν μπoρεi.να etναιαληθινd.
46
.Ιι
o Hρ6δοτoqooδi,ει μια εντυπωσιαιi1τληρoφoρi.α.Λ't'- cτi1ριατηc Σαμoθραxη1. Και αxoψα xαL σ1ην Aιγυπτια*
eι 6τι 6παν o Πdρoηq 6αoι}'ι&qxατξ.},α6ετην Aiγυπτo τo x{ .ελε.oυργiα των μυoτηρiωνoι Κα6eιρoι ταριoπ&νoνπαι
(ιθυφαλιxoi).Σ"η Φoινixη τoυq θλεγαν
525 τ'Χ., 6e6i1)'ωoετα ιeρ&,ατην M6μφιδα. με 6ρθια αιδoiα
Και oυ.γxexριμdνα λ6ει για πo &.γαλψατoυ θεoιi Πτci: Παπritxoυc,. Καrα oυνLπεια δεν τρtτeι να 61oυν 6ρΘεια-
Mε την iδια αα!6εια67 περιγlλαoε τo ιiyαλμα τoυ θεoιj. To π6 τη Φoινixη. Eiπαμε 6πι πoυζφ6ρνειo Kιiδμoq, πoυ θ-
(ατην Tιiρo), 6παν εxδιι|1θηxαν ατ6
ιiγαλμα μoιciζει με τoυζ Παταixoιjs πoυ o[ Φoiνιxεq τoυq μεινε στη Φoiνixη
6dζoυν oτιq, πλΔρεq των πλoiοlν τoυq. Για 6ooυq δεν τoυq την Aiγυπτo.
67ουν EεI τoυq πληρoφoρΔ 6τι oι ΠαταΖxo{ εiναι oμoιδμα- oι Kci6ειρoιεiναι oτην oυolα δαiμoνεζτηζ γoνιμιχηζ
qα 6ρθια αιδoiα ψe πα
τα πυγμα{οlν ανθρΔπaυ' o Καμ6,Joη< μπτjxε αx6μα xαι ψα1ε[αc,.Aυτ6 πρoαδιoρiζεπαιαπ6
ατo ιερ6 τolν Κα6εiρ0)ν' στo oπoio μ6νo o ιερ!αq μπoρεi oτo[α αναπαριoτ&νoνπαι.Παρ6μoιo ρ6λo παiζoυν ιαL oL
να μπα{νει xαι αφod ειρωνεdτηxετoυζ θεoJζ lxαιtlε τα α- Σciτυρoι ^.|αL oL Σιληνoi ατα Διoνυαιαι& ψυoτi1ρια.Συνo-
,Hταν
γclλματοi τ0υζ68. xαι αυτd 6μoια με εxε/να τoυ H- δε,joυντην τ6λεoη των μυστηρi'alναιρι6ιoq τια να ενιo1'i-
φα[oτoυ,Λtye 6τι oι Κοt,6ειρoιτjταν παιδιd' τoυ. σoυν τo γoνιμιx6 τoυq γαραxτi1ρα.
Και oe οiλλo oημεio o }Ιρ6δoτoqx&νeι τιg eξ.hζ,πα- oι Κ&6eιρoι ατην Aiγυπ τo s1ταννd,νoιμε δυααν*λoγα
ν&νoυeiγε ιαι
ρατηρi1oeιq:Tα !θιμα αυτιl (για τη λατρεiα των θεΔν) μεγ&λα xαι υι[;ιυμθνααιδotα.Tη μ,ρφη τoυ
xαι πoλλοi dλλα για τα oπoiα θα ααq μιλfioω, oι Eλλη- o μεγοtλoqθε6q τηc M6μφιδαq, o Φθιi i1ΙΙπ& πoυ 10ν α-
yεζ τα τfiραν απ6 τoυq'Aιγυπτ[oυq. To να
φτιdyνoυy 6- πoδiδει oτα ελληνιx& ψε πo 6νoψα,HφαLστoζo }Ιρ6δoτoq.
μωζ τα αγιiλματα τoυ Ερμτj με 6ρθ9ααιδoiα (ιθυφαλιxι1) Nοtνoι iραν xαι oι Παπciiιo[ των Φoινixο.lντoυ πoνq t6α-
δεν τo !φεραν απ6 τoυq Aιγυπτioυq69 αλλιi απ6 τobζ Πε- ζαν αxρ6πρωρατων πλoiων τoυg, πρoαδκ.,ρ[ξoνπ&c, πoυq
λαoγo'jq10. xα; ωζ θεoriqπρoατ&τεζ τιυν πλoiων xαι εxeiνων τcoυτα-
Στα λεγ6μενα τoυ FΙρoδ6τoυoτdxoυν δυ6 παρατηρη- ξiδευαν oπη Θαλαooα.
σειζ πoυ ρi1νoυνπιo &πλετo φωζ στoυζ παρ&ξeνoυqδα/- fΙLpα ατ6 τα νηot& τoυ B.A. Aιγαioυ Kα6εiρια μυ-
oπi1ρια xαι ιερ&.των Κα6εtριoν υπηρ1αν ^.LαL στην περιo-
μoνεζ, τoυq Κα6ei.ρoυq.
H πριilτη εiyαι 6τι oι Φoiνιxεq τoυq Κα6ei,ρoυζτoυζ τηc Βoιωτi,αζ, Lξω απ6 τη Θiβα'.r.αL στην π6λη Aν-

6λεγαν Παπciιxoυc'. Καqα oυνξτεLα τo 6νoμα δεν ηρθε α- bτδ6να ατoν Eυ6oiio x6λτo, αλλct xαι oε &λλεq π6λειq
π6 τη Φoινixη. H δειiτερη eiναι 6τι ατην Aiγυπτo υπ{ρ- oλ, 6nou πLραoeη πoλεμιxη oμιiδα τoυ K&δμoυ.
1ε ιερ6 πων Κα6e[ρων στo oτoi,o ετιπρeτ6ταν να ψταiνeι Για τo ιερ6 των Κα6εi'ρων oτην Aνθηδ6να o fΙανoα-
| | 71
μ6νo o ιeρtαq. o Kοiδμoq τoυ ψeταφtρει τoυζ Κα6εi,ρoυc, νιαζ γραφει
oτη Σαμoθραxη' α}λ& xαL σ,νααλλα νηoιιi τoυ B.A. Aι- Στo μloo σηζ π6ληζ των Aνθηδ6νων 6ρ[αxεται o.να-
γαtoυ Ι1πανατ6 πη M6μφιδα, αφo'3ειεt ε1ιαπαoτ&θηxe η 6ζ τοlν Κα6εiρων xαι γιjρω τoυ δdooqιερ6ν.Κoντd o' αυ-
πρo πρoγιαγι& τoυ |ω xαι xεi γθννηoε τoν Eπαφo (πoυ τ6 ε[ναι o να6ζ τηq Δfiμητραζ xαι τηζ Κ6ρηζ τηζ xαι α-
πδλη .πρoe
etναιo θε6q Aπηq τηc Aιγιiπτoυ). γιiλματα απ6 λευx6 μιlρμαρo. Mπρoaτd oτην
oπιυoδ{πoτευπ{ρ1ειερ6των Kα6εiρωνατηνAiγυ- τo μlρoq τηs ξηρds υπιiρ7ει να6ζ τoυ Δι6νυαoυμε ι1γαλ-
πτo (M6μφιδα)
πoλriπριννα μπo0νoι Κ&6ειρoιστα μυ- μα τoυ θεo'J'

48 49
Και τι6 x&.τιυoπo [διo 6ι6λ[oo Παυoαν|αc περιyo&-
Θd6α τ6λμησα'ννα τα μιμηθoiν ιδιιbτεζ oτη Nαriπαxτo
τo
φεL Κα6εi,ριoπoυ υπ{ρ1ε xoντ&oτη Θi16α12 ' i,;l ιαι αψLoωqτιμωρ{θηxαν.
εixooι πlyτε oτdδια πlρα απ6 αυτ6 τo oη-με{o73 '" ,oooι
un:o{ρφ,, ατ6 τo oπρατ6 τoυ ΞθρEη 6μeινανατη Boιωτiα
τ: [9ρ6οtλoos
τηeΚα6εiριαq
Δημητραζxαι τηs Κiρis. τo Mαρδ6νιo ιαι τ6λμηoαν να μπo'iνε oτo να6 τιυν Kα-
με
ΕδιΔ επιτρ!πεται, η εiαoEοqμ6νo α' αυτo,jq oou ,o[ρ,uouu
6e[ρων,επειδ{ νoμiζω, 6τι υπoλ6γιζαν να π&ρoυνπoλλ&
μiρoq oτιq τελετoυργlεq. Aπ6 τo δiaoq αυτ6 o uo6e γρi,ψαπα,περιφρoνιbνταqπo Θetx6,ταραφρ6νησαντην ι-
Κα6ε[ρων απl7ει περ[ τα επτd, aτdδια. Για τo πoιo[ εiναι ",u
δια oτιγμ{ ιαι aαθηιαν τLφτoνταζ στι θαλα,5oα απ6
oι Κct,6ειρoιxα'ι πoιd' ε/ναι τα δρcΔμεναπρoζ τιιιι τoυζ xα[,
γιρεμoιiq. oπαν αργ6τερα o Aλ6ξανδρo9,oιαπξ}ια6ε ιαt
τη6 Mητdραq θα μoυ επιτρ!ι!lουν oι πυρπ6ληoε τη ΘΙβα xαι 6λη την περιofi τT1C77, αντρeq
φιλoμαθεiq αναγνcΔ-
στεζ.να τηρfiαω oιωπfi' To μ6νo πoυ δενxωλιjoμαι να τoυ Mαxεδoνιιo'3 oτρατob π"lγγανoτo να6 των Kα6εiριυν,
φα-
νεριboωa' 6λoυqεiναι τα 6oα λiνε oι Θη6'α/oι θειυριi.lνταqτo e1θριx{ x,b1α, αλλ& εξoντιilθηxανμε χε-
τια την.αρ-
yfi των τελετoυργιιΔν αυτcilν (τιυν δρcΔμεiνcον).. ραυνo'iqιαL ασaΡατξ<απ6 τoν oυραν6.Eτoι λoιπ6ν, αυ-
>>Λι!νελoιπ6ν πωq xdπoτε c' αυτ6 τo π'6τo r,eρ'6τo θεωρo'1oανα"γιoατ6 πην αP^|$>>.
μ!ρoq υπτjρ7ε
μια π6λη τηq' oπolαq oι xd,τoιxoιλtγoνταν-Κ,i6,,ρo, iu'oq Στo Κα6etριo τηζ Θiβαc, xα| πηζ Aνθηδ6ναq τcαPeιL-
δε αυτo'jq'λεγ6ταν Πρoμηθlαq xαι Aιτναio lλr'γou 6αiνeι πo 6νoμα τoυ Πρoμηθθα ιαL πoυγιo,i τoυ Aιτναioυ.
.απ6
γιδ τoυ Πρoμηθ!α. ,oταν !φταoαν εδcΔ Δτjμητρλ τoυq "o Aυπo xανει πoλλorjq να oυνδ6oυν πoυc,Κα6e[ρoυζ με τo
η
εμπι'oτε,jθηxε τα μυoττjρια xαι τιq τελετ!q. Κo,
πoιd' eiν.αι η μυστηριαxfi τελεττj xαι τι αxρι6Δq ",Δρo,, Aλλοt xα'Lωζ ταιδι& τoυ Hφα[oτoυ θ1oυν &ψeoη oγ!-
γ,u6"ou ,oλεg
a'.αυττjν δεν.επιτρ!πεται να τa ση με τη φωτια. αυτ6q oι ενδεiξειqμπερδε6oυντo
γριiι|lιυ.i ,j"ou
διbρo τηq Δτjμητραq oτoυq'Κα6ε[ρoυq. ",λ,":fi γενιx6 πλαiαιo πι'ιν Κα6e[ρων χαι ι&νeι αx6ψα πι6 δ6oxo-
Κατ& τoν π6λεμoν των Eπιγ6νl.,lν74,6ταν Θi.βα xα. λη την πρo6ληματιx{ γιiροl ατo τη oηψαotα ιαι τo ρ6}ιo
η 'oταψ&-
ταλ{φθηxε απ6 τoνζ Aργεioυq, τoυζ. oπωσδ{πoτε εiναι γoνιμιx6qθε6τητεq xαι αυτ6 πoυq
για € ν α διοtoτημα
τησe yLαtη τελετη. Aργ6τερα 6μ,c τo γαραxπi1ραδεν τoν αψφιo6ητe|,ιανθναq.
η Πελαργ{, η
τoυ Πoτν6α ιαι o ΙoΘψι&δη€ πoυ oυζoυoε ".6ρη oπωoδτjπoτε Κα6ειρoc, oημαiνει μεγιiλoq. Kι, 6μωg
με η; Πελαρ- oπo αν&oπηψαot Κα6eιρoι, oι Mεγιiλoι Θεoi ηταν νdνoι.
γ{ λ6νε 6τι .αναoυ.γιρ6τηoανπα ,6ρ1ια ono αPxη, ()-
τα "ηu' Aυτ{ η αντιφατnι6πηπαx&πoυ μπερδε'iει πoλλoιiq. T6αo
μωζ μετ6φεραν oτo 6νoψα τoυ Aλεξιοiρηi5.
Eπειδ{ η ΙΙελαργ{ μ'iηoε ανθριΔπoυgπt.ραατ6 tα πα- oτην Aiγυπ τo 6oo γ.αLσπη Φoινixη oι Mεγ&λoι Θεo[i1ταν
λι& πλαtoια,.επ6oτρειt,lε ν&νoι, 6πωζ νανoq fiταν xαι o Φθα -l7tΙτ& $,'ΙΙ'φαιoπoq
εxεi o Tηλιυ,δη<,*ι 6ooι etγανα-
πoμεiνει απ6 τo γ6νog τιον Kα6εiρων. Για την Π'iαργη ατη 1!Ιθμφιδα.
."η< o Στηαiμ6ρ oτog ατ6 τη Θ&oo oπo t'ρ"γo τoυ <<περi
τε-
x'αΘrcPιbΘηιαν,αriμφοrνα με
χρησμ6 τoυ Mαν λετιbν>> θειυρεi τo 6νoμα Κ&6eιρoc,Φρυγιx6. Πoλλ& τo-
Διυδωνη< ιαι θυo[εqμε θ'iμα τα iγ^γυαζωα xαι ιiλλα ",iou
πρoq πιυν,iμια τηc Mιxροiq Aoιαg Laoυν ωC,ρtξα τoυq πo Κα6'
τιμτj τηc. H oργri τalν Κα6εi'ρrονεiναι τρoμερ{, 6τωq'ξ-
H ιiπαρξη αυτcbντων τoπωνυμiιυν μαρτυρ&'ειoπωo-
aει φανεiαε πoΜ6g περιπτιδαειg.Tα δρο-lμενα λoιπ6ν oτη δηπoτε την eπixταoη o' αυπ6 τo 1ιilρo των Kα6ειρiιυν.
50
51
T[τoτα 6μωq δεν oτηρiζει την &τoι!1η6τι τα Κα6etρι'αi1ρ- τερo ρ6λo ατην 6λη τελετoυργiαxαι δεν μπoρεi να ταυaL-
θαν ατo Aιγα['oατo τη Mιxριt Aoiα. Aντiθετα ,Ταxao
ψ&λιoτα o oπei,ψe πoν των Eλευαινiι'rν.
μιiθbq τηc Mεγιiληq Mητ6ραq λt'ει xαΘαρ& 6τι η )'απρetα Σε ετρoυoxικ& αγ.γeiα υπdρ1oυν παραoπ&oε,ιgατ6
τoυq πρoιυθτjΘηxe απ6 την Tρcυοtδα
πρoζ την xεντριxτ]Mι- Κα6etρια μυατηρια. Σπιq αναπαραoτ&oειζ ανπt'qυταρaoυν
xρα Ao,ια. τρεiq αδελφotΚα6eιρoι τoν e[ναιι&τι διαφoρeπιx6απ6 πoυ
oι Κα6eιρoι taoυν ψeταφερθεioτo Aιγαi'o ωq τμημα Eρμi' Σε μι& παp&oταoησε eaPoυσy.|x6 xαΘρ['ττηoι δυ6
ψυoπηρtαxi1gτελετoυργi,α<ατ6 την Aiγυπτo. Και τiυq oε
μεγαλιiτερoι ηλιxiα Κα6eιρoι θυoιdζoυνπo ψιxρ6πeρoα-
,oπoυ
μετ6φερεαoφαλox,o K&δμoq. τiραoε o Kοtδμoqd- δελφ6. Σε οiλλo ετρoυoxιι6 α^γ^γεtoντ&ργeι η ταραoταoη
χoυμε xαι Κα6ειρια ψυoτi1ρια.o μriθoa τLα τo γ&ψo πoυ με τo νεxρ6 Kαδμiλo. Δεξι& xαι αριoπeρ& τoυ παραoτL-
με την Αρμoνiα e|ναtoτην oυo'ιαη πρaπη Κα6eιριαι^fiτe- χoυν oι δυ6 μεγαλriτερoιαδελφoiτoυ. Aνriμεαα oτoυζ δυ6
λετoυργiα. Mε τη διxη τoυ παρLψ6αoηπα αυπo'3ζoπξxεπαιo Eρμdc ψe πo xα?αιπηριoeιx6 πoυ oxo'|-
ψυoτi1ριατηg
Mεγ&ληq Mητdραq ψeπατρ&πηxανoe Κα6e|ρια. φo γ'αL αναoτα[νeιτo νεxρ6 Kαδμiλo ψe τo &.γγtγψα πηζ
Σε xαψια eτι^γραφi1ατ6eιeiνeq πoυ 6ρ[.θηιαν ατη Σα- ψαγιxi1<τoυ ρ&6δoυ.
μoθριixη δεν αναφ6ρεταLπo oνoψαΚ&6eιρoι. Σ, oλe'qτ,Lζ, Κατ& πη μυθoλoγiα oι Κα6eιρot αλ}ι& ιαι oι θηλυx6q
ετιγραφ€ q αναφ[,ρoνταιτριllτα ιυq μεγ&λoι θεoi, ωg θεoi θε6τητεq Kα6ειρiδεq e|ναι παιδt& πoυ ΙlφαLoτoυ xαL πηζ
Σαψoθρ&xε,c,xαι ατ}τ&Σαμoθροixεq. Κα6ειρωc,. ΙΙ Kα6ειριi e[νω x6ρη τoυ Πρωτ6α ιαL aηζ
Στα Κα6ei'ρLα,τηζ Σαμoθριixηq αναφiρoνται πtooεριg Aγ1ιν6ηc xαι απ6ιτηoε ατ6 τoν,t|φαιoπo πρ[αα^γ6ρια xαt
Mεγriλoι θεoi, δυ6 θηλυxoi xαι δυ6 αρoενιxo[.Και τα o- τρtα xoρiτoLα,.toυζ Κα6e|ρoνc,y.αLaLζ Kα6ειρiδεq.
ν6ψατα τoυ αναφt,ρoνταιεiναι Aξiερoq xαι λξιoιt,ρoα oι Κατ& ψια &λλη παρ&δaoηo,Hφαιoτoζ απ6 την Kα-
θηλυxdqθε6τητεq xαι '\ξι.6xeρσoζxα| Kαδμiλoq i1Καoψi'- 6eφol ατoxτηoε μ6νo τoν Kαδμiλo xαι παιδc&τoυ Kαδ-
λoq τα αρoενιι&'.Tο πριilτo oυνθετιx6 &ξιo<xατ& την ερ- μiλoυ εiναι oι K&6ειρoι και oι Κα6eιρiδεq. Σε x&πoια αλ-
λη παρ&δooη αναφtρεπαLωζ 1ιαταγ6μενηαπ6 τη Θρcixη
μηνεiα παλιoτθριυνxαι νεoτi,ρωνoημαiνει &.γιoc,.
Κατ& oυνtτeLατα oν6ψαταAξiερoq, Aξιoxtρoα ιαι A- η μητθρα τιoν Kα6εiρων Aλxωνα xαι Eυρυμdδoντα.Kαι
αλλoιi π&λι ιυq Λ{μνια την xαταγωγi1.
ξιoxt,ρooqεiναι πρooιυνυμiεg των Mεγ&λων θειi:ν xαι 6aι
oν6ψατα τoυq. oι δυ6 θηλυxjq θε6τητεg ταυτiζoνται
ψε
τη Δημητρα xα| ,rην x6pη τηc,Περαεφ6νη.o Aξι6xερooq
πα'υτ[ζεπαιμε τoν Πλoιiτωνα ενιo o Kαδμiλoq 4 . M ια συ ν6Φ' oη
με τoν Eρ-
μη τoν ιθυφαλλιx6. Mε την τα'5πιoη αυπi1 6ριox6ψαoτe oι K&6ειρoι εiναι θε6τητεζ τcoυLργoνται ατ6 την A|*
ατo πεδio των Eλευoινiων μυατηρicυν,αλλοi
μ6νo oυμπε- γυπτo με τoν Kοtδμo πoν tζηoe για μεγ*λo διrioτημα oτη
ραoψαπιx&. Υπ&ρ1oυν oηψαντιxt,q ατooπ&oeιq αν&ψeoα M6μφιδα xαι, '3oτeραατην Tιiρo τηc Φoινixηg. Δεν 61ει
oτα διjo ψυoπ!r1ρια'
πρoαδιoριoτεio αριθμ6ζ 10νζ. oπιooδηπoτe νπ&ρaoυν
Aινι.γψατιι"i1oπωoδτjπoτε eiναι η ταρoυoi,α τoυ ιθυ- Κα6eιρoι πoυ ταρeψ6αLνoυν
πρei'c, στα μυστdρια τη< Mε-
φαλλιxoιi Kαδμiλoυ τoυ φαtνεται να παiζει ι&πoιo ι,διαt- γ.iληq Mητjραq (Ptαq τj Kυ66ληc) δiνoνταζ μια ν6α δι&-

