You are on page 1of 65

LCH S SN XUT AXIT H2SO4

Qu trnh sn xut H2SO4 c pht hin t rt lu khong 1000 nm trc Th k 15 chng ct kh st sunfat 1740 Nh my u tin Anh, un nng lu hunh + mui nitrate v nc Cui th k 19, oxi ha SO2 bng NO2 1831 (Anh), oxi ha = xc tc Pt 1931 (LB Nga), oxi ha = V2O5

HIN NAY
Sn lng trn trn th gii l 150-200 triu tn/nm Hn 1800 c s sn xut ng dng:
Sn xut phn bn: 30% Luyn kim Cng nghip ha cht ( tng hp si, thuc nhum...)

Nguyn liu:
Qung pirite, Lu hunh SO2, H2S (kh thi)

=> Xu hng gim ngun nguyn liu qung, tng s dng kh thi du m, ha du, luyn kim...

S sn xut H2SO4 vi nguyn liu chnh l lu hunh

Cc giai on cng ngh chnh: 1) Nhn SO2 2) X l kh SO2 3) Oxi ha SO2 4) Hp th SO3 5) Lm sch kh thi

Thp oxi ha ti cng ty supephotphat Lm Thao: 1) Cht xc tc; 2) Sn xc tc; 3) ng trao i nhit.

Nhn kh SO2
t lu hunh Nung pirite FeS2 Oxi ha H2S Kh thi t du m, ha du, luyn kim
SO2 t pirit v kh thi luyn kim cha bi v tp cht khng mong mun??? SO2 t kh thi du m c m cao. nhn c H2SO4 m c th CSO2 CH2O

X l kh
Kh bi: hm lng 300 1000 mg/m3 s dng ly tm, lc in Kh m axit hnh thnh khi nhit kh gim = lc in Kh xc tc v tp cht c (As2O3, SeO2, SiF4) = thp hp th Lm kh kh = H2SO4 c v ngng t H2O ti nhit thp

Oxi ha SO2
SO2 + O2 SO3 + 99 kJ/mol Xc tc V2O5 + K2S2O7/SiO2 C ch:

[A]:

Xc tc V2O5

Oxi ha SO2
Phn ng thun nghch + ta nhit
T = T0 + Tad.x Tad. =
.

Chuyn dch cn bng trong phn ng oxi ha SO2


Gim nhit v thu nhn SO3 t hn hp phn ng. Gim nhit s tng chuyn ha, nhng 1) Gim vn tc phn ng 2) Gim hot tnh xc tc => Thot nhit trung gian ti vng phn ng v hp th SO3

Phn ng trong cc tng xc tc vi thot nhit trung gian

Nhit trong cc tng xc tc t 360 3800C n 600 - 6500C chuyn ha khng c thot nhit trung gian l 60 75 %, cn c thot nhit l 96 98% Cc phng n thot nhit: 1) Thit b trao i nhit bn trong v bn ngoi 2) Lm lnh kh u vo 3) Xc tc tng si

Hp th trung gian SO3 vi qu trnh tip xc i v hp th i => Hiu xut t 99,95%

Gin pha ca h thng H2O H2SO4 SO3

S hp th SO3

Hp th SO3
khc phc hin tng m axit sunfuric, ngi ta dng oleum hp th (dung dch SO3 trong H2SO4m c). Oleum ha tan SO3 t do to thnh dung dch axit sunfuric. Thng dng hai thp hp th t lin nhau hp th hon ton SO3 trong hn hp kh (99%). Lm ngui kh SO3 n 300C, gi nhit trong thp khng qu 600C, bng cch lm ngui dung dch ti

Lm sch kh
Phng php: Hp th SO2 = dung dch vi hoc amoniac. Vn : 1) Chi ph cao 2) Yu cu ha cht 3) To ra cht thi ph

Cn tm ra xc tc mi???
Gim ti a nhit phn ng ( hin ti l 3600C) tng kh nng chuyn ha. Tng bn nhit xc tc (hin nay khng ln hn 6500C) => Tng hiu sut Xc tc Pt trn si thy tinh; LB Nga.

