You are on page 1of 13

BOYKEST

Yrd.Do.Dr. S. Taner YILDIRIM

Tekrar Paftamza dnerek enkesit noktalarmzn herbirinin merkezini lmemiz gerekmektedir. Bu ltmz deerler aldmz noktalarn siyah kotlardr ve bunlarn hepsi bulunarak birletirilirse arazi yapsn gsteren siyah izgi oluacaktr. Aada A noktasndan balayarak Siyah kot deerlerine bir gz atalm. Grld gibi A enkesitinin merkezi 95 izgisindedir. O halde ilk noktamzn ykseklii 95 m olacaktr. nce deerlerin hangi aralkta deitiine bir gz atalm. Deerler 95 ile 98 m aralnda deikenlik gstermektedir. Bu durumda boykesiti bu aralkta izmemiz gerekmektedir. A ve B gibi izgi zerinde olmayan noktalarn yksekliklerini bulabilmek iin bir sonraki slayttaki rnee gz atalm.

Mesela 1 noktasnn yksekliini nasl bulabiliriz? nce 1 noktasnn arasnda olduu erilere bir gz atalm. Bu erilere birbirine paralel olacak ekilde cetvel tutup, onlara 90 olacak ve 1 noktasndan geecek ekilde bakp lmlerimizi yapalm.

1 noktasndan geecek ekilde ayarladmz krmz izginin uzunluu 2,2 cm olsun. Bu izginin stten 1 noktasna mesafesi 0,2 cm, kalan paras da 2 cm olsun.

1 noktasnn arasna kald erilerin aras gerekte bizim erilerimize gre 1 mdir. nk burada eriler birer birer artarak 95 100 m aralnda deimektedir. Bu durumda gerek deeri bulabilmek iin aadaki gibi orant kullanmak gerekir: 2,2 cm 0,2 cm 1m x x= 0,09 m 1 noktas Adan 0,09 m kadar yksektedir. O halde 1 noktasnn ykseklii 95,09 m dir.

Tm nokta ykseklikleri tespit edildikten sonra izime geelim. nce yatay ve dey eksenlerimizi izerek balayalm. Dey eksen kotlar, yatay eksen de mesafeleri gsterecektir. izim milimetrik bir kat ya da autocad zerinde yaplacaktr. Dey eksen ve yatay iin iki farkl lek kullanlr. Bu lekler srasyla 1/100 e 1/1000 ya da 1/200 e 1/2000 eklinde olabilir. Bunlardan biri tercih edilir. Dey eksendeki kotlar 95 ile 98 m aralnda deimektedir. Bu nedenle dey eksende herhangi bir noktay 95 kabul edip, lee uygun ekilde 96, 97 ve 98 deerleri de iaretlenir.

Tm noktalar kendi yksekliklerine gre koordinatlar bulunarak iaretlenir ve birletirilerek siyah izgi izilmi olur.

Hemen ardndan alanlar eitleyecek ve siyah izgiye yakn olacak ekilde krmz izgi izilir ve bir boykesit somesi oluturulur. Boykesit kurbu ile daha nce izilen yatay kurbun akmas istenmez. Ama ksa yol kesitlerinde akma olacandan bu durumda somelerin aa yukar ayn yerde olmas istenir (bilgi iin kitabnzda krmz izgi kurallarna baknz). izilecek krmz izgi siyah izgi ile uyumlu olmaldr. Siyah izginin alald yerde alalmal, ykseldii yerde ykselmelidir.

Aadaki gibi krmz izgi geirildikten sonra kurp izimi iin koordinat belirlenmelidir. Boykesit kurbu yatay kurp gibi pergelle izilmez. Kurp zerindeki koordinatlar bulunur, bunlar birletirilir ve kurp oluturulur.

Kitabnzn 95. sayfasndaki rnek boykesitin hesaplarnn nasl yapldna bir gz atalm (hesaplar excel dosyasnda bulunmakta olup, sayfa 105teki rnee benzer ekilde yaplacaktr). nce krmz izgi eimleri bulunur. Daha sonra Ld hesaplanr. Ldye bal olarak burada kurbamz kapal olduundan, kapal kurba formlleri uygulanarak Ld<L ya da Ld>L artlarndan birini salayacak bir L bulunur ve st deere yuvarlanr. Ld formlnde kullandmz f srtnme katsays sayfa 14ten yolunuzun geecei arazinin iklim artlarna ve yol durumuna gre seilecektir.

eim 1(g1) 0,0527

eim 2(g2) -0,0083

some km 176

some kot 563,97

proje hz 90

srtnme kats. 0,62

i.reak. Sresi 2,5

ZM TOPLAM EM (g) 0,061 Ld 1 114,7226336 Ld 2 118,8059492 Ld 3 114,7226336 Ld 4 109,991653

Ld yi se:

118,8059492

Ak Kurp Ld<L: 151,6334087

Ak Kurp Ld>L: 144,5265178

Kapal Kurp Ld<L: 205,0014448

Kapal Kurp Ld>L: 168,7594395

L yi se:

210

Eer Kurp ak ise: T1kmsi 71 T2kmsi 281 T1kotu T2kotu 569,5035 564,8415

Eer Kurp kapal ise: T1kmsi 71 T2kmsi T1kotu 281 558,4365 T2kotu 563,0985

Ara mesafe (x) ver T1kotu hangisi

30 558,4365

Kmsi 71 101 131 161 191 221 251 261 271 281

Bal. Mes. x (m) 0 30 60 90 120 150 180 190 200 210

r=g1*x 0 1,581 3,162 4,743 6,324 7,905 9,486 10,013 10,54 11,067

y=(g*(x^2))/2L 0 0,130714286 0,522857143 1,176428571 2,091428571 3,267857143 4,705714286 5,243095238 5,80952381 6,405

r-y 0 1,450286 2,639143 3,566571 4,232571 4,637143 4,780286 4,769905 4,730476 4,662

T1kotu+(r-y)

558,4365 559,8867857 561,0756429 562,0030714 562,6690714 563,0736429 563,2167857 563,2064048 563,1669762 563,0985

Ld formlndeki fs ifadesindeki s ise eimlerden byk olann mutlak deerinin () iaretlisidir, yani Ldyi en byk karacak deerdir. L bulunduktan sonra boykesit kurbunun balang ve biti noktalar olan T1, T2 noktalarnn koordinatlar hesaplanr. Son olarak bu ara nokta koordinatlar tablo oluturularak hesaplanr ve boykesit hesaplar bitirilir. Boykesit hesaplar bittikten sonra sayfa 95teki gibi izim tm detaylar ile oluturulur.