52 53
σταση στην παρ,δoση τoυ θντ]oxoνταθεoιi,
,oαιρηq με διαoτ&oeιc, ^trνiτη€ . o K&δμoq ε[ναι απ6 τoυg μεγ&λoυζ χυνηγoυζ με-
τoυ eiae o oτην Aιγυπτιαxi1 ψυoτηριαιi1ταραδo-
τ&λλιυν xαι Θαλ.αoooπ6ρoq.
ση.
Aυτ6q τoυq φθρνειoτo Aι.γαi.o,e[ναι πρooτ&τηζ τoυζ
,Στη Φoινιx{ μυθoλoγiα6ποrqτην xαταγρ&φeιo Lσ,to- NαLσ,Cαμjταλλα ιαL σ.οη Θ&'}'αooα,eνω η oυo,ια τoνc' ei-
ριx6c,Σαγaoυxι&Θωναq υπαρaoυν oxτcι Κ&6ειρλι πoυ λ6- ναι γoνιμιxιigθε6τητεq.
τoνταL xαι, Δt6oιoυρoι oι oτo[oιe[ναι παιδι& τoυ Σηδix. A- o K&δμoq 6τωc, αρ"r6τe?α}|αLo Πυθαγ6ρα9 61ει την
ν&ψeoα oτoυq oxτιb e|ναι xαι o Aoxληπι6q πoυ oτα Φoι-
ευρ,iτητα να ανατνωρiζeι τoυq υταρaoντeqoε x&θε τ6τo
νιxιι& αναφt,ρeταιψε'πo 6νoψαEoμoιiνoq.
θεo6ζ xαι να ι,νεtaαL ψtoα oτα υπ&ρaoντατλαi,oια'
o γριoτιαν;6qΔαψ&oι,οq αναφtρeιτα εξi1c,o1eτιx&
ψe Tται δθ1τη)ιε aα ψυoτi1ριατηc Mεγ&ληq Mητ6ραq
τoυq Φoiνιx εc,Κα6εtρoυqi8. (P6αq αρaιx& xαι Δ{μητρ αq xατoτιν&) ιαι ταρeψ6dλλει
. o εν BηρυττcΔ Aoxληπι6q oυx eoτ[ Eλλην oυδ! Aι- τα διι& τoυ. oι Κα6eιρoι εiναι δυναμιx6qγoνιμιxθq θε6-
γιjπτιoq, αλλιi τιq επιψcΔριoqΦo[νιξ. Σα8dxιυν γαρ !γ!νε-
τo πα[Eεq oυq Διoaxodρoυq eρμηνε,joυσιxα'ι Κα6εiρoυq o-
τητεζ πoυ υπηρετo'1ντα ψε^γ&}ια μυoττ]ριατηq Mητ6ραζ
Γηq, αλλ* δεν πρ6πeι να ταυτi.ζoν,cα| ψε τη Mητ6ρα Γη.
γδοoe δ9 εγ!νετo επ/ τoιJτoι6 o ΒoμoιJνoq, oν Aoxληπι6ν Kαι παρ&λληλα εiναι θε6τητεq πoυ θ1oυν oγioη με τιζ
ερμηνειjoυoι.
τtγνeq' τα μ6ταΜα )ιαι aτt φalτt&' 6πωζ o τατi:ρα1 πoυq
Eiναι φυoιx6 να τoυψε 6τt oι Δι6oxoυρoιτων Φoινi-
o,Hφαιoτoq,
xων δεν t'aoυν αψeoη oaioη με τoυζ Κα6εtρoυc,των' νη-
oιcirντoυ B.Α. Aιγαioυ.
Mια αι6yα ψαρπυρ[αμπoρεi να tLαζ εξηγηoει την oυ-
,
oi.απων Kα6εiριυν, o Aιo16λoq σ,cην,rηατωδio ..Ko-
6eιρoι>> πoυ γ&Θηιε μιλοiει τtα τoυζ Κα6εi,ρoυq "o,
τηζ Λi-
μνoυ με τoυq oπo[,oυζσυναναστPαφηιαν oι Αργoνα'iτεq 6-
ταν ατo6ι6αoτηιαν eιεi..
Aυτ6 oημαiνει 6τι Κ&6ειpoι i1ταν oι oτενci
μυημ6νoι
oτα Κα6e'i'ρια ψυoτ.i1ρια,τo ιeραπe[o.Eται Κα6εiρoi..i1ταν
τo ιeρατeioτων μυστηριαxιiν τελετoυργι<irν πoυ γiνoνται
eυxαρτtατηζ γηζ ιαι 6τoν τιψ&παιη Mητ6ρα Γη
τlo'"ηu
(Δημητρα. ιαταλiγleι να λ6γεται) ιαι
η ι6ρη τηζ. Στην
τελετoυργiα αντ$, παρeψ6α[νeιxαι η ιδιαiτερη τελετoυρ-
^γi.απoυ θντjoxoντα θeo'3,για πoν oτoio [,aoυψexαι λ-
ναoπαoη. "η,
oπcυoδ{πoτe oι Κ&6eιρoι εiναι Θe6τητεqτηq
γoνιμ6-
τη,ταζ' αλλ& xαι θε6τητεqπoυ 61oυν oaloη
με τη μεταλ-
λoτε1νiα. o 'Hφαπτog, o πατ!ραζ τoυζ eiναι o θε6q τε-

54
ca
H TΙΙΛEΣH T ΩΙ{ My Σ T F{ Ρ ΙΩ1\

H τdλεoη τ.υν μυστηρ[ι'w etναι η ειδιχη τελετη για
την ευκαρτi.α aηζ τηζ.,oπωq ,ι' 6λα τα ψυoπ^\ριατηζ' α\O.
γαιl.,πηπαq Lπ,st xαι oπα Κα6etρα ^γ[νoνπαιδυ6 τελετ6ζ:
ψLα σaLζ αργeq τaυ φθινoπιi'lρου π6πε τoυ γpuαLεπαt 6po-
y"αL|J"Lατην ανοιξη, π6τe π,'υ η 6Po_
xΛ τια να oπetρaνν
γs, etναι αταρα|πηπη για τηv ο.,ρiμαναη τοlν xαρπcbν πηc
γηq, δηλαδη των δημητραxdw.

1. H μJηoη
απαιτo'5νται
Για την τ6λεαητων μυστηρtων μuημJ-
νoι, αλλctη μJηση δενγiνεται oπη δι&ρxειατηG τελετηc.
6λo τo xρ6νo.Tη μ'iηαη την κ&νetαπo-
}Ι μJηαη ^γiνercαι
x.χeιoτtι&πo ιeραπε[o.Και αυπ6 εtναιψια 6αom.fiδιαφo-
6πoυπη μυηoη .r\ν ξια-
ρα απ6 τα Eλευαiνια1ινoτ.fiρια,
νανaα μ6λητη< otιoγtνααqτιoν Eυμoλπιδιbν6ξωατ6 πο
ιεο6.
oι ιερεigτων Kα6εiρων&λλαζανoνoψαπακαι Lπαιρ-
ναν αν&λoγατιυν θειi-tν.Εtγαψε δηλαδηx&πι αν&λ'oyo ψε
αυπ6 τ,:'υ γiνeται xαL σπoυζ γριoτιανo',ιq μoνα1orig. oταν
^γtνeταtx&'τ,lιoζ ψoναγ6q, παiρνει riλλo 6νoμα.
Γενιx& 6λoι οι Εpe[c, 1ιαζ[ λ6γoνταν αναχτoτε}\€ σ τα/'
ιαt o xαΘLναζ aoυc' γι'lρtoτα tφεpe τo 6νoμα τoυ θεo0 πoυ
To Aρoιν6ειo oτη ΣαψoΘραx.η' υπoδυδταν oτην τθλεoη τoυ μυατηρioυ, oν6ψαπα πoυ στην
,Eται
oυc[α \παν επiθετα y\αLaων iδιι,.lντιυν θεδν. υπηρ-

57
xαν oL ιερεi,q'Aξdερoq, Aξι6xeρoα, Aξι6xερooc,xαι !ναq Kα6εiρο.lν.Για να ψτe[ xανενα1 ψLoα oτo ιeρ6ιiπρεπε να
νεoζ πoυ εφερε τo 6νoμα Καδμiλoq, Kοtδμoq,K&oιλoq,
εξαγνιoπεi,,ν, απαλλαγεt απ6 τo 6&ρoqτων αμαρτιιbν τoυ
$ιiδηl:o< { Kαδoriλoq. o Καδμiλoq αναφiρεται,xαι παfq ιboπενα μπoρ6αεινα αxo'3oeιτo λ6γo τoυ θεo6.
δηλαδ{ παιδt, νdog.
Mια μαρτυρtα.γιατην εξομoλ6γηoημαq δiνει o Πλo'j-
παPxoζ oπα <<AτoφΘL^γψατα !\αιalνιx&>>,' 6noυ αναφiρeι
xαρα}LτηρLστιι& πην περiπτοloη πoυ Σταρτι&τη ναυ&ρaoυ
Λιioανδρoυ.Λ6ει λoιπ6ν 6τιx&'πoτε o Λ6oανδρoqτiγγe oπη
Σαμoθριixη^rLαναπιiρει 1ρηoμo'3gιαινα μυηθε[oταΚα-
6ε[ρια. o ιερiαq τη< Σαμoθρ&xηc, Pωπησε τo Δriαανδρo
τoι6 iραν τo ανoψoι6τα,coT|oυδιjπραξε oπη Cιιi1 τoυ. o
Δ.iαανδρoqτoυ 6xανε την εξ{q εριi.lτηoη:<<Πoι6ζτo θ6λει
αυτ6, oι Θεoid εαιi;>> o ιερiαq τoυ απ&νπηoε:<<oιθεoi>>.
Καt o Λiloανδρogτoυ ατ&'ντηoε:<<T6τεπαραψtριoeνα τce-
ραoω xαι θα τα πal αε xεiνoυζ>>.
Tα iδια περiπoυ απoδiδει o Πλoriταρ1oζ ια| ατoν A-
νταλxiδα80,&λλo Σπαρτιατη oτρατηγ6.Δ6ει λoιπ6ν xαL e-
διil 6τι 6ταν o Aνταλxiδα< π{γε να μυηθε[ατη Σαμoθρ&-
)4η'.LαLερωτ{θηxε ατ6 τoν ιeρLα πoιo i1πανπo τρoμερ6-
τερo πoυ δι6πραξεoτη (ωη τoυ, τoυ απ&'νπηoe:<<Aν61ο-l
Aναπαρ&,oταaη
τηc θ6λoυτoυΑρoιν6ειoυ. διατρ&ξeιx&,τι τξτoιo, oι iδιoι oι θεoi τo γνωρiζoυν>>.
To iδιo αxρι6ωc,θdμα o Πλoιiταρ1oq ατo iδιo πoυ 6ι-
Πt.ρα απ6 τoυq πLooερ1gαυτo6c,ιερe[q oπo ιερ6 υπη- ,oταν
6λio81τo απoδiδει xαL σe &γνι,loτoΛ*,xωνα: x&πo-
ρετoιioανxαι ctλλoι.Σημειιilνoυμε 6',;,io ιερ6 των Κα6ei- τ ε x&πoιoq των μυσταγιυγιilν ριitτηαe xαπoto Ι\αιων α πoι6
ρων ηταν παυτ6γρoνα xαι ψαντei.o. e|ναι πo αoe6ioπαπo πoυ j1ει διαπρ&ξειατη (ιo{ τoυ τoυ
Στην κ}ιαoιι{1αργαtoτητα
, η μJηση γιν6τανψloα oτo απ&νπηoe:<<τoξθρoυνoι θεoi>>. Και 6ταν επ6μενε o μυ-
ιερ6 xαι' τeριλ&6αινe τρ[α oτ&δια .goμoλ6γηαη, τo oταγω.γ69x'αLτoυ εiπε: <<εiναι απ6λυτη αν&^γxη να μιλ{-
θρoνιoμ6 xαι τ!λoq την ατaιαλυΦη 'η,τηq oεi'o,,iαtη;,"ou σετε>>, oΣταρπ$'πη< ριJ.lτηαε:<<Σεπoι6ν τρLτει να μιλ{-
υτερ6ατιιo'3 x6oψoυτων θεcδν,τo ν6ημα τηq
ζωii, την σω' σε oαq i1 oπo Θε6;>> Kαι 6παν o μυσταγωγ6ζ τoυ εi'-
6ννoιατηc δημιoυργiαq'
πε <<Στo Θε6>>,o Σταρτt&τηζ τoυ εiπε: <<T6τε παραψ6ρι-
oε να τερ&'oιυ>>. oι μαρτυρiεq αυτ!ζ 6e6αιιbνoυν6τι η μ'1-
ηoη &ργιζe με την εξoμoλ6γηoη.
2 . H εξο μo λ 6 γ η αη εξoμoλoγoιiνταν τα ανoψi1ψαπαaoυζ 1ια,ι
oι υπoι{.ldφιoι
oι ιeρe[gtτρεπε να πoυζ εξαγνiαoυν, να eξαoφα}'iooυντη
ΙΙ εξoμoλ6γηoη γινoταν στην εiooδo τoυ ναoιj
των oυ^γγιbρηod τoυq ενιilπιoν των θειbν. K&τι ανd'λoγoπoυ

58
59
τoυg αιoλoυθa'3oε o θρoνιoμ6g. Oι ανθριυπoι εxεiνηq τηg
eπoγfiξ, πioπευαν oτι o ανΘpωπoq περι6αλλ6παν απo πλiγ
θoζ xαιι,lν πνευμ&τιυν, πoυ δjαμευαν την .{,,υ1ηaoυ
'|αL
δεν την αφηναν να δει ao φωζ πηq αγι6πηταζ >|.αL αι6ψα
πιo πoλJ την εμπoδiζoυν να ανt6et σaoν υτceΡ6απιx6xo-
σμo τιoν Θedlν, απ, t,πoυ ε[aε απoqπαoθε| xαι πλανηθε[
ατην ιiλη. Για να περαoει ατη μιiηαη dπρεπε ν, απαλλα-
^γei.απ6 αυπd" πα xαι& πιευψαaα. ΚαL αυπ6 πo τεπbaαt_
ναν με ψt& oεφ& τελετoυργιχLq πpαξειq, εξoρκιoψoυq ιαι
oυψ6o}'ueq τρ&ξειζ,.
Mετ& τoυg xαΘαρψo'3c,αν!6αζαν τo μυo'jμενo αε ειδι-
x6 θρ6νo (απo 6τoυ 6^γα[νεtια.L ao θρoνιoμ6q) πoν σπεφα-
νωναν ψε oπeφ&νι ε}ιαq xαι τoυ περνo.iααν μια x6ιxcνη
παtνtα, aην oπoια θα jφερνε 1ιαζ[ πoυ o, 6λη τoυ τη (cυη,
δεiγμα 6πι πtραoeατη μ0ηoητων Kα6εiριυν.
,Υατερα
αρa|ζoυν γiριυ τoυ τελετoυργiχoυg aoρoυq.
πoυ εiναι tιανo[ να διιi'l1νoυν aα xακ& τ,νe13ψαaα.oι 1oρoi
.|ταν xυxλιxot ιαι υπ6 τoυq η1oυq μoυ-
τηc θ6λοu τo'ι APoιν6ειoυ(3oq αι. π.Χ.).
Tμημα τη< δαxlLoψ"ri,ι.ric, φυoιι& ^γtνoνπαν ,Hταν
oιιi1q ιαι μυoτηριαxιbν τραγoυδιιbν. 6)'α Lνα πλ6γ-
γ[νeπαt α$,ψeοα ψε aoυc N?Lσ.LLανo6c,με την εξoμoλoγηcη. ψα απoπΡeτπιxi1< ψα^γεLαζ' Tcoυ δεν γνωρiζoυψε τ6oη ι'lρα
()ι ιερεiq τ,'υq ακ&γγελναν ευxdq y.αL Ly'αναν δεηαειg
για xρατc''υoε.
νσ. συτNωΡ.ηθο'iν
oι ανομiεg aoυξ,.'aσo πι6 6αθεα i1τανη o υπoι|.,ηφιoζτηζ μljηστj( πρθπει να ζα)'tζδπαν μ6αα
εξoμoλ6γηαητl'oo rub πo}'υλυτριυν6τανo αν()ρaπoqαπa o' αυπ6 τo xλiμα aoρoil, μoυαιxη< ψυσa\ΡLαιιbν τPα-
'(αL
πo 6αρoζ, το-lν ανoμιιilν τoυ. Tελιx& φαi.νεται να πειθ6ταν 6πt ε[ye xαΘαρtoπεL
γoυδιιbν.
Tην εξομoλ6γηση την εxανe ειδcxoq ιερtαq πoυ λεγ6- απ6 τo 6αρoq πων xαιων πνευμd,των ιαι eLγε Lπαι ανα-
παν Κ6η< η Koiη<. Στo λεξιx6 ΣoJδα y'αι.σaη λdξη Kοi- σε μια νLαζωi1'
γεννηθεi
ηc αναφiρει <ΙερεJq Καlelpalν, o xα()αi.ρι,lνφaνtα>>.

4 ' ΙΙ xυρια μJ η oη
3 . Καθ αρμo i x αι θρ ο ν ι σμ 6 ζ
Mετ& την εξoμoλ6γηoη )(αL 1'oυζ xαθαρψo'3c,o υπoι{,,f-
0 ωπαλλαγμtνoqαπ6 το 6&ρoζ,των ανοψιdlντoυ υπO- φιog περνo,iσε στην xαθαντ6 μJηαη.
Φηφ,o,,^για1ι'νηαηπερνo'iαε στo εσωτερν.6 τoυ ναoυ, 6- o μ0oτη< eιαα^γeιτoν δ6xιμo ττLατLα μυηαη στoν υ-
πou γiνoνταν oι xαθαρμoi..Σπα Κα6εi,ρια τoυq ιαΘαρψo'3q περ6ατιx6 x6oψo τιυν πνευμd,πων y"α.Lτων θειilν. Eξηγo6-

60 61
σαν σπo δ6xιμo 6τι η .{,,υ1{τoυ {1τανπνε')μα πoυ ατooτd'-
σ,Cηγ'eαπ6 τoυζ θεo'jq, μπερδεJτηxε στην υλη xαι απo-
πλανηθηxε. Ι{ ι|,,υxη,6μιoq,εbαι πνε'iμα xαt πρLπeιναξα-
να6ρε[τo δρ6μo aηζ y.αLνα ξανατ&ρει τη θ6oη τηζ στoν
υπερ6ατιx6 ι6o1ιo τιυν θειiν >LαLπων πνευμdτι,.lν.Aλλ& για
να ξανα6ρei το δρ6μ.oπηc aρeιαζεται μεγαλη τρooπαθεα'
Δεν γνωρiζouμετι αxρι6ωζ,6λεγαν.Στα ελληνιx& μυ-
oπi1ριαυπdρxαν τ6οoεριg 6αΘψo|μ6ηoηc. Στα Aιγυπτια-
x& ^γαπα oπo(α e[ψαoπεπεριoo6τepoπληρoφoρημjνoιoι
6αθψo[μiηoηc i1πανεττ& xru δυ6αx6ψα ^γιαιeiνoυq πoυ
t,φπαναν oτην τελει6aηaα',πoυe[^1αν oριoπtι&6ρe[τo δρ6-
μo τoυζ xαι ενιi-lνoντανπι&'με τoν υτερ6ατιx6x6αμo. Ei-
ναt αυτo[πoυ αναχηρ,jααoντανγιot τoυ leoυ. .Ξ
Tα π$ τdλεια xe[ψεναμ6ηoη< ατα Aιγυπτιαια ψυ- r

oπ"i1ρtαεi'ιαι τα λεγ6μενα Ερμητιxιi Κεiμενα πoυ oδηγoιi- 3
r<
σαν aoν &νθρωπoωζ τoν 9o 6αΘψ6μJηoηc. Τα Bρμητι- .ιJ
F
xi Κε[μενα e[ναι απ6δooηατα ελληνιι&" των xειμ6νωνπoυ a
e[γ.ανγραφεi ατην tερατιxi1τ?αφi >ιαL.cα μετ6φερεoτην
ελληνιxη γλιbααα (λ6, xαι 6aι τα 1ιετtφρα- ι.
"α μετjφερε Lο

α
αε) o τελευταioq μεγαλoq ψνoπηgτηζ Aιγυπτιαu'!< Σo-
φiαq,o Mανdθωναgμε τη 6o{θεLαaoυ tερoφ&ντη τηζ E- F
λευα[ναg Tιμ6θεoυ.
trδιi 1ρει&ζoνπαtκ&πoιεg ιδιαiτερεqδιευxρινiαειg.oι
μεγ&λoι μιioτεq τιυν ελληνιxιilν μυoτηρiιoν o oρφι|αq, o
Φερεx6δηc,o Eπιμενiδηζ γ'αLo Πυθαγ6ραq,(xαt δεν € , &-
ζιo ψαζ[τoν Kαδμo πoυ εiναι ψtγ,οτoc'μιiατη< των Aιγυ-
ππιαx,λν μυoτηρiων, επειδη δεν γνωρiζoυμε πoλλα τPατ-
1ιαπα γt, αυτ6ν)πηγαν oτην Aiγυπτo.
o Φερεx,jδη1 ψ&}ιιoτα,πoυ εiναι xαt δ&oιαλoζ πo|)
Πυθαγδρα, πoυ ε[πε 6τt την τdλεια γνιi.lαη0α την ε'3ριoιe
oτην Aiγυπτo. Και o Πυθαγ6ραζ τcητειω tγwe ψ&λιoτα
μ6γαq πρωθιερtαq'δηλαδη γι69 τoυ θεoιj.o Πυθαγ6ραq
αυνdθιζε να λ6ει 6τt !r1ταν.γι6qτclυ Aπ6λλωνα, τoυ Tπeρ-
66ρeιoυμ&λιoτα Aπ6λλωνα.