S ha hc tng hp NH3
Chuyn ha metan: CH4 + H2O CO + 3H2 Chuyn ha CO: CO + H2O CO2 + H2 Tng hp amoniac: N2 + H2 NH3

S cng ngh lm sch kh thin nhin khi hp cht S

1) Thit b gia nhit 2) Thit b hidro ha 3) Thit b hp th

ZnO + H2S ZnS + H2O

S cng ngh chuyn ha CH4

1. L ng; 2. L chuyn; 3. Ni hi; 4. My trn; 5-7. Thit b lm nng.

Thnh phn hn hp kh sau khi qua l chuyn

1. Thit b hp th; 2. Thit b kh hp th; 3. Thit b un si; 4. Thit b trao i nhit; 5. Thit b metan ha

Hp th CO2 bng dung dch Monometylamin


Nng : 19 21% Phn ng thun nghch NH2CH2CH2OH + CO2 + H2O (NH3CH2CH2OH)2CO3

Metan ha CO
Hm lng CO chim 0,5% Nhit t 500 550 K Xc tc Ni CO + H2 = CH4 + H2O

Sn xut HNO3
1. Oxi ha NH3: 4NH3 + 5O2 = 4NO + 6H2O + Q1 2. Oxi ha NO: 2NO + O2 = 2NO2 + Q2 3. Hp th NO2: 3NO2 + H2O = 2HNO3 + NO + Q3

Ti sao cn h thng lm lnh?

Oxi ha NH3
4NH3 + 5O2 = 4NO + 6H2O = 904 kJ 4NH3 + 3O2 = 2N2 + 6H2O = 1269 kJ

SN XUT PHN BN

Trong sn xut nng nghip hin nay thng s dng hai loi phn bn ch yu l phn ln v phn m

Phn ln: Cht lng hay hiu qu ca phn ln c nh gi bng hm lng P2O5 cha trong n m cy c th hp th c. Supephophat kp thnh phn chnh l Ca(H2PO4)2. Phn ln nung chy, hay cn gi l phn ln thu tinh thnh phn chnh l Ca3(PO4)2. Phn m: l nhng hp cht cha nguyn t nit. Phn m gm cc loi sau: ure-CO(NH2), (NH4)2SO4, NH4NO3, NH4Cl, (NH4)2CO3

Sn xut Superphotphat n theo phng php axit


Superphotphat n c hm lng P2O5 hu hiu khong 14-20%. nc ta hin nay c nh my Lm Thao (Ph Th) do Lin X c gip xy dng sn xut Supephophat n theo phng php ny. Cho H2SO4 tc dng vi fluorcanxi apatit Ca5F(PO4)3.

Sn xut Superphotphat n theo phng php axit


Giai on 1:

Ca 5 F(PO 4 ) 3 + 5H 2SO 4 = 3H 3 PO 4 + 5CaSO 4 + HF


Phn ng din ra vi tc rt nhanh, kt thc sau 20 n 40 pht k t khi trn qung apatit vi dung dch H2SO4.

Sn xut Superphotphat n theo phng php axit


Nng H2SO4 thch hp l 62 -68%, thp hoc cao hn u khng thun li. Nhit phn ng 110-1200C v vy t0 ban u ca dung dch H2SO4 dao ng t 60 -70oC tu thuc thi tit tng ma v nng H2SO4. Thi gian lu ca hn hp phn ng: vi nng axit nh trn th thi gian lu 2-4 pht. nh ht qung: tng din tch tip xc, nghin qung d= 0,15mm

Sn xut Superphotphat n theo phng php axit


Giai on 2:

7H3PO4 + Ca5F(PO 4 )3 + 5H 2O = 5Ca(H 2 PO 4 )2 . H2O + HF

L giai on quyt nh cht lng ca phn ln superphotphat. Nhit 35-450C. Sau khi mt lng H3PO4 cn tha phi trung ho. Dng bt xng, bt vi hoc NH3 kh

Supephtphat n phi m bo cc yu cu cht lng sau:


P2O5 khng di 14-19% m khng qu 13-15% H3PO4 t do (tnh theo P2O5) 5-5,5%

Sn xut superphotphat kp
Cc phn ng ha hc:
7H 3 PO 4 + Ca 5 F(PO 4 ) 3 + H 2 O = 5Ca(H 2 PO 4 ).H 2 O + HF + Mg(H 3 PO 4 ) 2 + 2CO 2

Fe 3O 4 + 3H 3 PO 4 + H 2 O = 3FePO 4 .2H 2 O
Al2 O 3 + 2H 3 PO 4 + H 2 O = 2AlPO4 .H 2 O
Nng H3PO4 m c, t0 80-900C. Hiu sut phn hu 70% Qua qu trnh 25 ngy, apatit cn li tip tc b phn hu, hiu sut chuyn ho tng ln 77-83%. Sau sn phm c em nghin v to ht.

Sn xut phn ln thu tinh


Thnh phn chnh l hn hp ca canxi photphat v magie photphat, ngoi ra cn c mui canxi silicat. C tnh kim, t ha tan trong nc nhng ha tan nhiu trong axit nitric 2% => d c axit trong r cy hp th. Hm lng P2O5 khong 20-25%.

