You are on page 1of 4

6.3.

4 Tali Sawat Tali sawat ialah bahan jalur yang berputar berterusan menggunakan dua takal atau lebih untuk menggerakkan peralatan mesin. Takal dipasang pada aci dibantu oleh galas seperti yang ditunjukkan dalam Gambar foto 6.11 .

Tali sawat mempunyai beberapa kelebihan, antaranya termasuk: (i) (ii) (iii) (iv) mudah dipasang dan digunakan. tidak memerlukan pelincir. mudah dan murah untuk disenggarakan. mempunyai jarak aci yang fleksibel.

Kelajuan putaran mesin yang menggunakan tali sawat mudah diubah dengan mengubah saiz diameter takal dan panjang tali sawat. Kelajuan putaran tali sawat adalah tidak seragam dibandingkan dengan gear kerana tali sawat memindahkan kuasa dari satu takal ke takal pasangannya dengan jarak yang jauh dan menyebabkan berlaku kehilangan kuasa. Terdapat beberapa jeni tali sawat yang digunakan dalam industri iaitu tali sawat jenis V, segerak dan rata. (a) Tali Sawat Jenis V Tali sawat jenis V adalah berbentuk seakan-akan huruf V. Tali sawat ini boleh menghasilkan putaran yang baik dan lancar kerana ia boleh berada pada kedudukan padat dan ketat di atas alur takalnya. Jenis ini sesuai digunakan untuk jarak antara dua takal yang dekat dengan memberi kelajuan yang tinggi. Tegangan tali sawat adalah penting bagi melanjutkan jangka hayatnya. Tali sawat ini mudah dipasang dan digantikan apabila perlu. Tali sawat jenis V banyak digunakan dalam industri automotif, peralatan rumah, industri ringan dan pertanian. Gambar foto 6.12 menunjukkan tali sawat jenis V.

14 menunjukkan tali sawat rata.13. Tali sawat ini sesuai digunakan jika jarak di antara dua takal jauh. (c) Tali Sawat Rata Tali sawat rata merupakan jenis tali sawat yang pertama digunakan dalam industri. Tali sawat rata boleh digunakan dalam keadaan acinya tidak selari. Jenis ini mempunyai gigi pada sebelah dalam dan juga menggunakan takal yang bergigi sebagaimana pada Gambar foto 6. penjajaran atau halaju yang tetap. Gigi pada tali sawat dan takal menghalang tali sawat daripada tergelincir ketika ia berkendali. Tali sawat segerak memerlukan tegangan yang rendah untuk memutarkan takalnya berbanding dengan tali sawat jenis V. Gambar foto 6. . Penggunaannya mementingkan kelajuan dan ketegangan yang tinggi supaya is dapat berfungsi dengan baik.(b) Tali Sawat Segerak Tali sawat segerak digunakan untuk kendalian yang memerlukan ketepatan. Walau bagaimanpun kecekapan tali sawat rata adalah rendah berbanding dengan tali sawat jenis V dan segerak.

pastikan kedudukan antara aci setari. tahan lama.28 menunjukkan contoh rantai. Minyak pelincir perlu digunakan untuk melancarkan pergerakan rantai. Rantai mudah dipasang.3. Rajah 6. Rantai lebih sesuai digunakan pada kelajuan yang rendah. Terdapat dua jenis rantai yang digunakan oleh mesin iaitu rantai guling dan rantai manik. (a) Rantai Guling Rantai guling memberikan daya kilas. (ii) (iii) (iv) 6. lebih murah daripada sistem gear dan boleh digunakan untuk penghantaran kuasa yang lebih tinggi. Rantai ini terdiri daripada gabungan beberapa rangkai.5 Rantai Rantai digunakan untuk memindahkan kuasa antara dua aci menggunakan gegancu. penghantaran kuasa dan keseragaman kelajuan putaran yang tinggi. lindungi tali sawat daripada habuk untuk memelihara hayatnya. ubah kedudukan takal untuk menambah ketegangan tali sawat.Terdapat beberapa perkara yang perlu diberi perhatian untuk menyenggara tali sawat: (i) jangan mencungkil atur takal dengan pemutar skru atau peralatan yang seumpamanya yang boleh menjejaskan alur takal ketika menggantikan tali sawat. Setiap rangkai . Memandangkan rantai dibuat daripada besi. is tidak terjejas oleh kesan panas dan minyak. Gegancu dipasang pada aci dengan menggunakan galas.

30.29. Manik diperbuat sama ada daripada plastik atau besi. Rantai ini terdiri daripada beberapa manik yang dirangkai bersama bagi membentuk rantai seperti yang ditunjukkan dalam Rajah 6. dua penggelek. (b) Rantai Manik Rantai manik adalah untuk kegunaan robot yang mempunyai daya kilas yang rendah. . dua pin dan dua plat luar seperti yang ditunjukkan dalam Rajah 6. Rantai manik digunakan bersama gegancu.mempunyai dua plat dalam. dua sesendal.