62
Tα ελληνιxd ψυoτi1ριαL6ριoxανoυμπλ{ρωμα oπα At- o Πυθαγ6ραq etγε πεi πωζ 6λoι oι θεoi τoυ x6αμoυ
παγι6oμιoυ πνει1μα-
γυπτιαι&. τoυ ^i1παν πρoωθημθνα απ6 ιαθe &ποι|,iη.Και o !παν Lxφραση.τoυiδιoυ ενιαioυ xαι
Φερεxιiδη<xαt o Επιψeνiδη<61ι μ6νo πηγαν oτην Aiγυ- io,,, i\o.i.6πι,c τo ιατα.γρ&φoυν aα Ερμητιxd' xε[με.
"ou. Eλληνιx&.
πτo, αλλ& επjμειναν να π&ει eιε[ xαL o Πυθαγ6ραq. να' στη μoρφη πoυ δ6θηxαν ατα
Aπo ψι& dλλη ιiπoιpη τιbρα. Tα Eλληνιx& μυoτ{ρια Σε'μια.πρooφιilνηαηπρoζ τoυζ μυημ6νoυqπoυ υπ&'ρ.
τo xαπαγρ&φoυν
εi'ναt&.ψεoαε,ξαρτωψενααπ6 τα Arγυππιαx&. o Πυθαγ6- aει o' αυπ6 τoυ oι oημερινoi ερευνητθq
y'1ταντ6λειog ιαι εtναι xεiμενo τoυ υτ&pγει oτιq
ραq 6παν π{γε oτην Aiγυπτo (529 π.Χ.) .in.εl.ιo τι,-lννεxρ<i.lν>>
μ'ioτηc των Eλληνιxιilν μυατηρiιoν. oι Aιγιiπτιoι τoν t,. Πυραμiδεq ouoφ!ρou"oιτα εξiβ λ6για: <Ω! τυφλ{ Φ,xi.
xαναν αψtoι'lq δeιπ6 xαι πoν ανξ6αoαν oπo αξtωψα..Εoυ oπλiooυ με τoν πυρα6 των μυστηρiωνxαι σaη νυ^ιaαaηζ.
τη θειxη ι|.lυ1η
μεγιiλoυ πρωθιερ6αψf,oαoe 4 aρ6νια. oταν ιαπt}'α6e την TΙζ θα αναxαλιiι}ειg τo διπλ6 σoυ φωζ,
Aiγυπτo o Καψ6υoηc (525 π'X.) o Πυθαγ6ρα<i1πανxι6- oo,. Axoλoiθηoε τo θεii6 αoυ oδηγ6 xι o 0εtx6c,oδηγ6q
λαq πριυθιερLαc,τηc Aιγι1πτoυ. }Ι μ6ηoη oτoυζ &λλoυζ αg γiνει τo πνε,iμα ooυ. Aυτ6ζ xραπεi.τo xλειδi των υ*
πLooeριq6αΘψoυc, θγινε πoλιi oi.lντoψα,παρ6λo πoυ στην n&ρLε,'u, 6oεc'iζηoec, xαι 6oε9θα ζηαειq>. Aυτ6 αιρι6ωζ,
τραxτιι{1 τoυ Aιγ6πτιoυ tερατei,oυ oι δυ6 πελeυτα|oι6αθ- x&νει xαι o μ,ioτη<των Kα6ειρiων. Παiρνει την απoπλα-
μoi μ'iηoη< i1παν πoλυ δ6αxoλη. o Πυθαγi,ραq μυ{θηxε νημθνη ι|.lυ1ηoτη τη xαL τηq φωτ|ζει τo δρ6μo πρoζ τoν
τρωτα oπα Κα6εi,ρια ψυoπi1ριαxαι αντ& εiναι η 6αoη πoυ υπερ6απιι6 x6oψo'
6παν τ&eι oτην Aiγυπτo. Για να φπ&.oειεxe| Laει να x&νeι αx6ψα πoλιi δρ6μo.
Mιιi *λλη παρατi1ρηoηπolρα.,oταν o M6γαq Aλ6ξαν- Aλλοi τηq δ,i1,ε. τo δρ6μo.Kαι o μυημ6νoqτιiρα τρtτeι
δρoqtφταoε ατην Aiγυπ πo τ.Ιργeατo Mαντεio τoυ Aμμω- να τoν αxoλoυθτjoειμε τη διxη τoυ θ6ληoη xαL ατoφασL-
να*Δi,αoπην 6αoη πoυ Σ[6α η Σioυα. o M6γαq Aλ6ξαν- oπιι6πηπα.
δρoq {ταν μυημθνoqoτα Κα6e|ρια ψνoτi1ρια.H μητ6ρα o M6γ"q Aλ6ξανδρoqμJατηc των Kα6ειρiων, αλλοi
τoυ oλυμπι&δα εi'γeγiνει ι6ρεια τιυν Kα6ειρiων. Kαι εxεi xαι o Πυθα.γ6ραc,eτioη( μliατηq τιυν Kα6ειρi"ων6φταoων
μciλιoτα τη γνιi:ριoεo Φiλιππoq B, τηc Mαxεδoνiαg. Πα. να γiνoυνγιoi τιυν θειi,lνατην Aiγυπτo. F,tναιι&'τι πoυ δεi-
ρoυot&oπηxe λoιπ6ν oτoυq ιερεiq τoυ Aμμιυνα-Δiq, πoυ η- χνει τo ν6ημα τηq μriηoηq των Kα6ειρiιυν.
ταν παυπ6aρoναy'α|φ'iλαxεg των μυστηρtωνxαι aoυζ φα. Σπα Κα6ei'ρια 6τωζ ιαt ατα &λλα μυoτ{ρια τoυ Eλ-
νθρωoε 6πι i1τανμυημθνoqoτα Κα6e|ρια. oι ιερεiqπoυ εi- λαδιxoιi xαι Aι.γαtαxo'i1ιi.lρoυ ei.γαψεμiηoη ψLγρι π.εταρ-
,oταν
xαν να x&νoυν με θνα xoσιLo^ιαaαιτητ{δεν δioταoαν να τoυ 6αθμo'i. o Πυθαγ6ραqθα γυρiαει τελιx& oτoν
τoν μυτ]ooυνγρiγoρα-γρΛτoρo oτoυq &λλoυq6αθψoυqxαι" ,,o, τoν μεγιiλωσe' σaη Σriμo oτην Eλλ&δα ιαι'3-
"6,., σaoν Kρ6τι,lνα ντυμθνoq τo τoυ
να τoν αναιηρυξoυνγι6 τoυ Aμμ<,.lνα-Δiα.Καπaη ξτoι e!ι- σaerlα φι,lπooτ€ φ ανo ,.γιob
χε αναχηρυχθεi,xαt o Πυθαγ6ραCγι6g τoυ Υπερ66ρειουA- τoυ θεoιi, 0α ταρt,ψ6eιμε τη δriναμη πoυ τoυ eξαoφ&)ιιζe
π6λλι,.lνα.oι μυημ6νoιoτα Κα6ei'ρια ψτoρo'3oαν&lετα να o 6αΘψ6c'πoυ, π6oo oτην Eλευo[να 6oo xαι ατoυζ Δελ-
Aυ-
αυνε1iαoυνoτα μυoτηρLα,tηζAιγ'1πτoυ xαι τι6 eιδιια oτα φou,,λα, oτη Δωδcbνη' τtα να ανανειboει-ταμυoττ]ρια.
π6 ξxανexαι o K&δμoq παλι6τερα, αλλri xαι o oρφLαq oe
μυατ{ρια τoυ Aμμωνα πoυ θγινε Aμμωναq-Δ|αq^γιατoνq
Eλληνεq. oυνj1εια.

64 65
ττ ι a I
c.
- fi τε^εσ η των μυστηρι(')ν

Δεν j1oυμε τ|αv'Lασυγχεχριμ6νη ψαΡτυPιατW πην aξ-
,oλεq
λεoη των μυστηρiων. oι μαρτυρiεζπoυ υπ6ιρχ0υνεi-
ναL 6τL aα Κα6εi.ρια ψυστιPLα εiναι ψια yLανoνL>ι"i|
τe-
'|αL
λετoυργiα γoνιμιχiζ μιμητιχηζ tLατeιαζ' σ'tα τ|λα[σLα'τcoυ
γiνoνταν ιαL σ.cην Eλευoiνα. Και 1ι, αυπ6 τα'3τtζαν π|ζ
θε6τητεqπoυ τιμo'iνταLσ,GαΚα6etφα ψe αυτLgτιq Eλευ-
o[ναq,την Aξiερo με τη Δημη,cPα' την Aξιoxeρoαμε την
Περoεφ6νη, τoν Aξι6ιερσo με τoν Aδη. Περιoαε6ει 6μιυ1
f,ναqτLπαρπoζ _ o Kαδμiλoq { Kααμiλo< πoυ πρooδιo-
ρtζeπαιστιζ μαρτυρiεζ ωq Eρμic. Kι, 6μιυq oι μαρτυρiεq
αυτθq δ.ενμπoρoιiν να oταθo'jν ατ6}'υτα. LΙ παρ€ψ6αoη ψt-
σα στην πριiτη τριαδα Aξi,eρoc,,Aξι6*ερoα xαι Aξι6xeρ-
ooq νπ&ργeιxαι o Kαδμiλoq πoυ διαφoρoπoιεiτα Eλευoi-
νια απ6 τα Κα6ei,ρια.
Tα oν6ψατατων θεoττjτωντων Kα6ειρiων εiναι πρo-
oωνυμiεq ιαι 6γt oν6ψατα των θε<i.lν. Kαι μπoρoliν να
πρooδιoρiζoυνoπoιαδτ]πoτεΘe6τητα.To Aξιo< oηψαiνeια-
τLoζ ιαL δυνατ6qψαζ[, x&τι oαν αντ&,πoυ εννoo'lμe6ταν
oτα τ}'αi'otαπoυ x?LσπLα.νιoμo$ λ6με Παντoκρ&πaη, Πα-
ναytαι.λ'τ'
Σε ετρoυαxιιi1 αγγercγpαφi,αoι Κα6eιρoι παρoυoι&ζo-
νταL σe μoρφi τoν Laeι τρα.γψατιxα μεγοtλη oηψαoiα 1ια
την τ6λεoη των Kα6εiρων. oι Eτρo'iαxoι ei,γαντ&ντα
oτεν6g oγ[,oeι1με τoυζ Πελαoγoιlq. Kαι oι Πελααγoi πoυ
Ξ) εxδιιil1θηxαν τελι:t,d,ατ6 πην περιoγfi τηg Πελoπoννηαoυ
ι απ6 πην επiθεoη το.lνπoλεμιxιi.lνoμιiδων το.lνΛυxα6νων,
τιυν Aρxriδιυνχαι των Aζ&νι,.tνμε αρ1ηγ6 τo 1\υι&oνα Θα
xαπαφ'51oυνxoντ&,oτoυq Eτρo'3aιoυc' εxτ6q απ6 δυ6 μr
xρ6τeρeqoμ&δεq Πελαoγιi.tν πoυ ετιαπαoτ&θηxαν oτην
Kρi.η σ1ην A. Kιiπρo. Aν 61oυν6&oη πα 6oα λjει o
Θαναrog τoυ νε6τερoυτιυν Kα6εiρων απ6 τα δυo αδdλφια 'LαL
τoυ. Hρ6δoτoq 6τι πα Κα6e[φα {ταν Πελαo.γιx&82τ6τe oι πα-
(Παρdaτααη
ραoτ&,oeιgτων Eτρoυoxιxcbν αγγεiων θ1oυν πραγψατιx&
επi xατ6πqρoυ)

67
oυσLασa|ι6περιεχ6μενo.Στo ετρoυαιιx6 αγγε[ooι Κ&6ει- x6νεq61oυνoat,oημε τηντ6λεoητιυν.Kα6ειρiων. o Kαδ-
Mι&
αναoπαtνeπαι.
ρoι εtναt τρei,g'Και αx6ψα oτην ταρ&,oταoηδεν μoιriζoυν ;λ;; ;ff". , ι1,η-"λ" θ.6c',o, πe)'rι&'
λ"ιψ" noρooτooη oe α.γγei,o,ατ6-πα λεγ6μενα
ψε ιανtνα Θε6. Eiναι νdoι. o νε6τερoqε[ναι αoφα},ιbgo ξ:9*ρΥ-
Kαδμiλoq. oι δυ6 μεγαλιiτερoι ταραoτtxoν,ναL.σao νε6τε- oi6 ,ερ6τωνΚα6εLρων στη Θη6α.E-
Mιοt οtλλη παρoioταση πoυq τρeiq Κα6etρoυc,
".a "φιρλ.."o, tναg"oΚi6e''ρo,, ξαπλιυμjνog πoν φop&.ει
ε.i, ,.,o,Ιζ. παl,
ρo. ψe 6ρ|- '
σxe,cαLoτo πtoι'ι μ6ρoqεν6q επρoυoxιιo'3xαθρdπτη. Eδιil oτLψψα ιαι xρατ&ει oπo γLρι x&νΘαρo.Δiπλα τoυ oπixeι
oι δυ6 μεγαλιiτερoι Κα6eιρoι (αδελφoi τoυ νε6τερoυ) πα- Ξ*.,.oιεiμ. o.,o16η.Πoii,". xραotατ6μεγ&λo"P_!:iP"
Κα6ε-
,.ρo,,ιμωo, ,,, γ'μio.. τoν x*νθαρoτoυ μεγ&λoυ
ξνα ψιxρ6παι-
xραoi,.e'tναι
ρJ,. ιi."& "o, ,ρo"ηρo ψe,τo xαι
bι ,,.i,, ατ6 πoν onoio γp&φ,ταιη λ6ξη Πρατ6λαoq
.γνuα.,x',,i,α τανω απ6
lAτεlι ω λiψ"-",'ι τLρα υταρa,.'μ," μoρφi
onoLounλργα.
.Mi"o< 6uoμo Κρατεtα xαι Lναqγενειoφ6-
"ηo' ",- oe ερωτιx6o'iμπλεγμα.Eiναι μια
oo,,ou"ρoc o
o,μ6or..",jταρ&.oταoηπoυ taeι oγξ,oημε τα μυ-
ααφαλιilc,
o"iρ.o. ι"6 6νιooηπoυ aτLρψατo,ζτoυ Miτoυ με τη
"η,
δ,iναμητηc i{ρriτειαg-γεννιθταιo μιxρ6qΠρα-
^γuuλ,',to
E(ναι τo.μυoττjριo (ωτlc τoυ ατoια},bπτeται
"6l.oo.. "η<H ατ6 πηνL-
μ; ;η; τθλεoη",,,μ,oiηρiων. Lω\ 6.γαi.νeι
νωση τoυ αρσενιx,oυ ιαL πoυ θηλυxo6.
Κα6eιριαx6 α1^1ei'o'
λ,.6 αυτ6q πκ, ταραoπ&'oειg, 61αLνet6τι πα Κα6εtρια
(MoυceioAfuνιllν)
ατ6'πα Eλευαiνια,πα.
γενιx&θ1oυνoημαντιx6gδιαφoρ6q
ρoυoιαζoνπαιμε φτεριi xαι επoιψ&ζoν1α| να θυoιd,αoυν
τo ,6λo ,.o,.o"o 6λΘo,,xα| aα δυ6μυoττ]ριαeLγανγα 6ααη
νε6τερoαδελφ6,τoν Kαδμiλo. oι μεγαλ.iτερoιαδελφoi6- ;;,. ;η γoνιμιxημιμητιxη ψα1etyπoυ γιν6τανψε oxoπ6
.γtνια ιαι
1oυν εδc{.l να φθρoυντην πoλυπ6θητη 6ρo1η πoυ εiναι ανατy.α.Lα τLα.
φαiνεταινα φoρctνεoιoι5φo{ μαντ{-
λι oτo ιeφ&}ιι.Πιiνω απ6 τα ιεφ&}'ια πoυqυτ&ρaeιξνα την ευχαρπ[α πηc,τηζ'
orttια πoυ δηλιilνειημιoθληνoxαι ξνα eφτ&xτινoαoτ[,ρι' Στην Eλευoiνα η τ6λεoη τωγ μυστηριων, τα 0ρωμε-
τηζ
Και τα δυ6εiναι ψνoπηραι& a'3ψ6oλα. oι δυ6μεγιiλoι α- να τ]ταν η αναταρ&.oτασητoυ μ0θoυ πηζ αταΙωτηζ
δελφoi ψe τα φτερ& επoιψαζoνταLτLα '..ηθυαiα ενιi.l ο μι- Π.ρo.φ6,η<, τηc ι6ρηc τη< Δημητραq ατ6 τoν Πλo0τω-
θα
xρ6q o Kαδμiλoq, ['aeι α.γιαλι&oα τoυg δυ6 μεγ&λoυq. uo,.,τo, o,μ6oλ(u, την ταφη πoυ 'oπ6ρoυστη γη πoυ
oπo
Σε 6να &λλo ετρoυoιιxil α.γ^γεi,o[,aoυψeνεxρ6 τoν 6}''αaπi1oeιγ.,,o διilαει τη νθα ζωη. Δεν θ1ει αναφoρα
Kαδμiλo, τα δυ6 αδ6λφια τoυ να παραoτlxoυν δiπλα τoυ η Δ{μητρατηνx6ρητηc τηνΠεραεφ6νη.
"', "λa""ηoε
Στα Κα6e|ρiooημ,,,".,6 oι dρωτεgτηζ Δη-
ταLζoυν
xαι τ&νι'l ατ6 τo νεxρ6 o Eρμic ψe πo xαPαxτηριoτιx6 'iootoνo ρ6λo
πoυ oxo'3φoxαt τη ψα^γιxi1τoυρ&6δo εγ^γtζeιπo νeιρ6 για μητραζ με τoν ατ6 τoυc,oπoioυζ γεννηθηxε .o
να τoν αναoτ{ρet' Biναι φανερo6τt xαι oι τρelq αυτt'g eι- Ιiλ"ι""... Στo xα6εtpιx6 α.γγeio τoυ υπ&.ργeιoτo Moυoεio

68 69
x6oμo
τηq Aθiναζ oι tρωτεgτηq Δiμητραc (ΚPατeιαc)με τoν η ερωτευμθνηΙoταρ xαt aoν φθρνειιαι τ&}'ι oτoν
αρoeνιx6Miτo δiνoυντoν Πρατ6λαoφανερ&'
αρoeνtκ6πoυ r.αL στη ζωτ]. Περιoo6περo θυμiζει τoν Aδωνη, αλλ& με
e|ναto Πλo'jτoq. Eδοl η ιeρoγαψi'α,πoυ απoτελεt τo xo- ιατι'ιζ παραλλαγμ6νη την ιoτoρi,α.Coυ',to μ6θo τoυ.
ρ$φωμα τoυ μυστηρioυoτην Eλευoiνα ιαι.γiνeται αν&ψe- To ποlζ αxρt6ωc, παρeψ6αtνειo θ&νατo6 ιαι η αν&"-
σα στην Περoεφ6νη ιαL σ.co\tΠλoιiτωνα, πoυ θα διi.loει σ,ναση τoυ Kαδμiλoυ μθoα oτην τθλεoη των μυoτηρiων
,oμιoq
qe}'ιι& τoν Πλo6τo γi,νeται με την [δια τη Mεγriλη Mη- τηc Σαμoθρ&xηc δεν τo γνωρiζoυμε. αυπ6 αιρι6ιbq
τLρα πoυ πoλλoi την ταυτ'ιξoυνμε τη Δημητρα. δiνει xαι τo ν6ημα των Kα6eιρiιoν. Χιυρiq αυτi1 την πα-
,E1oυμε εiναι o
λoιπ6ν δυ6 φιioειq των μυστηρiοlν πoυ πρ6- ρLψ6αoηδεν θα μλo6ααμε ^γιαΚα6ε|ρια,Κ&6ειρoι
πει να ενoπoιo6νταιoτα .γeνιxατ\α[oια τη4 επioημηg τε- Kαδμiλoq xαι oι δυ6 αδελφoi τoυ πoυ σe
υπcilρ1oυν α.ττeLo-
λeπoυρ^γ[αq των Kα6ειρiιυν. o θαναπoζ ιαt η αναoταoη .γραφ,ιεζ,'
τoυ Kαδμiλoυ εiναι oτην oυo,ιαψεταφoρατηc ιoτoρtαqτoυ oπωαδ{πoτε δεν θ1oυμε εδιi.lπραγμαπιxi1θυo[α6τ<ιq
,ooιρη. ,o-
Aυτ6 υπooτηρiζoυνxαι oi1ψeραoL|'νσaLyLLσπ6q. "γLνeταιqτα ταλι6πeρα aρoνια με τη θυoiα τoυ λεγ6μενoυ
,ooιριq ,Ιoιδαq i<oπαρo6αoιλι&> δηλαδτ]τoυ ν6oυπoυ 6πρεπε να θυoιαoτεi
βωζ o i.ταν o6ζυγoq τηζ αδελφ{<τoυ πoυ
ε[ναι η πρooι'lπoτotηση τηζ Mητ6ραq Γη4 ατα Arγυπτια- αφo'3ζo'3oε Lντoνα αεξoυαλιxd ζ,i μ' την ι6ρεια τcoυeι-
,oαιρη πρoαιυπo,}oεττ) Υ1, cboτε η ανπριιi1 δ,iναμη να περαoeι
xιi δεδoμ6να.Toν πoν ox6πιοoεo αδελφ6gτoυ Σετ
(Tυφιi.lναqoτα ελληνιx α) τoυ τoν ιoψψ&τιαoε ιαι ox6ρ- στη γη πρoxειμ6νoυνα ενιoa$oeιτη γoνιμ6τητ& τηc.ΤΙρ6-
τΕLσe πα ιoψψ&πια τoυ. Toν ανtoτηoε η αιiζυγoq ιαι αδελ- Υ"εLπα,Lγια oυμ6oλιι\ τρ&ξη πoυ ε|ναι αoφαλιbqμια δια-
φ{ τoυ τLανα γiνει ατo τ6λoqxριτηζ τoυ K&τω K6oμoυ. φoρ,",'$ πραxτιιi1 απ6 τη oυνηθιζ6μενη στα μυoτ{ρια
T|πoπε ατ' αυτ&,δεν υπιiρ1oυνστoν Kαδμiλo. τη< Kυ6jλη ζ' iι Pιαζ oτη M. Aotα, 6πoυ Lπρeτε y! ou'-
Toν Kαδμiλo τoν θυoι&ζoυντcι αδθλφιατoυ xαι μ&λι- τoευνoυ1iζoνται&νθρ<υπoι σ,cη Mεγ*-
αντt να θυαιd,ζoντα'|
oτα τελετoυρ.γικ&'6πωq'φαiνεται στην αναταρ&'oτασητoυ λη Mητ6ρα . Σqα Κα6εiρια η 6λη πραιτιιi1γ[νεται oυμ-
,oλα 6oλιx{ πραξη.oι αδελφoiτoυ Καδμiλoυ, των oπoiων τα
eπρoυoιιιaiι xαΘρLττη. δεi1νoυν 6τι τρ6κeιται 1ια
τελετoυργιxi1 xαι 6γι φυotκi1θυoiα. Δεν πρ6πει να τoν oν6ψαταδεν αναφθρoνταt,ι&,νoυν μι& oυμ6oλιx{ θυoiα.
,oταν Κα'ι υoτeρα απ,6 ξνα δι&oτημα o <<νεxρ6g> αναoπα[νeπαι
oxoτιj:νoυν πρα"γψατιι&. πoν αναoqαi,νειo Eρμ{< τo
τoυ Eρμη. H αναoπαoητρLπel, να.γi-
oιJ.lματoυ δεν 61ει xαψια 6}'&6η, xανξνα αημ&δι πoυ να με τη μαγιχi1ρ&6δo
θυμiζει Θυoi,α.Moι&ζει ατ}'& oα να xoιψ&,ταιxαι ψ&}ιoτα νεπαι boπε,ρααπ6 πρεi,qημθρεc,6πωζ τoυ Aδοrνη, τoυ Aτ-
γαλ{νια. aη xαL φυotι&. NαL πoυ Xριατo6 σπα. x?LσaLανιι& ψνoπ.i1.
tΙ παραoταση στo αγ^γε[oδεi1νει 6πι πoν αναoταi,νειo PLα 1ηζ παφηζ lι'αL πηζ Aναoπαoηc, πoυ τελoι}νται xαΘe
τoν μe τo ψα"γιι6 τoυ ρα6δL.Καπ' αρ-
Eρμηc α"γ.γ[ζoνπαc, 1ρ6νo oτη δι&ρxεια τηc Mεγ&ληq E6δoμ&δαq.
1τjν oημαiνει τελbτoυργιx! τρ&ξη. Kαι η παρoυoi,α τoυ Tα 1ριoτιανιx& ψυoτ$1ριαπρLτet να 61oυν παρει παρα
Eρμi μoc απoμαxριiνειαπ6 τoν,ooιρη. πoλλοt απ6 πα Κα6etρια. Στα Eλευαiνια δεν θ1oυμε τo
oπιoαδ{πoτe πρ6xeιται για τελετoυρ^γιι!πρ&ξη ανα- <<θντjoxoντα θε6>>.Mπoρε[ να Laoυψεπoλλιi oπoιaelα τoυ
παρ&oπαoη<εν6g <<θντ]αxoντoζ θεoιj>>αλλ& δεν θυμiζει τoν τελετoυργιxo6τoυζ oτην Aν&oταση των Xριoτιανιi.lν,αλ-
Tαμμo6ζ πoυ ιατε6αiνει ατoν Κατω K6oμo xαt πη.γαi,νet λιt δεν d1oυμε παρ6νπατoν <<θντjoxoντα θε6>>,aoν αPσe-