Sn xut phn ln thu tinh


Nguyn liu apatit v cc loi (olivin, secpangtin v lmit) c nung chy bng than cc nhit 1450 -15000C trong cc l cao tng t l luyn gang

2Ca 5 F(PO 4 ) 3 + SiO 2 + H 2 O = 3Ca 3 (PO 4 ) 2 + CaSiO 3 + 2HF


Ca3(PO4)2 c cu to tinh th ging thy tinh (?) , c bit d ha tan trong mi trng ca ng t chua. Cng ty phn ln Vn in, phn ln Ninh Bnh, X nghip phn ln Bc Giang

Quy trnh sn xut phn ln thy tinh


Giai on 1: trn cc nguyn liu theo t l MgO : P2O5= 2 : 3 ; MgO + CaO : SiO2= 1,8 : 2,7. Cho phi liu vo l nung t0= 1450-15000C
2Ca 5 F(PO 4 ) 3 + SiO 2 + H 2 O = 3Ca 3 (PO 4 ) 2 + CaSiO 3 + 2HF

2Ca 5 F(PO 4 ) 3 + 10C + 6SiO 2 = 6CaSiO 2 + P4 + 10CO

Giai on 2: Sy v nghin ht tinh th thnh sn phm dng bt. Giai on3: Thu hi kh fluor bng cch dng sa vi hp th.

SN XUT PHN M
Phn ln phn m c s dng dng rn, trong khong 80% dng phn n v 20% dng phn phc hp. Loi phn n ch yu l NH4(NO)3, (NH2)2CO. Nguyn t dinh dng l (NH4+), (NO3-), v (NH2). Ha tan trong nc, thc vt hp th tt, d ngm su vo t. Thc t mi loi phn m u sn xut t amoniac, m gi amoniac chim khong 60-75% tng gi thnh. =>chi ph sn xut mt tn phn m cc loi u gn bng nhau.

Sn sut amoni nitrat


Amoni nitrat cha 35% nit, Nhc im c bn ca loi phn ny l: C kh nng gy n rt mnh v vy kh bo m an ton trong qu trnh sn xut, tng tr v vn chuyn. D ht nc v khi thay i nhit , d chuyn mt phn thnh dng tinh th, d vn cc.

NH 3 + HNO 3 = NH 4 NO 3 + Q
Qu trnh sn xut gm 4 giai on Giai on trung ho: Dng vi phun NH3 qua lp HNO3 tm trn cc tm m. Nhit phn ng: 110 -1350C Khi ra khi thit b nng NH4NO3 t 63-64% Giai on c c C c nhit 1500C, P= 9 atm nng cao nng chun b cho giai on kt tinh. Cui gia on ny nng NH4NO3 t 82-84%

NH 3 + HNO 3 = NH 4 NO 3 + Q
Qu trnh sn xut gm 4 giai on Giai on kt tinh to ht Trc khi qua thit b kt tinh dung dch NH4NO3 c chy qua thit b c c th 2 nng cao nng ln 98%. Phun dung dch NH4NO3 nhit t= 1600C t thit b c c qua thp to ht. Cc tia dung dch NH4NO3lng phun xung gp lung khng kh lnh c ht t di ln bng qut gi, nhit h xung trong khong 60-900C. Ra khi thit b gp khng kh cc ht m kt tinh. Sy Lm gim m ca ht NH4NO3 xung cn 0,9-1%. Phng php thng dng l thi lung khng kh lnh 100 C ngc chiu vi NH4NO3

Sn xut Ure
[(NH2)2CO] c dng tinh th hoc dng ht. N l loi phn m c gi tr nht v c s dng rng ri nht, cha 46% nit. Ure ha tan nhiu trong nc, mt phn to thnh amn cacbamat. Trong iu kin nhit v m thng thng ur khng ho nc, cn khi m khng kh cao (95%) th ur ho nc mnh. N t vn cc, khng chy n. Ure sch l nhng tinh th khng mu. Ure k thut c mu trng hi vng Ure cn dng iu ch nha formandehyt, sn xut cht do, keo dn, si tng hp.

CO 2 + 2NH 3 = CO(NH 2 ) 2 + H 2 O
Nguyn tc sn xut gm 2 giai on Giai on 1: iu ch cacbamatamon
2NH 3 + CO 2 = NH 2 COONH 4 (Cacbamat)

Giai on 2: Kh nc nhit cao

NH 2 COONH 4 = CO(NH 2 ) 2 + H 2 O
Nc to thnh, lc u lm tng mc chuyn ho v n to thnh pha lng. Nhng khi lng nc sinh ra nhiu phn ng s chm li v vy trong qu trnh phn ng ngi ta cho tho nc ra lin tc tng nng ure to thnh. Cng ty phn m Bc Giang p dng qu trnh sn xut ny.