70 7t
νιx6 θε6! Ι{ απαγιυγη τηq Περσεφ6νη<απ6 τoν Πλo,jτο-l-
να δεν eγεt αυπ6 τo δραματιx6 oτotγε[o.Eiναι xιiτι &λλo.
Kαταληγoυμε λoιπ6ν oτo αυμπθραiψo 6τι oτα Κα6e|tρια
εlxαψεδυ6παρ&λληλεq
τελετoυργiεq:
τηc ψεγ&ληc
Mη-
πtραq ατ6 τη ψι& xαL τoυ Kαδμiλoυ on6' iλl.η.-Σ'η,
τρωτη τeλeτoυργtαπoυ αφoρ&' τη Mεγciλη"ηu
i{ητ6ρα .i1oυ-
ψe ψLα"ιoaoρ[α ταρ6p"otαμε εxeiνη τι,rν Eλευαι,l,,,λo,
xατd''i11ει oτoν ιeρ1.,
γ&ψo τηc Aρμoνlαq με τoν Koiδμo.
To αντ[oτoιxoσ1α Eλευoiνια e[ναι ιερoγαψtα,,o,
η γ.,6-
ταν o'ιψ6oλm&απ6 τoν ιερoφdν,τη)|'αLπην ωραι6τερηA-
θηνα|αΠαρθdνα πoυ απ6 την τdλεαη ,ν6,,,μυατηρioυ
ωζ την επoμ6νη τ6λεoη τoυ τιψo,3ταν"oυ
ωq θεα xot t,'ψεue
α τo ν Π α ρ θ ε νο.lνα .
Και ε,iναιμια oυμ6oλιx{ τdλεαη τoυ
γ&ψoυτηg Περ-
oeφ6νηc'με τoν Πλoιiτωνα.
Σ1α Κα6εiρ|α η Lερoταψ[αε[ναt αυμ6oλιxη τ6λεαη
η
τoυ τηc Aρμoνiαζ l,"ετoν Kοiδμo. Στη oυμ6oλιx{
,γαψoυ
αυτη τdλεoη του γαμoυ τηg Aρμoνiαq τo
ρ6λo τoυ Kriδ-
μoυ τoν παιζeι o Kαδμiλoq. Γνωρiζoυμε 6τι oπα Eλευαiνια
teρoγαψ|αγιν6ταν o"o
Ψ""!9.1 η "Jλoq
των μυoτηρi,ιυν.
Στα Κα6ε[ρια τα πρ&^γψαπα πρ!πet να εyoυν ψ,,oδ,o,φoρo.
H ανααπαoη τoυ Kαδμiλoυ nρo"γψo"onJ,,ki, o"o
τη,<διαδρoμηq,o, μυoτηρioυ,6ταν θα πρdπει να αναγγελ- 'tλoq
θεi ατoυq μ'iατεg η αναoταoη, στην oπ,oi'αθα αxoλoυθη-
σoυν 1α 6ργια" Καt στην αναγγελiα τηq αν&oταoηq ,u-
λετoυργιx6 o1εδ6ν ταυτiζεπαt. Διαφ['ρeι6μ,c ατη, "o αρχη'
Aπ6 τιq ελ&γιoτεq αναφoρtqπoυ 61oυμε Κ.o-
^' γ,o
6εtρια.ψυ.τπ.i1φα "o
6γα[νεt'6τι υτ&ργet ψ,i- onoγ'γ^l1 xoρηζ,,
τηq Aρμoνiαζ, την oπo[α αναζητεt
η ψανα τηζ η NJμφη
για xεiνoυq πoυ δεν τoλμοt,νεyα απaxα.},υι!oυν τα ιιυoτ$-
PLαιη ΩxεανiδαFΙλ6xτραxαπd. τoυc'μυθoγρ&φoυi. H
ναζiaηση τηc μητdραζ αναταPLσaαν6ταν "-
o"o oi"o,|.,o.o,,
παλι6τερoυ.rαo'1των Kα6εiρων τη< Σαμoθρ&xηa.o o Eρμi< αναoπα|νειτoν νεxρ6νKα6ειρo 1ρηoιμoπoιιbνταg
γ&-
μoζ τηζ K6ρη< με τoν Κα6eφo Kαδμiλo no, η γ,oρ"{1λou πη ψα.γιx! ρα6δo.

'7q
αxoλoυθo6αeατειxoνιζ6ταν στη ζι'ηφ6ρo τoυ iδιoυ ναoιj.
!Ξ τ'o.τη Δ{λo. Πdνθoq 6αρ'3 απλων6τανq' 6λo τo νηoi.
Eνα τμ{μα αυτi11 .cηζ cωηφ6ηoυ 6ρ|oxeται oi1ψeραoτo Nηoτεiα xαι Θρiγoqiραν oι εxδηλιi.loειqτoυ π6νθoυq.Aυ-
1\oυ6ρo(Παρioι). τ&, τo πdνθoq)ια| oL θρτiνoιγiνoνταν o' 6λα τα ψυoτ.'i1ρια
Mε τιζ δ'io αναπαραoπ&oeιq61oυμε oτην oυo(α 6λα τLq.,τoΘ&νατoi1 πo aαψδ τoυ θντjoxoνταΘeoJ: τoυ Tiψ-
τα δριirμενα xαι 6λo τo ν6ημα τηg τελεττiζ των Κα6et- ,oαιρη,
μo'iζ, τoυ τoυ Aδιυνη, τoυ Aτπη, τoυ Tελεπηνo,ig,
ρων. o Kαδμiλoq μπαiνει ιανoνtx&'oτην τελεττ] ωζ ερα- τoυ Bιiαλ x.λ.π.
oπfiq xαι o6ζυγoqτηq K6ρηc, πιθανιbqτηc Aρμoνiαζ. Kαι Σ.τo αiτωψα πoυ ναo6 των Κα6ειρων απειχoνιe6ταν
η
επειδ{ ατη μυθoλoγtατη νυμφε'iτηxε o Kοiδμog, o Kαδ- αναζ!τηoητηc K6ρηq απ6τη ψητt,ρα τηc. Aυτ6 γtνεπαι
μiλoq εiναι o oυμ6oλιoμ6ζ τoν K&δμoυ. Και φυoιx&,πην )ιαLστα Eλευoiνιαψυoτi1ρια.,oμ,q
oταΚα6etριαlaoυψε
Aρμoνiα την υπoδιiεται x&τoια ιtρeια. )<αLπη θυotα ιαι αν&oταoη τoυ Kαδμiλoυ. Kαι
ψ&λιoτα
o γοtμoqπoυ εiναι τo τ6λoq'των μυστηρ.'ων^γiνeπαι α- o αναoπηψtνoqKαδμiλoq θα νυμφευπei,πη 1αμdνη Κ6ρη,
φoυ['aeι αναoτηΘei, o Kαδμiλoq, o <<θντ]oxο-lνθε6q>>. Kαι πoν εtνω oπιoαδτjπoτεη Aρμoνiα. Eδιi: o Kαδμiλoq αφo6
τo γλ6ντι ψeτ& πo γ&ψo eiναι τα 6ργια, η xαΘαυπ6 πiλe- θυoιαζεται τελετoυργιx&,, αναoτ α[νe,cα| xα| αναo πηψtνoq
ση των μυoτηρiιυν. πια πελe[ τoν <<ιερ6ταψo>>τoυ εtναι )ιαL ,to μεγ&λo
μυ-
Tα Κα6εi'pια μυoττjριαιρατo'3oανεννθαoλ6xληρεζ η- oτi1ρtoo' 6)'α πα ψυoτi1ρια
μ6ρεs. Καt τo ενν6αεiναι oυμ6oλιx6gαριθμ6q, αφoυ ενν!'α Στιq ειx6νεg των ετρoυσιιιδν αγγεiιυν πη Θυo'ιαπoυ
{1τανoι Moιioεc πoυ ιατ& τoν Πυθαγ6 ρα, <<e[ναt oι eτ|- Καδμiλoυ την xd,νoυν τα αδ!λψ,α τoυ oL Κ&6ειρoι. Και
γειεg ειx6νεq των θεiχ6ν δυν&μεωνψLoα απ6 τη oπotego oτην αναoταoi1τoυ, πoυ την x&νeι o Eρμiq ταρα6ρloxo-
&νθρωπoqμπoρo6αε να δει την υπLρπατη &υλη oψoρφι& νται μ6νo τα αδ[}ιφια πoυ.
τoυζ>>. Eνν6α ημ6ρεc xραπo{ιoανxαL πα Eλευαiνια. \τo α6τιυμα τoυ παλιoιi ναoιi των Κα6eιρi.ωνoτη Σα-
o Φιλ6oτρατoq83μλιilνταζ τLα παΚα6eiφια oτη Λη- μoθροtxη61oυμε απem6νιoη πηζ, αναζιτησηζ τηζ x6Pη<'
μνo λ6ει 6τι γiνoνταν τ6πe ιαΘαρψoi'για τo 6γxλημα πoυ Πρoφανιbqη αναζipηoη γiνεται απ6 τη ψητ!ρα πηq' Κi-
εi1αν διαπρ&ξeι oι Λ{μνιεq να qιoπ'λooυν τoυζ &ντpεq πoτe αoφαλιιq 6ρ|oxeται η x6ρη xαr.γ[νeται o γαψoC,πηc
τoυζ. Για εννθαημ6ρεc,Lo6ηνανx&Θε φωτι&oτη ν{oo. ,E- με τoν Kαδμiλo πoυ ανατcαPιoτ&νεπαιατη ζωηφ6ρo τoυ [-
να πλoio 6φευγε τLα τη Δ{λo απ, 6πoυ Θα 6φερνετo ν6o διoυ γαoιi. o γοiμoq αυτ6q φα[νeaαLνα, εi.ναιqo xoρ,iφι,.lμα
φωq. Kαι αν τo πλoio eργoπανπριν να περ&ooυνoι ενν6α τηc τελετ{q xαι ^γtνεπαι την τελευταi,α ηψ!ρα, oπ6τε πo
ημdρεc περιφερ6τανανoιxτ& τηc Δ{μνoυ .j:απoυνα φτα- πλoio πoυ εiae τ&,ει oτη Δ{λo xαι περiμενe 6ξ,a ατ6 πo
αει η ιilρα .rLανα δoθεi τo νθo φωg oπη ν{1oo.'oπανiφτα- νηoi', ειoLρaεταLσ'co λιμciνι, μεταδ|δει τo φωζ xαt ol,&ν-
νε η ατιγμ{ τo πλoio 6μπαινε oτo λιμ&νι xαι oι.&νΘρalτoι θρωπoι αν&6oυν παντo'3 φι'bπαxαt τρα6&νe^για τoν ιερ6
€παιρναν ao φωζ τιoπε'3oνταq 6τι Lτot, xαΘαρψLνol,απ6 γαψo πoυ γ'ινeται πι& oτo ιeρ6.
ι&Θe xαι6 dμπαιναν oe ιαινoilρ.για ζιιi1, αναγεννι6ντoυoαν .γ&ψoc,
. Στα Κα6etρια o γ[νeται με τoν Kαδμiλo πoυ
αε νθα ζω{. elae θανατalΘe!ιιαι αναoτηθεi.Τα 6ρ"γιααxoλoυθo6oανμε-
Κατι αν&λoγoγιν6ταν xαL σaη Σαμoθρ&xη. Για εννdα τα την τθλεoη τoυ ιερoιi .γαψoυ'oι Κα6eιρoι xαι o Kαδ-
ημ6ρεc t'o6ηνανπα φ,bτα α, 6λo τo νηoi, ενω πλoio 6φευ- μiλoq παριoτ&νoντανμε υι|.iιυμ6να τα αιδoiα(ιΘυφαλλιxoi)

ι4
ιc
τεψαιoL ανaηLxi δ'iναμη ιxανot να 6oηθ{ooυν στην x0ηαη τo 6αoιι6 πρ6αωπo ε|ναι η Mητdρα Γη αδιιiφoρo ατ6 τo
τηζ γηζ. oι πιoτoι xατ& την τ6λεoη τιυν Kα6ειρiων xρα- τoι6 6νoψα taα. Bπoι 6λα πα oν6ψατα παυπiζoνται.
ψe υι}ωμ6να ανπριx&αιδoiα.
τoriν oμoι<i.lματα Ιl eξαφανιoητηq K6ρηq δεν διxαιoλoγε(ται.Kι, 6μωg
η eξαφανιoη απoτελεi πη 6&oη των δρι,lμενιυν.ΙΙ eξαφ&-
νιση τηζ K6ρηq τρt,πει να oaeτiζeτα'Lψe qη θυαiα τoυ
6 . Tα δρ c bμεν α Kαδμiλoυ. Και oτo oημεio αυτ6 τα Κα6etρια πρtπeι να f,-
aoυν x&πoια oatoη ψε πα ιLυσa^i1ρια τη< Ιoταρ ιαι Tαψ-
Στα EλευαiνLα ,Cαδρι|μενα τα γνωρiζoυψe απ6 τoν πε- μoriζ. Kαι oτα ψυ^oτi1ρLα1ηζ Ιoτ&ρ xαι Tαμμoιiζ, 1α σaoL-
j1oυμεoo δεν
ρiφημo <oμηριx6,Υμνo>> ατη Δ{μητρ α. Aναταριoπ αν6ταν γe[oι τoυ μαg εξηγoriν για πι6 }ι6γo xατL6η.
αυτ6ζ o μιiθoq πoυ αναφLρeται ατoν riμνo. Και ε,iγαψε πα- xε o Tαμμoι5ζ oτoν Kατω K6oμo.
ρ[ψ6αoη απ6 πaνζ πtoπo'3ζ oe ιρi,oιψα oηψe[α, 6ταν ιoi- oπcυoδ{πoτε o Tαμμo6ζ πτiγε oτoν Καπιι K6oμo. Σε
ταζαν πoνoυραν6ιαι ιιξτeυαν, Jε δηλαδ{6ρtξeιαι. '5oτε- μια εxδo1{ τoν θoτειλε η iδια η Ιoτ&ρ ^γιανα μπoρ6αειη
ρα xo[παζαν τη τη 2ια|6λεγαν zιjε δηλαδ{ ιυoφ6ρηoe. Γ ια iδια να oωΘε[ατo την παγiδευoi1τηc oτoν Κ&τω K6oμo,
ταΚα6ei,ρια δεν θ1oυμε ιατι αναλ'o"γo.Bαδiζoυμε στα.tυ- δηλαδ{ τη oxληρτj περioδo τoυ aειψιbνα. H γη εiae ξερα-
φλ&. M6νo oL ανα,1ταPαστ&oeιg μαq δiνoυν ιd,τoιo ψtτo για θεi, oι xαρπot δεν ωρiμαζαν \ιLαLτταντoυεiγe πθoει δυατυ-
να 6ρoιiμε τo δρ6μo τηc τελεττ]q. γtα. H Ιoτ&ρ αναζi1τησετoν Tαμμoriζ. Και. 6ταν eψφαν,ι-
Σπα Kα6ei,ρια τo oιoπ&.διo, 6λo τo νηoi αρ1iζει την σ,νη>|ε η γη α)Ο.&ζει6ιpη. LΙ Ιoπ&ρ ξανα6ρiγε τoν eραoτs1
πριilτη ημ6ρα τηq εννεατiμερη< τελετηq. Eiναι φανερ66- 1ηζ xαL η τη yLαPτtoφ6ρηαε. Aυτ{ η πτoρtα (μ'jθoq)πρ6-
τι η K6ρη, η Aξι6xeρoα τ|'αLη ψ&να τηq αρ-
eξαφαν|.ζeπαL τεL να 6ρ[oιεπαι xα| σπα Κα6ε[ρια'
ai'ζeινα πην αναξητ&ειπαντoιi. Oμ,. o, αντiΘεoημε την [Ι θυoiα τoυ Kαδμiλoυ ατ6 τoυq αδελφg'jcτoυ (oυμ-
Περoεφ6νη των Eλευoινiων την oπo[ααπi1γαγε o Πλo0- 6oλrx6c,Θ&νατoqεδω, αφo'i τρ6oωτα υπoδrjoνταιαυτo6c,
τωναζ δταν μ&ζευε λoυλoιjδια oτα γωραφια' στα Κα6et- τoυq ρ6λoυg)αναoη&'τωσαντην Κ6ρη την Aξι6xερoα ^i1
[Ι K6ρη aαΘηιε6-
ριαδενθ1oυμειαψψι&τLτoια6νδειξη. Aρμoνiα, η oπo[α tτρεξe oe αναζiρηoi1 τoυ,6πωq η Aν,θ
,Ιαιδα
ψωζ xαLψαL|πηc δυατυa[α
6πεoε oτη.γη' τLα τa Bοtαλ αλλιi xαι η τLα,τoν,ooιρη. Στην πε-
Aυτ6c e[ναιo μ6θoqπoυ διαπερν&τα Κα6etρtα. Aν υ- ρiπτωoη τoυ Kαδμiλoυ δεν dxoυμε τo φαιν6μενoτoυ ερα-
πoλoγiαoυμε '6τι πeλιxα η χ6ρη θα παντρευτεi τoν Kαδ- ατi1i1τoυ oυζιiγoυ.T[πoτα δεν δεi1νεινα 61oυνπριν o16-
μiλo, o Aξι6xερooq πoν αναφLρeaαL ωζ μυατηριαx{ θε6- oειq. Toν αναζητ&ει παντo'3. Και eξαφαν,ιζεται'H μητ6-
τητα δεν εi.ναιo ΠλoJτωναζ αφoιi δεν Θα π&ρeι αυτ6c,την Pα aηζ αναoτατιbνεταt.Κ&τωq !τoι tγινε 1λ'αL rLeτην Ι-
K6ρη, (Aρμoνiα τανπα εδιil), πoυ λ6γεται Λξι6ιερoα oτα oτctρ.Tελιx& η K6ρη θα 6ρeι τoν Kαδμiλo' NαLθα γυρi-
μυoττ]ρια.o Aξι6xεραoq πρ6πει να etναι o Δtαq { o oυ- ooυν 6λoι ψαζt ^γιανα xd,νoυντo γ&ψo' τoν ιερ6 γ&ψo πoυ
ραν6q,δηλαδτio αrjζυ.roqτηq μητ6ραζ. Aν η Aρμoνiα εi- Θα x&νet τη Τη να xαPπoφoρ$oει'
ναι η Κ6ρη, τ6πε πρtτει να ε{ναιη Hλθxτρα, πoυ ταυπt- Tα δριilμενα εiναι f,ναqΘ&νατoq(oυμ6oλιx6q)η θυoiα
ζεται ψe τη Δτ]μητρα xαι e|νω μια &λλη oνoψαo[α πηc τoυ Kαδμiλoυ πoυ εiναι νloq ριoμαλ6oqμε υιpιυμjνo.to αL-
Mητθραq Γηc. Σ, 6}'α πα μυoτ{ρια τηc Mθoηq Aνατoλτ]c δoio. Θυoιιiζεται τε)ιeτoυργιx&,,6πωq oι παλιoi νjoι πoυ

76 ηη
θυαι&ζoνταναφo'5ζo'3oανμε την ιeρεια πoυ αυμ6oλiζει τη θρηνουq.H K6ρη αναζητ&eιτoν Kαδμiλo ιαι a&νeπαL1,|.αL
Mητ6ρα Γη, για να ενια1'ioει με τo oπiρψα 10υ aην ια?- αντi..
τoφoρiατηq Γηζ. oι διxoi τηζ την αναζητo'3ν'oι περιπλανi1oειqκρατ&-
ΙΙ K6ρη Qιξι6ιeρoα), τoυ γ&νet τo μεγαλo .cηζ ePσ.- νε εννθα ημθρε< oπ6τe ανευρi'oιeται o Kαδμiλoq xαt eτ,L-
oτ! τρLγeι παντo'3να τoν 6pe|.Και o Tαμμoι1ζ xαι o Kαδ- oπρtφeιμε την K6ρη ατo rcρ6 για να τελ6αoυντoν <<ιερ6
μiλo1 πεθαiνoυνχαι Θα6oνταιστη γη. Γiνεται η oaeτιιi1 τ&μo,. To φιυq τ"ooπoio αν&6oυνoι διiδεc xαι μεταδiδε-
αυμ6oλιx{ πe}τετoυρy|α πoυ εiναι η παφΛ τoν oπ6ρoυoπη rαι ξτoι η xαΡα o, 6λη τη ν{oo Lρaεπαι ατ6 τη Δηλo. Δεν
τη ΥLα να 6λαoτi1oeι. ξ6ρoυμεπoια η ψυoπιxi1α6νδεoημε τη Δdλo ' Σ' 6λα τα
,Ιμ6ρo,
Στα Κα6eiρια Θ&6eται πo αρoeνιι6 6τωq o' 6}'α πα νηαιci πoυ τελoriνται πα ψυoτi1ρια(Δ{μνo, T6νε-
δo), αλλιi )ιαL σtα ταρ&λια τη< Θρ&xηc,.co φωζ τηζ xα-
ψυoπi1ριατηq Mεσηζ Aνατoλ{g. Στην Eλευo|να,Eλληνεg
Θ&6eται
η Περαεφ6νη. Eiναι |LLαoυσLασaιιfi διαφoρ&.
oι ρ&c,tρaeπαι απ6 τη Δηλo. Δεν ε[ναι π&νποlq πυaαi.o6πι o
Aπ6λλωναg, o θε6q τoυ φωπ69 πηq xλαoιιi1c, α?xαL6πη-
τoυ πeλικ&'διαμ6ρφι'lααντα Eλευoiνια 61oυναυνεiδηoη6-
ταq 'Lγeιγια xtνπρo 10υ tη Δdλo.
πι αυπ6 πoυ δiνει νLα ζω{1δεν εiναι τo αρoeνιι6 oπLρψα,
Μeqα πo <<δεriτε }'α6eτe φωζ>>xαL τoν ιερ6 γ&ψo αρ-
αλλ& τo γoνιμoπoιημθνoμε τo ανδριx6 oπLρψαal&ριo τηq
γυνα[xαq.Eiναι πραγματιx&' ψια δυναμιx{ α6λληιl.lηπoυ
aιζαντα oρ"για
G,ργδ.oι πιατoiτωνΚα6ei.ρων
t,6γαwαν
tξω oτα γωρ&φια xαι ερωτeiloνqαντLα να ερεθiαoυνxαι
δενυπ&ρxειoπα Kα6εiρια. τoν oυραν6να 6ρtξeι, να ρ[ξει τo oτt,ρψατoυ στη τη τLα
Στα Κα6etρια Lγoνψε την ιδθα τoυ θν^{αxoνταθεoιj
xαL να διi.loειxαλd ooδειd (υε ιαι xυε εt-
να xυoφoρi1σeL
πoυ etναι αρaενιx6q.o αρoeνιx6qθε6ζ πoυ oυμ6oλiζει τo
ναL aα αυνθ{ ματα) .
oτ6ρo αναoταiyεπαιτLα \α διbαει τη νξα ζωi. Aυτ6 αxρι. ,oλα
τα μυoτηρια {ταν τελετ6c γoνιμιx{q μιμητιxd<
6υιc' taει xραπloeι >|.αLo xPLσaLανιoψ6g.o Xριoτ6q θανα-
ψαγεtαq. Και o ιερ69τ&ψoc αλ)'α xαt τα ,6ργια(θργα) πoυ
τ,λνeπαι ΙLα να αναoπηθei, oe τρe[gημ6ρεζ. αxoλoυθoιiααy o, 6λα πα ψυoτ$ρια i1ταν oτoιaεtα τηc ψι-
,oλoι ,o-
oι θν{oxoντεg θeotαπo τoν Tαμμoιiζ ωq τoν
μητιx{q ψαγetαc,ψe πα oπoi.ατtoτευαν 6πι Θα eτηρtαζαν
σLρηxαL ατ6 πoν B&αλ ωc τoν Aδωνη, τoν Tελεπηνoriq τoν oυραν6να ρlξeι τo oπLρψα πoυ σ1η γη (τη 6ρoγfi.
,Λττη
ιαL τoν ατoτελo6ν την παραδoαη 6πι τo ανδριx6 o Κ&δμoq, μεγ&λoq ιερoφ&ντη<τιυν Kα6ειρiων τηg
oτ€ ρ ψα δiνει τη ν[,α 6)'αoπηση. rΙ Mητθρα Γη τoν ανα- Aιγιiπτoυ, πoυ tζηoe αρxeτ&'γρ6νια oτη Φoινixη πριν να
oταi'yeι.Στα Eλευαiνια 61oυμε νξα διαqτααη, τeριoo6τe- παρeι τo δρ6μo για τo Aιγαi,o (μετ& τη ψαγη πηc Mεγιδ-
ρo λoγιx{, περιαo6τερoεπιατημoνιxτj." διil τo 1468 π.X.) 6xανε την αναδιoργ&νο.lαη πων Κα6eι-
A.q ξανατιαooυιΙε τα δριilμενα 6πaη παρoυoι&Loνπαια- ρi<υν. Γι, αυτ6 ιαι o θντjoxωνθε6q π{ρε τo 6νoμα Kαδ-
τ6 πιζ αrιαπαPαoπ&'σeLζ τιζ x&τoιe<πληρoφoρiεqπoυ
'LαL μiλoq (μιxρ6qK&δμoq πoυ θα πει μιxρ6g Ανατoλiτηq).
διθoωoε xυρια o Δι6δωρoq o Σιxελιδτη c' ιαt 6oηθηπικ&"o
fΙαυoαν[αc,ιαι o Σπρ&6aιναq.
Mε τo Θ&ναπoτoυ Καδμiλoυ τ!φτeι oυμφoρriστη γη.
Aυτ6 oυμ6oλiζεται ψe πo o6{1oιμoτων φιilτων y"α|,coυζ

78 ?o
,oμ,q
7. oι Κ ι i 6 ει ρo ι πρ o σ τι i τε q τ ω ν τo oφυρiπoυ τeaνi,τη. τ&νπαxυρiαρ1ημoρφητων
ναυτι λ o μ'! ν ι υ ν
Κα6e|ρωi εiναι θeoi τηc γoνιμ6τηπαq,θεotμε υι!ωμ6να
π&νπα τα αιδo[α, Lπoιψoι ιαι αxo'3ραoaoLτLα γoνιμoπoι6
oι Φoiνιxεζ θεωρo'ioανπoυqΚ&6eιρoυζ, τoυζ oπo,ιoνζ δρ&oη.
jλεγαν fΙαπcitxoυζ, ωq θεoιiζ τρooτ&πεqτιυν ναυτιλoμιi-
νιoν' Συν{θιυc,L6αξαν αιρ6τρaηα τιυν πλoi<υντoυq oμoιιi.l-
ψατα Παπciιxιilν για να τα τPoσ'cατε'joυν. 9. H λα τ ρε[α τω ν Κα6ε[ριυν δεν
Tην ιδι6τητα αντi1την πηραν oιΚα6ειρoι πoυ λατρε'i- π ε ριo ρ[ ζ ε τ α ι μ δν o στ η Σoμ oθ ρ οt x η
oνταν στo AιγαLo.,Eται oι ναντιxot τoυζ επιxαλobνται^lια
πρooπαo,ια.Και αι6ψα πi'oτeναν6τι oι μυημ6νoιoτα Κα- Tα πι6 oηψαντιx&Κα6eiρια μυατηρια γiνoνταν oτη
,oμ,c Κα6ε[ρια παραλ-
6εiρια δεν xινδιiνευαν,γιαπL oτιq επιxλ{oειg τoυq oι Kd,- Σαμoθρ&xη. μυoτηριαψex&τoιec,
6eιρoι παρoυoι&ζoνται τ&ντα xαL ,coνζ αιilζoυν. H x6xxι- λαγθqγiνoνταL>|α|oε &λλεqτeριoγiq'Και αx6ψαπερισ-
νη ταινtα τoυ φoρo'3oανoι μυημ6νoι oτα Κα6εi,ρια πtoτeν- o6περooπα Κα6e[pLα,CηζΣαμοθριixη<61oυνμυηθεi&ν-
αν 6πι τouζ πρoστ&'τeυeαπ6 τουq xινδ6νoυζ τηζ θοiλαo- θρωπoι61ι μ6νo ατ6 τιq ελληνιxθqπ6λειζ τoυ Aιγαioυ,
σαζ' α}λ& xαι τLρα απ' αυτ&.Και ψ&)'ιoταoι μυημιiνoιoτα
oι Aργoνα'iτεζ πριν να φ0γoυν ατ6 τo Aιγαio για τoν Κα6ei,ριαiaoυν ταi,ξειαξι6λoγορ6λo.ατιgπ6λειζ τoυζ.
EJξεινo Π6ντo, με υπ6δειξητoυ 0ρφ6α τ"lγαν να μυηθo'iν Στην εγxυxλoπαiδεια <<Real>>85 αναφ!ρoνπαι π&ρα
oπαΚα6εiρια, Kαι αυτ6, θλεγαν,τoυζ 6oιυαε απ6 πην xα- πoλλ& oπotγε|απoυ δεi1νoυντην εξοtπλωσητων μυστη-
ταoτρoφi1.
ρiων τ6oo oτoν ελληνιxo x6oψo 6oo ιαι oτηMιιpα Aotα.
Σπα Κα6εtρια εtγe μυηθεi xαι o &,λλogμεγdλoq θα- Διατρεtατων Kα6εiριυν oημειιbνeaαLσ,ca 6ρog Bερεxo-
λαoαoπ6ρoq,o oδυoα6αq xαι ψ&λιoτα !φepε πανπα ψαζi u"iα8o,ατην Ιερ&πoλη τηc Φρυγiαg,6πoυ 6ρθθηxeανd.-
τoυ την x6ιxινη παιytα πoυ τoν πρoατctτeι}ε πε}'ιx& ^για
γλυφo ψε ταρ&,oταoηΚα6ei.ρω,,,.E,, &λλo αν*θημα πoυ
να μη γαθεi,
6ρ[,Θηxeατην π6λη Aπ&ψeια Κι6ιιτ6 τηc Mιxρ&< Aoiαq
Ωq τρooπ&τεζ των ανθριbπωνατoυq θαλ&σσιoυζχιν-
πoυ oημαiνει 6,cι^ιαtexe| elγαψe)'απρe|αKα6εiρων. Στoν
διjνoυqoιΚα6αρoι ταυτiLoνπαιμε τoυζ Δι6oxoυρoυg,(K&-
Π6ντo υπdρ1ε π6λη με τo 6νoμα Κ&6eιρα oτα N. τηζ A-
σ,CoραxαL ΠoλυδεJxη) πoυ τjταν θεoi τηc Λαxωνιxηc.
ψ&oeιαq. /ιατρei'α των Κα6ε|ριυν πιστoπoιe[ται xαι oπην
K'jζιxo τη< B.Δ. Mιxρciq Aoiαζ, '6πoυεi,γανxoπεi νoμi-
σ|Lα,cαψe παραoπ&,oειq Κα6etρων τoν 4o π.Χ. αι' Βπioηc
8. oι Κ ι Ι6 ει ρo ι ε[ν αι } 1 αι o ι τ ε χ νiτ ε ζ
υπαρ1oυνμαρτυρiεgγια Kυζιxηνo6q θεωρoιiq,ψiιoπεqxαt
,Ιlφαi,oτoυ ιερoπoιorigoτα Κα6e|ρια ψυoτi1ρtατηq Σαμoθρ&χηζ.
oι Κα6eιρoι ιυζ παιδι& πoυ εiναι τεaνiτεq
xαι πρooπ&.τεζτων τε1νιxιilν. Eiναι oι xυρtαργoιτηζ φω- Σ"η Σηoτ6 6ρθθηxε eτι^γραφi1oε xυxλιx6 6ωψ6 "για
πι&"ζιαι, ψ&),ιoτα πηc υπ6γeιαζ πηζ ηφαLσ.ιαιηc φanιαq. Κα6ειρoυqτoν 1o π.X. αι. ΦιλoλoγιxθqτητξcxαL eτLτPα^
Σε πoλλ6q παραoπ&.oειζ1c,υζj1oυν να xρατ&νeoτα γ6pια φθgμαρτυρo6ν6τι θ1oυμελατρεiα τιυν Kα6εiρζυνστην πε-

80 81
ριoχi τηζ Tρcυciδαq.Mεγιiλo ρ6λo φαiνεται να τα[ζoνν πα 10. Σ"η Λτjμνo
Κα6ei,ρια xα| στην Πθργαμo oτα ελληνιoτιxα γρoνια'
τα
Σe eτηραφiq αναφLρoνταιθεωρoixαι ψ'5oτεqτων Mυ- Mε ειδιxt'1 τραγψατtxα μεγαλoπρ6πεια τελo,iνταν
oτηρiων απ6 τη Mιlρινα τηζ Λημνoυ (2o π.X. αι.)' απ6 Κo6Jρ,o *oi o"η λημ,,, 6πoυ oι Κ&6etρoι θεωρo'iνταν
o' αυτo{ιqμια ξε1ωριoπ'Λτε-
τιg Aιγθq τoυ Eλληoπ6ντoυ (2o π.X. αι.), απ6 την Kιi- γ.ω "J, [Ιφαioτoυ ,o..6δ.,o, >ιαι
μη τηζ M. Aαiαq (1o π.X. αι'), ατ6 τη Φωxαια (2o π.X. J,αλoγio. rδd, ,io.r.",τoν'Hφωιoπo γ.ι6τoυfΙρωπbα
,Hφo,,πoζ
απ6τη ν'iμφηΚα6eιροι.γLν,-
αι.), απ6 την Eφεαo (2o π.X. αι.), απ6 τιq Kλαζoμεν6q λ,iω,.. ci
(2o π.X. αι.), ατ6 την Tεω (2o π.Χ. αι') xαι τoν Koλo-
',i κoεμιl.o. Κω ατ6 αυτ6ν γενντiθηxανoι τρεig
",o. "o, xαι oι τρεi'qΚα6eιρi.δec,.ν.iμφεq.
φιilνα(1o π.X. αι.). Κo6,,po,
Σe eτιγραφ['q6pξ'Θηxανθεωρoi oπα Κα6εtρια ατ6 πην Στη Λτiμνo τελoJνταν τηνilaτα' Και oτη
,Ιαoo "λΚo6"ιρ,o
ι,iμ- λ, i,d6.,ρo,τiτανbε6τητεζτγ]Ξγoνιμ6τηταg,, αλλci:
πη< Καρi,αg, ατ6 τα M6λαoα ιLαl aην Aλιxαρναoo6
τoυζ..Για πα Κα6etρtα πηq
(2o π.X. αι') απ6 την Kω xαL την Kαιjνo (2o τ.Χ. αι.), ε..].,i"o, oρ,oμ6uoqo αριθμ6q
δε τcυ !ργ9, λι!γει, τtυ
ιαΘι]lq ιαι ψ'3oτεqKα6ειρiων ατ6 τα Παταρα τη< Λυxi- λημ,o,,, o o,l.6o"ρ,,"og λ6ει: BπI
εξ Aφρo-.
αq' αρaιερεigxαι θεωρoιατ6 τη Mιjoα, ατ6 τα νηoι&'Ιψ- ,;i;;,. ιiνδραq υπ6 των εν Λημνω γυναιxιΔν
o,)ι
"ou, n:iρ.φo!u",
;;! xαθαlρετiι μενη Λfiμνoq xαι xα0'
6ρo, Θαoo, 1yLo6o, Σιiρo, Aατυπ&)'αια,Καρπαθo, P6δo xαι
&ρt,τρtα. lνα, τoυ lτoυq xαι α6ξyνυταiτo εν αυτfi πυρ.€ ι ζ ημlραe
ε,ν,ν!α.θεωρ{qδε να,jqεx Δfiλoυ πυρφ'oρε[, xιiν αφlxηται
Κiντρα πηc \ατρε[αζ πιoν Kα6eiρων {ταν η Φαναγ6-
nρo ,uoγ,oμd''ν oυδαμo,j τηs Λiμνoυ xαθoρμ[ζεται,
ρεια στoν Kιμμ6ριo B6απoρo,τo Bυζ&ντιo,η Π6ρινθog,o "'u δε'εiιoαλε,jει τo,ιζαxρωτηρloιq'εζ τε 6cιoν τo
Αiνoζ, η Mαριilνεια, τα A6δηpα' oι Φiλιππoι, oι Σjρρεg, η μ,"t'ρoq
'ε,oπλ,,jaα,
,oλυνθoq, xαι απoρρfiτoυq
η /ι&ριoα, η Θ{6α, η Λ&ρυμνα, η Aνθηδ6να,η γlνηται, Θεo,jqγαρ ψθoνloυq
xαλo,Jντεζi6τε xαθαρ6ν,olμαι τo πυρ φυλcΙιττoυαι τo εν
Aθ{να (oι ιθυφαλλιιt,c, eρψeitιξ'qoτ{λεq !γoυν ιαπα ταoα
τιθαν6τηπα ,cην xα,cατωγ{ τoυ< oτα Κα6e|ρια). Aναφθ- |η θαλιiacη, επειδdνδε η θε9υcieειaπλε,joηxαι,νε[μωνται
ρoνται θεωρoi oτα Κα6ei,ρια ατ6 την fΙλεiα xαι πη Z&. τo πυρ ειζ τε την dλλην δ[αιταν(την oιxιαxην χρησιν/,'
xυνθo (2og xαι 1oζπ'Χ. αι.). ,,, ,μo,)foυζ των τεψνcbν,xαινo,jτo εντειjθeν6[-
", 'o[
Mυαττiρια τηζ Θεσμoφ6ριαqΔημητPαζ, τ\ μoρφτ]τιυν λ,uφooiu.dρ,7,obo'Gτι δηλαδη ειζ τ9 εξfiq, ειclργoνται
Κα6ειρtων πoυ etaαν ειo&^γει oτoν ελλαδιx6 γaιpo oι Δα- πλ!ouε,q i;)u ζ'iu, αναγεννcbνται ηθιxιΔ<).
Στη Δτiμνo τα Κα6eiρια o1εδ6ν τ.oγi-
τελoriνταν^
ναoi (oι x6ρεq τoυ Δαναo'j) i1ταν τα μυoτ{ρια τη< Aνδα- -με
νiαq (Mεσσηνi,α),ιαt τoυ Φενεo$.H λατρεiα τοιν Κα6ε[- ε.o ψ,,.o ,.o, ια.Lατη Σαμoθρ&"J;5".^'.δ6?l
"ελo,j,ταν (Ιθυφαλλιxoi)
ρων εντoπiζetαL σ1η Σιxελiα, Τταλtα, Ιoτανtα, oτην Αλε- Κ&6e,ρo,εiναι θε6τητεζτηζ γoνιμ6τηταg ,Hφαιoτoτoυq
παρ6λoπoυ η oτεν{ τoυg oaLoη.με τoν
ξtνδρεια τηg Aιγιiπτoυ' σ,CoMεγ&λo Π6ντo, oτην Aντι6-
x&u,, ιατεξoγfiν τeaν|πec,θεo6c.
xeLα' σ,rην Aρoιν6η ια'L τη Mαγνηαiα. 'o,

83
82
1 1 . Tα Κ α6 εi ρ ι α ατo 23ΟO τ.X., αφo,b o&ρωoανχυριoλεχτιχ&τη B. Bαλ-
x αι o ι Π ε λα o γο i την Tρoiα. Ei-
xανιx!r1.Εtναι αυτi[,.o, 6o xαταoπρL')loυν
o Hρ6δoτo g'n nρoonoθιbνταq να eξηγloet απ6 τoυ ,o. ττoλ,μι,θq oμ&δεq ιαι ταptψeιναντ6τoιoι. Στην Tρoiα
.,,νo"ρθio,',
τi1ραν τα oν6ψαπατων θειbν oι Eλληνεq ι&να την eξ\q θα τoυq xαι π6πeθα πθooυν oτo Aι.γα|o^ιρα-
ταρατi1ρηoη' .'u"o< uηo,&τoυ B.A. Aιγαioυ. o x'iριoq 61xoc,τoυq
"o τoυζ εxδιιb-
AυτιΙ λoιπ6ν τα !θιμα xι' ιΙλλα αx6μα, πoυ θα oαq 6μ,q θo n,ρioε;, oτη ΘεαoαλLα ατ, 6πoυ θα
π(D' τα πfiραν oι Eλληνεq απ6 τoυq Aιγυπτioυq'. To να ξλ,, Eλiηνιx& φ,iλα με επιxεφαλτjqτoν Aioλo :xαLα-
"o
φτιοtγνoυν6μωq,τα αγdλματα τoυ Ερμτj με 6ρθια τα αι- πoαιiρθηxαν oτιζ αxτξζ τoυ Koρινθιαxo'3ιαι oτην Aττι-
δoiα 3εντ67oυνμr7θειαπ6 τoυqAιγιjπτιoυq, αλλ'απ6 τoυq' ιi1.
Πελαoγodq, πρΔτοι μdλιaτα απ' 6λoυq τoυq Eλληνεq oι Aπ6 πιζ αιqξζ τoυ Koρινθι αιo'3 θα τoυq,εxδιιiξoυν oι
,Ιιυνεg αρ1ηγ6 τoν Ξo6θo
Aθηνα[oι, xι' doτερα απ' αυτodq 6λoι oι dλλoι. Toν xαιρ6 με
'Πελoπ6ννησo, τLα"να απooυρθoδνστην χε-
αxρι6c/lq πoυ oι Aθηναioι περιλαμ6ιlνoνταν στoυζ Eλλη- ντριxi1 ατc'6πoυθα τoυζ εxδιιbξειη συμ-
xαι Aζ&νων ΙLα νq, xαπαφ'3,-
νεζ' oι Πελαoγo[ τjρθανxι' tμeιναν μαζi ατη ψcl'ρα τoυq ψ)a|o'Αρx&δων, λ,,o6,,,
xαι γι' αυτ6 τoυq'θeaηolααν xι' αυτo'jq Eλληνεq. ,oπoιoq ,o,, o",, Ιταλiα xoντ&,oτoυg Eτρoυoιουq με τoυq oπoi.
y'1
oτην K'iπρo. Tρetc,ψxρLc πo_
6μc'lq 17ει μυηθεi ατα μυoτfiρια των Κα6ε/ρcυν, πoυ τα o,q 61ou, oτεν6ζ oaLoeιq
τελoιjν οι Σαμoθριix€ζ' dΨ, 6τoυ τα πτjραν απ6 τoυq Πε- λεμ.,?q oμιiδεq 6μ.i,α, ατη ΔιυδιΔνT],oτoν Υμηττ6 τη6
λααγodq, μ6νo αυτ6q θα xαταλci6ει εxεiνo πoυ λ!ω' Για- Aλπ,xi1ζ,,o.o"η,.Kρi"η. Aπ6 την Aττιx{1θα εxδιω1θo0ν
τi oι Πελαoγol αυτo[ πoυ συΥxατo{xηoανμε τoυζ Aθηνα{- πe}'ιι& oπo τρωτo μια6 τoυ 8oυ π.X. αιιbνα,
oυq, ε{ναιoι [διoι αυτo[ πoυ !μεναν πριν στη Σαμoθρdxη, oι Πελαoγo!ι dρiγαν τα μυαττjρια π\ζ' Σαμoθριixηc
xι' απ6 εxε/νoυq'παρiλα6αν oι Σαμoθρdχεζ τα μυoτfiρια. oπην αργιιi1'λ,q μoρφη. Και φυoιx&πα δθ1τηxαν. Kα-
Πρι1lτoιλoιπ6ν oι Aθηναioι απ' 6λoυq τoυq Eλληνεq !μα- θ6; θμ;;;αν.xυρiαρ1oιoτανηoι&.τoυ B.A,. Aιγαioυ 6γιναν
θαν απ6 τoυq Πeλαoγo,jq να φτιd,νoυντα αγdλματα τoυ διx& τoυq τα ψυoπi1ριαxηζ nτP(baηζπερι6δου6ταν η μυ-
Eρμi, με 6ρθια τα αιδo[α. oι Πελαaγol μιΙλιoτα αναφt- θoλoγiα μιλ&ει oτι etγαν θεμελιωθεi απ,6 πoν Ιαotoνα ιαι
ρoυy σχετι,xcl μια ιερη αιτ{α, πoυ η εξiτηai τηe 6ρiαxε- Δ&ρδo,o. oι Διiρδανoιεiναι Θραxιxo φιiλo xαι 61ι Πε-
"o,
ται στα μυaτηρια τηe Σαμoθρdxηq' λooγ.,6. Γι αυτ6 xαι η μυθoλoγiαλ6ει6τι o Δ&ρδανoζμε-
Δηλαδη λdει 6tι τα Κα6etρια μυoτ{ρια {ταν Πελαo- io τoυ αδελφoιi τoυ Ιαoi'oναLφυ^γε.γtα
"o ',ρouνo66λημα
γιxα ιαι ατ6 τoυq Πελαoγorig τα τi1ραν oι riλλoι Eλλη- την Tρωοtδα / 90
νεq. Πραγματιx& qτα 1ρ6νια,coυζσ,τα νηoι&,τoυ B.A. Αι- o iδιoc o }Ιρ6δoτoqαε οtλλoαημεio τηc ιoτoρLαqπoν"."
γαioυ (Σαμoθραxη,
,Ι6ρo,
T6νεδo xαι Δτ]μνo) εξαxoλoυ- εξηγεi:Για τη'τιoρτιτηeΔfiμητραζπ2υoι Eλληνεqλt-
θoιjααννα ζo'jν oμciδeqΠελααγιbν πoυ διατηρo6oανxαι πη u,'b,oμoφ6ρ,λ,.oζμην πω τ[πoταεxτ.6qαπ6 εxε{ναπoυ
γλιiαoα τoυζ πoυ i1ταν ξtνη πρoζ την ελληνιx{. ,n,"ρtλ,,,η'ευal6εια.Εxεlνoι πoυμετlφερανατ6'την A[-
,oμ,c aτιq,γυναfx€ζ των
oι παραδ6oεζ τLα πα ψυoτ.fiριατηc Σαμoθριi- τυπ'τoτη γιoρτfi αυτol xαι τη δ[δαξαν
xη< λ6νε 6πι .etναιπι6 πα}ιιiq απ6 την εμφοiνιαητων Πε- ΠελαoγΔν, fiταν oι x6ρεqτων Δαναδν.
λαoγιi:ν εδιb. oι Πελαoγoi eψφανt\oνταιoτo Αιγαio γJριυ [Ι Δημητρα ιoq Θεoμoφ6ρια eiναιη πριirτη ανακαtνι-

84 85
l-.

τα Κα6ei"-
ση των μυστηρ.ων τηq Σαμoθρ&ιη<. Και laoυν 6λα τα τo εxei'ενω oι Πελαoγoi Jμειναν xαt oυνLaιζαν
oτoιaεi.α των Κα6eιρiιυν μυατηρiων. Tα ψυoτi1ριατηζ Θε-
ρια μυατηρια.
oψoφ6ριαqΔ{μητραq τελo'jνταν oτα xλαoιια aρ6νια oτo
Φενε6 xαι ατην Aνδαν[α πηq Mεαoηνiαq.
Kαι εδιb υπ&ργoυνoι ιθυφαλλιxoiδαiμoνεgπoυ συνo-
δε6oυντα ψυoτi1ρια.Aυτ{ η μoρφi τηq λατρεiαζ τηζ Δi-
1 2 . T α Κα 6ε [ ρι α τ ηζ Βoι ω τ i α ζ
μητραζ τoυ εtναr, πoλιi xoντιντ]των Kα6ειρiων εiναι η δει1- των Kα6ειρiωνμυ-
o K&δμoq,x,iριoqδιαμoρφωττ]ζ
περη φαoη των μυστηρiων τη< Σαμoθρ&xη<.Tην π{ραν oπηρiων, i1παν o α?.lητoc μιαg πoλ0-o\ψανaL1ιηζ
πoΛεμι-
oι xνρiαργoι oe 'ιei.νατα ψtρη Πελαoγoi. Eiναι η aΡoτco- λii' Υxoιilc ατην Aiγυπτo
on6 λou,q'λεγ6μενoυq ,Ι-
τo[ηoη των παλιιirν τoυ Ιαoιoνα 1ια| πηζ Mεγοiληq Mητ6- "ψιεi., o., την Ιι| την x6ρη τoυ
nou
ραζ. '.o",b," 'o"o'.γ6τλν.απ6
'-
ναχoυ.
H τρiτη xαt oριoτl'x$,αναoilνταξη των μυστηρiιυν τηg ^,Eχ,. (τ]oει oτη Mθμφιδα ιαι etναι μεγ&λoq μ:?Tη,
Σαμoθρ&xηq xα| των νηoιcδντoυ B.A. Αιγαioυ L^γινeαπ6 πα oγeπtι& με τo Φθ& ,τ]
μ.Jo"ηρi,,. Γνωρi(ει ,o",, 6λεq oι oμ.i-
τoν Kιiδμo xατα τα ψt'oα i1λiγo μετιi τoν t5o τ,Χ. αι- ",,;;;, ,o. πoυc,Κ&6ειρo,q.
Π";i,H;;"o).
ιbνα ιαι ru6 oυ^γxεxριμiναλiγo ψετ& την πeρi,φηψηψ&γy1 Ι.. r""j. πoν ξτeqαν oτo Aι^γαtoαναζηπoi.lνa<'ιρoε^για-
τo
τηq Mεγιδδιir. oι περιoγtc, 6τoυ γ[νεται xαι η τρ,ιπηαυτ{1 παυπ6aρoνα αναtητ.ανeμ6ταλλα πoυ- ηταν
αναoυνταξητων μυστηρiων ελ6γ1εται απ6 τoυq Πελαo- "oonooη,,o, ,,ρoo,δ,φ6ρo εμπ6ρLo aηζ eπoa{1c(6ληc τη<
ιr,εγαλo
γo6q. Kαι αυτi1αxρι6ι!ιζ εi.ναl'ηoγioη των Πελαoγιilν με ωg,θμπoρoι πια τoυ Θα
I,i xπ."ioq). k.uoυ,",,.
τoυqΚα6ε['ρoυg.oι Πελααγoi oννερ.γαoτηιανψe τoυqΔα- ".x
π&ρoυν
--. oπα γLρια τoυζ αυπo τo εμπoριo.
ναobq 6παν αυτo[!φταoα\ισ,coΑιγαio oτo πρδπo μια6 τoυ Σ"η, oρ1η o. Kαδμε[oι e^γιαταoτ&Θηισ.ν σao B. Aι-
15oυ π.Χ. αL. xαL αργ6τeραμε τoυζ Καδμεioυg. H πα- τoυζ θα τoυq πρooδιoρioει ο.lg
γoio. π. ,'Lt",γ'o"ooπαoi1 εxδιιil-
ρoυo[ατηq λαπρεiαζ των Κα6εiροlν δεν υπoδηλιδνειΠε- τoυζ
δρ&*.q. Kαι 6ταν o. ,,ρoγμoτι,o!ι,Θραιεc,'θα
λαo.γιxi1αλλοtxiνηαη Kαδμεiων. Eται 61oυμε Κα6elρια ιαι 6αoιι& oτη Boι-
ξoυν θα φτασoυνo-η, ,,ρl,q E}l.fδα
μυoτ{ρια oτη Boιωτiα, τeριoai1 Θiβαc, x.λ.π. (lτoυ ιυ- λ"to, A'λ",*i1xαtF,i$oια ιυq Θρ&xeg,6πoν η
θα xυριαρ-
ωζ μιoθ9-
ρι&ρynoαν^γιαf,να δι&ατημα oι Kαδμεioι. γτioo,ν 6nο,i Lnou, o Kιiδμoq \ Θα τeρ&ooυν
Kαι θα 6ρo'iμε Κα6ei'ρια oτην τoρetαπoυ αxoλo0θη- Eriμoλπog α.ναxαLνLσττic των
!ρ'iρ",d".,, θo ,,t,.. o ,o ξ-
αε η πoλεμιx! oψ&δα τoυ K&δμoυ ιi.loπoυ να xατα}'i1ξεt ,oλoι )ιαL e'τLxεLρηψαπL-
i,,o,,i,,' αυτoi ot ooφoLμ'ioτεg
oτoυg Eγ1ελεiq τηc Hπεiρoυ. ;; i;;;. o Mελ&μπoδoq,o Π,ρo6 αc,.τeνα.?xηζ]-9,^ηρ.i,,,
ΙΙ πoλεμιx{ oμιiδα των Kαδμεi,"lν, exπ6q ατ6 τα ψυ- ,,o, φ".i,o,, ωζ τoν }Ιραxλτj,oι απ6γoνo^ι τoυ Kciδμoυ ωq
oτi1ρια ιαL 10υζ Κα6e[ρoυg eiναι xαι τoλμηρoi μεταλλoυρ- τoυ
δ.δi,,oδα, o Πoλυνei,ιηg xαι Eτεoxλτj4, η γενιci
^γoi6'τoιπoυ oι Κ&6eιρot τoυg εiναι rαυτ6aρoνα "o, στην Lσπo?Lα
'|αL
τtρa- Miνωα, τoυ Pαδοiμανθυx.λ.π.) ιυρt&ργnoαν
oτατεq των τε1νιi.lν.Στα νηoι& τoυ B.Α. Aιγαioυ υπiρ- τα πoλιτιια α)'}ια ιαι'
τoυ τ6πoυ ψ.αζ>|αLoυνδ*θηxανμε
γαν τ6πε μ6ταλλα. Και^γι, αυπ6 tτρeξανπρoζ τα εxεi. Δεν πλα.oα, αυτob πoυ τ6πoυ.
."t.ημ,,." α xαι Θpηoxενπιι&.
μπ6ρεoαν6μωq να εδραιιoθoιiνγια πoλ'1.Exδιιi.l1τηxαν α- πoυ 61oυμε για
λq δ.boo,μ. λoιπ6ν πριilτα τιg μαρτυρiεζ

86 87
πα Κα6εtρια τηq Boιωτiαq. H τελετ{ αoφαλιoqe[ναιη i.- .roντανΚd6ειρoι. Σ' lναν απ' αυτo,jq',τoν Πρoμηθlα xαι
δια. H ι'3ρια |.ι.αρπυρ[α
ψαζ' τeριiγεπαι oτιq περιηγr|oειg τoυ Aιτναio εμπιaτε,jθηxε τη μυστD<fiτελετoυρ'γiα
'o γ'6 πoιιi fi-
τoυ Παυoαν(α91 . η Δτjμητρα 6ταν lφταoε o' αυτ6 τo μlρoq. Tι1lρα,
Στη Βoιcυτ[α' στην αριaτερτj61θη τoυ Eυρiπoυ υπαρ- ταν τα μυaτιxd' πoυ εΙιπιστεlθηxε η Δημητρα xαι τι α-
χει τo 6oυν6 πoυ λlγεται Mεaoιiπιo xαι xd'τοl απ' αυτ6 xρι6cbqγ[νεται o' αυτfiν την τελετfi δενμoυ φα[νεται'ευ-
πρoζ τα Boιcυτιxd,παρd,λιαεiναι η π6λη Aνθηδ6uon,.Aλ- αe6lq να τo απoxαλ,jΦ', H τελετl1 ε[ναι δδρο τηζ Διμη-
λoι λ6νε 6τι τo 6νoμα τηq π6ληζ πρolρyεται απ6 τo 6νo- τραζ στoυζ Κα6ε[ρoυg.Κατti την εxaτρατε{α τcυν Επι-
εxδ[ω,-
μα τoυ Aνθα, τoυ γιoιj τoυ Πoαειδc|lνα χαι τηζ νJμφηe γ6u.ν9'' χαι την xατιiληιl',η τηe Θfi6αq, oι Aργε[oι
Aλxυ6νηe τoυ Aτλαντα, πoυ 6αaiλε']lεo' αυτ6 τo ξou Κα6ε[ρoυq xαι η τελετfi oταμο{τηoε για tνα διιi-
"6ρηs "ouq
μ6ρos. Στo μiαo περiπoυ τηq π6ληe των Aνθηδονicυνυ- στημα.
πriρyει ιερ6 τcυν Κα6e/ρcυνxαι γ'jρcυ τoυ d'λaoq. Και εxei Aργ6τερα 6ι'.< η Πελαργη η x6ρη τoυ Πoτν6α xαι o
xoντciιυπriρ1ει να6q τηe Δfiμητρα< xαι τηζ x6ρηe με α- αJνoιx6ζ τηe Ιaθμιιiδηζ, λ!νe 6τι ξαναoJaτησαν τα 6ργια
γιiλματα απ6 λευx6 μdρμαρo. E7ει xατααxευαaτεi χαι ι- απ6 την αρyη αλλd τα μετ!φεραν aτo λεγ6μενo Aλεξιιi-
95
ερ6 τoυ Διoνdooυ xαι dγαλμd τoυ στην dxρη τη< π6ληq
,oταν Πελαργfi
πρoζ τη aτεριd. η μ,jηoεπlρα απ6 τα παλιd,6ρια,ε-
Σ, αυτ6 τo μ!ρoq 6ρ{αxoνταιxαι oι τd'φoιτων παιEιΔν πtατρειllαν 6oοι απ6 τoυ Κα6ε[ρoυζ ζo'joαν με τo Tηλdν-
τηe Ιφι3ι1μειαζxαι τoυ Aλcο!ο.ιq'o Aλωlαq oxoτc\θηxε λoιπ6ν,με
Eη i"ηi Κα6ειραiαxΔρα.Για τηνΠελαργτj,
απ6 τoν Aπ6λλωνα, 6πωq iyoυν γριiιllει oτα πoιτjματd' 6ctoηpηαμδ τηe ΔωδΔνηexαθιερΔθηxανπoλλοtπρoζτι-
,oμηρos
τoυζ o xαι o Πiνδαρoζ xαι 6τι τoυq 6ρfixε o θο{- μi τηs xαι θυoiαμε θiμα lγγυo.
νατoζ στη Ι{ο{ξoπου 6ρ/oxeταιxoντd oτην Πciρo..... H oρfi των Κα6εiροlνε[ναι πoλJ oxληρη απlναντι
Ei1αμε λoιπ6ν θνα oημαντιx6 ιeρ6 των Κα6ei'ρ(υνxα- aτoυqανθρcilπoυζ 6πωζ φι7νηxεπολλis Ψoρlq.Tα δρ<Δμε-
π&,τo τρ6πυπoτζυν Kα6ειρiων ιεριi.lνπoυ {aoυν εντoτιoπei. να στη Θη6α τ6λμησαννα τα μιμηθoιjνιδιΔτεζ aτη NαJ-
oτα νηoι&τoυ B.A. Aιγαioυ. Σ' ξνα &λλo oημεio o Παυ- παxτo xαι Joτερααπ6 λ{γοτιμωρfiθηxαν.
,ocoι
oαν|αq μιλοiει τLα,τo Κα6εi.ριo πoυ {1ταν oτη Θi76α93:Σε απ6 τo oτρατ6τoυ Ε!ρ€ η , πoυ tμεινeoτη Βoι-
απ6oταoη εixooι π!ντε oτdδια απ6 3cυυπιiρ7ει ιiλooq τηq ιυτ[α με τo Mαρδδνco τ6λμηααν να μπo'jνε oτo ιερo τοlν
Κα6ε[ριαq Δτjμητραq 2{α[τηζ H εiαoEoqα' αυτ6 [cιυsελπiζονταζνα 6ρo'jνεπoλλι{pfiματα η
Κα6ε.[ρων,
επιτρiπεται μ6νo α'τaυqμυημlνουq. "6ρηs.
Επτο{ περ/πoυ oτdδια .rια περιφρ6νηoη
6πωqνoμlζωεγΔ xαι τιμωρfiθηxαν τηe
απ6 αυτ6 τo d,λooqε[ναι τo ιερ6 τιυν Κα6εiρaι. To πoιoi θε6τητi4, τρελιiθηxαναμloωq xαι yιΙθηxαν πlφτoνταq'α-
ε[ναι oι Κd6ειρoι xαι πoιd' ε[ναι τα δριiμενα γι' αυτodq xαι .'o"αu ατη θciλαaaα.
π6 γxρεμ6
τη Mητiρα αζ μoυ επιτρ!ιtloυν oι φιλoμαθεiq αναγνΔoτεq o A'λlξανδρoq ιjaτερα απδ τη ν{xη τoυ xατl-
\/α μην μιλfiaω. To μ6νο πoυ δεν εμπoδiζoυμαι να' φανε- oτρειllεxαι xατlxαυoε τη Θfi6α xαι τη γ'jρω περιoγi'l",-
Kα6εtρων ωq €|
ρΔcω o' 6λoυq γενιxd εiναι τα 6oα λtνε oι Θη6αioι για ριxol Mαxεδ6νεq μπτixαν στo ιερ6 τιυν
πoυ 6'
την αρ1fi των δρΔμενeυν.Λ!νε λoιπ6ν 6τι oε τo'jτo τoν ψθριxτjycbραxαταaτριλφηxαναπ6 αoτραπ66ροντα
τ6πo υπτjρ7εxdποτε π6λη 6πoυ !μεναν d,νθρωπoιπου λt- πεσαν απ6 τoν oυραν6'

88 89
Σημειιυνoυμε xαι π&λι 6τι oτη Θii6α εγιαταoπ&}ηι.. oτoιγeiα ταρεψ6αiνoνν στην τρooτ&Θεια αυτi1, oτωq τo
o Kriδμoq με την oμ&δα τoν. Κω o μιiθo6 θ6λει να 6xα- μoρiων, oτα ψυoπi1φαaηζ Mεγα-
x6ι|,,ιμoτων ανδριxci.lν
νε τoυζ γ&ψoυc,τoυ με την Αρμoνiα oπη Θiβα. To ocυατ6 ληq Mητ6ραc τj Kυ66ληq oτη Mιxρ& Aoi,αΛ .ηc θυαiαg
e|ναι 'ια λdγαμε 6τι Lιανe τo y&ψo 10υ >(.αLoτη Θ{βα. ανθριi:πoυ,&ντρα γερoδεμ6νoυτLα να μπει τo oπερψατoυ
Πρωτα τoν ξxανe oτη Σαμoθραxη' o ταtιo<τoυ Κοtδμoυ στη γη. H Πελαργη πρ6αθεαε )ιαL πη θυoiα 6γγυoυ θ6-
τoυ .γiνεπαι oτα Κα-
με την Αρμoνiα εi,ναιo ιερ6ζ,^r&ψoc, ψα',coζ.Εiναι ιαι αυπ6 oτoιaeio μιμητιx{q ψα.γε[αq.
6ε[ρια.Aυτ6 αημαiνειαπλri 6τι o Kοtδμoqεγxαθiδρυσε,.|αL
εδιi τα Κα6ei'ρtα. Tα Κα6εi,pια τα τeλo'Ioαν oι μυημ6νoι
που απoτελoιiααν μια ξε1ωριoτ{ oμιiδα με τη διαxριτιxτ] 13. o γcΔ ρ oq τl λε αη e τCD ν[ι υσ τη ρ [ω ν
,oπωq
τoυq x6xxιν1 (ιi.lνη. oτη Σαμoθραxη ['ται xα| σπη
,oποlζ6}ιαπα
Θiβα ιαι oτην Ανθηδ6να πα Κα6ε[ρια i1ταν ψια τρo7τo- ψυoτ!ριαtπoι xαι τα Κα6εi,ριααρaιx&
τo[ηoη παλι6τεριoν μυoτηρiων, πoυ γiνoνταν πρog τιμη τελoιiνταν oτην 6παιθρo 6πoυ υπτ]ρ1εxαι η (ωτιι\ αν&-
Δfμητραq. Tιbρα η Δ{μητρα μετoνoμciζεταιoε Κα6ei.ρtα τxη τηc 6ρoxΛc.Aργ6τερα oρi'oτηxαν ιερot γdιρoι, πeψt-
Δημητρα. o K&δμoq xαι εδιb eιo&.γeιτo .γ&ψoηγo6μενoq νη, πoυ oυντ]θιυqs1πανιoνπ& oε αλoιiλια π&ντα ξξω ατ6
πρooωπιια των Kα6ειρdων. την π6λη. Tα 6ρ.για!τρeπε να τελoιjνται στην 6παιθρo.
Δεν ξ6ρoυψeγιατ[ αιρι6ωq o K&δμoq φε$γει ατ6 τη Mε την xαθι6ριυoητoυ τεμθνoυqx&νει την εμφ&νιoηxαι
Θ{16ααφi1νoνπαζτo .γt6 πoυ, xαπ& την μυθoλoγiα,Πoλ6- o τριbτoqνα:toιoq.Στα x),αoιxα aρ6νιαδημιoυργo.iνταιε-
δωρo, oτo θρ6νoτηq Θiβαc,. Aυτ6 πoυ φαtνeταιατ6 πη ντυπωσιαχot ναo; τoυ xooμo'1νταιμε αγιiλματα )'|.αL αφL_
μυθoλoγιx{ αφιτηση εiναι 6τι oπη Θiβα μ6νει μ6ρo<τηc eριbψαπα.
πoλεμιx{c oμοiδαqτων Kαδμεiιυν. o Kriδμoq φε6γει με Στη Σαμoθραπη oι αναoxαφtq απox&λυιpαν6πι oπo
6να μ6ρoq πηζ τ|α να xραπi1oeι για λiγo την Kαλυδιi.lνα 1ιi:ρo του αρaαtoυ ιερoιi υπηρ1αν τρεi.g oιxoδoψιxtq φ&-
πριν να eγxαταoτω'θε[oπoυζ Eγ1ελεiq. Κ&τoια o16αη με αε.q,6.H παλι6τερη oιxoδoμιxηφ&oη oπo ιeρ6των Mε-
την xiνηoη αντi1 t'γeι xαL η πΡoσπ&θειαδημιoυρ.γ[αqΚα- γ&λων Θειi:ντηc Σαμoθραxηqεiναι τoυ 6oυ xαι 5oυ π.X'
6ειρiωνoτη Nαιiπαxτo. αι<bνα. Tα ευρηματα αντi1<πηc φ&oηc,εiναι υπoλεiψψα,Cα
H τdλεoη των μυστηρ,ιων,τα δριilμεναεiναι η iδια με πeLγoυqαπ6 πoλυγιυνιxo6gλiθoυq. Στη δε'iτερη φαoη α-
τηq Σαμoθριixηc. Eδιb τρooπiΘηxαν 6oτερα ατ6 την α- νiμeι tναq τετρ&ατυλoζνα6ζ, τoυ oπoioυ6ρ6θηxαντα Θe-
ναoυνταξi1πoυqατ6 την Πελαργi1xαt η θυo{αdγγυoυζι|- μθλια. o να6q ατoτeλo'3πανατ6 πoν τc?6ναo,τoν πρoση-
oυ. Πρ6xειτα| τLα ψια αxoψα oυμ6oλιx{ τρ&ξη 1ια eνt- x6, τo oηι6 xαι τoν oπιoθ6δρoγχoμε διio τ&φρoυqπρo-
σχυση ,cηζ ιαρτoφoρ[αq τηq ΥΙc. Eiναι oπιυoδτjπoτεμια oφoριilντoυ 4oυ π.Χ. αιcbνα.
ιαινoπoψtα. Στα ψυoτi1ρια τελεi.ται η μιμητιx{ γoνιμix{ Στην τρiτη oιxoδoμιx{ φαoη o να6q ανoιxoδoμηθηxε
ψαγe|αμε &μεoo oτ6ao την ευxαρπiα 1'ηζ τηζ' Kεντριx6q oλ6xληρoq.T6πe xαταργ{θηxε o πρooηxogxαι 6ται δ6θη-
oτ6γoq τoυq etναινα πετ'i1oυν την πoλυπ6θητη 6ρoγfi Go xε μεγαλiτερη !ιταoη oτoν πρ6ναo ),|.αL σ,cooηx6. o o-
oτt'ρψατoυ oυρανoιi)πoυ 6πιυg πiοπευαν γiνεται με τoν πιoθ6δρoμoqπρ6πει να $,παν oπθγη.
aωρ,ιc, oι δυ6 τ&φρoι
ιeρ6^γ&ψo 14α|πα 6ργια πoυ αxoλoυθoιjνε.,oμ,< xαι riλλα πρooφoριilνδιατηρoιiνται.o 6ναq eiναι^γιααιψαπηρLqπρo.

90 91
σφaΡξ,ζ(θυoiεc) xαι o *λλoζ για αναi,ψαxπεζ (xα?πoυζ, α-
φrcρωψαπαειδωλiων x.λ.π.) Πρdπει να εaeι ^γ[νειεπιoxενt1
τoυ ναo'j xαL σ.cα. ρωψαixα γρ6νια.
To ιερ6 των Mεγαλων Θειbν i1πανιαt εδιΔ6ξω απ6
την π6λη πoυ $1παντει1ιoμ6νη.To ιερ6 ei,aεtxπαoη 50
oτρεμμ&των.H 6λη τoυ διαταξηδiνεταιoε α1εδιdγραμ-
μα. Στo α1εδιdγραμψαπαρoυoι&ζeπαιη τελιxτjμoρφ{τoυ
ιερo6 τιυν Mεγ&λων Θειllν, πoυ e[γε διαμoρφωθεiατα ελ-
ληνιατιxdaρ6νια.
oι-
oι 1ιilρoιμε αριθμ6t, 2, 3, 4, 5 ε[ναιελληνιατιx&
xoδoμηματα πoυ η χ?iση τoυq δεν iaeι eντoτιoπεi. Tα
xπ[ρια 6 και 7 e[ναι oι αiθoυoεζ αυμπooiων πoυ αυνδιio- a
a
νται με τη μliηαη oπα ψυoτ{ρια. To ιπi.ριo με αριθμ6 8 a
a
Φ

.BΗj
ε[ναtπo Θt,ατρoτoυ oπoioυδεν αclrζoνταιxερxiδεq.Xτi- o
a
τo 2Ο0 π.X..
σ,|:η'|ε
Eδ6 ατιc aρoνι&τιxeqγωρπLc,ανα.ταPLσπαν6παν o γ&- 9
(
μoζ τηζ Aρμoνiαq yLα|
xoυ Kdδμoυ, o ιeρ6qτ&ψoc 7roυ α-
πoτελεi τo xλειδi των μυστηρiων.To xτiριo με αριθμ69
ei.ναιηΣτo&., τo μεγαλιiτεφoιπLριο oτo ιερ6 πoυ t'γeι ψi1-
xoq 104μ. xω τλ&πoq 13,5μ. >|.αL ^.|α.πασxευ&oτηxε τoν
3o π.X. αι. Eδιi oπεγ&ζoντανoι πρoσχυνητ6qπoυ Lφτα-
ναν απ6 ξ6να μ6ρη.
To xπtριo με αριθμ6 10 ηταν χρηνη 6τoυ ε[γe ατηθεi KATοΨΙI ToΥ ΙEΡoΥ TΩN MEΓΑΔΩN ΘEΩN
xαL \o περiφημo αγα}'1ιατη< Nixηq τηζ Σαμoθρ&xηq α-
Ι.5. Κπtρια ciγνωoτη< t5 Ιερi1 omtα
των Poδi<υντoυ 190 π.X. xαι ε[ναιLργo P6διoυ
φι6ρι,.lμα 16 Aν&xτoρoν
χρησηζ
γλ'iπτη, πιθανιi.lζτoυ Πιθoxρiτoυ. 6-7. Aiθουoεqoυμπooiων L7 Θ6λoqAρoιν6ηq
To oημειωμjνo με τoν αριθμ6 tt etναιπo νexρoταφe[o 8. Θ6ατρo 18 Bρα1ιilδηq6ωμ6ζ
τηc π6λη< 6πoυ j1oυν αναoιαι|eι περi τoυq 40o τ&φoυc, 9. Σπoα 19 Ι'εp6a 6pαγoζ'
ατ6 πην αpγcitxi1επoγ{ωζ τo 2Ο0 π.X. Kαι 6λθπoυμε 1Ο. Kρ{νη τηc Nixηq 20 T6μενoq
11. Nεx ρ 6π o λιq 2L Ιερ6ν
παφLqoαν ιαι αυπξζ πoυ x&νoυμε xαt oi1ψερα,α)'\&"xαι qq
Aυλη τoυ 6ωμoιi
12' Kυxλιx6q 16ρoq
x&'J,lψoνεxριbνμε την τtφρα πoπoΘετημ6νη αε πηλινα αγ- 13. Πρ6πυλoντoυ
o.] Aiθoυoα με αφιεριδματα
γεLα. Πτoλεμαioυ ΙΙ
To ιπ|ριo με αριθμ6 t2 ε[ναι ξνα ιυxλrκ6 ιπ[oψα 6- 14. Aφι6ρωμαΦλ[ππoυ ΙΙΙ
πoυ πρ6πεινα γιν6ταν6να εiδoqυπoδo1ηqτων πιατιbν xαι ΙV
xαι Aλεξοiνδρoυ

q9
δενλιiμ6αναν.-μi-
iαωg εδιi να παιζ6ταν ψι& x&πoια παρ&oπαoη oaεπιxi1 ψe φη πoυ απαγ6ρευετην εloo3ooε 6ooυq
ι*δυτoυπfiρψεξιjλι-
τα ψνoπi1ρια.
,E1ει
δι&μετρo9μ. μ' 5 xερxiδεq, τα σy"α* ;;, ;;" M"'o'ηρ,o' i[nρoo",i απ6 τo
'uλ'noρoni"oof'o, 6ρd'7oιxαι τα δ'joγιiλxινα^α-
δεν dταν αριeτ&' π)'ατeι&,.για να xα-
},oτ&τια τcυν oπoiιυν
παραxoλoυθoiιoαναυτ^i1
oι &νθρι,.lπoι την
"6""iνoι
; dλμ;;; ",ν'Κ α6ε{ρcυν'Σε μια- γωνιdτoυξ*" "6!." "-!!:
θεται clνθρο.lπog. πoυ περιι|yειιερη T'τρα
o"i"o'lyα ε{δosxτιqτoJ φoιjρνoυ
ταρ&'oπαoη6ρθιoι.Στo xLντρoτoυ xυxλιxo'3 xτιρtoυυπηρ- τη€ α[θoυaαζ,υπιilF.ξιJλινo
;'; ;', oπouδli.Στo xtντρo
ae 6ωψ6c,ια. σε x&πoιo oημεio τιυν xερxiδων {ταν ιερ6g b;οoo. Πρ6τα o ενδcαφερ6,μενoζ να μυηθε[εξαγνιζ6τα'ν o'ε
6ραγoc,απ6 πoρφυρiτηλiθo, 6πoυ γ[νoντανoπoνδ6ζ. "."'.. ).'- ,_.\i,'μi',i πt
lxανε aπoνδfioτηy
Eνα πλιiγιo &νoι1ψαoδηγoιiαε oτo τ6μενoq,(αριθμ6q μια xρηνηστην εισoο ,
'ιερl1ενοl
6ciιθρo'
τρα xαι εν συνεχειαxαθ6τανπi,νω oτo ξJλινo
2O). Γιiρω oπo ανoιγψατoυ xυxλιxoυ xτιρ,ιoυπρoq πo πL- τoυργιxo[ γoρo{ Κ ατ6π1'1
ταντ ελε
μενoq 6ρθθηxαν6&,oεtζ2o τoυ\αaιoτoν αγαλμ&των αφιε-
;;τJ; ;- "ou,'"i,λo,jν !.-...
aτo d,δυτo,6πoυ τoυ απoxαλJπτoνταν lιυστιxα
π6λειυντj ατ6μων.
ρι\ψαπα ""λi, ατην.Ιερ.f για να ποiρει
Z:lie"π Ttλoqεπloτρεφε
To xτiριo με αριθμ6 13 ηταν τo πρ6πυλoτoυ Πτoλε-
τηe
'oιxlα
Au"6 fiταν τo πριbτo oτct-
jνα εiδoq εια6δoυτων επισχεππων απ6 την π6- n,o"ooo,η",x6 μ'ji.is 'ou.
ψαtoυΒ,, διo τη€ μιjηaηe.
λη oτo ιερ6. To μεγαλ'iτερo μ6ρoqτoυ πρ6πυλoυ6ρi.oxε- ιαι o
E,δ.i oio"ληριυν6ταν τo πριilτo o.τ&διo ψbηoηc,
παι oi1ψeραoτην Bι6ννη xα.Lσπην Kο.lνoταντινo0πoλη. τη (λευ-
To xπ[ριoμε αριθμ6 t4 e|ναιτo μνημεio τoυ Φλiππoυ μ.iατηζ n,o Lnoιρu, απ6 πηνΙερη oιxiα μαρτυpiα
17 εiναι o λε-
;; ;":;*",o, i.,1u.iρ.).To xτiριo.μεαριθμ6
Γ, (τoυ Aρριδαioυ) xαL πoυ γιoιi τoυ AλεξοiνδρoυΔ,' To oυζιiγoυ τoυ Λυαιμ&1oυ' τoν
xπ,ιριoei,γexαπαoτραφetoe oειoμ6 τoυ 1oυ η 2oυ μ.X. αι. ;;μ.;,"; o6ιoc "ηζ λρo,,6ηq, τoν αδελφ6
J,,,ιo o, αυνθ1εια oi6".o, τLανα παντρευτεi ,ΙΙταν
xαι δεν eπιoιeυαoτηιe τoπL. ΠτoλεμαLo Β,. τo
nln, 6ooα,& τηc Aιγ,jπτoυ
To xτiριo με αριθμ6 !5 {παν η ιερi oιxtα 6πoυ 1tν6- πλo6oια,αρ-
,,J'o.l.J".,o,,,λ.xb ιπ|ριoτηc Eλλ&δαcμε
"o,
ταν τo τριbτo ατ&διo τη< μιiηoη<. Mετ& τo τ,iλoζ τoυ Eδ6 τp!τeινα αυγxεντρδνo-
πρ6τoυ oταδioυ μιiηoηc o πιoτ6ζ πια ντυν6πανoτα λευ-
ΙΙ"..,",,.i, διαx6oμηoη..*φ.o,uo,
f;;;";; λiJ"e,,"ι,.,,o, &xη xαι γt-
oτη Σαμoθρ
ι& ρo6γu και tπαφνε ιαι ξνα λυ1ν&ρι. Tο xτiριo αντ6 iγ
νoντcι,νxαι θυoiεζ.
ταν Ρωμαix\c eτoγι<. τη<,θ6-
To xτiριo με αριθμ6 L8 6ρLoxετα.:'η,. εiooδo
To ιτi,ριo με αριθμ6 16 εiναι τo αν&,κτoρo'Εiναι ιτi- 6ιl'ψ6cενιi, αυτ6 με
λoυ τη< ιio.,6ηc
σμα τoυ !oν-2oυ μ.X. αιιilνα με xυxλcbπεια τε1νoδoμ{. 'o,,tuo,6ρα1ιilδηc ατo τoρφυρiτη λiθo,
;;; 19 εiναι o ιερ6q 69λγoc
Eiναι τo xLντρo των μυστηριαxιbν τελετoυργιιbν. ";λμj oπoνδθgoτoυζ θεoυζ
Στην εiooδ6 τoυ μια eτιγραφi1 απα^γ6ρευe να μπoιiνε μ6- ,' .T; για
χ.bρoc τoυ
i"iρ.o με αριθμ6 2Ο εiναι τo τ6μενog,xτiριo
oα 6ooι δεν 6παιρνανμ6ρoqoτα μυoττ]ρια.Παραθθτω τo B, τη€ Mα1ε-
,Eφηq
Kαλαμπoυ- 4oυ π.X. αι,λνα,αφι6ρωματoυ Φλiππoυ
ταραι&'τοl xεiμενo ατ6 πo 6ι6}'i.oτηc αυπj1ν
πoυ,ταραΘLπω
Για την"'ρiγρ"φ,j
δoνiαq. 'επ6μενo "ηζΧ::
x[δoυ: To μεγιiλo xτlριo 6πoυ lμπαιναν μετd, ε{ναι τo A- ε{ναι τtvγ"e β0!^
xτ[ριo. τo
νdxτoρo (16), τoυ τ!λoυq τoυ 7ου αρ7cΔν2oυ μ.X, 7τι-
i"μ"","ιε"υ.'To τo,
αiα δεξιd τoυ μoνoπατιoJ, πoλιj χατ'εστΡαιιμενo,απo
oμ!νo με xυxλcbπεια τoιyoδoμfi. E7ει τρε{qειo6Eoυζ oτα oτoιyειo αυτoυ
ουd,xι'τoυ 4oυ αι. π.X. To cημαντιxoτερo
δυτιxriιxαι },3υτocτα 66ρεια. Στην ε{ooδoυπfiργε επιτρα-
95
94
-.

τoυ xτιρloυ ε[ναι η ζωηφ6ρoqτoυ Πρoπ'jλoυ τoυ' πoυ ει- Βδιil πραγματoπoιo,jνταν τa δειjτερo aτctδιo τηe μiη-
xαι
xoνlζει 7oρ6 xoριτoιcΔνxαι 6ρiaxεται ατo μoυoεio. o χo- σηζ _ η',nin',[o' ΠρΔτα yιν6τανη εξoμολ6γηση
λ"λlouοoiι"ε τo ζιΔo oio nluoρo xαι o ιερoφ&,ντηe απ6 τo'
ρ6q αυτ6q των χoριτσιΔν, μεριxιi απ6 τα oπo{α παlζoυν απoxd,λυπτε μυστιxα
6fiμα ειτελo'jαεμια λειτoυργ[α'xαι.
μoυαιxd' 6ργανα, πρlπει να ε[ναι o τελετoυργιx6q 7oρ.6q
πoυ εxτελolνταν γ'jρω απ6 τoυq 6ωμo'jq xαι τιζ εoτ[εζ. αj,μ6oλoστ0υζ μυημlνoυζ,-.Κατ6πιy γ{νοντανoπoνδie
o"ηu xαι σε.μεταγενloτερεq, επoψ!q,6cΙιπτιoητoυ
To xτlριo fiταν αφιlριυμα τoυ Φιλ[ππoυ B', τατ!ρα τoυ "6γ7η
MεγιLλoυ Aλεξιiνδρoυ. ._ - ,.To με τo α[μα τoυ oφciγιoυ.
uυnulνoυ
To xεντριx6 oημεio τoυ 1ιbρoυ το.lν Mεγ&λων Θειbν 22 εtναιη Aυλ{ τoυ Bιυμoιi,αφιθριoμα,τoυ
'"iρ,o Aρριδαioυ.To xτiριo με αριθμ623 ,iμαν
ei,ναιπo ιτiριo με αριθμ6 2L, τo Ιερ6. Kαι π&λι δανεiζoυ- Φιλiππoυi,
"o, {1πανπo περiφημoιερ6των
,to
ψα.L xεiμενo ατ6 τo [ρ^γoτηc, Eφηq Kαλαμπoυxiδoυ. η oLoouoooφ,,ρ,μi",ν.Aυτ6 .Cα
Mεγ&λω.,οε.i,, Σαμoθρ&xηc6πoυτελo'jν,rα\ ψe-
Ερ76μαoτε τιΔρα aτo πιo εντυπωσιαx6 xτiριo τoυ Ι9coy "ηc
M,γ,iλων θεeΔyπoυ ε[ναι o xυρiωq να6ζ, τo Ιερ6, (21)' 1&λα Κα6eipια Mυoτηρια.
.δ.oφoρ,".,6
"ii Kd,π<υq τo Κα6εi,ριoτηc Θη6αc.E-
eLναι,
Σfiμερα η ε/αoδoqεiναι ευxoλ6τερηαπδ τoν τλαiν6 τo[yo. jr"oc αφιερωμ6ν.o
διb εi1αμε 6.,o aτην Κα6etοιαΔ{μη1ρα
Πριν μπo'jμε 6λlπoυμε την υποδo1τjτoυ πυρao[ qτo

t ;;. ΙK6ρ.η. To xυρiωglKod"tρ,o 6ριoι6ταν εππ& oπ&δια6o-
!δαφoq xαι στιζ διJo πλευρiq τoυ δdo πλc{:xεζ,6πoυ oτε- αρaιι& τjτανημι-
οει6πeρ'α ..ρo.iαλooυq'. To Kα6εiριo
x6ταν o μυημlνoq aτη μiα xαι o ιερlαq oτην ιiλλη τια τηy "ou π.X. αι. Aυτ6
εξoμoλ6γηoη. To Ιeρ6 ε[ναι τoυ 325 π.Χ' xαι επιoxευd'- l,"l.',lΙ πoλυγλνιx6 xπiριoτoυ 6oυ η 5oυ
*o.oo:'"ρ&φηxε ατ6 τoυqΠ6ρoεgτoυ Mαρδ6νιoυ.
στηxε απ6 τoυq Pωμαloυq. Βρ!θηxαν περ[πoυ800 αρyι- "" "ρa πρ6ατηλoμε τ6o-
to".ρo ιiλλo oρθoγ<1lνιo,
τεxτoνιxd,μlλη. To 1956 αναoτηλcΔθηxε.E7ει διαoτcl,- '"io"η', (θναμιxρ6
o.ρ.g ,io,,g ατην πρ6ooι|.iτ] τoυ. Ei1ε πρ6ναo
aειq 40 επ/ 13μ' H θεμελiωofiτoυ ε[ναιαπδ πωρ6λιθoxαι ιαι
δ,μi".o) ιαL 10νxυρiωgo.ηx.6. Aργ6περαπρooπ6Θηxe
τo δiπε\o απ6 θαaiτιxo μι*ρμαρo. Στην πρλoo{lfi τoυ ε/- θυoiεζ πoυ πρθ-
*iΙ" ε,μ*"ιo πioω μ' δi"ι6 66Θρo.γtα τιζ
7ε 14 δωριxoιjqx[oνεζ, τα αετcilματd τoυ fiταν γλυπ.τιi
.xαι λατρευ;
στην xoρυφfi τoυq ε[yαν απ6 lνα xeντριx6 αxρωτfiριo πει να fη, .i1' o"6ryη.ΜLoα oτo oη'x6i,παν,^τα
τιx&α.γλψατα.Δεν γνωρ[ζoυμε αυπα.παα\α^|ια1αα'^^α
xαι δJo Nixεq o7ιq dxρεq' Bδιil υπfiρbε xι ιiλλη επιτρα.
Mια Laouψ"σε μια αναπαρ&.oπαoη αε Aθηναix6 αγγεio. o
φfi πoυ απαγ6ρευε την εlaoδο στoυζ ι].η μυημ6νoυ'q. "o Δiπλα,τoυ-ατεxει ,to πα|oL
Κα6aρoc, εiναι ξαπλωμθνoq.
.θυioiα ατην πρ6coι!η 6oηθodae την ε/ooδo των ζιbων για
ριi,μπα η Mεγ&λη Mητ6ρα
aτo να6. Εoωτεριxd, τo xc{,τωτμημα των τo{7ων η- i,.o.. o,oγριiφειπ&νιo)ιαL α,ρLσπeP&
ιαιΚ6ρη με θνα μιxρ6,τoν Πρατ6λαo.
ταν 6αμμ!νo μα'jρo, πιo cllηλci'x6xxινo xαι λευx6 χαι στo
επdνιυ μ!ρos υπτjρ7ανμιxρa[ δωριxol xioνεζ. H oρoφfiη- Λιγ,.,,oλ,i ,oi ,o ι,,ρ6τιυν Θη6ιiν ψoι&ζειμε εxεiνo
ταν ξdλινη με xεραμoσxεπfi. Tριγdρωστην αlθoυoαυπiρ- Σoμoθριixηq.Δεν E6ρo,μ.τoυ αxρι6ιbζτελoJντανoι
-τ< λρμo,ι". xαι λoν.Κ&δμoυ, αν xαι $,παν6αoιx6
1αν μαρμι1ρινoιπdγxoι με π6δια λιoνταριΔν τια να
.i"oi xι*θo- ;il;.
o"i.1.io."η..iελετηq.Aνιiλoγo i1παν xαι τo ιερ6oτην Aν-
o' μυημlνoι.Στo xlντρoυπfiρψεεaγiρα (6ωμ6) τια
Aξιoπρ6αεxτη
τιζ fuυoiεζ' ε[ναιη x6τχη oτα νδτια,δ'jο θτδ6να.
axαλoπd,τια ι!lηλ6τερη, πoυ θυμ|ζει 1ριoτιανιx6 να6'
97
96

J
ΣH M E Ι ΩΣE Ι Σ

L. oι αναoxαφ!c, oτιq περιo169 X&τoιλαρ (hacilar) xαι Toατ&λ'
Xoυγιo,ix (QataΙ tΙiiyiik) 6δειξαν Lνα τρα"γψατι,ι& ενπνπωotαx6 πoλι-

I
τιoψ6, oτην oυoi'α ιεραπιι6, αφoil oτιq πρα.γψατιxLg π6λει9 πoυ απo-
xαλ'iφτηxαν xνριαργoυν τα l'eρα.
,rηζ,H?αζ 6ao
2. H Ι6, xαπα πη μυθoλoγiα τjταν ι3ρεια oτo να6
ιJ ,Ινα1oυ.
Aργoq xαι x6ρη τoυ 6αoλι& τoυ Aργoυq Π&.νπα xατα πη ψυ-
,Ι{ρα
θoλoγiα την Ιιi.l την ερωτε0θηιε o Δtαg xαι Lψεινe L1xνoq. H
την xαπαδtωξε. o Δiαq τ|α να ,rη oιboεz πη μεταμ6ρφο-loεoε α^γε}'α.
,Hρα
δα. H πoυ την αναι&\ν'!e, ξ6α}ιe τoν Eρμη xαι εξαπ6λυoε ενα-
ντioν τηq μιlγεq. [Ι Τιb αρaιoε να τρ61ει. Π!ραoe πo Β6oπoρo xαι α-
π6 ιeι πη Mιxρα Aoiα xαι' πη Συρiα.Παλαιoτiνη, 1ια να xαπαλ:i1ξeι
oτην Aiγυπτo 6πoυ γ6ννηoε πoν Eπαφo' πoυ dγινε 6αoι}'ι&'9τηc Aι-
o
γιiπτoυ. o Eπαφog εiναι o Tαυρ6μoρφogθε6q Aπηg τηe Aιγ6πτoυ.
Tlπαφoq νυμφε,iτηxε τη Mθμιφιδα, την x6ρη τoυ Nεiλoυ xαL α'n6ι,rη.
o" ψin τη Δι6'iη. Kαι η Δι6ιiη απ6 πoν Πooειδ6να απ6ιττ,oε
'6ρη,
τoυg δiδυμoυq,Bτjλo xαι Aγτjνoρα. Aπ6 τo Bτjλo ιαταγoνπαι oι Δα-
ναoi ιαι απ6 τoν Aγτ]νoρα oι Kαδμεioι.
3. o 6ρoq Ινδoεuρωπαio6 επινoτ]θηxε απi' τoυg Γερμανo0g ιoτoρι-
ιo0q πoν περαoμθνoυ αιιbνα 1ια να oρiαoυν λαo'ig πoυ εi1αν xoιν6q ρi.
ξeq aπηγλιirooα τoυζ, Tα xαPα)ιτιP|,σπ|14'α αυπιbντι,rν λαιbν πoυ πρoσ-
διoρiζoνται ωq Ινδoευρωπα|oι eiναι'πα 1}'ωooιx&, oπotaeΙ,α.Kαι oπιoo-
I
.co
δdπoτε xoιτiδα αυτι|rν τιυν λαιirν εiναι η Eυριilπη xαι Lγoυν xα.?α-
xrημoπιι6 τιυν xλioεων oτη γλωooα. oι Tλληνεq xαι o K6oμoq τoυ
Aιγαioυ
.4. ανηxoυν o' αυτi1ν την ιατη1oρiια.
X6μμιq π6λη αλλ& xαιν$1ooqτη€ Aιγιiπτoυ oτo Nεiλo. To 6-
νoμα oημαiνει ιερ6 τoυ Mτjνη (Xεμ = ιεP6 xαL Mιν = Mτiνηc) M,i-
νηc i Mιν eLιαι'o 6αaλt&.ζ πoυ θνωoε την Aiγυπτo oε ενιαio ιρd,πoq.
Kαι Mιν - Mdνηc αημαiνει Πιiν (Π&ναq). Καl, oπα xατoπιν&" γρ6νια
oι Tλληνε6 θλεγαν την π6λη Παν6πολη.
5. Hρoδ6τoυ Ιaτoρ{α B,, 91 Mετοiφρααη Aδ. ΘεoφiΜυ, εxδ6oειζ
Π*πυρog.

99
IΞΞ_-

,oλεq
θυαι&ζoνται oτoν Πooειδιi-lνα.
6. Mαν6Θωνα:Aιγυπτιαxi, (Eπιτoμ{). Aπ6oταcψα δημooιευμ6νo 24' Και πα ταιδιατηζ ΙνoJζ
, Θεδν.
απo πoν Eυo66ιo oτιq εxδ6oειq Loebe oελ. 46. ι6oεC τoυ Kd'δμoυ εiναι ιθρειεq
oι n";;'..;h;;.^.'. Xα6-
7, A., θεοrρεiται
", d,;:^... ηn.,,λ*6.Ι}λυeιx6c
ιlε..lαξιi
γνηoιo τoυ MανθΘωνα.Περλαμ6ιiνετ αι oτην !x- 'i
"
ooση Lοebe oeλ'. 242. To ατ6oταoψα ατ6 ηoν Σιiγγελλo. u,,*,.τo ,ιo ,-i,,,B.τoυαxρωτηρioυτων Axρoxεραν νιαι ιων .
των μετ&λλων ψ&ηoι
8'Αυτ6
1ραφeιo Δι6δωρoqo Σιxελιιilτηc, (Bι6λio 7Z,,50,2).
26. oι Tελ1iν.. .ι";;;iΘ.;, n.1uιn". Bριox6ταν
o1riρωoαν oι Υxoιirg.
9-. \ Tριτωνiα ΑΘηνοi εiναι 0e6πητα τηq Λι66ηc xαι την 6φεραν 27. ΙΙ A,iαρη<εiναι η i6λη πoυ
oτo Aιγoio oι Δαναoi. oτo BA τμτjμα τηc Aιγ0πτoυ.
Mεγιδδιi:,δημοoιε0τηxε στα α.{'
Ι0. }Ι Θ.oμoφoρiα Δ{βητρα eiναι Θε6rηπα πoυ
μoι&ζει περιoo6τe-
28. To xεiμενογια τη Mιt1η τη< Texts and pic-
an AnthoΙogi of
ρ, 'Ιoιδα xαι 61ι
με τη Δ.lψηπρα τηg ιλαaιxi1q επoχ1iζ. τ.}'ιx&oτo The Anοient'Ne^i.Ε"st xαι ελληνιx* oτo
":1,
''"*' λ, ιλλ, p,ι..t,,.a, "aμ. A, oελ. L?i.-[75
|,.;.Σ"η γενι& τoυ Aγ1νoρα oυ"γxαπαλL"γoνπαι πα παιδι&"τoυ: Kdδ-
o.λ.,o<, Φoiνιxαg, Θ&oog ιαι Eυριbπη. Και απ6 τoν Kιiδμo πoυ ;;1nω; Alροπoq,πeiιγoc,7.
|3ζ, 61oυνγια Θε6 τρooπ&'τηπoν
εoρασε qτoν Eλλαδιx6 29. oι Δαναoι ιαι oι A6ανπεq τoυ
aιbρo xαι την Aρμoνiα γενντ]θηxaν η A"γαbη, απ6 πoυgπρoaτ&πCg
πoυ απoιτησε τoν ΠενΘ6α, Aυτoν6η τoυ απ6xπηoe πoν Lxπαiιονα,
η Πoαειδιirναπαρ6λo,,o, o λnu,6q θ.ωρ.λα.
o.μ.ηη πoυ
γ6ννηoε τoν Δι6νυoo, η Ινιi.l πoυ απ6xπηoe τoυq Δθαν- Mαντεioυτoυ AμμιυναΔiα. Aιγ'iπτoυ ιαι
Ι
o?o x!'|. Mελιxdρτη xαι o Πoλ0δωρoζ πoυ διαδ61τηxε πoν τατLρα τoυ 30. o Kιiδμoq εiναι αυνδεδεμθνoq, με τιζ' Θ}i6εqτη€
Δiαc,.
oτη Θηξo 6παν !φυye. Γιoi τoυ "i;πανo Ιt&.6δαxoζxα| ε11oν6q τoυ o τo θε6 Aμμωνα. 1|oνσ?tσ.ελληνιx& 1iν.eται
oιδiπoδq.. 3t. ΙΙρoδ6πoν'Ιcτoρiα Β. ταρ'.L7'1^'
6πoυ θλeγαν6πι bτipaε
12. BΜ'.. Rοbert Greves, oι Ελληνιxο! MJΘoι τ6μoq B,, oελ. 32. Mλιiει γ.,. "η i.ι.δ,. nη<A,γ0,,no,
qqct ,oαιρη.
o τ&φoc, τoυ
,ooιρη.
13., Ι,, πρωπη
φoρ&αναφ!ρεταιτιi,lρα,δηλαδ{ τo 15o π.X. αιιil.
33. Δηλαδτjτoυ
ν.ι, τo oνoμα τoυ Miνωα oτην Kρrjτη. 34. IΙioδ6τoυ, ΙoτoρlαΒ' 59.
14' Ιiouoouin Περιηγfiaειq' biιιυ-τιxιi |2, ΙoτiρiαΒι6λωΥ"",'58,59.
ir. rrρoε6"o,,
15..o Hρ6δo"oq λjει 6τι τo ιδιαiτερo ιeρ,6πηc,Aθην&g oτην Αi- 36. Σiην Aiγυπτoλεγ6τανΒoiι6αaπη, ^^ ταυτiζεταιμε την
ΙΙ- AΘην&
μ,,"ρδ.μθνo.
γυπτq ειναι oτη Σci,ιδα,(B,, 28, 59' 62' 130). Πρ6xειται για την A- 37. Eδ6 φαLνεπαι,&λζ, ,Ιoιδα6.
εiναιπρoqτιμτiτηc
υωρ στη Aι1νττιαια πoυ την ταυτiζoυν
με την Αθηνri.
AΘ6ρενιilεδιboι τελετoυργiεi
.aε.
lti. Πoλ'iδ.ρoζ
γι6ζ τoυ Kιiδμoυ'
:", Aιγυπτιαxdλ6γεταιPα. ελληνι.
,cαντL\eιo Hρ6δoτog με την
17. a.6ε,ρo< ε.,.r'..i,"ηqg.il'ιo g'47-52. ;δ, τη θ.6nη",, B,,".Ι,."η,
18. Δ.6δ.ρoζ,Σιxελιιbτηc8ι6λ[o Ε,47-55. xτtΛητιb,
19. i\λλεc πληρoφoρiεq τo
για μ0Θoτoυ K&δμoυ Lγeι"γραιpeι, xαι 4Ο.ΙΙρoδ6τoυ,Ιaτoρiα6ι6λioB,παρ'48,49(ημετ&φρασητων
.
o Aπo^Λ6δωooc Bι6λio Γ'. εxδ6oεων <<Π&πυρoq>>). απ6 ε-
-..--it' εiναι παρμ6να
j,oμo ,oαιρη. τ" oγ"n,'n με την θξωoητων Υxαιbζ
?0. τ" "ou
Διoν,jooυεiναι εxεiνoτoυ αΥΥλιιιi ιαι εxδ6θηxανoε
21. Tη,,iθ.dρ.oηπηgλατρεi,αqτoυ Διoν6oου την xdνειo Mε- n,.,oλφ,i,o, onil.. ,,o, ψ".nφρ&"o.η'oν
' ' Εast, AnthοΙogyoΙ Textes aηd
an
iναq xαι ooφ6q.To 6νoμriτoυ δηλιiνει Aι- 6ι6λio με .ιiπ}'o The AnciLnt Nia,
.γυπ,cnC'
^αμπoυζ μεγdλoζ ψ&ν.cηζ
Tζ6ψi πρiτoαρτντ-(James Pritchard)οτo Prince-
1l'αti oι Eλληνεg 6λεγαντoυgAιγυπτioυq Mελιiμπoδεq. μ"i*,", ""a no, t73.175 Nα|σno.) τ6μo B, Σελ.
.
zz' ο Πενθ6αqΘυoιαLq,ται oυoιαcrιι&.oqα Διoνdoια.,oληη oιxo- ton universityP..,.. i;;A,lελ. στo περιo-
oτα Eλληνιxιi
Υ.,ε}t K*δμoυ πρoοταΘεi, να xαΘιεριi:oειτα Διoνilaια,εxπ6g απ6 89.93. Tα ιε[μενα nu-i, ιaouuδημooιευτεi
τoν ι0ιo'ο,Σoυ xαΘιερι|rνeι ηα Κα6εi,oια. δ,.ι6AΕPoΠoΣ τeba.5' 6.
3 ταρ. 1, 7.2.
υ,,6l',ooη"η'6ι6}'io
42. Aπoλλ6δωρoul,
,-23. ο iδιoq,iερiπoυ, ρi,λoqλαiζεπα|,xαι |L. τoν Axταiωνα. Θυ- Lαναo.
σLαqε1αL απ6 πην Aρτεμη. 43. Toν Aiγυπτo xαι,co
101
100
44. oμfiρoυ,ΙλιιlδαΜ 321 ι' ε. Bαx1λiδηcxvΙ, 29 xαι M6- 69. ΙΙρ6δoτoυ ΙacoρlαΒ. 5L.
oγoq ΙΙ, 7. τιυνKα6εiρων
iδ. i. aμ,. oι Aιγjπτιoι!ιαναντα ατ&'\ψ.α,ια με
45. oψfiρoυ'Ιλιci'δαΒ, 198 x. ε. 6ρθιαπα αιδoiα.Aυτιi xαπloτρεQeo Kαμ66oηc.,
22 παρ. 5--6.
46. Aλλoι λ6νε 6τι i'1τανγι6q τoυ Αγ1νoρα. 71. fΙανoανi.α:Περιηyfi;ιζ' 6ι6λioboιοl,cιxιi.,ιεφ.
47. F'i,ναιγωοτ6 6τι τα μεταλλεiα.πηeΘ&coυτα εxμεταλλε6- 6ι6}'i.oBoιayrιxo,:,n. 25 ταρ.5.
72' Πανoαν|α,Π,ρ,ηfio,,q
τηxαν Φoiνιxεq. πo α1αλψα Hρ""r.,j PινoxoλoυΦ. Ei1ε oτηθεi,αυ-
73, Aπ6
-o, o ΙΙραxλτj q Lιoψe πιc,ψbτeg
48. Aπo)o.6δωρoυ, Bι6λιo0τjxη 6ι6}ιioT' παρ.4. τ6 π,o&ηα}'ψαo. i,&μuηoη. E,,ειδη εδιb
49. ΔιoδωρoυΣιxελιι{lτη,Βι6λio A, 23' 2-i. no, bρ1oi.,* ,,o, αν
π,]γo,,.l να ειoπρ&,ξoυν τoυq,φ6-
50. ΙΙρoδ6τoυ,Ιaτoρlα 147. ",,,.ρ,,ω,.ω, σ.τc6,coυζΘη6αioυq.
,oταν ρoυ6υπoτ6λειαζ πoυ εi1ε oαν
5t. πi1γe oπo ηoi,
^,o Θi1ραζ,απ1l ττ1Σποtρτηxαι'τo απoi,- 74. Toν π6λεμo',u..',.γ6,,, των Eπτi Aργεiων
ιησe. ,c\\r
ωτoπ!}'εoψα xα.cασ.cPoφi τιc Θiβαc'.
ιαL.cτιζ,τΙ6ηζ.
52. Hρoδ6τoυ,Ιcτoρ|αE, 57-58. 75. o Aλεξι&ρηζεiναι o μ,o."6c γι6q τoυ }Ιραxλ{
53. oρφθα,Aργoναυτιxdaτiγoι 463-472. 76. To 332 π.X.
.54'.ol, Κoρ'36αντegιαι Koυρτjτεqεiναι δαiμoνε6πoυ αυνoδειioυν 71 . o ΝΙL1αζ,Aλθξανδρoq.
Θεo6q,6τωq zε.i"1'^i",λν: Βloq io,διΔρou CXL xεφ. |L,573.
'nτρooταoiατηζ γ.ννησηζ Δi,ioτην Kρτjτη.Mε τo
6νoιrαKoυPllτeg αναφt,ρoντ.α,'o,o, iooi-oυ
πo, 79. Πioυτιiρ11oυ: Aπoφ1lγμαcα Λαxωyιxd oqα 6oα αναφ6ρoνται
o"η, A.-
τω^ια πριν απo .Εηνe.γxαπhaταaτ1 'uρ,d'ργηoou
τιυν Aιτωλι6ν, oτoν Δ0oανδρoπαρ, L0.
55. Δι6διoρoυ Σιxελιιδτη:Ιoτoρiα,F,' 47-55. 80. Πλoυτ&ρ1oυ: AπoφΘiγματαΛαxωνιxιi,236 D 68.
56. Σ&μoq xoντ&oπη Θρ&xη. AποφΘlγματα c' 1.
8t. Πλoυτ&ρ1oυ: .Δαxωνιxd,237
57. Πρoιειπαι τ|α ,εo B6oπoρoλ6γoνται xαι Συμπληγdδεq Π6. 82. ΙΙρ6δoτoυ:, Ιoooρio Β,
6ι6.}'io 5|.
'
τρεζ, 83. Φiλ6o-ρα'.Tα oυ:Hρωiio! 7 4o.
oελ. 35 εxδ, πα-
58. Δηλαδτ]τoυ Ιαoioνα. 84. Bλθπε μuon:ηρ,oτιq'M!σηe Aνατολfie
59. Δηλαδdo Ι&ooναq. AΘτ]να 1996.
ραoxτ]νιo 1 (oπα oaeπιι&'ψe
60. o γνιooτ6ζμJΘoζτoυXdδμoυ ια|,rηζ Aρμoν|αqΘ6λεινα
γi- 85. Pauty Ψissowa: ΕncycΙopediaR99]^:6γ".1
νoνται oι 1dψoι roυg oτην Kαδμεiα αιρ6πoλη oη6.;,,. Σ, αυτt]ν κaε.|", 1, Κα6eLρια)'ηψαic- oε.λ'. L-397 -L42D.
,εο.
",,
την εxδof1 αυπ6 πoυ Laeι ι,Eιαiπερηoη:1ψαoiα.eiναι
6τι o Kιiδμog πα-
"",. >"ρaελun. Γ,'γρoφιxιi Βι6}'i:,o X,,xεφ. 30.
ρoλoπoυ δεντjτανμυημ6νoc6λα6εμ.ρos oτην τελεττj ιαι,5oiερα πi,1- εi. τo.*aγl.uφo 6ρii*,"o, oτo Moυoεio του Bερoλiνoυ.
ρε την Αρμoνiα o6ζυγo. Δηλαδ{ τiταν μ,υημ6νoq αλλo6 *o, oui- 88. Φλ6oτρατoυ Hροik6q 740.
τνωρισαν. "iu 89, ΙΙρ6δoioυ.. ΙατoρlαB., 5 (μετ. Aδ. Θεoφiλoυ).
61. Eννoεi τoυqΚα6εiρoυq. 90. ΙΙρ6δoτoυ ΙoτoρlαΒ,, L7 .
62. o Καoτoραζ ια| o Πoλυδειixη<. 9L. fΙ,αυoανi'αΒoιωτιxd 22' 5-1o.
xλ6 λιμιiνι xαι
|3.
Στρα6ωνα:ΓειυγραφιxdΒι6}ιioZ, παρ. 49-50 (ατ6oταoψα). 92. Βριoι6παν χoντα ατo 1ωρι6 Δoυxioια, εiγε
64' EυoτdΘιoυ:Σy6λια arην Ιλιιl'δαN ti. oι,ι&πoιιoi τηq τ]ταν Θαλααoινoi σπoγγαλιειζ.
6?^5. Aρ7α[αMυoτfiριαεxδ. Ι.Δ. Αλευρ6πoυλo9 93. Παυοανiα:Boιωτιxd25,5.10.
., Ι<^o:qτiδη: &
Σiα' AΘipα 1934 oελ. 30. 94. Πpoιειπαιγι.ι την αναμ3τρηoη-τ.ων Aργεiιoν xαι Θη6αi.ιινια-
66. Hρ6δoτoυ:ΙoτoρlαΒ. 37. .d ;;;ι";o,oo-ρoφη*. η.Θτj6α. Εiuo. o. o'.6γoνoιτων Eπτιi η-
"^η; Πoλυνεixηγια
67. o }Ιρ6δoτoqλjει τoν Aι^γυπτιαι6Θε6Φθα i1 Ππ&',I1φαιoτo,
;;d;;;; μ.'-o γι6 τoυ oιδ(πoδα
τo μεγ&λoθε6 τηq M6μφιδαq. -,,.,""ρa-*",,,
o"o Θρ6,o o,.oio xαπαxρ&ana.e o αδελφ6ζ'
να' πoν ατcoxσ.παστησoυν 'o,
68. o Kαμ6'1oηgxατ!oπρει|.lε εi1αν xαι εi'γαν oxoτωΘεi πα δν6ται-
τoυq ναoiq ιαι τα ιερ&τηc Αιγιi- E'εoxλ,]q. oι Eπτci ηττηΘεi
πτoυ διαxηριiτπoνταq6τι oι θεoΙτη€ $,παν,pe}τ.ιoι'. 'oυ Σ'o, ,.ji.μo.των Eπιγ6νων ητττjθηxε η Θη6α.
διιi τoυ oιδiπoδα.

102 1Ο3
95. o Aλεξιriρη6 εtναι^γ$c,τou }Ιραxλη
, 'λαL,tηζ'ΙΙ6"ηc,.Tα' oPτLα
^γLνoντανoτo iινoψd'
τoυ'
,oλα
96, rα oτotaε[α o.y'eτtια με τoν αρ1αιoλoγιι6
, ,Eφηq aoηo ei'ναιπαρ.
1ιiνα απ6 τo 6ι6λi,oτηc Eεvαγor.i Kαiαμno'u'|,'δiu:'Σαμοθρixη,
laτoρlα, Aρψαιoλoγiα, Περιfiγηoη, Ιδιιοτιx{ dxδooη.

B Ι B Δ Ι oΙ l Ρ AΦ Ι A

Α. Aρ1αiεq 1 η Ιξ s

Hρoδ6τoυ, Ιaτορiα Bι6λiα B xαι Γ.
Ι\ανoαν[α' Β oι οlτ cxi'.
Σtρ&6ωνα, Γεοryραφιxciι Βt6λi.α Ζ' καt Ι,
Δι6δωρor:Σιxελιιiτη, Ιoτορlα Bι6λio E,
lVΙανdθιυνα, A ιγυπ τ ιαxd,.
Aπoλλ6δωρoυ' Bι6λιοθfixη.
oρφt'α' Aρyοvαυτιxd'.
Πλoυτciρ1oυ,Aποφ1iγματα Λαxιυνιzi oτη oeιρ&τα LΙΘιx&.
Απoλλιi.lνιoυP6διoυ" Aρyoναυτιxd'.
Φ tλooπρ&.τoυ, H ροllx 6q.

B, Σι i γ 1 ρo ν α 6 ι6 λi"α

Τhe Λnι-,ient Neaι Εast' an AιhοΙοgy οf Texts anιΙ Pictures, τoυ
Tζ6ιμq Πρiτααρντ τou Πανεπιoτημic,υ Pιirrι:eton.
R. Pettazzοni, Le )ιigilli ι]ei Κabiri neΙ]e Ιsο]e eΙe! ιnar tΙlι.acio
( 1908).
J. }Ιarrγ, iiber die fΙerkunst der Κabireιl ιι iiber ι]ie Bin Vandeι-
Ιungen aus siid paΙastina wach Bοiιlιia, M6να1o 1908.
Paιιiy Nissor,a, Ι}ι'ιcycklpedia Rea]e, τ6ψoζ,A, oπα λi11ι1ιαταΚabcrοs
xαι Kabeirai.
Tφ η Kd.αμπουxiδoυ, Σαμoθρd.xη,Ιoτoρiα, Aρyαιολoγiα ΙΙ ερι.fi
γηoη.
Robert Grar,es, oι Ελληνιxoi μ'jθοι,
Kερ6νι, ΙΙυθoλογ[α cων Hλλfiνο'ιν.
K. Koυρτiδη<, Tα αρyαiα EλληνιxcΙ μυoτiρια, 1934.
Ρ, Niilsson, Ιoτoρiα cηe αρψα/αqελληνιx^fi6θρηoxεiαq, εxδ. Παπα-
ξ"hoη 1977.
E.Σ. Σταμοiτη, Κα6εiρια μυa.rfiρια,περιoδιx6 Τ)'to6c',πeυaoζ,|97 .

10ιι 105